^

Tupanaarü Ore i Tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuchiga

New Testament in Ticuna (PE:tca:Ticuna)

copyright © 2008 Wycliffe Bible Translators, Inc.
Language: Ticuna
Translation by: Wycliffe Bible Translators, Inc.

Ticuna
tca
Peru

Copyright Information

© 2008, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.

This translation text is made available to you under the terms of the Creative Commons License: Attribution-Noncommercial-No Derivative Works. (http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/) In addition, you have permission to port the text to different file formats, as long as you do not change any of the text or punctuation of the Bible.

You may share, copy, distribute, transmit, and extract portions or quotations from this work, provided that you include the above copyright information:

You must give Attribution to the work.

You do not sell this work for a profit.

You do not make any derivative works that change any of the actual words or punctuation of the Scriptures.

Permissions beyond the scope of this license may be available if you contact us with your request.

The New Testament
in Ticuna

© 2008, Wycliffe Bible Translators, Inc. All rights reserved.

This translation is made available to you under the terms of the Creative Commons Attribution-Noncommercial-No Derivatives license 4.0.

You may share and redistribute this Bible translation or extracts from it in any format, provided that:

You include the above copyright and source information.

You do not sell this work for a profit.

You do not change any of the words or punctuation of the Scriptures.

Pictures included with Scriptures and other documents on this site are licensed just for use with those Scriptures and documents. For other uses, please contact the respective copyright owners.

2014-04-30

ePub generated by Haiola 22 Feb 2024 from source files dated 29 Jan 2022

9d5dc22a-30be-5d26-85a9-76047f4c89e6

MATEU

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

ORE I MEXÜ̃ GA MATEU ÜMATÜXÜ̃

1

Ngechuchu ya Cristu natanüwa ngóxü̃ ga duü̃xü̃güchiga

(Lc 3.23-38)

1 Ñaã nixĩ ga yema nuxcümaxü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchu ya Cristu natanüwa ngóxü̃. Rü yematanüwa rü Dabí nixĩ ga wüxi, rü Abráü̃ nixĩ ga to.

2 Rü Abráü̃ rü Ichaánatü nixĩ.

Rü nüma ga Ichaá rü Acóbunatü nixĩ.

Rü nüma ga Acóbo rü Yudánatü rü naẽneẽgünatü nixĩ.

3 Rü Yudá rü Fárenatü rü Záranatü nixĩ. Rü Támara iyixĩ ga norü mamá.

Rü nüma ga Fáre rü Eróü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Eróü̃ rü Aráü̃natü nixĩ.

4 Rü Aráü̃ rü Aminadánatü nixĩ.

Rü nüma ga Aminadá rü Nachóü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Nachóü̃ rü Charmóü̃natü nixĩ.

5 Rü Charmóü̃ rü Boónatü nixĩ, rü Raá iyixĩ ga naẽ.

Rü nüma ga Boó rü Obénatü nixĩ, rü nae rü Rux iyixĩ.

Rü nüma ga Obé rü Ichaxínatü nixĩ.

6 Rü nüma ga Ichaxí rü ãẽ̱xgacü ga Dabínatü nixĩ.

Rü nüma ga ãẽ̱xgacü ga Dabí rü Charomóü̃natü nixĩ. Rü ngima ga Bechabé ga Uría namèxchirẽ́x ixĩcü iyixĩ ga naẽ ga Charomóü̃.

7 Rü Charomóü̃ rü Roboáü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Roboáü̃ rü Abíanatü nixĩ.

Rü nüma ga Abía rü Achánatü nixĩ.

8 Rü Achá rü Yochapánatü nixĩ.

Rü Yochapá rü Yoráü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Yoráü̃ rü Uchíanatü nixĩ.

9 Rü Uchía rü Yotáü̃natü nixĩ.

Rü Yotáü̃ rü Acánatü nixĩ.

Rü nüma ga Acá rü Echequíanatü nixĩ.

10 Rü Echequía rü Manachénatü nixĩ.

Rü Manaché rü Amóü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Amóü̃ rü Yochíanatü nixĩ.

11 Rü Yochía rü Yeconíanatü rü naẽneẽgünatü nixĩ. Rü yexguma nixĩ ga Babiróniãcü̱̃ã̱x ga churaragü Yudíugüxü̃ íyauxü̃xü̃ rü Babiróniããnewa nagagüãxü̃.

12 Rü yexguma Babiróniãwa Yudíugüxü̃ nagagüguwena, rü Yeconía nane ga Charatíe nabu. Rü nüma ga Charatíe rü Chorobabénatü nixĩ

13 Rü Chorobabé rü Abiúnatü nixĩ.

Rü Abiú rü Eriaquíü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Eriaquíü̃ rü Achónatü nixĩ.

14 Rü Achó rü Chadóxnatü nixĩ.

Rü Chadóx rü Aquíü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Aquíu rü Eriúnatü nixĩ.

15 Rü Eriú rü Ereachánatü nixĩ.

Rü Ereachá rü Matáü̃natü nixĩ.

Rü nüma ga Matáü̃ rü Acóbunatü nixĩ.

16 Rü Acóbu rü Yúchenatü nixĩ. Rü nüma ga Yúche rü María ngĩte nixĩ. Rü ngima ga María rü Ngechuchu ya Cristu naẽ iyixĩ. Rü guma Ngechuchuxü̃ nixĩ ga naxunetaxü̃ ga Tupana.

17 Rü yemaãcü Abráü̃wa inaxügü ga yema duü̃xü̃gü rü 14 nixĩ ñu̱xmata Dabíwa nangu. Rü yemawena to ga 14 inaxügü ga Dabíwa rü ñu̱xmata Babiróniãcü̱̃ã̱x ga churaragü Yudíugüxü̃ íyauü̃xguwa nangu. Rü yemawena to ga 14 inaxügü ga yexguma Yudíugüxü̃ ínayauü̃xguwena rü ñu̱xmata Cristu buxguwa nangu.

Ngechuchu ya Cristuarü buxchiga

(Lc 2.1-7)

18 Rü ñaãcü nixĩ ga yexguma nabuxgu ga Ngechuchu. Rü naẽ ga María rü marü Yúchemaã ixãtechaü̃. Natürü naxü̃pa ga nügüna na nangugüxü̃ rü marü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ĩnüãxü̃́ ixãxãcü.

19 Rü Yúche ga María ngĩtechaü̃ ixĩcü rü wüxi ga mecü nixĩ. Rü yemacèx tama nanango̱xẽẽchaü̃ ga yema na naxãxãcüxü̃ ga María. Rü nagu narüxĩnü ga bexmamare ngĩxü̃ na ínatáxü̃. 20 Rü yexguma yemagu ínaxĩnüyane, rü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nanegüwa naxcèx nango̱x rü namaã nidexa. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Yúche Pa Dabítanüxü̃x, ¡tãxṹ i ngĩxü̃ cuxoxü̃ i María na ngĩmaã cuxãmaxü̃! Erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ ngĩxna ĩnüxü̃gagu nixĩ i naxãxãcüxü̃. 21 —Rü ngĩma tá ngĩxü̃́ nangẽxma ya wüxi ya ngine, rü cuma rü tá Ngechuchugu cunaxüéga. Rü ngẽma nae̱ga rü ‘maxẽẽruxü̃’ ñaxüchiga nixĩ, erü nüma tá norü pecadugüwa ínananguxü̃xẽẽ i norü duü̃xü̃gü —ñanagürü. 22 Rü guxü̃ma ga yema orearü ngeruü̃ nüxü̃ ixuxü̃ rü nangupetü na yanguxü̃cèx ga Cori ga Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga norü orearü uruü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxü̃:

23 “Rü tá tauemacü ngĩxü̃ inayarütaxu i ngẽma nge i taguma yatüxü̃ cuèxcü. Rü tá nayatü. Rü Emanue̱ tá nixĩ i nae̱ga. Rü ngẽma nae̱ga rü ‘Tupana tatanüwa nangu’, ñaxü̃chiga nixĩ”,

ñanagürü. 24 Rü yexguma pewa nabèi̱ãchigu ga Yúche, rü nanaxü ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x namaã nüxü̃ ixuxü̃. Rü Maríamaã naxãmèx. 25 Natürü taguma ngĩxü̃nexü̃ nacuèx ñu̱xmata nabu ga guma ngĩne. Rü Ngechuchugu nanaxüéga.

2

Ngechuchuxü̃ ínayadaugü ga yatügü ga nüxü̃ cuèxüchigüxü̃

1 Rü Ngechuchu rü Yudéaanewa yexmane ga ĩãne ga Beréü̃gu nabu ga yexguma Erode ãẽ̱xgacü ixĩxgu ga yema nachiü̃ãnewa. Rü yexguma nixĩ ga ĩãne ga Yerucharéü̃wa nangugüxü̃ ga ñuxre ga yatügü ga nüxü̃ cuèxüchigüxü̃ ga woramacuriwa ngúexü̃ ga yaxü̃wa ne ĩxü̃ ga üèxcü ne ũxü̃wa. 2 Rü duü̃xü̃güna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nixĩ i nangẽxmaxü̃ ya yima Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya ngexwacèx bucü? Toma rü yéama tochiü̃ãnewa nüxü̃ tadau ya norü woramacuri rü ngẽmacèx núma taxĩ na nüxü̃ tayarücuèxüü̃güxü̃cèx —ñanagürügü. 3 Rü yexguma yemachigaxü̃ nacuèxgu ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü poraãcü naxoegaãẽ. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü rü ta naxoegaãẽgü. 4 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü naxcèx nangema ga guxü̃ma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ngexta nixĩ i nabuégaxü̃ ya Cristu? —ñanagürü. 5 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Nuã Yudéaanewa ngẽxmane ya ĩãne ya Beréü̃gu tá nixĩ i nabuxü̃. Yerü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ rü nachiga nanaxümatü, rü ñanagürü ga yema ore:

6 “Rü Beréü̃ ya ĩãne ya Yudéaanewa ngẽxmane, rü yima rü tama wüxi ya ngexnerüǘnemare ya ĩãne nixĩ, erü nagu tá nabu i ngẽma ãẽ̱xgacü i taxü̃ i Cristu. Rü nüma tá nüxna nadau i guxü̃ma i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i Yudíugü”,

ñanagürü. 7 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü bexma naxcèx naca ga yema yatügü ga nüxü̃ cuèxüchigüxü̃ ga yaxü̃wa ne ĩxü̃. Rü nüxna naca ga tèxacü rü ngunexü̃ na nangóxü̃ ga noxri ga guma woramacuri. 8 Rü ñu̱xũchi ga Erode rü Beréü̃wa nanamugü ga yema yatügü. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü nge̱ma pexĩ rü meã naxcèx peyadèu̱x i ngẽma buxü̃. Rü ngẽxguma nüxü̃ ipeyangauxgu rü chomaã nüxü̃ pixu na choma rü ta nge̱ma chaxũxü̃cèx, na nüxü̃ chayarücuèxüü̃xü̃cèx i ngẽma buxü̃! —ñanagürü. 9 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽguwena, rü inaxĩãchi ga yema yatügü. Rü guma woramacuri ga noxri nüxü̃ nadaugücü rü napẽ́xegu nixũchigü rü ñu̱xmata guma bucü ga Ngechuchu íyexmaxü̃e̱tüwa nangu. Rü yéma nayachaxãchi. 10 Rü yexguma guma woramacurixü̃ nadaugügu ga yema yatügü, rü poraãcü nataãẽgü. 11 Rü nagu nichocu ga guma ĩ ga nawa nayexmane, rü yexma nüxü̃ nayangau ga guma bucü ngĩmaã ga naẽ ga María. Rü guma bucüpegu nacaxã́pü̱xügü, rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü ñu̱xũchi nayawãxna ga norü baúxacügü, rü õxchanana nanaxãmaregü ga uiru rü pumaragü ga yixichixü̃. 12 Rü yemawena, ga yexguma napeeyane ga yema yatügü, rü nanegüwa Tupana nayaxucu̱xẽgü na tama Erodecèx nawoeguxü̃cèx. Rü yemacèx to ga namagu nachiü̃ãnecèx nawoegu.

Equituanewa nabuxmü

13 Rü yexguma marü íyaxĩxguwena ga yema yatügü rü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nanegüwa Yúchecèx nango̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nabèi̱xãchi rü írüda! ¡Rü ínaxũxũ namaã ya yima bucü rü naẽ rü Equituanewa naxũ! ¡Rü nge̱ma pengẽxmagü ñu̱xmatáta choma cumaã nüxü̃ chixu na ñuxgu tá cutaeguxü̃! Erü ãẽ̱xgacü i Erode rü yima bucücèx tá nadau na yamáãxü̃cèx —ñanagürü nüxü̃. 14 Rü yexguma ga Yúche rü nabèi̱xãchi rü ínarüda. Rü yexgumatama chütacü namaã inaxũãchi ga guma bucü ga Ngechuchu rü naẽ. Rü Equituanewa naxĩ. 15 Rü Equituanewa nayexmagü ñu̱xmata nayu̱x ga ãẽ̱xgacü ga Erode. Rü yemaãcü nangupetü na yanguxü̃cèx ga Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Naxcèx changema ya Chaune rü Equituanena chanataeguxẽẽ”,

ñaxü̃ ga yema ore.

Erode nanamu na tüxü̃ nadèi̱xü̃cèx ga buxegü

16 Rü yexguma ãẽ̱xgacü ga Erode nüxü̃ cuèxgu ga to ga namagu na nawoeguxü̃ ga yema yatügü ga nüxü̃ cuèxüchigüxü̃ ga yaxü̃wa ne ĩxü̃, rü poraãcü nanu. Rü Beréü̃wa nanamugü ga norü churaragü na guxü̃ ga yema naãnewa tüxü̃ nadèi̱xü̃cèx ga guxãma ga guxema buxegü ga iyatüxe ga yexwacèx buexe rü ñu̱xmata taxre ga taunecü tüxü̃́ yexmagüxewa nangu. Yerü yema yatügü ga yaxü̃wa ne ĩxü̃ rü marü nüxü̃ nixugügü rü taxre ga taunecü nixĩ ga noxri na nangóxü̃ ga guma woramacuri. 17 Rü yemaãcü ningu ga ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yeremíã ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

18 “Rü Ramáwa nüxü̃ taxĩnüẽ i wüxi i naga i poraãcü ngechaü̃gaãcüma auxexü̃. Rü Raquera iyixĩ i ngĩxãcügücèx poraãcü auxcü. Rü taxuacüma ngĩxü̃ tataãẽxẽẽe̱ga, erü nayue i ngĩxãcügü”,

ñanagürü ga yema ore. 19 Natürü yexguma marü nayu̱xguwena ga ãẽ̱xgacü ga Erode, rü Equituanewa rü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü nanegüwa Yúchecèx nango̱x. Rü ñanagürü nüxü̃: 20 —Pa Yúchex, ¡írüda, rü pechiü̃ãnecèx namaã pewoegu ya yima bucü ya Ngechuchu! Erü marü nayue i ngema duü̃xü̃gü ya yima bucüxü̃ imèxgüchaxü̃xü̃ —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga Yúche rü ínarüda rü nachiü̃ãnecèx namaã nataegu ga guma bucü rü naẽ. 22 Natürü yexguma Yúche nüxü̃ cuáchigagu na Aqueránu ãẽ̱xgacüxü̃ ingucuchixü̃ nanatü ga Erodechicüü ga Yudéaanewa, rü namuü̃ ga Yúche ga yéma na naxũxü̃. Yerü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ nanegüwa nanaxucu̱xẽ na tama yéma Yudéaanewa na naxũxü̃cèx. Rü yemacèx Gariréaanewa naxũ. 23 Rü yexguma Gariréaanewa nangugügu, rü ĩãne ga Nacharétuwa naxĩ, rü yexma naxãchiü̃gü. Rü yemaãcü nangupetü na yanguxü̃cèx ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixugüxü̃ ga ñaxü̃:

“Ngechuchu ya Cristu rü Nacharétucü̱̃ã̱xmaã tá nanaxugü”,

ñaxü̃.

3

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa

(Mr 1.1-8; Lc 3.1-9, 15-17; Cu 1.19-28)

1-2 Rü yexguma Nacharétuwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ inanaxügü ga Tupanaãrü orexü̃ na yaxuxü̃ ga Yudéaanewa ga dauxchitawa ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃! Erü marü ningaica na perü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana —ñanagürü. 3 Rü guma Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃chiga nixĩ ga naxümatüãxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ga yexguma ñaxgu:

“Rü dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa tá nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i nge̱ma tagaãcü ñaxü̃: ‘¡Pegü pemexẽẽ̱x naxcèx ya Cori! ¡Rü naxcèx ipeyanawẽ́xãchixẽẽ̱x i perü maxü̃!’ ”

ñaxü̃. 4 Rü naxchiru ga Cuáü̃ rü cameyutèxanaxcèx nixĩ, rü norü goyexü̃ rü naxchèxmünaxcèx nixĩ. Rü beruremaã rü munümaã naxãwemü. 5 Rü yéma Cuáü̃xü̃tawa inayarüxĩnüẽgüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü duü̃xü̃gü ga guxü̃ ga Yudéaanewa ne ĩxü̃, rü duü̃xü̃gü ga natü ga Yudáü̃ãrü ngaicamagu ãchiü̃güxü̃. 6 Rü guxema duü̃xẽgü ga nüxü̃ ixugüexe ga tümaãrü pecadugü, rü Cuáü̃ rü tüxü̃ ínabaiü̃xẽẽ ga natü ga Yudáü̃wa. 7 Natürü yexguma Cuáü̃ nüxü̃ dèu̱xgu ga naxü̃tawa na nangugüxü̃ ga muxü̃ma ga ãẽ̱xgacügü ga Parichéugü rü Chaduchéugü na ínabaiü̃xẽẽãxü̃cèx, rü Cuáü̃ ñanagürü nüxü̃: —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx, ¿rü texé pemaã nüxü̃ tixu na naxchaxwa pibuxmüxü̃cèx i ngẽma Tupanaãrü poxcu i ãũcümaxü̃ i marü ingaicaxü̃? 8 —¡Rü penaxwèxe na Tupana naxwèxexü̃ãcüma pemaxẽxü̃ na ngẽmaãcü guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugüxü̃cèx na aixcüma marü nüxü̃ perüxoexü̃ i ngẽma pecüma i chixexü̃! 9 —Erü Tupanapẽ́xewa rü taxuwama name na pegü pixuxü̃ na Abráü̃tanüxü̃ i Yudíugü pixĩgüxü̃ erü tama ngẽmacèx nixĩ ya Tupana i duü̃xü̃güxü̃ nayaxuxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma Tupana naxwèxegu, rü tama nüxü̃́ naguxcha na daa nutawa Abráü̃tanüxü̃ nanguxü̃xẽẽxü̃. 10 —Rü Tupanaãrü yuema rü marü íimemare na nadaxü̃xü̃cèx i ngẽma nanetügü i tama mexü̃. Rü guxü̃ma i nanetügü i chixearü õṍxü̃ rü tá nadaxü̃, rü ñu̱xũchi tá ínagu —ñanagürü. 11 Rü ñanagürü ta ga Cuáü̃: —Choma rü aixcüma dexáwamare pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ na togü i duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáxü̃cèx na aixcüma marü nüxü̃ perüxoexü̃ i pecüma i chixexü̃. Natürü choweama tá ínangu i to i Tupanaãrü orearü uruü̃. Rü nüma tá pexü̃tawa nanamu i Tupanaãẽ i üünexü̃ na naporaexẽẽãxü̃ i ngẽma Tupanawe rüxĩxü̃, rü nüma tá nanapoxcue i ngẽma Tupanaxü̃ oexü̃. Erü nüma rü poraãcü choxü̃ narüyexera na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü choma rü napẽ́xewa rü taxuwama chame rü bai i norü chapatuarü ngewaxüra chame. 12 —Rü nüma rü marü ínamemare na ñoma i naãnewa yadexechiãxü̃cèx i norü duü̃xü̃gü ñoma wüxi i yatü trigu naã́tüna idexechixü̃rüü̃. Rü ngẽmaãcü tá nayadexechi i ngẽma noxrü ixĩgüxü̃ na naxü̃tawa nangẽxmagüxü̃cèx, natürü ngẽma tama noxrü ixĩgüxü̃ rü tá ínanagu nawa ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne —ñanagürü ga Cuáü̃.

Ngechuchuarü baiechiga

(Mr 1.9-11; Lc 3.21-22)

13 Rü yexguma nixĩ ga Gariréaanewa ne naxũxü̃ ga Ngechuchu. Rü Cuáü̃xü̃tawa nanguxü̃ ga Yudáü̃ ga natüwa, na Cuáü̃ ínabaiexẽẽxü̃cèx. 14 Rü noxri rü tama Ngechuchuxü̃ ínabaiexẽẽchaü̃ ga Cuáü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Choxü̃ waxi nixĩ i namexü̃ na ícubaiexẽẽxü̃. ¿Rü ñuxãcü i cuma i chauxü̃tawa cuxũxü̃ na choma cuxü̃ íchabaiexẽẽxü̃cèx? —ñanagürü. 15 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Name nixĩ i choxü̃ ícubaiexẽẽ i ñu̱xmax. Erü name nixĩ i tanaxü i guxü̃ma i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga Cuáü̃ rü: —Ngü̃ —ñanagürü. 16 Rü yexguma marü Cuáü̃ Ngechuchuxü̃ íbaiexẽẽguwena, rü dexáwa ínaxü̃ãchigu ga Ngechuchu. Rü yexgumatama niwãxna ga daxũguxü̃ ga naãne, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga wüxi ga muxtucurüü̃ na inagoxü̃ rü nüxna na nanguxü̃. 17 Rü dauxü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü, rü poraãcü namaã chataãẽxü̃chicü —ñaxü̃.

4

Ngechuchuxü̃ naxü ga Chataná

(Mr 1.12-13; Lc 4.1-13)

1 Rü yemawena rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxi ga nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa Ngechuchuxü̃ naga na yéma Chataná nüxü̃ üxü̃cèx. 2 Rü taguma nachibü ga 40 ga ngunexü̃ rü 40 ga chütaxü̃. Rü yemawena rü nataiya. 3 Rü yexguma ga ngoxo ga Chataná rü Ngechuchuxü̃tawa nangu, na nüxü̃ naxüxü̃cèx. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, ¡rü daa nutagüxü̃ namu na pãũxü̃ nanguxü̃xü̃cèx! —ñanagürü ga Chataná. 4 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ñanagürü:

“Tãũtáma pãũxĩca nanamaxẽxẽẽ i duü̃xü̃gü, natürü guxü̃ma i ore i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ maxẽxẽẽxü̃”,

ñanagürü. 5 Rü yexguma ga ngoxo ga Chataná rü guma ĩãne ga üünene ga Yerucharéü̃wa nanaga. Rü tupauca ga taxü̃netapẽ́xegu nanamunagü. 6 Rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, ¡rü nuã cugü rütáe! Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tupana tá nanamu i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na cuxna nadaugüxü̃cèx. Rü naxmẽ́xmaã tá cuxü̃ niyauxgü na tama ṯacü rü nutagu cunguxü̃cèx”,

ñanagürü. 7 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ñanagürü ta:

“¡Tama name i nüxü̃ na cuxüxü̃ ya Cori ya curü Tupana!”

ñanagürü. 8 Rü yexguma wenaxãrü ga ngoxo ga Chataná rü wüxi ga mèxpǘne ga máxpü̱xüchinetapẽ́xewa nanaga. Rü yéma Ngechuchuxü̃ nanawẽ́x ga guxü̃ma ga nachiü̃ãnegü na ñuxãcü yamexẽchixü̃. 9 Rü Chataná rü ñanagürü nüxü̃: —Choma chi cuxna chanaxã i guxü̃ma i ñaã cuxü̃ chawéxü̃ i ngẽxguma chi chopẽ́xegu cucaxã́pü̱xügu rü choxü̃ quicuèxüü̃gu —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna ixũgachi, Pa Chatanáx! Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü ñanagürü:

“¡Nüxü̃ icuèxüü̃ ya Cori ya curü Tupana, rü yimaãxü̃́xĩcatama napuracü!”

ñanagürü. 11 Rü yexguma ga ngoxo ga Chataná rü Ngechuchuna nixũgachi. Rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü. Rü Ngechuchuxü̃ narüngü̃xẽẽgü rü nüxna nadaugü.

Ngechuchu rü inanaxügü ga norü puracü ga Gariréaanewa

(Mr 1.14-15; Lc 4.14-15)

12 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ ĩnügu ga na napoxcuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃, rü Gariréaanewa naxũ. 13 Natürü tama ĩãne ga Nacharétugu narüxã̱ũ̱x, rü ĩãne ga Capernáũwa naxũ na yexma yaxãchiü̃xü̃cèx. Rü guma ĩãne rü naxtaxa ga Gariréacutüwa nayexma ga Chaburã́ũtanüxü̃ rü Netarítanüxü̃ ga duü̃xü̃gü ixãchiü̃güxü̃wa. 14 Rü yema nangupetü na yanguxü̃cèx ga ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

15-16 “Rü duü̃xü̃gücèx tá nango̱x i wüxi i ngóonexẽẽruü̃ i Chaburã́ũãrü naãnewa, rü Netaríarü naãnewa, rü Yudáü̃ãrü tocutüwa rü ngẽma nama i taxtücutüwa nadaxü̃wa, rü Gariréaanewa i ngextá duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ ixãchiü̃güxü̃wa. Rü ngẽmaãcü i ngẽma duü̃xü̃gü ga noxri ẽãnexü̃wa yexmagüxü̃, rü tá nüxü̃ nadaugü i wüxi i taxü̃ i ngóonexẽẽruü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü ga noxri yutüü̃wa yexmagüxü̃ rü tá nüxü̃ nabaxi i ngẽma ngóonexẽẽruü̃”,

ñanagürü ga yema Ichaxíaarü ore. 17 Rü yexgumaü̃cüü nixĩ ga inaxügüãxü̃ ga Ngechuchu ga nüxü̃ na yaxuchigaxü̃ ga norü ore ga ñaxü̃: —¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃! Erü marü ningaica na perü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana —ñaxü̃.

Ngechuchu rü naxcèx naca ga ãgümücü ga püchaetanüxü̃

(Mr 1.16-20; Lc 5.1-11)

18 Rü yexguma naxtaxa ga Gariréaanacügu yaxũxgu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga taxre ga yatü ga nügüeneẽgü ixĩgüxü̃. Rü wüxi rü Chimáũ ga Pedrugu ãe̱gaxü̃ nixĩ. Rü to rü Aü̃drégu ãe̱gaxü̃ nixĩ. Rü nümagü rü ínapüchaegü, yerü woetama püchaetanüxü̃ nixĩgü. 19 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe perüxĩ! Rü chorü puracüwa tá pexü̃ chamugü na chauxü̃tawa penagagüxü̃cèx i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 20 Rü yexgumatama ga yema taxre, rü yéma nanatèxgü ga norü püchagü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ. 21 Rü yéamaxü̃ra naxũ ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga to ga taxre ga nügüeneẽgü. Rü Acobu nixĩ ga wüxi, rü Cuáü̃ nixĩ ga to. Rü Zebedéu nanegü nixĩ ga nümagü. Rü nanatümaã wüxi ga nguewa nayexmagü. Rü yéma ínanangáitagü ga norü püchagü. Rü Ngechuchu naxcèx naca. 22 Rü yexgumatama yéma nguewa tüxü̃ natèxgü ga nanatü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ.

Ngechuchu nanangúexẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü

(Lc 6.17-19)

23 Rü guxü̃ ga Gariréaanegu nixũgüchigü ga Ngechuchu. Rü wüxichigü ga ĩãnewa, rü duü̃xü̃güarü ngutaquẽ́xepataü̃wa ningu̱xẽẽtaechigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchiga ga ore ga mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yema iḏaaweexü̃ rü nanameẽxẽẽ ga woo nañuxraü̃xü̃ ga norü ḏaawe nüxü̃́ yexmaxü̃, rü naxcèx nitaanegü. 24 Rü Ngechuchuxü̃ nacuáchigagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Chíriaanecü̱̃ã̱x. Rü naxü̃tawa nanagagü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaxweanemaã iḏaaweexü̃. Rü yematanüwa nayexma ga duü̃xü̃gü ga ngúanemaã iḏaaweexü̃, rü duü̃xü̃gü ga poraãcü naxü̃newa nangúxü̃, rü duü̃xü̃gü ga ngoxo nawa yexmaxü̃, rü duü̃xü̃gü ga óxwaã̱xgüxü̃, rü duü̃xü̃gü ga naw̱ãĩxãchigüxü̃. Rü Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga guxü̃ma ga yema. 25 Rü Ngechuchuwe narüxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Gariréaanecü̱̃ã̱x, rü Decaporíchiuanecü̱̃ã̱x rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü Yudéaanecü̱̃ã̱x, rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutücü̱̃ã̱x.

5

Ngechuchu rü mèxpǘnewa nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore

1 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü wüxi ga mèxpǘnewa ínaxü̃ãchi namaã ga norü ngúexü̃gü. Rü yéma narüto, rü norü ngúexü̃gü nüxü̃ ínachomaẽguãchi.

Yíxema taãẽgüxechiga

(Lc 6.20-23)

2 Rü inanaxügü ga Ngechuchu ga na nangúexẽẽãxü̃, rü ñanagürü: 3 —Tataãẽgü ya yíxema nüxü̃ icuèxãchitanüxẽ i tümaãrü pecadu rü nüxü̃ rüxoexe. Erü tümacèx nixĩ i ngema daxũguxü̃ i naane i Tupana ãẽ̱xgacü íxĩxüwa. 4 —Tataãẽgü ya yíxema ngechaü̃güxe, erü Tupana tá tüxü̃ nataãẽxẽẽ. 5 —Tataãẽgü ya yíxema tama tügü icuèxüxü̃güxe, erü tá tanayauxgü i ñoma i naãne i Tupana tümamaã ixunetaxü̃. 6 —Tataãẽgü ya yíxema poraãcü tüxü̃́ nangúchaü̃xẽ na Tupanapẽ́xewa meã tamaxẽxü̃, erü Tupana tá tüxna nanaxã i ngẽma maxü̃ i mexü̃ i naxcèx tadaugüxü̃. 7 —Tataãẽgü ya yíxema togü i duü̃xü̃gü tüxü̃́ ngechaü̃tümüü̃güxe, erü tümagü rü tá ta Tupanaãxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. 8 —Tataãẽgü ya yíxema tama chixexü̃gu rüxĩnüẽxẽ i tümaãẽwa, erü yíxemagü tá tixĩgü ya Tupanaxü̃ daugüxe. 9 —Tataãẽgü ya yíxema togüarü chogüruü̃ ixĩgüxe, erü Tupana rü nanegümaã tá tüxü̃ naxu. 10 —Tataãẽgü ya yíxema togü i duü̃xü̃gü tümachi aiexe naxcèx na Tupana naxwèxexü̃ãcüma meã tamaxẽxü̃. Erü tümacèx nixĩ i ngema daxũguxü̃ i naane i Tupana ãẽ̱xgacü íxĩxü̃wa. 11 —Petaãẽgü i pema ega duü̃xü̃gü ṯacü pemaã ixugüegu, rü chixri pemaã namaxẽgu, rü chaugagu doramaã poraãcü chixri pechiga yad exagügu. 12 —¡Rü petaãẽgüama rü tama pexoegaãẽgü! Erü daxũguxü̃ i naãnewa tá penayauxgü i wüxi i perü ãmare i mexẽchixü̃. Rü ngẽma ñu̱xma pexü̃ ngupetüxü̃rüü̃ nixĩ ga nüxü̃ nangupetüxü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü, yerü ga duü̃xü̃gü rü naxchi rü ta naxaie.

Yucürarüü̃ rü omürüü̃ pixĩgü i ñoma i naãnewa

(Mr 9.50; Lc 14.34-35)

13 —Pema rü ñoma yucürarüü̃ pixĩgü i ñoma i naãnewa. Erü yima yucüra rü õna na namexẽẽxü̃rüü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü mexẽẽruü̃ pixĩgü. Natürü ngẽxguma chi nangeacagu ya yucüra, ¿rü ṯacüwa chi i namexü̃ i ngẽxgumax? Rü dücax, rü taxuwama name, rü ítanatèxmare, rü nge̱ma duü̃xü̃gü nawa nangagü. 14 —Pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü ngóonexẽẽruü̃ pixĩgü. Rü wüxi ya ĩãne ya wüxi ya mèxpǘnewa ngẽxmane, rü taxuacüma inicu̱x. 15 —Rü taxúema wüxi i omüwa tanangixichi na wüxi i caichã́ũtüü̃gu na tayaxücuchixü̃cèx. Natürü wüxi i omüwa tanangixichi na norü üchicaü̃gu tanaxünagüxü̃cèx, na nge̱ma tüxü̃ nabaxixü̃cèx ya guxãma ya yíxema yima ĩwa ngẽxmagüxe. 16 —Rü name nixĩ i duü̃xü̃güpẽ́xewa na meã pemaxẽxü̃. Erü ngẽmaãcü i pema rü omügürüü̃ tá pinaĩgü. Rü ngẽmaãcü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü i ngẽma mexü̃ i pexüxü̃, rü tá nüxü̃ nicuèxüü̃gü ya Penatü ya daxũwa ngẽxmacü.

Ngechuchu nanangúexẽẽ ga mugüchiga

17 —Tama name i nagu perüxĩnüẽ na núma chaxũxü̃ na ichayanaxoxẽẽxü̃cèx i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü namaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Natürü núma chaxũ na meã chayanguxẽẽxü̃cèx i ngẽma mugü, rü tama na ichayanaxoxẽẽxü̃cèx. 18 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü ñu̱xma na tama nangupetüxü̃ i daxũguxü i naane rü ñoma i naãne rü taxucürüwa naxüchicüxü i ngẽma mugü, rü bai i írarüwa ñu̱xmatáta yangu i guxü̃ma i ngema mugü nüxü̃ nixuxü̃. 19 —Rü ngẽmacèx ya yíxema tama naga ĩnüxẽ i ngẽma mugü, rü woo i ṯacü i íraxü̃ i ngéma nüxü̃ yaxuxü̃ rü duü̃xü̃güxü̃ tangúexẽẽ̱xgu na nümagü rü ta tama naga naxĩnüẽxü̃cèx, rü yíxema rü tá guxü̃ãrü yexera wixweama tatèx i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Natürü yíxema naga ĩnüxẽ i Tupanaãrü mugü rü duü̃xü̃güxü̃ ngúexẽe̱xẽ na tümagü rü ta naga taxĩnüẽxü̃cèx, rü guxü̃pẽ́xewa tá taxü i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 20 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma tama Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ãrü yexera meã pemaxẽgu, rü tagutáma Tupana íngexmaxü̃wa pichocu.

Ngechuchu nanangúexẽẽ na tama namexü̃ na texé tümaẽneẽmaã na nuxü̃

(Lc 12.57-59)

21 —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Moĩchéarü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxü̃:

“¡Tãxṹ i pemáẽtagüxü̃! Erü texé yamáẽtaxe rü tá tapoxcu”,

ñaxü̃. 22 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tümaẽneẽmaã nuxẽ, rü tá tapoxcu. Rü texé ya ṯacü tümaẽneẽmaã ixugüxe, rü ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa tá tüxü̃ nagagü na tüxü̃ napoxcuxü̃cèx. Rü texé ya tümaẽneẽxü̃ ngoxo wogüxe, rü ãũcümaxü̃wa tangẽxma, erü ngürüãchi tá tapoxcu nagu ya yima üxü ya ngoxo nagu poxcuene. 23-24 —Rü ngẽxguma tupaucawa Tupanana cunaxãxgu i curü dĩẽru, rü nge̱ma nüxna cucuèxãchigu na ṯacücèx cumaã nanuxü̃ i cueneẽ, ¡rü ngẽxma tupaucagutama naxü i ngẽma curü ãmare i Tupanana cuxãxchaü̃xü̃! ¡Rü cueneẽxü̃tawa naxũ, rü namaã yamexẽẽxĩra i ngẽma cuxchi na naxaixü̃! Rü ngẽmawena rü marü name i tupaucacèx cutaegu na Tupanana cuyaxãmarexü̃cèx i curü dĩẽru. 25 —Rü ngẽxguma chi wüxie wüxi i ngetanücèx cuxü̃ íxuaxü̃gu, rü ãẽ̱xgacüxü̃tawa cuxü̃ tagaxgu, rü name nixĩ i namawatama tüxü̃ curüngüxmüxẽẽ na tama ãẽ̱xgacüpẽ́xewa cuxü̃ tagaxü̃cèx. Erü wüxicana na ãẽ̱xgacüxü̃tawa cunguxü̃, rü ãẽ̱xgacü tá purichíagüna cuxü̃ namu na cuxü̃ napoxcuxü̃cèx. 26 —Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma nge̱ma poxcupataü̃wa ícunguxuchi ñu̱xmatáta ngĩxü̃ cuxütanü i gu̱xcü i ngẽma dĩẽru i nüxü̃́ ngĩxü̃ cungetanücü. Rü name nixĩ i paxa Tupanana peca na pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i perü pecadugü na tama pexü̃ napoxcuexü̃cèx.

Ngechuchu namaã nangúexẽẽtae na tama namexü̃ na wüxi i ngemaã chixexü̃gu rüxĩnüxü̃

27 —Pema marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü mu ga Moĩché nuxcüma nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“¡Tama name i naĩ i ngemaã na icupexü̃!”

ñaxü̃. 28 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu, rü yíxema texé ya wüxi i ngexü̃ dawenüxẽ rü tüxü̃́ nangúchaü̃xẽ na ngĩmaã itapexü̃, rü Tupanapẽ́xewa rü marü chixexü̃ ngĩmaã taxü i tümaãẽwa. 29 —Rü ngẽxguma chi yima curü tügünexẽtü pecadu cuxü̃ üxẽẽgu rü ¡noxtacüma nayaxu rü yaxü̃gu naña! Erü narümemaẽ nixĩ na yima cuxetüxicatama iyarütaxuxü̃ na tama guxü̃ i cuxune iyarütaxuxü̃cèx nagu ya yima üxü ya ngoxogü nagu poxcuene. 30 —Rü ngẽxguma chi yima curü tügünemẽ́xẽ pecadu cuxü̃ üxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae rü yaxü̃gu cuyaña. Erü narümemaẽ nixĩ na yima cuxmẽ́xĩcatama iyarütaxuxü̃ na tama guxü̃ i cuxune iyarütaxuxü̃cèx nagu ya yima üxü ya ngoxogü nagu poxcuene. Rü ngẽmaãcü ega woo pexü̃́ naguxchagu rü name nixĩ i nüxna pixĩgachi i guxü̃ma i chixexü̃ i nagu piyixchaü̃xü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu namaã nangúexẽẽtae na tama namexü̃ na texé tümamèxü̃ ítáxü̃

(Mt 19.9; Mr 10.11-12; Lc 16.18)

31 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Moĩché rü ü̃pa nüxü̃ nixu rü yíxema tümamèxü̃ ítáxe, rü tanaxwèxe i ngĩxna tanaxã i wüxi i popera i nawa nüxü̃ tixuxü̃ na marü ngĩxü̃ ítatáxü̃. 32 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxmèxü̃ ítèxgu, rü chi tama naĩ ya yatümaã nangẽãẽxü̃gagu yixĩgu, rü ãũcümaxü̃wa ngĩxü̃ tangẽxmaxẽẽ erü ngẽmaãcü ngürüãchi pecadu ixü. Rü yíxema ngĩmaã ãmaxẽ i wüxi i nge i marü ngĩte ngĩxü̃ ítèxcü, rü tüma rü ta pecadu taxü.

Ngechuchu namaã nangúexẽẽtae ga unetachiga

33 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Moĩchéarü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxü̃:

“Ngẽxguma Tupanae̱gagu texémaã ṯacücèx icuxunetagu, rü name nixĩ i cuyanguxẽẽ i ngẽma curü uneta”,

ñaxü̃. 34 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü tama name i texéégagu rü ẽ́xna ṯacüégagu wüxi i duü̃xü̃maã ipexuneta. Rü tama name i daxũguxü̃ i naãnee̱gagu ipexuneta, erü nge̱ma narüto ya Tupana. 35 —Rü tama name i ñoma i naãnee̱gagu ipexuneta, erü Tupanaãrü cuaixcutüchica nixĩ. Rü tama name i Yerucharéü̃e̱gagu ipexuneta, erü Tupana ya guxü̃ãrü ãẽ̱xgacüarü ĩãne nixĩ. 36 —Rü tama name i cugüégagu icuxuneta, erü woo wüxitama i cuyae rü taxucürüwa cunaxüchicüü na nachóxü̃cèx rü ẽ́xna nawaxüxü̃cèx. 37 —Rü ngẽmacèx rü ngẽxguma icuxunetagu rü narümemaẽ nixĩ i: —Ngü̃, tá chanaxü —ñaperügü, rü ẽ́xna: —Tãũtáma chanaxü —ñaperügü. Erü guxü̃ma i to i ore i namaã icuxunetaxü̃, rü ngoxo i Chatanáwa ne ũxü̃ nixĩ.

Ngechuchu namaã nangúexẽẽtae na ñuxãcü namexü̃ na namaã ichopetüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixri tamaã maxẽxü̃

38 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü mu ga Moĩché nuxcüma nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Ngẽxguma texé wüxi i duü̃xü̃xü̃ icháixetüxẽẽgu, rü tümaxẽtümaãtama tayangutanüxẽẽ. Rü texé wüxi i duü̃xü̃xü̃ ibüepütagu, rü tümapütamaãtama tayangutanüxẽẽ”,

ñaxü̃. 39 —Natürü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü tama name i pegütama ípepoxü̃ nüxna i duü̃xü̃ i chixecümaxü̃. Rü ngẽxguma texé cuxü̃ pechiwegu, rü marü name i curü tochiwe rü ta icunaxã na nge̱ma rü ta cuxü̃ tapechiwexü̃cèx rü tama name na cuxütanüxü̃. 40 —Rü ngẽxguma texé cuxü̃ íyaxuaxü̃gu rü cuxna tayapuchaxü̃gu i curü daxũ, rü name nixĩ i curü gáuxü̃chiru rü ta noxtacüma tüxna cunaxã. 41 —Rü ngẽxguma texé cuxü̃ mu̱xgu na wüxi i kilómetrugu ṯacü tüxü̃́ quingexü̃cèx, rü name nixĩ i taxre i kilómetrugu tüxü̃́ cuyange. 42 —Rü ngẽxguma texé curü ngẽmaxü̃cèx cuxna caxgu, rü name nixĩ i tüxna cunaxã. Rü tama name na namaã cuxaüxü̃ i curü ngẽmaxü̃gü ega texé paxaãchi cuxna naxcèx caxgu.

Name nixĩ i nüxü̃ tangechaü̃ i ngema tamaã rüuwanügüxü̃

43 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü mu ga Moĩché nuxcüma nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“¡Nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü, rü naxchi naxai i curü uwanü!”

ñaxü̃. 44 —Natürü i choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü: —¡Nüxü̃ pengechaü̃ i perü uwanügü! ¡Rü naxcèx peyumüxẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃maa pewe ingexütanüxü̃! 45 —Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu rü aixcüma Penatü ya daxũgucü nanegü tá pixĩgü. Erü nüma rü inanabáixẽẽ ya üèxcü naxcèx i mexü̃ i duü̃xü̃gü rü chixexü̃ i duü̃xü̃gü. Rü nanapuxẽẽ naxcèx i duü̃xü̃gü i meã maxẽxü̃ rü duü̃xü̃gü i chixri maxẽxü̃. 46 —Rü ngẽxguma chi ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ ngechaü̃güxü̃xü̃xĩcatama pengechaü̃gügu, ¿rü ṯacü rü ãmare tá Tupanaxü̃tawa peyauxgü naxcèx i ngẽma? Erü ngẽma yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃wa puracüexü̃ rü ngẽxgumarüü̃ nanaxügü. 47 —Rü ngẽxguma chi peeneẽgüxü̃xicatama perümoxẽgu, rü guxü̃ i duü̃xü̃gürüü̃tama pixĩgü. Erü woo ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃, rü ngẽxgumarüü̃tama nanaxügü. 48 —Rü ngẽmacèx penaxw̱ae na aixcüma namexü̃ i perü maxü̃ naxrüxü̃ ya Penatü ya Tupana ya aixcüma mearü maxü̃ã́cü.

6

Ngechuchu rü norü ngúetanüxü̃xü̃ nangúexẽẽ na ñuxãcü mexü̃ naxügüxü̃

1 Rü ngẽxguma ṯacü rü mexü̃ pexüxchaü̃gu, rü name nixĩ i pexuãẽ na tama duü̃xü̃güpẽ́xewa penaxüxü̃ i ngẽma na duü̃xü̃gü pexü̃ dauxü̃cèx rü pexü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. Erü ngẽxguma duü̃xü̃gü pexü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx mexü̃ pexü̱xgu, rü Penatü ya daxũgucü rü tãũtáma ãmare pexna naxã. 2 —Rü ngẽmacèx ngẽxguma texéxü̃ curüngü̃xẽẽchaü̃gu, rü name nixĩ i tama poraãcü nüxü̃ quixuchiga i ngẽma. Rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gü i togüpẽ́xewa meã maxẽnetaxü̃rüü̃ na quiĩxü̃. Erü nümagü rü norü me nixĩ i ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü ítamü̃güwa nüxü̃ nixuchiga ega ṯacü rü mexü̃ naxügügu. Rü ngẽmaãcü nanaxügü na togü meã nachiga idexagüxü̃cèx. Natürü choma rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma na duü̃xü̃gü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃ nixĩ i norü ãmare, rü tãũtáma nanayauxgü i to i ãmare i Tupanaxü̃tawa. 3-4 —Natürü i cuma rü ngẽxguma ṯacü tüxna cuxãxgu ya yíxema ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxe, rü name nixĩ i taxúema cuxü̃ dauãcüma na cunaxüxü̃ i ngẽma. Rü woo cumücüxüchi rü tama name i nüxü̃ na nacuáxü̃ i ngẽma. Rü Cunatü ya daxũgucü ya nüxü̃ daucü i ngẽma cuxicatama cuxüxü̃, rü tá cuxna nanaxã i curü ãmare.

Ngechuchu nanangúexẽẽ ga yumüxẽchiga

(Lc 11.2-4)

5 —Rü ngẽxguma peyumüxẽgügu, rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gü i togüpẽ́xewa meã maxẽnetaxü̃rüü̃ pixĩgü. Erü nümagü rü ngẽxguma nayumüxẽgügu, rü norü me nixĩ na chiãcü nayumüxẽgüxü̃ i ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü ítamü̃güwa na duü̃xü̃gü nüxü̃ na daugüxü̃cèx. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃xĩcatama nixĩ i norü ãmare. 6 —Natürü ngẽxguma cuyumüxẽgu, rü name nixĩ i curü ucapugu cuxücu, rü cunawãxta i curü ĩã̱x, rü nge̱ma cuyumüxẽ namaã ya Cunatü ya bexma cumaãxĩcatama nge̱ma ngẽxmacü. Rü ngẽxguma ya yima Cunatü ya Tupana ya nüxü̃ daucü i ngẽma cúãcü cuxüxü̃, rü nüma tá cuxna nanaxã i curü ãmare. 7 —Rü tama name i natücèxma cunamèxẽẽ i curü yumüxẽ naxrüü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃. Erü nümagü rü nagu narüxĩnüẽ rü ngẽma na namèxẽẽgüãxü̃cèx i norü yumüxẽ rü Tupana tá nüxü̃ naxĩnü. 8 —Rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gürüü̃ pixĩgü, erü woo tauta naxcèx ípecaxgu rü Penatü ya Tupana rü marü nüxü̃ nacuèx na ṯacü pexü̃́ taxuxü̃. 9 —Rü ngẽmacèx rü ñaãcü tá peyumüxẽgü i pemax:

“Pa Tonatü ya Daxũgucüx, rü aixcüma üünecü quixĩ i cumax. 10 ¡Rü núma naxũ na torü ãẽ̱xgacü quiĩxü̃cèx! Rü tanaxwèxe i curü ngúchaü̃ na naxügüxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa ngẽxgumarüü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa na curü ngúchaü̃ ínaxügüxü̃rüü̃. 11 ¡Rü toxna naxã i torü õna i ñoma i ngunexü̃cèx ixĩxü̃! 12 ¡Rü toxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i torü chixexü̃ i taxüxü̃ ngẽxgumarüü̃ i toma rü tüxü̃́ nüxü̃ na tangechaü̃xü̃rüü̃ ya yíxema chixexü̃ tomaã ügüxe! 13 ¡Tãxṹ i ṯacü rü chixexü̃pẽ́xewa toxü̃ cuwogüxü̃ na tama nagu tayixü̃cèx! Natürü tanaxwèxe i toxna cudau na tama ngẽma chixexü̃ taxügüxü̃cèx. Erü cuma rü guxü̃guma guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü quixĩ rü cuporaxüchi rü cumexẽchi. Rü ngẽmaãcü yiĩ”.

14 —Rü ngẽxguma pema nüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ pemaã ügüxü̃, rü Penatü ya daxũgucü rü tá ta pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i perü pecadugü. 15 —Natürü ngẽxguma tama nüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ pemaã ügüxü̃, rü Penatü ya daxũgucü rü tá ta tãũtáma pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i perü pecadugü.

Ngechuchu nanangúexẽẽ ga aurechiga

16 —Rü ngẽxguma tama pechibüeãcüma peyumü̃xẽgügu rü tama name i pegü pengechaü̃chíwexẽẽ naxrüü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i togüpẽ́xewa meã maxẽnetaxü̃. Erü nümagü rü ngẽmaãcü nanaxügü na togü nüxü̃ na daugüxü̃cèx i ngẽma na Tupanacèx naxaureexü̃. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃xĩcatama nixĩ i norü ãmare. 17 —Natürü ngẽxguma cuma rü tama cuchibüãcüma cuyumü̃xẽgu rü name nixĩ i meã cugü cuyauxchiwe rü meã cugü curüxĩxẽẽru. 18 —Rü ngẽmaãcü i togü i duü̃xü̃gü rü tãxũtáma nüxü̃ nacuèxgü na tama cuchibüãcüma cuyumü̃xẽxü̃. Rü Cunatü ya bexma cumaã nge̱ma ngẽxmacüxicatátama cuxü̃ nadau, rü tá cuxna nanaxã i curü ãmare naxcèx i ngẽma cuxüxü̃.

Ñuxãcü tüxü̃́ nangẽxma i tórü meruü̃gü i daxũguxü̃ i naãnewa

(Lc 12.33-34)

19 —Rü tama name i pegücèx penanutaquẽ́xe i muxü̃ma i perü meruü̃gü i ñoma i naãnewa. Erü ñoma i naãnewa rü paxama nagu̱x i perü ngẽmaxü̃gü, rü naweane rü paxama nanachixexẽẽ, rü ngĩ́tèèxgüxü̃ rü naxcèx nangĩ̱xgü. 20 —Rü narümemaẽ nixĩ i penamuxẽẽ i perü meruü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa. Erü nge̱ma rü tãxũtáma nagu̱x, rü naweane rü tãxũtáma nanachixexẽẽ, rü ngĩ́tèèxgüxü̃ rü tãxũtáma ngexma nachocu na naxcèx nangĩ̱xgüxü̃cèx. 21 —Erü ngextá ínangẽxmaxü̃wa i perü ngemaxü̃gü, rü ngẽxma nixĩ i perüxĩnüẽxü̃.

Taxüneãrü omüchiga

(Lc 11.34-36)

22 —Cuxetügü rü ñoma wüxi i omürüü̃ nixĩ i cuxunecèx. Rü ngẽxguma ngẽma Tupana cuxü̃́ naxwèxexü̃cèx cudèu̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü name. 23 —Natürü ngẽxguma ñoma i naãneãrü ngúchaü̃cèx cudèu̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü chixexü̃wa nangẽxma. Rü aixcüma nataxuma i ẽãnexü̃ i ngẽmaãrü yexera ixĩxü̃ i Tupanapẽ́xewa.

¿Texécèx tá cumaxü̃, Tupanacèx rü ẽ́xna dĩẽrucèx?

(Lc 16.13)

24 —Taxucürüwa wüxi i duü̃xü̃ rü nataxrearü coriã̱x. Erü wüxi i norü corichi rü tá naxai, rü ngẽma to rü tá nüxü̃ nangechaü̃. Rü ẽ́xna wüxicèx rü tá meã napuracü, rü ngẽma to rü tá nüxü̃ naxo. Rü taxucürüwa Tupanacèx pemaxẽ, ega perü dĩẽruguama perüxĩnüẽgu.

Tupana rü naxãcügüna nadau

(Lc 12.22-31)

25 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü: ¡Tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ naxcèx na ṯacü tá pengõ̱xgüxü̃ rü ṯacü tá pixaxgüxü̃, rü ṯacümaã tá na pexãxchirugüxü̃! Erü perü maxü̃ rü õnaãrü yexera nixĩ, rü pexene rü naxchiruarü yexera nixĩ. 26 —¡Dücèx penangugü i werigü i tama toegüchiréxü̃, rü tama nanetüarü o ibuxgüxü̃, rü ngepatagüxü̃ na ngexta namaã nanguxü̃güxü̃cèx i norü õna! Natürü Penatü ya daxũgucü rü nanaxüwemü. Rü pema rü Tupanacèx rü guxü̃ma i werigüarü yexera pixĩgü. 27 —Rü taxuwama name na ṯacücèx pexoegaãẽgüxü̃. Erü taxucürüwa ya wüxie i pema rü wüxi i oragu rü ipenamèxãchixẽẽ i perü maxü̃ ega woo poraãcü naxcèx pexoegaãẽgügu. 28 —¿Rü tü̱xcüü̃ pexoegaãẽgü naxcèx i pexchiru? ¡Dücèx penangugü i ngẽma putüragü i ngextámare yaexü̃ i tama puracüexü̃, rü tama nügü üxchirugüxü̃! 29 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü woo guma ãẽ̱xgacü ga Charumóũ ga na namexẽchixü̃ ga naxchiru, rü taguma wüxi ga putürachacurüü̃ namexẽchi. 30 —Rü ngẽxguma Tupana ngẽmaãcü nangèxãẽgu i ngẽma putüragü i ñu̱xma ngẽxmagüxü̃ natürü moxü̃ rü marü taxuxü̃, rü yexera tá pexna nadau i pemax, Pa Yatügü i Tama Aixcüma Meã Yaxõgüxü̃x. 31 —Rü ngẽmacèx tama name i pexoegaãẽgü rü ñaperügügü: —¿Ṯacü tá tangõ̱xgü? rü ẽ́xna —¿ṯacü tá tixaxgü? rü ẽ́xna —¿ṯacümaã tá taxãxchirugü? —ñaperügügü. 32 —Erü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü naxcèx nadaugü i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü pema rü pexü̃́ nangẽxma ya Penatü ya daxũgucü ya nüẽchama nüxü̃ cuácü i pexü̃́ na nataxuxü̃ i guxü̃ma i ngẽma. 33 —Natürü narümemaẽ nixĩ i Tupanacèxira pedaugü na ngẽma nüma pexü̃́ nanaxwèxexü̃xĩra pexügüxü̃cèx. Rü nae̱tü tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i pexü̃́ taxuxü̃. 34 —¡Tãxṹ i naxcèx pexoegaãẽgüxü̃ i ngẽma moxü̃ tá üpetüxü̃! Erü ngẽma moxü̃ãrü ngunexü̃ rü tá nüxü̃́ nangẽxma i guxchaxü̃gü i namaã ínanguxü̃. Erü wüxichigü i ngunexü̃ rü nüxü̃́ nangẽxma i noxrütama guxchaxü̃gü, rü ngẽmacèx tama name i moxü̃ãrü guxchaxü̃gücèx pexoegaãẽgü i ñu̱xmax —ñanagürü.

7

Tama name i toguexü̃ tixu

(Lc 6.37-38, 41-42)

1 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ta: —¡Rü taxũ i togüxü̃ pixuxü̃! Rü ngẽxguma ya Tupana rü tãxũtáma pexü̃ nixu na pechixexü̃. 2 —Erü ngẽxgumarüü̃ na togüxü̃ pixuxü̃ rü Tupana rü tá pexü̃ nixu na pechixexü̃. Rü ngema na togüxü̃ pepoxcuexü̃, rü ngemaãcü tátama nixĩ ya Tupana i pexü̃ napoxcuexü̃. 3 —¿Rü tü̱xcüü̃ i nüxü̃ cudawenüxü̃ i ngẽma cueneẽãrü üxaxetüxü̃ i íraxü̃, ega chi tama naxcèx cuxoegaãẽgu i ngẽma cuxetüwatama ngẽxmaxü̃ i naĩpüta i taxü̃? 4 —Rü ngẽxguma cuxetüwatama nangẽxmagu i wüxi i naĩpüta i taxü̃ ¿rü ñuxãcü i cueneẽxü̃ cuchixewexü̃, rü ñácuxü̃ nüxü̃:

“¡Pa Chaueneẽx, cuxü̃ chanayauxchaü̃ i ngẽma curü üxaxetüxü̃!” —ñácuxü̃? 5 —Pa Duü̃xü̃ i Meã Maxnetaxü̃x, rü name nixĩ i cunayauxira i ngẽma naĩpüta i cuxetüwatama ngẽxmaxü̃, rü ngẽmaãcü tá mea nüxü̃ cudau na cunayaxuxü̃cèx i ngẽma cueneẽãrü üxaxetüxü̃. [Rü ngẽmacèx name nixĩ i cuxira nüxü̃ curüxo i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cumatama cuxüxü̃, rü ngẽxguma tá cume na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃cèx i cueneẽ na nüxü̃ naxoxü̃cèx i ngẽma chixexü̃ i íraxü̃ i naxüxü̃.] 6 —Rü tama name i Tupanaãrü ore i üünexü̃maã penachixewe i ngẽma duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ i tama yaxõgüchaü̃xü̃, erü ngürüãchi ngẽmacèx tá pexü̃ nimèxgü. Rü ngẽxgumarüü̃ tama name i Tupanaãrü oremaã penachixewe i ngẽma duü̃xü̃gü i tama nüxü̃ cuèxgüchaü̃xü̃, erü tá ínanatèxgü.

Name nixĩ i tórü yumüxẽwa Tupanana naxcèx taca rü naxcèx tadaugü rü ĩã̱xwa: Tu tu tu, ñatarügügü

(Lc 6.31, 11.9-13)

7 —¡Tupanana naxcèx peca! rü nüma tá pexna nanaxã. ¡Rü Tupanaxü̃tagu naxcèx pedau! rü tá nüxü̃ ipeyangau. ¡Rü norü ĩã̱xwa: Tu tu tu, ñapegü! rü tá pexcèx nayawãxna. 8 —Erü guxãma ya yíxema naxcèx íc̱axe, rü tanayaxu. Rü guxãma ya naxcèx dauxe, rü nüxü̃ itayangau. Rü guxãma ya yixema ĩã̱xwa: Tu tu tu, ñagüxe, rü tá tümacèx niwãxna. 9 —Rü dücax i pemax, rü ngẽxguma chi wüxi i pexacü pãũcèx ícaxgu, rü ¿ñuxãcü chi wüxi ya nuta nüxna pexãxü̃? 10 —Rü ngẽxguma chi choxnicèx pexna nacaxgu rü ¿ñuxãcü chi i ãxtape nüxna pexãxü̃? 11 —Rü pema na pichixecümachiréxü̃ rü nüxü̃ pecuèx na mexü̃ i ãmare pexacügüna pexãxü̃. Natürü Penatü ya daxũgucü rü ngẽma pema pexacügüna pexãxü̃ãrü yexera tá tüxna naxã ya yíxema naxü̃tawa naxcèx íc̱axe. 12 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽma pema penaxwèxexü̃ i togü pemaã na naxüxü̃, rü name nixĩ i pema rü ta ngẽmaãcütama namaã penaxü. Erü ngẽmaãcü tüxü̃ namu i Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃.

Ĩã̱x i íraxü̃chiga

(Lc 13.24)

13 —Name nixĩ i ngẽma ĩã̱x i íraxü̃waama pichocu. Erü ngẽma ĩã̱x i yuwa tüxü̃ gaxü̃ rü ngẽma nama i yuwa daxü̃ rü nata. Rü muxũchixü̃ma i duü̃xü̃gü nagu naxĩ. 14 —Natürü ngẽma nama i maxü̃wa nadaxü̃ rü ngẽma ĩã̱x i maxü̃cèx nawa ixücuxü̃ rü naxíra. Rü noxretama nixĩ i duü̃xü̃gü i nüxü̃ iyangaugüxü̃.

Wüxi i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃

(Lc 6.43-44)

15 —Rü naxcèx pexuãẽgü i ngẽma doratèèxgüxü̃ i nügü ixugünetaxü̃ na Tupanaãrü orearü uruü̃gü yixĩgüxü̃. Erü nümagü rü petanüwa nangugü, rü nügü mexü̃ i duü̃xü̃güneta nixĩgüxẽẽ. Natürü naãẽwa rü poraãcü chixexü̃gu narüxĩnüẽ. 16 —Rü pema rü nacümawa tá nüxü̃ pecuèx i ngẽma duü̃xü̃gü, ngẽxgumarüü̃ i wüxichigü i nanetügü rü norü owa na nüxü̃ icuáxü̃rüü̃ ngoxi name rü ẽ́xna tama. Rü wüxi i torawa rü taxucürüwama ubagü tayaxu. Rü wüxi i chuchuxü̃wa rü taxucürüwama ori̱x i igu tayaxu. 17 —Erü guxü̃ma i nanetü i mexü̃ rü name i norü o. Rü guxü̃ma i nanetü i chixexü̃ rü nachixe i norü o. 18 —Rü wüxi i nanetü i mexü̃ rü taxucürüwama nachixe i norü o. Rü wüxi i nanetü i chixexü̃ rü taxucürüwama name i norü o. 19 —Rü guxü̃ma i nanetü i tama mexü̃ i norü o rü tayadaxüchi, rü ñu̱xũchi tayagu. 20 —Rü ngẽxgumarüü̃ nacümawa tá nüxü̃ pecuèx i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orearü uruü̃güneta ixĩgüxü̃.

Tãũtáma guxü̃ma i duü̃xü̃gü nichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa

(Lc 13.25-27)

21 —Rü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nügü ixugüxü̃ na chorü duü̃xü̃gü yixĩgüxü̃ rü tá nichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Natürü yíxema aixcüma Chaunatü ya daxũgucüga ĩnüẽxẽxĩcatátama tixĩ ya nge̱ma ichocuxe. 22 —Rü ngẽxguma ngẽma ngunexü̃ i naãneãrü gu̱xwa nanguxgu, rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü rü choxü̃ tá ñanagürügü: —Pa Corix, toma rü togü i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixu i curü ore, rü cuégagu ítanawoxü̃ i ngoxogü, rü cuégagu tanaxü i muxü̃ma i mexü̃ i taxü̃ i Tupanaãrü poramaã taxüxü̃ —ñanagürügü tá choxü̃. 23 —Natürü ngẽxguma rü tá ñacharügü nüxü̃: —Taguma chorü duü̃xü̃gü pixĩgü. ¡Rü choxna pixĩgachi i pema i chixexü̃ ügüe! —ñacharügü tá.

Yatü i Cristuga ĩnüxü̃ rü yatü i tama Cristuga ĩnüxü̃chiga

(Mr 1.22, Lc 6.47-49)

24 —Rü ngẽmacèx ya yíxema choxü̃ ĩnüxẽ rü naxǘxe i ngẽma choma tüxü̃ chamuxü̃, rü wüxi ga yatü ga meã naãẽxü̃ cuácü ga nuta ga tacüétügu üpatacürüü̃ tixĩ. 25 —Rü pucü ga tacü ínangu, rü narümèx ga taxtü, rü nixũũchi ga wüxi ga tacü ga buanecü rü guma ĩgu nanguema. Natürü guma ĩ rü tama niwèxtaü̃ yerü wüxi ga nutaétügu naxü. 26 —Natürü yíxema choxü̃ ĩnüxẽ rü tama naxǘxe i ngẽma choma tüxü̃ chamuxü̃, rü wüxi ga yatü ga tama naãẽxü̃ cuácü ga naxnücügumare üpatacürüü̃ tixĩ. 27 —Rü pucü ga tacü ínangu, rü narümèx ga taxtü, rü wüxi ga tacü ga buanecü nixũũchi rü nagu nanguema ga guma ĩ. Rü niwèxtaü̃, rü yexma nayarüxo ga guxü̃ma —ñanagürü ga Ngechuchu. 28 Rü yexguma yagúegagu ga Ngechuchu ga na yadexaxü̃, rü ga duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae. 29 Yerü nüma rü Tupanaãrü poramaã nanangúexẽẽ, rü tama yema ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃rüü̃ nixĩ.

8

Ngechuchu rü wüxi ga rüchaxünexü̃cèx nayataanexẽẽ

(Mr 1.40-45; Lc 5.12-16)

1 Rü yexguma guma mèxpǘnewa yanaxüegu ga Ngechuchu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ. 2 Rü Ngechuchucèx nixũ ga wüxi ga yatü ga chaxünemaã iḏaawecü. Rü Ngechuchupẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ngẽxguma chi cuma cunaxwèxegu, rü chi cuxü̃́ natauxcha na choxü̃ curümexẽẽxü̃ —ñanagürü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃, chanaxwèxe. ¡Rüme! —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu, rü naxcèx nitaane ga guma yatü ga na nachaxüneã́xü̃. 4 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx, taxuemaã tá nüxü̃ quixu! ¡Natürü nge̱ma paixü̃tawa naxũ, rü cugü iyawẽ́x! ¡Rü nüxna naxã i ngẽma ãmare ga Moĩché tüxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáxü̃cèx na curümexü̃! —ñanagürü.

Ngechuchu rü Dumacü̱̃ã̱x ga churaragüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ narümexẽẽ

(Lc 7.1-10)

5-6 Rü Capernáũwa naxũ ga Ngechuchu. Rü yexguma yéma nanguxgu, rü wüxi ga churaragüarü ãẽ̱xgacü ga capitáü̃ ga Dumacü̱̃ã̱x rü Ngechuchucèx nixũ. Rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, chorü duü̃xü̃ rü nanaw̱ãĩxãchi. Rü ngürücarewa nangẽxma i chopatawa, rü poraãcüxüchima ngúxü̃ ninge —ñanagürü. 7 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Marü tá nge̱ma chaxũ na naxcèx chayataanexẽẽxü̃cèx —ñanagürü. 8 Natürü nüma ga capitáü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, choma rü taxuwama chame na chopatagu na cuxücuxü̃cèx. Rü chanaxwèxe i curü orewaxicatama nüxü̃ quixu, rü tá naxcèx nitaane i chorü duü̃xü̃. 9 —Erü choma rü ta rü chorü ãẽ̱xgacümẽ́xẽwa changẽxma. Rü cho̱xmẽ́xwa nangẽxmagü ta i ñuxre i churaragü. Rü ngẽxguma chanamu̱xgu i wüxi na ngextá naxũxü̃cèx, rü nge̱ma naxũ. Rü ngẽxguma chaugüxü̃tawa naxcèx changemagu i to, rü chauxü̃tawa nangu. Rü ngẽxguma wüxi i chorü duü̃xü̃xü̃ chamu̱xgu na ṯacü na naxüxü̃cèx, rü choxü̃́ nanaxü —ñanagürü. 10 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu rü nabèi̱xãchiãẽ. Rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma i Yudíugütanüwa nüxü̃ ichayangau i wüxi i duü̃xü̃ i ñaã yatürüü̃ aixcüma yaxõxü̃. 11 —Rü choma rü pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü rü guxü̃wama tá ne naxĩ, rü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tá nachibüe namaã ya tórü o̱xigü ya Abráü̃ rü Ichaá, rü Acobu. 12 —Natürü muxü̃ma i Abráü̃tanüxü̃gü i Yudíugü rü tãũtáma nichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü ẽãnexü̃wa tá nawogü. Rü nge̱ma tá naxauxe, rü tá nixü̃́xchapütagü —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü yema capitáü̃xü̃: —¡Cupatacèx nataegu! Rü tá naxcèx nitaane i curü duü̃xü̃, erü cuyaxõ na naxcèx tá yataanexü̃ —ñanagürü. Rü yexgumatama naxcèx nitaane ga yema capitáü̃ãrü duü̃xü̃.

Ngechuchu rü Pedru nèxẽcèx nayataanexẽẽ

(Mr 1.29-31; Lc 4.38-39)

14 Rü Pedrupatawa naxũ ga Ngechuchu. Rü yéma ngĩxü̃ nadau ga Pedru nèxẽ ga ngürücaregu irüxã̱ũ̱xcü yerü iyaxaxüne. 15 Rü Ngechuchu ngĩxmẽ́xgu ningõgü, rü yexgumatama igèu̱xãchi ga yema na yaxaxünexü̃. Rü íirüda ga ngĩmax. Rü ñu̱xũchi naxcèx inamexẽẽ ga õna.

Ngechuchu rü muxü̃ma ga iḏaaweexü̃cèx nayataanexẽẽ

(Mr 1.32-34; Lc 4.40-41)

16 Rü yexguma marü yanaxücuchaü̃gu ga üèxcü, rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga ngoxoã̱xgüxü̃. Rü wüxitama ga oremaã Ngechuchu ínanawoxü̃ ga yema ngoxogü. Rü nanameẽxẽẽ ta ga guxü̃ma ga yema togü ga iḏaaweexü̃. 17 Rü yemaãcü Ngechuchu nayanguxẽẽ ga yema ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü nüma rü tüxü̃ naporaexẽẽ i ngẽxguma ituraegu, rü tüxü̃ narümeexẽẽ i ngẽxguma iḏaaweegu”,

ñaxü̃.

Duü̃xü̃gü ga Ngechuchuwe rüxĩxchaü̃xü̃chiga

(Lc 9.57-62)

18 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü na nüxü̃ íchomaẽguãchixü̃, rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¡Rü ngĩxã, rü naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. 19 Rü wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchucèx nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃ Pa Ngechuchux, cuwe charüxũxchaü̃ i ngextá cuma ícuxũxü̃wa —ñanagürü. 20 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngowagü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxmaü̃gü, rü werigü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxchiãü̃gü. Natürü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü nataxuma i chauchica i ngextá nagu chicuxeruxü̃ —ñanagürü. 21 Rü wüxi ga to ga norü ngúexü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, cuwe charüxũxchaü̃, natürü chanaxwèxe i chaunatü tüxü̃ ichayatèxira —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Noxtacüma chowe rüxũ! Rü nüe̱ i ngẽma cutanüxü̃ i tama yaxõgüxü̃ iyatèxgü i ngẽma yuexü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu rü buanecüxü̃ rü yuapexü̃ ínayachaxãchixẽẽ

(Mr 4.35-44; Lc 8.22-25)

23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga nguegu nixüe. Rü norü ngúexü̃gü rü ta ínayaxümücügü, rü inaxĩãchi. 24 Rü ngürüãchi naxtaxaarü ngãxü̃tügu nüxü̃ naxü ga wüxi ga buanecü ga taxüchicü. Rü guma nguewa rü niyaucuchichigü ga dexá. Natürü ga Ngechuchu rü nape. 25 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü ínanabèi̱xgügü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡toxü̃ rüngü̃xẽẽ, erü ngẽmama itabaxü̃gü! —ñanagürügü. 26 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Aixcüma Yaxõgüxü̃x, ¿tü̱xcüü̃ pemuü̃ẽ? —ñanagürü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüda. Rü buanecü rü yuapena nachogü. Rü ínayachaxãchi ga buanecü, rü inayarüxo ga yuape, rü ínachaxanemare. 27 Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü, rü nügümaã ñanagürügü: —¿Ṯacü ẽ́xna nixĩ i ñaã yatü rü ngẽmacèx woo ya buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü.

Yatügü ga Gadáracü̱̃ã̱x ga ngoxogü nawa yexmagüxü̃

(Mr 5.1-20; Lc 8.26-39)

28 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadáraarü naãnewa. Rü yexguma yéma nangugügu, rü Ngechuchucèx yéma nibuxmü ga taxre ga yatügü ga duü̃xẽchíquẽ́xetanügu yarüxauchigütanüneü̃xü̃. Rü yema taxre rü ningoxoã̱x, rü nidüraexüchi. Rü yemacèx taxucürüwama texé yéma namawa taxüpetü. 29 Rü yema taxre rü aita naxüe, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ toxü̃ nuã cuyachixewe, Pa Ngechuchu ya Tupana Nane? ¿Ẽ́xna nuã cuxũ na toxü̃ ícuyawoxü̃xü̃cèx tauta nawa nanguyane na Tupana toxü̃ poxcuexü̃? —ñanagürügü. 30 Rü yema nachicaarü ngaicamana nachibüe ga muxü̃ma ga cuchigü. 31 Rü yema ngoxogü rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü, rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma toxü̃ ícuwoxü̃gu, ¡rü ngẽma cuchigügu toxü̃ nachocuxẽẽ! —ñanagürügü. 32 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü, ¡nge̱ma pexĩ! —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ngoxogü rü ínachoxü̃ nawa ga yema taxre ga yatügü, rü yema cuchigügu nayachocu. Rü ñu̱xũchi guxü̃ma ga yema cuchigü rü inaxü̃ãchi, rü naxtaxacutüarü mèxpǘxü̃wa nayarüyuxgü, rü yexma nayi. 33 —Rü yema cuchigüarü dauruü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü, rü ĩãnecèx nibuxmü. Rü yexguma ĩãnewa nangugügu, rü nüxü̃ nixugügü ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃ ga ñuxãcü naxcèx na yataanegüxü̃ ga yema taxre ga yatügü ga ngoxoã̱xgüxü̃. 34 —Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu, rü nüxü̃ nacèèxü̃gü na ínaxũxũxü̃cèx ga yema norü naãnewa.

9

Ngechuchu rü wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicücèx nayataanexẽẽ

(Mr 2.1-12; Lc 5.17-26)

1 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga nguegu nixüe. Rü naxtaxaarü tocutüwa naxũ, rü noxrütama ĩãnewa nangu. 2 Rü yéma guma ĩãnewa rü duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃tawa nanangetaü̃gü ga wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicü. Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga ñuxãcü aixcüma na yaxõgüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü ñanagürü nüxü̃ ga guma iḏaawecü: —¡Nataãẽ, Pa Chaunex! Erü curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ —ñanagürü. 3 Rü yéma nayexma ga ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü nümagü rü naãxẽgüwa ñanagürügü: —¿Ñaã yatü rü ṯacü Tupanamaã nixugü? —ñanagürügü. 4 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga yema naãẽwa nagu naxĩnüẽxü̃. Rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ chixexü̃gu perüxĩnüẽ? 5 —¿Ṯacü nixĩ i ngẽma rütauxchamaẽxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃ ya daa naw̱ãĩxãchicü:

“Rü curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃”, rü ẽ́xna:

“¡Inachi rü íixũ!” ñagüxü̃ nüxü̃? 6 —Natürü i ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na Chaunatü ya Tupana núma choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü —ñanagürü. Rü yexguma rü ñanagürü nüxü̃ ga guma naw̱ãĩxãchicü: —¡Inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü cupatawa naxũ! —ñanagürü. 7 —Rü yexgumatama ga guma naw̱ãĩxãchicü rü inachi, rü napatawa naxũ. 8 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü namuü̃ẽ. Rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü, rü ñanagürügü: —Moxẽ, Pa Tupanax, erü cunaporaxẽẽ i ñaã yatü na ngẽmaãcü mexü̃ toxcèx naxüxü̃cèx —ñanagürügü.

Mateucèx naca ga Ngechuchu

(Mr 2.13-17; Lc 5.27-32)

9 Rü yexguma yéma inaxũãchigu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga Mateugu ãe̱gaxü̃ ga yéma rütoxü̃ ga ngextá Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ínayauxgüxü̃wa yerü woetama yemawa napuracü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. Rü yexguma ga Mateu rü inachi, rü nawe narüxũ. 10 Rü Mateupatawa naxũ ga Ngechuchu, rü yéma nachibü. Rü ínangugü ta ga muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ yauxgüxü̃wa puracüexü̃, rü togü ga duü̃xü̃gü ga taxúema nacümamaã taãẽgüxü̃. Rü yema duü̃xü̃gü rü yéma mechawa narütogü namaã ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü. 11 Natürü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü, rü Ngechuchuarü ngúexü̃güna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i perü ngúexẽẽruü̃ rü namaã nachibü i ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü i dĩẽruarü yauxwa puracüexü̃, rü duü̃xü̃gü i pecaduã̱xgüxü̃? —ñanagürügü. 12 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃ ga Parichéugü: —Ngẽma poraexü̃ rü tama nanaxwèxegü ya duturu, natürü ngẽma iḏaaweexü̃ nixĩ i naxwèxegüxü̃. 13 —¡Rü ípixĩ, rü nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Choma rü tama chanaxwèxe i chauxcèx peyamèx i carnerugü, natürü chanaxwèxe i togü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü”,

ñaxü̃! Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Choma rü tama mexü̃güna na chaxuxü̃cèx nixĩ i núma chaxũxü̃, natürü núma chaxũ na nüxna chaxuxü̃cèx i ngẽma pecaduã̱xgüxü̃ na ngẽmaãcü nüxü̃ naxoexü̃cèx i nacümagü i chixexü̃gü —ñanagürü.

Ngechuchuna nacagüe ga aurechiga

(Mr 2.18-22; Lc 5.33-39)

14 Rü yexguma ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngúexü̃gü, rü Ngechuchucèx naxĩ, rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Toma i Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü na tixĩgüxü̃ rü nümagü i Parichéugü rü muẽ̱xpü̱xcüna tama tachibüeãcüma tayumü̃xẽgü. ¿Rü tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü rü tama toxrüü̃ tama nachibüãcüma nayumü̃xẽgü? —ñanagürügü. 15 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna wüxi i ngĩgüarü petawa rü pexcèx namexü̃ na nangechaü̃ẽxü̃ rü naxaureexü̃ i ngẽma nüxna naxugüxü̃ ega natanüwa nangẽxmagu i ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃? Maneca tama nixĩ. Natürü wüxi i ngunexü̃gu rü ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃ rü tá namücügüna nixũgachi. Rü ngẽma ngunexü̃gu tá nixĩ i aixcüma naxaureexü̃ i namücügü. 16 —Rü taxúema tanapaita i wüxi i naxchiru i ngauxü̃ namaã i wüxi i natüchi i ngexwacaxü̃xü̃ i tauta nañaãchimüxü̃. Erü ngẽxguma nayau̱xgu i ngẽma naxchiru rü tá nügü ínanaxíraxãchi i ngẽma natüchi i ngexwacaxü̃xü̃, rü tá nanagauxẽẽ i ngẽma wexachiru. Rü noxriarü yexera tá nixĩ i na nagauxü̃. 17 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü taxúema ngexwacaxü̃cü ya binu rü nagu tayabacuchi i wüxi i naxchixü̃ i marü ngauxü̃ i naxchèxmünaxcèx. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü naxü̱xgu rü yima binu ya ngexwacaxü̃cü rü narüngu, rü tá nayawã̱ĩ̱xẽẽ i ngẽma naxchixü̃ i ngauxü̃ i naxchèxmünaxcèx. Rü ngẽxma tá nayarütaxu ya binu rü ngẽma naxchixü̃ rü ta. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe ya ngexwacaxü̃cü ya binu rü ngexwacaxü̃xü̃ i naxchixü̃gu tayabacuchi. Rü ngẽmaãcü tãũtáma inayarütaxu. [Rü chorü ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ na taxucürüwama namaã nawüxiguxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i pecümagü —ñanagürü ga Ngechuchu.]

Yáiruxacüchiga rü yema nge ga Ngechuchuchirugu ingõgücüchiga

(Mr 5.21-43; Lc 8.40-56)

18 Rü yexguma yemaãcü ínangúexẽẽtaeyane ga Ngechuchu, rü naxü̃tawa nangu ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga Yudíugüarü. Rü Ngechuchupẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, chauxacü rü ngexwacèx iyu. Natürü ngẽxguma chi nge̱ma cuxũxgu rü ngĩxü̃ quingõgügu, rü wena chixarü imaxü̃ —ñanagürü. 19 Rü inachi ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gümaã yema ãẽ̱xgacüwe narüxũ. 20 Rü yexguma yéma naxũyane ga Ngechuchu rü wüxi ga ngecü ga 12 ga taunecü ãgüechacü rü naweama ne ixũ. Rü naxpechinüchirugu iyangõgü. 21 Yerü ngĩma rü nagu irüxĩnü rü yexguma chi naxchiruxü̃xĩcatama yangõgümaregu, rü chi ngĩxcèx nitaane. 22 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nügü ínidau, rü ngĩxü̃ nadau ga yema nge. Rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Nataãẽ, Pa Chauxacüx! Marü cuxcèx nitaane, erü cuyaxõ —ñanagürü. Rü yexgumatama ngĩxcèx nitaane. 23 Rü yexguma yema ãẽ̱xgacüpatawa nanguxgu ga Ngechuchu, rü nüxü̃ nadau ga paxetatanüxü̃ ga marü na ínamemaregüxü̃ na ngĩxü̃ iyatèxgüxü̃ ga yema bucü. Rü ga duü̃xü̃gü rü nixáicha rü naxauxe. 24 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —¡Ípechoxü̃ i nuã! Erü ngẽma bucü rü tama iyu. Rü ipemare —ñanagürü. Natürü nümagü ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nacugüeama. 25 Rü yexguma Ngechuchu ínachoxü̃xẽẽxgu ga duü̃xü̃gü, rü yema bucüarü ucapugu naxücu. Rü ngĩxmẽ́xgu nayayauxãchi, rü yexgumatama íirüda ga ngĩmax. 26 Rü guxü̃wama ga yema naãnewa, rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixuchigagü ga yema Ngechuchu üxü̃.

Ngechuchu naxcèx nayataanexẽẽ ga taxre ga yatü ga ingexetüxü̃

27 Rü yexguma yéma ínaxũũxgu ga Ngechuchu, rü taxre ga ngexetüxü̃ rü nawe nangẽgü. Rü tagaãcü ñanagürügü: —Pa Ngechuchux, Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 28 Rü yexguma Ngechuchu guma ĩ ga nagu napexü̃negu naxücuxgu, rü yema taxre ga ngexetüxü̃ rü naxcèx naxĩ. Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Peyaxõgüxü̃ yiĩxü̃ na chaporaxü̃ na pexü̃ charümeẽxẽẽxü̃cèx? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngü̃, Pa Corix, tayaxõgü —ñanagürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü naxẽtügügu ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Cü pexcèx yataane, erü peyaxõgü! —ñanagürü. 30 Rü naxcèx nitaanegü. Rü Ngechuchu rü poraãcü nayaxucu̱xẽgü na taxúemaãma nüxü̃ na yaxugüxü̃cèx ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃. 31 Natürü yema taxre rü yexguma yéma ínachoxü̃gu rü guxü̃wama ga yema naãnewa rü nüxü̃ nixugüeama ga yema Ngechuchu üxü̃.

Ngechuchu rü naxcèx nayataanexẽẽ ga wüxi ga yatü ga tama idexacü

32 Rü yexguma yema taxre ga yatü íchoü̃xguwena, rü ñuxre ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga yatü ga tama idexacü yerü ngoxo nawa nayexma. 33 Rü Ngechuchu ínanatèxüchi ga yema ngoxo. Rü yexgumatama inanaxügü ga na yadexaxü̃ ga guma yatü. Rü nümagü ga duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü. Rü ñanagürügü: —Taguma nüxü̃ tadau i nuã tachiü̃ãnewa i ṯacü i ñaãrüü̃ ixĩxü̃ —ñanagürügü. 34 Natürü ga Parichéugü rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü ngoxogüarü ãẽ̱xgacü i Chatanáãrü poramaã nixĩ i ínawoxü̃ãxü̃ i ngoxogü —ñanagürügü.

Ngechuchuaxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü ga duü̃xü̃gü

35 Rü yema naãnewa rü guxü̃nema ga ĩãnegügu rü ĩãnexãcügügu nixũgüchigü ga Ngechuchu. Rü wüxichigü ga ĩãnewa, rü duü̃xü̃güarü ngutaquẽ́xepataü̃wa ningu̱xẽẽtaechigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü ga ore ga mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. Rü nanameẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. Rü woo nañuxraü̃xü̃ ga norü ḏaawe nüxü̃́ yexmaxü̃, rü nanameẽxẽẽ. 36 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga naxü̃tawa ngugüxü̃, rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü. Yerü carnerugü ga ngearü dauruü̃ã́xü̃rüü̃ nanaxi̱xãchiãẽgü, rü tama nataãẽgü. 37 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü i ímemaregüxü̃ na yaxõgüãxü̃ i Tupanaãrü ore. Natürü nanoxreẽ́xpü̱x i Tupanaãrü puracütanüxü̃ na namaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx i ngẽma ore. 38 Rü ngẽmacèx name nixĩ i duü̃xü̃güarü yora ya Tupanana naxcèx peca i perü yumüxẽwa na yamugüãxü̃cèx i norü puracütanüxü̃ i orearü uruü̃gü na ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx i norü ore i mexü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

10

Ngechuchu nanade ga 12 ga norü ngúexü̃gü na toxnamana namugüãxü̃cèx

(Mr 3.13-19; Lc 6.12-16)

1 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü yema 12 ga norü ngúexü̃gücèx naca. Rü nüxna naxãga rü nanaporaexẽẽ na ínawoxü̃ãxü̃cèx ga ngoxogü rü nameẽxẽẽãxü̃cèx ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ ga woo nañuxraü̃xü̃ ga ḏaawe nüxü̃́ yexmaxü̃. 2 Rü ñaã nixĩ ga nae̱gagü ga yema 12 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga imugüxü̃. Rü natanüwa rü Chimáũ ga Pedrugu ãe̱gacü nixĩ ga naẽru ixĩxü̃. Rü to nixĩ ga Pedrueneẽ ga Aü̃dré. Rü to nixĩ ga Chaü̃tiágu rü to nixĩ ga Chaü̃tiágueneẽ ga Cuáü̃. Rü yema taxre rü Zebedéu nanegü nixĩgü. 3 Rü togü nixĩ ga Piripi, rü Baturumé, rü Tumachi, rü Mateu ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽruarü yauxwa puracüchirécü. Rü togü nixĩ ga Chaü̃tiágu ga Arupéu nane, rü Tadéu. 4 Rü to nixĩ ga Chimáũ ga iporaãẽcüücü. Rü to nixĩ ga Yuda ga Icariúte ga yixcama bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃.

Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ nimugü na nüxü̃ yanaxugüexü̃cèx ga norü ore

(Mr 6.7-13; Lc 9.1-6)

5 Rü Ngechuchu nayamugü ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. Rü nüxna naxãga, rü ñanagürü: —¡Tãũtáma natanüwa pexĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃! ¡Rü tãũtáma Chamáriacü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü ĩãnegüwa pexĩ! 6 —Natürü chanaxwèxe i ngẽma Yudíugü i carnerugürüü̃ iyarütauxexü̃tanüwa pexĩ. 7 —¡Rü nge̱ma natanüwa nüxü̃ peyarüxu na marü yangaicaxü̃ ya Tupana na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃! 8 —¡Rü penameẽxẽẽ̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃! ¡Rü wena penamaxẽxẽẽ̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i marü yuexü̃! ¡Rü penameẽxẽẽ̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i chaxünemaã iḏaaweexü̃! Rü ngẽma duü̃xü̃gü i ngoxogü nawa ngẽxmagüxü̃ ¡rü nüxü̃́ ípenawoxü̱̃x! Rü tama name i penaxãtanü ega texéxü̃ perümexẽẽxgu, erü pema rü pexü̃́ nangetanümare i ngẽma pora. 9-10 —¡Rü tãũtáma ípingearü dĩẽruã̱xgü na perü ṯacücèx petaxegüxü̃cèx rü bai i perü choca i perü namawaü̃! ¡Rü wüxitama i pexchiru ípinge, rü bai i perü chapatu, rü bai ya perü caxü̃chigüxü̃ ya naĩxmenèxã ípinge! Rü pemaã nüxü̃ chixu rü wüxi i puracütanüxü̃ rü name nixĩ i ngẽma duü̃xü̃ i nüxü̃́ napuracǘü̃xü̃tawa nachibü. 11 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa rü ẽ́xna wüxi ya ĩãnexãcüwa pengugügu i pemax, ¡rü naxcèx pedèu̱x i wüxi i duü̃xü̃ i mecümaxü̃! ¡Rü ngẽmaxü̃tagu perücho ñu̱xmatáta ipexĩãchi i ngẽma ĩãnewa! 12 —Rü ngẽxguma yima ĩpatagu pechocugu, rü meã tá nüxü̃ perümoxẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i nge̱ma ngẽxmagüxü̃ rü: “¡Tupana pexü̃ rüngü̃xẽẽ̱x!” ñaperügügü tá nüxü̃. 13 —Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü rü meã pexü̃ nayau̱xgu rü Tupana tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Natürü ngẽxguma tama meã pexü̃ nayau̱xgu i napatawa rü ñaperügügü tá nüxü̃:

“Marü name i toxnamana taxĩ”, ñaperügügü tá. 14 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩwa rü ẽ́xna wüxi ya ĩãnewa duü̃xü̃gü tama meã pexü̃ yauxgügu rü tama nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃gu i perü ore, ¡rü ípechoxü̃! Rü ngẽxguma ípechoü̃xgu, ¡rü meã pegü ipepagücutü i perü üxaxü̃cutü, na ngẽmawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na chixexü̃ na naxügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü! 15 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nagúxü̃ i naãne, rü Chodomacü̱̃ã̱x rü Gomoracü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü yexera Tupana tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i tama meã pexü̃ yauxgüxü̃.

Guxchaxü̃gümaã tá pewé ningexü̃tanü i duü̃xü̃gü

16 —Dücèx, ãũcümaxü̃wa pexü̃ chamugü, ngẽxgumarüü̃ i carnerugüxü̃ aigütanüwa imugüxü̃rüü̃. ¡Rü ngẽmacèx penaxwèxe i ãxtapegürüü̃ pexuãẽgü, natürü muxtucugürüü̃ taxuü̃ma i chixexü̃ pexügü! 17 —¡Rü pegüna pedaugü! Erü duü̃xü̃gü rü tá pexü̃ ínayauxü̃, rü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa tá pexü̃ nagagü na pexü̃ napoxcuexü̃cèx. Rü ngutaquẽ́xepataü̃gügu tá pexü̃ nic̱uaixgü. 18 —Rü chaugagu tá ãẽ̱xgacügü ya tacügüpẽ́xewa pexü̃ nagagü. Rü ngẽmaãcü tá chauchigagu pidexagü napẽ́xewa i ngẽma ãẽ̱xgacügü rü napẽ́xewa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 19 —Natürü ngẽxguma ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa pexü̃ nagagügu na pexü̃ napoxcuexü̃cèx, ¡rü taxucèxtáma pexoegaãẽgü na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃ rü ẽ́xna ṯacüxü̃ tá namaã na pixuxü̃! Erü ngẽxguma nawa nanguxgu na pidexagüxü̃, rü Tupanaãẽ tá pexü̃ nangu̱xẽẽ na ṯacüxü̃ tá namaã pixuxü̃. 20 —Rü tãũtáma pema nixĩ i pidexagüxü̃, natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá nixĩ i pewa idexaxü̃. 21 —Rü nügüeneẽgüwa rü tá nügü ínaxuaxü̃gü na ãẽ̱xgacügü yamèxgüxü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nanatügü rü naxãcügüxü̃ ínaxuaxü̃gü, rü naxãcügü rü nanatügüxü̃ tá ínaxuaxü̃gü na ãẽ̱xgacügü tüxü̃ imèxgüxü̃cèx. 22 —Rü chaugagu tá guxü̃ i duü̃xü̃gü pexchi naxaie. Natürü yíxema aixcüma yaxõõmáxẽ i chorü ore rü tama choxü̃ ítáxe, rü yíxema tá tixĩ ya nayaxúxe i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. 23 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa rü duü̃xü̃gü pexü̃ daixchaü̃gu, rü name nixĩ i pibuxmü ya yima ĩãnewa, rü náĩ ya ĩãnewa pexĩ. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma guxü̃ne ya Yudíugüarü ĩãnewa pengugü naxü̃pa na chataeguxü̃ i chomax. 24 —Rü taxuü̃ma i wüxi i ngúexü̃ rü norü ngúexẽẽruü̃xü̃ narüyexera. Rü taxuü̃ma i wüxi i coriarü duü̃xü̃ rü norü corixü̃ narüyexera. 25 —Rü ngẽma norü ngúexẽẽruü̃xü̃ üpetüxü̃rüü̃ tátama nüxü̃ naxüpetü i ngẽma norü ngúexü̃. Rü ngẽma norü corixü̃ üpetüxü̃rüü̃ tátama nüxü̃ naxüpetü i ngẽma norü duü̃xü̃. Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü rü ngoxo i Bechebú choxü̃ nawogüegu, ¿rü ñuxãcü tá pexü̃ naxu i pemax?

Name nixĩ na Tupanaxü̃ pemuü̃ẽxü̃

(Lc 12.2-7)

26 —Rü ngẽmacèx ¡tãxṹ i nüxü̃ pemuü̃ẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü! Erü guxü̃ma i ngẽma cúãcü üxü̃ rü tá nango̱xoma. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃gücèx ẽxü̃guxü̃, rü yixcüra rü tá nüxü̃ nacuèxgüama. 27 —Rü guxü̃ma i ngẽma pemaãxĩcatama nüxü̃ chixuxü̃, ¡rü meã duü̃xü̃gücèx penango̱xẽẽ̱x! Rü guxü̃ma i ngẽma bexma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, ¡rü tagaãcü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixu! 28 —¡Rü tãxṹ i nüxü̃ pemuü̃ẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ daixchaü̃xü̃! Erü taxünexü̃xĩcatama nimèxgü. ¡Natürü name nixĩ i nüxü̃ pemuü̃ẽ ya yima Tupana! Erü nüma nüxü̃́ nangẽxma i pora na napoxcuãxü̃cèx i pexene rü peãẽ rü ta i ngẽma ngoxogüxü̃ ínapoxcuexü̃gu. 29 —¿Tama ẽ́xna wüxitachinü i dĩẽrugu namaã petaxe i taxre i werixacügü? Natürü bai i wüxi i ngẽma werixacü rü ñaxtüanegu nangu, ega tama nanaxwèxegu ya Penatü ya Tupana. 30 —Rü woo i peyae rü Tupana rü wüxichigü rü nayaxugü, rü nüxü̃ nacuèx na ñuxre ngẽxmaxü̃. 31 —Rü ngẽmacèx ¡tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! Erü pema rü muxü̃ma i werixacügüarü yexeraxüchi pexü̃ nangechaü̃ ya Tupana.

Yíxema duü̃xü̃güpẽ́xewa tügü ixuxe na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü tiĩxü̃

(Lc 12.8-9)

32 —Rü guxãma ya texé i ñoma i naãnewa i duü̃xü̃güpẽ́xewa tügü ixuxe na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma rü tá ta Chaunatü ya daxũgucüpẽ́xewa tüxü̃ chixu na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 33 —Natürü texé ya ñoma i naãnewa i duü̃xü̃güpẽ́xewa tügü ixuxe na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma rü tá ta Chaunatü ya daxũgucüpẽ́xewa tüxü̃ chixu na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax.

Ngechuchugagu nixĩ i yatoyexü̃ i duü̃xü̃gü

(Lc 12.51-53; 14.26-27)

34 —Rü tama name i nagu perüxĩnüẽ na núma chaxũxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃gü rü wüxigu naxĩnüẽxü̃cèx. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü núma chaxũ na chaugagu yatoyexü̃cèx i duü̃xü̃gü. 35 —Rü nuã chaxũ na wüxi ya yatü rü tama nanatümaã wüxigu naxĩnüxü̃cèx, rü wüxi i paxü̃ rü tama naẽmaã wüxigu naxĩnüxü̃cèx, rü wüxi i naneã̱x rü tama ngĩ̱xẽmaã na wüxigu naxĩnüxü̃cèx. 36 —Rü ngẽmaãcü wüxi ya ĩwa, rü nügütanüxü̃maã tátama naxuwanüã̱xgü. 37 —Rü yíxema texé ya choxü̃ na tangechaü̃xü̃ãrü yexera tümanatüxü̃ rü ẽ́xna tümaẽxü̃ ngechaü̃xẽ, rü taxucürüwama chorü duü̃xü̃ tixĩ. Rü yíxema texé ya choxü̃ na tangechaü̃xü̃ãrü yexera tümanexü̃ rü ẽ́xna tümaxãcüxü̃ ngechaü̃xẽ, rü taxucürüwama chorü duü̃xü̃ tixĩ. 38 —Rü yíxema tama yaxna namaã ĩnüxẽ i ngẽma guxchaxü̃gü i chaugagu tümacèx ínguxü̃ rü ngẽmaãcü chowe rüxũxẽ, rü taxucürüwama chorü duü̃xü̃ tixĩ. 39 —Rü texé ya tügü maxẽẽchaü̃xẽ rü tá itayarütaxu. Natürü texé ya chauxcèx yuxe rü tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃.

Ãmarechiga

(Mr 9.41)

40 —Rü texé ya pexü̃ yaxúxe rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü texé ya choxü̃ yaxúxe rü yima núma choxü̃ mucü ya Chaunatüxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. 41 —Rü texé ya wüxi i orearü uruü̃ i Tupana nge̱ma muxü̃xü̃ yaxúxe, rü ngẽmatama ãmare i wüxi i orearü uruü̃ yaxuxü̃raü̃xü̃ tátama tayaxu. Rü texé ya wüxi i yatü i mecümaxü̃xü̃ yaxúxe erü namecüma, rü ngẽmatama ãmare i wüxi i yatü i mecümaxü̃ yaxuxü̃raü̃xü̃ tátama tayaxu. 42 —Rü texé ya wüxi i pochiyuãcu i dexá i gèu̱xchiüxü̃ nüxna ãxẽ i ngẽxü̃rüüxü̃ i chorü buxü̃gü i chowe rüxĩxü̃, rü aixcümaxü̃chi tá tanayaxu i tümaãrü ãmare —ñanagürü ga Ngechuchu.

11

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ nanamu ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na Ngechuchuxü̃tawa íyadaugüxü̃cèx

(Lc 7.18-35)

1 Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu ga Ngechuchu ga na yaxucu̱xẽgüãxü̃ ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü inaxũãchi ga yéma na duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽxü̃cèx rü nüxü̃ yaxúxü̃cèx ga ore ga mexü̃ ga guxü̃ne ga ĩãnegü ga yema naãnewa yexmagünewa. 2-3 Rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü yexguma poxcupataxü̃wa nayexmayane, rü nüxü̃ nacuáxchiga ga yema Ngechuchu üxü̃. Rü yemacèx ga Cuáü̃ rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na nüxna yacagüxü̃cèx rü aixcüma Cristu ga ínanguxẽẽgücü yiĩ, rü ẽ́xna to tá yiĩ ya Cristu. 4 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —¡Pewoegu rü Cuáü̃maã nüxü̃ peyarüxu i ngẽma pematama nüxü̃ pedaugüxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃! 5 —¡Rü namaã nüxü̃ pixu rü ngẽma ngexetügüxü̃ rü marü nidauchigü, rü ngẽma ichixeparaxü̃ rü marü inachigü, rü ngẽma chaxüneã̱xgüxü̃ rü marü naxcèx nitaanegü, rü ngẽma ngauchi̱xẽgüxü̃ rü marü ningo̱xnamachi̱xẽgü, rü ngẽma yuexü̃ rü wenaxãrü namaxẽ, rü ngẽma ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃ rü marü namaã nüxü̃ tixu i Tupanaãrü ore i mexü̃! 6 Rü tataãẽ ya yíxema texé ya tama nüxü̃ rüxoxe na choxü̃́ tayaxõxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 7 Rü yexguma nawoegu̱xgu ga yema Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu inanaxügü ga guma Cuáü̃chiga na yadexaxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —¿Ṯacü nixĩ ga pema ípeyadaugüxü̃ ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa? —¿Ẽ́xna wüxi ga ngẽxü̃rüüxü̃mare ga yatü ga ñoma dexne ga buanecü yaxĩã̱xtanücüüxẽẽcürüü̃ ixĩxü̃ nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? 8 —Rü ẽ́xna ega tama guma ípeyadaugügu, ¿rü ṯacü nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿Ẽ́xna wüxi ga yatü ga poraãcü nügü ngèxãẽxü̃ yiĩxü̃ ga ípeyadaugüxü̃? Pema nüxü̃ pecuèx i ngẽma poraãcü nügü ngèxãẽgüxü̃ rü ãẽ̱xgacügü ya tacügüpatawa nangẽxmagü. 9 —¿Ṯacü ẽ́xna nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿Ẽ́xna wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃xü̃? Ngẽmáãcü aixcüma yema nixĩ ga ípeyadaugüxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ rü tama wüxi i ngẽxü̃rüüxü̃mare i Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. 10 —Rü Cuáü̃chiga nixĩ ga naxümatüxü̃ ga yema Tupanaãrü ore ga ñaxü̃:

“Cupẽ́xegu chayamu i chorü orearü ngeruü̃ na cuxcèx namexẽẽãxü̃cèx i duü̃xü̃güarü maxü̃”,

ñaxü̃. 11 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa rü nataxuma i Tupanaãrü orearü uruü̃ i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ãrü yexera ixĩxü̃. Natürü yíxema Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa wixwexüchi üxe, rü Cuáü̃ãrü yexera tixĩ. 12 —Rü yexguma noxri Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ inaxügügu na nüxü̃ yaxúxü̃ i ñuxãcü Tupana ãẽ̱gacü ixĩxü̃wa nangugüxü̃ i duü̃xü̃gü, rü nüma ga duü̃xü̃gü rü norütama ngúchaxü̃maã nawa nangugüchaxü̃ i ngema nachica. Rü ñu̱xma rü ta ngemagutama narüxĩnüe. 13 —Rü guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃güarü orewa, rü ore ga mugü ga Moĩché ümatüxü̃wa rü nüxü̃ nixuchigagü na ínanguégaxü̃ ya Cristu na ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃cèx. Rü yemaãcü nixĩ ñu̱xmata ínangu ga Cuáü̃. 14 —Rü ngẽxguma chi peyaxõgüchaü̃gu i ñaã chorü ore, rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ nixĩ ya yima yanguxẽẽcü ga yema ore ga guma nuxcümaü̃cü ga orearü uruü̃ ga Ería ga ípenanguxẽẽcüchiga ümatüxü̃. 15 —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü naga taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 16 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¿Ṯacügu tá chanangu i ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃? Maneca ñaã duü̃xü̃gü rü taxumaãma nataãẽgü ngẽxgumarüü̃ i ñuxre i buxü̃gü i nügümaã ĩã̱xtüwa rütogüxü̃, rü íxĩnücèxwèxegüxü̃, rü tagaãcü namücügüxü̃ ñagüxü̃:

17 “Marü wowerumaã pexcèx tapaxetagü, natürü tama ípixü̃ãchitanüxü̃. Rü marü ngechaü̃ i wiyaegu pexcèx tawiyaegü, natürü tama pexauxe”, ñagüxü̃. Rü ngẽma buxü̃gürüü̃ nixĩ i ñaã duü̃xü̃gü. 18 —Yerü núma naxũ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü tama pãũ nangõ̱x rü tama binu nayaxaxü. Rü yexguma ga nümagü rü: “Nangoxoã̱x” ñanagürügü nüxü̃. 19 —Rü ñu̱xũchi núma chaxũ i choma ya Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. Rü choma rü õna changõ̱x rü binu chayaxaxü. Rü ngẽxguma i nümagü rü taanüxü̃chixü̃ rü ngãxwèxexü̃ choxü̃ nawogüe. Rü nüxü̃ nixugüe rü pecaduã̱xgüxü̃maã chaxãmücü, rü namaã chaxãmücü i ngẽma duü̃xü̃gü i Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃. Natürü Tupanaãrü cuèx rü meãma nango̱x tümawa ya yíxema aixcüma nawe rüxĩxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ĩãnegü ga tama Tupanaga ĩnüẽne

(Lc 10.13-15)

20 Rü yexguma ga Ngechuchu rü inanaxügü ga na yangagüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga guma ĩãnegücü̱̃ã̱x ga ngextá yexeraãcü ínaxüaxü̃wa ga taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. Rü poraãcü nayangagü, yerü yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ narüxoe ga norü chixexü̃. 21 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Corachíü̃cü̱̃ã̱xgü rü Pa Bechaídacü̱̃ã̱xgüx, yerü yexguma chi Tiruarü ĩãnewa rü Chidã́ũãrü ĩãnewa chanaxü̱xgu ga yema mexü̃gü ga cuèxruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã petanüwa chaxüxü̃, rü woo ga na poraãcü yachixexü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü nuxcümama chitama nüxü̃ narüxoe ga yema nacüma ga chixexü̃, rü poraãcüxüchi chima nügümaã nangechaü̃gü rü naxauxe, yerü chi nügü nicuèxãchitanü ga na yapecaduã̱xgüxü̃. 22 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu napoxcuexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gu rü Tirucü̱̃ã̱xgü rü Chidã́ũcü̱̃ã̱xgüarü yexera tá pexü̃ napoxcue i pemax, Pa Corachíü̃cü̱̃ã̱xgü rü Bechaídacü̱̃ã̱xgüx. 23 —Rü pemax, Pa Capernáũcü̱̃ã̱xgü i Duü̃xü̃güx, ¿rü pema nagu perüxĩnüẽgu rü daxũguxü̃ i naãnewa tá ipexĩxü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü naãnetüü̃wa i ngextá Tupana Chatanáxü̃ ípoxcuxü̃wa tá nixĩ i pewogüxü̃. Rü yexguma chi Chodomaãrü ĩãnewa chanaxü̱xgu ga yema mexü̃gü ga cuèxruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã petanüwa chaxüxü̃, rü guma ĩãne ga nuxcüma norü pecadugagu iyarüxoxü̃ne rü ñu̱xma rü chi nangẽxma. 24 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu napoxcuexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gu rü Chodomacü̱̃ã̱xgüarü yexera tá pexü̃ napoxcue i pemax, Pa Capernáũcü̱̃ã̱xgüx —ñanagürü.

Chauxcèx pexĩ na chauxü̃tagu perüngü̃ẽxü̃cèx

(Lc 10.21-22)

25 Rü yexguma rü ñaãcü nayumüxẽ ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —Pa Chaunatü ya Daxũguxü̃ i Naãne rü Ñoma i Naãneãrü Yorax, cuxü̃ chicuèxüü̃, erü ñaã chorü ngúexü̃güxü̃ nüxü̃ cucuèxẽẽ i ñaã ore i naxchaxwa iquicúxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa nüxü̃ cuèxüchigüxü̃. 26 —Rü moxẽ cuxna chaxã, Pa Chaunatüx, erü cuma cunaxwèxe na ngẽmaãcü cunaxüxü̃ —ñanagürü. 27 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Chaunatü choxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃. Rü Chaunatüxicatama choxü̃ nacuèx na texé chiĩxü̃ i choma i Nane. Rü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü aixcüma nüxü̃ nacuèx na texé yiĩxü̃ ya Chaunatü. Rü choma ya Nane, rü ngẽma duü̃xü̃gü i Chaunatüxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽchaü̃xü̃xĩcatama nixĩ i aixcüma nüxü̃ cuèxgüxü̃ na texé yiĩxü̃ ya Chaunatü. 28 —¡Rü nuã chauxü̃tawa pexĩ i guxãma i pema ya ipaexe nagagu i perü chixexü̃gü rü perü ĩxãchiãẽgü! Rü choma rü tá pexna chanayaxu i pexweta na iperüngü̃ẽxü̃cèx. 29 —¡Rü ñuxũchi penayaxu i chorü ucu̱xẽgü rü naxcèx pedauxü̃taegü i chaucüma! Erü choma rü yaxna pemaã chaxĩnü rü taguma chaugü chicuèxüxü̃. Rü ngemaãcü tá nüxü̃ ipeyangau i ngema taãẽ i aixcüma ixĩxü̃. 30 —Erü ngẽma pexü̃ chamuxü̃ rü natauxcha na naga pexĩnüẽxü̃. Rü ngẽma pexü̃́ chanaxw̱aexü̃ rü tama naguxcha na penaxüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

12

Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü trigu nicãũẽtanü ga ngüchigaarü ngunexü̃gu

(Mr 2.23-28; Lc 6.1-5)

1 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã trigunecügu nixũ. Rü nataiyae ga norü ngúexü̃gü, rü yemacèx inaxĩãcüma yoxocüne triguta nicãũẽtanü, rü inayangṍẽtanü. 2 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Dücèx i curü ngúexü̃gü rü chixexü̃ naxüe. Erü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu napuracüe, rü nachu̱xu nixĩ i ngẽma —ñanagürügü. 3 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Taguma ẽ́xna poperawa nüxü̃ pedau ga ṯacü na naxüxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí ga yexguma nataiyèxgu ga nüma rü natanüxü̃gü? 4 —Rü Tupanapatagu naxücu rü nanangõ̱x ga yema pãũ ga üünexü̃ ga Dabícèx rü natanüxü̃gücèx chu̱xuxü̃ ga na nangõ̱xgüãxü̃. Yerü paigücèxicatama nixĩ ga yema pãũ. 5 —Rü pemax, Pa Parichéugüx ¿taguma ẽ́xna nawa pengúe ga yema ore ga mugüpanegu Moĩché ümatüxü̃ ga ñaxü̃ rü marü name i paigü rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu napuracüe i tupauca ya taxü̃newa? Rü ngẽma rü tama wüxi i pecadu nixĩ naxcèx i ngẽma paigü. 6 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i tupauca ya taxü̃neãrü yexera ixĩxü̃ i Tupanapẽ́xewa. 7 —Natürü pema rü tama nüxü̃ pecuèx i ñuxũ ñaxü̃chiga nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Choma rü tama chanaxwèxe i chauxcèx peyamèx i carnerugü, natürü chanaxwèxe i togü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü”,

ñaxü̃. Rü ngẽxguma chi meã nüxü̃ pecuèxgügu i ngẽma ore, rü tãũ chima chixri nachiga pidexagü i ñaã chorü ngúexü̃gü i taxuü̃ma i chixexü̃ ügüxü̃ i Tupanapẽ́xewa. 8 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü aixcüma ngü̃xchigaarü yora chixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Wüxi ga yatü ga yumécüchiga

(Mr 3.1-6; Lc 6.6-11)

9 Rü yexguma yema nachicawa ínaxũũxgu ga Ngechuchu, rü guma ĩãneãrü ngutaquẽ́xepataü̃gu naxücu. 10 Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga norü wüxichacüüwa yumécü. Rü nümagü ga Parichéugü rü naxcèx nadaugü ga ñuxãcü norü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa Ngechuchuxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃. Rü yemacèx Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Namexü̃ yiĩxü̃ na texé naxcèx yataanexẽẽxü̃ i wüxi i ḏaawexü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? —ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Texé i petanüwa rü ngẽxguma chi ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu wüxi i perü carneru puchugu nguxgu, rü taux ẽ́xna i ngẽxgumatama ípeyadaugüxü̃ rü ípenatúãchixü̃ woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃ yixĩgu? 12 —Natürü Tupanapẽ́xewa rü wüxi i duü̃xü̃ rü poraãcüxüchima wüxi i carneruarü yexera nixĩ. Rü ngẽmacèx name nixĩ i mexü̃ taxü i woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃ yixĩgu —ñanagürü. 13 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga guma yatü ga yumécü: —¡Iyarüwẽ́xãchimẽ́xẽ! —ñanagürü. Rü guma yatü rü inayarüwẽ́xãchimẽ́xẽ, rü yexgumatama narümemẽ́x, rü naĩ ga naxmẽ́x ga mexü̃nerüü̃ nixĩ. 14 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü, rü ínachoxü̃ ga yéma. Rü inanaxügüe na naxcèx nadaugüxü̃ ga ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yamèxgüxü̃.

Nuxcümaü̃xü̃ ga ore ga Ngechuchuchiga

15 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ cuáchigagu na Parichéugü na yamèxgüchaü̃xü̃, rü ínaxũxũ ga guma ĩãnewa. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ. Rü nüma ga Ngechuchu rü nanameẽxẽẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 16 Rü duü̃xü̃güna naxãga na tama nüxü̃ yaxugüexü̃cèx na texe na yiĩxü̃ ga nümax. 17 Rü yemaãcü nanaxü ga Ngechuchu na yanguxẽẽãxü̃cèx ga yema ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

18 “Daa nixĩ ya chorü duü̃ ya chomatama nüxü̃ chaxunetacü rü nüxü̃ changechaü̃cü rü namaã chataãẽxü̃chicü. Rü Chauãẽ i Üünexü̃ rü nüxna tá chanamu. Rü nüma tá guxü̃ i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ nixu i ore i mexü̃ i aixcüma ixĩxü̃. 19 Rü tagutáma ngextá texémaã niporagacüü rü taxúemaãtáma ngextá nipura. Rü tagutáma texé ĩãneãrü ítamü̃güwa nüxü̃ taxĩnü na natagaxü̃. 20 Rü nüma rü tãũtáma nanadai i ngẽma duü̃xü̃gü i norü õwa turaexü̃, rü tãũtáma inayanaxoxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i írarüwatama yaxõgüxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nixĩ ñu̱xmatáta guxü̃ i naãnewa nangu i ngẽma norü ore i aixcüma ixĩxü̃. 21 Rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü tá naxcèx naxĩ na ngẽmaãcü naxü̃tawa nayauxgüãxü̃cèx i norü maxü̃ i taguma gúxü̃”,

ñanagürü ga Ichaxía.

Parichéugü rü Ngechuchuxü̃ nixugüe na ngoxoarü poramaã napuracüxü̃

(Mr 3.20-30; Lc 11.14-23, 12.10)

22 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga yatü ga ngoxoã́cü ga ngexetücü rü tama idexacü. Rü Ngechuchu nanamexẽẽ. Rü guma yatü rü yexgumatama nidauchi rü nidexa. 23 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü ga yexguma yemaxü̃ nadaugügu. Rü ñanagürügü: —¿Taux ẽ́xna daa yiĩxü̃ ya Dabí nane ya Cristu? —ñanagürügü. 24 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga Parichéugü, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü i Ngechuchu, rü ngoxogünatü i Bechebúarü poramaã nixĩ i ínawoxü̃ãxü̃ i ngoxogü —ñanagürügü. 25 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃. Rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi wüxi i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nügü itoyegu rü nügütanüwa chitama nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩãnecü̱̃ã̱x rü ẽ́xna wüxi ya ĩcü̱̃ã̱x nügümaã nuẽẽchagu rü nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. 26 —Rü ngẽxguma chi Bechebú nügütama ítèxüchigu rü nügütama yamèxgu, ¿rü ñuxãcü chi ãẽ̱xgacüecha yiĩxü̃? 27 —Rü pemax, Pa Parichéugüx, rü choxü̃ pixuxgu rü Bechebúarü poramaã íchanawoxü̃ i ngoxogü. Natürü ngẽxguma chi Bechebúarü poramaã íchanawoü̃xgu i ngoxogü, ¿rü texéarü poramaã nixĩ i perü ngúexü̃gü rü ínawoxü̃ãxü̃ i ngoxogü? Rü dücax, rü ngẽma perü ngúexü̃gütama nixĩ i pexcèx nango̱xẽẽxü̃ na ípetüexü̃. 28 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü poramaã nixĩ i íchanawoxü̃xü̃ i ngoxogü. Rü ngẽmawa pexü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ na marü núma petanüwa nanguxü̃ ya Tupana, na perü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 29 —¿Rü ñuxãcü texé wüxi ya yatü ya poracüpatagu taxücu na tanapuxü̃xü̃cèx i norü ngẽmaxü̃gü, ega tama tayanèĩ̱xiragu i noxrix? Rü ngẽxguma tayanèĩ̱xiraguxicatama nixĩ i nüxna tanapuxü̃xü̃ i norü ngẽmaxü̃gü ya yima yatü ya poracü. 30 —Rü yíxema tama choxü̃ ngechaü̃xẽ rü chauxchi taxai. Rü yíxema tama choxü̃ rüngü̃xẽe̱xẽ na Tupanacèx tananutaquẽ́xexü̃ i duü̃xü̃gü rü chauxchawa tanangianexẽẽ. 31 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma i pecadugü i duü̃xü̃gü ügüxü̃ rü guxü̃ma i norü dexagü i chixexü̃. Natürü yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃maã ṯacü ixugüxe, rü Tupana rü tagutáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma chixexü̃. 32 —Rü guxãma ya texé ya ṯacü chomaã ixugüxe rü Tupana tá tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma. Natürü texé ya Tupanaãẽ i Üünexü̃maã ṯacü ixugüxe, rü Tupana rü tagutáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma, rü bai i ñoma i naãnewa, rü bai i daxũguxü̃ i naãnewa.

Wüxi i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ na ṯacü rü nanetü yiĩxü̃

(Lc 6.43-45)

33 —Rü ngẽxguma wüxi i nanetü rü namexgu, rü norü o rü ta name. Natürü ngẽxguma wüxi i nanetü rü nachixẽ́xgu, rü norü o rü ta nachixe. Rü wüxi i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ ngoxi name rü ẽ́xna tama. 34 —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx, ¿ñuxãcü i mexü̃ i orexü̃ pixuxü̃ ega pematama rü pichixecümagu? Erü ngẽma ore i peèxmaã nüxü̃ pixuxü̃ rü peãẽwa nixĩ i ne naxũxü̃. 35 —Wüxi ya mecü ya yatü rü mexü̃ i orexü̃ nixu, erü naãẽwa rü aixcüma mexü̃gu narüxĩnü. Natürü wüxi i yatü i chixecümaxü̃ rü chixexü̃ i orexü̃ nixu, erü naãẽwa rü chixexü̃gu narüxĩnü. 36 —Rü choma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nagúxü̃ i naãne, rü Tupana rü tá nüxna naca i guxü̃ i duü̃xü̃gü naxcèx i guxü̃ma i ore i chixexü̃ i nüxü̃ yaxuxü̃ i ñoma i naãnewa. 37 —Erü ngẽma curü dexagüwa rü Tupana tá cuxü̃ nangugü, rü tá cumaã nüxü̃ nixu ngoxita cume i napẽ́xewa rü ẽ́xna tama —ñanagürü ga Ngechuchu.

Duü̃xü̃gü ga tama yaxõgüchaü̃xü̃ rü naxcèx ínacagü ga to ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã üxü̃

(Mr 8.12; Lc 11.29-32)

38 Rü yexguma rü ñuxre ga Parichéugü rü Yudíugüarü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuxü̃ tadauxchaü̃ na cunaxüxü̃ i wüxi i cuèxruü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃ —ñanagürügü. 39 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ñaã duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ rü tama yaxõgüxü̃ rü naxcèx ínacagü i wüxi i cuèxruü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Natürü yema cuèxruü̃ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yonáxü̃ ngupetüxü̃xü̃xĩca tátama nadaugü. Rü taxuü̃táma i to i cuèxruü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ i ñaã duü̃xü̃gü. 40 —Rü yexgumarüü̃ ga Yoná ga tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ rü tomaẽ̱xpü̱x ga chütaxü̃ choxni ga taxü̃ ga bayenaãnüwa na nayexmaxü̃ rü wenaxãrü na nangóxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i choma i tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ rü tomaẽ̱xpü̱x i chütaxü̃ i chatáxü̃wa changẽxmaxü̃. Natürü wena táxarü chango̱x. 41 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñaã duü̃xü̃güna nacaxgu i norü pecaduchiga, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Nínibecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü tá inachigü. Rü Tupanapẽ́xewa tá ínanaxuaxü̃gü i ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃. Yerü nümagü ga Nínibecü̱̃ã̱x rü nüxü̃ narüxoe ga nacümagü ga chixexü̃ ga yexguma Yoná namaã nüxü̃ ixuxgu ga Tupanaãrü ore. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Yonáãrü yexera ixĩxü̃. 42 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñaã duü̃xü̃güna nacaxgu i norü pecaduchiga, rü ngĩma ga nuxcümaü̃cü ga Chabaaneãrü ãẽ̱xgacü rü tá iichi. Rü tá íinaxuaxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃. Yerü ngĩma rü yaxü̃waxüchi ne ixũ na ãẽ̱xgacü ga Charumóũxü̃ naxĩnüxü̃cèx ga ñuxãcü poraãcü nüxü̃ na nacuèxüchixü̃. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Charumóũãrü yexera ixĩxü̃.

ngoxo i taeguxü̃chiga

(Lc 11.24-26)

43-44 —Rü ngẽxguma wüxi i ngoxo rü wüxi ya yatüwa ínaxũũxgu, rü dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü nu ne nanaxũmare. Rü naxcèx nadau na ngexta na nangü̃xü̃cèx. Rü ngẽxguma taxuxguma nüxü̃ iyangauxgu na ngexta nangü̃e̱gaxü̃, rü nagu narüxĩnü na wena nataeguxü̃ naxcèx ya yima yatü ga noxri nawa ínaxũxũchirécü. Rü ngẽxguma nataegugu, rü nüxü̃ inayangau ya yima yatü na wüxi ya ĩ ya ngẽãcúne rü mexẽe̱ne rü meã nabixichinerüü̃ na yiĩxü̃. 45 —Rü ngẽma ngoxo rü ínixũ rü naxcèx nayadau i to i 7 i ngoxogü i norü yexera i chixexü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma rü yima yatügu nayachocu, rü ngẽxma naxãchiü̃gü. Rü ngẽxguma ya yima yatü rü noxriarü yexera nachixe. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nüxü̃ naxüpetü i ñaã duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchuarü mamá rü naẽneẽgüchiga

(Mr 3.31-35; Lc 8.19-21)

46 Rü yexguma duü̃xü̃gümaã íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma tangu ga naẽ rü naẽneẽgü. Rü ĩpataarü düxétügu tarücho, rü Ngechuchumaã tidexagüchaü̃. 47 Rü wüxi ga duü̃xü̃ Ngechuchumaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Yéa düxétüwa tangẽxma ya cue rü cueneẽgü, rü cumaã tidexagüchaü̃ —ñanagürü nüxü̃. 48 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ ga yema duü̃xü̃ ga namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yema ore, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Texé tixĩ ya chaue? ¿Rü texégü tixĩ ya chaueneẽgü? —ñanagürü. 49 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ naxuneta, rü ñanagürü: —Dücèx, daxe tixĩ ya chaue, rü daagü nixĩ ya chaueneẽgü. 50 —Erü guxãma ya texé ya naxǘxe i Chaunatü ya daxũgucüarü ngúchaü̃, rü yíxema tixĩ ya chaueneẽ rü chaueyèx rü chaue —ñanagürü ga Ngechuchu.

13

Ore ga toecügu ixuxü̃

(Mr 4.1-9; Lc 8.4-8)

1 Rü yematama ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü ínaxũxũ nawa ga guma ĩ ga nagu napexü̃ne. Rü naxtaxaãnacüwa nayarüto. 2 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yéma naxcèx nangutaquẽ́xegü. Rü yemacèx düxwa wüxi ga nguegu nixüe ga Ngechuchu, rü guma nguewa narüto. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yexma naxnecütẽ́xegu nachigü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga ore ga cuèxruü̃wa nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —Rü wüxi ga yatü ga toecü rü trigumaã nanagüane. 4 —Rü yexguma trigumaã nagüaneãgu, rü ñuxre ga guma trigu rü namacüwagu nayi. Rü ínangugü ga werigü, rü nanawecu. 5 —Rü náĩgü ga trigu rü nutatanügu nayi ga ngextá ínachixcaxü̃wa ga waixü̃mü. Rü paxa narüxügü ga guma trigu, yerü ga waixü̃mü rü tama nayaxcü. 6 —Rü yexguma nangunagügu ga üèxcü, rü narüngẽxgü ga guma trigu. Rü nayue yerü tama poraãcü nixãmèxã. 7 —Rü náĩgü ga trigu rü tuxunecügu nayi. Rü yexguma nayaegu ga tuxugü, rü guma triguxü̃ inawocu, rü nanadai. 8 —Natürü náĩgü ga trigu rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü yexguma nayaegu rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü nümaxü̃ rü wüxireewa rü 100 pü̱xü ínanguxuchi ga norü o, rü náĩreegüwa rü 60, rü náĩreegüwa rü 30. 9 —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nagu tarüxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü.

Ṯacücèx nixĩ ga yema ore ga cuèxruü̃gügu ixuxü̃

(Mr 4.10-12; Lc 8.9-10)

10 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchucèx naxĩ, rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿Tü̱xcüü̃ i cuèxruü̃gügu cuyaxuãcüma cunangúexẽẽxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü? —ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃xĩcatama nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ i nümax. Natürü nüma i togü i duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma. 12 —Rü texé ya aixcüma naga ĩnüxẽ i chorü ore, rü Tupana rü yexeraãcü tá tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ. Rü ngẽmaãcü tá tüxü̃́ nangẽxma i taxü̃ i cuèx. Natürü texé ya tama naga ĩnüxẽ i ñaã ore rü Tupana tá tüxna nanayaxu i ngẽma íraxü̃ i cuèx i tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃. 13 —Rü ngẽmacèx nixĩ i ore i cuèxruü̃maã chanangúexẽẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü. Erü nümagü rü woo nüxü̃ nadaugügu, rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu, rü ñoma tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga. 14 —Rü aixcüma ngẽma duü̃xü̃güchiga nixĩ ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaxía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá aixcüma nüxü̃ naxĩnüẽ, natürü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgüéga i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ naxĩnüẽxü̃. Rü aixcüma tá nüxü̃ nadaugü, natürü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgü na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ nadaugüxü̃. 15 Erü ngẽma duü̃xü̃gü rü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ i chorü ore, rü naxchaxwa tá nügü narütütamachi̱xẽgü rü tá naxchaxwa napexetügü. Rü ngẽmaãcü tá nanaxügü na tama nüxü̃ nadaugüxü̃cèx i ngẽma mexü̃ i naxcèx chaxüxü̃, rü tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃cèx i chorü ore, rü tama nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü choma chanaxwèxexü̃ãcüma na namaxẽxü̃, rü tama chauxcèx nadaugüxü̃cèx na chanamaxẽxẽẽxü̃cèx”,

ñanagürü. 16 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Natürü pemax, Pa Chorü Ngúexü̃güx, rü petaãẽgü erü pexetügümaãtama nüxü̃ pedaugü i ngẽma chaxüxü̃ rü pexmachi̱xẽmaãtama nüxü̃ pexĩnüẽ i chorü ore. 17 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü ga imecümaxü̃, rü nüxü̃ nadaugüchaü̃ i ngẽma ñu̱xma chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃. Natürü tama nüxü̃ nadaugü. Rü nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ i ngẽma ore i ñu̱xma chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Natürü tama nüxü̃ naxĩnüẽ —ñanagürü.

Ngechuchu rü meã nanango̱xẽẽ ga yema ore ga toecüchigagu yaxuxü̃

(Mr 4.13-20; Lc 8.11-15)

18 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¡Dücèx, iperüxĩnüẽ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i cuèxruü̃ i toecüchiga! 19 —Rü guma trigu ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ tixĩgü ya yíxema nüxü̃ ĩnüẽxẽ i ore i mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana natürü tama nüxü̃ cuèxgüxe i ñuxũ ñaxü̃chiga na yiĩxü̃ i ngẽma ore. Rü tümaxü̃tawa nangu i Chataná, rü tüxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore i tümaãẽwa ngẽxmachiréxü̃. 20 —Rü guma trigu ga nutatanügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore rü taãẽãcüma nayauxgüxü̃. 21 —Natürü ngẽma na tama aixcüma nagu naxĩnüẽxü̃ i ngẽma ore, rü paxaãchitama nayaxõgü, rü yixcüra ngẽxguma ngẽma oregagu guxchaxü̃gü nüxü̃ üpetügu rü ẽ́xna duü̃xü̃gü naxchi aiegu, rü ínanatèxgü i ngẽma ore. 22 —Rü guma trigu ga tuxunecügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orexü̃ ĩnüẽxü̃ rü yaxõgüxü̃. Natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gücèx oegaãẽgüxü̃, rü ngẽmaguama rüxĩnüẽxü̃, rü düxwa nüxü̃ inayarüngümaẽ i ngẽma ore. Rü guxü̃ma i ngẽma rü Tupanaãrü orexü̃ nüxü̃ narüxoxẽẽ na tama aixcüma meã Tupanawe naxĩxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü. 23 —Natürü guma trigu ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore, rü nüxü̃ cuèxgüxü̃ i ṯacüchiga na yiĩxü̃, rü naga ĩnüẽxü̃ rü meã naxcèx maxẽxü̃. Rü tümáxẽ rü guma trigu ga 100 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ. Rü tümáxẽ rü guma 60 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ. Rü tümáxẽ rü guma 30 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ore ga chixexü̃ ga natüane ga trigutanügu toxü̃chigagu ixuxü̃

24 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cuèxruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü nüma ya Tupana rü ñoma wüxi ga yatü ga mexü̃ne ga triguchire naãnegu tocürüü̃ tá nanaxü. 25 —Rü guma yatü rü yexguma ínapeyane rü wüxi ga norü uwanü ga naxchi aixü̃ rü yéma naxũ. Rü naẽchita yexma trigunecügu nayatogü ga chixexü̃ ga natüane. Rü ñu̱xũchi ínixũ. 26 —Rü yexguma naxügügu ga trigu rü nayaegu rü yexwacèx yaxo̱xgu, rü yema natüane rü ta nango̱x. 27 —Rü yexguma ga yema yatüarü duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nayarüxugü, rü ñanagürügü:

“Pa Corix, cuma rü cuanegu rü triguxicachirẽ́x ngẽxma cuto. ¿Natürü ñuxãcü i ñu̱xma rü chixexü̃ i natüane rü ta nge̱ma naxügüxü̃?” ñanagürügü. 28 —Rü yexguma ga yema naãneãrü yora, rü ñanagürü nüxü̃:

“Maneca wüxi i chorü uwanü i chauxchi aixü̃ nixĩ i nge̱ma ngexü̃ wagüxü̃” ñanagürü. Rü yexguma ga norü duü̃xü̃gü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü:

“Pa Corix, ¿cunaxwèxexü̃ na tanabéxü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüane?” ñanagürügü. 29 —Natürü nüma ga norü cori rü ñanagürü nüxü̃ ga yema norü duü̃xü̃gü:

“¡Nüe̱tama nge̱ma nangẽxmagü! Erü ngẽxguma chi penabẽ́xgu, rü ngürüãchi trigumaã chi ta penangauxẽẽ na penabéxü̃. 30 —Rü narümemaẽ nixĩ i nüe̱tama nge̱ma nayae ñu̱xmatáta triguarü buxgüwa nangu. Rü ngẽxguma rü nge̱ma tá chanamugü i chorü puracütanüxü̃, rü tá nanabẽ́xira i ngẽma chixexü̃ i natüane. Rü tá ínanagoxü̃cüta, rü ñu̱xũchi tá ínanagu. Rü ngẽmawena tá nayabuxgü i trigu, rü naxchiü̃gu tá choxü̃́ namaã nanguxü̃gü” ñanagürü.

Ore ga motachachiregu ixuxü̃

(Mr 4.30-32; Lc 13.18-19)

31 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cuèxruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupanaarü ore rü yexera nixũchigü. Rü ñoma wüxi ya motachachire ya wüxi ya yatü naãnegu toxü̃nerüü̃ nixĩ. 32 —Rü woo naxíraxüchichirẽ́x ya yima naxchire, natürü ngẽxguma naxüxgu rü nayèxgu, rü wüxi i nanetü i taetaxü̃ nixĩ. Rü ngẽmacèx i werigü rü natanüwa naxĩ, rü ngẽxma nayarüxüxchiãü̃gü —ñanagürü.

Ore ga pãũãrü puxẽẽruü̃gu ixuxü̃

(Lc 13.20-21)

33 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cuèxruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü Tupanaarü ore rü duü̃xü̃gütanüwa nangu. Rü nixũchigü rü nanaxüchicüxü i norü maxü. Rü ñoma íxraxü̃ i pãũãrü puxẽẽruü̃ i wüxi i nge taxü̃ i ngĩrü pãũchara namaã ipuxẽẽxü̃rüxü̃ nixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuèxruü̃gu ixuxü̃ ga oremaã nidexa ga Ngechuchu na yanguxẽẽãxü̃cèx ga Tupanaãrü ore

(Mr 4.33-34)

34 Rü guxü̃ma ga yema ore ga Ngechuchu duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxü̃, rü cuèxruü̃gu yaxuãcüma namaã nüxü̃ nixu. Rü yemaãcüxicatama nixĩ ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. 35 Rü yemaãcü nanaxü ga Ngechuchu na yanguxẽẽãxü̃cèx ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Choma rü cuèxruü̃gu ixuxü̃ i oremaã tá duü̃xü̃gümaã chidexa. Rü tá namaã chanango̱xẽẽ i ngẽma cuèx i ẽxü̃guxü̃ ga yexguma noxri naãne ixügügumama iicúxü̃”,

ñaxü̃.

Ngechuchu nanango̱xẽẽ na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga chixexü̃ ga natüane ga trigutanügu toxü̃chigagu ixuxü̃

36 Rü Ngechuchu ínayamugü ga duü̃xü̃gü, rü guma ĩ ga nagu napexü̃negu naxücu. Rü norü ngúexü̃gü rü yéma naxcèx naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡tomaã nango̱xẽẽ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüanegu ixuxü̃ i ore! —ñanagürügü. 37 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yima mexü̃ i trigumaã toecü, rü nüma nixĩ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. 38 —Rü ngẽma naãne i nagu natoexü̃, rü ñoma i naãne nixĩ. Rü ngẽma mexü̃ i trigu rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. Rü ngẽma chixexü̃ i natüane, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Chatanáãrü ixĩgüxü̃. 39 —Rü ngẽma norü uwanü i chixexü̃ i natüanemaã naẽchita naãnegu yatoexü̃, rü ngẽma nixĩ i Chataná. Rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nabuxuxü̃ i trigu rü naãneãrü gúxchiga nixĩ. Rü ngẽma puracütanüxü̃ i triguarü buxwa puracüexü̃, rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x nixĩgü. 40 —Rü ngẽxgumarüü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüane rü na nabéxü̃ rü ñu̱xũchi na ínaguxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i naãneãrü gu̱xgu. 41 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tá chanamu i chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na nadeãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gü i ṯoguã̱xü̃ chixexü̃ ügüxẽẽxü̃. Rü tá ínanawoxü̃. 42 —Rü tá üxüxetüwa nayawocu. Rü nge̱ma tá naxauxe rü tá nixü̃́xchapütagü. 43 —Natürü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaga ĩnüẽxü̃, rü tá üèxcürüü̃ inabaixgü i ngextá Tanatü ya Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü.

Ore ga taxü̃ ga dĩẽru ga icúxü̃gu ixuxü̃

44 Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cuèxruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana rü duü̃xü̃gücèx rü namexechi ñoma wüxi i uiru i wüxi i naãnegu icúxü̃rüxü̃. Rü wüxi ya yatü rü ngẽxguma nüxü̃ iyangauxgu i ngẽma uiru, rü paxa wena ngẽma naãnegu nayacu̱x. Rü taãẽãcüma namaã nataxe i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü na naxcèx nataxexü̃cèx i ngẽma naãne na noxrü yiĩxü̃cèx i ngẽma uiru —ñanagürü.

Ore ga nuta ga ngèxãẽruü̃ ga tatanücügu ixuxü̃

45 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü duü̃xü̃gü rü ñoma wüxi i taxetanüxü̃ i nutagü ya ngèxãẽruü̃cèx dauxü̃rüü̃ nixĩgü na poraãcü Tupanaxcèx nadaugüxü̃ na nüma norü ãẽ̱xgacü yixĩxü̃cèx. 46 —Rü ngẽma taxetanüxü̃ rü ngẽxguma düxwa nüxü̃ iyangauxgu ya wüxi ya nuta ya ngèxãẽruü̃ ya guxü̃ãrü yexera mexẽchicü, rü namaã nataxe i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü na naxcèx nataxexü̃cèx ya yima nuta ya mexẽchicü, na noxrü yiĩxü̃cèx.

Ore ga püchagu ixuxü̃

47 —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü yixĩxü̃ rü wüxi i pücha i nagúxü̃raü̃xü̃ i choxni namaã iyaxuxü̃xü̃rüü̃ nixĩ. 48 —Rü ngẽxguma naxããcuxgu i ngẽma pücha, rü ngẽma püchaetanüxü̃ rü naxnecüpechinügu ínanatúãchigü. Rü nge̱ma narütogü rü nayadexechi i ngẽma mexü̃ i choxni, rü pexchigu nananucu. Rü ngẽma tama ingṍxü̃ i choxni rü ínanawogü. 49-50 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne. Erü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x, rü núma tá naxĩ. Rü tá nayadexechi i ngẽma mexü̃ i duü̃xü̃gü nüxna i ngẽma ichixexü̃, rü tá üxüxetüwa nayawocu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃. Rü nge̱ma tá naxauxe, rü tá nixü̃́xchapütagü —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngexwacaxü̃güxü̃ rü nuxcümaü̃güxü̃ i ngẽmaxü̃güchiga

51 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Nüxü̃ pecuáxü̃ yiĩxü̃ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü, Pa Corix, nüxü̃ tacuèx —ñanagürügü. 52 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi i ngúexẽẽruü̃ i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ aixcüma nüxü̃ cuèxgu na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana, rü nanaxwèxe na meã nüxü̃ nacuáxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i Tupanaãrü ore rü ñaã ngexwacaxü̃xü̃ i chorü ore rü ta, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i cori i norü taxepatawa duü̃xü̃gücèx inawéxü̃ i norü ngẽmaxü̃gü i ngexwacaxü̃güxü̃ rü norü ngẽmaxü̃gü i nuxcümaü̃güxü̃ ta —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü Nacharétuwa nayexma

(Mr 6.1-6; Lc 4.16-30)

53 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ rüchauxgu ga yema ore ga cuèxruü̃güxü̃ na yaxuxü̃, rü inaxũãchi ga yéma. 54 Rü guma ĩãne ga nawa nayaxü̃ne ga Nacharétuwa naxũ. Rü guma ĩãneãrü ngutaquẽ́xepataü̃gu naxücu rü yéma nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yema duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü namaã ga norü ore. Rü ñanagürügü: —¿Ngextá nüxü̃ nacuèx i ngẽma ngu̱xẽẽtae? ¿Rü ñuxãcü nüxü̃ nacuèx na naxüãxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃? 55 —¿Taux ẽ́xna i daa yiĩxü̃ ya carpinteru ya Yúche nane ya María ngĩne, ya Chaü̃tiágu rü Yúche rü Chimáũ rü Yuda naẽneẽ ixĩcü? 56 —¿Rü taux ẽ́xna i naẽyèxgü rü nuxma tatanügu naxãchiü̃güxü̃? ¿Rü ngẽxguma i ngextá yiĩxü̃ i nayauxãxü̃ i ngẽma nüxü̃ nacuáxü̃? —ñanagürügü. 57 Rü yemacèx ga duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃́ inarüxĩnüẽchaü̃. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü namaã nataãẽgü i wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃. Natürü ngẽma orearü uruü̃chiü̃ãnewatama rü duü̃xü̃gü rü tama namaã nataãẽgü —ñanagürü. 58 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü tama poraãcü nanaxü ga mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, yerü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga yema duü̃xü̃gü.

14

Nayu ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃

(Mr 6.14-29; Lc 9.7-9)

1 Rü yema ngunexü̃gügu nixĩ ga Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü, ga Erode rü Ngechuchuxü̃ nacuáchigaxü̃. 2 Rü Erode rü norü duü̃xü̃gümaã ñanagürü: —Yima nixĩ ya Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü marü wena namaxü̃. Rü ngẽmacèx nüxü̃́ nangẽxma i pora na naxüãxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ —ñanagürü. 3 Rü yema ñanagürü, yerü nümatama ga Erode rü ü̃paacü norü churaragüxü̃ namu na Cuáü̃xü̃ yayauxgüxü̃cèx rü cadenamaã yanèĩ̱xgüãcüma poxcupataü̃wa nagagüãxü̃cèx. Rü yemaãcü nanaxü ga Erode, yerü yemaãcü naxcèx íica ga naxmèx ga Erodía ga naẽneẽ ga Piripi naxmèxchirẽ́x ixĩcü. 4 Rü Erode rü Cuáü̃maã nanu yerü ga Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Tama name na cuxumèxmaã cuxãmaxü̃ —ñanagürü. 5 Rü Erode rü Cuáü̃xü̃ nimáxchaü̃, natürü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ rü aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ ga Cuáü̃. 6 Natürü yexguma norü taunecüarü ngunexü̃wa nanguxgu ga Erode rü wüxi ga peta naxü. Rü yema petawa rü Erodíaxacü rü íyayüxparachigüxü̃ napẽ́xewa ga yema petatanüxü̃. Rü nüma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü poraãcü norü me nixĩ ga yema naxüxü̃ ga naxãcürücü. 7 Rü yemacèx ngĩmaã inaxuneta rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Choxna naxcèx naca i ṯacü i cunaxwèxexü̃, rü aixcüma tá cuxna chanaxã! —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga ngĩma rü ngĩẽxü̃tawa ixũ, rü ngĩẽna iyaca, rü ngĩgürügü: —Pa Ma, ¿ṯacü i cunaxwèxexü̃ na naxcèx íchac̱axü̃? —ngĩgürügü. Rü ngĩẽ ngĩxü̃ ingãxü̃, rü ngĩgürügü: —¡Naxcèx ínaca i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru! —ngĩgürügü ga ngĩẽ. Rü yexguma ga yema pacü rü ngĩgürügü nüxü̃ ga Erode: —Chanaxwèxe i wüxi ya poratugu choxna cunaxã i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru —ngĩgürügü. 9 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü inayarümaãchi namaã ga yema ore, natürü norü unetacèx rü norü petatanüxü̃cèx rü tama ngĩxü̃ nawomüxẽẽchaü̃. Rü nanamu ga ñuxre ga norü churaragü na ngĩxna naxãgüãxü̃cèx ga yema naxcèx ínac̱axü̃. 10 Rü yemaãcü poxcupataü̃wa nanamu na yéma Cuáü̃xü̃ yanadaenaãxü̃cèx. 11 Rü yemawena wüxi ga poratugu ngĩxü̃tawa nanange ga Cuáü̃ẽru, rü yema pacüna nayaxã. Rü ngĩma rü ñu̱xũchi ngĩẽna iyaxã. 12 Rü yexguma ga Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü rü yéma naxĩ, rü nayangegü ga naxü̃ne, rü inayatèxgü. Rü yemawena rü Ngechuchumaã nüxü̃ nayarüxugüe.

Ngechuchu rü nanachibüexẽẽ ga 5000 ga yatügü

(Mr 6.30-44; Lc 9.10-17; Cu 6.1-14)

13 Rü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagu ga Ngechuchu, rü nüxĩcatama wüxi ga nguegu nixüe, rü ínaxũxũ ga yéma. Rü wüxi ga nachica ga taxúema íxãpataxü̃wa naxũ. Natürü ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacuèxgüama ga ngextá na naxũxü̃. Rü ínachoxü̃ ga norü ĩãnegüwa, rü dauxchitagu nawe narüxĩ. 14 Rü yexguma nguewa ínaxüegu ga Ngechuchu rü nüxü̃ nadau ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü. Rü nanameẽxẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ ga naxcèx yéma nagagüxü̃. 15 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu rü Ngechuchucèx naxĩ ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Marü nachütachaü̃, rü ñu̱xũchi taxúema nuxma taxãpata i nuã. Rü name nixĩ ícuyamugü i ñaã duü̃xü̃gü na ĩãnexãcügü ya ngaicamana ngẽxmagünewa naxĩxü̃cèx, rü nge̱ma norü õnatèèx yataxegüxü̃cèx —ñanagürügü. 16 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Taxuacüma nawoegu. ¡Rü pematama penachibüexẽẽx! —ñanagürü. 17 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Natürü nuã rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x i pãũ rü taxre i choxnixĩcatama toxü̃́ nangẽxma —ñanagürügü. 18 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¡Nuã chauxü̃tawa penana! —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na maxẽtẽ́xewa natogüxü̃cèx. Rü ñu̱xũchi nanade ga yema wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga pãũ rü yema taxre ga choxnigü. Rü daxũgu nadawenüãcüma Tupanana moxẽ naxã, rü ñu̱xũchi inanabücu ga yema pãũgü. Rü norü ngúexü̃güna nanana, rü yema duü̃xü̃güxü̃ nayanu. 20 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe. Rü yemawena rü 12 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxnichipẽ́xegü ga íyaxügüxü̃. 21 Rü yema yéma chibüexü̃ rü 5000 ga yatügü nixĩ, natürü ga ngexü̃gü rü buxü̃gü rü tama nayaxugü.

Dexáétügu nixũ ga Ngechuchu

(Mr 6.45-52; Cu 6.16-21)

22 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ íyamugüyane rü wüxi ga nguegu nayachoü̃xẽẽ ga norü ngúexü̃gü na yoxni naxtaxaarü tocutüwa naxĩxü̃cèx. 23 Rü yexguma duü̃xü̃güxü̃ íyamugüguwena rü guma mèxpǘnewa ínaxü̃ãchi ga Ngechuchu na nüxĩca yéma yayumüxẽxü̃cèx. Rü yexma nüxĩcatama nachütaü̃. 24 Natürü ga norü ngúexü̃gü rü naxtaxaarü ngãxü̃tüchiügu nixãgü ga yexguma. Rü tacü ga buanecü yexma nüxü̃ naxü, rü poraãcü nayuape. 25 Rü yexguma marü yangunechaü̃gu rü norü ngúexü̃güwe inaxũãchi ga Ngechuchu. Rü dexáchiüétügu nixũ naxcèx ga norü ngúexü̃gü. 26 Rü yexguma norü ngúexü̃gü nüxü̃ daugügu ga dexáchiüétügu na yaxũxü̃, rü poraãcü nabèi̱xãchiãẽgü. Rü norü muü̃maã aita naxüe, rü ñanagürügü: —Wüxi i naxchi̱ximare nixĩ —ñanagürügü. 27 Natürü ga Ngechuchu rü namaã nidexa rü ñanagürü nüxü̃: —¡Peporae! rü choma chixĩ. ¡Rü tãxṹ ipemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga Pedru rü Ngechuchumaã nidexa rü ñanagürü: —Pa Corix, ega chi cuma quixĩgu, ¡rü choxü̃ namu na choma rü ta dexáétügu chixũxü̃cèx rü cuxü̃tawa na chaxũxü̃cèx! —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü ¡nuã naxũ! —ñanagürü. Rü yexguma ga Pedru rü ínaxüe ga nguewa. Rü inanaxügü ga dexáétügu na yaxũxü̃ na Ngechuchuxü̃tawa naxũxü̃cèx. 30 Natürü yexguma nüxü̃ yacuèxãchigu ga na naporaxü̃ ga buanecü rü namuü̃, rü inanaxügü ga na dexáchiügu nanguxü̃. Rü aita naxü rü ñanagürü: —Pa Corix, ¡choxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ñanagürü. 31 Rü yexgumatama ga Ngechuchu rü Pedrumẽ́xẽgu nayayauxãchi, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü írarüwatama cuyaxõ. ¿Rü tü̱xcüü̃ tama aixcüma cuyaxõxõchi? —ñanagürü. 32 Rü yexguma nguegu yachoü̃gu ga Ngechuchu rü Pedru, rü nangupetü ga guma buanecü. 33 Rü guxü̃ma ga norü ngúexü̃gü ga nguewa yexmagüxü̃ rü Ngechuchupẽ́xegu nacaxã́pü̱xügü rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcümaxü̃chi cuma nixĩ i Tupana Nane quiĩxü̃ —ñanagürügü.

Yenecharétuanewa Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga iḏaaweexü̃

(Mr 6.53-56)

34 Rü yexguma marü yanguü̃gu ga naxtaawa, rü Yenecharétuanewa nangugü rü yéma ínachoü̃. 35 Rü yexguma yema duü̃xü̃gü ga yémacü̱̃ã̱x nüxü̃ icuèxãchitanügu ga Ngechuchu na yiĩxü̃ ga guma, rü guxü̃ma ga yema naãnewa nanguchiga ga yéma na nayexmaxü̃ ga Ngechuchu. Rü yemacèx naxü̃tawa nanagagü ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 36 Rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü na naxchirupechinügumare yangõgügüxü̃cèx. Rü guxü̃ma ga yema naxchirupechinügu ingõgüexü̃ rü narümeẽ.

15

Ṯacü nixĩ i Tupanapẽ́xewa duü̃xü̃güxü̃ chixexẽẽxü̃

(Mr 7.1-23)

1 Rü Ngechuchucèx naxĩ ga ñuxre ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃. Rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: 2 —¿Tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü rü tama nagu naxĩ i nuxcümaü̃güxü̃ i tórü o̱xigücüma? ¿Rü tü̱xcüü̃ tama nayanguxẽẽgü i ngẽma nacüma na Tupanacèx nayauxmẽ́xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃? —ñanagürügü. 3 Natürü ga Ngechuchu rü nüxna naca ga yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü tü̱xcüü̃ i pema rü nüxü̃ pexo i Tupanaãrü mu na nagu pexĩxü̃cèx i pecümagütama? 4 Erü Tupana rü norü orewa rü ñanagürü:

“¡Tüxü̃ nangechaü̃ ya cunatü rü cue!”

ñanagürü. Rü ngẽma orewa rü ñanagürü ta:

“Rü texé ya tümanatümaã rü ẽ́xna tümaẽmaã guxchigaxe rü name nixĩ i noxtacüma ngẽmacèx tüxü̃ tayuxẽẽ”,

ñanagürü. 5 Natürü pema rü ñaperügügü:

“Marü name ega wüxi ya yatü nanatüxü̃ rü naẽxü̃ ñaxgu: ‘Taxucürüwa chorü ngẽmaxü̃maã cuxü̃ charüngü̃xẽẽ erü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃ rü marü Tupanana chanaxã’,” ñaxgu. 6 Rü ngẽxguma texé ngẽma ñagügu rü pexcèx rü marü namexü̃ na tama tümanatüxü̃ rü tümaẽxü̃ tarüngü̃xẽẽxü̃. Rü ngẽmaãcü ipeyanaxoxẽẽ i Tupanaãrü mu na nagu pexĩxü̃cèx i pecümagütama. 7 Pema nixĩ i duü̃xü̃gü i togüpẽ́xewa rü meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. Rü aixcüma nixĩ ga yema ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía pechiga ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

8 “Ñaã duü̃xü̃gü rü naã̱xmaãmare choxü̃ nicuèxüü̃gü. Natürü naãẽwa rü tama aixcüma chaugu narüxĩnüẽ. 9 Rü taxuwama name na ngẽmaãcü natücèxma choxü̃ yacuèxüü̃güxü̃. Rü guxü̃ma i norü ngu̱xẽẽtae rü yatügüarü mugümare nixĩ rü tama aixcüma chorü mu nixĩ”,

ñaxü̃. 10 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü duü̃xü̃gücèx naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Meã iperüxĩnüẽ i ñaã chorü ore, rü nagu perüxĩnüẽ! 11 Ngẽma õna i duü̃xü̃gü ngṍxü̃ rü tama ngẽma nixĩ i napecaduã̱xẽẽgüxü̃. Natürü ngẽma ore i chixexü̃ i nüxü̃ yaxuxü̃, rü ngẽma waxi nixĩ i napecaduã̱xẽẽgüxü̃ —ñanagürü. 12 Rü ñu̱xũchi ga norü ngúexü̃gü rü naxcèx naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Pa Corix, tama ẽ́xna nüxü̃ cucuèx na Parichéugüãẽwa nangúxü̃ i ngẽma ore i namaã nüxü̃ quixuxü̃? —ñanagürügü. 13 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nanangaxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ma i ngema nanetü i tama Chaunatü itoxü̃ rü tá nanabẽ́x. 14 Rü nüe̱tama i ngẽma Parichéugü, erü namaãrü cuèxruü̃gü i ngexetüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü ngẽxguma wüxi i ngexetüxü̃ rü naxrüü̃ ngexetüxü̃maã inacuèxgu rü ngürüãchi ngẽma taxre rü wüxi i ãxmaxü̃gu tá nügümaã nayayicu —ñanagürü. 15 Rü ñu̱xũchi ga Pedru rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¡Tomaã meã nango̱xẽẽ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i tomaã nüxü̃ quixuxü̃! —ñanagürü. 16 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna pema rü ta tama nüxü̃ pecuèxgüéga i ngẽma ore? 17 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx rü guxü̃ma i ngẽma õna i duü̃xü̃gü ngṍxü̃ rü naãnüwa naxũ, rü yixcama rü ñu̱xũchi ínaxũxũ? 18 Natürü guxü̃ma i ngẽma ore i duü̃xü̃gü nüxü̃ ixuxü̃ rü naãẽwa nixĩ i ne naxũxü̃. Rü ngẽma ore i chixexü̃ waxi nixĩ i napecaduã̱xẽẽgüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü. 19 Erü naãẽwa nixĩ i chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü nge̱ma ne naxũ na namáẽtaxü̃, rü to i ngexü̃ i ãtexü̃maã na inapexü̃, rü na nangẽãẽmarexü̃, rü na nangĩ́xü̃, rü na yadoratèxáxü̃, rü na naguxchigawèxexü̃. 20 Rü guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ waxi nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃. Natürü ngẽma na tama nayauxmẽ́xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃, rü ngẽma rü tama nanapecaduã̱xẽẽ i duü̃xü̃gü —ñanagürü.

Wüxi ga ngecü ga to ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõ̱xcüchiga

(Mr 7.24-30)

21 Rü yexguma yéma inaxũãchigu ga Ngechuchu, rü Tiruane rü Chidã́ũãneãrü ĩãnegüwa naxũ. 22 Rü Ngechuchuxü̃tawa ingu ga wüxi ga ngecü ga Canácü̱̃ã̱x ga Tiruanegu ãchiü̃cü. Rü tagaãcü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Cori Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! Erü chauxacü rü wüxi i ngoxo ngĩwa nangẽxma i poraãcü ngĩxü̃ chixewexü̃ —ngĩgürügü. 23 Natürü ga Ngechuchu rü tama ngĩxü̃ nangãxü̃. Rü düxwa ga norü ngúexü̃gü rü naxcèx naxĩ, rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü, rü ñanagürügü: —Pa Corix ¡Ngĩmaã nüxü̃ ixu i ngẽma nge rü íyaxũ, erü tawe iyacaechigü! —ñanagürügü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Tupana núma choxü̃ namu na Yudíugü i pecaduã̱xgüxü̃cèxicatama na chadauxü̃cèx —ñanagürü. 25 Natürü ngĩma ga yema nge ga tama Yudíu ixĩcü rü Ngechuchucèx iyaxũ. Rü napẽ́xegu iyacaxã́pü̱xü, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix ¡choxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ngĩgürügü. 26 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü: —Tama name i taxacügüna tanapu i norü õna na airugüna naxãxü̃cèx —ñanagürü. [Rü yema ñanagürü yerü nümagü ga Yudíugü rü nügü nixugüe na Tupanaxãcügüxüchi yiĩgüxü̃ rü yema togü rü ñoma airugürüü̃ na yixĩgüxü̃.] 27 Natürü ngĩma ga yema nge rü ngĩgürügü: —Rü aixcüma nixĩ i curü ore, Pa Corix, natürü airugü rü ta norü yoraarü õnatüchi i mechawa rüyixü̃ nangõ̱x —ngĩgürügü. 28 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Ngecüx, aixcümaxü̃chi cuyaxõ. Marü tá chanaxü i ngẽma cuma cunaxwèxexü̃ —ñanagürü. Rü yexgumatama ngĩxcèx nitaane ga ngĩxãcü.

Ngechuchu rü nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga iḏaaweexü̃

29 Rü yemawena ga Ngechuchu rü inaxũãchi ga yema naãnewa, rü naxtaxa ga Gariréacutüwa naxũ. Rü ñu̱xũchi wüxi ga mèxpǘnewa ínaxü̃ãchi, rü yéma nayarüto. 30 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü naxü̃tawa nangugü. Rü yéma naxü̃tawa nanagagü ga duü̃xü̃gü ga ichixeparagüxü̃, rü ngexetügüxü̃, rü tama idexagüxü̃, rü chixechacüügüxü̃, rü muxü̃ma ga togü ga iḏaaweexü̃. Rü Ngechuchupẽ́xegu nayamugü, rü nüma ga Ngechuchu rü nanameẽxẽẽ. 31 Rü ga duü̃xü̃gü rü poraãcü nabèi̱xãchiãẽgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ñuxãcü yema noxri tama idexagüxü̃ rü marü na yadexagüxü̃, rü yema noxri chixechacüügüxü̃ rü marü naxcèx na yataanegüxü̃, rü yema noxri chixeparagüxü̃ rü marü na nameparagüxü̃, rü yema noxri ngexetügüxü̃ rü marü na yadauchigüxü̃. Rü yemacèx ga duü̃xü̃gü rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü.

Ngechuchu nanachibüexẽẽ ga 4000 ga yatügü

(Mr 8.1-10)

32 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gücèx naca, rü ñanagürü nüxü̃: —Choxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i ñaã duü̃xü̃gü, erü marü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ nuã chauxü̃tawa nangẽxmagü, rü nüxü̃́ nataxuma i norü õna. Rü taxuacüma ngẽmaãcümare nachiü̃wa chanamugü, erü ngürüãchi namagu tá nayaturae —ñanagürü. 33 Rü norü ngúexü̃gü rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Natürü ngextá tá tanayaxu i õna naxcèx i guxü̃ma i ñaã duü̃xü̃gü? Erü taxúema nuxma taxãpata i nuã —ñanagürügü. 34 Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxre i pãũ pexü̃́ nangẽxma i pemax? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toxü̃́ nangẽxma i 7 i pãũ rü noxretama i choxnixãcügüxicatama —ñanagürügü. 35 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na ñaxtüanewa natogüxü̃cèx. 36 Rü nanade ga yema 7 ga pãũ rü yema choxnigü. Rü Tupanana moxẽ naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu. Rü norü ngúexü̃güna nanana na duü̃xü̃güxü̃ yanuãxü̃cèx. 37 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe. Rü yemawena rü 7 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxnichipẽ́xegü ga íyaxügüxü̃. 38 Rü yema yéma chibüexü̃ rü 4,000 ga yatügü nixĩ, natürü ga ngexü̃gü rü buxü̃gü rü tama nayaxugü. 39 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ ínimugü. Rü ñu̱xũchi wüxi ga nguegu nixüe, rü Magadáarü naãnewa naxũ.

16

Parichéugü rü Chaduchéugü naxcèx ínacagü na nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽgüxü̃cèx ga wüxi ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃

(Mr 8.11-13; Lc 12.54-56)

1 Rü ga Parichéugü rü Chaduchéugü rü Ngechuchuxü̃ ínayadaugü. Rü Ngechuchuna nacagüe na nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽgüxü̃cèx ga wüxi ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, yerü nüxü̃ naxügüchaü̃mare. 2 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü yáuanecü rü ñaperügügü:

“Name tá nixĩ i moxü̃ãrü ngunexü̃, erü nadautüweane”, ñaperügügü. 3 Rü ngẽxguma pèxmama nadautüweanegu rü poraãcü nacaixanegu, rü:

“Nachixe tá nixĩ i ngunexü̃” ñaperügügü. Pema nixĩ i duü̃xü̃gü i togüpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. Rü pema nüxü̃ pecuèx na penangugüxü̃ i ñuxgu tá nameãnexü̃ rü ñuxgu tá nachixeanexü̃. Natürü ñu̱xma na yanguxü̃ i ngẽma cuèxruü̃gü ga nuxcüma Tupana pemaã ixunetaxü̃ rü tama nüxü̃ pecuèxgüéga na ṯacüchiga yiĩxü̃ —ñanagürü. 4 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Ñaã duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ rü tama yaxõgüxü̃ rü naxcèx ínacagü i wüxi i cuèxruü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Natürü yema cuèxruü̃ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yonáxü̃ ngupetüxü̃rüü̃xicatátama nadaugü. Rü yexgumarüü̃ na bayenaãnüwa na ínaxũxũxü̃, rü choma rü ichatáxü̃wa tá íchaxũxũ. Rü taxuxü̃táma i to i cuèxruü̃xü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ñaã duü̃xü̃gü —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi nüxna yéma nixũ ga Ngechuchu, rü inaxũãchi.

Parichéugüarü pãũãrü puxẽẽruü̃chiga

(Mr 8.14-21)

5 Rü yexguma naxtaxaarü tocutüwa naxĩxgu ga norü ngúexü̃gü, rü nüxü̃ inayarüngümaẽ na nawemü ta íyangegüxü̃. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx, pexuãẽgü naxcèx i Parichéugü rü Chaduchéugüarü pãũãrü puxẽẽruü̃! —ñanagürü. 7 Rü yema norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga nügü na ñagüxü̃: —Ngẽma ñanagürü tüxü̃, erü tama tawemüta ítingegü —ñanagürügü. 8 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga ñuxãcü na yadexagüxü̃ ga norü ngúexü̃gü. Rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃,

“Tüxü̃́ nataxu i tawemü” ñaperügügü? Pema rü tama aixcüma peyaxõgü. 9 —¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèxgüéga rü nüxna pecuèxãchie ga yema wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga pãũ ga yema 5,000 ga yatügücèx ichabücuxü̃? ¿Rü ñuxre ga pexchi penaxüãcuxü̃ namaã ga yema naxchipẽ́xegü ga íyaxügüxü̃? 10 —¿Rü tama ẽ́xna nüxna pecuèxãchie ga yema 7 ga pãũ ga yema 4,000 ga yatügücèx ichabücuxü̃? ¿Rü ñuxre ga pexchi penaxüãcuxü̃ namaã ga yema naxchipẽ́xegü ga íyaxügüxü̃? 11 —¿Rü ñuxãcü nixĩ i tama nüxü̃ pecuáxü̃ i tama pãũchiga na chidexaxü̃ i ngẽxguma ñachagu:

“¡Pexuãẽgü naxcèx i Parichéugü rü Chaduchéugüarü pãũãrü puxẽẽruü̃!” ñachagu? —ñanagürü ga Ngechuchu. 12 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü nüxü̃ nacuèxgü ga tama pãũãrü puxẽẽruü̃chiga na yadexaxü̃ ga Ngechuchu, natürü Parichéugü rü Chaduchéugüarü ngu̱xẽẽtaechiga na yiĩxü̃ ga na yadexaxü̃.

Pedru nanango̱xẽẽ na Cristu na yiĩxü̃ ga Ngechuchu

(Mr 8.27-30; Lc 9.18-21)

13 Rü yexguma Checharéa ga Piripuaneãrü ngaicamana nanguxgu ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxũ ñaxü̃ i duü̃xü̃gü i chauchiga na texé chiĩxü̃ i chomax? —ñanagürü. 14 Rü nüma ga norü ngúexü̃gü rü nanangãxü̃ rü ñanagürügü: —Nangẽxma i duü̃xü̃gü rü:

“Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ quixĩ” ñagüxü̃. Rü togü i:

“Ería quixĩ” ñagüxü̃. Rü togü i:

“Yeremíã quixĩ” ñagüxü̃. Rü togü rü:

“Wüxi ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ quixĩ” ñagüxü̃ —ñanagürügü. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna naca rü ñanagürü: —¿Rü pema i ñuxũ ñapegüxü̃ choxü̃ na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. 16 Rü Chimáũ ga Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma nixĩ i Cristu ya Tupana ya maxü̃cü Nane quiĩxü̃ —ñanagürü. 17 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü aixcüma cutaãẽ, Pa Chimáũx, Pa Yoná Nanex, erü taxuü̃ma i duü̃xü̃ nixĩ i cuxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i ngẽma, natürü Chaunatü ya daxũgucü nixĩ ya cuxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽcü na Nane chiĩxü̃. 18 —Rü choma cumaã nüxü̃ chixu rü cuma rü Pedru quixĩ. Rü ngẽma cuéga rü “nuta” ñaxü̃chiga nixĩ. Rü cuma tá nixĩ i chorü duü̃xü̃güarü dauruü̃ quiĩxü̃. Rü Chataná rü tãũtáma nüxü̃ narüyexera i ngẽma chorü duü̃xü̃gü. 19 —Rü choma rü tá cuxna chanaxã i chorü ore na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixuxü̃cèx na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü daxũguxü̃ i naãnewa nangugüxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü yíxema tama cuxü̃́ irüxĩnüẽxẽ i ngẽma ore rü tãũtáma nge̱ma tichocu. Natürü yíxema meã cuxü̃́ irüxĩnüẽxẽ i ngẽma ore rü aixcüma nge̱ma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tá tangugü —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¡Taxúemaãtáma nüxü̃ pixu na choma rü Cristu chiĩxü̃! —ñanagürü.

Ngechuchu nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mr 8.31-9.1; Lc 9.22-27)

21 Rü yemawena inanaxügü ga norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ṯacü tá nüxü̃ na üpetüxü̃. Rü ñanagürü: —Choma rü Yerucharéü̃wa tá chaxũ, rü nge̱ma poraãcü ngúxü̃ tá choxü̃ ningexẽẽgü. Rü choxü̃ tá nimèxgü i Yudíugüarü ãẽ̱gacügüerugü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ ngupetügu rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga Pedru rü nüxĩca noxrüwama Ngechuchuxü̃ naga, rü inanaxügü ga na naxucu̱xẽãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, Tupana rü tama nanaxwèxe na ngẽmaãcü quidexaxü̃. Rü tãũtáma ngẽmaãcü cuxü̃ nangupetü i cumax —ñanagürü. 23 Natürü ga Ngechuchu rü Pedrucèx nadaueguãchi, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna ixũgachi, Pa Chatanáx, erü chixexü̃gu choxü̃ cunguxẽẽchaü̃! Rü tama Tupana nagu rüxĩnüxü̃gu curüxĩnü, rü yatügü nagu rüxĩnüxü̃gumare curüxĩnü i cumax —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, ¡ẽcü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü ngúchaü̃, rü namaã tapora i ngẽma guxchaxü̃gü i tümacèx ínguxü̃ i ñoma curuchawa tipotaxü̃rüü̃ tüxü̃ ixĩxẽẽxü̃, rü ngẽmae̱tüwa chowe tarüxũãma! 25 Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá tayu. Natürü yíxema chauxcèx yúxe rü aixcüma tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 26 Rü ¿Ṯacüwa i nüxü̃́ namexü̃ ya wüxi ya yatü ega nayauã̱xgu i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gü, natürü iyanatauxẽẽãgu i norü maxü̃? Erü taxucürüwama wüxi ya yatü rü norü dĩẽrumaã naxcèx nataxe i norü maxü̃. 27 Erü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü wena táxarü núma chaxũ. Rü ngẽxguma rü Chaunatü ya Tupanarüü̃ tá ãẽ̱xgacü chixĩ, rü daxũcü̱̃ã̱x i orearü ngeruü̃gümaã tá íchangu. Rü ngẽxguma tá nixĩ i nüxü̃́ chanaxütanüxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃gü i ngẽma ñuxãcü chauxcèx na namaxẽxü̃rüü̃ãcüma maxẽxü̃. 28 Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i núma ngẽxmagüxü̃ rü tãũtáma nayu ñu̱xmatáta choxü̃ nadaugü na yuwa ícharüdaxü̃ rü aixcüma ãẽ̱xgacü ya poracü na chiĩxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

17

Ngechuchu rü toraxü̃ãcü nango̱x

(Mr 9.2-13; Lc 9.28-36)

1 Rü 6 ga ngunexü̃guwena rü Ngechuchu ínayagagü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Chaü̃tiágueneẽ. Rü nüxĩcatama wüxi ga mèxpǘnewa noxrüwama namaã naxũ. 2 Rü yéma yema ngúexü̃güpẽ́xewa rü toraxü̃ãcü nango̱x ga Ngechuchu. Rü üèxcürüü̃ nixĩ ga nachiwe ga na yay̱auracüüxü̃. Rü naxchiru rü ta üèxcüemarüü̃ nixĩ ga na nangóonexẽẽãxü̃. 3 Rü ngürüãchi yéma naxcèx nango̱xgü ga Moĩché rü Ería. Rü Ngechuchumaã yéma nidexagü. 4 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, name nixĩ nuã tangẽxmagü. Rü ngẽxguma cunaxwèxegu rü tá tanaxü ya tomaẽ̱xpü̱x ya düxenü, rü wüxi ya cuxcèx, rü náĩ ya Moĩchécèx, rü náĩ ya Eríacèx —ñanagürü. 5 Rü yexguma íyadexayane ga Pedru rü wüxi ga caixanexü̃ ga nangóonexẽẽxü̃ rü natanügu nayangaixema. Rü yema caixanexü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü rü namaã chataãẽxü̃chicü. ¡Rü naga pexĩnüẽ! —ñanagürü. 6 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ngúexü̃gü, rü ñaxtüanegu nanangücuchiãchitanü, yerü poraãcü namuü̃ẽ. 7 Natürü ga Ngechuchu rü naxcèx nixũ, rü nüxü̃ nayarüngõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ipechigü rü tãxṹ ipemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 8 Rü yexguma wenaxãrü nadaunagütanügu, rü Ngechuchuxü̃xĩcatama nadaugü rü taxúema ga toguexü̃ nadaugü. 9 Rü yexguma ínaxĩgügu ga guma mèxpǘnewa, rü Ngechuchu nayaxucu̱xẽgü ga taxúemaãma na nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga yema yéma nüxü̃ nadaugüxü̃, ñu̱xmatáta yuwa ínadaxgu rü wena namaü̃xgu. 10 Rü ñu̱xũchi ga yema ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü:

“Ería tá nixĩ ya nüxĩra cuxü̃pa nuã ũcü?” ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma nixĩ i Ería na nüxĩra tá núma naxũxü̃ na chauxü̃pa Tupanacèx yamexẽẽãxü̃cèx i duü̃xü̃gü. 12 Natürü choma pemaã nüxü̃ chixu, rü Ería rü marü núma naxũ, natürü duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacuèxgü na texe yiĩxü̃. Rü yemacèx chixri namaã nachopetü. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ na chixri tá chomaã nachopetüxü̃ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga yema ngúexü̃gü rü nüxü̃ nicuèxãchitanü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃chiga na yiĩxü̃ ga yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃.

Ngechuchu rü nanamexẽẽ ga wüxi ga bucü ga ngoxo nawa yexmacü

(Mr 9.14-29; Lc 9.37-43)

14 Rü yexguma duü̃xü̃gü íyexmaxü̃wa nangugügu, rü wüxi ga yatü Ngechuchucèx nixũ. Rü napẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü rü ñanagürü nüxü̃: 15 —Pa Corix, ¡nüxü̃ nangechaü̃ ya chaune rü naxcèx yataanexẽẽ! Erü muẽ̱xpü̱xcüna rü naxãũãẽxü̃, rü poraãcü nüxü̃́ nangu̱x. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü üxüxetügu nayanguxẽẽ, rü ẽ́xna dexágu. 16 —Rü nuã curü ngúexü̃güxü̃tawa chanaga, natürü nümagü rü tama nüxü̃ nacuèxgü na namexẽẽgüãxü̃ —ñanagürü. 17 Rü yexguma Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yaxõgüxü̃ i Chixri Maxẽxü̃x, ¿ñuxguratáta i pemaã chanuxmaxü̃ rü yaxna pemaã chaxĩnüxü̃? ¡Nuã penaga ya yima bucü! —ñanagürü. 18 Rü Ngechuchu nananga ga yema ngoxo ga guma bucüwa yexmaxü̃. Rü yemaãcü ínanatèxüchi ga yema ngoxo. Rü yexgumatama naxcèx nitaane ga guma bucü. 19 Rü yemawena ga norü ngúexü̃gü rü noxrüwama Ngechuchumaã nidexagü. Rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ i toma rü taxuacüma ítanatèxüchi i ngẽma ngoxo? —ñanagürügü. 20 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü taxuacüma ípenatèxüchi erü tama aixcüma peyaxõgü. Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma chi woo wüxi ya motachachirerüxü̃ naxiraxü̃chigu i perü õ, rü chi daa mèxpǘnemaã nüxü̃ pixuxgu na yaxũgachixü̃cèx, rü chi pega naxĩnü. Rü taxuxü̃ chima pexü̃́ naguxcha ega aixcüma peyaxõgügu. 21 —Natürü ñaãrüü̃ i ngoxo rü tama ínaxũxü̃ ega tama ixaureãcüma iyumüxẽgu —ñanagürü.

Ngechuchu rü wenaxãrü nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mr 9.30-32; Lc 9.43-45)

22 Rü yexguma norü ngúexü̃gümaã Gariréaarü naãnegu yaxũxgu ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Choma ya Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chixri tá chomaã nachopetü rü ãẽ̱xgacügüna tá choxü̃ namugü i duü̃xü̃gü. 23 —Rü tá choxü̃ nimèxgü, natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü, rü poraãcü nangechaü̃gü.

Ngechuchu ngĩxü̃ naxütanü ga yema dĩẽru ga tupauca ga taxü̃necèx ngĩxü̃ nayauxgücü

24 Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã Capernáũãrü ĩãnewa naxĩ. Rü yexguma yéma nangugügu rü Pedruxü̃ ínayadaugü ga yema yatügü ga tupauca ga taxü̃necèx dĩẽru ngĩxü̃ yauxgüxü̃. Rü Pedruna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Yima curü Cori rü tama ẽ́xna ngĩxü̃ naxütanü i ngẽma dĩẽru i tupauca ya taxü̃neãrü ixĩcü? —ñanagürügü. 25 Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü nanaxütanü —ñanagürü. Rü yixcama ga yexguma ĩxgu naxücuxgu ga Pedru, rü Ngechuchuxira Pedrumaã nidexa, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxũ ñacuxü̃ i cumax, Pa Pedrux, rü ngextá nixĩ i nayauxgüãxü̃ i norü dĩẽru i guxü̃ i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacügü? ¿Cuxcèx i nügütanüwatama rü ẽ́xna togü i duü̃xü̃gütanüwa? —ñanagürü. 26 Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Maneca togü i duü̃xü̃gütanüwa nixĩ i nayauxgüãxü̃ —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü ngẽxguma ngẽmaãcü yixĩgu, rü yixema na Tupanaãrü ixĩgüxü̃ rü taxucèxma tanaxütanügü. 27 —Natürü ngẽma na taxúema tamaã nuxü̃cèx, rü chanaxwèxe i cuyaxütanü i ngẽma dĩẽru. ¡Rü yéa naxtaawa naxũ, rü nge̱ma yapoxwaxe! ¡Rü ngẽma nüxĩraü̃xü̃ i choxni i cunapoxwaü̃xü̃ rü naã̱xwa tá nüxü̃ icuyangau i wüxi i dĩẽru i nagu mexü̃ na yangutanüxẽẽxü̃cèx i chauxcèx rü cuxcèx rü ta! ¡Rü tupauca ya taxü̃newa nange i ngẽma dĩẽru, rü yaxütanü! —ñanagürü.

18

¿Texé tá tixĩ ya guxããrü yexera ixĩxẽ?

(Mr 9.33-37; Lc 9.46-48)

1 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchucèx naxĩ rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Pa Corix, texé tá tixĩ ya guxü̃ãrü yexera ixĩxẽ i ngẽma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa? —ñanagürügü. 2 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga buxü̃cèx naca, rü norü ngúexü̃güarü ngãxü̃tanügu nanachixẽẽ. 3 Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃: —Dücèx, Pa Chorü Ngúexü̃güx, aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma tama nüxü̃ perüxoegu i ngẽma na togüarü yexera pegü pixĩgüxẽẽchaü̃xü̃ rü ñu̱xũchi tama ñaã buxü̃rüü̃ pegü íperüxíragu, rü taxucürüwa pichocu i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 4 —Rü aixcüma yíxema tügü írüxíraxe rü ñaã buxü̃rüü̃ ixĩxẽ, rü yíxema tá tixĩ ya guxü̃ãrü yexera ixĩxẽ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 5 —Rü texé ya chauégagu meã nayaxúxe i wüxi i buxü̃ i ñaãrüü̃ ixĩxü̃ rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃.

Naxãũcüma nixĩ na pecadugu inguxü̃

(Mr 9.42-48; Lc 17.1-2)

6 —Rü texé ya pecadugu nanguxẽe̱xẽ i wüxi i ñaã buxü̃gü i choxü̃́ yaxõgüxü̃ rü tümacèx rü narümemaẽ chi nixĩ na noxtacüma wüxi ya nuta tümanaãwa nayangacuchixü̃, rü ñu̱xũchi ngẽmaãcü taxtüchiüwa tüxü̃ nayarütáexü̃ na ngẽxma tayuxü̃cèx. 7 —Ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gücèx rü wüxi i taxü̃ i ngechaü̃ nixĩ na nangẽxmaxü̃ i muxũchixü̃ i ṯacü i pecadugu nayixẽẽxü̃. Rü guxü̃guma tá nangẽxma i ngẽma chixexü̃gü, natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi tá nixĩ naxcèx i ngẽma yatü i togüxü̃ pecadugu nguxẽẽxü̃. 8 —Rü ngẽmacèx i ngẽxguma chi cuxmẽ́x rü ẽ́xna cucutü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae rü yaxü̃gu cuyaña. Erü narümemaẽ nixĩ i cuboxmẽ́xãcüma rü ẽ́xna cubocutüãcüma na cunayaxuxü̃ i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cuxmẽ́xmaã rü ẽ́xna guxü̃ne ya cucutümaã üxü ya taguma ixoxü̃newa quitèxcuchixü̃cèx. 9 —Rü ngẽxguma chi cuxetü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i ícunacaxüchi, rü yaxü̃gu cunaña. Erü narümemaẽ nixĩ i wüxixetümaã na cunayaxuxü̃ i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cuxetümaã üxü ya ngoxogü nagu poxcuenewa na quitèxcuchixü̃cèx. [Rü ngẽmaãcü woo cuxü̃́ naguxchagu, natürü name nixĩ i nüxna quixũgachi i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gü i nagu cunguchaü̃xü̃.]

Ore ga carneru ga iyarütaxuxü̃gu ixuxü̃

(Lc 15.3-7)

10 —Rü tama name i nüxü̃ pexoo̱x i wüxi i buxü̃ i ñaãrüü̃ choxü̃́ yaxõxü̃. Erü ngẽma norü dauruü̃gü i orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü guxü̃guma Chaunatü ya daxũgucüpẽ́xewa nangẽxmagü na nge̱ma ngẽma buxü̃e̱tüwa nachogüxü̃cèx. 11 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü núma chaxũ na chanamaxẽxẽẽxü̃cèx i duü̃xü̃gü iyarütauxexü̃. 12 —¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i pema ega wüxi ya yatü rü nüxü̃́ nangẽxmagu i 100 i carnerugü rü wüxi nüxü̃́ iyarütau̱xgu? ¿Taux ẽ́xna i nachitaü̃gu namugüãxü̃ i ngẽma 99, rü ñu̱xũchi naxcèx yadauxü̃ i ngẽma nüxü̃́ iyarütaxuxü̃? 13 —Rü ngẽxguma nüxü̃ iyangauxgu, rü namaã nataãẽxü̃chi i ngẽma norü carneru. Rü woo guxü̃guma namaã nataãẽ i ngẽma 99 i tama iyarütauxexü̃, natürü yexeraãcüxüchi namaã nataãẽ i ngẽma wüxi i iyarütaxuxü̃, erü marü nüxü̃ inayangau. 14 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ ya Penatü ya daxũgucü na tama nanaxwèxexü̃ na wüxi i ñaã buxü̃ na iyarütaxuxü̃.

Ñuxãcü tamücüxü̃ na ingechaü̃xü̃chiga

(Lc 17.3)

15 —Rü ngẽxguma cueneẽ chixexü̃ cumaã ü̱xgu, rü name nixĩ i nüxĩcatama namaã quidexa, rü nüxna nüxü̃ cucuèxãchixẽẽ i ngẽma norü chixexü̃ i cumaã naxüxü̃. Rü ngẽxguma cuga naxĩnügu, rü marü wenaxarü mexü̃cèx cunataeguxẽẽ i ngẽma cueneẽ. 16 —Natürü ngẽxguma tama cuga naxĩnügu i ngẽma cueneẽ, rü name nixĩ i naxcèx cuca i wüxi rü ẽ́xna taxre i duü̃xü̃gü na nümagü rü ta namaã yadexagüxü̃cèx i ngẽma cueneẽ. 17 —Rü ngẽxguma rü ta tama nüxü̃́ inaxĩnügu i ngẽma taxre i duü̃xü̃güarü ore, rü name nixĩ i guxü̃ i yaxõgüxü̃maã nüxü̃ quixu na ngẽma cueneẽmaã yadexagüxü̃cèx. Rü ngẽxguma rü ta tama nüxü̃́ inaxĩnügu i ngẽma yaxõgüxü̃ãrü ore, rü name nixĩ i wüxi i duü̃xü̃ i tama yaxõxü̃rüü̃gu namaã curüxĩnü. 18 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema núma ñoma i naãnewa tama pexü̃́ irüxĩnüxẽ i chorü ore rü tãũtáma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tichocu. Natürü yíxema meã pexü̃́ irüxĩnüxẽ i ngẽma ore rü aixcüma nge̱ma tá tangu. 19 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi taxre i pema i núma ñoma i naãnewa rü wüxigu ṯacücèx ípecaxgu i Chaunatü ya daxũgucüxü̃tawa, rü nüma ya Chaunatü rü tá pexna nanaxã. 20 —Erü ngẽma ngextá taxre rü ẽ́xna tomaẽ̱xpü̱x i duü̃xü̃gü chauégagu íngutaquẽ́xexü̃wa, rü choma rü ta norü ngãxü̃tanüwa changẽxma —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga Pedru rü Ngechuchucèx nixũ, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Pa Corix, ngẽxguma chaueneẽ chixexü̃ chomaã ü̱xgu, rü ñuxreẽ́xpü̱xcüna i namexü̃ na nüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃ naxcèx i ngẽma chixexü̃ i chomaã naxüxü̃? ¿Rü marü namexü̃ i cuxcèx ega 7 ẽ́xpü̱xcüna yixĩgu na nüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃? —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama name i 7 ẽ́xpü̱xcünaxĩcatama nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃. Natürü guxü̃gutáma nixĩ i nüxü̃́ nüxü̃ na cungechaü̃xü̃ woo 70 ẽ́xpü̱xcüna i 7 wa nangu —ñanagürü.

Ore ga ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ ga tama namücüaxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃ ga norü ngetanügu ixuxü̃

23 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü ñoma wüxi ga nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü ga norü duü̃xü̃gü ga nüxü̃́ nangetanügüxü̃maã namexẽẽchaü̃xü̃rüü̃ nixĩ. 24 —Rü yexguma inaxügüãgu ga meã nüxü̃ na yadaugüxü̃ ga yema nüxü̃́ nangetanügüxü̃pane, rü naxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga norü duü̃xü̃ ga taxüchicü ga dĩẽru nüxü̃́ ngĩxü̃ ngetanüxü̃. 25 —Natürü ga yema norü duü̃xü̃ rü nangearü dĩẽruã̱x, rü taxuacüma norü cori ga ãẽ̱xgacüaxü̃́ nanaxütanüe̱ga. Rü yemacèx ga yema ãẽ̱xgacü rü norü churaragüxü̃ namu na to ga corixü̃ namaã nataxegüxü̃cèx ga yema yatü, wüxigu tümamaã ga naxmèx rü naxãcügü rü norü yemaxü̃gü, na yema natanü ga dĩẽrumaã naxütanüãxü̃cèx ga norü ngetanü. 26 —Rü yexguma ga yema norü duü̃xü̃ rü norü ãẽ̱xgacüpẽ́xegu nacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ nacèèxü̃, rü ñanagürü:

“Pa Corix ¡choxü̃ nangechaü̃! Rü marü tá chapuracü, rü tá cuxü̃́ chanaxütanü i guxü̃ma”, ñanagürü. 27 —Rü yema norü ãẽ̱xgacüaxü̃́ nangechaü̃tümüü̃, rü yemacèx namaã nüxü̃ nixu ga marü tama nüxü̃́ na naxütanüãxü̃cèx ga yema norü ngetanü. Rü ñu̱xũchi ínananguxuchixẽẽ. 28 —Natürü yexgumatama yéma ãẽ̱xgacüxü̃tawa ínaxũũxgu ga yema yatü, rü nüxü̃ inayangau ga wüxi ga namücü ga írarüwatama nüxü̃́ nangetanüxü̃. Rü yema yatü rü nüxna natüxüe, rü nananu̱xnaxã, rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Choxü̃́ ngĩxü̃ naxütanü i ngẽma dĩẽru i ngĩxü̃ cungetanücü!” ñanagürü. 29 —Rü yexguma ga yema namücü rü yema yatüpẽ́xegu nacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ nacèèxü̃, rü ñanagürü:

“Pa Chomücüx, ¡choxü̃ nangechaü̃! Rü marü tá chapuracü, rü tá cuxü̃́ chanaxütanü i guxü̃ma”, ñanagürü. 30 —Natürü ga yema yatü rü tama nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga yema ore. Rü poxcupataü̃gu tüxü̃ napoxcuama ñu̱xmata nüxü̃́ tanaxütanü ga yema tümaãrü ngetanü. 31 —Rü yexguma togü ga yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema ngupetüxü̃, rü poraãcü naãẽwa nangu̱x ga yema naxüxü̃ ga yema yatü. Rü norü corixü̃tawa naxĩ rü nüxü̃ nayarüxugüe ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 32 —Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacü rü nanamu ga norü churaragü na naxü̃tawa nagagüãxü̃cèx ga yema yatü. Rü yexguma naxü̃tawa nanguxgu, rü ñanagürü nüxü̃:

“Wüxi i chixexü̃ i chorü duü̃xü̃ quixĩ. Choma rü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ ga yema choxü̃́ cungetanüxü̃, erü choxü̃ cucèèxü̃ na tama cuxü̃ chapoxcuxü̃cèx. 33 —Rü cuma rü chita nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃ i ngẽma cumücü i cuxü̃́ nangetanüxü̃, yexgumarüü̃ ga choma rü cuxü̃́ nüxü̃ na changechaü̃xü̃rüü̃ ga yema choxü̃́ cungetanüxü̃”, ñanagürü nüxü̃. 34 —Rü poraãcü nanuxũchi ga yema ãẽ̱xgacü. Rü norü churaragüxü̃ namu na napoxcugüãxü̃cèx ga yema yatü ñu̱xmata guxü̃ nüxü̃́ naxütanü ga yema nüxü̃́ nangetanüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 35 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta: —Rü ngẽxgumarüü̃ tá pemaã nanaxü ya Chaunatü ya daxũgucü i ngẽxguma tama wüxichigü aixcüma peenexẽgüaxü̃́ nüxü̃ perüngümaegu i ngema chixexü̃ i pemaã naxüxü̃ —ñanagürü.

19

Parichéugü rü Ngechuchuna nacagüe i táxmèxchiga

(Mr 10.1-12; Lc 16.18)

1 Rü yema ñaxguwena ga Ngechuchu rü inaxũãchi ga Gariréaarü naãnewa. Rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutüwa naxũ ga Yudéaarü naãnewa. 2 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ, rü nüma ga Ngechuchu rü yéma nanameẽxẽẽ ga yema iḏaaweexü̃. 3 Rü Ngechuchucèx naxĩ ga ñuxre ga Parichéugü, rü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿Cuxcèx namexü̃ i wüxi i yatü na ínatáxmèxmarexü̃ ega ṯacü rü chixexü̃ taxü̱xgu ya naxmèx? —ñanagürügü. Rü yemaãcü nüxna nacagü yerü Ngechuchuxü̃ chixexü̃gu nanguxẽẽgüchaü̃. 4 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Taguma ẽ́xna nawa pengúe i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i nüxü̃ ixuxü̃ ga noxri Tupana naxü̱xgu ga duü̃xü̃gü, rü yatüxü̃ rü ngecüxü̃ na naxüxü̃? 5 —Rü ñanagürü ga Tupana:

“Rü ngẽmacèx ya yatü rü tá nanatü rü naẽna nixũgachi na namèxmaã inaxã́ũxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü i ngẽma taxre rü ñoma wüxitama i duü̃xü̃rüü̃ tá nixĩgü”.

6 —Rü ñu̱xũchi tama taxre nixĩ, rü wüxitama nixĩ. Rü ngẽmacèx taxucürüwa texé nügüna tayaxĩgachitanüxẽẽ i ngẽma taxre i Tupana nügüna mugüxü̃ —ñanagürü. 7 Rü yexguma Ngechuchuna nacagü rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ nixĩ ga Moĩché ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ rü ngẽxguma texé tümamèxü̃ ítáxchaü̃gu rü name nixĩ i wüxi i popera i tèxgüpane ngĩxna taxã, rü ñu̱xũchi ngĩxü̃ ítatèx? ñaxü̃ —ñanagürügü. 8 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pegagu nixĩ ga Moĩché ga tama pexna nachúxãxü̃ na pexmèxü̃ ípetáxü̃. Yerü nüma nüxü̃ nacuèx na tama aixcüma peyaxõgüxü̃. Natürü noxriarü ügügu rü tama yemaãcü nixĩ. 9 —Rü choma pemaã nüxü̃ chixu rü tama name na texé tümamèxü̃ ítáxü̃ ega tama naĩ ya yatümaã nangẽãẽxü̃gagu yixĩgu. Rü ngẽxguma chi yima yatü rü ñu̱xũchi naĩ i ngemaã naxãxmèxgu, rü chixexü̃ naxü, rü ñoma naĩ i ngemaãmare nangẽãẽxü̃rüü̃ nixĩ. Rü texé ya ngĩmaã ãmaxẽ i ngẽma nge i ngĩte ngĩxü̃ ítèxcü, rü ñoma naĩ i ngemaãmare itapexü̃rüü̃ tixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu. 10 Rü ñu̱xũchi ga norü ngúexü̃gü rü ñanagürügü nüxü̃: —Ega ngẽmaãcü yixĩgu rü name nixĩ i noxtacüma tama naxãmèx ya yatü rü tama ixãte i nge —ñanagürügü. 11 Rü Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Taxucürüwa guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuèx i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae. Natürü yíxema Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽe̱xẽxĩcatama tixĩ ya nüxü̃ cuèxgüxe. 12 —Rü nangẽxma i nagúxü̃raü̃xü̃ i guxchaxü̃ na tama naxãmèxü̃cèx ya yatü. Erü nümaxü̃ i yatü rü woetama taxucürüwa naxãmèx erü norü bucüma nangepü̱xüchare. Rü nümaxü̃ i yatü rü taxucürüwa naxãmèx erü nayauxpü̱xücharee. Rü togü tama naxãmèx erü Tupanaãrü ngúchaü̃xĩcatama naxügüchaü̃. Rü texé ya ngẽmaãcü maxchaü̃xẽ rü marü name i ngẽmaãcü tamaxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü buxü̃güxü̃ nameãxẽ

(Mr 10.13-16; Lc 18.15-17)

13 Rü duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga ñuxre ga buxü̃gü na Ngechuchu nüxü̃ ingõgüxü̃cèx rü namaã nayumüxẽxü̃cèx. Natürü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga na yangagüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃tawa buxü̃güxü̃ gagüxü̃. 14 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Marü name i chauxü̃tawa naxĩ i buxü̃gü. ¡Rü tãxṹ i nüxna penachu̱xuxü̃! Erü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü tümacèx nixĩ ya yíxema ñaã buxü̃gürüü̃ meã yaxõgüxe —ñanagürü. 15 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü yema buxü̃güétü naxümẽ́x. Rü yemawena inaxũãchi ga yéma.

Wüxi ga ngextü̱xücü ga dĩẽruã̱xü̃chicü Ngechuchumaã nidexa

(Mr 10.17-31; Lc 18.18-30)

16 Rü wüxi ga ngextü̱xücü rü Ngechuchuxü̃tawa nangu, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya Mecüx, ¿ṯacü tá chaxüxü̃ na chanayaxuxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 17 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ “Mecü” ñacurügü choxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya mecü ixĩcü, rü nataxuma i to. Natürü ngẽxguma cunayauxchaü̃gu i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü ¡naga naxĩnü i Tupanaãrü mugü! —ñanagürü. 18 Rü yexguma ga guma ngextü̱xücü rü ñanagürü: —¿Ngẽxü̃rüüxü̃ tá nixĩ i Tupanaãrü mugü i naga chaxĩnüxü̃? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãũtáma cumáẽta, rü tãũtáma naĩ i ngemaã icupe, rü tãũtáma cungĩ́tèèx, rü tãũtáma doraxü̃ quixu i togüchiga! 19 —¡Rü tümaga naxĩnü ya cunatü rü cue, rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücügü ngẽma na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃! —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga guma ngextü̱xücü rü ñanagürü: —Guxü̃ma i ngẽma mugü i nüxü̃ quixuxü̃ rü woetama chorü bucüma meã chayanguxẽẽ. ¿Rü ṯacü rü to tá chaxü na choxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 21 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupanapẽ́xewa mecü quixĩxchaü̃gu, rü name nixĩ i namaã cutaxe i guxü̃ma i curü ngẽmaxü̃gü rü togü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃na cunaxã i ngẽma curü natanü. Rü ngẽxguma tá cuxü̃́ nangẽxma i cuchica i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ñu̱xũchi marü name i chowe curüxũ —ñanagürü. 22 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga guma ngextü̱xücü rü poraãcü nangechaü̃, yerü namuãrü dĩẽruã̱xü̃chi. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü naguxchaxüchi nixĩ na wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa na nanguxü̃. 24 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñoma wüxi i cameyu na taxucürüwama wüxi ya ucumaxẽtüwa naxüpetüxü̃ãrü yexera narüguxchamaẽ naxcèx i wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ na yaxücuxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü. 25 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü nabèi̱xãchiãẽgü. Rü nügüna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Rü texé tá ẽ́xna tixĩ ya nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürügü. 26 Rü Ngechuchu nüxü̃ nadawenü rü ñanagürü nüxü̃: —Duü̃xü̃gü rü taxuacüma nügü namaxẽẽ, natürü Tupanaãxü̃́ rü natauxcha na namaxẽxẽẽãxü̃ —ñanagürü. 27 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, toma rü marü ítanawogü ga guxü̃ma ga torü yemaxü̃gü na cuwe tarüxĩxü̃cèx. ¿Rü ṯacü tá nixĩ i torü natanü i ñu̱xmax? —ñanagürü. 28 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu nangexwacaxü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ma, rü choma rü ãẽ̱xgacü ya tacü tá chixĩ. Rü chorü tochica i mexẽchixü̃wa tá charüto. Rü pema i 12 i chorü ngúexü̃gü na chowe perüxĩxü̃ rü pema rü tá ta pexü̃́ nangẽxma i perü tochicaxü̃ i mexẽchixü̃ i chauxü̃tawa. Rü nge̱ma tá perütogü na norü maxü̃chigacèx nüxü̃ picagüxü̃ i guxü̃ma i Yudíugü. 29 Rü guxãma ya yíxema tümapata chauxcèx ítáxe, rü ẽ́xna tümaẽneẽgü rü tümaẽyèxgüxü̃ chauxcèx ítáxe, rü ẽ́xna tümanatü rü tümaẽxü̃ chauxcèx ítáxe, rü ẽ́xna tümamèx rü tümaxãcügüxü̃ rü tümaãrü naãne chauxcèx ítáxe, rü 100 ẽ́xpü̱xcüna i ngẽma noxri tüxü̃́ ngẽxmaxü̃ãrü yexera tá tayaxu. Rü nae̱tü tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 30 —Natürü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixpẽ́xewa ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixweama nanaxügüxẽẽ. Rü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixweama ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpẽ́xewa nanaxügüxẽẽ.

20

Ore ga puracütanüxü̃gu ixuxü̃

1 —Rü ngẽma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü ñoma wüxi ga ubanecüarü yora ga pèxmama norü puracütanüxü̃ ta yadaucürüü̃ nixĩ. 2 Rü yema puracütanüxü̃maã nanamexẽẽ na wüxitachinü ga dĩẽrugu nüxü̃́ na naxütanüãxü̃cèx ga wüxichigü ga ngunexü̃gu. Rü ñu̱xũchi naãnewa nanamugü na yéma yapuracüexü̃cèx. 3 —Rü yixcama ga 9 arü oragu rü ínayadau ga ngextá yatügü ga puracücèx daugüxü̃ íngutaquẽ́xegüxü̃xü̃wa. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga ñuxre ga yatügü ga ngearü puracüã̱xgüxü̃. 4 —Rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Nge̱ma chorü ubanecüwa peyapuracüe! Rü meã tá pexü̃́ chanaxütanü”, ñanagürü. Rü nümagü rü yéma naxĩ. 5 —Rü yema ubanecüarü yora rü tocuchigu rü wenaxãrü togü ga puracütanüxü̃ ta nayadau. Rü tomaẽ̱xpü̱xarü oragu ga yáuanecü rü wenaxãrü yexgumarüü̃ ta nayadau. 6 —Rü yixcama ga wüximẽ́ẽ̱xpü̱xarü oragu ga yáuanecü rü wenaxãrü ínayadau ga ngextá yatügü ga puracücèx daugüxü̃ íngutaquẽ́xegüxü̃xü̃wa. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga ñuxre ga togü ga yatügü ga ngearü puracüã̱xgüxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃:

“¿Tü̱xcüü̃ i pema rü nuxã perüchomare i guxü̃ i ñoma i ngunexü̃gu, rü tama pepuracüe?” ñanagürü. 7 —Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃:

“Tama tapuracüe erü taxúema toxcèx tadau na tüxü̃́ tapuracüexü̃cèx”, ñanagürügü. Rü yexguma ga yema naãneãrü yora rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Pema rü ta nge̱ma chorü ubanecüwa pexĩ rü peyapuracüe! Rü meã tá pexü̃́ chanaxütanü”, ñanagürü. 8 —Rü yexguma marü nachütagu rü yema naãneãrü yora, rü naxcèx naca ga norü puracütanüxü̃ãrü dauruü̃, rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Naxcèx naca i ngẽma puracütanüxü̃. Rü nüxĩra nüxü̃́ naxütanü i ngẽma wixwenaxü̃chima nge̱ma ĩxü̃, rü nawa tá icuyacuèxẽẽ i ngẽma nüxĩra nge̱ma puracüexü̃!” ñanagürü. 9 —Rü yéma naxĩ ga yema puracütanüxü̃ ga wüximẽ́ẽ̱xpü̱xarü oragu ga yáuanecü puracüwa ĩxü̃. Rü wüxichigü ngĩxü̃ nayauxgü ga wüxitachinü ga dĩẽru. 10 —Rü yemawena rü yéma naxĩ ga yema nüxĩrama puracüexü̃ ga puracütanüxü̃. Rü nümagü nagu naxĩnüẽgu rü yexera tá ngĩxü̃ nayauxgü ga dĩẽru, natürü nümagü rü ta ngĩxü̃ nayauxgü ga wüxitachinütama ga dĩẽru ga wüxichigü. 11 —Rü yexguma ngĩxü̃ nayauxgügu rü inanaxügüe ga chixri na yadexagüxü̃ nachigagu ga yema naãneãrü yora. 12 —Rü ñanagürügü:

“Yixema rü guxü̃ i ngunexü̃gu üèxcüxetüwa tapuracüe, natürü i ñaã puracütanüxü̃ i wixwenaxü̃chi íngugüxü̃ rü wüxi i oratama napuracüe. Natürü ngẽma tüxü̃́ naxütanüãxü̃́ẽ̱xpü̱xtama nüxü̃́ nanaxütanü”, ñanagürügü. 13 —Natürü ga yema ubanecüarü yora nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃ ga wüxi ga yema puracütanüxü̃:

“Pa Chomücüx, tama cuxü̃́ changĩ̱x. ¿Tama ẽ́xna i wüxitachinügu yiĩxü̃ ga chomaã cunamexẽẽxü̃ na cuxü̃́ chanaxütanüxü̃ i ngẽma puracü? 14 —¡Ñaã i curü dĩẽru, rü íixũ! Rü ngẽma puracütanüxü̃ i wüxi i oratama puracüexü̃, rü choma nüxna ngĩxü̃ chaxãxchaü̃ i ngẽma cuxna ngĩxü̃ chaxãcüẽ́xpü̱x. 15 —¿Tama ẽ́xna name i ngẽma choma chanaxwèxexü̃ãcüma ngĩmaã na chaxüxü̃ i chorü dĩẽru? ¿Rü ẽ́xna quixãũxãchi erü ngẽmaãcü chamecüma?” ñanagürü. 16 —Rü yíxema ñu̱xma duü̃xü̃gü wixweama tüxü̃ ügüxẽe̱xẽ, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpẽ́xewa tüxü̃ naxügüxẽẽ. Rü yíxema ñu̱xma duü̃xü̃gü wixpẽ́xewa tüxü̃ ügüxẽe̱xẽ rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixweama tüxü̃ naxügüxẽẽ. Erü Tupana rü muxũchiena naxu, natürü noxretama tixĩ ya yíxema tüxü̃ nadexe —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü norü tomaẽ́xpücüna nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mr 10.32-34; Lc 18.31-34)

17 Rü yexguma namagu yaxũxgu ga Ngechuchu ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃ rü noxrüwama naxcèx naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: 18 —Pema nüxü̃ pecuèx na marü ingaicaxü̃ na Yerucharéü̃wa ingugüxü̃. Rü nge̱ma rü duü̃xü̃gü rü tá chixri chomaã nachopetü. Rü tá paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃na tá choxü̃ namugü. Rü nümagü rü tá chomaã nanaxuegugü na chayuxü̃cèx. 19 —Rü tá to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xna choxü̃ namugü. Rü ngẽmagü tá nixĩ i chaugu idauxcüraü̃güxü̃ rü choxü̃ c̱uaixgüxü̃. rü ñu̱xũchi tá curuchawa choxü̃ nipotagü na ngẽxma chayuxü̃cèx. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü tá wenaxãrü chamaxü̃ —ñanagürü.

Wüxi ga ngü̃xẽẽcèx íica ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ãrü mamá

(Mr 10.35-40)

20 Rü yéma iyexma ga naẽ ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃. Rü yema taxre rü Zebedéu nanegü nixĩgü. Rü ngĩma rü Ngechuchucèx iyaxũ namaã ga yema taxre ga ngĩnegü. Rü Ngechuchupẽ́xegu iyacaxã́pü̱xü, rü wüxi ga ngü̃xẽẽcèx nüxna iyaca. 21 Rü nüma ngĩxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cunaxwèxexü̃? —ñanagürü. Rü ngĩma inangãxü̃ rü ngĩgürügü: —Pa Corix, ngẽxguma ãẽ̱xgacüxü̃ quingucuchigu rü chanaxwèxe i cunamu na wüxi i ñaã chaune rü curü tügünecüwawa na natoxü̃, rü ngẽma to i curü ṯoxwecüwawa na natoxü̃ —ngĩgürügü. 22 Natürü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pema rü tama nüxü̃ pecuèx na ṯacücèx ípec̱axü̃. ¿Namaxã chi peporaexü̃ i ngẽma ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü namaã tá taporae —ñanagürügü. 23 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma tá nixĩ i chauxrüü̃ ngúxü̃ pingegüxü̃. Natürü ngẽma chorü tügünecüwawa rü chorü ṯoxwecüwawa na perütogüxü̃cèx, rü tama cho̱xmẽ́xwa nangẽxma na pexna chanaxãxü̃. Rü Chaunatümẽ́xẽwa nixĩ na nangẽxmaxü̃ i ngẽma, rü nüma tá tüxna nanaxã ya yíxema tümacèx íyiĩxẽ —ñanagürü. 24 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema togü ga 10 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü, rü Chaü̃tiágumaã rü Cuáü̃maã nanuẽ. 25 Natürü Ngechuchu naxcèx naca rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nüxü̃ pecuèx rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü rü poraãcü nanamu i norü duü̃xü̃gü. Rü ngẽma ãẽ̱xgacügü i taxü̃gü rü norü duü̃xü̃güarü yora nügü nixĩgüxẽẽ. 26 —Natürü tãũtáma ngẽmaãcü nixĩ i petanüwa. Rü ngẽxguma texé naxwèxegu na ãẽ̱xgacü tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 27 —Rü ngẽxguma chi texé i petanüwa naxwèxegu na tümamücügüeru na tiĩxü̃, rü name nixĩ i noxri rü guxü̃ma i tümamücügüarü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 28 —Yerü chomatama i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü tama togü choxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃cèx nixĩ i núma chaxũxü̃. Natürü núma chaxũxü̃ na duü̃xü̃güxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx rü naxcèx na chayuxü̃cèx rü ngẽmaãcü chanaxütanüxü̃cèx na muxü̃ma i nümagü rü nüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga taxre ga ngexetügüxü̃

(Mr 10. 46-52; Lc 18.35-43)

29 Rü yexguma Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã Yericúarü ĩãnewa íchoü̃xgu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ. 30 Rü yéma namacüwawa narütogü ga taxre ga ingexetüxü̃. Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu na Ngechuchu yéma üpetüxü̃, rü tagaãcü Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, Pa Dabítanüxü̃x, ¡Cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 31 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuwe rüxĩxü̃ rü nayangagü na iyanangeèxgüxü̃cèx. Natürü nümagü ga yema ingexetüxü̃ rü yexeraãcü Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 32 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yexma nayachiãchi rü naxcèx naca ga yema ingexetüxü̃. Rü nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ṯacü i penaxwèxexü̃ na pexcèx chanaxüxü̃? —ñanagürü. 33 Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Pa Corix, tanaxwèxe na toxü̃ quidauchitanügüxẽẽxü̃ —ñanagürügü. 34 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü, rü naxẽtügügu ningõgü. Rü yexgumatama nidauchigü, rü Ngechuchuwe narüxĩ.

21

Yerucharéü̃gu naxücu ga Ngechuchu

(Mr 11.1-11; Lc 19.28-40; Cu 12.12-19)

1 Rü yexguma marü yangaicagügu ga Yerucharéü̃wa na nangugüxü̃, rü nawa nangugü ga guma ĩãne ga Bechagué ga Oríbunecüarü mèxpǘneãrü ngaicamana yexmane. Rü Ngechuchu nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 2 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Gua tórü to̱xmèxtawa ngẽxmane ya ĩãnexãcüwa pexĩ! Rü ngẽxma tá ngixü̃ pengau i wüxi i buru i ngẽxma ngaxü̃cü namaã i wüxi i ngixãcü i yatüxü̃ i ngixü̃tagu irüxã́ũxü̃. ¡Rü ngixü̃ piwẽxü̃, rü nuã chauxü̃tawa ngixü̃ pega namaã i ngixãcü! 3 Rü ngẽxguma texé pexna caxgu na ṯacücèx ngixü̃ piwẽxü̃xü̃, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü:

“Torü Cori nangixwèxe namaã i ngixãcü, natürü paxa tá ngixü̃ nawoeguxẽẽ”, ñapegügü tüxü̃! —ñanagürü. 4 Rü yema naxüpetü yerü yemaãcü Tupana nayanguxẽẽ ga norü ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga norü orearü uruü̃ ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

5 “¡Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgümaã nüxü̃ pixu rü ñapegü: ‘¡Dücèx ya perü ãẽ̱xgacü ya nuã pexü̃tawa ũcü! Rü nüma rü tama nügü yacuèxüü̃ãcü ínangu, rü wüxi i buruxacüétügumare naxaunagü!’ ”

ñanagürü ga yema ore. 6 Rü yexguma ga yema taxre ga norü ngúexü̃gü rü yéma naxĩ, rü nanaxügü ga yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃. 7 Rü Ngechuchuxü̃tawa ngixü̃ nagagü ga yema buru ngixacümaã. Rü yema norü ngúexü̃gü rü naxchirumaã nanac̱ẖatagü ga yema ngixacü, rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü natagu naxaunagü. 8 Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃ rü naxchirumaã nayac̱ẖamatanü ga nama. Rü togü rü naĩxã́tü ta nadaü̃gü rü yemamaã nayac̱ẖamatanü ga nama. 9 Rü yema duü̃xü̃gü ga napẽ́xegu ãgüxü̃, rü yema togü ga wixweama ãgüxü̃, rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Nüxü̃ ticuèxüxü̃gü ya daa ãẽ̱xgacü ya Dabítanüxü̃! ¡Rü namecümaxüchi ya daa Tupanae̱gagu núma ũcü! ¡Rü pema rü ta, Pa Daxũcüã̱x, rü nüxü̃ picuèxüxü̃gü ya Tupana! —ñanagürügü. 10 Rü yexguma Ngechuchu Yerucharéü̃wa ixücuxgu, rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü nanaxi̱xãchiãẽgü, rü ñanagürügü: —¿Texe nixĩ ya daa? —ñanagürügü. 11 Rü yema Ngechuchuwe rüxĩxü̃ ga duü̃xü̃gü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Daa nixĩ ya Tupanaãrü orearü uruü̃ ya Ngechuchu ya Gariréaanewa ngẽxmane ya ĩãne ya Nacharétucü̱̃ã̱x ixĩcü —ñanagürügü.

Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa ínanawoxü̃ ga duü̃xü̃gü ga yéma taxegüxü̃

(Mr 11.15-19; Lc 19.45-48; Cu 2.13-22)

12 Rü tupauca ga taxü̃negu naxücu ga Ngechuchu, rü ínanawoxü̃ ga yema yéma ṯacümaã taxegüxü̃ rü naxcèx taxegüxü̃. Rü nanangüegutanü ga norü mechagü ga yema duü̃xü̃gü ga yéma Tupanaarü ãmarewa mexü̃ ga dĩẽrumaã taxegüxü̃ rü muxtucugümaã taxegüxü̃. 13 Rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Chopata rü yumüxẽpataü̃ nixĩ”.

Natürü pema rü ngĩ́tèèxgüxü̃pataü̃ peyaxĩxẽẽ —ñanagürü. 14 Rü yéma tupauca ga taxü̃newa rü Ngechuchucèx naxĩ ga ñuxre ga ingexetügüxü̃ rü ichixeparagüxü̃. Rü Ngechuchu nanameẽxẽẽ. 15 Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü nüxü̃ nadaugü ga yema mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu rü buxü̃güxü̃ naxĩnüẽ ga na ñagüxü̃: —¡Namexẽchi ya daa ãẽ̱xgacü ya Ngechuchu ya Dabítanüxü̃! —ñagüxü̃. Rü yemacèx ga yema ãẽ̱xgacügü rü nanuẽ. 16 Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —¿Nüxü̃ cuxĩnüxü̃ i ngẽma buxü̃gü namaã idexagüxü̃? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, nüxü̃ chaxĩnü. ¿Natürü taguma ẽ́xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Rü ngẽma buxü̃gü i íraxüchixü̃ rü õxchanagü rü tá ta cuxü̃ nicuèxüü̃gü”,

ñaxü̃? —ñanagürü. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna yéma nixũ, rü ñu̱xũchi ínaxũxũ ga guma ĩãnewa. Rü ĩãne ga Betániawa naxũ, rü yexma nayape.

Ngechuchu rü ori̱x ga iguera ga ngearü oṍxü̃maã chixexü̃ naxuegu

(Mr 11.12-14, 20-26)

18 Rü moxü̃ãcü ga pèxmama rü yexguma wenaxãrü Yerucharéü̃cèx nataegugu ga Ngechuchu rü nataiya. 19 Rü namacüwawa nüxü̃ nadau ga wüxi ga ori̱x ga iguera. Rü naxcèx nixũ, natürü taxuü̃ma ga norü oxü̃ inayangau, rü naã́tüxü̃xĩcatama inayangau. Rü yemacèx ñanagürü nüxü̃ ga yema ori̱x: —Rü tagutáma wena cuxo̱x, —ñanagürü. Rü yexgumatama narüṉ̃exẽ ga yema ori̱x. 20 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga norü ngúexü̃gü, rü nabèi̱xãchiãẽgü. Rü Ngechuchuna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Rü ñuxãcü i ñaã ori̱x i paxama naṉ̃exẽxü̃? —ñanagürügü. 21 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi meã peyaxõgügu rü tama ngẽma igueramaã chaxüxü̃xĩca chi pexü. Natürü yexeraxü̃ chi pexü. Rü ngẽxguma chi daa mèxpǘnemaã nüxü̃ pixuxgu na yaxũgachixü̃cèx rü taxtü i taxü̃chiüwa naxũxü̃cèx, rü pega chi naxĩnü. 22 Rü guxü̃ma i ṯacü i naxcèx ípec̱axü̃ i perü yumüxẽwa, rü tá penayauxgü ega aixcüma peyaxõgüãcüma naxcèx ípecaxgu.

Ngechuchuna nacagüe na texégagu tupauca ga taxü̃newa nangu̱xẽẽtaexü̃

(Mr 11.27-33; Lc 20.1-8)

23 Rü Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu naxücu. Rü yexguma yéma ínangu̱xẽẽtaeyane rü naxcèx naxĩ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Rü Ngechuchuna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Rü texégagu nixĩ i cunaxüxü̃ i ngẽma núma cuxüxü̃? ¿Rü texé cuxü̃ tamu na cunaxüxü̃cèx i ngẽma? —ñanagürügü. 24-25 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choma rü tá ta pexna chaca, rü ngẽxguma choxü̃ pengãxü̃gu i ngẽma pexna naxcèx chac̱axü̃, rü choma rü tá ta pemaã nüxü̃ chixu na ngẽxü̃rüüxü̃ i ãẽ̱xgacü na choxü̃ muxü̃ na nuã changu̱xẽẽtaexü̃. ¿Rü texé tanamu ga Cuáü̃ na duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃cèx? ¿Pexcèx rü Tupana yiĩxü̃ ga namucü rü ẽ́xna duü̃xü̃gümare? —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃. Rü nügümaãtama ñanagürügü: —¿Ñuxũ ñagügüxü̃ tá? Erü ngẽxguma chi nüxü̃ ixuxgu na Tupana núma namuxü̃ rü nüma rü tá ñanagürü tüxü̃:

“¿Rü tü̱xcüü̃ ga tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃?” ñanagürü tá. 26 —Rü ngẽxguma chi nüxü̃ ixuxgu na yatügümare núma namuxü̃ rü taxcèx rü tá naxãũcüma, erü duü̃xü̃gü tá tüxü̃ nadai. Erü nümagü i duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ na Tupana yiĩxü̃ ga Cuáü̃xü̃ núma mucü —ñanagürügü. 27 Rü yemacèx Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Tama nüxü̃ tacuèx ga texé núma na namuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tá ta tãũtáma pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃ i ngẽma choxna naxcèx pec̱axü̃ —ñanagürü.

Ore ga taxre ga nanegügu ixuxü̃

28 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu —¿Ñuxũ ñapegüxü̃ naxcèx i ñaã ore i tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃? Rü wüxi ga yatü rü nüxü̃́ nayexma ga taxre ga nane. Rü wüxi ga guma nanemaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü nüxü̃:

“Pa Chaunex, chanaxwèxe i yéa chorü ubaarü buxgüwa cuyapuracü”, ñanagürü. 29 —Rü guma nane nanangãxü̃ rü ñanagürü:

“Choxü̃́ nawèxtümüü̃ na nge̱ma chaxũxü̃”, ñanagürü. Natürü ga yixcamaxü̃ra rü nagu narüxĩnü rü düxwa yéma nayapuracü. 30 —Rü yixcüra ga guma nanatü rü naĩ ga nanexü̃tawa naxũ, rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃ yema ñanagürü. Rü guma nane nanangãxü̃ rü ñanagürü:

“Marü name, Pa Pa, rü nge̱ma tá chaxũ”, ñanagürü. Natürü tama aixcüma yéma naxũ. 31 —Rü ñu̱xma chanaxwèxe i chomaã nüxü̃ pixu rü ngexcürüücü ga guma taxre ga nane ga aixcüma naxücü ga yema nanatü naxwèxexü̃ —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ga guma nüxĩra namuãcü nixĩ ga naga ĩnücü —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ rü ngẽma ngexü̃gü i chixri maxẽxü̃ tá nixĩ i pexü̃pa nüxĩra ichocuxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 32 —Yerü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü núma naxũ na pemaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx na ñuxãcü tá na pemaxẽxü̃, natürü ga pema rü tama nüxü̃́ peyaxõgü. Natürü ga yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ rü yema ngexü̃gü ga chixri maxẽxü̃ rü Cuáü̃ãxü̃́ nayaxõgü. Natürü ga pema rü woo nüxü̃ na pedaugüxü̃ ga ñuxãcü na yaxõgüãxü̃, rü tama nüxü̃ perüxoechaü̃ i pecüma i chixexü̃ na peyaxõgüxü̃cèx —ñanagürü.

Ore ga chixexü̃ ga puracütanüxü̃gu ixuxü̃

(Mr 12.1-12; Lc 20.9-19)

33 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü chanaxwèxe i iperüxĩnüẽ i ñaã to i ore i cuèxruü̃ i tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga nüxü̃́ nayexmacü ga wüxi ga norü naãne. Rü yexma nanato ga muxü̃ma ga ori̱x ga uba. Rü ñu̱xũchi ínanapoxegu, rü nanaxü ga wüxi ga ubaarü yauxtüü̃xü̃chica rü wüxi ga dauxü̃taechica. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga puracütanüxü̃na nüxü̃ nadauxẽẽ. Rü namaã nanamexẽẽ na ngãxü̃gu namaã ngĩxü̃ yatoyexü̃cèx ga yema ubatanü. Rü ñu̱xũchi ga yema naãneãrü yora rü wüxi ga to ga nachiü̃ãne ga yaxü̃guxü̃wa naxũ. 34 —Rü yexguma norü ubaarü buxgüwa nanguxgu, rü yema naãneãrü yora rü yéma nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na yema puracütanüxü̃na ngĩxcèx yac̱axü̃cèx ga yema ubatanü ga nüxna ücü. 35 Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü ínanayauxü̃ ga yema coriarü duü̃xü̃gü. Rü nanac̱uaixgü ga wüxi, rü ga to rü nayamèxü̃chigü, rü ga yema to rü nutamaã ínanamuxũchigü. 36 —Rü yema naãneãrü yora rü wenaxãrü noxriarü yexera rümumaẽxü̃ ga norü duü̃xü̃gü yéma namugü. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü yema togürüü̃tama chixri namaã nachopetü. 37 —Rü düxwa ga yema naãneãrü yora rü yéma nanexü̃chixü̃ namu yerü nüma nagu naxĩnügu rü chi nanega naxĩnüẽ ga yema puracütanüxü̃gü. 38 —Natürü yexguma yema cori nanexü̃ nadaugügu ga yema puracütanüxü̃gü, rü nügümaã ñanagürügü:

“Ngẽmaãrü tá nixĩ i ñaã naãne i yixcama. ¡Rü ngĩxã tayamèxgü na tóxrü yiĩxü̃cèx!” ñanagürügü. 39 —Rü nayayauxgü, rü toxnamana nanagagü, rü yexma nayamèxgü —ñanagürü. 40 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügüna naca rü ñanagürü: —¿Rü ngẽxguma ínanguxgu i ngẽma naãneãrü yora, rü ṯacü tá yema puracütanüxü̃maã naxü? —ñanagürü. 41 Rü yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngẽma naãneãrü yora rü tama nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ãcüma tá nanadai i ngẽma puracütanüxü̃gü i chixri maxẽxü̃. Rü ñu̱xũchi togü i puracütanüxü̃gü i meã namaã ngĩxü̃ itoyexü̃ i dĩẽruna tá nüxü̃ nadauxẽẽ —ñanagürügü. 42 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Taguma ẽ́xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃? Erü ngẽmawa rü ñanagürü:

“Rü yima nuta ya mecü ya ĩãrü üruü̃gü nüxü̃ oechirécü rü ñu̱xma rü yimatama nixĩ ya Tupana nüxĩra yaxücuchicü na namaã inaxügüãxü̃cèx ya ĩpata. Rü tórü Cori ya Tupana nixĩ ga naxücü ga yema, rü ñu̱xma rü namexẽchi i taxcèx”,

ñanagürü i ngẽma ore. 43 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü woo pexcèxchirẽ́x na yiĩxü̃ i ngẽma naãne i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa, natürü pexna tá nanapu. Rü togü i duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanaga ĩnüẽxü̃na tá nanaxã. 44 —Rü yima nuta ega texé namaã yarüñaxgu rü tá itapoü̃gü. Rü yíxema tümae̱tügu nanguxe ya yima nuta, rü tá tüxü̃ niñaĩxmü —ñanagürü ga Ngechuchu. 45 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Parichéugü nüxü̃ ĩnüẽgu ga yema ore ga cuèxruü̃ ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃, rü nüxü̃ nicuèxãchitanü ga nachiga na yiĩxü̃ ga yema ore. 46 Rü yexgumatama ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüéga. Natürü taxucürüwama nayayauxgü yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ, yerü nümagü ga duü̃xü̃gü rü nayaxõgü ga aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃ na yiĩxü̃ ga Ngechuchu.

22

Ore ga ngĩgüarü petagu ixuxü̃

(Lc 14.15-24)

1 Rü Ngechuchu rü wenaxãrü nanangúexẽẽ. Rü ore ga cuèxruü̃gu namaã nayaxu, rü ñanagürü nüxü̃: 2 —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃ rü ñoma wüxi ga nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü ga naneãrü ngĩgü üchiücürüü̃ nixĩ. 3 —Rü norü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxcèx yac̱axü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü ga marü ü̃paacü nüxna naxuxü̃. Natürü yema duü̃xü̃gü ga marü nüxna naxuchiréxü̃ rü tama yéma naxĩxchaü̃. 4 —Rü wenaxãrü togü ga norü duü̃xü̃güxü̃ yéma namugü. Rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Nge̱ma pexĩ naxü̃tawa i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxna chaxuchiréxü̃, rü namaã nüxü̃ peyarüxu rü marü íname i chorü õna i taxü̃. Rü marü chanadai i chorü wocagü i ingüexü̃ rü guxü̃ma marü ínamemare. Rü chanaxwèxe i paxa nuã naxĩ naxcèx i ñaã chorü peta!” ñanagürü. 5 —Natürü yema duü̃xü̃gü ga nüxna naxuchiréxü̃ rü tama naga naxĩnüẽ. Rü wüxi rü naãnewa naxũ, rü ga to rü norü taxepataü̃wa naxũ. 6 —Rü ga togü rü yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃güxü̃ ínayauxü̃ rü nayac̱uaixgü ñu̱xmata nayuexẽẽã. 7 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü poraãcü nanu. Rü norü churaragüxü̃ yéma namugü na yadaiãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü ga máẽtagüxü̃, rü na yagugüãxü̃cèx ga guma norü ĩãne. 8 —Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃ ga norü duü̃xü̃gü:

“Guxü̃ma i chorü peta rü marü ínamemare. Natürü ga yema duü̃xü̃gü ga nüxna chaxuchiréxü̃ rü woetama nüxü̃ chaxo na nuã naxĩxü̃cèx. 9 —¡Rü yéa taxü̃ i ítamü̃wa pexĩ, rü nüxna peyaxu i guxü̃ i duü̃xü̃gü i nge̱ma nüxü̃ pedauxü̃, na núma chorü petawa naxĩxü̃cèx!” ñanagürü. 10 —Rü yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü rü yéma ítamü̃wa naxĩ. Rü nüxna nixuetanü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga mexü̃gü rü chixexü̃gü ga nüxü̃ iyangaugüxü̃. Rü yemaãcü duü̃xü̃gümaã nanapa ga guma ãẽ̱xgacüpata. 11 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü nixücu nawa ga yema ucapu ga nawa peta naxüxü̃, yerü ínayadau ga yema duü̃xü̃gü ga nüxna naxuxü̃. Natürü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga tama norü ngèxãẽchirugu icúxü̃. 12 —Rü ñanagürü nüxü̃:

“Pa Chomücüx ¿ñuxãcü i nuxã cuxücuxü̃ na tama curü ngèxãẽchirugu quicúxü̃?” ñanagürü. Natürü nüma ga yema yatü rü nangeèxmare. 13 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃ ga yema norü duü̃xü̃gü:

“¡Meã peyanèĩ̱xpara rü peyanèĩ̱xchacüügü i ñaã yatü, rü yéama düxétüwa i poraãcü ínaxẽãnexü̃wa peyatá! Rü nge̱ma tá narüdoxü rü tá nixü̃́xchapüta erü poraãcü tá nüxü̃́ nangu̱x”, ñanagürü. 14 —Rü Tupana rü muxũchíena naxu, natürü noxretama tixĩ ya yíxema aixcüma Tupana tüxü̃ ndexe —ñanagürü ga Ngechuchu.

Dĩẽru i ãẽ̱xgacüna ngixü̃ ixãcüchiga

(Mr 12.13-17; Lc 20.20-26)

15 Rü yexguma ga Parichéugü rü nixĩgachi. Rü noxrüwama nügümaã nayamexẽẽgü na ṯacü rü oremaã tá Ngechuchuna nacagüexü̃cèx na chixexü̃gu nanguxẽẽgüãxü̃cèx rü ñu̱xũchi ãẽ̱xgacüxü̃tawa na ínaxuaxü̃güãxü̃cèx. 16 Rü yemacèx Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü namaã ga ñuxre ga Erodearü duü̃xü̃gü na yema oremaã Ngechuchuna na yacagüexü̃cèx. Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tacuèx rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ i curü ore. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwèxexü̃ãcüma namaxẽxü̃cèx. Rü tama duü̃xü̃gügamare cuxĩnü, erü tama norü düxétüxü̃negu cudawenü, natürü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. 17 —¡Rü tomaã nüxü̃ ixu! rü ngẽma dĩẽru ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x totanüwa yayauxchaü̃xü̃, ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxna ngĩxü̃ taxãxü̃ rü ẽ́xna tama? —ñanagürügü. 18 Natürü Ngechuchu nüxü̃ nacuèxama na chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —Pema nixĩ i togüpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. ¿Rü tü̱xcüü̃ i chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃xü̃? 19 —¡Choxü̃ ngĩxü̃ pewé i wüxi i dĩẽru i ngĩmaã ãẽ̱xgacüaxü̃́ penaxütanücü! —ñanagürü. Rü yéma naxü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga wüxitachinü ga yema dĩẽru. 20 Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ dèu̱xgu, rü nüxna naca, rü ñanagürü —¿Rü texéchicünèxã rü texééga nixĩ i ngĩgu üxü̃? —ñanagürü. 21 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicünèxã nixĩ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. 22 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü nabèi̱xãchiãẽgü. Rü Ngechuchuna ínixĩ.

Ngechuchuna nacagüe rü ngoxi yuwa ínadagü i duü̃xü̃gü

(Mr 12.18-27; Lc 20.27-40)

23 Rü yematama ngunexü̃gu rü ñuxre ga Chaduchéugü rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ. Rü nümagü nixĩ ga nagu naxĩnüẽxü̃ na yuexü̃ rü tagutáma wena namaxẽxü̃. Rü yemacèx Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: 24 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩché nüxü̃ ixuxgu rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxãmèx rü nangexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãmèx i ngẽma yutecü i naxü̃mèx, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃cèx nüxü̃́ ya yima naẽneẽ ya marü yucü —ñanagürü ga yema ore. 25 Rü ñanagürügü ta ga Chaduchéugü: —Nayexma ga totanüwa ga 7 ga nügüeneẽ. Rü naxãmèx ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. Rü yexguma ga naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãmèx ga yema ngecü. 26 —Rü guma rü ta nayu, rü nangexacü. Rü yexguma rü naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãmèx. Rü yemaãcü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ rü ngĩmaã naxãmèx ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. 27 —Rü yemawena rü ngĩma rü ta iyu ga yema nge. 28 —Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngexcürüücü ga guma 7 ga nügüeneẽ naxmèx tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ ngĩmaã naxãmèx —ñanagürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema rü ípetüe erü tama nüxü̃ pecuèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, rü tama nüxü̃ pecuèx i ñuxãcü na yiĩxü̃ i Tupanaarü pora. 30 —Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu rü taxúetáma tixãmèxgü rü ẽ́xna tixãtegü. Erü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá tixĩgü i ngẽxguma. 31 —Pema choxna peca i yuexü̃ãrü dagüchiga. ¿Natürü tama ẽ́xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ngextá Tupanatama ngẽmachigaxü̃ pemaã íyaxuxü̃wa? Erü nge̱ma rü ñanagürü ya Tupana:

32 “Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”,

ñanagürü. Rü ngẽma orewa nüxü̃ tacuèx rü woo ñoma i naãnewa nayuegu i duü̃xü̃gü, natürü Tupanaarü ĩnüwa rü guxü̃guma namaxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 33 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma nabèi̱xãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae ga Ngechuchu.

Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃

(Mr 12.28-34)

34 Rü nangutaguẽ́xegü ga Parichéugü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga ñuxãcü Ngechuchu rü yema Chaduchéugüxü̃ na iyanangeèxgüxẽẽxü̃. 35 Rü wüxi ga yema Parichéugü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ rü Ngechuchuxü̃ chixexü̃gu nanguxẽẽchaü̃. Rü yemacèx Ngechuchuna naca rü ñanagürü: 36 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃? —ñanagürü. 37 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃, rü ñanagürü:

“¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana i guxü̃ne ya curü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã!”

ñanagürü. 38 —Rü ngẽma nixĩ i Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ i nüxĩraü̃xü̃ i norü mu ga duü̃xü̃güna naxãxü̃ ga Tupana. 39 —Rü ngẽma norü taxre i Tupanaãrü mu, rü ngẽma nüxĩraü̃xü̃ i norü murüü̃tama nixĩ, rü ñanagürü:

“¡Nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü ngẽma na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃!” ñanagürü. 40 —Rü ngẽma taxre i Tupanaãrü mugüwa nixĩ inaxügüxü̃ i guxü̃ma i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü namaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃ —ñanagürü.

¿Texétaa yiĩxü̃ ya Cristu?

(Mr 12.35-37; Lc 20.41-44)

41-42 Rü yoxni ga Parichéugü rü yéma nangutaquẽ́xegü, rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i pema nüxü̃ ya Cristu? ¿Rü texétaa yiĩxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü ga Parichéugü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Cristu rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ —ñanagürügü. 43 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ga Dabí ga norü Corimaã naxuaxü̃ ga Cristu ga yexguma Tupanaãẽ ga Üünexü̃ Dabíxü̃ idexaxẽẽgu? Yerü ga Dabí rü ñanagürü:

44 “Tupana rü chorü Cori ya Cristuxü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta nüxü̃ charüporamaẽ i curü uwanügü na cuga naxĩnüẽxü̃cèx!’ ” 45 —Natürü ¿ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu ega nümatama ga Dabí rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü ga Ngechuchu. 46 Rü taxumaãma nanangãxü̃güéga ga yema Parichéugü, rü bai ga wüxi ga oremaã. Rü yemawena rü guxü̃ma namuü̃ẽ na ṯacücèx Ngechuchuna nacagüexü̃.

23

Ngechuchu rü duü̃xü̃gütanüwa ínanaxuaxü̃ ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃

(Mr 12.38-40; Lc 11.37-54, 20.45-47)

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: 2 —Ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Parichéugü, rü meãma nüxü̃ nacuèxgü ga Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃. 3 —Rü ngẽmacèx name i naga pexĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ yaxugüxü̃. Natürü tama name i nüma namaxẽxü̃ãcüma pemaxẽ, erü nüma nüxü̃ nixugü i mexü̃ i ore natürü chixri namaxẽ. 4 —Erü nüma rü poraãcü pexü̃ namu na naga pexĩnüẽxü̃cèx i norü mugü i guxchaxü̃ i taxucürüwama texé aurexü̃. Natürü nümagütama rü bai i írarüwa naga na naxĩnüẽxü̃ i ngẽma nawa pexü̃ namuxü̃. 5 —Rü guxü̃ma i ngẽma naxügüxü̃, rü nanaxügü na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃cèx. Rü ina-yangegü i Tupanaãrü ore na ngẽmaãcü duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu rü aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü na yiĩgüxü̃. Rü nügü nangèxãẽgü na duü̃xü̃gü nüxü̃ rüdaunüxü̃cèx. 6 —Rü petagüarü õnawa rü nümagü i Parichéugü rü nanaxwèxegü i õnaãrü yoraxü̃tawaxüchi na natogüxü̃ na duü̃xü̃gü nge̱ma nüxü̃ rüdaunüxü̃cèx. Rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü nanaxwèxegü na napẽ́xewaxüchi ügüxü̃ i naxmèxwẽ́xegüwa natogüxü̃. 7 —Rü ĩãneãrü ítamü̃güwa rü nanaxwèxegü na duü̃xü̃gü meã nüxü̃ rümoxẽgüxü̃ ñoma ãẽ̱xgacüxü̃ meã rümoxẽxü̃rüü̃. Rü nanaxwèxegü na duü̃xü̃gü rü: “Pa Ngúexẽẽruü̃x” ñagüxü̃ nüxü̃. 8 —¡Natürü pema rü tãũtáma ngẽmagu perüxĩnüẽ! Erü guxãma i pema rü pegüeneẽgü pixĩgü, rü wüxixicatama nixĩ ya perü ngúexẽẽruü̃ ixĩcü. 9 —Rü tama name i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xmaã pexãnatü, erü wüxixicatama nixĩ ya Penatü, rü nüma rü daxũwa nangẽxma. 10 —Rü tama name i texé: “Pa Ãẽ̱xgacüx” ñatarügü pexü̃. Erü chaxicatama nixĩ i perü ãẽ̱xgacü chiĩxü̃. 11 —Rü yíxema petanüwa guxããrü yexera ixĩxẽ rü tanaxwèxe na guxü̃ma i tümamücüarü ngü̃xẽẽruü̃ tiĩxü̃. 12 —Erü yíxema tügü írütaxe rü Tupana tá tüxü̃ naxãnexẽẽ. Natürü yíxema tügü írüxíraxe, rü Tupana tá tüxü̃ nicuèxüü̃. 13 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx erü pegagu nixĩ na tama Tupanaxü̃tawa nangugüxü̃ i togü i duü̃xü̃gü. Rü pema rü ta rü tãũtáma ngẽxma pechocu, Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü nüxü̃́ penaguxchaxẽẽ na tama ngẽxma nachocuxü̃cèx i togü i ngẽxma chocuchaü̃xü̃. 14 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx erü tüxna penapuxü̃ ya tümapata ya yíxema yutegüxe. Rü ñu̱xũchi penamèxẽẽ i perü yumüxẽgü na duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu rü aixcüma mexü̃ i Tupanaãrü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. Rü ngẽmacèx pema tá nixĩ i togü i duü̃xü̃güarü yexera pepoxcuexü̃. 15 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx erü guxü̃wama pexĩ na togü i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ peyarüxuxü̃cèx i ore na wüxitama ya duü̃xẽ pexrüü̃ na yaxõxü̃cèx. Rü ngẽxguma marü pexü̃ tanguü̃xgu, rü tüxü̃ pechixexẽẽ na düxwa taxreẽ́xpü̱xcüna perü yexera chixexü̃wa tangẽxmaxü̃cèx. 16 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema rü ñoma cuèxruü̃gü i ngexetüxü̃rüü̃ pixĩgü. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, erü nüxü̃ pixuxgu rü:

“Ngẽxguma texé ya tupauca ya taxü̃nee̱gagu ṯacücèx ixunetagu, rü marü name ega tama tayanguxẽẽgu i ngẽma tümaãrü uneta”, ñaperügügü. Natürü ngẽxguma texé tupauca ya taxü̃neãrü dĩẽruégagu ṯacücèx ixunetagu, rü:

“Tanaxwèxe i aixcüma tayanguxẽẽ i ngẽma tümaãrü uneta”, ñaperügügü. 17 —Pema rü pengẽãẽgü rü ñoma pengexetügüxü̃rüü̃ pixĩgü. ¿Pexcèx rü ṯacü nixĩ i yexera rümemaẽxü̃, tupauca ya taxü̃neãrü dĩẽru rü ẽ́xna nümatama ya tupauca ya nagagu naxüünene i ngẽma dĩẽru? 18 —Rü tupauca ya taxü̃newa nangẽxma i ngẽma ãmarechica i ngexta Tupanacèx ínadaiaxü̃wa i naxü̃nagü na Tupanana naxãmarexü̃cèx. Rü pema rü ñaperügügü:

“Rü ngẽxguma texé ya tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicaégagu ṯacücèx ixunetagu, rü marü name ega tama tayanguxẽẽgu i ngẽma tümaãrü uneta. Natürü ngẽxguma texé tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicawa ngẽxmaxü̃ i ãmareégagu ṯacücèx ixunetagu, rü tanaxwèxe i aixcüma tayanguxẽẽ i ngẽma tümaãrü uneta”, ñaperügügü. 19 —Pema rü pengẽãẽgü rü ñoma pengexetügüxü̃rüü̃ pixĩgü. ¿Pexcèx rü ṯacü nixĩ i yexera rümemaẽxü̃, rü yima tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicawa ngẽxmaxü̃ i ãmare rü ẽ́xna nümatama ya tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechica i nagagu naxüünexü̃ i ngẽma ãmare? 20 —Erü yíxema tupauca ya taxü̃neãrü ãmarechicaégagu ṯacücèx ixunetaxe, rü tama ngẽma nachicaégaguxicatama itaxuneta, natürü ngẽma ãmare i ngẽma nachicawa ngẽxmaxü̃e̱gagu rü ta itaxuneta. 21 —Rü yíxema tupauca ya taxü̃nee̱gagu ṯacücèx ixunetaxe, rü tama ngẽma tupaucaégaguxicatama itaxuneta, natürü Tupana ya ngéma maxü̃cüégagu rü ta itaxuneta. 22 Rü yíxema daxũguxü̃ i naãnee̱gagu ṯacücèx ixunetaxe, rü Tupanaãrü toruü̃e̱gagu rü ta itaxuneta, rü ngẽxgumarüü̃ ta Tupana ya nge̱ma rütocüégagu rü ta itaxuneta. 23 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, erü woo ṯacü i íraxü̃ i pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü Tupanana penaxã i ngẽma nüxna üxü̃. Natürü tama naga pexĩnüẽ i Tupanaãrü mugü i guxü̃ i mugüarü yexera ixĩxü̃. Erü pexü̃́ nataxu na ãẽ̱xgacügü i aixcüma meãma duü̃xü̃gümaã icuèxgüxü̃ na pixĩgüxü̃, rü pexü̃́ nataxu na duü̃xü̃gü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃güxü̃, rü aixcüma meã Tupanamaã pixaixcümagüxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma nixĩ i Tupana naxwèxexü̃ na penaxüxü̃, tama nüxü̃ ipeyarüngümaẽãcüma i ngẽma mexü̃ i marü pexüxü̃. 24 —Pa Cuèxruü̃gü i Ngexetügüxü̃x, pema rü guxü̃ma i mugü i woo íraxüchixü̃ rü meãma penaxaure, natürü tama Tupana naxwèxexü̃ãcüma pemaxẽ. Pema rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i tunücèx norü axexü̃ bapetüxü̃ rü ñu̱xũchi arü wüxi i cameyu ixaxwetaü̃xü̃rüü̃ pixĩgü. 25 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, erü perü düxétüxü̃newaxicatama pegü pemexẽẽchaü̃, natürü perü maxü̃wa rü poraãcü pichixe. Erü penawomüxẽẽãcüma poraãcü naxcèx pengĩ̱x i duü̃xü̃güarü ngẽmaxü̃gü, rü pegüguxicatama perüxĩnüẽ. 26 —Pa Parichéugü i Ñoma Ngexetüxü̃rüü̃ Ixĩgüxü̃x, name nixĩ i pegü pimexẽẽ i perü aixepewa i perü maxü̃wa. Rü ngẽxguma tá nixĩ i perü düxétüwa rü tá ta pimexü̃. 27-28 —Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx, pema nixĩ i togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃ natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽxü̃. Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, erü ñoma yuetachiquẽ́xegü i düxétüwa cómüxü̃maã chauxetügüxü̃ natürü aixepewa rü yuetachinaxãmaã rü nagúxü̃raü̃xü̃ i ãũãchixü̃maã napagüxü̃rüü̃ pixĩgü. Erü perü düxétüwa i duü̃xü̃gü nüxü̃ ídaugüxü̃waxicatama pime, natürü aixepewa i peãẽwa rü poraãcü pichixe. 29 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Ore i Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Pa Parichéugüx. Pema rü peyamecagü ga naxchiquẽ́xegü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü yema duü̃xü̃gü ga imexü̃ ga yuexü̃. 30 —Rü ñu̱xũchi ñaperügügü:

“Rü yexguma chi nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü maxẽyane imaxẽgu, rü tãũ chima nüxü̃ tarüngü̃xẽẽ ga na nadaiãxü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü”, ñaperügügü. 31 —Rü ngẽma oremaã rü pegü pengo̱xẽẽ na nataagü pixĩgüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güxü̃ dèi̱xü̃. 32 —¡Ẽcü, noxtacüma chomaã rü ta peyanguxẽẽ̱x ga yema chixexü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigü ügüexü̃! 33 —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx, pema rü poraãcü pichixe. ¿Ñuxãcü tá naxchaxwa pibuxmü ya yima üxü ya Tupana tá namaã pexü̃ poxcuene? 34 —Rü ngẽmacèx i choma rü tá pexcèx núma chanamugü i Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü yatügü i mexü̃gü i nüxü̃ cuèxüchigüxü̃, rü ngúexẽẽruü̃gü i mexü̃gü. Natürü pema rü tá curuchawa peyapotagüãcüma penadai i ñuxre. Rü togü rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü tá peyac̱uaixgü, rü togü rü ĩãnechigüwa rü tá nawe pingẽxü̃tanü na chixexü̃ namaã pexügüxü̃cèx. 35 —Natürü Tupana tá pexü̃ napoxcue naxcèx i guxü̃ma ga norü duü̃xü̃gü ga imexü̃gü ga perü o̱xigü dèi̱xü̃. Rü Abéwa nixĩ ga inaxügüãxü̃ ga na nadaiãxü̃ rü Chacaría ga tupauca ga taxü̃negu peyamèxgücügu nixĩ ga yacuáxü̃ ga yema. 36 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma ga yema chixexü̃cèx rü Tupana tá nanapoxcue i duü̃xü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gücèx naxaxu

(Lc 13.34-35)

37 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, pema penadai i Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü nutamaã ípenamuxũchigü i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i pexcèx núma namugüxü̃. Rü ñuxreẽ́xpü̱xcüna wüxigu chaugüxü̃tagu pexü̃ chanutaquẽ́xexẽẽchaü̃ ñoma wüxi i ota i naxãcüxã nügütüü̃gu tüxü̃ nutaquẽ́xexü̃rüü̃. Natürü pema rü tama penaxwèxe. 38 —Dücèx i ñu̱xma ya perü ĩãne, rü Tupana tá ínanatèx. 39 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wena choxü̃ pedau ñu̱xmatáta daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũ. Rü ngẽxguma rü tá choxü̃ pedaugü rü tá ñaperügügü:

“Namexẽchi nixĩ ya yima Cori ya Tupana núma namucü”, ñaperügügü tá —ñanagürü ga Ngechuchu.

24

Ngechuchu nanaxunagü na tupauca ga taxü̃ne rü tá nagu na napogüexü̃

(Mr 13.1-2; Lc 21.5-6)

1 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa ínaxũũxgu ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gü naxcèx naxĩ. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Dücèx, Pa Corix, ñuxãcü nimexẽchi ya daa tupauca ya taxü̃neãrü ĩpatagü —ñanagürügü. 2 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pema nüxü̃ pedaugü ya guxü̃nema ya yima tupauca ya taxü̃neãrü ĩpatagü. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma guxü̃nema ya daa ĩpatagü rü tá nagu napogüe. Rü naxtapü̱xarü nutagü rü taxucütáma nügüétü naxüxüra, rü bai ya wüxi —ñanagürü.

Cuèxruü̃gü i tá nüxü̃ idauxü̃ naxü̃pa na nagúxü̃ i naãne

(Mr 13.3-23; Lc 17.22-24, 21.7-24)

3 Rü ñu̱xũchi guma Mèxpǘne ga Oríbunecügu ãe̱ganewa naxĩ. Rü yexguma guma mèxpǘnewa nato̱xgu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxicatama naxü̃tawa naxĩ na noxrüwama nüxna nacagüexü̃cèx. Rü ñanagürügü: —Tanaxwèxe i tomaã nüxü̃ quixu na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. ¿Rü ṯacü tá nixĩ i norü cuèxruü̃ i nawa nüxü̃ tacuáxü̃ i ñuxgu tá wena núma na cuxũxü̃ rü tá na nagúxü̃ i naãne? —ñanagürügü. 4 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pexuãẽgü na taxúema pexü̃ womüxẽẽxü̃cèx! 5 —Erü muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü tá ínangugü, rü chaugu tá nügü nicu̱xgü rü tá ñanagürügü:

“Choma nixĩ i Cristu”, ñanagürügü tá. Rü muxũchixü̃ i duü̃xü̃güxü̃ tá nawomüxẽẽ. 6 —Rü tá nüxü̃ pexĩnüẽchiga na nügü nadèi̱xü̃ i ñuxre i nachiü̃ãnegü rü nügü na nadaixchaü̃xü̃ i togü i nachiü̃ãnegü. ¡Natürü tãũtáma ngẽmacèx pebèi̱xãchiãẽgü! Erü woetama ngẽmaãcü tátama nangupetü i noxrix. Natürü tãũtáma naãneãrü gu̱x nixĩ i ngẽma. 7 —Erü wüxi i nachiü̃ãne rü to i nachiü̃ãnemaã tá nügü nadai. Rü wüxi i ãẽ̱xgacü rü to i ãẽ̱xgacümaã tá nanu, rü norü churaragü rü ngẽma to i ãẽ̱xgacüarü churaragümaã tá nügü nadai. Rü tá taiya nangu̱x, rü tá nataxüchi i ḏaaweanegü, rü muxü̃ma i nachicawa rü tá naxĩã̱xãchiane. 8 —Rü guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽma nixĩ i norü ügümare i ngẽma ngúxü̃ i tá ngupetüxü̃. 9 —Rü ngẽxguma i togü i duü̃xü̃gü rü tá pexü̃ ínayauxü̃ na chixexü̃ pemaã naxügüxü̃cèx. Rü tá pexü̃ nadai. Rü guxü̃ i naãnewa i duü̃xü̃gü rü tá pexchi naxaie, erü chorü duü̃xü̃gü pixĩgü. 10 —Rü ngẽxguma rü tá muxũchixü̃ i chorü duü̃xü̃gü ínanatèxgü i chorü ore, rü nügütanüwa rü tá nügüchi naxaie. Rü nügüechita tá ãẽ̱xgacüxü̃tawa nügü ínayaxuaxü̃gü. 11 —Rü muxũchixü̃ i orearü uruü̃güneta tá ínangugü. Rü tá nüxü̃ nixugügü na Tupana yiĩxü̃ ya núma namugücü na nüxü̃ yaxugüxü̃cèx i ore. Rü ngẽmaãcü tá muxũchixü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽgü. 12 —Rü poraãcü tá nangẽxma i chixexü̃, rü ngẽmagagu rü muxũchixü̃táma i duü̃xü̃gü rü tãũtáma nügü nangechaü̃gü. 13 —Natürü yíxema nae̱tüwa meã Tupanaãxü̃́ yaxõõmáxẽ rü yíxema tá tixĩ ya aixcüma nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃. 14 —Rü ngẽma Tupanaãrü ore i mexü̃ rü guxü̃ i naãnewa tá nüxü̃ nixugügü na guxü̃ i duü̃xü̃gü nüxü̃ na cuèxgüxü̃cèx. Rü ngẽmawena tá nixĩ i nagúxü̃ i naãne. 15 —Rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Danié nachiga nanaxümatü i ngẽma chixexü̃ i Tupanapẽ́xewa ãũãchixü̃ i ínguxchaü̃xü̃. Rü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na tupauca ya taxü̃newa nangóxü̃ i ngẽma chixexü̃ i Tupanapẽ́xewa chixexüchixü̃, rü name nixĩ i pexuãẽgü. 16 —Rü ngẽxguma ngẽma üpetügu, rü ngẽma Yudéaanewa ngẽxmagüxü̃ i duü̃xü̃gü rü nanaxwèxe na mèxpǘneãnewa nabuxmüxü̃. 17 —Rü ngẽma ngunexü̃gu ega texé tümapataèxtüwa ngẽxmagu, rü tama name i tümapatagu tayangaxi na tümaãrü ngẽmaxü̃ tayayaxuxü̃cèx. 18 —Rü texé ya tümaãnewa ngẽxmaxẽ rü tama name i tümapatacèx tataegu na tümachirugü tayayaxuxü̃cèx. 19 —Rü ngẽma ngunexü̃gügu rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i tümacèx ya yíxema ngeã̱xtagü ya tacharaü̃güxe rü yíxema imaĩxãcügüxe. 20 —¡Rü Tupanana naxcèx pec̱a i perü yumüxẽwa na tama gáuane ixüyane rü ẽ́xna ngü̃xchigaarü ngunexü̃guyane pexü̃ na nangupetüxü̃cèx i ngẽma chixexü̃! 21 —Erü ngẽma ngunexü̃gügu rü poraãcü tá nangẽxma i ngúxü̃ ga noxri naãne ixügügumama taguma yexmaxü̃, rü ngẽmawena rü tagutáma wena nangẽxma. 22 —Rü ngẽxguma Tupana tama nanoxrexẽẽgu i ngẽma ngunexü̃gü, rü taxúetáma tamaxü̃. Natürü Tupana tá nananoxrexẽẽ i ngẽma ngunexü̃gü tümacèx ya yíxema nüma tüxü̃ nadexe. 23 —Rü ngẽxguma texé pexü̃ ñagügu:

“Dücèx, daa nixĩ ya Cristu” ñagügu, rü ẽ́xna:

“Gua nixĩ ya Cristu” ñagügu, ¡rü tama name i nüxü̃́ peyaxõgü! 24 —Erü Cristugüneta rü Tupanaãrü orearü uruü̃güneta tá ínangugü. Rü tá nanaxügü i muxü̃ma i cuèxruü̃gü i taxü̃gü na ngẽmaãcü, ega nüxü̃́ natauxchagu, na tüxü̃ nawomüxẽẽgüxü̃cèx èi̱xrüxe ya yíxema duü̃xẽgü ya Tupanatama tüxü̃ dexe. 25 —Dücèx, naxü̃pa na nangupetüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma ngúxü̃, rü marü pemaã nüxü̃ chixu i nachiga. 26 —Rü ngẽmacèx i ngẽxguma duü̃xü̃gü ñagügu pexü̃:

“Dücèx, yéa taxúema íxãpataxü̃wa nangẽxma ya Cristu”, ñagügu, rü tama name i nge̱ma pexĩ. Rü ngẽxguma ñagügu pexü̃:

“Dücèx, nuã ucapuwa nangẽxma ya Cristu”, ñagügu, rü tama name i nüxü̃́ peyaxõgü. 27 —Erü ñoma wüxi i bèi̱xbẽ́xane i guxü̃wama nangóonexẽẽxü̃rüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 28 Rü duü̃xü̃gü rü tá chauxcèx nangutaquẽ́xegü ñoma ẽxchagü nawemücèx ngutaquẽ́xexü̃rüü̃.

Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽxguma nataegugu ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü

(Mr 13.24-37; Lc 21.25-33, 17.26-30, 34-36)

29 —Rü nawena i ngẽma ngúxü̃gü rü tá nixo ya üèxcü, rü tãũtáma inabáxi ya tauemacü. Rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá narüyi. Rü guxü̃ma i ñoma i naãne rü üèxcü rü tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá naxĩã̱xãchitanü rü tá nu ne nanaxĩmare. 30 —Rü ñu̱xũchi duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü daxũwa ne chaxũxü̃. Rü guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá naxauxe. Rü tá choxü̃ nadaugü i ngẽxguma caixanexü̃gügu ícharüxĩxgu rü núma chaxũxgu. Rü ngẽxguma i choma rü ãẽ̱xgacü ya poraxüchicü rü mexẽchicü tá chixĩ. 31 —Rü tá chanamu i chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na yacuegüãxü̃cèx ya norü cornetagü na ngẽmaãcü naxĩtaquẽ́xexẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i chadexü̃ i guxü̃wama ngẽxmagüxü̃ ñu̱xmata naãne iyacuáxü̃wa ngẽxmagüxü̃. 32 —¡Iperüxĩnüẽ i ñaã ore i cuèxruü̃ i ori̱x i iguerachiga, rü naxcèx pengúe! Rü ngẽxguma ngexwacaxü̃xü̃ i nachacüügü iyarüyixgu rü naxüátügu, rü ngẽmawa nüxü̃ pecuèx na paxa tá taunecü na yiĩxü̃. 33 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma nagúxchaü̃gu i naãne. Erü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecuèx na marü chingaicaxüchixü̃. 34 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃ rü tá nangupetü naxü̃pa na nayuexü̃ i duü̃xü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃. 35 —Rü ñoma i naãne rü ngẽma daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü tá nagu̱x. Natürü chorü ore rü tagutáma inayarüxo rü aixcüma tá ningu. 36 —Natürü ngẽma ngunexü̃ rü ora i nagu tá nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü Chaunatü ya Tupanaxĩcatama nüxü̃ nacuèx na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma, rü taxúema ya togue nüxü̃ tacuèx. Rü woo i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tama nüxü̃ nacuèxgü, rü woo i choma i Nane na chiĩxü̃ rü tama nüxü̃ chacuèx na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma. 37 —Rü yexgumarüü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ ngupetüxü̃ ga yexguma Noe̱ maü̃xgu, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nüxü̃ nangupetü i ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 38 —Rü yexguma, naxü̃pa ga guma mucü ga taxüchicü ga guxü̃wama inanguanexẽẽcü, rü ga duü̃xü̃gü rü nachibüe, rü naxaxegü, rü nixãmèxgü rü nixütexacügü ñu̱xmata nawa nangu ga yema ngunexü̃ ga nagu Noe̱ naweü̃gu ixüexü̃. 39 —Rü noxri ga yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga ṯacü tá nüxü̃ na ngupetüxü̃. Natürü yexguma ínanguxgu ga guma mucü ga taxüchicü ga yema duü̃xü̃güxü̃ ḏaicü, rü yexguma nixĩ ga nüxü̃ yacuèxãchitanüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 40 —Rü ngẽma ngunexü̃gu rü taxre i yatügü rü wüxi i naãnewa tá nügümaã nangẽxmagü. Rü wüxi tá nixĩ i Tupana igaxü̃ rü ngẽma to rü tá nge̱ma natèx. 41 —Rü taxre i ngexü̃gü tá nügümaã ínacaegü. Rü wüxi tá nixĩ i Tupana igaxü̃ rü ngẽma to rü tá nge̱ma natèx. 42 —¡Rü pexuãẽgü! Erü tama nüxü̃ pecuèx i ṯacü rü ora tá íchangu i chomax. 43 —¡Rü nagu perüxĩnüẽ i ñaã ore! Rü ngẽxguma chi wüxi i ĩpataarü yora nüxü̃ cuèxgu na ṯacü rü oragu tá ínanguxü̃ i ngĩ́tèxáxü̃ rü tãũ chima nape. Erü nüxna chi nadau ya napata na tama ngẽxma naxücuxü̃cèx i ngẽma ngĩ́tèxáxü̃ na ṯacücèx nge̱ma yangĩ́xü̃cèx. 44 —Rü ngẽmacèx name nixĩ i pexuãẽgü i pemax. Erü ngẽma ngunexü̃ i tama nagu íperüxĩnüẽxü̃gu tá nixĩ i ngürüãchi íchanguxü̃ i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃.

Wüxi ga duü̃xü̃ ga meã norü coriga ĩnüxü̃ rü to ga tama meã norü coriga ĩnüxü̃chiga

(Lc 12.41-48)

45 —¿Rü texé tiĩxü̃ ya tümaãrü coriarü duü̃xü̃ ya aixcüma yanguxẽe̱xẽ rü tümaãẽxü̃ cuáxe? ¿Tama ẽ́xna yíxema tiĩxü̃ ya tümaãrü cori tüxna ãgaxe na meã nüxna tadauxü̃cèx rü meã oragu tanachibüexẽẽxü̃cèx i norü duü̃xü̃gü? 46 Rü tataãẽ ya yíxema coriarü duü̃xẽ ega ngẽxguma ínanguxgu i tümaãrü cori rü tüxü̃ íyanguexü̃gu na meãma ítanaxüxü̃ i ngẽma puracü i nagu tüxü̃ namuxü̃. 47 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma tümaãrü cori rü tá guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃güarü dauruü̃xü̃ tá tüxü̃ nixĩxẽẽ. 48-50 —Natürü ngẽxguma chi ngẽma coriarü duü̃xü̃ rü wüxi i yatü i chixexü̃ yixĩgu, rü chi nagu naxĩnügu na tãũtáma paxa ínanguxü̃ i norü cori, rü chi inaxügüãgu na chixri namuãxü̃ i namücügü i norü coriarü duü̃xü̃gü, rü chi ngãxẽxü̃tanügu naxãxgu na namaã nachibüxü̃cèx rü naxaxexü̃cèx, rü ngürüãchi ngẽma ngunexü̃ rü ngẽma ora i tama nagu ínanguxẽẽãxü̃gu rü tá ínangu i norü cori. 51 —Rü poraãcüxüchima tá nanapoxcu i ngẽma norü duü̃xü̃, ñoma meã maxẽnetaxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ napoxcuexü̃rüü̃. Rü nge̱ma tá narüdoxü rü nixü̃́xchapüta.

25

Ore ga 10 ga pacügu ixuxü̃

1 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Pemaã tá nüxü̃ chixu i wüxi i ore na nawa nüxü̃ pecuáxü̃cèx i ñuxãcü tá duü̃xü̃güarü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne. Rü iyexma ga 10 ga pacü ga ngĩrü daparinamaã ngĩgüarü petawa ĩcü na yaxümücügüãxü̃cèx ga guma yatü ga ingĩxchaü̃cü. 2 —Rü 5 ga yema pacü rü tama ixuãẽgü. Rü yema naĩ ga 5 ga pacü rü meãma ixuãẽgü. 3 —Rü yema tama uãẽgücü, rü yexguma ngĩrü daparina íyangegügu rü tama to ga ngĩrü queruchinu ta íyangegü. 4 —Natürü ga yema uãẽgücü rü to ga ngĩrü queruchinu ta íyangegü. 5 —Natürü ga guma yatü ga ingĩxchaü̃cü rü tama paxa ínangu. Rü düxwa ga yema pacügü rü ipee yerü iyaxtae. 6 —Rü yexguma ngãxü̃cüüwa nanguxgu, rü yema pacügü nüxü̃ ixĩnüẽ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃:

“Domama nixĩ ya yima yatü ya ingĩxchaü̃cü. ¡Rü íperüdagü, rü ípeyadaugü!” ñaxü̃. 7 —Rü gu̱xcüma ga yema pacügü rü íirüdagü, rü iyamexẽẽgü ga ngĩrü daparinagü. 8 —Rü yexguma ga yema 5 ga pacügü ga tama uãẽgücü rü ngĩgürügügü ngĩxü̃ ga yema pacügü ga uãẽgücü:

“¡Íraxü̃ i perü queruchinu toxnata pexã, erü torü omügü rü nixogü!” ngĩgürügügü. 9 —Natürü ga yema pacügü ga uãẽgücü rü ngĩxü̃ ingãxü̃gü, rü ngĩgürügügü:

“Taxucürüwa pexna ta taxã, erü ngẽxguma chi pexna ta taxãxgu rü tãũ chima ningu i toxcèx rü pexcèx. Rü ngẽmacèx narümemaẽ nixĩ i ngextá namaã ínataxegüxü̃wa pegüxü̃́ nawa pexĩ”, ngĩgürügügü. 10 —Natürü yexguma ga yema 5 ga pacügü ga tama uãẽgücü ngĩrü queruchinuwa naxĩyane, rü ínangu ga guma yatü ga ingĩxchaü̃cü. Rü ga yema pacügü ga uãẽgücü rü iyachocu nawa ga guma ĩ ga nawa iyangĩxü̃ne. Rü ñu̱xũchi narüwãxta ga ĩã̱x. 11 —Rü yemawena íingugü ga yema pacügü ga tama uãẽgücü, rü ngĩgürügügü:

“¡Pa Corix, toxcèx yawãxna i ĩã̱x!” ngĩgürügügü. 12 —Natürü nüma ga cori, rü ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü:

“Pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma tama pexü̃ chacuèx na texégü pixĩgüxü̃”, ñanagürü. 13 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ga Ngechuchu: —¡Ípexuãẽgü! Erü tama nüxü̃ pecuèx i ṯacü rü ngunexü̃ rü ṯacü rü ora tá íchangu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü.

Ore ga dĩẽrugu ixuxü̃

(Lc 19.11-27)

14 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü ngẽma Tupana na duü̃xü̃güarü ãẽ̱xgacü na ixĩxü̃ rü ñoma wüxi ga yatü ga ixũãchichaü̃cü ga to ga nachiü̃ãnewa na naxũxü̃cèxrüü̃ nixĩ. Rü nüma ga guma yatü rü norü duü̃xü̃gücèx naca, rü nüxna ngĩxü̃ naxã ga dĩẽru na nüxü̃́ ngĩmaã nanguxü̃xü̃cèx rü ngĩmaã na ínapuracüexü̃cèx. 15 —Rü wüxi ga yema norü duü̃xü̃na ngĩxü̃ naxã ga 5000 tachinü ga dĩẽru. Rü yema tona ngĩxü̃ naxã ga 2000 tachinü ga dĩẽru. Rü yema tona ngĩxü̃ naxã ga 1000 tachinü ga dĩẽru. Rü yemaãcü nanangugü na ñuxãcü tá yema dĩẽrumaã napuracüexü̃ ga wüxichigü ga norü duü̃xü̃gü rü yemaãcü wüxichigüna ngĩxü̃ naxã ga yema dĩẽru. Rü ñu̱xũchi inaxũãchi ga yema cori na to ga nachiü̃ãnewa naxũxü̃cèx. 16 —Rü yema norü duü̃xü̃ ga 5000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ngĩmaã napuracü, rü naĩ ga 5000 tachinü ngĩmaã nayaxu. 17 —Rü yexgumarüü̃ ta ga yema norü duü̃xü̃ ga 2000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ngĩmaã napuracü, rü naĩ ga 2000 tachinü ngĩmaã nayaxu. 18 —Natürü ga yema norü duü̃xü̃ ga 1000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ngĩmaã ínixũ. Rü ngĩxü̃ nixaixmaü̃, rü yexma ngĩxü̃ natèx ga yema norü coriarü dĩẽru. 19 —Rü nuxcüxürama nataegu ga yema duü̃xü̃güarü cori. Rü yexguma ínanguxgu rü inanaxügü ga norü duü̃xü̃gümaã na namexẽẽãxü̃ ga norü dĩẽruchiga. 20 —Rü nüxĩra norü corixü̃tawa naxũ ga yema norü duü̃xü̃ ga 5000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃. Rü norü corina ngĩxü̃ naxã ga yema 5000 tachinü. Rü ngĩe̱tü ngĩxü̃ inaxã ga naĩ ga 5000 tachinü ga ngĩxü̃ nayaxucü ngĩmaã ga yema norü cori nüxna ngĩxü̃ ãcü ga dĩẽru. Rü ñanagürü norü corixü̃:

“Dücèx Pa Corix, ñaã iyixĩ ga yema 5000 tachinü ga dĩẽru ga choxna ngĩxü̃ cuxãcü. Marü ngĩmaã chapuracü rü ngĩmaã cuxü̃́ ngĩxü̃ chayaxu i ñaã naĩ i 5000 tachinü”, ñanagürü. 21 —Rü norü cori rü ñanagürü nüxü̃:

“Pa Chorü Duü̃xü̃x, wüxi i mexẽchixü̃ quixĩ, rü meãma cupuracü. Rü meã nüxna cudau ga yema noxre ga dĩẽru ga cuxna ngĩxü̃ chaxãcü, rü meãma ngĩmaã cupuracü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü tá rümumaẽcüna cuxü̃ chadauxẽẽ. ¡Rü ixücu i chopatawa rü ngĩxã tataãẽgü!” ñanagürü. 22 —Rü yemawena ínangu ga yema to ga norü duü̃xü̃ ga 2000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃. Rü ñanagürü norü corixü̃:

“Dücèx Pa Corix, ñaã iyixĩ ga yema 2000 tachinü ga dĩẽru ga choxna ngĩxü̃ cuxãcü. Marü ngĩmaã chapuracü rü ngĩmaã cuxü̃́ ngĩxü̃ chayaxu i naĩ i 2000 tachinü. Rü ñaã iyixĩ”, ñanagürü. 23 —Rü norü cori rü ñanagürü nüxü̃:

“Pa Chorü Duü̃xü̃x, wüxi i mexẽchixü̃ quixĩ, rü meãma cupuracü. Rü meã nüxna cudau ga yema noxre ga dĩẽru ga cuxna ngĩxü̃ chaxãcü, rü meãma ngĩmaã cupuracü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xmax rü tá rümumaẽcüna cuxü̃ chadauxẽẽ. ¡Rü ixücu i chopatawa rü ngĩxã tataãẽgü!” ñanagürü. 24 —Natürü yexguma norü corixü̃tawa nanguxgu ga yema norü duü̃xü̃ ga 1000 tachinü ga dĩẽru ngĩxü̃ yaxuxü̃, rü ñanagürü norü corixü̃:

“Dücèx Pa Corix, choma nüxü̃ chacuèx rü wüxi i yatü i aüxü̃ quixĩ. Rü cunayaxu i nanetüarü o i ngextá tama ícutoexü̃wa, rü cunabuxarü oõ̱x i nanetü i tama icutoxü̃. 25 —Rü yemacèx chamuü̃. Rü waixü̃mügu ngĩxü̃ chixaixmaü̃ rü ngĩxü̃ ichatèx. Natürü ñaã iyixĩ i ngẽma curü dĩẽru”, ñanagürü. 26 Rü yexguma ga norü cori rü nanangãxü̃ rü ñanagürü:

“Pa Chorü Duü̃xü̃x, wüxi i chixexü̃ rü oxü̃ i chorü duü̃xü̃ quixĩ. Rü cuma meãma nüxü̃ cucuèx rü ngextá tama íchatoexü̃wa rü chanayaxu i nanetüarü o, rü chanabuxarü oõ̱x i nanetü i tama ichatoxü̃. 27 —Rü yemacèx narümemaẽ chi nixĩ ga bancugu choxü̃́ ngĩmaã na cunguxü̃xü̃ ga chorü dĩẽru na nge̱ma choxü̃́ ngĩxü̃ yamuxẽẽgüxü̃cèx, rü ngẽmaãcü mucü ngĩxü̃ na chayaxuxü̃cèx i ngẽxguma íchanguxgu”, ñanagürü. 28 —Rü yexguma ga yema cori rü nanamu ga yema togü ga norü duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Nüxna ngĩxü̃ peyau̱x i ngẽma dĩẽru, rü ngẽma yatü i 10,000 i dĩẽru nüxü̃́ ngẽxmaxü̃na ngĩxü̃ pexã! 29 —Erü yíxema tüxü̃́ nangẽmèxcü rü yexera tá tüxna ngĩxü̃ taxã, rü ngẽmaãcü tá tüxü̃́ imuxũchi. Natürü yíxema tüxü̃́ natau̱xcü rü woo ngẽma noxre i tüxü̃́ ngẽmèxcü rü tá tüxna ngĩxü̃ tayaxu. 30 —¡Rü yéama düxétüwa i poraãcü ínaxẽãnexü̃wa peyatá i ñaã chorü duü̃xü̃ i taxuwama mexü̃! Rü nge̱ma tá narüdoxü rü tá nixü̃́xchapüta”, ñanagürü.

Naãneãrü gu̱xgu rü Cristupẽ́xegu tá nangutaquẽ́xegü i guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü na yadexechiãxü̃cèx i ngẽma mexü̃gü rü na napoxcueãxü̃cèx i ngẽma chixexü̃gü

31 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Rü ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tá choxü̃ naxümücügü. Rü ãẽ̱xgacü ya tacü tá chixĩ rü chorü tochica i mexẽchixü̃wa tá charüto. 32 —Rü guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá chopẽ́xegu nangutaquẽ́xegü. Rü choma rü tá chayadexechi ñoma wüxi i carneruarü dauruü̃ i norü carnerugü rü chibugü noxrüwama mugüxü̃rüü̃. 33 —Rü ngẽma choxrü ixĩgüxü̃ rü chorü tügünecüwawa tá chanangẽxmagüxẽẽ. Rü ngẽma tama choxrü ixĩgüxü̃ rü chorü ṯoxwecüwawa tá chanangẽxmagüxẽẽ. 34 —Rü ngẽxguma i choma i tá ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃ rü ñacharügü tá nüxü̃ i ngẽma chorü duü̃xü̃gü:

“¡Nuã pexĩ i pema ya texé ya Chaunatü ya Tupana tüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxe, rü penayaxu i ngẽma pechica i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa! Yerü Chaunatü rü pexcèx nanamexẽẽ i ngẽma pechica ga yexguma tauta naãne naxü̱xgu. 35 —Rü ngẽmaãcü tá pemaã namecüma yerü yexguma chataiyagu rü pema rü choxü̃ pechibüxẽẽ. Rü yexguma chiṯawagu rü choxü̃ pexaxexẽẽ. Rü yexguma tama nüxü̃ pecuèxgu na texé chiĩxü̃ rü meã choxü̃ peyauxgü ga pepatawa. 36 —Rü yexguma changexchirugu rü choxü̃ pexüxchiru. Rü yexguma chiḏaawegu rü choxü̃ perüngü̃xẽẽ. Rü yexguma poxcupataü̃wa chayexmagu rü choxü̃ ípeyadau”, ñacharügü tá nüxü̃. 37 —Rü ngẽxguma i ngẽma duü̃xü̃gü i chadexü̃ rü ñanagürügü tá choxü̃:

“Pa Corix, ¿ñuxgu ga cuxü̃ tadauxü̃ ga na cutaiyaxü̃ rü cuxü̃ tachibüxẽẽxü̃? ¿Rü ñuxgu ga cuxü̃ tadauxü̃ ga na quiṯaawaxü̃ rü cuxü̃ taxaxẽẽxü̃? 38 —¿Rü ñuxgu ga tochixü̃wa cunguxü̃ rü meã cuxü̃ tayauxgüxü̃ ga woo tama cuxü̃ tacuèxgügu? ¿Rü ñuxgu ga cungexchiruxü̃ rü cuxü̃ taxüxchirugüxü̃? 39 —¿Rü ñuxgu ga cuxü̃ tadaugüxü̃ na quiḏaawexü̃ rü ẽ́xna poxcupataü̃wa cuyexmaxü̃ rü cuxü̃ ítayadaugüxü̃?” ñanagürügü tá choxü̃. 40 —Rü choma na ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃, rü tá chanangãxü̃, rü ñacharügü tá:

“Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yexguma nüxü̃ perüngü̃xẽẽgügu i ngẽma chorü duü̃xü̃ i yexeraãcü ngearü ngemaxü̃áxü̃, rü choxü̃ nixĩ ga perüngü̃xẽẽgüxü̃”, ñacharügü tá nüxü̃. 41 Rü ñu̱xũchi i choma na ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃, rü ñacharügü tá nüxü̃ i ngẽma tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃:

“¡Choxna pixĩgachi i pema i perü chixexü̃cèx poxcuexe! ¡Rü nge̱ma pexĩ nawa ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne ya Tupana ímexẽe̱ne naxcèx i ngoxo i Chataná rü norü duü̃xü̃gü! 42 —Yerü yexguma chataiyagu rü pema rü tama choxü̃ pechibüxẽẽ. Rü yexguma chiṯawagu rü tama choxü̃ pexaxẽẽ. 43 —Rü yexguma tama nüxü̃ pecuèxgu na texé chiĩxü̃ rü tama meã choxü̃ peyauxgü ga pepatawa. Rü yexguma changexchirugu rü tama choxü̃ pexüxchirugü. Rü yexguma chiḏaawegu rü poxcupataü̃wa chayexmagu rü tama choxü̃ ípeyadaugü”, ñacharügü tá nüxü̃. 44 —Rü ngẽxguma i nümagü i tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü ñanagürügü tá choxü̃:

“Pa Corix, ¿ñuxgu tochixü̃wa cungu rü tama meã cuxü̃ tayauxgü yerü tama cuxü̃ tacuèxgü? ¿Rü ñuxgu ga cuxü̃ tadaugüxü̃ ga na cutaiyaxü̃, rü ẽ́xna na quiṯaawaxü̃, rü ẽ́xna na cungexchiruxü̃, rü ẽ́xna quiḏaawexü̃, rü ẽ́xna poxcupataü̃wa na cuyexmaxü̃, rü tama cuxü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃?” ñanagürügü tá choxü̃. 45 —Rü choma na ãẽ̱xgacü ya tacü na chiĩxü̃, rü tá chanangãxü̃, rü ñacharügü tá nüxü̃:

“Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yexguma tama nüxü̃ perüngü̃xẽẽgügu ga wüxi ga duü̃xü̃ ga yexeraãcü ngearü ngemaxü̃áxü̃, rü choxü̃ rü ta tama perüngü̃xẽẽgü”, ñacharügü tá nüxü̃. 46 —Rü ñu̱xũchi i ngẽma duü̃xü̃gü i tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃ rü tá poxcu i taguma gúxü̃wa naxĩ. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma meã chauxcèx maxẽxü̃ rü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃, —ñanagürü ga Ngechuchu.

26

Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü naxcèx nadaugü na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃

(Mr 14.1-2; Lc 22.1-2; Cu 11.45-53)

1 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ rüchauxgu ga yema orexü̃ na yaxuxü̃, rü ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: 2 —Pema nüxü̃ pecuèx rü taxre i ngunexü̃ nataxu na nangõ̱xgüãxü̃cèx i ngẽma õna i Üpetüchigaarü petacèx naxügüxü̃. Rü ngẽxguma tá nixĩ i choxü̃ yayauxgüxü̃ i chorü uwanügü na curuchawa choxü̃ yapotagüxü̃cèx —ñanagürü. 3 Rü yexgumaü̃cüü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü rü nangutaquẽ́xegü ga napatawa ga Caipá ga paigüarü ãẽ̱xgacü ixĩcü. 4 Rü yéma nügümaã nanamexẽẽgü na Ngechuchuxü̃ nawomüxẽẽgüãcüma na yayauxgüãxü̃cèx rü na yamèxgüãxü̃cèx. 5 Natürü nügümaã ñanagürügü: —Taxucürüwama i ñu̱xma petagu tayayauxgü, erü duü̃xü̃gü rü tá tamaã nanuẽ —ñanagürügü.

Wüxi ga nge rü Ngechuchuerugu inaba ga pumara

(Mr 14.3-9; Cu 12.1-8)

6 Rü Ngechuchu rü Betániãwa nayexma napatawa ga Chimáũ ga rüchaxünecümaã naxugüãcü. 7 Rü Ngechuchucèx yéma iyaxũ ga wüxi ga ngecü ga yéma nangecü ga wüxiweü̃ ga pumara ga tatanüxü̃chixü̃ ga mexẽchicü ga butiyamaã ãchiü̃xü̃. Rü yexguma mechawa ínachibüyane ga Ngechuchu, rü ngĩma rü naẽrugu inaba ga yema pumara. 8 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü, rü naãẽwa nangu̱xgü, rü inanaxügüe ga na ñagüxü̃. —¿Tü̱xcüü̃ ngẽxma inaxaiyaxü̃ i ngẽma pumara? 9 —Rü narümemaẽ chi nixĩ i tatanüxü̃gu namaã itaxe, rü ñu̱xũchi ngẽma dĩẽrumaã nüxü̃ irüngü̃xẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃ —ñanagürügü. 10 Rü Ngechuchu nüxü̃ naxĩnü. Rü ñu̱xũchi ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngĩxü̃ pechixewe i ngẽma nge? Erü ngẽma chomaã naxüxü̃ rü wüxi i mexü̃ nixĩ. 11 —Ngẽma ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃ rü guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmagü. Natürü choma rü tãũtáma guxü̃gu petanüwa changẽxma. 12 —Rü ngẽma chomaã naxüxü̃ i ñaã ngecü na chaxunegu nabaãxü̃ i ngẽma pumara i yixixü̃, rü ngẽmaãcü inaxü erü paxa tá chayu rü tá choxü̃ inatèxgü. Rü ngẽmacèx nixĩ i chaxunegu nabaãxü̃ i ngẽma pumara. 13 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i naãnewa i ngextá duü̃xü̃gü nüxü̃ íixugügüxü̃wa i Tupanaãrü ore i mexü̃, rü ñaã ngecü chomaã üxü̃ rü tá ta nüxü̃ nixugügü. Rü ngẽmaãcü tá ngĩxna nacuèxãchie i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu.

Yuda rü ãẽ̱xgacügümaã nanamexẽẽ na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃cèx

(Mr 14.10-11; Lc 22.3-6)

14 Rü ñu̱xũchi ga wüxi ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga Yuda ga Icariúte rü paigüarü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa naxũ rü namaã nayarüdexa. 15 Rü Yuda rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxre tá choxü̃́ penaxütanüxü̃ i ngẽxguma pexü̃́ chanatauxchaxẽẽgu na Ngechuchuxü̃ piyauxgüxü̃cèx? —ñanagürü. Rü yexguma ga nümagü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü 30 tachinü ga dĩẽrugu namaã naxuneta. 16 Rü yexgumama inanaxügü ga Yuda ga naxcèx na nadauxü̃ ga ñuxãcü nüxü̃́ na natauxchaxẽẽgüãxü̃ na Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃cèx.

Coriarü õnachiga

(Mr 14.12-25; Lc 22.7-23; Cu 13.21-30; 1 Co 11.23-26)

17 Rü nawa nangu ga ngunexü̃ ga nagu inaxügüxü̃ ga yema peta ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nagu nangõ̱xgüxü̃. Rü norü ngúexü̃gü rü Ngechuchucèx naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ngextá tá tanamexẽẽ i nachica i nawa nangõ̱xgüxü̃ i õna i Üpetüchigaarü petagu ingṍxü̃? —ñanagürügü. 18 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nge̱ma ĩãnewa pexĩ, rü yima yatü ya pemaã nüxü̃ chaxunetacüpatawa pexĩ! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü:

“Torü ngúexẽẽruü̃ rü ñanagürü: ‘Marü ningaicaxüchi na chayuxü̃ rü nuã cupatawa rü chorü ngúexü̃gümaã chanangupetüxẽẽchaü̃ i Üpetüchigaarü peta’,” ñaperügügü tá nüxü̃! 19 Rü yéma naxĩ ga yema norü ngúexü̃gü. Rü yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ nanaxügü. Rü nanamexẽẽgü ga yema õna ga Üpetüchigaarü petagu tá nangõ̱xgüxü̃. 20 Rü yexguma nachütagu rü yéma mechawa nachibü ga Ngechuchu namaã ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. 21 Rü yexguma ínachibüeyane, rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü wüxie i petanüwa tá tixĩ ya bexma chauechita choxü̃ íyaxuaxü̃xẽ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga nümagü ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü nangechaü̃gü. Rü wüxichigü nüxna nicachigü, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿choma ẽ́xna tá chiĩxü̃ ya yíxema cuxü̃ íyaxuaxü̃xẽ? —ñanagürügü. 23 Rü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma wüxi ya poratuwa namaã tá chachibüxü̃, rü ngẽma tá nixĩ i chauechita choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. 24 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü tá chayu ngẽxgumarüü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi nixĩ naxcèx i ngẽma yatü i choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. Rü narümemaẽ chi nixĩ ga noxtacüma tãũ chima na nabuxü̃ —ñanagürü. 25 Rü nadexaãchi ga Yuda ga naẽchita íyaxuaxü̃xü̃, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿tãũtáma choma nixĩ? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü cuma nixĩ —ñanagürü. 26 Rü yexguma ínachibüeyane rü Ngechuchu nanayaxu ga wüxi ga pãũ. Rü Tupanana moxẽ naxã, rü inanabücu, rü norü ngúexü̃güxü̃ nayanu. Rü ñanagürü: —Ñaã pãũ rü chaxunechiga nixĩ. Rü ¡penangṍ! —ñanagürü. 27 Rü yemawena rü nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta Tupanana moxẽ naxcèx naxãxĩra, rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güna nanaxã, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü guxãma i pema rü peyaxèü̱x ya daa binu! 28 —Erü daa binu rü nachiga nixĩ ya chaugü ya muxü̃ma i duü̃xü̃gücèx tá ibacü na ngẽmaãcü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü. Rü yimawa Tupana nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i norü uneta. 29 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tagutáma wena binu chayaxaxü ñu̱xmatáta Chaunatü ya Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa ngexwacaxü̃cü ya binu pemaã chayaxèü̱x —ñanagürü.

Ngechuchu nüxü̃ nixu rü Pedru rü taxũtáma nügü nixu na norü ngúexü̃ yiĩxü̃

(Mr 14.26-31; Lc 22.31-34; Cu 13.36-38)

30 Rü ñu̱xũchi nawiyaegü ga wüxi ga Tupanaãrü wiyaegu. Rü yemawena rü guma Mèxpǘne ga Oríbunecügu ãe̱ganewa naxĩ. 31 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Guxãma i pema rü tá choxü̃ ípetèxgü i ñoma i chütaxü̃gu. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tá chayamèx ya carneruarü dauruü̃, rü tá nanaxüanemare i carnerugü”,

ñanagürü i ngẽma ore. 32 —Natürü ngẽxguma marü yuwa ícharüdaxguwena, rü tá chaxira pexü̃pa Gariréaanewa chaxũ —ñanagürü. 33 Rü yexguma ga Pedru rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü woo guxü̃ma i togü cuxü̃ ítèxgu, natürü i chomax rü tãũtáma cuxü̃ íchatèx —ñanagürü. 34 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatama i chütaxü̃gu rü naxü̃pa na otá ic̱axü̃, rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá cugü iquicu̱x na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃. 35 Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü woo wüxigu cumaã chayu̱xgu rü tãũtáma chaugü ichicu̱x na curü duü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga togü ga norü ngúexü̃gü rü ta yema ñanagürügü.

Ngechuchu rü Yechemaníwa nayayumüxẽ

(Mr 14.32-42; Lc 22.39-46)

36 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã nawa nangugü ga wüxi ga nachica ga Yechemanígu ãe̱gaxü̃. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nuã perütogü! Rü paxa yoxni yéa chayayumüxẽ —ñanagürü. 37 Rü Ngechuchu nügüwe nanagagü ga Pedru rü Zebedéu nanegü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃. Rü Ngechuchucèx inaxügü ga na poraãcü nangechaü̃xü̃ rü naxi̱xãchiãẽxü̃. 38 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Poraãcü changechaü̃ rü nagu charüxĩnü rü ngẽmamaã tá chayu. ¡Rü nuxa perücho i pemax, rü chauxrüü̃ ipedaue! —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéaxüra naxũ. Rü waixü̃müãnegu nanangücuchi. Rü nayumüxẽ rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ngẽxguma cuma cunaxwèxegu, ¡rü nüxna choxü̃ ínanguxuchixẽẽ i ñaã ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃! Natürü chanaxwèxe i cuxrütama ngúchaü̃ cuxü rü tama i choxrü —ñanagürü. 40 Rü yemawena ga Ngechuchu rü nataegu ga yema norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃. Rü ñanagürü Pedruxü̃: —Pa Pedrux, ¿taxucürüwama ẽ́xna namaã peporae na chomaã ipedauexü̃, rü bai i wüxi i ora? 41 —¡Rü pexuãẽgü rü Tupanana naxcèx pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na tama choxü̃ ípetáxü̃cèx ega ngẽxguma ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃ üpetügu! Erü aixcüma peãẽwa rü ípememare, natürü pexene nixĩ ituraxü̃ —ñanagürü. 42 Rü yexguma rü wenaxãrü noxri ínayumüxẽxü̃cèx nataegu ga Ngechuchu. Rü wenaxãrü nayumüxẽ, rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ngẽxguma tama cunaxwèxegu na nawa choxü̃ ícunguxuchixẽẽxü̃ i ñaã ngúxü̃ i tá chingexü̃, rü marü name i ngẽma cuma cunaxwèxexü̃ãcüma chomaã cunaxü —ñanagürü. 43 Rü ñu̱xũchi wenaxãrü norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa naxũ. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃, yerü poraãcü nayaxtaexüchi. 44 Rü yéma nüxna nixũ, rü wenaxãrü nayayumüxẽ. Rü noxriãcütama nayumüxẽ. 45 Rü yemawena rü norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa naxũ. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ñu̱xma waxi pepee rü iperüngü̃ẽ! Erü marü nawa nangu i ora na chorü uwanü choxü̃ iyauxgüxü̃ rü pecaduã̱xgüxü̃na choxü̃ namugüxü̃. 46 ¡Ipechigü rü ngĩxã ítixĩ! Erü marü ñomatáma nixĩ i ngẽma choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü.

Ngechuchuxü̃ niyauxgü

(Mr 14.43-50; Lc 22.47-53; Cu 18.2-11)

47 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü ínangu ga Yuda ga norü ngúexü̃chirẽ́x ixĩxü̃. Rü nawe narüxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga taramaã rü naĩmaã ixãxnexü̃. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugarü ãẽ̱xgacügüerugü yéma mugüxü̃. 48 Rü ga Yuda ga ínaxuaxü̃xü̃ rü marü yema duü̃xü̃gümaã nanamexẽẽ, rü ñanagürü: —Ngẽma nüxü̃ chachúxuxü̃ tá nixĩ i Ngechuchu. Rü ngẽma tá nixĩ i piyauxgüxü̃ —ñanagürü: 49 Rü yexguma Ngechuchucèx nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Nuxmaẽ Pa Ngúexẽẽruü̃x —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi nüxü̃ nachúxu. 50 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Chomücüx, ¿ṯacüwa nuã cuxũ? —ñanagürü. Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃ niyauxgü ga yema duü̃xü̃gü ga Yudawe rüxĩxü̃. 51 Rü wüxi ga Ngechuchumücü nanawẽ́xechi ga norü tara, rü paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ ínadaechinü. 52 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Naxchiü̃gu yaxücuchi i curü tara! Erü guxãma ya yíxema taramaã nuẽxẽ, rü taragu tátama tayue. 53 —¿Tama ẽ́xna nüxü̃ cucuèx rü ngẽxguma chi choma chanaxwèxegu, rü Chaunatüna chi naxcèx chaca na choxü̃́ núma namugüãxü̃cèx i muxü̃ma i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na choxü̃ yanangü̃xẽẽgüxü̃cèx? 54 —Natürü ngẽxguma chi ngẽma chaxü̱xgu, rü ¿ñuxãcü chi ningu i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i nüxü̃ ixuxü̃ na choma rü tá chayuxü̃? 55 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü: —¿Tü̱xcüü̃ taragü rü naĩxmenèxãgümaã chauxcèx nuã pexĩ na choxü̃ peyarüyauxgüxü̃cèx ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ chiĩxü̃rüü̃? Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü tupauca ga taxü̃newa changu̱xẽẽtae natürü taguma yexma choxü̃ piyauxgü. 56 —Natürü guxü̃ma i ñaã ñu̱xma ngupetüxü̃, rü ngẽmaãcü nangupetü na yanguxü̃cèx i Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ümatügüxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga guxü̃ma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nibuxmü. Rü nüxĩcatama yéma nanatèxgü ga Ngechuchu.

Ãẽ̱xgacügü ga taxü̃güpẽ́xewa Ngechuchuxü̃ nagagü

(Mr 14.53-65; Lc 22.54-55, 63-71; Cu 18.12-14, 19-24)

57 Rü Caipá ga paigüarü ãẽ̱xgacüxü̃tawa Ngechuchuxü̃ nagagü ga yema duü̃xü̃gü ga yayauxgüxü̃. Rü yexma nixĩ ga nangutaquẽ́xegüxü̃ ga ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. 58 Natürü ga Pedru rü yaxü̃gu nawe nixãchigü ñu̱xmata paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipáxü̃tawa nangu. Rü purichíagü ga tupaucaarü dauruü̃gümaã yéma ĩã̱xtüwa narüto, yerü nüxü̃ nadauxchaü̃ ga ṯacü tá Ngechuchumaã na naxüexü̃. 59 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü rü naxcèx nadaugü ga wüxi ga ore ga doramare ixĩxü̃ na yemamaã Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃cèx na yamèxgüãxü̃cèx. 60-61 Natürü woo muxü̃ma ga duü̃xü̃gü doraxü̃mare nachigaxü̃ yéma yarüxugüe, natürü taxuxü̃ma ga chixexü̃ inayangaugü ga naxcèx tá yamèxgüãxü̃. Rü düxwa yéma naxĩ ga taxre ga yatügü ga doraxü̃mare yéma yarüxugüxü̃. Rü ñanagürügü: —Toma nüxü̃ taxĩnüẽ i ñaã yatü rü ñanagürü:

“Tá nagu chapogü ya daa tupauca ya taxü̃ne ya Tupanaãrü, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu tá wenaxãrü íchanadaxẽẽ”, ñanagürügü. 62 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipá rü inachi, rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —¿Rü ṯacümaã cunangãxü̃ i ñu̱xmax? ¿Rü ñuxũ ñaxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma cuchiga i nüxü̃ yaxugügüxü̃? —ñanagürü. 63 Natürü ga Ngechuchu rü nangeèxmare. Rü yemacèx ga paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipá rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana ya Maxü̃cüégagu chanaxwèxe i aixcüma tomaã nüxü̃ quixu na texé quiĩxü̃. ¿Rü cuma ẽ́xna i Cristu ya Tupana Nane quiĩxü̃, rü ẽ́xna tama? —ñanagürü. 64 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngü̃, rü ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tá choxü̃ pedaugü i ngẽxguma Chaunatü ya Poracüxü̃tawa charüto̱xgu rü ngẽxguma caixanexü̃gu wenaxãrü núma chaxũxgu —ñanagürü. 65 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacü rü norü numaã nügüchirugu nagaugü. Rü ñanagürü: —Rü ñaã yatü rü ṯacü Tupanamaã nixugü. Rü taxucèxma marü tanaxwèxe i ñu̱xma i to i ore na napoxcuxü̃cèx i ñaã yatü. Rü pematama marü nüxü̃ pexĩnüẽ na ñuxãcü chixexü̃maã na yadexaxü̃. 66 —¿Ñuxũ ñapegüxü̃ i pemax? —ñanagürü. Rü nümagü ga togü ga ãẽ̱xgacügü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü chixexü̃ naxü. Rü name nixĩ i noxtacüma nayu —ñanagürügü. 67 Rü yexguma rü Ngechuchuchiwewa nac̱uaixgüe. Rü nüxna nanac̱uaixcagü. Rü togü rü nanapegüchiwegü. 68 Rü ñanagürügü: —Pa Cristux, ¡nüxü̃ nacuèx na texé cuxü̃ pegüchiwegüxü̃ rü cuxna nac̱uaixcagüxü̃! —ñanagürügü.

Pedru rü tama nügü nixu na Ngechuchuxü̃ nacuáxü̃

(Mr 14.66-72; Lc 22.56-62; Cu 18.15-18, 25-27)

69 Rü yoxni ga Pedru rü ãẽ̱xgacüpataèxtüwa narüto. Rü wüxi ga pacü ga ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ ixĩcü, rü Pedrucèx iyaxũ. Rü ngĩgürügü nüxü̃: —Cuma rü ta namücü quixĩ i ngẽma Ngechuchu i Gariréaanecü̱̃ã̱x —ngĩgürügü. 70 Natürü ga Pedru rü guxü̃ ga yema duü̃xü̃güpẽ́xewa rü tama nügü nixu na Ngechuchuarü duü̃xü̃ yiĩxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü tama nüxü̃ chacuèx i ṯacüchiga nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 71 Rü yexguma marü yema ĩpataèxtüarü ĩã̱xwa ínaxũũxgu ga Pedru, rü naĩ ga pacü nüxü̃ idau. Rü ngĩgürügü namaã ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃: —Ñaã yatü rü Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱xmücü nixĩ —ngĩgürügü. 72 Natürü ga Pedru rü wenaxãrü tama nügü nixu na Ngechuchuarü duü̃xü̃ yiĩxü̃. Rü ñanagürü: —Choma rü tama nüxü̃ chacuèx i ngẽma yatü. Rü Tupana choxü̃ poxcux ega tama aixcüma yixĩgu i chorü ore —ñanagürü. 73 Rü yixcamaxü̃ra rü yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü Pedrucèx naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ i cuma rü ta rü ngẽma Ngechuchutanüxü̃ quiĩxü̃, erü wüxi i Gariréaanecü̱̃ã̱x idexaxü̃rüü̃ quidexa —ñanagürügü. 74 Rü nüma ga Pedru rü poraãcü nügü nixã, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü aixcüma tama nüxü̃ chacuèx i ngẽma yatü. Rü ngẽxguma doraxü̃ chixuxgu rü Tupana choxü̃ poxcux —ñanagürü. Rü yexgumatama nica ga otá. 75 Rü nüma ga Pedru rü yexguma nüxna nacuèxãchi ga yema ore ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü naxü̃pa na otá ic̱axü̃, rü cuma rü tomaẽ̱xpü̱xcüna cugü tá quixã na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃”, ñaxü̃. Rü yéma ínaxũxũ ga Pedru rü poraãcüxüchima naxaxu.

27

Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Piratuxü̃tawa nanagagü ga Ngechuchu

(Mr 15.1; Lc 23.1-2; Cu 18.28-32)

1 Rü yexguma yangunegu rü guxü̃ma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü nügümaã nanamexẽẽgü na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ yamèxgüxü̃. 2 Rü nayanèĩ̱xgüchacüügü rü yemaãcü ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa nanagagü. Piratu nixĩ ga Dumacü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacü ga Yudéaanemaã icuácü.

Nayu ga Yuda

3 Rü nüma ga Yuda ga Ngechuchuxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ rü nüxü̃ nadau ga Ngechuchuxü̃ na napoxcuexü̃. Rü poraãcü nagu narüxĩnü ga yema chixexü̃ ga nümatama naxüxü̃. Rü yéma naxũ naxü̃tawa ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Rü ngĩxü̃ nayataeguxẽẽ ga yema 30 tachinü ga dĩẽru ga nüxna ngĩxü̃ naxãgücü. 4 Rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü marü chixexü̃ chaxü, erü naẽchita íchayaxuaxü̃ i wüxi i yatü i taxuü̃ma i chixexü̃ üxü̃, rü ñu̱xma rü tá ngẽmagagu nayu —ñanagürü. Natürü nümagü ga ãẽ̱xgacügü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma rü tama nüxü̃ tacuáxchaü̃ i ngẽma. Cugagutama nixĩ, rü cuma i nüxü̃ cucuáxü̃ na ñuxãcü cugümaã cunamexẽẽxü̃ i ngẽma —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga Yuda rü yexma tupauca ga taxü̃nechiãgu ngĩxü̃ nawotanü ga yema dĩẽru. Rü ñu̱xũchi ínixũ rü nügü nayawẽxnaxã. 6 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngĩxü̃ nade ga yema dĩẽru. Rü ñanagürügü: —Taxucürüwa tupauca ya taxü̃neãrü dĩẽruchiü̃gu ngĩxü̃ tanu i ñaã dĩẽru, erü ngẽmamaã tanaxütanü i ngẽma yatü i tá yuxü̃ —ñanagürügü. 7 Rü ñu̱xũchi nügümaã nanamexẽẽgü na yema dĩẽrumaã naxcèx nataxegüxü̃cèx ga wüxi ga naãne ga waixü̃mü ga üwechixü̃ nawa nayauxgüxü̃. Rü yema naãnecèx nataxegü na nüxü̃́ nayexmaxü̃cèx ga nachica ga ngexta na natèxgüãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü ga togü ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ixĩgüxü̃. 8 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü ta i ngẽma naãne rü Nagüchitaü̃gu naxãe̱ga. 9 Rü yemaãcü ningu ga Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Yeremíã ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü nümagü ngĩxü̃ nade ga yema 30 tachinü ga dĩẽru ga Cristutanü Yudíugü ngĩxü̃ ixãgücü. 10 Rü yema dĩẽrumaã naxcèx nataxegü ga wüxi ga naãne ga waixü̃mü ga üwechixü̃ nawa nayauxgüxü̃, yema Cori ga Tupana chomaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃”,

ñaxü̃.

Piratupẽ́xewa nayexma ga Ngechuchu

(Mr 15.2-5; Lc 23.3-5; Cu 18.33-38)

11 Rü ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa Ngechuchuxü̃ nagagü. Rü nüma ga Piratu rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Cuma quiĩxü̃ i Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, rü ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ i chomax —ñanagürü. 12 Rü Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃gü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Natürü ga Ngechuchu rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. 13 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü: —¿Tama ẽ́xna nüxü̃ cuxĩnü i ngẽma ore i namaã cuxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃? —ñanagürü. 14 Natürü ga Ngechuchu rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. Rü yemacèx poraãcü nabèi̱xãchiãẽ ga ãẽ̱xgacü ga Piratu.

Piratu rü Ngechuchumaã nanaxuegu na nayuxü̃cèx

(Mr 15.6-20; Lc 23.13-25; Cu 18.38-19.16)

15 Rü guxü̃guma ga yema Üpetüchigaarü petagu, rü Piratu ínananguxuchixẽẽxü̃ ga wüxi ga poxcuxü̃ ga duü̃xü̃gü naxcèx ícagüxü̃, yerü yema nixĩ ga nacüma. 16 Rü yéma nayexma ga wüxi ga poxcuxü̃ ga guxü̃ ga duü̃xü̃gü meã nüxü̃ cuáxü̃. Rü Barabá nixĩ ga nae̱ga. 17 Rü yexguma yéma nangutaquẽ́xegügu ga duü̃xü̃gü, rü Piratu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ngexü̃rüxüxü̃ i penaxw̱aexü̃ na íchananguxuchixẽẽxü̃? ¿Penaxwèxexü̃ na Barabáxü̃ íchananguxuchixẽẽxü̃ rü ẽ́xna Ngechuchu i Cristumaã naxugüxü̃xü̃ íchananguxuchixẽẽxü̃? —ñanagürü. 18 Rü yema ñanagürü ga Piratu yerü nüxü̃ nacuèx na Ngechuchuchi naxaiexü̃ ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü yemacèx nixĩ ga naxü̃tawa nagagüãxü̃. 19 Rü yexguma norü tochicawa nato̱xgu ga Piratu, rü naxmèx yéma imuga, rü ngĩgürügü: —Tama name i cunapoxcu i ngẽma yatü i taxuü̃ma i chixexü̃ üxü̃. Yerü nagagu ĩne chütacü rü poraãcü chachixenegü —ngĩgürügü. 20 Natürü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü duü̃xü̃güxü̃ naxucu̱xẽgü na naxcèx ínacagüxü̃cèx na Barabáxü̃ ínanguxuchixẽẽxü̃cèx rü Ngechuchuxü̃ na nayuxẽẽgüxü̃cèx. 21 Rü ãẽ̱xgacü ga Piratu rü wenaxãrü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ngẽxü̃rüüxü̃ i ngẽma taxrewa i pema penaxwèxexü̃ na íchananguxuchixẽẽxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü ga duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tanaxwèxe i Barabáxü̃ ícunguxuchixẽẽ —ñanagürügü. 22 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü ga Piratu rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü tá chaxüxü̃ namaã i ngẽma Ngechuchu i Cristugu ãe̱gaxü̃? —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 23 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ṯacü rü chixexü̃ naxü? —ñanagürü. Natürü ga nümagü ga duü̃xü̃gü rü wenaxãrü tagaãcü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 24 Rü yexguma Piratu nüxü̃ dèu̱xgu ga marü taxucürüwama Ngechuchuxü̃ na ínanguxuchixẽẽe̱gaxü̃, yerü ga duü̃xü̃gü rü marü nanaxi̱xãchiãẽgüchaü̃, rü yemacèx wüxi ga norü duü̃xü̃xü̃ namu ga dexá naxü̃tawa na tanangexü̃cèx. Rü nügü nayauxmẽ́x ga Piratu napẽ́xewa ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. Rü ñanagürü: —Tama chaugagu tá nixĩ i na nayuxü̃ i ñaã yatü i taxuü̃ma i chixexü̃ üxü̃, rü pegagu tátama nixĩ —ñanagürü. 25 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Togagu rü toxocügügagu tá nixĩ i nayuxü̃ —ñanagürügü. 26 Rü yexguma ga Piratu rü Barabáxü̃ ínanguxuchixẽẽ. Rü ñu̱xũchi norü churaragüxü̃ namu na Ngechuchuxü̃ nac̱uaixgüxü̃cèx, rü yemawena curuchawa na yanapotagüãxü̃cèx. 27 Rü ñu̱xũchi ga yema churaragü rü Piratupataarü aixepewa Ngechuchuxü̃ nagagü. Rü yexma Ngechuchuxü̃tagu nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga churaragü. 28 Rü ñu̱xũchi Ngechuchuxü̃ ínacu̱xuchigü, rü wüxi ga máxü̃ ga naxchiru ga dauxü̃gu nayacu̱xẽẽgü. 29 Rü naẽruwa nayangèxcuchigü ga wüxi ga boxü̃ ga chuchuxü̃wa naxügüxü̃. Rü wüxi ga naĩxmenèxãxãcüxü̃ nüxü̃ nayayauxãchixẽẽ ga norü tügünemẽ́xẽwa. Rü ñu̱xũchi napẽ́xegu nacaxã́pü̱xügü, rü nüxü̃ nacugüe, rü ñanagürügü: —¡Namaü̃x ya Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü ya Tacüx! —ñanagürügü. 30 Rü nüxna nac̱uaixgüe. Rü nüxna nanayauxgü ga guma naĩxmenèxãxãcü, rü naẽruwa namaã nanac̱uaixcagü. 31 Rü yexguma nüxü̃ nacugüeguwena rü ínanacu̱xuchigü ga yema naxchiru ga daucharaxü̃. Rü wenaxãrü naxchirugutama nayacu̱xẽẽgü. Rü ñu̱xũchi nayagagü na curuchawa yanapotagüãxü̃cèx.

Ngechuchuxü̃ curuchawa nipotagü

(Mr 15.21-32; Lc 23.26-43; Cu 19.17-27)

32 Rü yexguma yéma inaxĩãchigu, rü nüxü̃ nadaugü ga wüxi ga yatü ga Chirénecü̱̃ã̱x ga Chimáũgu ãe̱gacü. Rü guma yatüxü̃ ngĩxü̃ iningexẽẽgü ga Ngechuchuarü curucha. 33 Rü nawa nangugü ga wüxi ga nachica ga Górgutagu ãe̱gaxü̃. Rü ngẽma nae̱ga rü Duü̃xẽẽruchinèxã ñaxü̃chiga nixĩ. 34 Rü nüxna nanaxãgü ga binu ga ngúxü̃ãrü naãchixẽẽruü̃maã ãe̱xü̃cü na yaxaxãxü̃cèx. Rü Ngechuchu nüxü̃ naxaxneta, natürü tama nayaxaxü. 35 Rü yexguma marü curuchawa yapotagüãxguwena rü ga churaragü rü nanade ga Ngechuchuchiru. Rü ñu̱xũchi wüxi ga dĩẽru ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ṯacü tá nayaxuxü̃ ga wüxichigü. 36 Rü ñu̱xũchi yéma narütogü ga churaragü na Ngechuchuna yéma nadaugüxü̃cèx. 37 Rü norü curuchatapẽ́xewa nayapocuchi ga wüxi ga mürapewa ga ãe̱gatachinüxü̃ ga nüxü̃ ixuxü̃ ga ṯacücèx Ngechuchuxü̃ curuchawa na yapotagüxü̃. Rü ñanagürü: “Ñaã nixĩ i Ngechuchu i Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü ya Tacü”, ñanagürü. 38 Rü yexgumarüü̃ ta curuchawa nayapotagü ga taxre ga máẽtagüxü̃. Rü wüxi rü Ngechuchuarü tügünecüwawa naxü, rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 39-40 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma chopetüxü̃, rü Ngechuchumaã naguxchigagü, rü nanexãẽrugüãcüma ñanagürügü: —Dücèx, cuma cunangutaü̃xẽẽe̱ga ya tupauca ya taxü̃ne, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu wenaxãrü ícunadaxẽẽe̱ga. ¡Cugütama namaxẽẽ i ñu̱xmax! Rü ngẽxguma chi aixcüma Tupana Nane quixĩgu, rü ¡írüxĩ i curuchawa! —ñanagürügü. 41 Rü yexgumarüü̃ ta Ngechuchuxü̃ nacugüecüraxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Parichéugü, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Rü nügümaã ñanagürügü: 42 —Rü nüma rü togüxü̃ namaxẽxẽẽ natürü i ñu̱xma rü tama nüxü̃ nacuèx na nügütama namaxẽẽxü̃. Rü ngẽxguma chi aixcüma Yudíugüarü ãẽ̱xgacü yixĩgu, ¡rü ñu̱xma rü ínaxĩ̱x i curuchawa na nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx! 43 —Rü nüma nagu naxĩnügu rü Tupana tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Ẽcü, ñu̱xma rü Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽ̱x ega aixcüma nüxü̃ nangü̃xẽẽchaü̃gu. ¿Tama ẽ́xna nümatama tamaã nüxü̃ yaxuxü̃ na Tupana Nane yiĩxü̃? —ñanagürügü. 44 Rü woo ga yema máẽtagüxü̃ ga naxrüü̃ curuchawa ipotagüxü̃, rü namaã naguxchigagü.

Nayu ga Ngechuchu

(Mr 15.33-41; Lc 23.44-49; Cu 19.28-30)

45 Rü yexguma rü guxü̃ ga naãnewa naxẽãne. Rü tocuchigu inaxügü ga yema ñu̱xmata tomaẽ̱xpü̱xarü orawa nangu ga yáuanecü. 46 Rü yema tomaẽ̱xpü̱xarü oragu nixĩ ga Ngechuchu ga tagaãcü aita naxüxü̃, rü ñaxü̃: —Erí, Erí, ¿damá chabátani? —ñanagürü. Rü ngẽma rü ñaxü̃chiga nixĩ:

“Pa Chorü Tupana, Pa Chorü Tupanax, ¿tü̱xcüü̃ choxna quixũgachixü̃?” ñaxü̃chiga nixĩ. 47 Rü nümaxü̃ ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Eríacèx naca —ñanagürügü. 48 Rü yexgumatama rü wüxi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü inañaãchi rü Ngechuchuxü̃tawa nanange ga wüxi ga tüaxmü ga binu ga marü ngúchièxüchicümaã yawaixẽẽxü̃. Rü wüxi ga dexnewa nayanèĩ̱x. Rü ñu̱xũchi Ngechuchuèxgu nanawẽ́x na nüxü̃ natuxuxü̃cèx. 49 Natürü ga yema togü ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü ñanagürügü: —Yixrüma. Rü ngĩxã itarüdaunü ngoxita Ería nuã ũ na nüxü̃ yanangü̃xẽẽxü̃cèx —ñanagürügü. 50 Rü wenaxãrü tagaãcü aita naxü ga Ngechuchu, rü ñu̱xũchi nayu. 51 Rü yexgumatama ga tupauca ga taxü̃neãrü tüyemachiãxü̃ rü taxregu narügaute. Rü daxũwa inanaxügü ga na nagautexü̃ rü ñu̱xmata ñaxtüwa nangu. Rü naxĩã̱xãchiane, rü narüngǘxtegü ga nutagü ga itacü. 52 Rü yuetamaü̃gü rü ningenagü. Rü wena namaxẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yuechiréxü̃ ga Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. 53 Rü yexguma Ngechuchu wena maü̃xguwena, rü naxmaü̃wa ínachoxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga wena maxẽxü̃. Rü Yerucharéü̃wa naxĩ. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugü. 54 Rü yema churaragüarü ãẽ̱xgacü rü norü churaragü ga Ngechuchuna ídaugüxü̃, rü nüxü̃ nadaugü ga na naxĩã̱xãchianexü̃ rü guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. Rü yexguma rü poraãcü namuü̃ẽ, rü ñanagürügü: —Aixcüma nixĩ ya daa yatü i Tupana Nane na yiĩxü̃ —ñanagürügü. 55 Rü iyexmagü ga mucüma ga ngecügü ga yéma yaxü̃wa nüxü̃ rüdaunücü. Rü yema ngecügü iyixĩ ga Ngechuchuxü̃ íixümücügücü rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽgücü ga yexguma Gariréaanewa ne naxũxgu. 56 Rü yema ngecügütanüwa iyexma ga María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü María ga Chaü̃tiágu rü Yúche naẽ, rü Zebedéu namèx ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ naẽ.

Ngechuchu rü naxmaü̃gu nayaxücuchigü

(Mr 15.42-47; Lc 23.50-56; Cu 19.38-42)

57 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu, rü yéma nangu ga wüxi ga yatü ga Arimatéacü̱̃ã̱x ga taarü dĩẽruã́cü ga Yúchegu ãe̱gacü. Rü nüma rü ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ. 58 Rü nüma rü Piratuna nayaca rü ngoxita name na nayauxãxü̃ ga Ngechuchuxü̃ne ga curuchawa. Rü Piratu norü churaragüxü̃ namu na nüxna naxãgüãxü̃cèx ga Ngechuchuxü̃ne. 59 Rü Yúche nanayaxu ga Ngechuchuxü̃ne ga curuchawa. Rü wüxi ga naxchápenüü̃ ga ngẽmataxü̃maã nananuque. 60 Rü yema naxmaü̃ ga yexwacaxüxü̃ ga Yúche nügücèxtama duü̃xü̃güxü̃ yacaxmaxẽẽxü̃ ga nuta ga tacüarü mèxpǘxü̃wa yexmaxü̃gu nayaxücuchi ga Ngechuchuxü̃ne. Rü ñu̱xũchi nanangũxtaü̃ namaã ga wüxi ga nuta ga taxüchicü. Rü yemawena rü ínixũ. 61 Rü yéma Ngechuchumaü̃ãrü to̱xmèxtawa irütogü ga María ga Magadácü̱̃ã̱x rü naĩ ga María.

Purichíagü nüxna nadaugü ga yema naxmaü̃ ga Ngechuchuxü̃ nagu yaxücuchigüxü̃

62 Rü moxü̃ãcü ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Parichéugü rü yéma Piratuxü̃tawa naxĩ. 63 Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, nüxna tacuèxãchie ga yema yatü ga Ngechuchu ga idoratèxáxü̃ rü yexguma namaü̃xgu rü ñanagürü tomaã:

“Ngẽxguma chayu̱xgu rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü wena táxarü ícharüda”, ñanagürü tomaã. 64 —Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i churaragü nge̱ma cumugü na nüxna yadaugüxü̃cèx i ngẽma naxmaü̃ ñu̱xmatáta tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃wa nangu na tama chütacü nge̱ma naxĩxü̃cèx i norü ngúexü̃gü na yayauxgüãxü̃cèx i naxü̃ne rü ñu̱xũchi duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na yaxugüxü̃cèx na marü wena namaxü̃xü̃. Erü ngẽxguma chi ngẽmaãcü naxüpetügu, rü noxriarü yexera tá nixĩ na duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃ —ñanagürügü. 65 Rü Piratu ñanagürü nüxü̃: —Ngẽãgü nixĩ i churaragü i pexcèx. ¡Ẽcü nge̱ma namaã pexĩ na meãma pema penaxwèxexü̃ãcüma nüxna pedaugüxü̃cèx i naxmaü̃! —ñanagürü. 66 Rü yema churaragümaã yéma naxĩ, rü meãma nayataixẽẽgü ga guma nuta ga Ngechuchumaxü̃ namaã rüngũxtaü̃cü. Rü nanaxüarü cuèxruü̃ã̱xgü na taxúema naẽchita ínaxügachigüxü̃cèx ga guma nuta. Rü ñu̱xũchi yexma nanamugü ga churaragü na nüxna nadaugüxü̃cèx.

28

Yuwa ínarüda ga Ngechuchu

(Mr 16.1-8; Lc 24.1-12; Cu 20.1-10)

1 Rü sabaduarü ngunexü̃guwena ga yüxüarü pèxmama, rü yéma naxmaü̃wa íiyadaugü ga María ga Magadácü̱̃ã̱x rü naĩ ga María. 2 Rü ngürüãchi poraãcü naxĩã̱xãchiane, yerü wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Cori ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ínarüxĩ, rü naxmaü̃wa nangu rü ínanangũxgachi ga guma nuta ga namaã nangũxtaü̃cü ga yema naxmaü̃. Rü ñu̱xũchi guma nutaétüwa narüto. 3 Rü yema orearü ngeruü̃ rü wüxi ga bèi̱xbẽ́xanexü̃rüü̃ niy̱auracüü. Rü nacómüxü̃chi ga naxchiru. 4 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga churaragü rü norü muü̃maã nidu̱ru̱xe, rü yexma niyuãchitanü. 5 Rü yexguma ga yema orearü ngeruü̃, rü ñanagürü ngĩxü̃ ga yema ngecügü: —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! Choma nüxü̃ chacuèx rü naxcèx pedaugü ya Ngechuchu ga guma curuchawa yapotagüãcü. 6 Nataxuma i nuã, erü marü wena namaxü̃, yema nüma ü̃pa pemaã nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃. ¡Rü nuã pexĩ, rü ípeyadèu̱x i naxmaü̃ i ngẽma inaxügüãxü̃wa ga naxü̃ne! 7 ¡Rü paxa ípixĩ, rü norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ peyarüxugüe rü marü ínarüda rü wena namaxü̃ ya Ngechuchu! Rü ñu̱xma rü marü pexü̃pa nüxĩra Gariréaanewa naxũ i nümax. Rü nge̱ma tá nixĩ i nüxü̃ peyadauxü̃. Rü ngẽma nixĩ i ore i pemaã nüxü̃ chayarüxuxü̃ —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga yema ngecügü rü paxama nüxna íiyaxĩ ga yema naxmaü̃. Rü imuü̃ẽ, natürü itaãẽgü ta. Rü poraãcü iixü̃ãchi na Ngechuchuarü ngúexü̃gümaã nüxü̃ na yanaxugüexü̃cèx ga yema ore ga daxũcü̱̃ã̱x ngĩmaã nüxü̃ ixuxü̃. 9 Rü yexguma inaxü̃ãchiyane, rü ngürüãchi yéma ngĩxcèx nango̱x ga Ngechuchu, rü ngĩxü̃ narümoxẽ. Rü ngĩmagü rü Ngechuchucèx iyabuxmü rü nüxü̃ iyacuèxüü̃gü, rü naparawa inèĩ̱xãchitanü. 10 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃gü: —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! ¡Rü ípixĩ rü chaueneẽgü i chorü ngúexü̃gümaã nüxü̃ peyarüxu rü Gariréaanewa naxĩ! Rü nge̱ma tá nixĩ i choxü̃ nadaugüxü̃ —ñanagürü.

Churaragü rü paigüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxugüe ga yema ngupetüxü̃

11 Rü yexguma ga yema ngecügü rü namagu naxĩyane, rü ñuxre ga churaragü ga yéma naxmaü̃wa dauxü̃taegüxü̃ rü Yerucharéü̃wa naxĩ. Rü paigüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxugüe ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 12 Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü namaã nayarüdexagü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Rü nügümaã nanamexẽẽgü ga ṯacümaã tá churaragüxü̃ na yaxucu̱xẽgüxü̃. Rü ñu̱xũchi nüxna ngĩxü̃ naxãgü ga tacü ga dĩẽru. 13 Rü namaã nüxü̃ nixugüe rü ñanagürügü: —¡Pema rü ñaperügügü tá:

“Ngẽxguma chütacü tapeeyane, rü norü ngúexü̃gü toechita nge̱ma naxĩ rü nayayauxgü ga naxü̃ne” ñaperügügü tá! 14 Rü ngẽxguma ãẽ̱xgacü ya Piratu tá nüxü̃ cuèxgu i ngẽma ngupetüxü̃, rü toma rü tá namaã tidexagü rü namaã tá tanamexẽẽ na taxuü̃ma pemaã naxüxü̃cèx —ñanagürügü. 15 Rü yexguma ga yema churaragü rü ngĩxü̃ nayauxgü ga yema dĩẽru. Rü yema ãẽ̱xgacügü namaã nüxü̃ ixugüxü̃rüü̃ duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe. Rü ñu̱xma rü ta ngẽmatama dexa nixĩ i nüxü̃ yaxugüxü̃ i Yudíugü.

Ngechuchu nanamu ga norü ngúexü̃gü

(Mr 16.14-18; Lc 24.36-49; Cu 20.19-23)

16 Rü yema 11 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü Gariréa- anewa naxĩ ga guma mèxpǘne ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃newa. 17 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü, woo ñuxre ga norü ngúexü̃gü rü tama aixcüma nayaxõgü na Ngechuchu yiĩxü̃. 18 Rü yexguma ga Ngechuchu rü naxcèx nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ nixĩxẽẽ i guxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa rü guxü̃ i ñoma i naãnewa. 19 —Rü ñu̱xma rü chanaxwèxe i guxü̃ i nachiü̃ãnewa pexĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa. ¡Rü chorü duü̃xü̃güxü̃ peyaxĩgüxẽẽ̱x! ¡Rü ípenabaiü̃xẽẽ̱x chauégagu rü Chaunatüégagu rü Naãẽ i Üünexü̃e̱gagu! 20 ¡Rü penangúexẽẽ̱x na naga naxĩnüẽxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma pexü̃ chamuxü̃! ¡Rü dücax, guxü̃gutáma pexü̃tawa changẽxmaẽcha ñu̱xmatáta nagú i naãne! —ñanagürü ga Ngechuchu.

MARCU

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

ORE I MEXÜ̃ GA MARCU ÜMATÜXÜ̃

1

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa

(Mt 3.1-12; Lc 3.1-9, 15-17; Cu 1.9-28)

1 Ñaã nixĩ i norü ügü i ore i mexü̃ ya Ngechuchu ya Cristu ya Tupana Nanechiga. 2 Rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃ ga Tupanaãrü ore, rü ñanagürü:

“Cupẽ́xegu chayamu i chorü orearü ngeruü̃ na namexẽẽãxü̃cèx i cumaü̃. 3 Rü dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü tá nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i nge̱ma tagaãcü ñaxü̃: ‘¡Pegü pemexẽẽ̱x naxcèx ya Cori. Rü naxcèx ipeyanawẽ́xãchixẽẽ̱x i perü maxü̃!’ ”

ñaxü̃ tá. 4 Rü Cuáü̃ rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa nango̱x rü yéma ínanabaiü̃xẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü namaã nüxü̃ nixu ga na namexü̃ na Tupanacèx nadaugüxü̃ rü ínabaiü̃xü̃ na Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx ga norü pecadugü. 5 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yudéaanecü̱̃ã̱x rü ĩãne ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x rü yéma Cuáü̃xü̃tawa naxĩĩxü̃ ga na nüxü̃́ iyanaxĩnüẽxü̃cèx. Rü nümagü rü norü pecadugüxü̃ yéma nayarüxugüxü̃, rü Cuáü̃ rü natü ga Yudáü̃wa ínayabaiü̃xẽẽtanü. 6 Rü naxchiru ga Cuáü̃ rü cameyutèxanaxcèx nixĩ, rü norü goyexü̃ rü naxchèxmünaxcèx nixĩ. Rü beruremaã rü munümaã naxãwemü. 7 Rü Cuáü̃ rü yema nüxü̃ yaxuxü̃ ga orewa, rü ñanagürü: —Choweama tá ne naxũ ya choxü̃ rüyexeracü. Rü choma rü taxuwama chame rü bai na ichayarümaxãchixü̃ na íchayaw̱ẽxü̃cèx i norü chapatucunügü. 8 —Choma rü dexáwamare pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ, natürü nüma rü tá Tupanaãẽ i Üünexü̃ pexna nanguxẽẽ —ñanagürü ga Cuáü̃.

Ngechuchuarü baiechiga

(Mt 3.13-17; Lc 3.21-22)

9 Rü yema ngunexü̃gügu, rü Ngechuchu rü ínaxũxũ nawa ga guma ĩãne ga Nacharétu ga Gariréaanewa yexmane. Rü Cuáü̃ rü natü ga Yudáü̃wa ínanabaiexẽẽ. 10 Rü yexguma dexáwa ínaxü̃ãchigu, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau ga na yangenaxü̃ ga daxũwa. Rü yema Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxi ga muxtucurüü̃ inanago, rü Ngechuchuna nangu. 11 Rü daxũwa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Cuma nixĩ i Chaune i cuxü̃ changechaü̃xü̃chixü̃ rü cumaã chataãẽxü̃chixü̃ —ñaxü̃.

Ngechuchuxü̃ naxü ga Chataná

(Mt. 4.1-11; Lc 4.1-13)

12 Rü yemawena rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa Ngechuchuxü̃ naga. 13 Rü yéma nayexma ga 40 ga ngunexü̃. Rü naẽü̃gü ga idüraexü̃ íyexmagüxü̃wa nayexma, rü ngoxo ga Chataná rü nüxü̃ naxü. Natürü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x rü Ngechuchuxü̃ narüngü̃xẽẽgü.

Ngechuchu rü Gariréaanewa inanaxügü ga norü puracü

(Mt 4.12-17; Lc 4.14-15)

14 Rü nawena ga poxcupataü̃gu na napoxcuxü̃ ga Cuáü̃, rü Gariréaanewa naxũ ga Ngechuchu na naxunagüãxü̃cèx ga Tupanaãrü ore i mexü̃. 15 Rü ñanagürü: —Marü nawa nangu i ngunexü̃ ga Tupana nagu unetaxü̃, rü pexcèx ningaica na perü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. ¡Rü ñu̱xma rü name nixĩ i Tupanacèx pedaugü rü peyaxõgü i ngẽma norü ore i mexü̃! —ñanagürü.

Ngechuchu rü ãgümücü ga püchaetanüxü̃cèx naca

(Mt 4.18-22; Lc 5.1-11)

16 Rü yexguma naxtaxa ga Gariréaanacügu yaxũxgu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga Chimáũ rü naẽneẽ ga Aü̃dré. Rü nümagü rü woetama püchaetanüxü̃ nixĩgü rü yéma naxtaawa napüchaegü. 17 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe perüxĩ rü tá pexü̃ charüngü̃xẽẽ na chauxü̃tawa penagagüxü̃cèx i duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 18 Rü yexgumatama ga yema taxre, rü yéma nanawogü ga norü püchagü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ. 19 Rü yéamaxü̃ra naxũ ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga Chaü̃tiágu rü naẽneẽ ga Cuáü̃. Rü Zebedéu nanegü nixĩgü ga nümagü. Rü wüxi ga nguewa nayexmagü, rü yéma ínanangáitagü ga norü püchagü. 20 Rü yexgumatama Ngechuchu naxcèx naca. Rü nümagü rü yéma nguewa tüxü̃ natèxgü ga nanatü ga Zebedéu namaã ga tümaãrü puracütanüxü̃gü, rü Ngechuchuwe narüxĩ.

Wüxi ga yatü ga ngoxo nawa yexmaxü̃chiga

(Lc 4.31-37)

21 Rü ĩãne ga Capernáũwa nangugü. Rü yexguma ngü̃xchigaarü ngunexü̃wa nanguxgu, rü Ngechuchu rü ngutaquẽ́xepataü̃wa naxũ rü yexma naxücu. Rü yéma inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃. 22 Rü duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae, yerü aixcüma Tupanaãrü poramaã meã nanangúexẽẽ rü tama ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃rüü̃ nixĩ. 23-24 Rü guma ĩãneãrü ngutaquẽ́xepataü̃wa nayexma ga wüxi ga yatü ga ngoxo nawa yexmaxü̃. Rü aita yéma naxü, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ totanüwa cuxũ, Pa Ngechuchu Pa Nacharétucü̱̃ã̱x? ¿Nuã cuxũ na toxü̃ cuyadèi̱xü̃cèx? Choma rü cuxü̃ chacuèx na Tupana Nane ya Üünecü quiĩxü̃ —ñanagürü. 25 Rü Ngechuchu nüxü̃ naxoo̱x ga yema ngoxo, rü ñanagürü: —¡Iyarüngeèx rü ínaxũxũ nawa ya yima yatü! —ñanagürü. 26 Rü yexguma ga yema ngoxo rü guma yatüxü̃ niyuãchixẽẽ, rü tagaãcü aita naxüãcüma nawa ínaxũxũ. 27 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü, rü namücügüna nicachigü rü ñanagürügü: —¿Ṯacü nixĩ i ñaã? Maneca wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i ngu̱xẽẽtae nixĩ. Nüma rü aixcüma Tupanaãrü poramaã meã nangu̱xẽẽtae. Rü woo i ngoxogü rü naga naxĩnüẽ i ngẽxguma namuãxgu —ñanagürügü. 28 Rü yemaãcü nixĩ ga paxa guxü̃wama ga Gariréaanewa rü Ngechuchuchigaxü̃ nacuèxgüxü̃ ga duü̃xü̃gü.

Ngechuchu rü Chimáũ ga Pedru nèxẽcèx nayataanexẽẽ

(Mt 8.14-15; Lc 4.38-39)

29 Rü yexguma ngutaquẽ́xepataü̃wa ínaxũxũgu ga Ngechuchu, rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃maã Chimáũ rü Aü̃drépatawa naxũ. 30 Rü Chimáũ nèxẽ rü ngürücarewa iyexma, yerü iyaxaxüne. Rü Ngechuchumaã ngĩxü̃ nixugüe. 31 Rü ngĩxcèx nixũ, rü ngĩxmẽ́xgu nayayauxãchi, rü ngĩxü̃ ínarüdaxẽẽ. Rü yexgumatama igèu̱xãchi ga na yaxaxünexü̃. Rü íirüda, rü inaxügü ga naxcèx na namexẽẽãxü̃ ga õna.

Ngechuchu rü muxü̃ma ga iḏaaweexü̃cèx nayataanexẽẽ

(Mt 8.16-17; Lc 4.40-41)

32 Rü yexguma marü yanaxücuxgu ga üèxcü ga na nachütachaü̃xü̃, rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ rü guxü̃ma ga ingoxoã̱xgüxü̃. 33 Rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü yexma guma ĩpataarü ĩã̱xwa naxcèx nangutaquẽ́xegü. 34 Rü nüma nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaawemaã iḏaaweexü̃. Rü ínanawoxü̃ ga muxü̃ma ga ngoxogü, natürü nüxna nanachu̱xu ga na yadexagüxü̃, yerü nümagü ga ngoxogü rü nüxü̃ nacuèxgü na texé yiĩxü̃.

Ngechuchu rü nanaxunagü ga ore ga mexü̃ ga ngutaquẽ́xepataü̃wachigü

(Lc 4.42-44)

35 Rü ngunetüü̃ ga tauta yangóonegu, rü inaxũãchi ga Ngechuchu. Rü ĩãneãrü yéaxüra ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa naxũ na yéamaxü̃ra yayumüxẽxü̃cèx. 36 Rü Chimáũ rü namücügümaã Ngechuchucèx nayadaugü. 37 Rü yexguma nüxü̃ iyangaugügu, rü ñanagürügü nüxü̃: —Guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü cuxcèx nadaugü —ñanagürügü. 38 Natürü ga nüma rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngĩxã rü toxnamana taxĩ náĩgü ya ĩãnexãcügü ya ngaicamagünewa na nge̱ma rü ta chanaxunagüxü̃cèx i ore i mexü̃! Erü woetama ngẽmacèx nixĩ i Capernáũãrü ĩãnewa íchaxũxũxü̃. 39 Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü guxü̃ma ga Gariréaanegu nixũãgüchigü. Rü wüxichigü ga ĩãneãrü ngutaquẽ́xepataü̃wa rü nüxü̃ nixuchigü ga ore ga mexü̃, rü ínayawoxü̃ẽtanü ga ngoxogü.

Ngechuchu rü wüxi ga rüchaxünexü̃cèx nayataanexẽẽ

(Mt 8.1-4; Lc 5.12-16)

40 Rü Ngechuchucèx nixũ ga wüxi ga yatü ga chaxünemaã iḏaawecü. Rü napẽ́xegu nayacaxã́pü̱xüãcüma ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ngẽxguma cunaxwèxegu na choxü̃ curümexẽẽxü̃, rü cuxü̃́ natauxcha na chauxcèx cuyataanexẽẽxü̃ —ñanagürü. 41 Rü Ngechuchuaxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ ga guma yatü. Rü nüxü̃ ningõgü rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃, chanaxwèxe. ¡Marü curüme! —ñanagürü. 42 Rü yexgumatama nüxü̃́ inayarüxo ga na nachaxünexü̃ ga guma yatü. Rü meãma naxcèx nitaane. 43-44 Rü Ngechuchu rü yexgumatama ínayamu. Rü meãma nanaxucu̱xẽ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx, tãxũtáma texémaã nüxü̃ quixu! ¡Natürü nge̱ma paixü̃tawa naxũ, rü cugü nüxü̃ yadauxẽẽ! ¡Rü curü mexẽẽcèx nüxna yaxuaxü̃ i curü ãmare ga yema Moĩché tüxü̃ muxü̃ na nüxü̃ nacuáxü̃cèx i duü̃xü̃gü na curümexü̃ nawa i curü daawe! —ñanagürü. 45 Natürü nüma ga guma yatü rü ínixũ rü inanaxügü ga na guxãmaãma nüxü̃ yaxuxü̃ ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü marü taxucürüwa ngóxü̃wama duü̃xü̃güpẽ́xewa ĩãnegügu naxücu. Natürü dauxchitagu ga ngextá duü̃xü̃gü ítaxuxü̃gu narüxã̱ũ̱x. Rü yéma naxcèx naxĩĩxü̃ ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ãnewa ne ĩxü̃.

2

Ngechuchu rü wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicücèx nayataanexẽẽ

(Mt 9.1-8; Lc 5.17-26)

1-2 Rü yixcama ga ñuxre ga ngunexü̃wena rü wenaxãrü Capernáũãrü ĩãnegu naxücu ga Ngechuchu. Rü yexguma duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáchigagügu na ĩpatawa nayexmaxü̃, rü yéma nangutaquẽ́xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü düxwa ga ĩã̱xtüwa rü nanapá. Rü nüma ga Ngechuchu rü namaã nüxü̃ nixu ga ore i mexü̃. 3 Rü yéma nangugü ga ãgümücü ga yatügü ga yéma nangetaü̃güxü̃ ga wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicü. 4 Natürü yema na namuxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü, rü taxucürüwama Ngechuchuxü̃tawa nangugü. Rü yemacèx ínanapogüétü ga Ngechuchu íyexmaxü̃wa ga guma ĩpata. Rü yéma norü caruü̃gu ínanac̱ẖüxüetaü̃gü ga guma naw̱ãĩxãchicü. 5 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga ñuxãcü aixcüma na yaxõgüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃ ga guma naw̱ãĩxãchicü: —Pa Chaunex, curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ —ñanagürü. 6-7 Natürü ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü yéma narütogü. Rü naãẽwa ñaxü̃gu narüxĩnüẽ: —¿Ñuxãcü tama namuü̃ na ngẽmaãcü yadexaxü̃? ¿Rü ṯacü Tupanamaã yaxugüxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya duü̃xü̃güarü pecaduxü̃ ngechaü̃cü —ñaxü̃gu narüxĩnüẽ. 8 Natürü yexgumatama ga Ngechuchu rü nüxü̃ nicuèxãchi ga yema nagu naxĩnüẽxü̃, rü yemacèx nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽmagu perüxĩnüẽ i pemax? 9 —¿Ṯacü nixĩ i rütauchamaẽxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃ ya daa naw̱ãĩxãchicü:

“Curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃”, rü ẽ́xna:

“¡Inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü íixũ!” ñaxü̃? 10-11 —Natürü ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na Chaunatü núma choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxguwena rü guma naw̱ãĩxãchicüxü̃ ñanagürü: —Cumaã nüxü̃ chixu rü ¡inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü cupatawa naxũ! —ñanagürü. 12 Rü yexgumatama inachi ga guma iḏaawecü. Rü nanayaxu ga norü caruü̃, rü ínaxũxũ napẽ́xewa ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃. Rü yemacèx ga yema duü̃xü̃gü rü nabèi̱xãchiãẽgü, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü, rü ñanagürügü: —Taguma nüxü̃ tadau i ṯacü i ñaãrüü̃ ixĩxü̃ —ñanagürügü.

Lebícèx naca ga Ngechuchu

(Mt 9.9-13; Lc 5.27-32)

13 Rü yemawena rü wenaxãrü naxtaacutüwa naxũ ga Ngechuchu. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxcèx naxĩ. Rü nüma rü nanangúexẽẽ. 14 Rü yexguma yéma naxüpetügu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga Lebí ga Arupéu nane. Rü nüma ga Lebí rü yéma narüto nawa ga yema nachica ga duü̃xü̃güna dĩẽru ngĩxü̃ ínayaxuxü̃wa naxcèx ga Dumacü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacü yerü woetama yema nixĩ ga norü puracü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. Rü inachi ga Lebí, rü nawe narüxũ. 15 Rü yéma Lebípatawa nachibü ga Ngechuchu. Rü yéma nachibüe ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Lebírüü̃ Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ yauxgüxü̃. Rü nayexmagü ta ga togü ga duü̃xü̃gü ga taxúema nacümamaã taãẽgüxü̃ ga yéma mechawa rütogüxü̃ namaã ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü. Yerü namu ga yema nawe rüxĩxü̃. 16 Rü yéma nayexmagü ta ga ñuxre ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema togümaã na nachibüxü̃ ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃güna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i perü ngúexẽẽruü̃ rü namaã nachibü i ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü i dĩẽruarü yauxwa puracüexü̃ rü duü̃xü̃gü i pecaduã̱xgüxü̃? —ñanagürügü. 17 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma poraexü̃ rü tama nanaxwèxe ya duturu, natürü ngẽma iḏaaweexü̃ waxi nixĩ i naxwèxexü̃ ya duturu. Choma rü tama mexü̃güna na chaxuxü̃cèx nixĩ ga núma chaxũxü̃, natürü núma chaxũ na nüxna chaxuxü̃cèx i pecaduã̱xgüxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchuna aurechigacèx nacagüe

(Mt 9.14-17; Lc 5.33-39)

18 Rü wüxi ga ngunexü̃gu rü tama nachibüe yerü Tupanacèx naxauree ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngúexü̃gü rü Parichéugüarü ngúexü̃gü. Rü yemaxü̃ nadaugügu ga ñuxre ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ rü nüxna nayacagüe, rü ñanagürügü: —Ngẽma Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü rü Parichéugüarü ngúexü̃gü rü naxauree. ¿Rü tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü i tama naxaureexü̃? —ñanagürügü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ẽ́xna wüxi i ngĩgüarü petawa rü pexcèx namexü̃ na naxaureexü̃ i ngẽma nüxna naxugüxü̃ ega natanüwa nangẽxmagu i ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma natanüwa nangẽxmayane i ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃ rü taxucürüwama naxauree i ngẽma nüxna naxugüxü̃. 20 —Natürü wüxi i ngunexü̃ rü ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃ rü tá namücügüna nixũgachi. Rü ngẽma ngunexü̃gu tá nixĩ i naxaureexü̃. [Rü chorü ngúexü̃gü rü taxucürüwama naxauree i ñu̱xma erü natanüwa changẽxma. Natürü ínangu tá i ngẽma ngunexü̃ na nüxna chixũgachixü̃, rü ngẽxguma tá nixĩ i naxaureexü̃.] 21 —Rü taxúema wüxi i naxchirutüchi i ngexwacaxü̃xü̃maã tanapaita i wüxi i naxchiru i ngauxü̃. Erü ngẽxguma nañaãchimügu i ngẽma natüchi i ngexwacaxü̃xü̃, rü tá nanagáuxẽẽ i ngẽma ngauxü̃ i naxchiru. Rü noxriarü yexera tá narügáu. 22 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxúema ngexwacaxü̃cü ya binu rü wüxi i marü ngauxü̃ i naxchiü̃ i naxchèxmünaxcèxgu tayabacuchi. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü naxü̱xgu rü yima binu ya ngexwacaxü̃cü rü narüngu, rü tá nayawã̱ĩ̱xẽẽ i ngẽma naxchiü̃ i ngauxü̃ i naxchèxmünaxcèx. Rü ngẽxma tá inayarüxo ya binu rü naxchiü̃ rü ta. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe ya ngexwacaxü̃cü ya binu rü ngexwacaxü̃xü̃ i naxchiü̃gu tayabacuchi. [Rü chorü ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ na taxucürüwama namaã nawüxiguxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i pecümagü —ñanagürü ga Ngechuchu.]

Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü trigu nibuxetanü ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu

(Mt 12.1-8; Lc 6.1-5)

23 Wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã trigunecüwa nachopetü. Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü inaxĩãcüma inanaxügüe ga trigu na yabuxetanüxü̃. 24 Rü yema Parichéugü rü Ngechuchuna nacagü rü ñanagürügü: —Dücèx ¿rü tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü rü nanaxügü i ngẽma tama mexü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu na naxüxü? —ñanagürügü. 25 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Taguma ẽ́xna poperawa nüxü̃ pedau ga ṯacü na naxüxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí rü natanüxü̃gü ga yexguma õna nüxü̃́ tau̱xgu rü nataiyaegu? 26 Rü yexguma paigüarü ãẽ̱xgacü yixĩgu ga Abiatáru, rü Dabí rü Tupanapatagu naxücu. Rü nanangõ̱x ga yema pãũ ga üünexü̃ ga paigücèxicatama ixĩxü̃. Rü nüma ga Dabí rü natanüxü̃maã rü ta nangau ga yema pãũ —ñanagürü. 27 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Ngẽma ngü̃xchigaarü ngunexü̃ rü duü̃xü̃gücèx nixĩ ga naxüxü̃. Rü tama ngü̃xchigaarü ngunexü̃cèx nixĩ ga naxüxü̃ ga duü̃xü̃gü. 28 —Rü ngẽmacèx ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü namaã inacuèx ta i ngü̃xchigaarü ngunexü̃ —ñanagürü.

3

Wüxi ga yatü ga yumécüchiga

(Mt 12.9-14; Lc 6.6-11)

1 Rü wenaxãrü ngutaquẽ́xepataü̃gu naxücu ga Ngechuchu. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga norü wüxichacüüwa yumécü. 2 Rü yema Parichéugü, rü Ngechuchuxü̃ nangugügü ngoxi tá namexẽẽã ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, na yemaãcü nüxü̃́ nayexmaxü̃cèx ga ṯacücèx na ínaxuaxü̃güãxü̃. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga guma yumécü: —¡Írüda, rü nuxã ngãxü̃tanügu yachi! —ñanagürü. 4 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema togü ga yéma yexmagüxü̃na naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i mexü̃ na naxüxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? ¿Namexü̃ na naxüxü̃ i mexü̃ rü ẽ́xna chixexü̃? ¿Rü namexü̃ na namaxẽẽxü̃ rü ẽ́xna yamáxü̃? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü yexma nayarüngeèxgümare. 5 Rü nüma ga Ngechuchu rü nuchametüãcüma nüxü̃ nidaugüãchi ga yema nüxü̃ íchomaẽguãchixü̃. Rü nangechaü̃ yerü tama inaxĩnüẽchaü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Rü guma yatüxü̃ ñanagürü: —¡Iyanawẽ́xãchixẽẽ ya cuxmẽ́x! —ñanagürü. Rü yexguma ga guma yatü rü nügü inayarüwẽ́xãchimẽ́xẽxẽẽ. Rü yexgumatama rü narümexmẽ́x. 6 Natürü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga Parichéugü, rü ínachoxü̃ ga yéma. Rü Erodetanüxü̃maã inanaxügüe ga na naxcèx nadaugüxü̃ ga ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yamèxgüxü̃.

Naxtaacutüwa Ngechuchucèx nangutaquẽ́xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü

7 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã naxtaacutüwa naxũ. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Gariréaanecü̱̃ã̱x rü nawe narüxĩ. 8 Rü yexguma nüxü̃ nacuáchigagügu ga guxü̃ma ga yema mexü̃gü ga naxüxü̃ ga Ngechuchu, rü naxcèx naxĩtaquẽ́xe ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yudéaanecü̱̃ã̱x, rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü Iduméããnecü̱̃ã̱x, rü Yudáü̃ãrü tocutücü̱̃ã̱x rü yema naãne ga Tiru rü Chidã́ũãrü ĩãnegü nawa yexmaxü̃cü̱̃ã̱x. 9 Rü yemacèx ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ namu na wüxi ya ngue naxcèx namexẽẽgüxü̃cèx na tama yéma yaxũxtügüãxü̃cèx ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 10 Yerü nüma rü nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma, rü yemacèx guxü̃ma ga yema iḏaaweexü̃ rü naxcèx naxĩ na nüxü̃ yangõgügüxü̃cèx. 11 Rü yexguma yema ngoxoã̱xgüxü̃ ga duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu, rü napẽ́xegu nacaxã́pü̱xügü rü tagaãcü ñanagürügü: —Cuma nixĩ ya Tupana Nane quiĩxü̃ —ñanagürügü. 12 Natürü nüma ga Ngechuchu rü poraãcü nayaxucu̱xẽgü na tama duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga nachiga.

Ngechuchu nanade ga 12 ga norü ngúexü̃gü na toxnamana namugüãxü̃cèx

(Mt 10.1-4; Lc 6.12-16)

13 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wüxi ga mèxpǘnewa ínaxü̃ãchi. Rü yéma naxcèx naca ga yema ngúexü̃gü ga nüma nanaxwèxexü̃. Rü naxü̃tagu naxĩtaquẽ́xegü. 14 Rü yematanüwa nayadexechi ga 12 ga norü ngúexü̃gü na namücügüxüchi yiĩxü̃cèx, rü na yamugüãxü̃cèx ga norü orearü unagüwa. Rü yemagü rü Imugüxü̃gu nanaxüéga. 15 Rü pora nüxna naxã na Tupanaãrü poramaã ínawoxü̃ãxü̃cèx ga ngoxogü. 16 Rü ñaãgü nixĩ ga nae̱ga ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü ga nadexü̃. Rü wüxi nixĩ ga Chimáũ ga Pedrugu naxüégaxü̃. 17 Rü togü nixĩ ga Chaü̃tiágu rü naẽneẽ ga Cuáü̃. Rü nümagü rü Zebedéu nanegü nixĩ. Rü Ngechuchu rü Boanéregu nanaxüéga. Rü ngẽma nixĩ i Duruanexü̃ Nanegü —ñaxü̃chiga. 18 Rü togü nixĩ ga Aü̃dré, rü Piripi, rü Baturumé, rü Mateu, rü Tumachi, rü Chaü̃tiágu ga Arupéu nane, rü Tadéu, rü Chimáũ ga iporaãẽcüücü. 19 Rü to nixĩ ga Yuda ga Icariúte ga yixcama bexma Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃.

Ngechuchuxü̃ nixugüe na ngoxoarü poramaã napuracüxü̃

(Mt 12.22-32; Lc 11.14-23, 12.10)

20 Rü yemawena rü wüxi ga ĩpatagu naxücu ga Ngechuchu. Rü wenaxãrü naxcèx nangutaquẽ́xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü yemacèx woo na nachibüexü̃cèx rü nangechicagü ga nüma rü norü ngúexü̃gü. 21 Rü yexguma yemaxü̃ taxĩnüẽgu ga guxema natanüxü̃gü ga Ngechuchu, rü ítayadaugü na tayagagüxü̃cèx, yerü nüxü̃ tixugügü rü: —Naxãũãẽmare —ñatagürügü. 22 Rü yexgumarüü̃ ta ga yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü i Ngechuchu, rü ngoxogünatü i Bechebúarü poramaã nixĩ i ínawoxü̃ãxü̃ i ngoxogü —ñanagürügü. 23 Natürü ga Ngechuchu rü naxcèx naca ga yema ngúexẽẽruü̃gü. Rü wüxi ga ore ga cuèxruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxãcü i Chataná i nügütama ínatèxüchixü̃? 24 —Rü ngẽxguma chi wüxi i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü nügütanüxü̃watama nügü nadaixgu, rü taxuacüma natai i ngẽma nachiü̃ãne. 25 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩpatacü̱̃ã̱x nügü itoyegu, rü taxuacüma natai ya yima ĩpata. 26 —Rü ngẽxgumarüü̃ chi ta nixĩ i Chataná ega nügümaã nanuxgu rü nügü yamèxgu, rü taxuacü chima natai i ngẽxguma. Rü chi ngẽxma nagu̱x. 27 —Rü taxuacüma texé wüxi ya yatü ya poracüpatagu taxücu na nüxna tanapuxü̃xü̃cèx i norü ngẽmaxü̃gü, ega tama tayanèi̱xiragu. Erü ngẽmaãcüxica tá nixĩ i tüxü̃ nanguxü̃xü̃ na tanapuxü̃xü̃ i norü ngẽmaxü̃gü. 28 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i duü̃xü̃gü i guxü̃ma i norü pecadugü rü guxü̃ma i ṯacü i chixexü̃ i namaã yadexagüxü̃. 29 —Natürü texé ya chixexü̃ namaã ixugüxe i Tupanaãẽ i Üünexü̃, rü tagutáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ya Tupana. Rü guxü̃gutáma chixexü̃wa tüxü̃ natèx —ñanagürü. 30 Rü yema ñanagürü ga Ngechuchu, yerü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü: “Nangoxoã̱x” ñanagürügü nüxü̃.

Ngechuchuarü mamá rü naẽneẽgüchiga

(Mt 12.46-50; Lc 8.19-21)

31 Rü yexgumayane rü ítangugü ga Ngechuchuarü mamá rü naẽneẽgü. Natürü ĩpataarü düxétügu tarücho, rü naxcèx yéma tangemagü. 32 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ íchomaẽguãchixü̃, rü ñanagürügü nüxü̃: —Curü mamá rü cueneẽgü rü cueyèxgü, rü yéa düxétüwa tangẽxmagü, rü cuxcèx tadaugü —ñanagürügü. 33 Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü? —ñanagürü. 34 Rü yema nüxü̃ íchomaẽguãchixü̃xü̃ nidaugüãchi, rü ñanagürü: —Rü daxegü tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü. 35 —Erü guxãma ya texé ya naxǘxe i Tupanaãrü ngúchaü̃, rü yíxema tixĩ ya chaueneẽ rü chaueyèx rü chaue —ñanagürü.

4

Ore ga toecügu ixuxü̃

(Mt 13.1-9; Lc 8.4-8)

1 Rü wenaxãrü inanaxügü ga Ngechuchu ga na nangúexẽẽãxü̃ ga duü̃xü̃gü ga guma naxtaxaãnacüwa. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü yexma naxcèx nangutaquẽ́xegü. Rü yemacèx düxwa wüxi ga ngue ga yéma naxtaawa yexmanegu nixüe ga Ngechuchu, rü gumawa narüto. Rü yema duü̃xü̃gü rü naxtaxaãnacügu narücho. 2-3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü inanaxügü ga muxü̃ma ga ore ga cuèxruü̃wa na nangúexẽẽãxü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —¡Dücèx, iperüxĩnüẽ i ñaã ore! Wüxi ga yatü ga toecü rü triguarü towa naxũ. 4 —Rü yexguma triguchiremaã nagüaneãgu, rü ñuxre ga triguchire rü namagu nayi. Rü ínangugü ga werigü, rü nanawecu. 5 —Rü náĩgü ga triguchire rü nutatanügu nayi ga ngextá ínachicaxü̃wa ga waixü̃mü. Rü paxa narüxügü ga guma triguchire, yerü ga waixü̃mü rü tama nayaxcü. 6 —Natürü yexguma nangunagügu ga üèxcü, rü ínanagu ga guma trigu rü narüṉ̃exgü. Rü nayue, yerü tama poraãcü nixãmaxã. 7 —Rü náĩgü ga triguchire rü toranecügu nayi. Rü yexguma nayaegu ga tora, rü guma triguxü̃ inawocu, rü yemacèx tama nixo. 8 —Natürü náĩgü ga triguchire rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü meãma nayae, rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü nümaxü̃neyèxawa rü 30 pü̱xü ínanguxuchi ga norü o, rü náĩgüwa rü 60, rü náĩgüwa rü 100 ínanguxuchi —ñanagürü. 9 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta: —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ñaã ore! —ñanagürü.

Ṯacüchiga nixĩ ga yema ore ga cuèxruü̃gügu ixuxü̃

(Mt 13.10-17; Lc 8.9-10)

10 Rü yemawena ga yexguma nanüxĩcèxgu ga Ngechuchu, rü yema naxü̃tagugüxü̃ wüxigu namaã ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü nüxna nacagüe ga na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga cuèxruü̃gu ixuxü̃. 11-12 Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ i taxuü̃ma i togü nüxü̃ cuáxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax. Natürü ngẽma togü i tama tatanüxü̃ ixĩxü̃cèx rü cuèxruü̃gu chayaxuãcüma namaã nüxü̃ chixu i ore na woo nüxü̃ nadaunügu rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ na yiĩxü̃cèx, rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu rü tama nüxü̃ na nacuèxgüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü namaã nüxü̃ chixu na tama nüxü̃ naxoexü̃cèx i nacüma i chixexü̃ rü tama Tupana nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü —ñanagürü.

Ngechuchu rü meã nanango̱xẽẽ ga yema ore ga cuèxruü̃ ga toecüchigagu ixuxü̃

(Mt 13.18-23; Lc 8.11-15)

13 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —¿Pema rü ta ẽ́xna tama nüxü̃ pecuèxgü na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i cuèxruü̃ i nüxü̃ chixuxü̃? ¿Rü ñuxũcürüwa tá nüxü̃ nacuèxgü i ngẽma togü? 14 —Rü yíxema toexe, rü yíxema tixĩ ya ore i mexü̃ unagüxe. 15 —Rü nangẽxma i duü̃xü̃gü i guma triguchire ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ ixĩgüxü̃. Rü nümagü rü nüxü̃ naxĩnüẽ i ore i mexü̃, natürü yixcama marü nüxü̃ naxĩnüẽguwena, nge̱ma nangu i Chataná rü nüxna nanapu i ngẽma ore i mexü̃ ga noxri yaxõgüxü̃. 16 —Rü togü rü ngẽma triguchire ga nutatanügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩgü. Rü ngẽmagü nixĩ i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i ore i mexü̃, rü taãẽãcüma nayauxgüxü̃. 17 —Natürü ngẽma na tama aixcüma nagu naxĩnüẽxü̃ i ngẽma ore, rü paxaãchitama nayaxõgü. Rü ngẽmacèx i yixcama ngẽxguma ngẽma oregagu guxchaxü̃gü nüxü̃ üpetügu rü ẽ́xna duü̃xü̃gü naxchi aiegu, rü nüxü̃ narüxoe i ngẽma ore ga noxri yaxõgüxü̃. 18-19 —Rü togü rü guma triguchire ga toranecügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩgü. Nümagü rü nüxü̃ naxĩnüẽ i ngẽma ore i mexü̃, natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gücèx naxoegaãẽgü rü norü dĩẽruguama narüxĩnüẽ, rü nanaxwèxegü i nüxü̃́ na nangẽxmaxü̃ i muxü̃ma i to i norü ngẽmaxü̃gü. Rü guxü̃ma i ngẽma rü nüxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore i mexü̃ rü nüxü̃ nüxü̃ narüxoexẽẽ na tama naxügüãxü̃cèx i ngẽma mexü̃ i Tupana nüxü̃́ naxwèxexü̃. 20 —Rü togü rü guma triguchire ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩgü. Ngẽmagü nixĩ i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i ore i mexü̃ rü nayauxgüxü̃ rü meã Tupana naxwèxexü̃ãcüma maxẽxü̃. Rü nümaxü̃ rü guma trigu ga 30 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ nixĩgü. Rü nümaxü̃ rü guma 60 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ nixĩgü. Rü nümaxü̃ rü guma 100 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ nixĩgü —ñanagürü.

Ore ga omügu ixuxü̃

(Lc 8.16-18)

21 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü nüxü̃: —¿Ẽ́xna nuã tanange i wüxi i omü na wüxi i caichã́ũtüü̃gu rü ẽ́xna wüxi i pechicatüü̃gu na yaxücuchixü̃cèx? Tama ngẽmaãcü nixĩ, erü wüxi i omü rü dauxnagu tanaxünagü na nge̱ma inabaxixü̃cèx. 22 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i ṯacü iicúxü̃, rü yixcüra rü duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nacuèxgüama. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃gücèx ẽxü̃guxü̃ rü tá nango̱xoma i yixcüra. 23 —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 24 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü nüxü̃: —¡Meã naga pexĩnüẽ i ngẽma nüxü̃ pexĩnüẽxü̃! Rü ngẽma pema naga na pexĩnüẽxü̃rüü̃ tá nixĩ i Tupana i pexna naxããxü̃ i cuèx. Rü nae̱tü tá poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ. 25 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü texé ya aixcüma naga ĩnüxẽ i ñaã ore i mexü̃ rü Tupana rü yexeraãcü tá tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ. Natürü yíxema tama naga ĩnüxẽ i ñaã ore rü Tupana tá tüxna nanayaxu i ngẽma íraxü̃ i cuèx i tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃ —ñanagürü.

Ore ga triguchire ga rüxüxü̃gu ixuxü̃

26 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ta: —Pemaã tá nüxü̃ chixu i wüxi i ore i cuèxruü̃ na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. Rü wüxi ya yatü rü waixü̃mügu nanato ya triguchire. 27 —Rü nüma ya yatü rü chütacü nape rü moxü̃ãcü ínarüda, rü yoxni ya yima triguchire rü narüxü rü niyachigü. Natürü nüma ya yatü rü tama nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü na naxüxü̃ rü na nayaxü̃. 28 —Rü ngẽmaãcü i ngẽma waixü̃mü rü nüẽchamatama nanaxüxẽẽ ya yima triguchire. Rü naã́tügüxira narüxü rü yixcama i nachacu rü ngẽmawena nachacuwa nanguxü̃ i norü o. 29 —Rü ngẽxguma marü yadauxgu i ngẽma norü o, rü nanabuxu erü marü nawa nangu i norü buxgü —ñanagürü.

Ore ga motachachiregu ixuxü̃

(Mt 13.31-32; Lc 13.18-19)

30 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü Tupanaarü ore rü yexera nixũchigü ¿Rü nanaṯacüraxü̃ rü ṯacügu tanangu? 31-32 —Rü ñoma wüxi ya motachachire ya waixü̃mügu itoxü̃nerüü̃ nixĩ. Rü woo guxü̃nema ya nanetüchirexü̃ narüxíramaẽ, natürü ngẽxguma inatoxgu, rü narüxü rü naya ñu̱xmata guxü̃ma i togü i nanetüxü̃ nayexera. Rü nachacüü rü nita, rü woo werigü rü natanügu nixüachiãü̃ —ñanagürü.

Cuèxruü̃gu ixuxü̃ ga oremaã nidexa ga Ngechuchu

(Mt 13.34-35)

33 Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga nayexgumaãchiraü̃xü̃ ga ore ga cuèxruü̃gümaã nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Natürü yema cuèxruü̃gü rü tama yema duü̃xü̃güarü cuèxü̃ nangupetü. 34 Rü ore ga cuèxruü̃gu ixuxü̃xĩcatama nixĩ ga norü ngu̱xẽẽtae. Rü yixcama ga yexguma nanüxĩcèxgügu, rü norü ngúexü̃gücèx meãma nanango̱xẽẽ ga guxü̃ma.

Ngechuchu rü buanecüxü̃ rü yuapexü̃ ínayachaxãchixẽẽ

(Mt 8.23-27; Lc 8.22-25)

35 Rü yematama ngunexü̃gu ga marü nachütachaü̃gu, rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¡Ngĩxã rü naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. 36 Rü yexguma duü̃xü̃güna yéma inaxĩãchi. Rü norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nigagü nagu ga guma ngue ga marü nawa nayexmane. Rü yexgumarüü̃ ta ga togü ga duü̃xü̃gü rü náĩgü ga nguegügu ínayaxümücügü. 37 Rü yexguma yaxãü̃yane rü inaxü ga wüxi ga buanecü ga taxüchicü. Rü yema na nataxüchixü̃ ga buanecü, rü guma nguegu niyauxcuchichigü ga yuape, rü yexma nabaxü̃güchaü̃. 38 Natürü ga Ngechuchu rü guma nguechinüwa wüxi ga cüxeruü̃gu naca, rü yéma nape. Rü ínanaḇaixgügü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ẽ́xna curü me nixĩ na nuxma ibaxü̃güxü̃? —ñanagürügü. 39 Rü yexguma ínarüda ga Ngechuchu. Rü buanecüna nachogü rü ñanagürü nüxü̃ ga guma naxtaxa: —¡Iyarüchiane rü íyachaxãchi! —ñanagürü. Rü ínayachaxãchi ga buanecü rü guxü̃wama ínachaxanemare. 40 Rü yemawena ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽmaãcü poraãcü pemuü̃ẽ? ¿Ñu̱xma rü ta ẽ́xna tama aixcüma peyaxõgü? —ñanagürü. 41 Natürü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü namuü̃ẽ. Rü nügüna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Texe ẽ́xna nixĩ ya daa rü èi̱xrücü ya buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü.

5

Yatü ga Gadáracü̱̃ã̱x ga ngoxogü nawa yexmagüxü̃

(Mt 8.28-34; Lc 8.26-39)

1 Rü naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadáraanewa. 2-3 Rü yexguma marü nguewa ínaxüegu ga Ngechuchu, rü yéma naxcèx nixũ ga wüxi ga yatü ga ngoxo nawa yexmaxü̃. Rü yema yatü rü duü̃xẽgüchíquẽ́xewa ne naxũ, yerü yexma nixĩ ga yanaxauchigünexü̃xü̃. Rü taxúexü̃ma nanguxü̃ na tayanáĩxü̃, woo cadenamaã. 4 Rü woo muẽ̱xpü̱xcüna cadenamaã nayanèĩ̱xparagü rü nayanèĩ̱xchacüügü, natürü nüma rü guxü̃guma íraxü̃gu inanacauü̃güama, rü yemaãcü taxúexü̃ma nanguxü̃. 5 Rü ngunecü rü chütacü rü yuetachiquẽ́xetanügu rü naxpü̱xgügu nanaxauchigüane. Rü yexma nanacaeane, rü nutamaã nügügu napogü. 6 Natürü yexguma yaxü̃gutama Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu, rü naxcèx inañaãchi, rü napẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü. 7 Rü aita naxüãcüma ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ nuã choxü̃ cuyachixewe, Pa Ngechuchux, Pa Tupanaxü̃chi Nanex? Rü Tupanae̱gagu cuxü̃ chacèèxü̃ na tama ngúxü̃ choxü̃ quingexẽẽxü̃ —ñanagürü. 8 Rü yemaãcü nidexa ga yema ngoxo yerü Ngechuchu rü marü ñanagürü nüxü̃: —Pa ngoxox, ¡ínaxũxü̃ nawa ya yima yatü! —ñanagürü. 9 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cuéga? —ñanagürü. Rü nüma ga ngoxo nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Muxũchixü̃ nixĩ i chauéga, erü tamu i tomax —ñanagürü. 10 Rü poraãcü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü na tama ínawoxü̃ãxü̃cèx ga yema naãnewa. 11 Rü yema nachicaarü ngaicamana ga naxpü̱xpechinüwa rü nayexmagü ga muxü̃ma ga cuchigü ga yéma chibüexü̃. 12 Rü yemacèx ga yema ngoxogü rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Nge̱ma cuchitanüwa toxü̃ namugü na nagu tachocuxü̃cèx! —ñanagürügü. 13 Rü Ngechuchu rü: —Ngü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ngoxogü rü guma yatüwa ínachoxü̃, rü yema cuchigügu nayachocu. Rü yema cuchigü ga wixgu 2000 ixĩgüxü̃ rü inaxü̃ãchi, rü naxtaacutüarü mèxpǘxü̃wa nayarüyuxgü. Rü yexma nayi. 14 Rü yema cuchigüarü dauruü̃gü rü ĩãnewa nabuxmü. Rü ĩãnewa rü yema ĩãneãrü ngaicamana ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa nüxü̃ nayarüxugügü ga yema üpetüxü̃. Rü ga duü̃xü̃gü rü ínayadaugü. 15 Rü yexguma Ngechuchu íyexmaxü̃wa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga guma yatü ga ngoxoã̱xchirécü. Rü yéma narüto, rü naxãxchiru, rü meãma naãẽxü̃ nacuèx. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü. 16 Rü yema cuchigüarü dauruü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga ṯacü na nüxü̃ ngupetüxü̃ ga guma yatü ga ngoxoã̱xchirécü rü ṯacü nüxü̃ na ngupetüxü̃ ga yema cuchigü, rü yema nixĩ ga togü ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixugüexü̃ ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 17 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü, rü inanaxügüe ga Ngechuchuxü̃ na nacèèxü̃güxü̃ ga na ínaxũxü̃xü̃cèx ga yema naãnewa. 18 Rü yexguma wenaxãrü nguegu yaxüegu ga Ngechuchu, rü guma yatü ga ngoxoã̱xchirécü, rü nüxü̃ nacèèxü̃ na Ngechuchuwe naxũxü̃cèx. 19 Natürü ga Ngechuchu rü tama nanaxwèxe, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Cuchiü̃wa naxũ rü cutanüxü̃maã nüxü̃ yarüxu i guxü̃ma i ngẽma cuxcèx naxüxü̃ ya Cori ya Tupana, rü ñuxãcü nüxü̃́ na cungechaü̃tümüü̃xü̃! —ñanagürü. 20 Rü nüma ga guma yatü rü ínixũ. Rü inanaxügü ga guxü̃ma ga Decaporíchiuanewa yexmagüne ga ĩãnegüwa nüxü̃ na yaxuxü̃ ga yema Ngechuchu naxcèx üxü̃. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü.

Yáiruxacüchiga rü yema nge ga Ngechuchuchirugu ingõgücüchiga

(Mt 9.18-26; Lc 8.40-56)

21 Rü yexguma nguegu naxtaxaarü tocutüwa nataegugu ga Ngechuchu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxcèx yéma nangutaquẽ́xegü. Rü nüma rü naxtaapechinüwa nayexma. 22 Rü yexguma yéma nayexmayane, rü yéma naxü̃tawa nangu ga ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü ga Yáirugu ãe̱gacü. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu, rü napẽ́xegu nanangücuchi. 23 Rü poraãcü nüxü̃ nacèèxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Chauxacü rü ituraxüchi. Rü chanaxwèxe i nge̱ma cuxũ na ngĩxü̃ cuyarüngõgüxü̃cèx na ngĩxcèx yataanexü̃cèx rü namaxü̃xü̃cèx —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nawe narüxũ. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ínayaxümücügü. Rü yéma nayaxũxtügü. 25 Rü yema muxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa iyexma ga wüxi ga nge ga 12 ga taunecü iḏaawecü namaã ga na naxãgüechaxü̃. 26 Rü muxü̃ma ga duturugü ngĩxü̃ naxüxü̃gü rü poraãcü ngúxü̃ ngĩxü̃ ningexẽẽgü. Rü yemaãcü natücèxma ngĩxü̃ igu̱xẽẽ ga gu̱xcü ga ngĩrü dĩẽru. Natürü tama ngĩxcèx nitaanee̱ga, rü niyexeraguchigüama ga ngĩrü ḏaawe. 27 Rü ü̃paacü togüèxwa Ngechuchuchigaxü̃ ixĩnü. Rü yemacèx yéma ixũ. Rü natanüwa ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuweama ne ixũ rü naxchirugu iyangõgü. 28 Yerü ñaxü̃gu irüxĩnü: —Ngẽxguma chi naxchiruxü̃mare chingõgügu, rü chi chauxcèx nitaane —ñaxü̃gu iruxĩnü. 29 Rü yexgumatama ínayachaxãchi ga ngĩgü, rü nüxü̃ iyacuèxãchi ga ngĩxĩnewa ga na ngixcèx yataanexü̃. 30 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nicuèxãchi ga na nawa ínaxũxü̃xü̃ ga pora. Rü naxcèx nadauegu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya chauxchirugu ingõgüxe? —ñanagürü. 31 Rü norü ngúexü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuma nüxü̃ cudau i ñuxre i duü̃xü̃gü nge̱ma cuxü̃ na yaxũtügüxü̃ rü ngẽxguma rü ta:

“¿Texé ya choxü̃ ingõgüxe?” ñacuxü̃ —ñanagürügü. 32 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nidaugüãchiama na tüxü̃ nadauxü̃cèx ga na texé na tiĩxü̃ ga guxema nüxü̃ ingõgüxe. 33 Rü yexguma ga yema nge rü ngĩrü muü̃maã yadu̱ru̱xãcüma naxü̃tawa ingu, yerü nüxü̃ icuèx ga ṯacü na ngĩxü̃ ngupetüxü̃. Rü napẽ́xegu iyacaxã́pü̱xü, rü aixcümaxü̃chi namaã nüxü̃ iyaxu ga guxü̃ma. 34 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Chauxacüx, curüme erü cuyaxõ. ¡Rü taãẽãcüma íixũ, erü marü naxüxü̃ i curü ḏaawe! —ñanagürü. 35 Rü yexguma íyadexayane, yéma nangugü ga ñuxre ga natanüxü̃gü ga guma ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuxacü rü marü iyu. ¿Tü̱xcüü̃ nüxü̃ cuchixeweecha ya Ngúexẽẽruü̃? —ñanagürügü. 36 Natürü ga Ngechuchu rü tama nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga yema duü̃xü̃güarü dexa. Rü yemacèx guma ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacüxü̃ ñanagürü: —¡Tãxṹ i cumuü̃xü̃, rü yaxõmare! —ñanagürü. 37 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínayagagü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Chaü̃tiágueneẽ. Natürü tama nanaxwèxe na texé ga togue nawe rüxĩxü̃. 38 Rü yexguma guma ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacüpatawa nangugügu, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau ga na íyacuxcuxü̃ rü poraãcü aita naxüeãcüma naxauxexü̃ ga duü̃xü̃gü. 39 Rü guma ĩpatagu naxücu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ípicuxcu rü ngẽmaãcü pexauxe? Ngẽma bucü rü tama iyu. Rü ipemare —ñanagürü. 40 Rü nüxü̃ nacugüecüraxü̃ãma ga duü̃xü̃gü. Natürü nüma ga Ngechuchu rü ĩã̱xtüwa nanamugü ga guxü̃ma. Rü yema bucünatücèx naca rü ngĩẽ, rü yema namücügü, rü namaã nixücu ga ínayexmaxü̃wa ga yema bucü. 41 Rü ngĩxmẽ́xgu nayayauxãchi, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Tarita cumi —ñanagürü. Rü ngẽma ore rü ñaxü̃chiga nixĩ:

“¡Inachi, Pa Bucü, ñacharügü cuxü̃!” ñaxü̃chiga nixĩ. 42 Rü yexgumatama ga yema bucü ga 12 ga taunecü ngĩxü̃́ yexmèxcü, rü íirüda rü iyaxũ. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü. 43 Natürü ga Ngechuchu rü poraãcü nüxna nanachu̱xu na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga yema ngupetüxü̃. Rü ñu̱xũchi nanamu na ngĩxü̃ naxüwemügüxü̃cèx ga yema bucü.

6

Nacharétuwa nayexma ga Ngechuchu

(Mt 13.53-58; Lc 4.16-30)

1 Rü yéma inaxũãchi ga Ngechuchu, rü guma ĩãne ga Nacharétu ga nawa nayaxü̃newatama naxũ. Rü norü ngúexü̃gü rü nawe narüxĩ. 2 Rü yexguma ngü̃xchigaarü ngunexü̃wa nanguxgu rü inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃ ga ngutaquẽ́xepataü̃wa. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma irüxĩnüẽxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügüna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Ngextá naxcèx nangu̱x i guxü̃ma i ngẽma ngu̱xẽẽtae? ¿Rü ngextá nanayaxu i ngẽma cuèx? ¿Rü ñuxãcü nanaxü i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i naxüxü̃? 3 —¿Taux ẽ́xna ñaã yiĩxü̃ i carpinteru i Ngechuchu, i Maríane, ya Chaü̃tiágu rü Yúche rü Chimáũ rü Yudaẽneẽ ixĩcü? ¿Rü taux ẽ́xna i naẽyèxgü rü nuxma tatanügu naxãchiü̃güxü̃? —ñanagürügü. Rü yemacèx ga yema duü̃xü̃gü rü tama naga naxĩnüẽchaü̃. 4 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ rü guxü̃wama i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nangechaü̃gü. Natürü norü ĩãnewatama rü natanüxü̃gütanüwatama rü napatawatama rü tama aixcüma nüxü̃ nangechaü̃gü —ñanagürü. 5 Rü yemacèx taxuacüma yéma nanaxü ga muxü̃ma ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. Rü noxretama ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃xü̃xĩcatama ningõgü rü naxcèx nayataanexẽẽgü. 6 Rü naḇaixãchiãẽ ga Ngechuchu, yerü yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃́ nayaxõgü.

Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ nimugü na nüxü̃ yanaxugüexü̃cèx ga Tupanachiga

(Mt 10.5-15)

Rü Ngechuchu rü guma ngaicamagüne ga ĩãnexãcügügu nixũgüchigü, rü nayangúexẽẽtanü ga duü̃xü̃gü. 7 Rü naxcèx naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü inanaxügü ga na namuãxü̃ ga taxrechigü. Rü nüxna nanaxã ga pora na ínawoxü̃ãxü̃cèx ga ngoxogü. 8 Rü nüxna naxãga ga na taxuxü̃ma íyangegüxü̃cèx ga norü namawaxü̃, rü bai ga choca rü bai ga pãũ rü bai ga norü dĩẽru. Rü nanaxwèxe ga naxnetüxü̃xĩcatama na íyangegüxü̃. 9 Rü namaã nüxü̃ nixu na nacuaixcuxü̃ ga norü chapatu. Natürü tama nanaxwèxe ga taxre ga naxchiru na íyangegüxü̃. 10 Rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa wüxi ya ĩgu pechocuxgu, ¡rü ngẽxma pepegü ñu̱xmata pema ñuxgu nge̱ma ipexĩãchi̱x nawa ya yima ĩãne! 11 —Rü ngẽxguma ngexnerüǘne ya ĩãnewa tama meã pexü̃ nayauxgüchaü̃gu rü tama pexü̃́ inaxĩnüẽchaü̃gu, ¡rü ípechoxü̃ i nge̱ma! Rü ngẽxguma ipexĩãchigu, ¡rü ipenapagü i perü üxaxü̃cutü na ngẽmawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na nataxüchixü̃ tá i norü poxcu i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne! —ñanagürü. 12 Rü yexguma inaxĩãchi ga norü ngúexü̃gü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga na nüxü̃ naxoexü̃cèx ga nacüma ga chixexü̃ rü Tupanacèx na nadaugüxü̃cèx. 13 Rü ínanawoxü̃ ta ga muxü̃ma ga ngoxogü. Rü chixü̃maã yachagüãcüma nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga iḏaaweexü̃.

Nayu ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃

(Mt 14.1-12; Lc 9.7-9)

14 Rü Ngechuchuchigaxü̃ naxĩnü ga ãẽ̱xgacü ga Erode, yerü guxü̃wama duü̃xü̃gü poraãcü nachiga nidexagü. Rü yexguma ga Erode rü ñanagürü: —Rü ngẽma Ngechuchu nixĩ i Cuáü̃ i baiü̃xẽẽruü̃ ixĩxü̃ rü wena namaxü̃, rü ngẽmacèx nixĩ i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i pora na naxüãxü̃cèx i ngẽma taxü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 15 Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Nuxcümaü̃cü ga orearü uruü̃ ga Ería nixĩ —ñanagürügü. Rü togü rü ñanagürügü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ i nuxcümaü̃güxü̃rüü̃ nixĩ —ñanagürügü. 16 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Erode, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Ngechuchu nixĩ i Cuáü̃ ga chorü churaragüxü̃ chidayenaxãxẽẽchiréxü̃, rü ñu̱xma rü wenaxãrü namaxü̃ —ñanagürü. 17 Rü yema ñanagürü ga Erode yerü marüchirẽ́x Cuáü̃xü̃ niyaxu rü poxcupataü̃gu cadenamaã nayachota. Rü yemaãcü nanaxü ngĩgagu ga naxmèx ga Erodía ga naẽneẽ ga Piripimèxchirẽ́x ixĩcü ga ngĩxü̃ napucü ga Erode. 18 Yerü ü̃paacü ga Cuáü̃ rü Erodemaã ñanagürü: —Tama name i cuxmèxü̃ cuyaxĩxẽẽ i cueneẽmèx —ñanagürü. 19 Rü yemacèx ga Erodía rü poraãcü Cuáü̃chi ixai rü inaxwèxe ga na yamáãxü̃, natürü poraãcü ngĩxü̃́ naguxcha. 20 Yerü ngĩte ga Erode rü Cuáü̃xü̃ namuü̃, yerü nüxü̃ nacuèxchirẽ́x na wüxi ga yatü ga mecü rü üünecü na yiĩxü̃, rü yemacèx nixĩ ga nae̱tüwa nachogüxü̃. Rü yexguma Cuáü̃ãrü orexü̃ naxĩnügu ga Erode, rü naxoegaãẽ, natürü meã nüxü̃́ inarüxĩnü. 21 Natürü wüxi ga ngunexü̃ nawa nangu na ngĩxü̃́ natauxchaxü̃ na yamáãxü̃cèx ga Cuáü̃, ga yexguma Erodearü taunecüarü ngunexü̃wa nanguxgu rü wüxi ga peta ga taxü̃ naxü̱xgu naxcèx ga norü ñatügumaẽgüxü̃ ga ãẽ̱xgacügü, rü norü churaragüarü ãẽ̱xgacügü rü yema Gariréaanecü̱̃ã̱x ga corigü ga taxü̃gü. 22 Rü yema petawa iyaxücu ga Erodíaxacü, rü yema petatanüxü̃pẽ́xewa íyañaãchixü̃chigüxü̃. Rü poraãcü norü me iyixĩ ga Erode rü norü petatanüxü̃gü. Rü yemacèx ga nüma ga ãẽ̱xgacü ga Erode rü ñanagürü ngĩxü̃ ga yema pacü: —¡Choxna naxcèx naca i ṯacü i cunaxwèxexü̃, rü tá cuxna chanaxã! —ñanagürü. 23 Rü aixcümaxü̃chi ngĩmaã inaxuneta, rü ñanagürü: —Ngẽxü̃rüüxü̃ i ṯacü i choxna naxcèx cuc̱axü̃ rü tá cuxna chanaxã, woo ngãxü̃gu i chorü naãne yixĩgu —ñanagürü. 24 Rü nüxna iyaxũgachi, rü ngĩẽna iyaca, rü ngĩgürügü: —¿Ṯacü i cunaxwèxexü̃ na naxcèx íchac̱axü̃? —Ngĩgürügü. Rü ngĩẽ ngĩxü̃ ingãxü̃, rü ngĩgürügü: —¡Naxcèx ínaca i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru! —ngĩgürügü. 25 Rü yexgumatama ga yema pacü rü paxa iyaxücu ga ãẽ̱xgacüxü̃tawa rü ngĩgürügü: —Chanaxwèxe i ñu̱xmatama paxa wüxi ya poratugu choxna cunaxã i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ẽru —ngĩgürügü. 26 Rü nüma ga ãẽ̱xgacü rü poraãcü inayarümaãchi, natürü yema norü petatanüxü̃pẽ́xewa marü ngĩmaã na inaxunetaxü̃cèx, rü tama ngĩxü̃ nawomüxẽẽchaü̃. 27 Rü yemacèx ga Erode rü yexgumatama yéma ínapoxcuxü̃wa nanamu ga wüxi ga churara na naxü̃tawa nangeaxü̃cèx ga Cuáü̃ẽru. 28 Rü poxcupataü̃wa naxũ ga yema churara, rü Cuáü̃xü̃ nidaeru. Rü wüxi ga poratugu ãẽ̱xgacüxü̃tawa nanange ga yema naẽru. Rü yema pacüna nanaxã. Rü ngĩma rü ngĩẽna iyaxã. 29 Rü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu ga norü ngúexü̃gü ga Cuáü̃, rü yéma poxcupataü̃wa nayayauxgü ga naxü̃ne, rü inayatèxgü.

Ngechuchu rü nanachibüexẽẽ ga 5000 ga yatügü

(Mt 14.13-21; Lc 9.10-17; Cu 6.1-14)

30 Rü yemawena rü yema norü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃ rü Ngechuchumaã nangutaquẽ́xegü. Rü namaã nüxü̃ nixugüe ga guxü̃ma ga yema naxügüxü̃ rü yema nangu̱xẽẽtaegüxü̃. 31 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nuã pexĩ, rü ngĩxã, wüxi i nachica i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa taxĩ, na paxaãchi ngẽxma yarüngü̃güxü̃cèx! —ñanagürü. Rü yema ñanagürü yerü namu ga duü̃xü̃gü ga yéma ingugütanücüüxü̃ rü woeguxü̃ ga togü. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü woo na nachibüexü̃cèx rü nangechicagü. 32 Rü yemacèx wüxi ga nguegu nichoü̃, rü noxrüwama wüxi ga nachica ga taxúema íxãpataxü̃wa naxĩ. 33 Natürü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugü ga yexguma inaxĩãchigu, rü nüxü̃ nacuèxgü ga texégü na yiĩxü̃. Rü yemacèx guxü̃ne ga guma ĩãnegücü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü dauxchitagu nibuxmü rü napẽ́xegu nayayi. 34 Rü yexguma nguewa ínaxüegu ga Ngechuchu, rü nüxü̃ nadau ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü yerü ñoma carnerugü ga ngearü dauruü̃ã̱xgüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü inanaxügü ga na nangúexẽẽãxü̃ ga muxü̃ma ga norü ore. 35 Rü yexguma marü nayáuanegu, rü norü ngúexü̃gü rü naxcèx naxĩ, rü ñanagürügü: —Marü nayáuanexü̃chi rü ñaã rü wüxi i nachica i taxúema nagu ãpataxü̃ nixĩ. 36 —Rü ngẽmacèx name nixĩ i ícuyamugü i duü̃xü̃gü na namapechinüwa ipeagüxü̃ i duü̃xü̃güxü̃tawa rü ĩãnexãcügü ya ngaicamagünewa naxĩxü̃cèx na nge̱ma norü õnacèx yataxegüxü̃cèx —ñanagürügü. 37 Natürü ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pematama penaxüwemü! —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —¿Ẽ́xna cunaxwèxe i 200 tachinü i dĩẽru naguxü̃ i pãũcèx nüxü̃́ tayataxexü̃ na ngẽmamaã tanachibüexẽẽxü̃cèx? —ñanagürügü. 38 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxre i pãũ pexü̃́ nangẽxma? ¡Rü ípeyadèu̱x! —ñanagürü. Rü yexguma íyadaugüãgu, rü ñanagürügü nüxü̃: —Toxü̃́ nangẽxma i wüximẽ́ẽ̱xpü̱x i pãũ rü taxre i choxni —ñanagürügü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na ñuxrechigü nügüxü̃tawa rütogüxü̃cèx ga maxẽtẽ́xewa. 40 Rü ínarütogü ga 100 chigü rü 50 chigü ga duü̃xü̃gü. 41 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanade ga yema wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga pãũ rü yema taxre ga choxni. Rü daxũguxü̃ ga naãnegu nadawenüãcüma Tupanana moxẽ naxã. Rü inanabücu ga yema pãũ, rü norü ngúexü̃güna nanana na yema duü̃xü̃güxü̃ yanuãxü̃cèx. Rü yema taxre ga choxni rü ta guxü̃ma ga yema duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nayanuxẽẽ. 42 Rü guxü̃ma nachibüe ñu̱xmata meãma nüxü̃́ yangu. 43 Rü yemawena rü 12 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxni ga íyaxügüxü̃. 44 Rü yema yéma pãũgü ngõ̱xgüxü̃ rü 5000 ga yatügü nixĩ.

Dexáétügu nixũ ga Ngechuchu

(Mt 14.22-27; Cu 6.16-21)

45 Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ íyamugüyane rü wüxi ga nguegu nayachoü̃xẽẽ ga norü ngúexü̃gü na yoxni naxtaxaarü tocutüwa Bechaídawa naxĩxü̃cèx. 46 Rü yexguma duü̃xü̃güxü̃ íyamugüguwena, rü mèxpǘnewa naxũ ga Ngechuchu na yéma yayumüxẽxü̃cèx. 47 Rü yexguma marü nachütagu, rü naxtaxaarü ngãxü̃tüwa nayexmagü ga norü ngúexü̃gü. Rü Ngechuchu rü nüxĩcatama dauxchitawa nayaxü̃ãchi. 48 Rü nüxü̃ nadau na guxchaxü̃ãcüma yaxãgüxü̃ ga norü ngúexü̃gü, yerü ga buanecü rü nawaama nabuxuchi. Rü yexguma marü yangunechaü̃gu, rü Ngechuchu rü dexáétügu nawe narüxũ. Natürü ñoma nüxü̃ naxüpetüchaü̃xü̃rüü̃ nügü nixĩxẽẽ. 49-50 Rü yexguma norü ngúexü̃gü nüxü̃ daugügu ga dexáétügu na yaxũxü̃, rü nagu narüxĩnüẽ ga wüxi ga naxchi̱ximare na yiĩxü̃. Rü yemacèx aita naxüe, yerü guxü̃ma nüxü̃ nadaugü rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Natürü yexgumatama ga Ngechuchu rü namaã nidexa rü ñanagürü nüxü̃: —¡Peporae! Rü chomachirẽ́xtama chixĩ. ¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 51-52 Rü nguegu nixüe, rü inarüxó ga buanecü. Natürü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü naḇaixãchiãẽgümare yerü woo nüxü̃ na nadaugüxü̃ ga yema mexü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu ga yexguma yema pãũ yamuxẽẽgu, natürü tama nüxna nacuè x-ãchie na Tupana Nane na yiĩxü̃ yerü nüxü̃́ naguxcha na yaxõgüãxü̃.

Yenecharétuanewa Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga iḏaaweexü̃

(Mt 14.34-36)

53 Rü yexguma marü yanguü̃gu ga naxtaawa, rü Yenecharétuanewa nangugü. Rü yexma naxãnacügu nanangaxü̃gü ga naweü̃. 54 Rü yexguma nguewa ínachoü̃gu, rü yexgumatama ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nicuèxãchitanü ga Ngechuchu na yiĩxü̃. 55 Rü yema naãnewa rü guxü̃ne ga ĩgüwa nabuxmü ga yema duü̃xü̃gü. Rü yexguma nüxü̃ nacuèxgügu ga ngextá na nayexmaxü̃ ga Ngechuchu, rü yéma norü caruü̃gügu naxcèx nanagagü ga iḏaaweexü̃. 56 Rü guxü̃wama ga ngextá íyanguchigüxü̃wa ga Ngechuchu, ga ĩãnexãcügüwa rü ĩãnegü ga itaxü̃newa, rü ĩãnepechinüwa, rü yexma ítamü̃pechinügu naxcèx nayamugü ga iḏaaweexü̃. Rü nüxü̃ nacèèxü̃gü na tama nüxna nachúxãxü̃cèx na naxchirupechinügumare yangõgügüxü̃cèx. Rü guxü̃ma ga yema nüxü̃ ingõgüexü̃, rü naxcèx nitaanegü.

7

Ṯacü nixĩ i Tupanapẽ́xewa duü̃xü̃güxü̃ chixexẽẽxü̃

(Mt 15.1-20)

1 Rü Ngechuchucèx naxĩ ga Parichéugü namaã ga ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃. 2 Rü yexguma ñuxre ga Ngechuchuarü ngúexü̃güxü̃ nadaugügu ga tama Yudíugücüma na yanguxẽẽgüxü̃, rü tama Yudíugü yauxmẽ́xgüxü̃rüü̃ na nayauxmẽ́xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃, rü chixri nachiga nidexagü. 3 Yerü nümagü ga Parichéugü rü guxü̃ma ga togü ga Yudíugü rü nagu naxĩ ga norü o̱xigücüma na nayauxmẽ́xiraxü̃ na yemaãcü Tupanapẽ́xewa nügü yamexẽẽgüxü̃ naxü̃pa ga na nachibüexü̃. 4 Rü ngẽxguma taxepataü̃wa ne naxĩxgu ga nümagü rü tama nachibüe ega tama ngẽmaãcü nügü nayauxmẽ́xiragu. Rü nangẽxma i muxü̃ma i togü i nuxcümaü̃xü̃ i nacümagü. Rü ngẽmacèx nagu naxĩ i ngẽma nacümagü na Tupanacèx nayauxgüãxü̃ i norü pochiyugü rü basugü rü paneragü rü pechicaxü̃gü. 5 Rü yemacèx ga yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i curü ngúexü̃gü i tama nagu naxĩxü̃ i ngẽma tórü o̱xigücüma rü tama toma tayauxmẽ́xgüxü̃rüü̃ nayauxmẽ́xgüxü̃ naxü̃pa na nachibüexü̃? —ñanagürügü. 6 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü ya Pegü Naxaixcümaraü̃güxe, rü aixcüma pechiga nixĩ ga yema ore ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Ñaã duü̃xü̃gü rü naã̱xmaãmare choxü̃ nicuèxüü̃gü, natürü naãẽwa rü tama chaugu narüxĩnüẽ. 7 Rü taxuwama name na ngẽmaãcü natücèxma choxü̃ yacuèxüü̃güxü̃. Erü guxü̃ma i ngẽma norü ngu̱xẽẽtae rü yatügüarü mugümare nixĩ, rü tama aixcüma chorü mu nixĩ”,

ñaxü̃. 8 —Rü pema i ñu̱xma rü aixcüma nüxü̃ perüxoe i Tupanaãrü mugü na nagu pexĩxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gücümamare ixĩxü̃ —ñanagürü. 9 Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü nüxü̃: —Pema rü penangexrü i Tupanaãrü mugü na pecümagügutama pexĩxü̃cèx. 10 —Yerü ga Moĩché rü ñanagürü:

“¡Tüxü̃ nangechaü̃ ya cunatü rü cue!”

ñanagürü. Rü ñanagürü ta:

“Texé ya tümanatümaã rü ẽ́xna tümaẽmaã chixexü̃ ixugüxe, rü ãẽ̱xgacü tá tümamaã nanaxuegu na tayuxü̃cèx”,

ñanagürü. 11 —Natürü pema rü ñaperügügü:

“Marü name ega wüxi ya yatü nanatüxü̃ rü naẽxü̃ ñaxgu: ‘Taxucürüwama chorü ngẽmaxü̃maã cuxü̃ charüngü̃xẽẽ, erü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃ rü marü Tupanana chanaxã’,” ñaxgu. 12 —Rü ngẽxguma texé ngẽma ñagügu, rü pexcèx rü marü namexü̃ na tama tümanatüxü̃ rü tümaẽxü̃ tarüngü̃xẽẽxü̃. 13 —Rü ngẽmaãcü ipeyanaxoxẽẽ i Tupanaãrü mugü, na nagu pexĩxü̃cèx i pecümagütama i togüwa pexüexẽẽxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta muxü̃ma i to i pecümagü i ngẽmarüü̃ ixĩxü̃gu pexĩ —ñanagürü. 14 Rü yexgumawena duü̃xü̃gücèx naca ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Meã choxü̃́ iperüxĩnüẽ, rü nüxü̃ pecuá i ñaã chorü ore! 15 —Rü taxuü̃ma i ṯacü i düxétüwa ne ũxü̃ rü taèxwa ixücuxü̃ nixĩ i Tupanapẽ́xewa tüxü̃ chixexẽẽxü̃. Natürü ngẽma taãẽwa ne ũxü̃, rü ngẽma waxi nixĩ i tüxü̃ chixexẽẽxü̃ i Tupanapẽ́xewa. 16 —Rü ngẽxguma pixãchi̱xẽgu, ¡rü nüxü̃ pexĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 17 Rü yexguma Ngechuchu duü̃xü̃güna ixũgachigu rü ĩpatagu naxücuxgu, rü norü ngúexü̃gü nüxna nacagü nachiga ga yema ngu̱xẽẽtae. 18 Rü nüma rü ñanagürü nüxü̃: —¿Pema rü ta ẽ́xna tama nüxü̃ pecuèxéga i ngẽma? ¿Ẽ́xna tama i nüxü̃ pecuáxü̃ na taxuü̃ma i ṯacü i düxétüwa ne ũxü̃ rü taèxwa ixücuxü̃ yiĩxü̃ i Tupanapẽ́xewa tüxü̃ chixexẽẽxü̃? 19 —Erü guxü̃ma i ngẽma düxétüwa ne ũxü̃ rü taèxwa ixücuxü̃, rü tama taãẽwa nangu. Natürü taanüwa naxũmare na yixcama taxünewa ínaxũxü̃xü̃cèx —ñanagürü. Rü yemaãcü nüxü̃ nixu na guxü̃ma i õna rü namexü̃ na nangṍxü̃. 20 Rü ñanagürü ta: —Rü ngẽma duü̃xü̃ãẽwa ne ũxü̃, rü ngẽma waxi nixĩ i Tupanapẽ́xewa nachixexẽẽxü̃. 21-22 —Erü norü aixepewa i naãẽwa nixĩ i ne naxũxü̃ i muxü̃ma i chixexü̃gü. Rü ngẽma nixĩ i chixexü̃gu na naxĩnüxü̃, rü naxü̃neãrü ngúchaü̃we na naxũxü̃, rü na nangĩ́xü̃, rü na namáẽtaxü̃, rü naĩ i ngemaã na inapexü̃, rü togüarü ngẽmaxü̃ na nüxü̃́ nanguchaü̃xü̃, rü chixexü̃ na naxüxü̃, rü na yadoratèxáxü̃, rü chixexü̃ i nacümagügu na naxã́ũxü̃, rü na yaxãũxãchiwèxexü̃, rü na naxoregütèxáxü̃, rü nügü na yacuèxüü̃xü̃, rü tama meã naãẽxü̃ na nacuáxü̃. 23 —Rü guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gü rü duü̃xü̃ãrü aixepewa nixĩ i ne naxĩxü̃, rü ngẽma nixĩ i Tupanapẽ́xewa nachixexẽẽxü̃ —ñanagürü.

Wüxi ga ngecü ga to ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõcüchiga

(Mt 15.21-28)

24 Rü yemawena rü ĩãne ga Tiru nawa yexmaxü̃ ga naãnewa naxũ ga Ngechuchu. Rü yéma wüxi ga ĩpatawa nangu, natürü tama nanaxwèxe na texé nüxü̃ cuáxü̃ ga yéma na nanguxü̃. Natürü taxuacüma nügü inicu̱x. 25 Rü paxama nüxü̃ icuáchiga ga wüxi ga nge ga ngĩxãcüwa ngoxo yexmèxcü. Rü yéma ixũ, rü Ngechuchupẽ́xegu iyacaxã́pü̱xü. 26 Rü yema nge rü to ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga Chiropeníchiucü̱̃ã̱x iyixĩ. Rü Ngechuchucèx iyaxũ, rü nüxü̃ icèèxü̃ na ngĩxãcüwa ínatèxüchiãxü̃cèx ga yema ngoxo. 27 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Name nixĩ i taxacügüxü̃xĩra tachibüexẽẽ. Erü tama name i taxacügüna tanayaxu i norü õna na airugüna naxãxü̃cèx —ñanagürü. [Rü yema ñanagürü yerü nümagü ga Yudíugü rü nügü nixugüe na Tupanaxãcügüxüchi yixĩgüxü̃ rü yema togü rü ñoma airugürüü̃ na yixĩgüxü̃.] 28 Natürü ngĩma ga yema nge rü inangãxü̃, rü ngĩgürügü: —Aixcüma nixĩ i curü ore, Pa Corix, natürü woo airugü rü ta nanangõ̱x i ngẽma õnatüchi i mechatüü̃gu nayixẽẽxü̃ i ngẽma ĩpataarü yoraxacügü —ngĩgürügü. 29 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Aixcüma name nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. Rü marü name i cutaegu, erü ngẽma ngoxo rü marü ínaxũxũ ngĩwa i cuxacü —ñanagürü. 30 Rü yexguma ngĩpatawa nanguxgu ga yema ngecü, rü yema ngĩrü ngürücarewa ngĩxü̃ iyanguéü̃ ga ngĩrü bucü. Natürü marü ngĩxna ínaxũxũ ga yema ngoxo.

Ngechuchu nanamexẽẽ ga wüxi ga yatü ga ngauchi̱xẽcü rü moxü̃cü

31 Rü Tiruanewa nataegu ga Ngechuchu. Rü Chidã́ũãrü ĩãnewa naxüpetü, rü ñu̱xũchi Decaporíchiuaneãrü ĩãnegüwa rü ta naxüpetü rü ñu̱xmata Gariréaaneãrü naxtaawa nangu. 32 Rü yéma naxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga yatü ga ngauchi̱xẽcü rü moxü̃cü, rü nüxna naxcèx nacagü ga nüxü̃ na yangõgüxü̃cèx. 33 Rü yexguma ga Ngechuchu rü noxrüwama duü̃xü̃güna nanaga. Rü naxmachi̱xẽgu nixuxmẽ́x, rü naxbü̱xágümaã nügü yawaixmẽ́xẽẽãcüma norü conügu ningõgü. 34 Rü yemawena rü daxũ nadawenüãcüma yaxna narüngü̃, rü guma yatüxü̃ ñanagürü: —Epéta —ñanagürü. Rü ngẽma rü: “¡Ingoxna!” ñaxü̃chiga nixĩ. 35 Rü yexgumatama ningo̱xnamachi̱xẽ ga guma ngauchi̱xẽcü, rü norü conü rü marü narüme rü meã nidexa. 36 Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃cèx. Natürü yexguma yexeraãcü duü̃xü̃güna nachúxãgu ga na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga nachiga rü yexeraãcü nüxü̃ nixugüeama. 37 Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü, rü ñanagürügü: —Meãma nanaxü i guxü̃ma rü woo ngauchi̱xẽgüxü̃ rü nayango̱xnamachi̱xẽgüxẽẽ, rü ngeèxgüxü̃ rü nayadexagüxẽẽ —ñanagürügü.

8

Ngechuchu nanachibüexẽẽ ga 4000 ga duü̃xü̃gü

(Mt 15.32-39)

1 Rü wüxi ga ngunexü̃gu wenaxãrü naxcèx naxĩtaquẽ́xe ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü nüxü̃́ nataxuma ga norü õnagü. Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gücèx naca, rü ñanagürü nüxü̃: 2 —Choxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i ñaã duü̃xü̃gü, erü marü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ nuã chauxü̃tawa nangẽxmagü, rü nataxuma i nawemü i nango̱xgüxü̃. 3 —Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcümare íchayamugügu, rü chi ngürüãchi namagu tá nayaturae, erü nümaxü̃gü rü yaxü̃wama ne naxĩ —ñanagürü. 4 Rü norü ngúexü̃gü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¿Natürü ñuxãcü tá tanachibüexẽẽ i núma i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa? —ñanagürügü. 5 Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxre i pãũ pexü̃́ nangẽxma i pemax? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toxü̃́ nangẽxma i 7 i pãũ —ñanagürügü. 6 Rü ñu̱xũchi ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ namu na ñaxtüanewa natogüxü̃cèx. Rü nanade ga yema 7 ga pãũ, rü Tupanana moxẽ naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu, rü norü ngúexü̃güna nanana. Rü nümagü rü duü̃xü̃güxü̃ nayanu. 7 Rü nüxü̃́ nayexma ta ga ñuxre ga choxnixãcügü. Rü Ngechuchu rü Tupanana moxẽ naxã, rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güxü̃ namu na iyanuãxü̃cèx. 8 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe ñu̱xmata meã nüxü̃́ yangu. Rü yexguma rü ta 7 ga pexchi nanapagü namaã ga yema íyaxügüxü̃. 9 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma chibüexü̃ rü maneca 4000 nixĩ. Rü yemawena ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güxü̃ ínimugü. 10 Rü ñu̱xũchi wüxi ga nguegu nixüe namaã ga norü ngúexü̃gü, rü Damanútaanewa naxũ.

Parichéugü naxcèx ínacagü ga wüxi ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã üxü̃

(Mt 16.1-4; Lc 12.54-56)

11 Rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga Parichéugü, rü inanaxügüe ga na namaã yaporagatanücüüxü̃. Rü nüxna nacagüe na nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx ga wüxi ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, na yemaãcü nüxü̃ naxügüxü̃cèx, rü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx ngoxi aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃. 12 Rü Ngechuchu rü poraãcü yaxna narüngü̃, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ i ñaã duü̃xü̃gü naxcèx ínacagü i wüxi i cuèxruü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃? Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü bai i wüxi i cuèxruü̃ tá nüxü̃ chawẽ́x —ñanagürü. 13 Rü yema ñaxguwena, rü nüxna yéma nixũ ga yema duü̃xü̃gü. Rü wenaxãrü nguegu nixüe rü naxtaxaarü tocutüwa naxũ.

Parichéuarü pãũãrü puxẽẽruü̃chiga

(Mt 16.5-12)

14 Natürü ga norü ngúexü̃gü rü nüxü̃ inayarüngümaẽ ga norü õna na íyangegüxü̃, rü wüxixicatama ga pãũ nüxü̃́ nayexma ga nguewa. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nayaxucu̱xẽgü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx, pexuãẽ naxcèx i Parichéugüarü rü Erodearü pãũãrü puxẽẽruü̃! —ñanagürü. 16 Rü yema norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe na nügümaã ñagüxü̃: —Ngẽma ñanagürü tüxü̃ erü tama tawemü ta ítingegü —ñanagürügü. 17 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama na yema ñagüxü̃, rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ “Tangearü õnaã̱x”, ñaperügügü? ¿Ẽ́xna ñu̱xma rü ta tama nüxü̃ pecuèxgüéga rü tama nüxü̃ picuèxãchitanü i ngẽmachiga? ¿Ẽ́xna pexcèx naxẽ i ngẽma? 18 Pema rü pexãxẽtügüchirẽ́x, ¿rü ñuxãcü i tama nüxü̃ pedauxü̃? Rü pexãxmachi̱xẽgüchirẽ́x, ¿rü ñuxãcü i tama nüxü̃ pexĩnüẽxü̃? ¿Rü ẽ́xna tama nüxna pecuèxãchie ga yexguma chayamuxẽẽgu ga yema pãũ rü choxni? 19 —Rü yexguma yema 5000 ga duü̃xü̃güxü̃ chayanuxgu ga yema wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga pãũ, ¿rü ñuxre ga pexchigü yiĩxü̃ ga napagücü ga yexguma penadexgu ga yema íyaxügüxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Rü 12 ga pexchigü —ñanagürügü. 20 Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü yexguma yema 4000 ga duü̃xü̃güxü̃ chayanuxgu ga yema 7 ga pãũ, ¿rü ñuxre ga pexchigü yiĩxü̃ ga napagücü ga yexguma penadexgu ga yema íyaxügüxü̃? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —7 ga pexchigü —ñanagürügü. 21 Rü yexguma rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü ñu̱xma rü ta taũtama nüxü̃ pecuèxgüégaxü̃ na Parichéugücüma rü Erodecüma i chixexü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma pãũãrü puxẽẽruü̃gu pemaã chixuxü̃? —ñanagürü.

Ngechuchu rü nanamexẽẽ ga wüxi ga ngexetücü ga Bechaídawa

22 Rü yemawena rü Bechaídaarü ĩãnewa nangugü. Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga wüxi ga ngexetücü. Rü nüxü̃ nacèèxü̃gü na nüxü̃ yangõgüxü̃cèx. 23 Rü Ngechuchu rü guma ngexetücümẽ́xẽgu nayayauxãchi, rü ĩãneãrü yéamaxü̃ra nanaga. Rü yéma naxbü̱xágümaã nayawaixetüxẽẽ, rü ñu̱xũchi naxẽtügu ningõgü, rü nüxna naca ngoxi marü ṯacüxü̃ nadau. 24 Rü yexguma ga guma ngexetücü rü inanaxügü ga na yadauchixü̃. Rü ñanagürü: —Nüxü̃ chadau i duü̃xü̃gü i ñoma naĩgü i ixĩxü̃nerüü̃ ixĩgüxü̃ —ñanagürü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wenaxãrü naxẽtügu ningõgü. Rü nüma ga guma yatü rü meãma inadawenü. Rü yemaãcü naxcèx nitaane rü meãma naxcèx nango̱x ga guxü̃ma. 26 Rü yemawena ga Ngechuchu rü napatawa nanamu. Rü namaã nüxü̃ nixu na tama ĩãnecèx nataeguxü̃.

Pedru nüxü̃ nixu rü Ngechuchu nixĩ ya yima Tupana nüxü̃ unetacü ya Cristu

(Mt 16.13-20; Lc 9.18-21)

27 Rü yemawena rü Checharéa ga Piripuanewa yexmane ga ĩãnexãcügüwa naxũ ga Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã. Rü namawa rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxũ ñagüxü̃ i duü̃xü̃gü i chauchiga na texé chiĩxü̃ i chomax? —ñanagürü. 28 Rü norü ngúexü̃ nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Nangẽxma i duü̃xü̃gü rü:

“Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü i:

“Ería quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü rü:

“Wüxi ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ quixĩ”, ñagüxü̃ —ñanagürügü. 29 Rü yexguma Ngechuchu rü nüxna naca rü ñanagürü: —¿Rü pema i ñuxũ ñapegügüxü̃ choxü̃ na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Cuma nixĩ i Cristu i Tupana cuxü̃ unetacü quiĩxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga yema ore ga nachiga.

Ngechuchu nanaxunagü ga norü yuchiga

(Mt 16.21-28; Lc 9.22-27)

31 Rü yemawena rü Ngechuchu inanaxügü ga norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ṯacü tá nüxü̃ na üpetüxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü poraãcü ngúxü̃ tá chinge. Rü choxü̃ tá naxoxgü i Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü tá choxü̃ nimèxgü, natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 32 Rü yema ore rü meãma namaã nanango̱xẽẽ. Natürü yexguma ga Pedru rü nüxĩca noxrüwama Ngechuchuxü̃ naga, rü inanaxügü ga na naxucu̱xẽãxü̃ na tama yemaãcü yadeaxü̃cèx. 33 Natürü ga Ngechuchu rü nadauegu, rü norü ngúexü̃güxü̃ nadawenü. Rü Pedruxü̃ nanga, rü ñanagürü: —¡Choxna ixũgachi, Pa Chatanáx! Cuma rü tama Tupana nagu rüxĩnüxü̃gu curüxĩnü, erü yatügü nagu rüxĩnüxü̃gumare nixĩ i curüxĩnüxü̃ —ñanagürü. 34 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gücèx rü duü̃xü̃gücèx naca. Rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, ¡ẽcü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü ngúchaü̃, rü ñoma wüxi i curucha ngĩxü̃ tayaxuxü̃rüü̃ namaã tapora i guxü̃ma i ngúxü̃ i chauxcèx tingexü̃, rü chowe tarüxũ! 35 —Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá tayu. Natürü yíxema chaugagu rü ore i mexü̃gagu yuxe, rü aixcüma tá tamaxü̃. 36 —¿Rü ṯacüwa nüxü̃́ namexü̃ ya yatü ega ngẽxguma nayauxãgu i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gü, natürü norü maxü̃ iyanatauxẽẽgu? 37 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta, ¿rü ñuxre i dĩẽru iyangu na ngẽmamaã naxcèx nataxexü̃ i norü maxü̃ i wüxi ya yatü? 38 —Rü ngẽxguma texé i ñaã duü̃xü̃gü i pecaduã̱xgüxü̃ i tama yaxõgüxü̃pẽ́xewa chauxcèx taxãnegu rü naxcèx taxãnegu i chorü ore, rü choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ na chiĩxü̃ rü tá ta tümacèx chaxãne i ngẽxguma Chaunatüarü poramaã rü norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x i üünegüxü̃maã wenaxãrü núma chaxũxgu.

9

1 Rü yexgumarüü̃ ta ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñuxre i duü̃xü̃gü i nuã ngẽxmagüxü̃ rü tãũtáma nayu ñu̱xmatáta nüxü̃ nadèu̱x na ñuxãcü ãẽ̱xgacü ya poracü na yiĩxü̃ ya Tupana —ñanagürü.

Ngechuchu rü toraxü̃ãcü nango̱x

(Mt 17.1-13; Lc 9.28-36)

2 Rü 6 ga ngunexü̃guwena rü Ngechuchu rü wüxi ga mèxpǘnewa naxũ. Rü ínayagagü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃xĩcatama. Rü yéma yema ngúexü̃güpẽ́xewa toraxü̃ãcü nango̱x ga Ngechuchu. 3 Rü niy̱auracüü ga naxchiru rü nacómüxü̃chi. Rü nataxuma i yauxchiruxü̃ i nüxü̃ cuáxü̃ na ngẽmaãcü nacómüxẽẽãxü̃. 4 Rü nüxü̃ nadaugü ga Ería rü Moĩché ga yéma Ngechuchumaã idexagüxü̃. 5 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, namexẽchi nixĩ na nuã ingẽxmagüxü̃. Rü tá tanaxü ya tomaẽ̱xpü̱x ya düxenü, rü wüxi ya cuxcèx, rü naĩ ya Moĩchécèx, rü naĩ ya Eríacèx —ñanagürü. 6 Rü yema na poraãcü naḇaixãchiãẽgüxü̃ ga yema ngúexü̃gü, rü yemacèx ga Pedru rü tama nüxü̃ nacuèx ga na ñuxü̃ ñaxü̃. 7 Rü yexgumatama wüxi ga caixanexü̃ ínarüxĩ, rü natanügu nayangèi̱xema. Rü yema caixanexü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü. ¡Rü nüxü̃́ iperüxĩnüẽ! —ñaxü̃. 8 Rü yexgumatama nügücüwagu ínadaueguãchitanü, rü taxúexü̃ma ga toguexü̃ nadaugü, rü Ngechuchuxü̃xĩcatama. 9 Rü yexguma ínaxĩgügu nawa ga guma mèxpǘne, rü Ngechuchu nüxna naxãga ga taxúemaãma na nüxü̃ yaxugüexü̃ ga yema yéma nüxü̃ nadaugüxü̃, ñu̱xmatáta yuwa ínadaxgu ga nümax. 10 Rü yemacèx ga yema ngúexü̃gü rü bexma nüxü̃ nacuèxgü ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. Natürü nügüna nacagü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga:

“Yuwa ínadaxgu”, ñaxü̃. 11 Rü ñu̱xũchi ga yema ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü:

“Ería tá nixĩ ya nüxĩra cuxü̃pa núma ũcü?” ñanagürügü. 12 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ i Ería na nüxĩra núma naxũxü̃ na chauxü̃pa namexẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma. ¿Natürü tü̱xcüü̃ i ore i ümatüxü̃wa i ñaxü̃:

“Rü Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü tá ngúxü̃ ninge, rü duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ naxoe”,

ñaxü̃? 13 Natürü i choma rü pemaã nüxü̃ chixu, rü Ería rü marü núma naxũ. Natürü ga duü̃xü̃gü rü nümagü nanaxwèxegüxü̃ãcüma poraãcü chixri namaã nachopetü, yexgumarüü̃ ga ore ga ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu nanamexẽẽ ga wüxi ga buxü̃ ga ngoxo nawa yexmaxü̃

(Mt 17.14-21; Lc 9.37-43)

14 Rü yexguma yema togü ga norü ngúexü̃gütanüwa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yema ngúexü̃güxü̃ íchomaẽguãchixü̃. Rü ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü yéma niporagatanücüü namaã ga yema ngúexü̃gü. 15 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü guxü̃ma naxcèx nibuxmü na nüxü̃ yanamoxẽgüxü̃cèx. 16 Rü nüma ga Ngechuchu rü nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i pema namaã naxcèx ípiporagatanücüüxü̃? —ñanagürü. 17 Rü wüxi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nuã cuxcèx tüxü̃ chaga ya chaune, erü tümawa nangẽxma i wüxi i ngoxo i tüxü̃ ngegaxẽẽxü̃. 18 —Rü ngextá ítangẽxmaxü̃wa rü ngẽxma tüxü̃ yaxüxgu rü waixü̃müãnegu tüxü̃ naña. Rü tarüchièx, rü tixü̃́xchapüta, rü ngẽxma tiyuãchi. Rü marü nüxü̃ chacèèxü̃ i curü ngúexü̃gü na tümawa ínatèxüchiãxü̃cèx i ngẽma ngoxo, natürü tama nüxü̃́ inaxĩnü —ñanagürü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yaxõgüxü̃, ¿ñuxguratáta i pemaã chanuxmaxü̃ rü yaxna pemaã chaxĩnüxü̃? ¡Nuã penaga ya yima bucü! —ñanagürü. 20 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga guma bucü. Natürü yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu ga yema ngoxo, rü guma bucüxü̃ naxü ga na yayuãchixẽẽãxü̃. Rü yexma ñaxtüanegu nayangu. Rü yexma nidixegugü, rü narüchièx. 21 Rü Ngechuchu rü guma bucünatüna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxgumama nixĩ ga naxcèx inaxügüxü̃ ga yema? —ñanagürü. Rü guma bucünatü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Nabuxgumamatama. 22 Rü muẽ̱xpü̱xcüna i ngẽma ngoxo rü üxüxetügu rü dexágu nanañaü̃xü̃ na ngẽmaãcü yamáãxü̃cèx. Rü ngẽmacèx ega cumaã nanguxü̃gu na ṯacü toxcèx cuxüxü̃, ¡rü cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü, rü toxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ñanagürü. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü tü̱xcüü̃ “ega chomaã nanguü̃xgu”, ñacurügü? Erü guxü̃ma natauxcha tümacèx ya yíxema yaxṍxẽ —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga guma bucünatü rü tagaãcü ñatarügü: —Chayaxõ. ¡Choxü̃ rüngü̃xẽẽ na yexeraãcü chayaxõxü̃cèx! —ñatarügü. 25 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu na muxü̃ma ga duü̃xü̃gü marü yexma ngutaquẽ́xexü̃, rü nananga ga yema ngoxo. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa ngoxo i Ngegaxẽẽruü̃ rü Ngauchi̱xẽxẽẽruü̃x, ¡choma cuxü̃ chamu na nawa ícuxũxũxü̃ ya daa bucü, rü tagutáma wena nagu cuyaxücuxü̃! —ñanagürü. 26 Rü yexguma ga yema ngoxo rü aita naxü, rü wenaxãrü guma bucüxü̃ niyuãchixẽẽ. Rü ñu̱xũchi nawa ínaxũxũ, rü ñoma nayuxuchixü̃rüü̃ yéma nanatèx. Rü yemacèx ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Marü nayuxuchi nixĩ —ñanagürügü. 27 Natürü ga Ngechuchu rü naxmẽ́xgu nayayauxãchi, rü ínanadaxẽẽ. Rü nüma ga guma bucü rü inachi. 28 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wüxi ga ĩpatagu nayaxücu namaã ga norü ngúexü̃gü. Rü yéma nüxĩca nüxna nacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ i toma rü taxuacüma ítanatèxüchi i ngẽma ngoxo? —ñanagürügü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama ngẽmaãcümare ítanatèxüchi i ngẽmarüü̃ ixĩxü̃ i ngoxo. Natürü tanaxwèxe i Tupanana tanaxuaxü̃ i tórü yumü̃xẽwa na nüma ínatèxüchiãxü̃cèx. Rü ngẽmaãcüxicatama nixĩ i ínaxũxũxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu ru wenaxãrü nanaxunagü ga norü yuchiga

(Mt 17.22-23; Lc 9.43-45)

30-31 Rü yéma inaxĩãchi rü Gariréaanewa nachopetü. Natürü ga Ngechuchu rü tama nanaxwèxe ga texé nüxü̃ na cuáxü̃ ga na yéma nayexmaxü̃, yerü norü ngúexü̃güxü̃ ínangúexẽẽ. Rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü, rü duü̃xü̃gü tá nayayauxgü rü tá nayamèxgü. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü wena tá ínarüda —ñanagürü. 32 Natürü ga nümagü rü tama meã nüxü̃ nacuèxgü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema ore, rü namuü̃ẽ ga nüxna na nacagüexü̃.

¿Texé tá tixĩ ya guxããrü yexera ixĩxẽ?

(Mt 18.1-5; Lc 9.46-48)

33 Rü Capernáũãrü ĩãnewa nangugü. Rü yexguma ĩxwa nayexmagügu, rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ṯacü nixĩ ga pegümaã naxcèx piporagaetanüxü̃ ga namawa? —ñanagürü. 34 Natürü ga nümagü rü nangeèxgümare, yerü ga namawa rü nachigagu nügümaã niporagaetanü ga texé tiĩxü̃ ga natanüwa rüyexeramaẽxẽ. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüto, rü naxcèx naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma texé naxwèxegu na guxãe̱tüwa na taxüxü̃, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ñaxtümaẽwa tügü taxüxẽẽ na guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ tiĩxü̃ —ñanagürü. 36 Rü yemawena rü norü ngãxü̃tanügu nayachixẽẽ ga wüxi ga buxü̃. Rü ñu̱xũchi nachacüügu yayauxãchiãcüma ñanagürü: 37 —Rü texé ya chauégagu meã nayaxúxe i wüxi i buxü̃ i ñaãrüü̃, rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü texé ya choxü̃ yaxúxe, rü tama choxü̃xĩcatama tayaxu, natürü yima núma choxü̃ mucü ya Chaunatüxü̃ rü ta nixĩ i tayaxuxü̃ —ñanagürü.

Texé ya tama taxchi aixe rü torü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ

(Mt 10.42; Lc 9.49-50)

38 Rü yexguma ga Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tadau ga wüxi ga yatü ga cuégagu ngoxogü íwoxü̃xü̃. Natürü toma nüxna tanachu̱xu ga yema, yerü tama tatanüxü̃ nixĩ ga nümax —ñanagürü. 39 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tama name i nüxna na penachu̱xuxü̃. Erü texé ya chauégagu naxǘxe i wüxi i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃, rü taxucürüwama yixcama chixri chauchiga tidexa. 40 Erü texé ya tama taxchi aixe, rü tórü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 41 Rü texé ya woo wüxitama i pochiyuãcu i dexá pexna ãxẽ naxcèx na chorü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tá tüxü̃́ nangẽxma i tümaãrü ãmare —ñanagürü.

Naxãũcüma nixĩ na pecadugu inguxü̃

(Mt 18.6-9; Lc 17.1-2)

42 Rü ñanagürü ta: —Texé ya pecadugu nanguxẽe̱xẽ i wüxi i ñaã buxü̃gü i choxü̃́ yaxõgüxü̃, rü tümacèx rü narümemaẽ chi nixĩ i noxtacüma wüxi ya nuta ya tacü tümanaxãwa tayangacuchi, rü ngẽmaãcü taxtüchiüwa tüxü̃ tayatáe. 43-44 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya cuxmẽ́x pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae. Erü narümemaẽ nixĩ i cuboxmẽ́xãcüma cunayaxu i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cuxmẽ́x ya mexü̃nemaã nawa quitèxcuchixü̃cèx ya yima üxü ya ngoxogü nagu poxcuene ya taguma ixoxü̃ne. 45-46 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya cucutü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunadae. Erü narümemaẽ nixĩ i cubocutüãcüma cunayaxu i curü maxü̃ na tama guxü̃ne ya cucutü ya mexü̃nemaã nawa quitèxcuchixü̃cèx ya yima üxü ya ngoxogü nagu poxcuene. 47-48 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya cuxetü pecadugu cuxü̃ nguxẽẽgu, rü name nixĩ i noxtacüma ícunacaxüchi. Erü narümemaẽ nixĩ i wüxitama ya cuxetümaã Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa quixücu, na tama guxü̃ne ya cuxetü ya mexü̃nemaã nawa quitèxcuchixü̃cèx ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne ya ngoxogü nagu poxcuene i ngextá õxmigü taguma íyuexü̃wa. 49 —Rü aixcüma ñoma õnawa yucüra nagüxü̃rüü̃ tá nixĩ na guxãtáma guxchaxü̃wa chopetüxü̃. 50 —Name ya yucüra. Natürü ngẽxguma chi nangeacagu, ¿rü ñuxãcü tá wenaxãrü naxããca? ¡Rü meã pegüna pedaugü na ñoma yucüra ya taguma iyarüngeacacürüü̃ na namexü̃cèx i perü maxü̃! ¡Rü meã pegümaã pemaxẽ! —ñanagürü.

10

Ngechuchu namaã nangúexẽẽtae na tama namexü̃ na texé tümamèxü̃ ítáxü̃

(Mt 19.1-12; Lc 16.18)

1 Rü yexguma ga Ngechuchu rü Capernáũãrü ĩãnewa inaxũãchi. Rü Yudéaanewa naxüpetü rü ñu̱xmata natü ga Yudáü̃ãrü tocutüwa nangu. Rü yéma rü wenaxãrü naxcèx nangutaquẽ́xegü ga duü̃xü̃gü. Rü nüma rü inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃ guxü̃gurüü̃. 2 Rü ñuxre ga Parichéugü rü naxcèx naxĩ ga na nüxü̃ yaxügüxü̃cèx yerü chixexü̃gu nananguxẽẽgüchaü̃. Rü yemacèx nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Namexü̃ i cuxcèx na wüxi ya yatü rü naxmèxü̃ ínatáxü̃? —ñanagürügü. 3 Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Rü ṯacü yiĩxü̃ ga Moĩché pexü̃ muxü̃? —ñanagürü. 4 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Moĩché nüxü̃ nixu ga na tama nachu̱xuxü̃ na wüxi ya yatü rü ínatámaxü̃, ega wüxi i popera i tèxgüpane ngĩxna naxãxgu —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yema na taxúegama na pexĩnüẽxü̃gagu nixĩ ga Moĩché ga tama pexna nachúãxü̃ ga pexmèxü̃ na ípetáxü̃. 6 —Natürü noxriarü ügügu, rü Tupana nanaxü ga yatüxü̃ rü ngexü̃. 7 —Rü ngẽmacèx ya yatü rü tá nanatü rü naẽna nixũgachi na naxmèxmaã inaxã́ũxü̃cèx. 8 —Rü ngẽmaãcü i ngẽma taxre rü ñoma wüxitama i duü̃xü̃rüü̃ tá nixĩgü. Rü marü tãũtáma taxre nixĩ, erü wüxi tátama nixĩ. 9 —Rü ngẽmacèx taxucürüwa texé nügüna tayaxĩgachixẽẽ i ngẽma taxre i Tupana nügüna mugüxü̃ —ñanagürü. 10 Rü yexguma marü ĩpatawa nangugügu, rü norü ngúexü̃gü rü wenaxãrü nüxna nacagüe naxcèx ga yema. 11 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yíxema tümamèxü̃ ítáxe rü naĩ i ngemaã ãmaxẽ rü pecadu taxü ngĩmaã i ngẽma noxriü̃cü i tümamèx. 12 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta, ega wüxi i nge ítèxtegu rü naĩ ya yatümaã naxãtegu, rü ngĩma rü ta pecadu ixü —ñanagürü.

Ngechuchu rü buxü̃güxü̃ nameãxẽ

(Mt 19.13-15; Lc 18.15-17)

13 Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa tüxü̃ nagagü ta ga ñuxre ga buxegü na tüxü̃ yangõgügüxü̃cèx. Natürü ga yema norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga tüxü̃ na yangagüxü̃ ga guxema tümaxãcüxegüxü̃ Ngechuchuxü̃tawa gagüxe. 14 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga Ngechuchu, rü naãẽwa nangu̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —Chanaxwèxe i chauxü̃tawa naxĩ i buxü̃gü. ¡Rü tãxṹ i nüxna penachu̱xuxü̃! Erü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü tümacèx nixĩ ya yíxema ñaã buxü̃gürüü̃ taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ icuáxe. 15 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tama wüxi i buxü̃rüü̃ Tupanaxü̃ yaxúxe na tümaãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx, rü tagutáma nagu taxücu i ngẽma naãne i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü. 16 Rü nüma rü tüxü̃ naganagütanü ga guxema buã̱xta, rü tümaẽrugügu naxümẽ́xãcüma ñanagürü tüxü̃: —¡Tupana pexü̃ rüngü̃xẽẽ̱x! —ñanagürü.

Wüxi ga yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ Ngechuchumaã nidexa

(Mt 19.16-30; Lc 18.18-30)

17 Rü yexguma marü inaxũãchichaü̃gu ga Ngechuchu, rü yéma naxcèx niña ga wüxi ga yatü. Rü napẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü, rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya mecüx, ¿ṯacü tá chaxüxü̃ na chanayaxuxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 18 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃, “Mecü” ñacurügü choxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya mecü ixĩcü, rü nataxuma i to. 19 Cuma rü marü nüxü̃ cucuèx i Tupanaãrü mugü i ñaxü̃:

“¡Tãũtáma cumáẽta, rü tãũtáma naĩ i ngemaã icupe, rü tãũtáma cungĩ́tèèx, rü tãũtáma doraxü̃ quixu i togüchiga, rü tãũtáma quidoratèèx, rü tümaga naxĩnü ya cunatü rü cue!”

ñaxü̃ —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga guma yatü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, rü chorü bucümatama meã chanaxaure i guxü̃ma i ngẽma mugü i nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nangechaü̃ãcüma nüxü̃ nadawenü, rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü wüxixicatama cuxü̃́ nataxu. ¡Rü íixũ, rü namaã yataxe i guxü̃ma i curü ngẽmaxü̃gü, rü ñu̱xũchi togü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃na naxã i ngẽma curü natanü! Rü ngẽmaãcü tá cuxü̃́ nangẽxma i cuchica i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ngẽmawena rü marü name i chowe curüxũ —ñanagürü. 22 Natürü nüma ga guma yatü rü nanaxi̱xãchiãẽ ga yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga yema ore. Rü nangechaü̃ãcüma ínixũ, yerü namuxũchi ga norü yemaxü̃gü. 23 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nidaugüãchi, rü ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: —Naguxchaxüchi tá nixĩ na Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa na yachocuxü̃ i ngẽma dĩẽruã̱xü̃chigüxü̃ —ñanagürü. 24 Rü naḇaixãchiãẽgü ga norü ngúexü̃gü namaã ga yema ore. Natürü ga Ngechuchu rü wenaxãrü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Pa Chauxacügüx, ñuxãcü wüxi i guxchaxüchixü̃ nixĩ na Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa na yaxücuxü̃ i wüxi i duü̃xü̃. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñoma wüxi i cameyu na taxucürüwama wüxi ya ucumaxẽtüwa naxüpetüxü̃ãrü yexera narüguxchamaẽ naxcèx i wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ na yaxücuxü̃ i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü. 26 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü, rü yexeraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Rü texé tá ẽ́xna tixĩ ya nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürügü. 27 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nadawenü, rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Yatügü rü taxuacüma nügü namaxẽẽ, natürü Tupanaãxü̃́ rü natauxcha i ngẽma, erü Tupanacèx rü nataxuma i ṯacü i guxchaxü̃ —ñanagürü. 28 Rü yexguma inanaxügü ga Pedru ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Toma rü marü yéma tanawogü ga guxü̃ma ga torü yemaxü̃gü na cuwe tarüxĩxü̃cèx —ñanagürü. 29-30 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya chaugagu rü ore i maxẽxẽẽruü̃gagu tümapatana, rü ẽ́xna tümaẽneẽgüna, rü ẽ́xna tümaẽyèxgüna, rü ẽ́xna tümaẽna, rü ẽ́xna tümanatüna, rü ẽ́xna tümaxãcügüna, rü ẽ́xna tümaãnegüna nge̱ma ixũxẽ, rü tá tanayaxu i tümaãrü natanü. Rü aixcüma ñu̱xma i ñoma i naãnewa rü tá tanayaxu i 100 ẽ́xpü̱xcüna ya tümapatagü, rü tümaẽneẽgü, rü tümaẽyèxgü, rü tümaẽgü, rü tümaxãcügü, rü tümaãnegü. Natürü ngẽxgumarüü̃ tá ta tanayaxu i ngúxü̃gü i togü tá tüxü̃ ingexẽẽgüxü̃. Natürü yixcamaxü̃ra i daxũguxü̃ i naãnewa rü tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 31 —Natürü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñu̱xma ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixpẽ́xewa ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixweama nanaxügüxẽẽ. Rü muxü̃ma i nümaxü̃ i ñu̱xma ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü wixweama ügüxẽẽxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpẽ́xewa nanaxügüxẽẽ —ñanagürü.

Ngechuchu rü wenaxãrü nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mt 20.17-19; Lc 18.31-34)

32 Rü Yerucharéü̃waama naxĩ. Rü nüma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güpẽ́xegu nixũ. Rü nümagü rü naḇaixãchiãẽgü, rü yema togü ga duü̃xü̃gü ga wixweama ãgüxü̃ rü namuü̃ẽ. Rü Ngechuchu rü wenaxãrü noxrüwama naxcèx naca ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. Rü inanaxügü ga namaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ṯacü tá nüxü̃ na ngupetüxü̃. 33 Rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nüxü̃ pecuèx na marü ingaicaxü̃ na Yerucharéü̃wa ingugüxü̃. Rü nge̱ma rü duü̃xü̃gü rü tá chixri chomaã nachopetü. Rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃na tá choxü̃ naxuaxü̃gü. Rü nümagü rü tá chomaã nanaxuegugü na chayuxü̃, rü tá ngẽma Dumacü̱̃ã̱xgüna choxü̃ namugü. 34 Rü ngẽmagü tá nixĩ i chaugu idauxcüraü̃güxü̃. Rü tá choxna nacuaixgüe, rü tá choxna nanac̱uaixcagü, rü tá choxü̃ nayuxẽẽgü. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü.

Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ rü wüxi ga ngü̃xẽẽcèx ínacagü

(Mt 20.20-28)

35 Rü Ngechuchucèx naxĩ ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Zebedéu nanegü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, tanaxwèxe i toxcèx cunaxü i ngẽma ngü̃xẽẽ i naxcèx tá cuxna tac̱axü̃ —ñanagürügü. 36 Rü nüma rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i penaxwèxexü̃ na pexcèx chanaxüxü̃? —ñanagürü. 37 Rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma ãẽ̱xgacüxü̃ quingucuchigu, rü tanaxwèxe na wüxie i toma rü curü tügünecüwawa tarütoxü̃, rü togue i curü ṯoxwecüwawa —ñanagürügü. 38 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü tama nüxü̃ pecuèx na ṯacücèx ípec̱axü̃. ¿Rü pexü̃́ chi natauxchaxü̃ i na peyaxaxüxü̃ i ngẽma axexü̃ i üxchiüxü̃ i choma tá chixaxüxü̃? ¿Rü namaã chi peporaexü̃ i ngẽma ngúxü̃ i tá chingexü̃? —ñanagürü. 39 Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü, namaã tá taporae —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma tá nixĩ i chauxrüü̃ peyaxaxüxü̃ i ngẽma axexü̃ i üxchiüxü̃ rü chauxrüü̃ ngúxü̃ na pingegüxü̃. 40 —Natürü ngẽma chorü tügünecüwawa rü chorü ṯoxwecüwawa na perütogüxü̃cèx, rü tama cho̱xmẽ́xwa nangẽxma na pexna chanaxãxü̃, erü Chaunatü tá tüxna nanaxã ya yíxema tümacèx íyiĩxẽ —ñanagürü. 41 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema togü ga 10 ga ngúexü̃gü, rü Chaü̃tiágumaã rü Cuáü̃maã nanuẽ. 42 Natürü Ngechuchu naxcèx naca rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nüxü̃ pecuèx i togü i nachiü̃ãnegüwa rü nangẽxmagü i ãẽ̱xgacügü i nügü nacuèxgügu na namexü̃ na nuãcü namuãxü̃ i norü duü̃xü̃gü. Rü ngẽma ãẽ̱xgacügü i taxü̃gü rü norü duü̃xü̃güarü yora nügü nixĩgüxẽẽ. 43 —Natürü tãũtáma ngẽmaãcü nixĩ i petanüwa. Erü ngẽxguma texé naxwèxegu na guxããrü yexera na tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ na tiĩxü̃. 44 —Rü ngẽxguma chi texé i petanüwa naxwèxegu na tümamücügüeru na tiĩxü̃, rü name nixĩ i noxri rü guxü̃ma i tümamücügüarü ngü̃xẽẽruü̃ na tiĩxü̃. 45 —Rü woo i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tama togü choxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃cèx nixĩ i núma chaxũxü̃. Natürü núma chaxũ na duü̃xü̃güxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx rü naxcèx ichanaxãxü̃cèx i chorü maxü̃, na ngẽmaãcü chanaxütanüxü̃cèx na norü pecadugüna ínanguxü̃xü̃cèx i muxü̃ma i duü̃xü̃gü —ñanagürü.

Bartiméũ ga ngexetücüxü̃ narümexẽẽ ga Ngechuchu

(Mt 20.29-34; Lc 18.35-43)

46 Rü Yericúarü ĩãnewa nangugü. Rü Ngechuchuwe narüxĩ ga norü ngúexü̃gü rü muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma guma ĩãneãrü gu̱xwa nangugüchaü̃gu ga nüxna na ínachoxü̃xü̃, rü yéma namacüwawa narüto ga wüxi ga ngexetücü ga Bartiméũgu ãe̱gacü ga Timéũ nane. 47 Rü yexguma guma ngexetücü nüxü̃ ĩnügu ga Ngechuchu ga Nacharétucü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga guma yéma üpetücü, rü inanaxügü ga poraãcü aita na naxüxü̃, rü: —Pa Ngechuchu ya Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñanagürü. 48 Natürü muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü ínanangaxüchigüama ga na iyanangeáxü̃cèx. Natürü ga nüma rü yexeraãcü aita naxüama, ñaxü̃maã: —Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñaxü̃maã. 49 Rü yexguma ga nüma ga Ngechuchu rü inayachiãchi, rü ñanagürü: —¡Naxcèx peca! —ñanagürü. Rü guma ngexetücücèx nacagü, rü ñanagürügü: —¡Nataãẽ rü inachi! Rü cuxcèx nixĩ i nac̱axü̃ —ñanagürügü. 50 Rü guma ngexetücü rü yexacü nanaña ga norü gáuxü̃chiru. Rü inayuxnagü rü Ngechuchucèx nixũ. 51 Rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i cunaxwèxexü̃ na cuxcèx chanaxüxü̃? —ñanagürü. Rü nüma ga guma ngexetücü, rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, chanaxwèxe na chidauchixü̃ —ñanagürü. 52 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü, íixũ! Rü marü cuxcèx nitaane erü cuyaxõ —ñanagürü. Rü yexgumatama ga guma ngexetücü rü nidauchi, rü Ngechuchuwe narüxũ ga namawa.

11

Ngechuchu rü Yerucharéü̃gu naxücu

(Mt 21.1-11; Lc 19.28-40; Cu 12.12-19)

1 Rü marü Yerucharéü̃ãrü ngaicamana nangugü ga Oríbunecüarü Mèxpǘneãrü ngaicamana yexmagüne ga ĩãnexãcügü ga Bechagué rü Betániã. Rü yexguma yéma nangugügu, rü Ngechuchu nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 2 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Gua tórü to̱xmèxtawa ngẽxmane ya ĩãnexãcüwa pexĩ! Rü ngẽxguma nawa pengugügu, rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i buru i ngẽxma ngaxü̃xü̃ i taguma texé natagu aunagüxü̃. ¡Rü peyawẽxü̃ rü nuã penaga! 3 —Rü ngẽxguma texé pexna caxgu na ṯacücèx peyawẽxü̃xü̃ i ngẽma buru, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü:

“Torü Cori nanaxwèxe, rü ñu̱xma tátama nanataeguxẽẽ”, ñapegügü! 4 Rü yéma naxĩ. Rü yexma namacüwagu nüxü̃ nayangaugü ga yema buru ga wüxi ga ĩpataèxü̃tagu ngaxü̃xü̃. 5 Rü ñuxre ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü ípexüe? ¿Rü tü̱xcüü̃ peyawẽxü̃ i ngẽma buru? —ñanagürügü. 6 Rü nümagü ga yema ngúexü̃gü, rü yema ore ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ãcü nanangãxü̃gü. Rü yemacèx tama nüxna nanachu̱xgü. 7 Rü natagu nanac̱ẖagümü ga naxchirugü. Rü yemaãcü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü. Rü nüma ga Ngechuchu rü natagu naxaunagü. 8 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxchirumaãtama nanac̱ẖamagü. Rü togü rü naĩxã́tügü ga naãnewa nadaü̃xü̃maã nayac̱ẖamagü. 9 Rü yema duü̃xü̃gü ga napẽ́xegu ãgüxü̃ rü yema togü ga wixweama ãgüxü̃, rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Cuxü̃ ticuèxüxügü! ¡Rü naxüüne ya daa Tupanae̱gagu núma ũcü! 10 ¡Rü ãẽ̱xgacü ya Dabírüxü̃ namecümaxüchi ya daa ãẽ̱xgacü ya núma ngucü! ¡Rü pema rü ta, Pa Daxũcüã̱x, rü nüxü̃ picuèxüxü̃gü ya Tupana! —ñanagürügü. 11 Rü Yerucharéü̃gu naxücu ga Ngechuchu, rü tupauca ga taxü̃necèx nixũ. Rü meãma guxü̃wama inanadauaxü̃ne. Rü ñu̱xũchi yema norü 12 ga ngúexü̃gümaã Betániããrü ĩãnecèx nataegu, yerü marü nayáuane.

Ngechuchu rü ori̱x ga iguera ga ngearü oõxü̃maã chixexü̃ naxuegu

(Mt 21.18-19)

12 Rü moxü̃ãcü yexguma Betániãwa inaxĩãchigu ga Ngechuchu rü nataiya. 13 Rü yaxü̃gu nüxü̃ nadau ga wüxi ga ori̱x ga iguera ga ãã́tüxü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü naxcèx nixũ na íyadauãxü̃cèx rü ngoxi nayexmèx ga norü o. Natürü yexguma naxü̃tawa nanguxgu, rü taxuü̃ma inayangau, rü naã́tüxü̃xĩcatama, yerü tauta norü owa nangu. 14 Rü yexguma rü ñanagürü igueraxü̃: —¡Tagutáma texé wena cuxü̃ tamúãrü oõx! —ñanagürü. Rü norü ngúexü̃gü rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema.

Ngechuchu ínanawoxü̃ ga yema tupauca ga taxü̃newa taxegüxü̃ ga duü̃xü̃gü

(Mt 21.12-17; Lc 19.45-48; Cu 2.13-22)

15 Rü yexguma Yerucharéü̃wa nangugügu, rü Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu naxücu. Rü inanaxügü ga na ínawoxü̃ãxü̃ ga yema yéma ṯacümaã taxegüxü̃ rü naxcèx taxegüxü̃. Rü nanangüegutanü ga norü mechagü ga yema duü̃xü̃gü Tupanaarü ãmarewa mexü̃ ga dĩẽrumaã taxegüxü̃ rü muxtucumaã taxegüxü̃. 16 Rü nanachu̱xu ga texé ṯacü na yéma ngepetüxü̃ tupauca ga taxü̃nemachiawa. 17 Rü inanaxügü ga na nangúexẽẽtaexü̃, rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Chopata rü guxü̃ma i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgüarü yumüxẽpataü̃gu tá naxãe̱ga”,

ñanagürü. Natürü pema rü ngĩ́tèèxgüxü̃pataü̃ peyaxĩxẽẽ —ñanagürü. 18 Natürü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü inanaxügüe ga naxcèx na nadaugüxü̃ ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na yamèxgüxü̃. Natürü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ, rü yemacèx taxucürüwama duü̃xü̃güpegu nayayauxgü. Yerü nüma ga duü̃xü̃gü rü namaã nataãxẽgü ga yema Ngechuchuarü ngu̱xẽẽtae. 19 Natürü yexguma marü nayáuanegu, ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã nawa ínachoxü̃ ga guma ĩãne.

Narüṉ̃exẽ ga yema iguera ga ngearü oṍxü̃

(Mt 21.20-22)

20 Rü moxü̃ãcü pèxmama rü igueraxü̃tawa nachopetü. Rü yéma nüxü̃ nadaugü ga na naṉ̃exẽxü̃ ñu̱xmata naxchúmèxãwa nangu. 21 Rü yexguma ga Pedru rü nüxna nacuèxãchi ga yema ĩneãcü ngupetüxü̃, rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, dücax i iguera ga chixexü̃ namaã cuxueguxü̃, rü marü narüṉ̃exẽ —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nüxü̃́ peyaxõgü ya Tupana! 23 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi wüxie daa mèxpǘnexü̃ tamuxgu na yaxũgachixü̃cèx rü taxtü i taxü̃chiüwa nügü na yatáexü̃cèx, rü chi pega naxĩnü, ega aixcüma peyaxõgüãcüma nüxü̃ ngẽma ñapegügu. 24 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ṯacü i naxcèx ípec̱axü̃ i perü yumüxẽwa, rü name nixĩ na peyaxõgüxü̃ na marü penayaxuxü̃, rü aixcüma tá penayaxu. 25 —Rü ngẽxguma peyumüxẽgügu, natürü nangẽxmagu i ṯacücèx texémaã na penuẽxü̃, ¡rü tüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃! na Penatü ya daxũgucü rü ta pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i perü pecadugü. 26 —Natürü ngẽxguma pema tama tüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gügu, rü Penatü ya daxũgucü rü tá ta tãũtáma pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ —ñanagürü.

Ngechuchuna nacagüe na texéarü oregagu tupauca ga taxü̃newa nangu̱xẽẽtaexü̃

(Mt 21.23-27; Lc 20.1-8)

27 Rü yemawena rü Yerucharéü̃cèx nawoegu. Rü yexguma Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu yaxũgüchigüyane, rü naxcèx naxĩ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. 28 Rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Texéarü mugagu nixĩ i cunaxüxü̃ i ngẽma núma cuxüxü̃? ¿Rü texé cuxü̃ tamu na cunaxüxü̃cèx i ngẽma? —ñanagürügü. 29-30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tá ta pexna chaca, rü ngẽxguma choxü̃ pengãxü̃gu i ngẽma pexna naxcèx chac̱axü̃, rü choma rü tá ta pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃cèx i ngẽma. ¿Rü texé tanamu ga Cuáü̃ na duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃cèx? ¿Rü Tupana yiĩxü̃ ga namucü rü ẽ́xna duü̃xü̃gümare? —ñanagürü. 31 Rü yexguma ga nümagü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃, rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma chi:

“Tupana núma nanamu”, ñagügügu, rü nüma rü chi ñanagürü tüxü̃:

“¿Tü̱xcüü̃ ga tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃?” ñanagürü chi tüxü̃. 32 ¿Rü ñuxũcürüwa rü:

“Yatügümare núma nanamu”, ñatarügügü tá? Rü yema ñanagürügü yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ. Yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nayaxõgü rü aixcüma Tupana nanamu ga Cuáü̃ na nüxü̃ yaxuxü̃cèx ga norü ore. 33 Rü yemacèx Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tama nüxü̃ tacuèx ga texé núma na namuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü ta tãũtáma pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃ i ngẽma choxna naxcèx pec̱axü̃ —ñanagürü.

12

Ore i puracütanüxü̃ i chixexü̃gügu ixuxü̃

(Mt 21.33-46; Lc 20.9-19)

1 Rü Ngechuchu rü inanaxügü ga ore ga cuèxruü̃gügu ixuxü̃maã na nangúexẽẽtaexü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga norü naãnegu ubanecü ücü. Rü ínanapoxegu, rü nanaxü ga wüxi ga ubaarü yauxtüxü̃xü̃chica, rü wüxi ga dauxü̃taechica na meã nüxna nadauxü̃cèx ga guxü̃ma. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga puracütanüxü̃na nüxü̃ nadauxẽẽ. Rü namaã nanamexẽẽ na ngãxü̃gu namaã ngĩxü̃ yatoyexü̃cèx ga yema ubatanü. Rü ñu̱xũchi ga yema naãneãrü yora rü to ga nachiü̃ãnewa naxũ. 2 —Rü yexguma nawa nanguxgu ga na yadauxü̃ ga yema ubagü, rü guma yatü rü yéma puracütanüxü̃güxü̃tawa nanamu ga wüxi ga norü duü̃xü̃xü̃ na naxcèx íyac̱axü̃cèx ga yema ubagü ga nüxna üxü̃. 3 —Natürü yema puracütanüxü̃gü rü nayayauxgü, rü nanac̱uaixgü ga guma yatüarü duü̃xü̃. Rü taxuü̃ma ga ubagü nüxna naxãgü, rü yemaãcü ínayamugü. 4 —Rü yexguma ga guma yatü rü to ga norü duü̃xü̃xü̃ yéma namu. Natürü ga guma rü nayamèxẽrugü, rü namaã naguxchigagü. 5 —Rü yexguma rü to ga norü duü̃xü̃xü̃ yéma namu. Natürü nayamèxgü. Rü yemawena, rü yéma nanamugü ga muxü̃ma ga togü ga norü duü̃xü̃gü. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü nayac̱uaixgü ga ñuxre, rü togü rü nanadai. 6 —Rü yexguma rü nüxü̃́ ínayaxü ga nanexü̃chi ga poraãcü nüxü̃ nangechaü̃cü. Rü düxwa guma nanexü̃ yéma namu, yerü nüma nagu naxĩnügu rü chi nanega naxĩnüẽ ga yema puracütanüxü̃gü. 7 —Natürü yexguma guma cori nanexü̃ nadaugügu ga yema puracütanüxü̃gü, rü nügümaã ñanagürügü:

“Ngẽmaãrü tá nixĩ i ñaã naãne i yixcama. ¡Rü ngĩxã tayamèxgü na tóxrü na yiĩxü̃cèx!” ñanagürügü. 8 —Rü yemaãcü nayayauxgü, rü nayamèxgü. Rü yema ubanecüpechinüwa nayatèxgü ga naxü̃ne. 9 —Rü ñu̱xma rü pexna chaca, ¿pexcèx rü ṯacü tá naxü ya yima ubanecüarü yora namaã i ngẽma puracütanüxü̃gü i chixexü̃gü? Rü dücax, rü nge̱ma tá naxũ, rü tá nanadai i ngẽma puracütanüxü̃gü, rü togüna tá nanaxã i ngẽma ubanecü. 10 —¿Taguma ẽ́xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃? Erü ngẽmawa rü ñanagürü:

“Rü yima nuta ya mecü ya ĩãrü üruü̃gü nüxü̃ oechirécü, rü ñu̱xma rü yimatama nixĩ ya Tupana nüxĩra yaxücuchicü na namaã inaxügüãxü̃cèx ya ĩpata. 11 Rü tórü Cori ya Tupana nixĩ ga naxücü ga yema, rü ñu̱xma rü namexẽchi i taxcèx”,

ñanagürü i ngẽma ore. 12 Rü yexguma ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃. Yerü nüxü̃ nacuèxgü ga nachiga na yiĩxü̃ ga yema ore ga cuèxruü̃gu yaxuxü̃. Natürü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ rü yemacèx taxuü̃ma namaã naxüe. Rü nüxna yéma ínixĩmare.

Ãẽ̱xgacüaxü̃́ dĩẽrumaã naxütanüxü̃chiga

(Mt 22.15-22; Lc 20.20-26)

13 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü ga Parichéugü rü Erodetanüxü̃gü na nüxna yacagüexü̃cèx, rü ngoxi ṯacü rü chixexü̃ ga dexamaã nüxü̃ nangãxü̃ na yemaãcü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa na íyaxuaxü̃güãxü̃cèx. 14 Rü nümagü rü naxü̃tawa naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tacuèx rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ i ore. Rü tama duü̃xü̃gügamare cuxĩnü, erü tama norü düxétüxü̃negu cudawenü, natürü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwèxexü̃ãcüma namaxẽxü̃cèx. ¡Tomaã nüxü̃ ixu! Rü ngẽma dĩẽru ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x totanüwa ngĩxü̃ yauxchaü̃cü ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxna ngĩxü̃ taxãxü̃, rü ẽ́xna tama? —ñanagürügü. 15 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga na chixexü̃gu namaã naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü woo meã namaã na yanadexagüxü̃. Rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃xü̃? ¡Nuã ngĩxü̃ pinge i wüxitachinü i dĩẽru na ngĩxü̃ chadauxü̃cèx! —ñanagürü. 16 Rü yéma naxü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga wüxitachinü ga dĩẽru. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Texéchicünèxã rü texééga nixĩ i ngĩgu üxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicünèxã nixĩ —ñanagürügü. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü namaã naḇaixãchiãẽgü.

Ngechuchuna nacagüe rü ngoxi wena namaxẽ i duü̃xü̃gü

(Mt 22.23-33; Lc 20.27-40)

18 Rü yemawena rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü ga ñuxre ga Chaduchéugü. Rü nümagü nixĩ i nüxü̃ yaxugüexü̃ na tagutáma wena namaxẽxü̃ i yuexü̃. Rü yemacèx Ngechuchuna nayacagüe, rü ñanagürügü: 19 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩchéarü mugüwa rü ñanagürü:

“Rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxmèx ngexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãmèx i ngẽma yutecü i naxü̃mèx, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃cèx ya naẽneẽ ga marü yucü”,

ñanagürü ga yema ore. 20 —Dücèx, nayexma ga 7 ga nügüeneẽgü. Rü naxãmèx ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. 21-22 —Rü yexguma ga naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãmèx ga yema ngecü, natürü guma rü ta nayu rü nangexacü. Rü yexguma ga guma norü tomaẽ̱xpü̱x ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãmèx, natür ü yexgumarüü̃tama nüxü̃ nangupetü. Rü yemaãcü, gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ rü ngĩmaã naxãmèx ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. Rü düxwa ngĩma rü ta iyu ga yema nge. 23 —Rü dücax, ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngexcürüücü naxmèx tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽgü ngĩmaã naxãmèx —ñanagürügü. 24 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü ípetüe erü tama nüxü̃ pecuèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, rü tama nüxü̃ pecuèx i ñuxãcü na naporaxü̃ ya Tupana. 25 —Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, rü taxúetáma tixãmèxgü rü ẽ́xna tixãtegü. Erü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá tixĩgü i ngẽxguma. 26 —Pema choxna peca i yuexü̃ãrü dagüchiga. ¿Natürü tama ẽ́xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃ ga naĩxãcü ga íiy̱auxratanünechigaxü̃ íyaxuxü̃wa? Erü yema orewa rü Moĩchéxü̃ ñanagürü ga Tupana:

“Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”,

ñanagürü. 27 —Rü ngẽma orewa nüxü̃ tacuèx rü Tupana rü maxẽxü̃ãrü Tupana nixĩ rü tama yuexü̃ãrü Tupana nixĩ, erü Tupanaarü ĩnüwa rü taxúema tayu. Rü ngẽmaãcü i pema rü poraãcü ípetüe —ñanagürü.

Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃

(Mt 22.34-40)

28 Rü wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü nüxü̃ naxĩnü ga yema togü ga namücügü ga Ngechuchumaã na íyaporagatanücüüxü̃. Rü nüma rü nüxü̃ nicuèxãchi ga meãma na nangãxü̃ãxü̃. Rü yemacèx Ngechuchucèx nixũ, rü nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃? —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃, rü ñaã nixĩ, ñanagürü:

“¡Iperüxĩnüẽ, Pa Iraéanecü̱̃ã̱xgü! Rü nüma ya Cori ya tórü Tupana, rü yixicatama nixĩ ya tórü Cori. 30 ¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana guxü̃ne ya curü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã, rü guxü̃ i curü poramaã!”

ñanagürü. 31 —Rü ngẽma norü taxre i Tupanaãrü mu, rü ñanagürü:

“¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃!”

ñanagürü. Rü nataxuma i to i Tupanaãrü mu i ngẽmagüarü yexera ixĩxü̃ —ñanagürü. 32 Rü yexguma ga yema ngúexẽẽruü̃ ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Marü name, Pa Ngúexẽẽruü̃x, erü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ na wüxixicatama na yiĩxü̃ ya Tupana, rü nataxuma ya naĩ. 33 —Rü ngẽma Tupanaxü̃ na ingechaü̃xü̃ guxü̃ne ya tórü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i nagu rüxĩnüxü̃maã, rü guxü̃ i tórü poramaã, rü nüxü̃ na ingechaü̃xü̃ i tamücü i yigü na ingechaü̃xü̃rüü̃, rü ngẽma rü guxü̃ma i carnerugü i Tupanacèx idèi̱xü̃ rü íguxü̃arü yexera narümemae —ñanagürü. 34 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga mexü̃gu na naxĩnüãcüma na nangãxü̃ãxü̃ ga yema ngúexẽẽruü̃ ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Marü tama taxü̃ cuxü̃́ nataxu na cunayaxuxü̃ ya Tupana na curü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx —ñanagürü. Rü yemawena rü marü taxuü̃ma nügü naporaxẽẽ na nüxna yacachigüxü̃cèx.

¿Texé nane nixĩ ya Cristu?

(Mt 22.41-46; Lc 20.41-44)

35 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa ínangúexẽẽtaeyane ga Ngechuchu, rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ nixĩ i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ i ñagüxü̃:

“Yima Cristu ya Tupana nüxü̃ unetacü rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ”, ñagüxü̃? 36 —¿Rü ñuxãcü i ngẽmaãcü yadexagüxü̃? Yerü nümatama ga Dabí, rü yexguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ naãẽwa ideaxgu rü ñanagürü:

“Cori ya Tupana rü chorü Corixü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta nüxü̃ charüporamaẽ i curü uwanügü na cuga naxĩnüẽxü̃cèx!’ ”

ñanagürü ga yema orewa. 37 —¿Natürü ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu, ega nümatama ga Dabí, rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü taãẽãcüma Ngechuchuaxü̃́ inarüxĩnüẽ.

Ngechuchu rü nüxü̃ nixu na tama yameãrü maxü̃ã̱xgüxü̃ ga yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃

(Mt 23.1-36; Lc 11.37-54, 20.45-47)

38 Ngechuchu rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —¡Pexuãẽgü naxcèx i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃! Erü nümagü rü norü me nixĩ i mexü̃ i naxchirumaã na naxĩãneãxü̃. Rü nanaxwèxegü na ítamü̃wa duü̃xü̃gü meã nüxü̃ na rümoxẽgüxü̃. 39 —Rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü norü me nixĩ i ãẽ̱xgacügümèxwẽ́xewa na natogüxü̃. Rü õnagü i taxü̃wa rü ngẽma õnaãrü yoraxü̃tawa ügüxü̃ i nachicacèx nadaugü. 40 —Natürü tüxna nanapuxü̃ ya tümapatagü ya yíxema yutegüxe. Rü ñu̱xũchi nanamèxẽẽ i norü yumüxẽgü na ngẽmagu nügü yacu̱xgüxü̃cèx rü duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃cèx na aixcüma mexü̃gü na yixĩgüxü̃. Natürü nümagü tá nixĩ i yexeraãcü napoxcuexü̃ —ñanagürü.

Yutecü ga ngearü dĩẽruã̱xcü ga Tupanacèx dĩẽru ngĩxü̃ ixãcü

(Lc 21.1-4)

41 Wüxicana ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃neãrü dĩẽruchiü̃ãrü to̱xmèxtawa narüto. Rü yéma inadawenü ga ñuxãcü duü̃xü̃gü yexma ngĩxü̃ yanaxücuchigüxü̃ ga norü dĩẽrugü. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga idĩẽruã̱xgüxüchixü̃ rü yexma ngĩxü̃ nayarüxücuchigü ga muxũchicü ga norü dĩẽru. 42 Rü ngürü yéma ingu ga wüxi ga yutecü ga ngearü dĩẽruã̱xcü. Rü ngĩma rü wüxi ga yema dĩẽruchiü̃gu ngĩxü̃ iyarüxücuchi ga taxretachinü ga dĩẽruxacü ga ítanücü. 43 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gücèx naca, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñaã ngecü i yutecü i ngearü dĩẽruã̱xcü, rü guxü̃ i ngẽma togü i dĩẽruchiü̃gu dĩẽru ngĩxü̃ ixücuchigüxü̃ãrü yexera ngĩxü̃ ixã. 44 Erü guxü̃ma i togü rü ngĩxü̃ inaxãgü i ngẽma nüxü̃́ íyaxügücü. Natürü ngĩma ngĩxü̃́ natauxyane ngĩxü̃ ixã i gu̱xcüma i ngĩxü̃́ ngẽxmèxcü i ngĩrü õnatanü —ñanagürü.

13

Ngechuchu nanaxunagü na tupauca ga taxü̃negu tá na napogüexü̃

(Mt 24.1-2; Lc 21.5-6)

1 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa ínaxũxũgu ga Ngechuchu, rü wüxi ga norü ngúexü̃gü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x ¡dücax ñuxãcü nimexẽchi ya daa tupauca ya itaxü̃ne rü naxtapü̱xarü nutagü! —ñanagürü. 2 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema nüxü̃ pedaugü ya guxü̃nema ya yima tupauca ya taxü̃neãrü ĩpatagü. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma guxü̃nema ya daa ĩpatagü rü tá nagu napogüe. Rü norü nutagü rü taxucütáma nügüétü naxüxüra, rü bai tá ya wüxi —ñanagürü.

Cuèxruü̃gü i tá nüxü̃ idauxü̃ naxü̃pa na nagúxü̃ i naãne

(Mt 24.3-28; Lc 21.7-24, 17.22-24)

3-4 Rü yemawena rü Oríbunecüarü Mèxpǘne ga tupauca ga taxü̃neãrü to̱xmèxtawa yexmanewa naxĩ. Rü yéma narüto ga Ngechuchu. Rü Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ rü Aü̃dré rü naxü̃tawa naxĩ na noxrüwama nüxna nacagüexü̃cèx. Rü ñanagürügü: —Tanaxwèxe i tomaã nüxü̃ quixu na ñuxgu tá nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. ¿Rü ṯacü tá nixĩ i norü cuèxruü̃ i nawa nüxü̃ tacuáxü̃ ega nawa tá nanguxgu i ngẽma? —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pexuãẽgü na taxúema pexü̃ womüxẽẽxü̃cèx! 6 —Erü muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü tá ínangugü, rü chaugu tá nügü nicu̱xgü, rü ñanagürügü tá:

“Choma nixĩ i Cristu”, ñanagürügü tá. Rü muxũchixü̃ i duü̃xü̃güxü̃ tá nawomüxẽẽ. 7 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pexĩnüẽgu na nügü nadèi̱xü̃ i nachiü̃ãnegü i ngaicamagüxü̃ rü togü i nachiü̃ãnegü i yaxü̃gugüxü̃, ¡rü tãũtáma ngẽmacèx peḇaixãchiãẽgü! Erü woetama ngẽmaãcü tá nangupetü. Natürü tãũtáma naãneãrü gu̱x nixĩ i ngẽma. 8 —Erü wüxi i nachiü̃ãne rü to i nachiü̃ãnemaã tá nügü nadai. Rü wüxi ya ãẽ̱xgacüarü churaragü rü to i ãẽ̱xgacüarü churaragümaã tá nügü nadai. Rü muxü̃ma i nachicawa rü tá naxĩã̱xãchiane. Rü tá taiya nangu̱x. Natürü guxü̃ma i ngẽma rü norü ügümare nixĩ i ngẽma ngúxü̃ i tá ínguxü̃. 9 —¡Rü meã pegüna pedaugü! Erü ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa tá pexü̃ nagagü, rü ngutaquẽ́xepataü̃gügu tá pexü̃ nic̱uaixgü. Rü nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa tá pexü̃ nagagü naxcèx na chorü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. Natürü ngẽmaãcü tá pexü̃́ natauxcha na ngẽma ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ pixuxü̃ i chauchiga. 10 —Natürü naxü̃pa na nagúxü̃ i naãne rü tá nüxü̃ nixugüe i Tupanaãrü ore i guxü̃ i nachiü̃ãnegüwa. 11 —Natürü ngẽxguma ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa pexü̃ nagagügu, ¡rü tãũtáma pexoegaãẽgü naxcèx na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu i ngẽma ore i ngẽxgumatama Tupana pexna ãxü̃ na nüxü̃ pixuxü̃cèx! Erü tãũtáma pema nixĩ na pidexagüxü̃, natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá nixĩ i pewa idexaxü̃. 12 —Rü nügüeneẽgüwa tátama rü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa nügü ínayaxuaxü̃gü na ngẽmaãcü tüxü̃ nadèi̱xü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta i papágü rü mamágü rü tá naxãcügüxü̃ ínayaxuaxü̃gü. Rü nümagü i naxãcügü rü tá nanatügümaã rü naẽgümaã nanuẽ, rü tá tüxü̃ ínayaxuaxü̃gü na ãẽ̱xgacügü tüxü̃ nadèi̱xü̃cèx. 13 —Rü guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü tá pexchi naxaie naxcèx na chorü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. Natürü yíxema nae̱tüwa meã Tupanaãxü̃́ yaxõõmáxẽ, rü yíxema tá tixĩ ya aixcüma nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃. 14 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu i ngẽma ãũãchixü̃ rü ãũcümaxü̃chixü̃ i chixexẽẽruü̃ i ngextá tama íinaxwèxexü̃wa na nangẽxmaxü̃, rü ngẽxguma ya yíxema Yudéaanewa ngẽxmagüxe, rü tanaxwèxe i mèxpǘneãnewa tabuxmü. Rü texé ya yíxema nüxü̃ daumatüxe, ¡rü name nixĩ i meã nagu tarüxĩnü i ngẽma! 15 —Rü ngẽma ngunexü̃gu texé tümapataèxtüwa ngẽxmagu, rü tama name i tümapatagu tayangaxi na ṯacü i tümaãrü ngẽmaxü̃ tayayaxuxü̃cèx. 16 —Rü texé ya tümaãnewa ngẽxmaxẽ rü tama name i tümapatacèx tataegu na tümachirugü tayayaxuxü̃cèx. 17 —Rü ngẽma ngunexü̃gügu, rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i tümacèx ya yíxema ngexegü ya itacharaü̃güxe rü yíxema maĩxãcügüxe. 18 —¡Rü Tupanana naxcèx peca i perü yumüxẽwa na tama gáuane ixüyane pexü̃ na nangupetüxü̃cèx i ngẽma chixexü̃! 19 —Erü ngẽma ngunexü̃gügu rü poraãcü tá nangẽxma i ngúxü̃ ga noxri Tupana naãne ixügügumama taguma yexmaxü̃, rü ngẽmawena rü tagutáma nangẽxma. 20 —Rü ngẽxguma Tupana tama nanoxrexẽẽgu i ngẽma ngunexü̃gü, rü taxúetáma tamaxü̃. Natürü Tupana rü marü nananoxrexẽẽ i ngẽma ngunexü̃gü erü tüxü̃ nangechaü̃ ya yíxema noxrüxü̃ tüxü̃ nadexe. 21 —Rü ngẽxguma texé pexü̃ ñagügu:

“Dücèx, daa nixĩ ya Cristu”, ñagügu, rü ẽ́xna:

“Gua nixĩ ya Cristu”, ñagügu, ¡rü tãxṹ i nüxü̃́ peyaxõgüxü̃! 22 —Erü Cristugüneta rü Tupanaãrü orearü uruü̃güneta tá ínangugü. Rü tá nanaxügü i muxü̃ma i cuèxruü̃gü i taxü̃gü. Rü ngẽmaãcü, ega nüxü̃́ natauxchagu, rü tá tüxü̃ nawomüxẽẽgü woo ya yíxema duü̃xẽgü ya Tupanatama tüxü̃ dexe. 23 —¡Pexuãẽgü! Erü guxü̃ma i ngẽma tá ngupetüxü̃, rü marü naxü̃pa pemaã nüxü̃ chixu.

Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽxguma nataegugu ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü

(Mt 24.29-35, 42, 44; Lc 21.25-36)

24 —Natürü marü nangupetügu i ngẽma ngúxü̃gü, rü ngẽma ngunexü̃gügu rü tá nixo ya üèxcü rü tãũtáma inabaxi ya tauemacü. 25 —Rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá narüyi. Rü guxü̃ma i daxũwa ngẽxmaxü̃ rü tá naxĩã̱xãchitanü rü nachicana tá nixĩgachitanü. 26 —Rü ngẽxguma i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nadaugü ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü na caixanexü̃gu ínaxĩxü̃ i guxü̃ma i norü poramaã rü norü ngóonexü̃maã. 27 —Rü tá nanamu i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na tüxü̃ nanutaquẽ́xexü̃cèx ya yíxema Tupana tüxü̃ idexechixe ya guxü̃wama ngẽxmagüxe ñu̱xmatáta naãne íyacuáxü̃wa nangu. 28 —¡Iperüxĩnüẽ i ñaã ngu̱xẽẽtae i ori̱x i iguerachiga, rü naxcèx pengúe! Rü ngẽxguma ngexwacaxü̃xü̃ i nachacüüxacügü iyarüyixgu rü naxüátügu, rü ngẽmawa nüxü̃ pecuèx na paxa tá taunecü yiĩxü̃. 29 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta, rü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecuèx na paxaxüchi tá ínanguxü̃ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. 30 —Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü aixcüma tá nangupetü naxü̃pa na nayuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽxguma maxẽxü̃. 31 —Daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne rü tá inayarüxo. Natürü chorü ore rü tagutáma inayarüxo, rü aixcüma tá ningu. 32 —Natürü ngẽma ngunexü̃ rü ora i nagu tá nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü Tanatü ya Tupanaxĩcatama nüxü̃ nacuèx i ñuxgu tá na nangupetüxü̃ i ngẽma, rü taxúema ya togue nüxü̃ tacuèx. Rü woo i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tama nüxü̃ nacuèxgü, rü woo i choma na Nane chiĩxü̃ rü tama nüxü̃ chacuèx i ñuxgu tá na nangupetüxü̃ i ngẽma. 33 —Rü ngẽmacèx, ¡ipedaue rü pexuãẽgü! Erü tama nüxü̃ pecuèx i ṯacü rü ora tá íchangu i chomax. 34 —Rü guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ñoma wüxi ga yatü ga ixũãchichaü̃cü na to ga nachiü̃ãnewa naxũxü̃cèxrüxü̃ nixĩ. Rü yemacèx norü puracütanüxü̃na naxãga na mea nüxna nadaugüxü̃cèx ga guma napata. Rü ñuxũchi wüxichigüna nanaxã ga norü puracü. Rü yẽma ĩã̱xãrü dauruü̃ rü nagu nanamu na mea nadauxü̃taegüxü̃cèx. 35-36 —¡Rü ngẽmacèx i pema rü name na ípexuãxẽgüxü̃! Erü tama nüxü̃ pecuèx i ñuxgu tá ínangu ya yima cori ya ĩpataarü yora, rü bexmana noxri nachütagu, rü ẽ́xna ngãxü̃cüügu, rü ẽ́xna otá icaxgu, rü ẽ́xna noxri yangóonegu. ¡Rü ngẽmacèx ipedaue na ngürüãchi ínanguxgu tama ípepeeyane pexü̃ na íyanguéü̃xü̃cèx! 37 —Rü ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü guxü̃ i duü̃xü̃gücèx nixĩ. ¡Rü ipedaueecha! —ñanagürü.

14

Ãẽ̱xgacügü naxcèx nadaugü na ñuxãcu Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃

(Mt 26.1-5; Lc 22.1-2; Cu 11.45-53)

1 Rü taxre ga ngunexü̃ nataxu ga na nawa nanguxü̃ ga Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga ga nagu nangõ̱xgüãxü̃ ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃. Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü naxcèx nadaugü ga ñuxãcü bexma duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ na yayauxgüxü̃ rü na yamèxgüãxü̃cèx. 2 Yerü nümaxü̃ rü ñanagürügü: —Taxucürüwama ñu̱xma petagu tayayauxgü, erü duü̃xü̃gü rü tá tamaã nanuẽ —ñanagürügü.

Wüxi ga nge rü Ngechuchuerugu inaba ga pumara

(Mt 26.6-13; Cu 12.1-8)

3 Rü Ngechuchu rü Betániãwa naxũ napatawa ga Chimáũ ga rüchaxünecümaã naxugüãcü. Rü yexguma mechawa natoyane, rü yéma ingu ga wüxi ga ngecü ga wüxiweü̃ ga pumara ga yixichixü̃ ga tatanüxü̃chixü̃ yéma ngecü. Rü iyapoyenagu ga yema pumarachixü̃ ga nuta ga mexẽchicünaxcèx, rü Ngechuchuerugu inaba. 4 Natürü ñuxre ga yema yéma yexmagüxü̃ rü nanuẽ naxcèx ga yema naxüxü̃ ga yema ngecü, rü nügümaã ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽxma inaxaiyaxü̃ i ngẽma pumara? 5 —Rü narümemaẽ chi nixĩ i 300 tachinü i dĩẽrugu namaã itaxe, rü ñu̱xũchi ngẽma dĩẽrumaã nüxü̃ irüngü̃xẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ —ñanagürügü. Rü yemaãcü ngĩchiga nidexagü ga yema nge. 6 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngexrüma! ¿Tü̱xcüü̃ ngĩxü̃ pechixewe? Erü ngẽma chomaã naxüxü̃, rü wüxi i mexü̃ nixĩ. 7 —Rü ngẽma ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmagü, rü ngẽmaãcü pexü̃́ natauxcha na nüxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃ i ngẽxguma penaxwèxegu. Natürü i choma rü tãũtáma guxü̃gu petanüwa changẽxma. 8 —Rü ñaã nge rü inaxü i guxü̃ma i ngẽma ngĩxü̃́ tauxchaxü̃, rü ngẽmacèx yoxni choxü̃ ipumaraxü̃ne naxü̃pa na ichatáxü̃. 9 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i naãnewa i ngextá duü̃xü̃gü nüxü̃ íixugügüxü̃wa i ore i maxẽxẽẽruü̃, rü ñaã ngecü chomaã üxü̃ rü tá ta nüxü̃ nixugügü. Rü ngẽmaãcü tá ngĩxna nacuèxãchie i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu.

Yuda rü ãẽ̱xgacügümaã nanamexẽẽ na ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃cèx

(Mt 26.14-16; Lc 22.3-6)

10 Rü Yuda Icariúte ga wüxi ga yema 12 ga ngúexü̃tanüxü̃ ixĩxü̃, rü Yudíugüarü paigüarü ãẽ̱xgacügütanüwa naxũ na namaã yamexẽẽãxü̃cèx na ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃cèx. 11 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu, rü nümagü ga yema ãẽ̱xgacügü rü nataãẽgü. Rü dĩẽru Yudana ngĩxü̃ naxuaxü̃gü. Rü yexgumama inanaxügü ga Yuda ga naxcèx na nadauxü̃ ga ñuxãcü nüxü̃́ na natauxchaxẽẽgüãxü̃ na duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃cèx.

Coriarü õnachiga

(Mt 26.17-29; Lc 22.7-23; Cu 13.21-30; 1 Co 11.23-26)

12 Rü nawa nangu ga ngunexü̃ ga nagu inaxügüxü̃ ga yema peta ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nagu nangõ̱xgüxü̃. Rü yema nixĩ ga ngunexü̃ ga nagu carneruxacü naxcèx yamèxgüxü̃ ga Üpetüchigaarü peta. Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá cunaxwèxe na tanamexẽẽxü̃ i õna i Üpetüchigaarü petagu ingṍxü̃? —ñanagürügü. 13 Rü yexguma ga nüma rü nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü, yéa ĩãnewa pexĩ! Rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i yatü i wüxi ya tü̃xü̃ ya dexámaã ããcuxe ngẽxma tüxü̃ ingexü̃. ¡Rü nawe perüxĩ! 14 —¡Rü yima ĩpata ya nagu yaxücune i ngẽma yatü, rü yima ĩãrü yoramaã nüxü̃ pixu, rü ñapegügü nüxü̃:

“Torü ngúexẽẽruü̃ nüxü̃ nacuáxchaü̃ na ngẽxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma ucapu i norü ngúexü̃gümaã tá nawa nachibüxü̃ i Üpetüchigaarü õnagu”, ñapegügü nüxü̃! 15 —Rü nüma tá pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i wüxi i ucapu i taxü̃ i marü meã mexẽẽxü̃ i norü daxũchiü̃wa ngẽxmaxü̃. ¡Rü nge̱ma penamexẽẽ̱x i tórü õna i Üpetüchigacèx ixĩxü̃! —ñanagürü nüxü̃. 16 Rü inaxĩãchi ga yema taxre ga ngúexü̃gü, rü ĩãnewa naxĩ. Rü yexma nüxü̃ inayangaugü ga guxü̃ma yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü yéma nanamexẽẽ ga õna ga Üpetüchigacèx ixĩxü̃. 17 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu, rü ínangu ga Ngechuchu namaã ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. 18 Rü yexguma mechawa ínachibüeyane, rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü wüxie ya petanüwa i ñu̱xma chomaã nuã chibüxe tá tixĩ ya bexma choxü̃ íyaxuaxü̃xẽ —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga nümagü ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü nangechaü̃gü. Rü inanaxügüe ga na wüxichigü nüxna icachigüxü̃, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿choma tá chiĩxü̃ i cuxü̃ íchayaxuaxü̃xü̃? —ñanagürügü. 20 Rü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi i pema i 12 tanüwa i daatama poratuwa norü pãũ iwaixẽẽxü̃, rü ngẽma tá nixĩ i choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. 21 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tá chayu ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi nixĩ naxcèx i ngẽma yatü i choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃. Rü narümemaẽ chi nixĩ ga noxtacüma tãũ chima na nabuxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ínachibüeyane, rü Ngechuchu nanayaxu ga pãũ. Rü Tupanana moxẽ naxã, rü inanabücu, rü norü ngúexü̃güxü̃ nayanu. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Penayau̱x i ñaã pãũ! Rü ngẽma rü chaxunechiga nixĩ —ñanagürü. 23 Rü yemawena nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta Tupanana moxẽ naxcèx naxãxĩra, rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güna nanaxã. Rü guxü̃ma nawa naxaxegü. 24 Rü ñanagürü nüxü̃: —Daa binu ya chaugü i muxü̃ma i duü̃xü̃gücèx ibacüchiga nixĩ. Rü yimawa Tupana meãma nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i norü uneta. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tãxũtáma wena chayaxaxü ya daa binu ñu̱xmatáta Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa binu ya ngexwacaxü̃cü chayaxaxü̱x —ñanagürü.

Ngechuchu nüxü̃ nixu rü Pedru rü taxũtáma nügü nixu na norü ngúexü̃ yiĩxü̃

(Mt 26.30-35; Lc 22.31-34; Cu 13.36-38)

26 Rü ñu̱xũchi nawiyaegü ñuxre ga Tupanaãrü wiyaegu. Rü yemawena rü Oríbunecüarü Mèxpǘnewa naxĩ. 27 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Guxãma i pema rü tá choxü̃ ípetèxgü. Erü ngẽmaãcü nüxü̃ nixu i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Tá chayamèx ya carneruarü dauruü̃, rü tá nanaxüanemare i carnerugü”,

ñaxü̃. 28 —Natürü ngẽxguma marü yuwa ícharüdaxguwena, rü chaxira tá pexü̃pa Gariréaanewa chaxũ —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Woo guxü̃ma i togü cuxü̃ ítèxgu, rü choma rü tãũtáma cuxü̃ íchatèx —ñanagürü. 30 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatama i chütaxü̃gu rü naxü̃pa na taxreẽ́xpü̱xcüna yac̱axü̃ i otá, rü tomaẽ̱xpü̱xcüna taxũtáma cugü quixu na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃ —ñanagürü. 31 Natürü nüma ga Pedru rü ñanagürüama: —Woo wüxigu cumaã chayu̱xgu, rü tãxũtáma chaugü ichicu̱x na curü duü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga togü ga norü ngúexü̃gü rü ta yema ñanagürügü.

Ngechuchu rü Yechemaníwa nayayumüxẽ

(Mt 26.36-46; Lc 22.39-46)

32 Rü yemawena rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gü rü nawa naxĩ ga wüxi ga nachica ga Yechemanígu ãe̱gaxü̃. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nuã perütogü yoxni paxa yéa chayayumüxẽ! —ñanagürü. 33 Rü ñu̱xũchi ínayagagü ga Pedru, rü Chaü̃tiágu, rü Cuáü̃. Rü naxcèx inaxügü ga na poraãcü nangechaü̃xü̃ rü naxi̱xãchiãẽxü̃. 34 Rü yexguma rü ñanagürü nüxü̃: —Poraãcü changechaü̃, rü nagu charüxĩnü na ngẽmamaã tá chayuxü̃. ¡Rü nuxa perücho i pemax, rü ipedaue! —ñanagürü. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéaxüra naxũ. Rü ñaxtüanegu nanangücuchi. Rü Tupanana naxcèx naca na nawa ínanguxuchixü̃cèx ga yema ngúxü̃ ga yexguma chi Tupanaãrü ngúchaü̃ yixĩgu. 36 Rü norü yumüxẽwa rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, cuxcèx rü guxü̃ma natauxcha. ¡Rü nüxna choxü̃ ínanguxuchixẽẽ i ñaã ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃! Natürü chanaxwèxe i cunaxü i cuxrütama ngúchaü̃ rü tama i choxrü —ñanagürü. 37 Rü ñu̱xũchi nataegu ga norü ngúexü̃gü íyexmagüxü̃wa. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃. Rü ñanagürü Pedruxü̃: —Pa Chimáũx, ¿ícupe? ¿Tama ẽ́xna namaã cupora na icudauxü̃, rü bai i wüxi i ora? 38 —¡Rü ipedaue, rü Tupanana naxcèx pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na tama choxü̃ ípetáxü̃cèx i ngẽxguma ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃ üpetügu! Erü aixcüma peãẽwa rü ípememare, natürü pexene nixĩ i ngẽma turaxü̃ —ñanagürü. 39 Rü wenaxãrü ínixũ, rü noxrirüü̃tama nayayumüxẽ. 40 Rü yexguma wenaxãrü norü ngúexü̃gücèx nataegugu, rü nüxü̃ inayangau ga na wenaxãrü ínapeexü̃, yerü poraãcü nayaxtaexüchi. Rü yemacèx ga nümagü rü tama nüxü̃ nacuèxgü ga na ṯacümaã tá nangãxü̃güãxü̃. 41 Rü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna wenaxãrü norü ngúexü̃gücèx nataegu, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñu̱xma rü ta ẽ́xna ípepeeama rü iperüngü̃ẽãma? ¡Rü marütama! Erü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü marü nawa nangu i ora na choxü̃ na yayauxgüxü̃ rü nüxna na choxü̃ namugüxü̃cèx i duü̃xü̃gü i chixexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃. 42 —¡Rü ipechigü, rü ngĩxã ítixĩ! Erü marü ñomama nixĩ i ngẽma choxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü.

Ngechuchuxü̃ niyauxgü

(Mt 26.47-56; Lc 22.47-53; Cu 18.2-11)

43 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü ínangu ga Yuda ga norü ngúexü̃chirẽ́x ixĩxü̃. Rü nawe narüxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga taramaã rü naĩmaã ixãxnexü̃. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga yéma namugüxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. 44 Rü Yuda ga ínaxuaxü̃xü̃ rü marü yema duü̃xü̃gümaã nanamexẽẽ, rü ñanagürü:

“Ngẽma nüxü̃ chachúxuxü̃ nixĩ i Ngechuchu. Rü ngẽma tá nixĩ i piyauxgüxü̃ rü meã peyanáĩãcüma peyagagüxü̃” —ñanagürü. 45 Rü yemaãcü Ngechuchucèx nixũ, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi nanachúxu. 46 Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃ niyauxgü. 47 Natürü wüxi ga Ngechuchutanüxü̃ nanawẽ́xechi ga norü tara, rü yemamaã paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ ínadaechinü. 48 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ taragü rü naĩxmenèxãgümaã chauxcèx nuã pexĩ na choxü̃ peyarüyauxgüxü̃cèx ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ chiĩxü̃rüü̃? 49 —Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü petanüwa chayexma ga yexguma tupauca ga taxü̃newa changu̱xẽẽtaegu, rü taguma choxü̃ piyauxgü. Natürü ñaã ñu̱xma ngupetüxü̃, rü nangupetü na yanguxü̃cèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ —ñanagürü. 50 Rü yexguma ga guxü̃ma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nibuxmü. Rü nüxĩcatama yéma nanatèxgü ga Ngechuchu. 51 Natürü wüxi ga ngextü̱xücü ga düxruü̃maãxĩca nügü nuquecü nawe nixũchigü. Rü yema duü̃xü̃gü rü nayayauxgü. 52 Natürü nüma rü nüxü̃ ningẽ́x ga yema düxruü̃, rü yemaãcü ngexchiruãcüma niña.

Ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa Ngechuchuxü̃ nagagü

(Mt 26.57-68; Lc 22.54-55, 63-71; Cu 18.12-14, 19-24)

53 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü paigüarü ãẽ̱xgacüpẽ́xewa nanagagü ga Ngechuchu. Rü yexma nangutaquẽ́xegü ga guxü̃ma ga togü ga paigü ga ãẽ̱xgacügü ixĩgüxü̃, rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. 54 Natürü ga Pedru rü yaxü̃gu nawe nixãchigü ñu̱xmata guma paigüarü ãẽ̱xgacüpataèxtüwa nangu. Rü purichíagü ga tupauca ga taxü̃neãrü dauruü̃gümaã yéma ĩã̱xtüwa narüto. Rü nügü yéma nanaĩxü̃ üxüxü̃tawa. 55 Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma ga yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga itaxü̃ rü naxcèx nadaugü ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃ rü na yamèxgüãxü̃cèx. Natürü taxucürüwa nüxü̃ inayangaugü ga ṯacücèx tá na yamèxgüãxü̃. 56 Yerü woo muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nixugüe ga doramare ga nachiga, natürü nügütanüwatama rü tama nawüxigu ga norü ore. 57-58 Rü ñuxre ga togü inachigü rü doraxü̃mare nixugüe ga Ngechuchuchiga. Rü ñanagürügü: —Toma nüxü̃ taxĩnüẽ ga na ñaxü̃:

“Tá chanangutaxü̃xẽẽ ya daa tupauca ya taxü̃ne ya duü̃xü̃gü üxü̃ne. Rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu tá chanaxü ya náĩ ya tama duü̃xü̃gü üxü̃ne”, ñaxü̃ —ñanagürügü. 59 Natürü woo yema oremaã, rü tama nawüxiguéga ga norü ore. 60 Rü yexguma ga guma paigüarü ãẽ̱xgacü rü guxü̃pẽ́xewa inachi. Rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna taxuxü̃maãma cunangãxü̃ i ñu̱xmax? ¿Rü ṯacü nixĩ i ngẽma nüxü̃ yaxugüxü̃ i cuchiga? —ñanagürü. 61 Natürü ga Ngechuchu rü nangeèxmare, rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. Rü yemacèx ga nüma ga paigüarü ãẽ̱xgacü rü wenaxãrü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü cuma quiĩxü̃ ya Cristu ya Tupana ya mecü Nane? —ñanagürü. 62 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃. Ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ. Rü tá choxü̃ pedaugü i ngẽxguma Tupana ya poracüarü tügünecüwawa charüto̱xgu rü ngẽxguma caixanexü̃gu wenaxãrü núma chaxũxgu —ñanagürü. 63 Rü yexguma ga guma paigüarü ãẽ̱xgacü rü norü numaã nügüchirugu nagaugü. Rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ marü tanaxwèxe i to i duü̃xü̃ i nüxü̃ ixugüxü̃ i nachiga? 64 —Rü pematama marü nüxü̃ pexĩnüẽ na ñuxãcü Tupanamaã naguxchigaxü̃. ¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürü. Rü guxü̃ma wüxigu narüxĩnüẽ rü: —Aixcüma nixĩ na chixexü̃ naxüxü̃ rü namexü̃ na nayuxü̃ —ñanagürügü. 65 Rü ñuxre ga nümagü rü inanaxügüe ga nüxna na nac̱uaixgüexü̃. Rü nanatüxetügü rü ñu̱xũchi nüxü̃ nidagügü ñaxü̃maã: —¡Nüxü̃ nacuèx na texé cuxü̃ idagüxü̃! —ñanagürügü. Rü yema tupauca ga taxü̃neãrü dauruü̃gü ga purichíagü rü nanapechiwegü.

Pedru rü tama nügü nixu na Ngechuchuxü̃ nacuáxü̃

(Mt 26.69-75; Lc 22.56-62; Cu 18.15-18, 25-29)

66 Rü yoxni ga Pedru rü ñaxtüwa ãẽ̱xgacüpataèxtüwa nayexma. Rü yexgumayane yéma ingu ga wüxi ga pacü ga guma ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ ixĩcü. 67 Rü yexguma Pedruxü̃ nadèu̱xgu ga yéma üxüxü̃tawa nügü na nanaĩxü̃xü̃, rü meã nüxü̃ idawenü, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Cuma rü ta namücü quixĩ i ngẽma Ngechuchu i Nacharétucü̱̃ã̱x —ngĩgürügü. 68 Natürü ga Pedru rü nügü inicu̱x na Ngechuchuarü duü̃xü̃ yiĩxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü tama nüxü̃ chacuèx ya yima. Rü tama nüxü̃ chacuèx i ṯacüchiga nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga nüma rü ĩpataèxtüarü düxétüwa naxũ. Rü yexgumatama nica ga otá. 69 Natürü ga yema pacü rü wenaxãrü Pedruxü̃ idau, rü inaxügü ga yema togümaã nüxü̃ na yaxuxü̃, rü ngĩgürügü: —Ñaã rü wüxi i natanüxü̃ nixĩ —ngĩgürügü. 70 Natürü nüma ga Pedru rü wena tama nügü nixu. Rü yixcamaxü̃ra rü yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü wenaxãrü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ na cuma rü ta ngẽma Ngechuchutanüxü̃ na quiĩxü̃, erü wüxi i Gariréaanecü̱̃ã̱x quixĩ —ñanagürügü. 71 Rü yexguma ga Pedru rü poraãcü nügü nixã, rü ñanagürü: —Rü aixcüma tama nüxü̃ chacuèx i ngẽma yatü i nachiga pidexagüxü̃. Rü ngẽxguma doraxü̃ chixuxgu rü ¡Tupana choxü̃ poxcux! —ñanagürü. 72 Rü yexgumatama norü taxreẽ́xpü̱xcüna nica ga otá. Rü yexguma ga Pedru rü nüxna nacuèxãchi ga yema ore ga ü̃paacü Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü naxü̃pa na taxreẽ́xpü̱xcüna otá ic̱axü̃, rü cuma rü tá tomaẽ̱xpü̱xcüna cugü quicu̱x na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃”, ñaxü̃. Rü yexguma ga Pedru rü poraãcüxüchima naxaxu.

15

Piratupẽ́xewa nayexma ga Ngechuchu

(Mt 27.1-2, 11-14; Lc 23.1-5; Cu 18.28-38)

1 Rü yexguma yangunegu, rü nangutaquẽ́xegü ga ãẽ̱xgacügü ga taxü̃gü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü guxü̃ma ga togü ga yema ãẽ̱xgacügütanüwa ügüxü̃. Rü Ngechuchuxü̃ yanèĩ̱xgüchacüüãcüma ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa nanagagü. 2 Rü nüma ga Piratu rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —¿Cuma quiĩxü̃ i Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, yima nüxü̃ quixucü chixĩ —ñanagürü. 3-4 Natürü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü poraãcü ínanaxuaxü̃güama, rü yemacèx ga Piratu rü wenaxãrü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna taxuxü̃maãma cunangãxü̃? ¡Dücèx i ñuxre i cuchiga i nüxü̃ yaxugüexü̃! —ñanagürü. 5 Natürü ga Ngechuchu rü taxuxü̃maãma nanangãxü̃. Rü yemacèx ga Piratu rü poraãcü naḇaixãchiãẽ.

Piratu rü Ngechuchumaã nanaxuegu na nayuxü̃cèx

(Mt 27.15-31; Lc 23.13-25; Cu 18.38-19.16)

6 Rü gucü ga taunecügu ga yexguma yema Üpetüchigaarü petawa nanguxgu rü Piratu ínananguxuchixẽẽxü̃ ga wüxi ga poxcuxü̃ ga duü̃xü̃gü naxcèx ícagüxü̃, yerü yema nixĩ ga nacüma. 7 Rü wüxi ga yatü ga Barabágu ãe̱gaxü̃, rü poxcupataü̃gu napoxcu wüxigu namaã ga togü ga natanüxü̃ ga máẽtagüxü̃ ga yexguma ãẽ̱xgacüxü̃ ínatèxüchigüchaü̃gu. 8 Rü yema duü̃xü̃gü rü yéma Piratuxü̃tawa nangugü. Rü inanaxügüe ga Piratuna na nacagüexü̃ na naxcèx yangéãxü̃cèx ga wüxi ga poxcuxü̃ aixrügumarüü̃. 9 Rü Piratu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Penaxwèxexü̃ na pexcèx íchananguxuchixẽẽxü̃ ya yima Ngechuchu ya duü̃xü̃gü Yudíugüarü ãẽ̱xgacümaã naxugüãcü? —ñanagürü. 10 Rü yema ñanagürü ga Piratu yerü nüxü̃ nacuèx ga na yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü na yaxauxãchiexü̃cèx yiĩxü̃ ga Ngechuchu nüxna yamugüãxü̃. 11 Natürü ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü duü̃xü̃güxü̃ namugü ga na tagaãcü naxcèx ínacagüxü̃ ga na Barabáxü̃ yangéxü̃cèx. 12 Rü yexguma ga Piratu rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ṯacü nixĩ i penaxwèxexü̃ na chanaxüxü̃ namaã ya yima Yudíugüarü Ãẽ̱xgacügu pexüégacü? —ñanagürü. 13 Rü nümagü ga duü̃xü̃gü rü tagaãcü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 14 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ṯacü rü chixexü̃ naxü? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü wenaxãrü tagaãcü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 15 Rü yexguma ga Piratu rü Barabáxü̃ ínanguxuchixẽẽ, yerü duü̃xü̃güxü̃ nataãẽxẽẽchaü̃. Rü yexguma churaragüxü̃ Ngechuchuxü̃ nac̱uaixẽẽguwena ga Piratu, rü ñu̱xũchi nüxna nanamu na curuchawa yanapotagüãxü̃cèx. 16 Rü yexguma ga nümagü ga churaragü rü ãẽ̱xgacüpataèxtüwa nanagagü. Rü yéma nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga namücügü ga churaragü. 17 Rü ñu̱xũchi ga yema churaragü rü wüxi ga máxü̃ ga daucharaxü̃ ga naxchirugu nayacu̱xẽẽgü. Rü naẽruwa nayangèxcuchigü ga wüxi ga boxü̃ ga chuchuxü̃wa naxügüxü̃. 18 Rü yemawena inanaxügüe na tagaãcü ñagüxü̃: —¡Namaxü̃ ya Yudíugüarü ãẽ̱xgacü! —ñagüxü̃. 19 Rü wüxi ga naĩxmenèxãmaã naẽruwa nanac̱uaixcagü, rü nüxna nacuaixgüe. Rü napẽ́xegu nacaxã́pü̱xügü rü nüxü̃ nicuèxüü̃güneta. 20 Rü yexguma yemaãcü nagu yadauxcüraxü̃güguwena, rü ínanacu̱xuchigü ga yema naxchiru ga daucharaxü̃. Rü wenaxãrü naxchirugutama nayacu̱xẽẽgü. Rü ñu̱xũchi ínanagaxüchigü na curuchawa yanapotagüãxü̃cèx.

Ngechuchuxü̃ curuchawa nipotagü

(Mt 27.32-44; Lc 23.26-43; Cu 19.17-27)

21 Rü yéma naxüpetü ga wüxi ga yatü ga Chirenecü̱̃ã̱x ga Chimáũgu ãe̱gacü ga Areyáü̃dru rü Rufu nanatü ixĩcü ga naãnewa ne ũcü. Rü yexguma yéma naxüpetügu rü yema churaragü rü guma yatüxü̃ ngĩxü̃ iningexẽẽgü ga Ngechuchuarü curucha. 22 Rü Ngechuchuxü̃ nawa nagagü ga wüxi ga nachica ga Górgutagu ãe̱gaxü̃. Rü yema nae̱ga rü: Duü̃xẽẽruchinèxãchitaü̃, ñaxü̃chiga nixĩ. 23 Rü nüxna nanaxãgü ga binu ga miramaã ãe̱ü̃cü. Natürü nüma ga Ngechuchu rü tama nayaxaxü. 24 Rü yemawena curuchawa nayapotagü. Rü nümagü ga churaragü rü wüxi ga dĩẽru ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü tá nügümaã yatoyeãxü̃cèx ga Ngechuchuchiru, rü ṯacü tá na yangexü̃ ga wüxichigü. 25 Rü meãma 9 arü oragu ga pèxmama nixĩ ga curuchawa yapotagüãxü̃. 26 Rü yéma nayapocuchi ga wüxi ga mürapewa ga ãe̱gatachinüxü̃ ga nüxü̃ ixuxü̃ ga ṯacücèx curuchawa na yapotagüãxü̃. Rü yema nae̱ga ga mürapewagu üxü̃, rü ñanagürü: “Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü”, ñanagürü. 27 Rü naxrüü̃ curuchawa nayapotagü ga taxre ga máẽtagüxü̃ rü wüxi ga norü tügünecüwawa rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 28 Rü yemaãcü ningu ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Ngẽma chixexü̃ ügüxü̃tanüwaama natèx”,

ñaxü̃. 29-30 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma chopetüxü̃, rü Ngechuchumaã naguxchigagü, rü nanexãẽrugüãcüma ñanagürügü: —¡Dücèx! Cuma cunangutaü̃xẽẽe̱ga ya tupauca ya taxü̃ne, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu wenaxãrü ícunadaxẽẽe̱ga. ¡Ẽcü! ¡Cugütama namaxẽẽ i ñu̱xmax, rü írüxĩ i curuchawa! —ñanagürügü. 31 Rü yexgumarüü̃ ta Ngechuchuxü̃ nacugüecüraxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü ñanagürügü: —Nüma rü togüxü̃ namaxẽxẽẽ, natürü taxucürüwama nügütama namaxẽẽ. 32 —¡Ñu̱xma rü ínaxĩ̱x i curuchawa i ngẽma Cristu i Iraéanecü̱̃ã̱xãrü Ãẽ̱xgacü na nüxü̃ idaugüxü̃cèx rü nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx! —ñanagürügü. Rü woo ga yema máẽtagüxü̃ ga naxrüü̃ curuchawa ipotagüxü̃, rü namaã naguxchigagü.

Nayu ga Ngechuchu

(Mt 27.45-56; Lc 23.44-49; Cu 19.28-30)

33 Rü yexguma tocuchiwa nanguxgu, rü guxü̃ ga naãnewa naxẽãne ñu̱xmata yáuanecü tomaẽ̱xpü̱xarü orawa nangu. 34 Rü yematama oragu rü tagaãcü aita naxü ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —Eríx, Eríx, ¿damá chabátani? —ñanagürü. Rü ngẽma rü ñaxü̃chiga nixĩ: “Pa Chorü Tupanax, Pa Chorü Tupanax ¿tü̱xcüü̃ choxü̃ nuã cutèx?” ñaxü̃chiga nixĩ. 35 Rü nümaxü̃ ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü nüxü̃ naxĩnüẽ rü ñanagürügü: —¡Dücèx, nüxü̃ pexĩnüẽ! Nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Eríacèx naca —ñanagürügü. 36 Rü yexguma rü wüxi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü inañaãchi rü wüxi ga tüaxmü niwaixẽẽ namaã ga binu ga marü ngúchièxüchicü. Rü wüxi ga dexnewa nayanèĩ̱x, rü ñu̱xũchi Ngechuchuèxgu nanawẽ́x na nüxü̃ natuxuxü̃cèx. Rü yema togüxü̃ ñanagürügü: —¡Yixrüma! ¡Ngĩxã rü itarüdaunü ngoxita Ería nuã ũ na curuchawa ínaxĩxẽẽãxü̃cèx! —ñanagürügü. 37 Natürü nüma ga Ngechuchu rü tagaãcü aita naxü, rü ñu̱xũchi nayu. 38 Rü yexguma ga tupauca ga taxü̃neãrü tüyemachiãxü̃ rü taxregu narügaute. Rü daxũwa inaxügü ga na nagautexü̃ rü ñu̱xmata ñaxtüwa nangu. 39 Rü guma churaragüarü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x ga Ngechuchupẽ́xewa yexmacü, rü yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu ga na nayuxü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma nixĩ ya daa yatü i Tupana Nane na yiĩxü̃ —ñanagürü. 40 Rü iyexmagü ta ga ñuxre ga ngecügü ga yéma yaxü̃wa nüxü̃ rüdaunücü. Rü yematanüwa iyexmagü ga María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü Charumé, rü María ga Yúche rü Chaü̃tiágu ga rübumaẽcü naẽ. 41 Rü yema ngecügü iyixĩ ga Ngechuchuxü̃ íixümücügücü rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽgücü ga yexguma Gariréaanewa nayexmagu. Rü yexgumarüü̃ ta yéma iyexmagü ga mucüma ga naĩgü ga ngecügü ga Ngechuchuwe rüxĩcü ga yexguma Yerucharéü̃wa naxũxgu.

Ngechuchu rü naxmaxü̃gu nayanaxücuchigü

(Mt 27.57-61; Lc 23.50-56; Cu 19.38-42)

42-43 Rü yexguma marü nachütachaü̃gu ga yema ngunexü̃ ga Yudíugü nagu nügü imexẽẽgüxü̃ naxcèx ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃, rü noxtacüma Piratuxü̃tawa naxũ ga Yúche ga Arimatéacü̱̃ã̱x. Rü nüma ga guma Yúche rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga tacütanüwa naxü, rü wüxi ga ãẽ̱xgacü ga poraãcü nüxü̃ nangechaü̃gücü nixĩ. Rü nüma rü ta ínananguxẽẽ na Tupana norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. Rü Piratuxü̃tawa naxcèx ínayaca ga Ngechuchuxü̃ne. 44 Rü naḇaixãchiãẽ ga Piratu ga marü na nayuxü̃. Rü yemacèx norü churaragüarü ãẽ̱xgacücèx nangema na nüxna nac̱axü̃cèx na ñuxgumama yiĩxü̃ ga marü na nayuxü̃. 45 Rü yexguma norü churaragüarü ãẽ̱xgacü namaã nüxü̃ ixuxgu ga marü na nayuxü̃, rü nüma ga Piratu rü Yúchena nanaxã ga naxü̃ne. 46 Rü yexguma ga Yúche rü naxcèx nataxe ga wüxi ga naxchápenüü̃ ga mexẽchixü̃. Rü curuchawa nanayaxu ga Ngechuchuxü̃ne, rü yema naxchápenüü̃maã nananuque. Rü wüxi ga mèxpǘne ga nutanaxcèxgu ü̃paacü yacaxmaü̃güxü̃ ga naxmaxü̃gu nayanaxücuchi. Rü ñu̱xũchi wüxi ga nuta ga tacümaã nanangũxtaü̃. 47 Rü María ga Magadácü̱̃ã̱x rü María ga Yúche naẽ rü nüxü̃ irüdaunü ga ngexta na yanaxücuchigüãxü̃.

16

Wenaxãrü namaxü̃ ga Ngechuchu

(Mt 28.1-10; Lc 24.1-12; Cu 20.1-10)

1 Rü sabaduarü ngunexü̃guwena, rü María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü Charumé, rü María ga Chaü̃tiágu naẽ naxcèx itaxegü ga pumara na namaã nachaãxü̃cèx ga Ngechuchuxü̃ne. 2 Rü pèxmamaxü̃chi ga noxri üèxcü iyarügoxgu ga yüxüarü ngunexü̃gu, rü yema ngecügü rü íiyadaugü ga yema naxmaxü̃ ga nagu yanaxücuchigüãxü̃wa. 3 Rü ngĩgü ngĩgürügügü: —¿Texé tá taxcèx ítanaxügachi ya yima nuta ya namaã nangũxtaü̃cü? —ngĩgürügügü. 4 Natürü yexguma meãma nüxü̃ nadaunügu, rü nüxü̃ idaugü ga marü na ínaxügachixü̃ ga guma nuta ga tacü ga namaã nangũxtaü̃cü ga yema naxmaxü̃. 5 Rü yexguma nagu nadaugügu ga yema naxmaxü̃, rü nüxü̃ idaugü ga wüxi ga ngextü̱xücü ga mèxchiruxü̃ ga cómüchiruxü̃ ga yéma naxmaxü̃ãrü tügünecüwawa rütoxü̃. Rü poraãcü iḇaixãchiãẽgü ga yema ngecügü. 6 Natürü nüma rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Tãxṹ i peḇaixãchiexü̃! Pema rü naxcèx pedaugü ya Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x ga guma curuchawa yapotagüãcü. Marü wena namaxü̃, rü nataxuma i nuã. ¡Dücèx, meã nüxü̃ pedèu̱x i ñaã nachica ga nagu naxügüãxü̃! 7 —¡Rü paxa ípixĩ rü Pedrumaã rü ngẽma togü i ngúexü̃gümaã nüxü̃ peyarüxugüe, rü ñapegügü nüxü̃:

“Nüma ya Ngechuchu rü marü nüxĩra pexü̃pa Gariréaanewa naxũ. Rü nge̱ma tá nüxü̃ peyadaugü ngẽma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃”, ñapegügü nüxü̃! —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga yema ngecügü rü nüxna íiyabuxmü ga yema naxmaxü̃, yerü ngĩrü muü̃ẽmaã poraãcü iyadu̱ru̱xe. Rü taxúemaãma nüxü̃ iyaxugügü, yerü poraãcü imuü̃ẽ.

Ngechuchu rü ngĩxcèx nango̱x ga María ga Magadácü̱̃ã̱x

(Cu 20.11-18)

9 Rü yexguma Ngechuchu yuwa írüdaxguwena ga noxri yangunegu ga yüxüarü ngunexü̃gu, rü ngĩxcèxira nango̱x ga María ga Magadácü̱̃ã̱x ga ngĩwa ínawoxü̃ãcü ga 7 ga ngoxogü. 10 Rü ngĩma rü íiyaxũ, rü namaã nüxü̃ iyarüxu ga yema Ngechuchumücügü ga íngechaü̃güxü̃ rü íxauxexü̃. 11 Natürü ga nümagü rü tama nayaxõgüchaü̃ ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga na namaxü̃xü̃ ga Ngechuchu rü na nüxü̃ nadauxü̃ ga ngĩmax.

Ngechuchu rü taxre ga norü ngúexü̃gücèx nango̱x

(Lc 24.13-35)

12 Rü yemawena ga Ngechuchu rü tõõcü nango̱x naxcèx ga taxre ga norü ngúexü̃gü ga yexguma nama ga naãnewaama nadaxü̃gu naxĩxgu. 13 Rü nümagü rü nawoegu, rü yema togü ga ngúexü̃gümaã nüxü̃ nayarüxugü. Natürü yemagüaxü̃́ rü ta tama nayaxõgü.

Ngechuchu nanamu ga norü ngúexü̃gü

(Mt 28.16-20; Lc 24.36-49; Cu 20.19-23)

14 Rü yemawena ga Ngechuchu rü naxcèx nango̱x ga yema 11 ga norü ngúexü̃gü ga yexguma mechawa ínachibüeyane. Rü nayangagü naxcèx ga tama aixcüma na yaxõgüãxü̃ rü tama na inaxĩnüẽxü̃. Yerü ga nümagü rü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga yema nüxü̃ daugüxü̃ ga marü wena na namaxü̃xü̃. 15 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Guxü̃ i naãnewa pexĩ rü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ peyarüxu i ore i mexü̃! 16 —Rü yíxema yaxṍxẽ rü íbaiexe rü tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü yíxema tama yaxṍxẽ rü tá tapoxcu. 17 —Rü ñaã tá nixĩ i cuèxruü̃gü i nawa nüxü̃ icuáxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃. Rü chauégagu tá ínanawoxü̃ i ngoxogü. Rü ngexwacaxü̃xü̃ i nagagüwa tá nidexagü. 18 —Rü naxmẽ́xmaã tá nüxü̃ nayayauxãchi i ãxtapegü. Rü ngẽxguma yaxaxgüãgu i ṯacü i nawa iyuxü̃, rü tãũtáma nanachixexẽẽ. Rü tá tüxü̃ ningõgügü ya iḏaaweexe rü tá tümacèx nitaanegü —ñanagürü.

Ngechuchu rü daxũguxü̃ ga naãnewa naxũ

(Lc 24.50-53)

19 Rü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü yexguma norü ngúexü̃gümaã yadeaxguwena, rü Tupana rü daxũguxü̃ ga naãnewa nanaga. Rü Tupanaãrü tügünecüwawa nayarüto. 20 Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü inaxĩãchi na guxü̃wama nüxü̃ yanaxugüexü̃ ga ore i mexü̃. Rü nüma ga Cori rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ, rü nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore, yerü wüxigu namaã napuracü na naxügüãxü̃cèx ga mexü̃ ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃.

LUCA

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

ORE I MEXÜ̃ GA LUCA ÜMATÜXÜ̃

1

Norü ügü i ore ga Ngechuchuchiga

1-2 Pa Mecü Pa Teóquirux, nayexma ga ṯacü ga totanüwa ngupetüxü̃. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü marü nanaxümatügü ga yemachiga, yexgumarüü̃ ga tomaã nüxü̃ na yaxugüexü̃rüü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga noxriarü ügügumama Ngechuchuxü̃ daugüxü̃ rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ ga norü orearü uchigawa. 3-4 Rü ngẽmacèx, Pa Teóquirux, rü choma rü ta meãma naxcèx íchaca ga nachiga ga guxü̃ma ga yema Ngechuchu üxü̃. Rü ñu̱xma rü chauxcèx rü name na meãma cuxcèx chanaxümatüxü̃ i ngẽma na meãma nüxü̃ cucuáxü̃cèx na aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore ga marüchirẽ́x cuxü̃ nangu̱xẽẽgüxü̃ ga togü.

Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x nanaxunagü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü buxchiga

5 Rü yexguma Erode ãẽ̱xgacü ixĩxgu ga Yudéaanewa, rü yéma nayexma ga wüxi ga Yudíugüarü pai ga Zacaríagu ãe̱gacü. Rü pai ga Arã́ũtaa ga Abíatanüxü̃ nixĩ ga nümax. Rü namèxéga rü Erichabé nixĩ. Rü tüma rü ta pai ga Arã́ũtanüxü̃ tixĩ. 6 Rü nüma ga Zacaría rü namèx ga Erichabé rü meãma Tupanapẽ́xewa, namaxẽ rü aixcüma naga naxĩnüẽ ga norü mugü. Rü yemaãcü taxucürüwa texé chixri nachiga tidexagü. 7 Natürü nangexacügü yerü namèx rü ingexacü. Rü ñu̱xũchi ga nümagü rü marü yaguã̱xgü nixĩgü. 8 Rü wüxi ga ngunexü̃gu rü yema paigütücumü ga Zacaría natanüwa üxü̃gu nangu na tupauca ga taxü̃newa Tupanaãrü puracü naxügüxü̃cèx. 9 Rü yema paigü rü nacüma nixĩ ga nüxü̃ na naxunetagüxü̃ ga wüxi ga natanüxü̃ na tupaucaarü aixepegu naxücuxü̃cèx rü yéma Tupanacèx na yaguãxü̃cèx ga pumara ga yixixü̃. Rü yema ngunexü̃gu rü Zacaríagu nangu na tupaucaarü aixepegu naxücuxü̃cèx na yéma yaguãxü̃cèx ga pumara. 10 Rü yema pumara íyaguyane rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga düxétüwa yexmagüxü̃ rü ínayumüxẽgü. 11 Rü ngürüãchi Zacaríacèx nango̱x ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü yema nachica ga pumara nawa yagugüü̃xü̃ãrü tügünecüwagu nachi. 12 Rü yexguma Zacaría nüxü̃ dèu̱xgu ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü poraãcü naḇaixãchiãẽ, rü poraãcü namuü̃. 13 Natürü yema daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Zacaríax, ¡tãxṹ i cumuü̃xü̃! Erü Tupana rü marü nüxü̃ naxĩnü i curü yumüxẽ. Rü cuxmèx i Erichabé rü cuxü̃́ tá ixãxãcü, rü Cuáü̃gu tá cunaxüéga. 14 —Rü cuma rü tá poraãcü cutaãẽxü̃chi i ngẽxguma nabuxgu. Rü muxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü tá ta nataãẽgüxüchi. 15 —Erü yima cune rü Tupanapẽ́xewa rü tá wüxi ya mexẽchicü nixĩ. Rü tãũtáma binu nayaxaxü, rü taxuü̃ma to i ṯacü rü ngúchi̱xáxü̃ tá nixaxü. Rü tauta nabuyane rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü tá nüxna nangu. 16 —Rü nüma tá muxü̃ma i Yudíugüxü̃ narüngü̃xẽẽ na norü Cori ya Tupanacèx nawoeguxü̃cèx. 17 —Rü nüma ya Cuáü̃ rü tá Cori ya Cristupẽ́xegu nixũ. Rü nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Eríarüü̃ tá nixĩ erü tá nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãẽ i poraxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ narüngü̃xẽẽ i papágü na naxãcügüxü̃ nangechaü̃xü̃, rü ngẽma tama Tupanaga ĩnüẽchaü̃xü̃ rü na aixcüma inaxĩnüẽxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá duü̃xü̃güxü̃ ínamexẽẽ naxcèx ya Cori ya Cristu —ñanagürü ga yema daxũcü̱̃ã̱x. 18 Rü Zacaría rü yema daxũcü̱̃ã̱xna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽma na naxãxãcüxü̃ i choxmèx? Erü marü chayaxüchi i chomax rü ngĩma rü ta marü iya —ñanagürü. 19 Rü Zacaríaxü̃ nangãxü̃ ga yema daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü: —Choma nixĩ i Gabi i Tupanaãrü puracü chaxüxü̃. Rü nüma núma choxü̃ namu na cumaã nüxü̃ na chixuxü̃cèx i ñaã ore i mexü̃. 20 —Natürü ñu̱xma i cuma rü tama choxü̃́ cuyaxõ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü tá cungega ñu̱xmatáta nabu i ngẽma cune. Natürü ngẽma cumaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcüma tá ningu nagu i ngẽma ngunexü̃ i Tupana ixunetaxü̃ —ñanagürü. 21 Rü yoxni ga duü̃xü̃gü rü tupaucaarü düxétüwa Zacaríaxü̃ nananguxẽẽgü. Rü nügüna nacagüe ga ṯacücèx na tama paxa yéma ínaxũxũxü̃. 22 Rü yexguma Zacaría tupaucawa íxũũxgu, rü taxucürüwa duü̃xü̃gümaã nidexa, yerü nangega. Rü nümagü ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nicuèxãchitanü ga ṯacüxü̃ na nadauxü̃ ga Zacaría ga tupaucaarü aixepena. Rü Zacaría rü naxmẽ́xmaã duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga ṯacü nüxü̃ na üpetüxü̃, yerü nangega. 23 Rü yexguma Zacaría nagu̱xẽẽgu ga na naxüãxü̃ ga Tupanaãrü puracü ga tupauca ga taxü̃newa, rü wenaxãrü napatacèx nataegu. 24 Rü yemawena rü Zacaría namèx ga Erichabé rü ixãxãcü. Rü ngĩpatagu irüxã́ũẽcha, rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga tauemacü taguma düxétüwa ixũ. 25 Rü ngĩxĩcatama ngĩgürügü: —Cori ya Tupana rü poraãcü choxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü ñu̱xma rü marü tãũtáma chixri chauchiga nidexagü i duü̃xü̃gü naxcèx na changexacüxü̃ —ngĩgürügü.

Wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x nüxü̃ nixu ga Ngechuchuarü buxchiga

26 Rü 6 ga tauemacü marü ngĩxü̃́ mexgu ga Erichabé ga yema na naxãxãcüxü̃, rü Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Nacharétuwa Tupana nanamu ga norü orearü ngeruü̃ ga Gabi. 27 Rü ngĩxü̃tawa naxũ ga wüxi ga pacü ga taguma yatü ngĩmaã maü̃xcü. Rü María nixĩ ga ngĩe̱ga. Rü ngĩma rü ixãtechaü̃ namaã ga wüxi ga yatü ga Yúchegu ãe̱gacü. Rü nüma ga Yúche rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítanüxü̃ nixĩ. 28 Rü yema nachica ga María nawa yexmaxü̃gu naxücu ga Gabi, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Nuxmaẽ Pa Maríax. Tupana rü poraãcü cumaã nataãẽ. Rü Cori ya Tupana rü cuxü̃tawa nangẽxma, rü guxü̃ i ngexü̃güarü yexera marü cuxü̃ narüngü̃xẽẽ —ñanagürü. 29 Natürü yexguma María nüxü̃ dèu̱xgu ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü namaã iḇaixãchiãẽ ga yema norü ore ga ngĩmaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngĩgüãẽwa nagu irüxĩnü ga tü̱xcüü̃ yemaãcü ngĩxü̃ na namoxẽxü̃. 30 Rü yexguma ga Gabi rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Maríax, tama name na cumuü̃xü̃, erü Tupana rü poraãcü cumaã nataãẽ. 31 —Rü ñu̱xma rü tá tauemacü cuxü̃ inayarütaxu, rü tá cuxãxãcü, rü tá nayatü i cuxacü. Rü Ngechuchugu tá cunaxüéga. 32 —Rü nüma rü wüxi ya ãẽ̱xgacü ya taxüchicü tá nixĩ. Rü Tupana ya Taxüchicü Nane tá nixĩ i nae̱ga. Rü Cori ya Tupana rü tá nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabírüü̃ ãẽ̱xgacüxü̃ nayaxĩxẽẽ. 33 —Rü nüma rü guxü̃gutáma Yudíugüarü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü tagutáma ínanguxuchi na ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ —ñanagürü. 34 Rü yexguma ga María rü Gabina ica, rü ngĩgürügü: —¿Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽma na chaxãxãcüxü̃, erü tauta chaxãte? —ngĩgürügü. 35 Rü nüma ga Gabi rü ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá cuxna nangu. Rü Tupana ya Tacüarü pora rü wüxi i caixanexü̃rüü̃ tá cugu nayangaixema. Rü ngẽmacèx ngẽma õxchana i namaã cuxãxãcüxü̃ rü Tupanapẽ́xewa mecüxüchi tá nixĩ, rü Tupana Nanemaã tá nanaxugü i duü̃xü̃gü. 36 —Rü cutanüxü̃ i Erichabé rü marü ixãxãcü woo marü yaguã̱xchirẽ́x na yiĩxü̃. Rü woo ga duü̃xü̃gü rü:

“Tagutáma ixãxãcü” ñanagürügü ngĩxü̃, natürü i ñu̱xma rü marü 6 ya tauemacü ngĩxü̃́ name na marü naxãxãcüxü̃. 37 —Erü Tupanaãxü̃́ rü taxuü̃ma naguxcha —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga María rü ngĩgürügü: —Chorü Cori ya Tupanaãrü duü̃xü̃ chixĩ i chomax. Rü marü name i chomaã nanaxü i ngẽma chomaã nüxü̃ quixuxü̃ãcüma —ngĩgürügü. Rü yexguma ngĩxna ínixũ ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga Gabi.

María rü Erichabéxü̃tagu inaxũãne

39 Rü yexgumaü̃cüü ga María rü paxama nawa ixũ ga guma ĩãne ga Zacaríapata nawa yexmane ga Yudéaaneãrü dauxchitawa. 40 Rü Zacaríapatawa ingu, rü iyaxücu, rü Erichabéxü̃ irümoxẽ. 41 Rü yexguma Erichabé nüxü̃ ĩnügu ga Maríaarü moxẽ, rü ngĩrü õxchana ga ngĩãnüwa yexmaxü̃ rü nixĩã̱xcüü. Rü Tupanaãẽ ga Üünexü̃ rü Erichabéna nangu. 42 Rü yexguma ga Erichabé rü tagaãcü Maríaxü̃ ngĩgürügü: —Guxü̃ i ngexü̃güarü yexera Tupana cuxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü ngẽxgumarüü̃ ta cunexü̃ narüngü̃xẽẽ. 43 —¿Ṯacüwa chame na nuã chauxü̃tagu cunaxũãnexü̃? Pa Chorü Cori Naẽx. 44 —Erü ngẽxguma nüxü̃ chaxĩnügu i curü moxẽ, rü chauxacü i chauanüwa ngẽxmaxü̃ rü norü taãẽmaã nixĩã̱xcüü. 45 —Cuma rü cutaãẽ erü nüxü̃́ cuyaxõ i norü ore ya Tupana. Rü ngẽmacèx Tupana tá nayanguxẽẽ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ yaxuxü̃ —ngĩgürügü ga Erichabé. 46 Rü yexguma ga María rü ngĩgürügü: —Choma rü chauãẽwa poraãcü Tupanaxü̃ chicuèxüü̃. 47 —Rü chorü Cori ya chorü Maxẽẽruü̃maã chataãẽxü̃chi. 48 —Rü woo wüxi i Tupanaãrü duü̃xü̃ i ngearü dĩẽruã́xẽ chixĩ, natürü Tupana chaugu narüxĩnü. Rü ñu̱xmaü̃cüü i duü̃xü̃gü rü taãẽ̱xcümaã guxü̃gutáma choxü̃ naxugüe. 49 —Erü Tupana ya Poracü rü taxü̃ i mexü̃ chauxcèx naxü. Rü naxüüne i nae̱ga ya Tupana. 50 —Rü nüma ya Tupana rü guxü̃gutáma nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü ya guxãma ya yíxema aixcüma nüxü̃ muü̃ẽxẽ. 51 —Rü guxü̃ ga norü poramaã tüxü̃ narüyexera ga guxema tügütama icuèxüü̃güxe. 52 —Rü marü ínanawoxü̃ ga yema ãẽ̱xgacügü ga nügü icuèxüü̃güxü̃. Natürü guxema duü̃xẽgü ga tama tügü icuèxüü̃güxe, rü poraãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 53 —Rü guxema tüxü̃́ nataxúxe, rü muxü̃ma tüxna naxã. Natürü guxema muãrü dĩẽruã̱xgüxe rü taxuü̃ma tüxna naxããcüma tüxü̃ ínimugü. 54 —Rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga norü duü̃xü̃gü ga Yudíugü. Rü tama nüxü̃ inarüngüma na nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güxü̃, yexgumarüü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tatanüxü̃maã na inaxunetaxü̃. 55 —Yerü yemaãcü inaxuneta namaã ga tórü o̱xi ga Abráü̃ rü namaã ga tatanüxü̃gü na guxü̃gutáma tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ —ngĩgürügü ga María. 56 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü Erichabéxü̃tagu irüxã̱ũ̱x ga María. Rü ñu̱xũchi ngĩpatacèx itaegu.

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü buxchiga

57 Rü nawa nangu ga ngunexü̃ ga na naxíraxacüxü̃ ga Erichabé. Rü nayatü ga ngĩxãcü. 58 Rü yexguma nüxü̃ nacuèxgügu na ñuxãcü Tupana ngĩmaã mecümaxü̃, rü ngĩrü ngaicamagu pegüxü̃ ga duü̃xü̃gü rü ngĩtanüxü̃gü rü ngĩxü̃ ínayadaugü, rü ngĩxü̃ narümoxẽgü rü ngĩxü̃ nayataãẽgüxẽẽ. 59 Rü 8 ga ngunexü̃guwena rü ínayawiechèxmüpẽ́xechiraü̃gü ga guma ngĩne. Rü nanatü ga Zacaríagu nanaxüégagüchaü̃ ga duü̃xü̃gü. 60 Natürü naẽ ga Erichabé rü tama inaxwèxe. Rü ngĩgürügü: —Narümemaẽ nixĩ i Cuáü̃gu tanaxüéga —ngĩgürügü. 61 Rü duü̃xü̃gü rü ñanagürügü ngĩxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ cunaxwèxe i ngẽma nae̱ga? Erü cutanüxü̃tanüwa rü tataxuma ya texé ya ngẽmagu ãe̱gaxe —ñanagürügü. 62 Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü naxmẽ́xwa nanatü ga Zacaríana nacagüe ga ṯacü rü nae̱gagu tá na naxüégaãxü̃. 63 Rü yexguma ga Zacaría rü poperaxü̃ naxuneta na yexma na naxümatüãxü̃cèx ga nae̱ga. Rü yexma nanaxümatü, rü ñanagürü:

“Cuáü̃ tá nixĩ i nae̱ga”, ñanagürü ga namatü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma yema nae̱gaxü̃ nadaugügu. 64 Rü yexgumatama wenaxãrü nidexa ga Zacaría. Rü inanaxügü ga Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃xü̃. 65 Rü yemacèx guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga norü ngaicamagu ãpatagüxü̃ rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. Rü guxü̃wama ga yema naãnewa ga Yudéaanewa rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixuchigagü ga yema ngupetüxü̃. 66 Rü guxü̃ma ga nüxü̃ cuáchigagüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü nügüãxẽwa nagu narüxĩnüẽẽcha, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá nixĩ i ngẽma buxü̃? Erü Tupana rü aixcüma naxü̃tawa nangẽxma —ñanagürügü.

Zacaría rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃

67 Rü nanatü ga Zacaríana nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü nüxü̃ nixu ga yema ore ga Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃. 68 Rü ñanagürü: —Name nixĩ i nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya tórü Cori ga nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Iraéarü Tupana. Erü núma tatanüwa nangu na tüxü̃ yamaxẽxẽẽxü̃cèx i yixema i norü duü̃xü̃gü na ixĩgüxü̃. 69 —Rü ngẽmacèx tüxna nanamu ya wüxi ya poracü ya tórü maxẽxẽẽruü̃ ga nuxcümaü̃cü ga norü duü̃xü̃ ga Dabítanüxü̃wa ne ũcü. 70 —Rü yemaãcü Tupana tamaã inaxuneta nawa ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ga üünegüxü̃. 71 —Rü yema orearü uruü̃güwa nüxü̃ nixu rü tá tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ naxmẽ́xwa i tórü uwanügü rü guxü̃ma i ngema duü̃xü̃gü i taxchi aiexü̃. 72 —Rü nuxcümaü̃güxe ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ nixu na nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃güxü̃ rü tagutáma nüxü̃ iyanangümaxü̃ ga yema tümamaã inaxunetaxü̃. 73-75 —Rü yemaãcü ga Tupana rü nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃maã inaxuneta. Rü namaã nüxü̃ nixu rü tá tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ nüxna i tórü uwanügü na tama imuü̃ẽãcüma naxüxü̃cèx i Tupanaãrü puracü rü aixcüma mecü na ixĩgüxü̃ napẽ́xewa i guxü̃ i tórü maxü̃wa i wüxichigü i ngunexü̃gu —ñanagürü ga Zacaría. 76 Rü ñanagürü ta: —Cumax, Pa Chaunex, rü Tupana ya Taxüchicüarü orearü uruü̃maã tá cuxü̃ naxugü. Erü cuma rü tá Corixü̃pa yoxni duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixu i nachiga ya Cori. 77 —Cuma rü Coriarü duü̃xü̃güxü̃ tá nüxü̃ cucuèxẽẽ na Tupana tá nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃ i norü pecadugü na ngẽmaãcü nayauxgüãxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 78-79 —Erü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü ya Tupana ya poraãcü tüxü̃ ngechaü̃cü. Rü ngẽmacèx daxũguxü̃ i naãnewa taxcèx ne nanamu i ñoma i naãneãrü ngóonexẽẽruü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ na nangóonetanüxẽẽãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü ga noxri guxü̃guma norü chixexü̃gagu ãũcümaxü̃wa yexmagüxü̃. Rü nüma tá tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na Tupanamaã rüngüxmüẽxü̃cèx —ñanagürü ga Zacaría. 80 Rü yema buxü̃ rü niyachigü rü wüxichigü ga ngunexü̃gu yexeraãcü Tupanaxü̃ nicuáchigü. Rü dauxchita ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa nayexma ñu̱xmata yema ngunexü̃wa nangu ga na Yudíugüxü̃ nügü nacuèxẽẽxü̃.

2

Ngechuchuarü buxchiga

(Mt 1.18-25)

1 Rü yexguma Agutu ãẽ̱xgacü ga tacü ixĩxgu ga Dumawa, rü nanaxunagü ga na yaxugüãxü̃ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ ga naãnewa. 2 Rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga duü̃xü̃güarü ugüchiga, rü nanaxü ga yexguma Quirinu ãẽ̱xgacü ixĩxgu ga Chíriaarü naãnewa. 3 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü wüxichigü norü ĩãne ga nagu nabuxü̃newa nixũchigü ga yéma na yaxugüãxü̃cèx. 4 Rü yemacèx ga Yúche rü Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Nacharétuwa ínaxũxũ, rü Yudéaarü naãnewa yexmane ga ĩãne ga Beréü̃wa naxũ. Rü guma nixĩ ga ĩãne ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí nagu buxü̃ne. Rü yemacèx nixĩ ga Yúche ga yéma naxũxü̃, yerü Dabítanüxü̃ nixĩ ga nümax. 5 Rü Beréü̃wa naxũ ga Yúche na yaxugüxü̃cèx wüxigu ngĩmaã ga María ga ngĩmaã naxãmèxchaü̃cü. Natürü ga María rü itacharaü̃ ga na naxãxãcüxü̃. 6 Rü yexguma Beréü̃wa nayexmagüyane, ngĩxna nangu ga ngĩrü ngunexü̃ ga na naxíraxacüxü̃ ga María. 7 Rü yexma nabu ga nüxĩraü̃cü ga ngĩne. Rü naxchápenüü̃maã inanuque. Rü wüxi ga wocaarü chibüchicagumare inacanagüxẽẽ, yerü marü guxü̃ma nixããcu ga ucapu nawa ga guma pegüpataü̃.

Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü carnerugüarü dauruü̃cèx nango̱x

8 Rü Beréü̃ãrü ngaicamana nayexmagü ga ñuxre ga carnerugüarü dauruü̃gü ga chütacü nachitaü̃wa norü carnerugüna ídaugüxü̃. 9 Rü ngürüãchi yema carnerugüarü dauruü̃gücèx nango̱x ga wüxi ga orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü Cori ya Tupanaãrü üüne rü nawa nayexma rü yemacèx poraãcü nangóone. Rü yema carnerugüarü dauruxü̃gü rü poraãcü namuü̃ẽ. 10 Natürü yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! erü pexcèx nuã chanange i wüxi i ore i mexẽchixü̃ i guxü̃ i duü̃xü̃güarü taãẽxẽẽruü̃ tá ixĩxü̃. 11 —Erü ñu̱xma rü Beréü̃gu nabu ya perü maxẽxẽẽruü̃. Rü nüma rü Cori ya Cristu nixĩ. 12 —Rü ñaã tá nixĩ i perü cuèxruü̃. Rü tá nüxü̃ ipeyangau i wüxi i õxchana i naxchápenüü̃maã nuquexü̃ rü wocaarü chibüchicagu caxü̃ —ñanagürü. 13 Rü yexgumatama ngürüãchi yema daxũcü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃xü̃tawa nango̱x ga muxü̃ma ga togü ga daxũcü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃gü. Rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü, rü ñanagürügü: 14 —Rü ñu̱xma rü Tupanaxü̃ ínicuèxüü̃gü rü ínataãẽgü i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü pema i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i Tupana pemaã taãẽgüe, rü name nixĩ i pegümaã perüngüxmüẽ —ñanagürügü. 15 Rü yexguma daxũwa naxĩxguwena ga yema orearü ngeruü̃gü rü yema carnerugüarü dauruü̃gü rü nügümaã ñanagürügü: —¡Ngĩxã ítayadau i Beréü̃wa i ngẽma ngupetüxü̃ i Cori ya Tupana tamaã nüxü̃ ixuxü̃ nawa i norü orearü ngeruü̃gü! —ñanagürügü. 16 Rü paxa inaxĩãchi, rü yéma naxĩ. Rü yexma inayangaugü ga Yúche rü María rü guma bucü ga wocaarü chibüchicagu cacü. 17 Rü yexguma yema bucüxü̃ nadaugügu ga yema carnerugüarü dauruü̃gü, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga yema ore ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga guma bucüchiga. 18 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga yema carnerugüarü dauruü̃güarü ore rü namaã naḇaixãchiãẽgü. 19 Natürü ga María rü inayaxu ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃ rü ngĩãẽgu namaã inguxü̃ rü nagu irüxĩnüẽcha. 20 Rü nawoegu ga yema carnerugüarü dauruü̃gü. Rü taãẽãcüma Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü naxcèx ga guxü̃ma ga yema nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ rü nüxü̃ nadaugüxü̃ yerü aixcüma yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x namaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma nangupetü.

Bucü ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa nanagagü

21 Rü yexguma 8 ga ngunexü̃ nüxü̃́ yexmagu ga na nabuxü̃ ga õxchana, rü ínanawiechèxmüpẽ́xechiraü̃gü. Rü Ngechuchugu nanaxüégagü. Rü yematama nixĩ ga nae̱ga ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ Maríamaã nüxü̃ ixuxü̃ ga tauta namaã naxãxãcügu. 22 Rü yexguma marü yanguxgu ga yema ngunexü̃ na tupauca ga taxü̃newa Tupanapẽ́xewa na nügü yamexẽẽgüxü̃ rü yéma naxĩ na yemaãcü Tupanapẽ́xewa yanguxẽẽgüãxü̃cèx ga yema Moĩchéarü mugü nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü Yerucharéü̃wa ga tupauca ga taxü̃newa nanagagü ga guma bucü na Tupanana namugüãxü̃cèx. 23 Rü yemaãcü nanaxügü yerü Tupanaãrü mugüwa naxümatü, rü ñanagürü:

“Ngẽxguma wüxi i nge rü nayatügu i nüxĩraü̃xü̃ i ngĩxãcü, rü name i Cori ya Tupanana inamu”,

ñanagürü. 24 Rü yéma naxĩ rü yéma nanagagü ga taxre ga muxtucugü ga yexwacèx yaexü̃, na Tupanacèx nadaiãxü̃cèx ga paigü ga tupaucawa, yerü yema ñanagürü ga Tupanaãrü mugüwa. 25-26 Rü yexgumaü̃cüü Yerucharéü̃gu naxãchiü̃ ga wüxi ga yatü ga Chimeṹgu ãe̱gacü. Rü wüxi ga yatü ga mecümacü nixĩ ga nümax, rü aixcüma Tupanaxü̃ ngechaü̃cü nixĩ. Rü nüma rü guxü̃guma ínananguxẽẽ na ñuxguacü tá ínanguxü̃ ya Yudíugüarü nguxü̃xẽẽruü̃ ya Cristu. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü Chimeṹxü̃tawa nayexma, rü nüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na tãũtáma nayuxü̃ ega tama nüxü̃ nadauxiragu ya Cristu ya Cori ya Tupana núma namucü. 27 Rü yema ngunexü̃gu rü tupauca ga taxü̃newa Chimeṹxü̃ naxũxẽẽ ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü yéma nayexma ga Chimeṹ ga yexguma Yúche rü María tupaucawa nagagügu ga guma bucü ga Ngechuchu na Tupanana namugüãxü̃cèx na yemaãcü yanguxẽẽgüãxü̃cèx ga Moĩchéarü mu. 28 Rü Ngechuchuxü̃ naganagü ga Chimeṹ. Rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃, rü ñanagürü: 29 —Pa Corix, ñu̱xma rü marü name na chayuxü̃, erü marü cuyanguxẽẽ ga yema chomaã icuxunetaxü̃. 30-31 —Rü chauxetümaãxü̃chi nüxü̃ chadau ya daa Maxẽxẽẽruü̃ ya guxü̃ i duü̃xü̃gücèx núma cunamucü. 32 —Rü nüma nixĩ i ngóonexẽẽruü̃ naxcèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü ñaã õxchanagagu rü togü i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nicuèxüü̃gü i curü duü̃xü̃gü i Yudíugü —ñanagürü. 33 Rü Yúche rü María rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga Chimeṹãrü ore ga ñuxãcü guma õxchanachigamaã na yadexaxü̃. 34 Rü yexguma ga Chimeṹ rü Tupanana naca na meã nüxü̃ nangupetügüxü̃cèx ga Yúche rü María rü guma õxchana. Rü ñanagürü ngĩxü̃ ga María ga Ngechuchu naẽ: —Dücèx, daa õxchana rü tá nanamaxẽxẽẽ i muxü̃ma i Yudíugü, natürü ngẽma tama nüxü̃́ yaxõgüchaü̃xü̃ rü tá inayarütauxe. Rü nüma rü wüxi i cuèxruü̃ tá nixĩ i duü̃xü̃gücèx, rü muxü̃ma tá nüxü̃ naxoe. 35 —Rü ngẽmaãcü tá nanango̱xẽẽãma i guxü̃ma i naãẽwa nagu naxĩnüẽxü̃ i muxü̃ma i duü̃xü̃gü. Rü guxü̃ma i ngẽma tá ñaã õxchanaxü̃ ngupetüxü̃ rü ñoma wüxi i cüxchi i curü maxü̃newa yarüwáxü̃rüü̃ tá cuxü̃́ nangu̱x, Pa Maríax —ñanagürü. 36 Rü yéma ta iyexma ga wüxi ga ngecü ga Tupanaãrü orexü̃ ixucü. Rü Ana nixĩ ga ngĩe̱ga. Rü Panue̱xãcü iyixĩ, rü Ácherutanüxü̃ iyixĩ. Rü marü yaguã̱xü̃chi iyixĩ. Rü yexguma napaxüchigutama ixãte. Natürü 7 ga taunecü- guxicatama ngĩtemaã iyarüxũũxü̃, yerü nayu ga ngĩte. 37 Rü yemaãcü wüxi ga yutecü ga yaguã̱xü̃chi iyixĩ, yerü 84 nixĩ ga ngĩrü taunecü. Rü taguma tupauca ga taxü̃newa íixũxũ. Rü guxü̃guma ngunecü rü chütacü rü naxaureãcüma iyumüxẽẽcha. Rü yemaãcü Tupanaxü̃ iyacuèxüü̃ rü inataxẽẽ. 38 Rü yexgumatama Chimeṹ íidexayane, rü yéma ingu ga Ana. Rü Tupanana moxẽ ixã. Rü iinaxügü ga õxchana ga Ngechuchuchiga na yadexaxü̃ napẽ́xewa ga guxü̃ma ga yema Yudíugü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga Cristuxü̃ ínanguxẽẽgüxü̃ na norü nguxuchixẽẽruü̃ yiĩxü̃cèx.

Ĩãne ga Nacharétucèx nawoegu

39 Rü yexguma marü yanguxẽẽgüãguwena ga guxü̃ma ga yema Tupanaãrü mugü nüxü̃ ixuxü̃, rü Yúche rü María rü naxcèx nawoegu ga norü ĩãne ga Nacharétu ga Gariréaanewa yexmane. 40 Rü guma bucü rü niyachigü, rü yexeraãcü niporachigü, rü yexeraãcü nüxü̃ nicuáchigü. Rü Tupana rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ.

Bucü ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa naxo

41 Nanatü rü naẽ rü gucü ga taunecügu Yerucharéü̃wa taxĩĩxü̃ naxcèx ga Üpetüchigaarü peta. 42 Rü yexguma Ngechuchu 12 ga taunecü nüxü̃́ yexmagu, rü Yerucharéü̃wa taxĩ namaã ga nanatü rü naẽ, yerü yema nixĩ ga Yudíugücüma naxcèx ga Üpetüchigaarü peta. 43 Rü yexguma yagúechigagu ga Üpetüchigaarü peta, rü tümachiü̃cèx tawoegu ga nanatü rü naẽ. Natürü ga Ngechuchu rü tümaẽchita tüxna Yerucharéü̃gu narüxã̱ũ̱x. 44 Rü tüma nüxü̃ tacuèxgügu rü yema muxü̃ ga duü̃xü̃gü ga tümaweama ixĩxü̃tanüxü̃tanügu naxã ga Ngechuchu. Rü yemaãcü marü itaxĩ ga wüxi ga ngunexü̃. Natürü yexguma naxcèx tadaugügu tümatanüxü̃tanügu rü yema tüxü̃ cuèxgüxü̃tanügu rü tama nüxü̃ itayangaugü. 45 Rü yemacèx wenaxãrü Yerucharéü̃cèx tawoegu na yexma naxcèx tayadaugüxü̃cèx. 46 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃guwena Ngechuchuxü̃ itayangaugü ga tupauca ga taxü̃negu. Rü yéma narüto natanüwa ga yema ngúexẽẽruü̃gü ga Tupanaãrü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü inarüxĩnü ga norü ngu̱xẽẽtae, rü nüxna nicachigü. 47 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ ĩnüẽxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü na ñuxãcü nüxü̃ nacuèxüchixü̃ rü meãma nangãxü̃ãxü̃. 48 Rü yexguma nanatü rü naẽ nüxü̃ daugügu rü taḇaixãchiãẽgü. Rü naẽ rü ñatarügü nüxü̃: —Pa Chaunex, ¿tü̱xcüü̃ tomaã ngexü̃ cuwagü? Cunatü rü choma rü poraãcü cuxcèx taxoegaãẽãcüma cuxcèx tadaugüecha —ñatarügü. 49 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ chauxcèx pedaugü? ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na woetama Chaunatüchiü̃wa tá changẽxmaxü̃? —ñanagürü. 50 Natürü ga tümagü rü tama nüxü̃ tacuèxgüéga ga yema tümamaã nüxü̃ yaxuxü̃. 51 Rü yexguma ga Ngechuchu rü tümawe nataegu ga Nacharétuwa. Rü guxü̃guma meã tümaga naxĩnüẽcha. Rü naẽ ga María rü ngĩãẽwa nagu irüxĩnüẽcha ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 52 Rü niyachigü ga Ngechuchu, rü yexeraãcü nüxü̃ nicuáchigü. Rü Tupana rü namaã nataãẽ, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü ta namaã nataãẽgü.

3

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ nüxü̃ nixu ga Tupanaarü ore ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa

(Mt 3.1-12; Mr 1.1-8; Cu 1.19-28)

1 Rü yexguma Tibériu 15 ga taunecü Dumaarü ãẽ̱xgacü yixĩxgu, rü yexguma nixĩ ga Pṍũchiu Piratu rü Yudéaaneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü Erode rü Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü naẽneẽ ga Piripi rü Itúreaane rü Traconíteaneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü Lichániã rü Abiríniããneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. 2 Rü yexguma ga Aná rü Caipá rü paigüeru nixĩgü. Rü yexguma nixĩ ga Zacaría nane ga Cuáü̃maã yadexaxü̃ ga Tupana ga dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. 3 Rü guxü̃ma ga yema nachicagü ga Yudáü̃cutüarü ngaicamana yexmagüxü̃gu nixũgüchigü ga Cuáü̃. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü na nüxü̃ naxoexü̃cèx ga nacümagü ga chixexü̃ rü ínabaiü̃xü̃cèx na yemaãcü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ rüngümaxü̃cèx ga norü pecadugü. 4 Rü guma nuxcümaü̃cü ga Ichaxía ga Tupanaãrü orearü uruü̃ naxümatüxü̃rüü̃ nixĩ ga nangupetüxü̃. Yerü duü̃xü̃güarü maxü̃ãrü mexẽẽchigaxü̃ nixu ga yexguma ñaxgu:

“Ngẽma nachica i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü tá nangẽxma i wüxi i duü̃xü̃ i nge̱ma tagaãcüma ñaxü̃: ‘¡Pegü pemexẽẽ naxcèx ya Cori! ¡Rü naxcèx ipeyanawẽ́xãchixẽẽ i perü maxü̃!’ 5 Rü guxããrü maxü̃ rü tá inayarüwẽ́xãchi ñoma wüxi i ngatexü̃ rügütaxü̃rüü̃ na iyawéxü̃cèx i nama. Rü guxãma ya yíxema togüétüwa tügü ngẽxmaxẽẽgüxe rü tá ítarüxĩ ñoma wüxi ya mèxpǘne rü wüxi i ngüchitaeru idoxochixẽẽxü̃rüü̃. Rü guxü̃ma i nacüma i wü̃xü̃ rü tá inayarüwẽ́xãchigü. Rü ngẽma duü̃xü̃güarü maxü̃wa tama mexü̃ rü tá nayamexẽẽgü. 6 Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nadaugü ya yima Maxẽxẽẽruü̃ ya Tupana núma namucü”,

ñanagürü ga Ichaxía ümatüxü̃ ga ore. 7 Rü yexguma Cuáü̃xü̃tawa naxĩxgu ga duü̃xü̃gü na ínabaiü̃xẽẽãxü̃cèx, rü nüma ga Cuáü̃ rü ñanagürüama nüxü̃: —Pa Ãxtapearü Duü̃xü̃güx ¿Rü ñuxãcü nagu perüxĩnüe na naxchaxwa pibuxmüxü̃ i ngema poxcu i marü ingaicamaxü̃ ega tama nüxü̃ perüxoegu i pecüma i chixexü̃? 8 —¡Rü meã pemaxẽ na ngẽmaãcü guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃cèx na aixcüma marü nüxü̃ perüxoexü̃ i pecüma i chixexü̃! Rü tama name i ñaperügügü:

“Tãũtáma Tupana toxü̃ napoxcue, erü Abráü̃tanüxü̃ tixĩgü” ñaperügügü. Erü tama ngẽmacèx nixĩ ya Tupana i duü̃xü̃güxü̃ nayaxuxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma Tupana naxwèxegu rü tama nüxü̃́ naguxcha na daa nutawa Abráü̃tanüxü̃ nanguxü̃xẽẽxü̃. 9 —Tupanaãrü yuema rü marü íimemare na yadaxü̃ãxü̃cèx i ngẽma nanetügü i tama mexü̃. Rü guxü̃ma i nanetügü i chixearü õṍxü̃ rü tá nadaxü̃, rü ñu̱xũchi üxüwa tá ínagu —ñanagürü ga Cuáü̃. 10 Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü Cuáü̃na nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü ẽ́xna nixĩ i mexü̃ na tanaxüxü̃? —ñanagürügü. 11 Rü Cuáü̃ rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Texé ya taxrearü gáuxü̃chiruã́xẽ rü name nixĩ i texé ya tüxü̃́ nataxúxena tanaxã. Rü texé ya õnaã́xẽ rü name nixĩ i texé ya ngearü õnaã́xẽmaã tangau i tümaãrü õna —ñanagürü. 12 Rü Cuáü̃xü̃tawa naxĩ ta ga ñuxre ga yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃. Rü nanaxwèxegü ga Cuáü̃ na ínabaiü̃xẽẽxü̃. Rü Cuáü̃na nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿Ṯacü nixĩ i mexü̃ na tanaxüxü̃ i tomax? —ñanagürügü. 13 Rü Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Tama name i ãẽ̱xgacü pemaã nüxü̃ ixuxü̃ãrü yexera penayauxgü i dĩẽru i duü̃xü̃güxü̃tawa —ñanagürü. 14 Rü ñuxre ga churaragü rü ta Cuáü̃na nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Toma rü ṯacü nixĩ i mexü̃ na tanaxüxü̃? —ñanagürügü. Rü nanangãxü̃ ga Cuáü̃ rü ñanagürü: —Tama name i texéxü̃ pexãxũneãcüma tümaãrü ngẽmaxü̃gü pepuxü̃. Rü tama name i ṯacü rü doraxü̃ tümachigaxü̃ pixu na ngẽmaãcü tümaãrü ngẽmaxü̃gü pepuxü̃xü̃cèx. Rü name nixĩ i ngẽma dĩẽru i ãẽ̱xgacü pexü̃́ ngĩmaã naxütanücümaãtama petaãẽgü rü tama yexeracücèx ípeca —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü poraãcü ínananguxẽẽgü na paxa ínanguxü̃ ga Tupana Nane ga Cristu. Rü nagu narüxĩnüẽ ga na bexmana Cuáü̃ rü Cristu yiĩxü̃. 16 Natürü ga Cuáü̃ rü guxãxü̃ ñanagürü: —Aixcüma i choma rü dexáwamare pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ, natürü tá ínangu i to i Tupanaãrü orearü uruü̃, rü nüma tá pexna nananguxẽẽ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ wüxi i üxüemarüü̃. Erü nüma rü poraãcü choxü̃ narüyexera na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü choma rü napẽ́xewa rü taxuwama chame rü bai i norü chapatucunüãrü wẽgüwa chame. 17 —Rü nüma rü marü ínamemare na ñoma i naãnewa yadexechiãxü̃cèx i norü duü̃xü̃gü ñoma wüxi ya yatü trigu naã́tüna idexechixü̃rüü̃. Rü ngẽmaãcü tá nayadexechi i ngẽma noxrü ixĩgüxü̃ na naxü̃- tawa nangẽxmagüxü̃cèx, natürü ngẽma tama noxrü ixĩgüxü̃, rü tá ínanagu nawa ya yima üxü ya taguma ixoxü̃ne —ñanagürü. 18 Rü yema oremaã rü muxü̃ma ga to ga ucu̱xẽgümaã, rü Cuáü̃ duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchuchiga. 19 Rü Cuáü̃ rü ãẽ̱xgacü ga Erodexü̃ nanga, yerü ngĩmaã naxãmèx ga Erodía ga naẽneẽ ga Piripi namèx. Rü nananga ta naxcèx ga yema togü ga chixexü̃ ga naxüxü̃. 20 Natürü ga Erode rü tama Cuáü̃ga naxĩnü. Rü yexeraxü̃ ga chixexü̃ naxü, yerü poxcupataü̃wa Cuáü̃xü̃ namu.

Ngechuchuarü baiechiga

(Mt 3.13-17; Mr 1.9-11)

21 Rü yexguma taxũta napoxcugu ga Cuáü̃, rü guxü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxyane, rü yexguma ta nixĩ ga Ngechuchuxü̃ ínabaiexẽẽxü̃. Rü yexguma Ngechuchu íyumüxẽyane rü ningena ga daxũguxü̃ ga naãne. 22 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxi ga muxtucurüü̃ inanago rü Ngechuchuna nangu. Rü daxũwa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Cuma nixĩ, Pa Chaunex, i cuxü̃ changechaü̃xü̃chixü̃ rü cumaã chataãẽxü̃ —ñaxü̃.

Ngechuchu ya Cristu natanüwa ngóxü̃ ga duü̃xü̃güchiga

(Mt 1.1-17)

23 Ngechuchu rü 30 ga taunecü nüxü̃́ nayexma ga yexguma ínaxügüãgu na guxü̃wama duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupanaarü Ore. Rü duü̃xü̃gü nagu narüxĩnüẽ rü Yúche nane nixĩ ga nümax.

Rü Yúche rü Erí nane nixĩ.

24 Rü Erí rü Matáx nane nixĩ.

Rü Matáx rü Lebí nane nixĩ.

Rü Lebí rü Merequí nane nixĩ.

Rü Merequí rü Yana nane nixĩ.

Rü Yana rü Yúche nane nixĩ.

25 Rü Yúche rü Matatía nane nixĩ.

Rü Matatía rü Amó nane nixĩ.

Rü Amó rü Naṹü̃ nane nixĩ.

Rü Naṹü̃ rü Echi nane nixĩ.

Rü Echi rü Nagaí nane nixĩ.

26 Rü Nagaí rü Maã́x nane nixĩ.

Rü Maã́x rü Matatía nane nixĩ.

Rü Matatía rü Chemeĩ́ nane nixĩ.

Rü Chemeĩ́ rü Yuchéx nane nixĩ.

Rü Yuchéx rü Yudá nane nixĩ.

27 Rü Yudá rü Yuanáü̃ nane nixĩ.

Rü Yuanáü̃ rü Récha nane nixĩ.

Rü Récha rü Chorobabé nane nixĩ.

Rü Chorobabé rü Charatía nane nixĩ.

Rü Charatía rü Nerí nane nixĩ.

28 Rü Nerí rü Merequí nane nixĩ.

Rü Merequí rü Adí nane nixĩ.

Rü Adí rü Cocháü̃ nane nixĩ.

Rü Cocháü̃ rü Elmadáü̃ nane nixĩ.

Rü Elmadáü̃ rü Erú nane nixĩ.

29 Rü Erú rü Yochué nane nixĩ.

Rü Yochué rü Erieché nane nixĩ.

Rü Erieché rü Yoríü̃ nane nixĩ.

Rü Yoríü̃ rü Matáx nane nixĩ.

Rü Matáx rü Lebí nane nixĩ.

30 Rü Lebí rü Chimeṹü̃ nane nixĩ.

Rü Chimeṹü̃ rü Yudá nane nixĩ.

Rü Yudá rü Yúche nane nixĩ.

Rü Yúche rü Yonáü̃ nane nixĩ.

Rü Yonáü̃ rü Eriaquíü̃ nane nixĩ.

31 Rü Eriaquíü̃ rü Meréa nane nixĩ.

Rü Meréa rü Ména nane nixĩ.

Rü Ména rü Matáta nane nixĩ.

Rü Matáta rü Natáü̃ nane nixĩ.

Rü Natáü̃ rü Dabí nane nixĩ.

32 Rü Dabí rü Ichaxí nane nixĩ.

Rü Ichaxí rü Obé nane nixĩ.

Rü Obé rü Boó nane nixĩ.

Rü Boó rü Cháru nane nixĩ.

Rü Cháru rü Nachóü̃ nane nixĩ.

33 Rü Nachóü̃ rü Aminadá nane nixĩ.

Rü Aminadá rü Admíü̃ nane nixĩ.

Rü Admíü̃ rü Arni nane nixĩ.

Rü Arni rü Esróü̃ nane nixĩ.

Rü Esróü̃ rü Fare nane nixĩ.

Rü Fare rü Yudá nane nixĩ.

34 Rü Yudá rü Acóbu nane nixĩ.

Rü Acóbu rü Ichaá nane nixĩ.

Rü Ichaá rü Abráü̃ nane nixĩ.

Rü Abráü̃ rü Taré nane nixĩ.

Rü Taré rü Nacúx nane nixĩ.

35 Rü Nacúx rü Cherúx nane nixĩ.

Rü Cherúx rü Ragáu nane nixĩ.

Rü Ragáu rü Peréx nane nixĩ.

Rü Peréx rü Ebéx nane nixĩ.

Rü Ebéx rü Cháru nane nixĩ.

36 Rü Cháru rü Caináü̃ nane nixĩ.

Rü Caináü̃ rü Arpacháx nane nixĩ.

Rü Arpachá rü Chéü̃ nane nixĩ.

Rü Chéü̃ rü Noe̱ nane nixĩ.

Noe̱ rü Laméx nane nixĩ.

37 Rü Laméx rü Matucharéü̃ nane nixĩ.

Rü Matucharéü̃ rü Enóx nane nixĩ.

Rü Enóx rü Yaréx nane nixĩ.

Rü Yaréx rü Maararéx nane nixĩ.

Rü Maararéx rü Caináü̃ nane nixĩ.

38 Rü Caináü̃ rü Enóx nane nixĩ.

Rü Enóx rü Chex nane nixĩ.

Rü Chex rü Adáü̃ nane nixĩ.

Rü Adáü̃ rü Tupana nane nixĩ.

4

Ngechuchuxü̃ naxü ga Chataná

(Mt 4.1-11; Mr 1.12-13)

1 Ngechuchuxü̃tawa nayexma ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü yexguma Yudáü̃chiüwa ínaxü̃ãchigu ga Ngechuchu, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa nanaga. 2 Rü yéma nayexma ga 40 ga ngunexü̃. Rü ngoxo ga Chataná rü nüxü̃ naxü. Rü yexguma yéma nayexmagu rü taguma nachibü. Natürü ga yixcama rü nataiya. 3 Rü yexguma ga ngoxo ga Chataná rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, rü ¡daa nutamaã nüxü̃ ixu na pãũxü̃ nanguxuchixü̃cèx! —ñanagürü ga Chataná. 4 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tãũtáma õnamaãxĩca namaxẽ i duü̃xü̃gü, natürü guxü̃ma i ore i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ tá nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ maxẽxẽẽxü̃”,

ñanagürü. 5 Rü yexguma ga ngoxo ga Chataná rü wüxi ga mèxpǘnechitaeruwa nanaga. Rü yéma paxaãchi nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ga guxü̃ma ga nachiü̃ãnegü ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x. 6 Rü Chataná rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ i ñaã nachiü̃ãnegü i mexü̃ rü norü ngẽmaxü̃gü rü chi cuxna chanaxã. Erü choxrü nixĩ i guxü̃ma i ñaãgü, rü tüxna chanaxã ya texé ya choma chorü me ixĩxẽ na tüxna na chanaxãxü̃. 7 —Rü ngẽxguma chi chopẽ́xegu cucaxã́pü̱xügu rü choxü̃ quicuèxüü̃gu rü cuxrü chi nixĩ i guxü̃ma i ñaã cuxü̃ chawéxü̃ —ñanagürü. 8 Natürü ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Choxna ixũgachi! Pa Chata- náx. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“¡Nüxü̃ icuèxüü̃ ya Cori ya curü Tupana, rü yimaãxü̃́xĩcatama napuracü!”

ñanagürü. 9 Rü yexguma ga ngoxo ga Chataná rü Yerucharéü̃ ga ĩãnewa nanaga. Rü tupauca ga taxü̃netapẽ́xegu nanamunagü. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ega aixcüma Tupana Nane quixĩgu, rü ¡nuã cugü rütae! 10 —Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tupana tá nanamu i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na cuxna nadaugüxü̃cèx. 11 Rü naxmẽ́xmaã tá cuxü̃ niyauxgü na tama ṯacü rü nutagu cunguxü̃cèx”,

ñanagürü. 12 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ta:

“¡Tama name i nüxü̃ na cuxüxü̃ ya Cori ya curü Tupana!”,

ñanagürü. 13 Rü yexguma marü taxucürüwama Ngechuchuxü̃ naxü̱xgu, rü nüma ga Chataná rü nüxna niña ñu̱xmata nüxü̃ iyangau na ñuxãcü wena nüxü̃ na naxüxü̃.

Ngechuchu rü Gariréaanewa inanaxügü ga norü puracü

(Mt 4.12-17; Mr 1.14-15)

14 Rü Ngechuchu rü Gariréaanecèx nataegu. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü naxü̃tawa nayexma rü poraãcü nanaporaxẽẽ. Rü ga duü̃xü̃gü rü nachiga nidexagü ga guxü̃ ga yema naãnewa. 15 Rü wüxichigü ga ĩãneãrü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü nangu̱xẽẽtae. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü.

Nacharétuwa nayexma ga Ngechuchu

(Mt 13.53-58; Mr 6.1-6)

16 Rü Nacharétuwa naxũ ga Ngechuchu. Rü guma nixĩ ga ĩãne ga nanatügü nawa nayaxẽẽgüne. Rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü ngutaquẽ́xepataü̃gu naxücu, yerü yema nixĩ ga nacüma ga guxü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu. Rü yéma inachi rü duü̃xü̃gücèx nüxü̃ nadaumatü ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃. 17 Rü nüxna nanaxãgü ga popera ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃. Rü yexguma yangenaã́tüãgu, rü nüxü̃ inayangau ga ngextá ínaxümatüxü̃wa ga ore ga ñaxü̃:

18 “Cori ya Tupanaãẽ rü chauxü̃tawa nangẽxma. Rü nüma rü choxü̃ naxuneta na nüxü̃ chixuxü̃cèx i ore i mexü̃ namaã i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃. Rü choxü̃ namu na ngẽma duü̃xü̃gü i pecadutüü̃wa ngẽxmagüxü̃maã nüxü̃ na chixuxü̃cèx rü tá na ínanguxü̃xü̃. Rü choxü̃ namu na chayadauchixetüxẽẽgüxü̃cèx i ngẽma ingexetügüxü̃ rü na íchananguxü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i togümẽ́xẽwa ngẽxmagüxü̃. 19 Rü núma choxü̃ namu na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃cèx na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽchaü̃xü̃ i ngẽma nüxü̃́ yaxõgüxü̃”,

ñanagürü ga yema ore. 20 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nügüna nananu̱xãchiátü ga popera. Rü ngutaquẽ́xepataü̃ãrü dauruü̃na nanaxã rü ñu̱xũchi ínarüto. Natürü guxü̃ma ga yema ngutaquẽ́xepataü̃wa yexmagüxü̃ ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ narüdaunüẽcha. 21 Rü yexguma ga Ngechuchu rü inanaxügü ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —Ñu̱xmatama nixĩ i pepẽ́xewa Tupana yanguxẽẽxü̃ i ñaã ore ga Ichaxía ümatüxü̃ —ñanagürü. 22 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü meã Ngechuchuchiga nidexagü. Rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga yema ore ga mexü̃ ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü tama aixcüma nayaxõgüchaü̃. Rü yemacèx nügüna nacagü rü ñanagürügü: —¿Taux ẽ́xna daa yiĩxü̃ ya Yúche nane? —ñanagürügü. 23 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nüxü̃ chacuèx rü tá chomaã penaxuxuchi i ngẽma ore i ñaxü̃:

“Pa Duturux ¡Cugütama rümexẽẽ!” ñaxü̃. Rü ẽ́xna tá choxü̃ ñaperügügü:

“Yema mexü̃ ga taxü̃ ga nüxü̃ taxĩnüẽxü̃ ga Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃ ga Capernáũwa, rü tanaxwèxe i nuã curü ĩãnewa rü ta na cunaxüxü̃”, ñaperügügü tá. 24 Rü nayadaxẽẽ ga Ngechuchu na yadexaü̃ rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i Tupanaãrü orearü uruü̃, rü norü ĩãnewatama i duü̃xü̃gü rü tama meã nanayauxgü. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü Iraéanewa rü nayexma ga muxũchixü̃ma ga ngexü̃gü ga iyutegüxü̃ ga yexguma Ería maü̃xgu. Rü yexguma nixĩ ga tomaẽ̱xpü̱x ga taunecüarü ngãxü̃ rü taguma napuxü̃, rü poraãcü nangúxü̃ ga taiya ga guxü̃ ga ñaa nachixü̃anewa. 26 —Natürü ga Tupana rü tama wüxi ga Iraéanecü̱̃ã̱x ga yutecüxü̃tawa Eríaxü̃ namu. Natürü ngĩxü̃tawa nanamu ga yema yutecü ga Charépacü̱̃ã̱x ga Chidã́ũãrü ĩãneãrü ngaicamagu ãchiü̃cü. 27 —Rü yexguma namaü̃xgu ga Erichéu, rü Iraéanewa nayexmagü ta ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga chaxünemaã iḏaaweexü̃. Natürü taxuü̃ma ga yema iḏaaweexü̃ ga Iraéanewa yexmagüxü̃ rü naxcèx nitaaneẽ. Rü Namáü̃ ga Chíriaanecü̱̃ã̱xĩcatama nixĩ ga guma naxcèx yataanecü —ñanagürü ga Ngechuchu. 28 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga guma ngutaquẽ́xepataü̃wa yexmagüxü̃ rü poraãcü naxcèx nanuẽ. 29 Rü inachigü ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ ínatèxüchigü ga guma ĩãnewa. Rü guma mèxpǘne ga guma ĩãne nawa yexmanechitaeruwa nanagagü na yéma yanataegüãxü̃cèx. 30 Natürü ga Ngechuchu rü norü ngãxü̃tanüwa ínaxũxũãma, rü ínixũ.

Wüxi ga yatü ga ngoxo nawa yexmaxü̃chiga

(Mr 1.21-28)

31 Rü yexguma ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ĩãne ga Capernáũwa naxũ. Rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu yéma duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. 32 Rü duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae, yerü Tupanaãrü poramaã nidexa. 33 Rü guma ngutaquẽ́xepataü̃wa nayexma ga wüxi ga yatü ga ngoxo nawa yexmaxü̃. Rü aita yéma naxü, rü ñanagürü: 34 —¡Toxna ixũgachi! ¿Tü̱xcüü̃ totanüwa cuxũ, Pa Ngechuchux, Pa Nacharétucü̱̃ã̱x? ¿Nuã cuxũ na toxü̃ cudèi̱xü̃cèx? Choma cuxü̃ chacuèx na Tupana Nane ya Üünecü na quiĩxü̃ —ñanagürü. 35 Rü Ngechuchu nananga ga yema ngoxo rü ñanagürü: —¡Iyarüngeèx rü ínaxũxũ nawa ya yima yatü! —ñanagürü. Rü yexguma ga yema ngoxo rü duü̃xü̃güpẽ́xegu nayanguxẽẽ ga guma yatü, rü nawa ínaxũxũ. Natürü tama nanapi̱xẽẽ. 36 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügümücügümaãchigü nachiga nidexagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü rü ore nixĩ i ngẽma? Erü ñaã yatü rü aixcüma ngẽma ngoxogümaã inacuèx rü poraãcü nanamu. Rü nümagü rü naga naxĩnüẽ, rü ínachoxü̃ —ñanagürügü. 37 Rü guxü̃wama ga yema naãnewa rü Ngechuchuchigaxü̃ nixugüe ga duü̃xü̃gü.

Ngechuchu rü Chimáũ ga Pedru nèxẽcèx nayataanexẽẽ

(Mt 8.14-15; Mr 1.29-31)

38 Rü guma ngutaquẽ́xepataü̃wa ínaxũxũ ga Ngechuchu rü Chimáũpatawa naxũ. Rü Chimáũ nèxẽ rü poraãcü iyaxaxüne. Rü Ngechuchuna nacagüe ga ngĩxcèx na yataanexẽẽãxü̃cèx. 39 Rü nüma rü ngĩxü̃tagu nayachi rü narümèxãchi rü nananga ga yema axüne. Rü yexgumatama igèu̱xãchi ga na yaxaxünexü̃. Rü yexgumatama íirüda, rü naxcèx inamexẽẽ ga õna.

Ngechuchu rü muxü̃ma ga iḏaaweexü̃cèx nayataanexẽẽ

(Mt 8.16-17; Mr 1.32-34)

40 Rü yexguma marü yanaxücuchaü̃gu ga üèxcü, rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaaweanemaã iḏaaweexü̃. Rü ga Ngechuchu rü wüxichigü ga yema duü̃xü̃güxü̃ ningõgü, rü yemaãcü naxcèx nayataanexẽẽchigü. 41 Rü nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃ ga ngoxo nawa yexmagüxü̃. Rü yema ngoxogü rü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Cuma nixĩ i Tupana Nane quiĩxü̃ —ñanagürügü. Natürü ga Ngechuchu rü nayangagü ga yema ngoxogü. Rü nüxna nanachu̱xu ga na yadexagüxü̃, yerü yema ngoxogü rü nüxü̃ nacuèxgü na Cristu yiĩxü̃.

Ngechuchu rü nanaxunagü ga ore ga mexü̃ ga ngutaquẽ́xepataü̃wachigü

(Mr 1.35-39)

42 Rü yexguma noxri yangóonegu rü yema ĩãnewa ínaxũxũ ga Ngechuchu. Rü wüxi ga nachica ga taxúema íxãpataxü̃wa naxũ. Natürü ga duü̃xü̃gü rü naxcèx nadaugü rü düxwa naxü̃tawa nangugü. Rü nüxü̃ nacèèxü̃gü ga tama na ínaxũxũxü̃cèx ga yema norü naãnewa. 43 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Taxucürüwama petanügu charüxã́ũẽcha erü chanaxwèxe na náĩgü ya ĩãnegüwa ngẽxmagüxü̃ i duü̃xü̃gümaã rü ta nüxü̃ chixuxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Erü woetama ngẽmacèx núma choxü̃ namu —ñanagürü. 44 Rü yemaãcü Ngechuchu nüxü̃ nixuchigü ga ore ga ngutaquẽ́xepataü̃güwachigü ga guxü̃ma ga Gariréaanewa.

5

Muxü̃ma ga choxni na ínayauxü̃xü̃chiga

(Mt 4.18-22; Mr 1.16-20)

1 Rü wüxicana ga yexguma naxtaxa ga Yenecharétuanacüwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxü̃tawa nangugü. Rü düxwa yéma nayaxãũtügü, yerü nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ ga Tupanaãrü ore. 2 Rü Ngechuchu yéma nüxü̃ nadau ga taxre ga ngue ga ingeãcune. Rü guma nguegü rü naxnecüpechinüwa nanadagü, yerü ga püchaetanüxü̃ rü nüxna yéma ínachoü̃, yerü norü pücha niyauxgü. 3 Rü wüxi ga guma nguegu nixüe ga Ngechuchu. Rü guma ngue rü Chimáũãrü nixĩ. Rü Chimáũna naca ga naxnecüpechinüãrü ngãxü̃tüwaxüra na nangeaxü̃cèx. Rü guma nguewa narüto ga Ngechuchu. Rü yéma inanaxügü ga duü̃xü̃güxü̃ na nangúexẽẽxü̃. 4 Rü yexguma yagúegagu ga Ngechuchu ga na yadexaxü̃, rü Chimáũxü̃ ñanagürü: —¡yéa ínamátamaxü̃wa namaã naxã ya daa ngue. Rü nge̱ma penatáe i perü pücha na choxnita piyauxgüxü̃cèx! —ñanagürü. 5 Rü Chimáũ nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ngewèx rü guxü̃ i chütaxü̃ rü tapüchae, natürü taxuü̃ma i choxni tiyaxu. Natürü ñu̱xma na choxü̃ cumuxü̃ rü wena táxarü íchanatáe i chorü pücha —ñanagürü. 6 Rü yexguma ínatáegüãgu ga norü pücha, rü muxü̃ma ga choxni ínayauxü̃. Rü düxwa narügáuxchaü̃ ga norü pücha yerü namuxũchi ga choxni. 7 Rü naxmẽ́xmaã náĩ ga nguewa yexmagüxü̃ ga natanüxü̃gücèx nacagü na nüxü̃ yanangü̃xẽẽgüxü̃cèx. Rü yéma naxĩ ga yema natanüxü̃gü ga naxcèx nacagüxü̃. Rü nanaxüãcugü ga guma taxre ga ngue rü wixgutaèx inangutaü̃gü yerü namuxũchi ga choxni. 8 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga Chimáũ ga Pedru, rü Ngechuchupẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna ixũgachi! Pa Corix. Erü choma rü wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃ chixĩ —ñanagürü. 9 Rü yema ñanagürü ga Chimáũ yerü nüma rü guxü̃ma ga natanüxü̃gü rü namaã naḇaixãchiãẽgü ga yema muxü̃ma ga choxni na ínayauxü̃xü̃. 10 Rü naḇaixãchiãẽgü ta ga Chimáũmücügü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ ga Zebedéu nanegü. Natürü Ngechuchu rü Chimáũxü̃ ñanagürü: —¡Tãxṹ i cumuü̃xü̃! Erü ñu̱xmacürüwa rü tá choxü̃́ cupuracü na chauxü̃tawa cunagagüxü̃cèx i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 11 Rü yexguma naxãnacüwa namaã nangugügu ga naweü̃gü, rü yéma nanawogü ga norü guxü̃ma rü Ngechuchuwe narüxĩ.

Ngechuchu rü wüxi ga rüchaxünexü̃cèx nayataanexẽẽ

(Mt 8.1-4; Mr 1.40-45)

12 Rü yexguma wüxi ga yéma yexmagüne ga ĩãnewa nayexmagu ga Ngechuchu, rü yéma naxü̃tawa nangu ga wüxi ga yatü ga chaxünemaã iḏaawexü̃. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu rü napẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü rü yexma nanangücuchi. Rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, ngẽxguma cuma cunaxwèxegu, rü cuxü̃́ natauxcha na choxü̃ curümexẽẽxü̃ nawa i chorü ḏaawe —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngü̃, chanaxwèxe. ¡Rüme! —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu, rü naxcèx nitaane ga yema yatü ga chaxüneã́xü̃. 14 Rü Ngechuchu nanaxucu̱xẽ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx, taxúemaãtáma nüxü̃ quixu, natürü paixü̃ cugü yadauxẽẽ na curümexü̃ rü yanguxẽẽ i ngẽma Tupana Moĩchéwa nüxü̃ ixuxü̃ na duü̃xü̃gü nüxü̃ cuáxü̃cèx na marü curümexü̃ nawa i curü ḏaawe! —ñanagürü. 15 Natürü ga Ngechuchuchiga rü guxü̃wama ninguchigüama. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naxcèx naxĩtaquẽ́xegü na norü orexü̃ naxĩnüẽxü̃cèx, rü naxcèx na yataaneẽxẽẽãxü̃cèx ga norü ḏaawegüwa. 16 Natürü Ngechuchu rü ñuxguacü rü ngextá taxúema íxãpataxü̃wa naxũũxü̃. Rü yéma nayayumüxẽxü̃.

Ngechuchu rü wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicücèx nayataanexẽẽ

(Mt 9.1-8; Mr 2.1-12)

17 Rü wüxi ga ngunexü̃ Ngechuchu íngu̱xẽẽtaeyane, rü yéma narütogü ga ñuxre ga Parichéugü rü ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugümaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga guxü̃ ga Gariréaaneãrü ĩãnexãcügüwa ne ĩxü̃, rü Yudéaanewa ne ĩxü̃, rü Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃. Rü Tupana rü poraãcü Ngechuchuwa inanawẽ́x ga norü pora rü muxü̃ma ga iḏaaweexü̃ narümeẽxẽẽ. 18 Rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga ñuxre ga yatügü, rü naxcèx yéma nanangetaü̃gü ga wüxi ga yatü ga naw̱ãĩxãchicü. Rü ĩpatagu nanangecuchitaü̃güchaü̃ na Ngechuchupẽ́xegu yaxütaü̃güãxü̃cèx. 19 Natürü taxuacüma yexma nanangecuchitaü̃güéga, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü. Rü yemacèx ĩãcèxwẽ́xgu naxĩgü. Rü meãma Ngechuchu íyexmaxü̃e̱tüwa ínanapogüãxü̃gü ga guma ĩpata. Rü yéma duü̃xü̃gütanüwa Ngechuchupẽ́xewa ínanac̱ẖüxüetaü̃gü ga guma naw̱ãĩxãchicü. 20 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga na nüxü̃́ yaxõgüãxü̃ ga yema yatügü, rü ñanagürü guma naw̱ãĩxãchicüxü̃: —Pa Chaunex, marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ i curü pecadugü —ñanagürü. 21 Natürü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüarü ngu̱xẽẽtaeruü̃gü rü Parichéugü, rü nagu narüxĩnüẽ, rü nügüãẽwa ñanagürügü: —¿Ṯacü nixĩ i ñaã yatü ecèx Tupanamaã chixexü̃ yaxugüxü̃? Erü taxúema pora tüxü̃́ nangẽxma na duü̃xü̃güaxü̃́ pecaduxü̃ tangechaü̃xü̃. Rü Tupanaxĩcatama nixĩ ya nüxü̃́ nangẽxmacü i ngẽma pora —ñanagürügü naãẽwa. 22 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèx ga ṯacügu na ínaxĩnüẽxü̃. Rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽ-magu perüxĩnüẽ i pemax? 23 —¿Ṯacü nixĩ irütauxchamaẽxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃ ya daa yatü ya naw̱ãĩxãchicü:

“Curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃”, rü ẽ́xna:

“¡Inachi rü íixũ!” ñágüxü̃ nüxü̃? 24 —Natürü ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na Chaunatü núma choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxguwena rü guma naw̱ãĩxãchicüxü̃ ñanagürü: —Cumaã nüxü̃ chixu rü ¡inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü cupatawa naxũ! —ñanagürü. 25 Rü yexgumatama guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa inachi ga guma naw̱ãĩxãchicü. Rü nanayaxu ga norü caruü̃ ga nagu nacaxü̃. Rü Tupanaxü̃ yacuèxüü̃chigüãcüma napatawa naxũ. 26 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü poraãcü namuü̃ẽãcüma ñanagürügü: —Ñu̱xma rü nüxü̃ tadaugü i ñuxre i Tupanaãrü puracügü i aixcüma mexẽchixü̃gü —ñanagürügü.

Lebícèx naca ga Ngechuchu

(Mt 9.9-13; Mr 2.13-17)

27 Rü yemawena ga Ngechuchu rü ínaxũxũ ga guma ĩwa. Rü wüxi ga yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃xü̃tawa naxüpetü. Rü guma yatü rü Lebí nixĩ ga nae̱ga. Rü yéma dĩẽru ngĩxü̃ ínadexü̃wa narüto. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. 28 Rü inachi ga Lebí, rü yéma nanatèx ga norü guxü̃ma, rü Ngechuchuwe narüxũ. 29 Rü yixcama ga Lebí rü Ngechuchucèx napatawa wüxi ga taxü̃ ga õna naxü. Rü muxü̃ma ga yatügü ga Lebírüü̃ dĩẽruarü degüwa puracüexü̃, rü muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü rü ta yéma mechawa narütogü. 30 Natürü ga yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüarü ngu̱xẽẽtaeruü̃gü, rü inanaxügüe na Ngechuchuarü ngúexü̃güchigagu chixri yadexagüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ wüxiwa pechibüe rü namaã pexaxegü i ngẽma yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ rü ngẽma pecaduã̱xgüxü̃? —ñanagürügü. 31 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma poraexü̃ rü taxucèxma duturu nanaxwèxegü, natürü ngẽma iḏaaweexü̃ nixĩ i duturu naxwèxegüxü̃. 32 —Choma rü tama mexü̃güna na chaxuxü̃cèx nixĩ i núma chaxũxü̃, natürü pecaduã̱xgüxü̃na na chaxuxü̃cèx nixĩ i núma chaxũxü̃ na ngẽmaãcü nüxü̃ naxoexü̃cèx i nacümagü i chixexü̃gü rü Tupanawe naxĩxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchuna nacagüe ga aurechiga

(Mt 9.14-17; Mr 2.18-22)

33 Rü yexguma Ngechuchuna nacagüe ga duü̃xü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngúexü̃gü rü Parichéugüarü ngúexü̃gü rü nayumüxẽgüecha, rü muẽ̱xpü̱xcüna rü naxauree rü tama nachibüe erü Tupanagu narüxĩnüẽ. Natürü i curü ngúexü̃gü, rü guxü̃guma nachibüe rü naxaxegümare —ñanagürügü. 34 Natürü ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü wüxi ga ore ga nügüchigaxü̃tama namaã nixu, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna wüxi i ngĩgüarü petawa rü pexcèx namexü̃ na penaxaureexẽẽxü̃ i ngẽma nüxna naxugüxü̃ ega natanüwa nangẽxmagu i ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃? Rü tama nixĩ. 35 —Natürü wüxi i ngunexü̃ rü ngẽma yatü i ngexwacèx ãmaxü̃, rü tá namücügüna nixũgachi. Rü ngẽma ngunexü̃gu tá nixĩ i aixcüma naxaureexü̃ i namücügü —ñanagürü. 36 Rü yexguma ga Ngechuchu rü namaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore ga yema duü̃xü̃gücüma ga nuxcümaü̃xü̃chiga rü noxrütama ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃chiga. Rü ñanagürü: —Taxúema wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i naxchiruta tiyo na namaã tanapaitaxü̃cèx i wüxi i naxchiru i marü ngauxü̃. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü tanaxü̱xgu rü tanachixexẽẽ i ngẽma naxchiru i ngexwacaxü̃xü̃. Rü ñu̱xũchi ngẽma natüchi i ngexwacaxü̃xü̃ rü tama nüxü̃ nayatãũxü̃ i ngẽma naxchiru i marü ngauxü̃. 37 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü taxúema ngexwacaxü̃cü ya binu rü nagu tayabacuchi i wüxi i naxchiü̃ i marü ngauxü̃ i naxchèxmünaxcèx. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü naxü̱xgu rü yima binu ya ngexwacaxü̃cü rü tá narüngu, rü tá nayawã̱ĩ̱xẽẽ i ngẽma naxchiü̃ i ngauxü̃ i naxchèxmünaxcèx. Rü ngẽxma tá nayarütaxu ya binu rü ngẽma naxchiü̃ rü ta. 38 —Rü ngẽmacèx tanaxwèxe na yima ngexwacaxü̃cü ya binu rü ngexwacaxü̃xü̃ i naxchiü̃gu yabacuchixü̃. Rü ngẽmaãcü rü taxuü̃táma inayarütaxu. 39 —Rü taxúema ya texé ya tümamaã yaxǘxe na ngúchiacü ya binu tayaxaxüxü̃ rü tüxü̃́ nangúchaü̃ na tayaxaxüxü̃ ya binu ya ngexwacaxü̃cü ya maĩcuracü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i marü namaã yaxüxü̃ i nuxcümaü̃xü̃ i nacüma i chixexü̃ rü tama nanayauxgüchaü̃ i ngẽma mexü̃ i ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

6

Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü trigu nicãũẽtanü ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu

(Mt 12.1-8; Mr 2.23-28)

1 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã trigunecüwa nachopetü. Rü norü ngúexü̃gü rü inaxĩãcüma yoxocüne trigu nicãũtanü. Rü naxmẽ́xmaã nanadaxi ga trigu rü nayangṍẽtanü. 2 Rü ñuxre ga Parichéugü rü yema ngúexü̃güna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu penabuxu i trigu? Erü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü nachu̱xu na texé puracüxü̃ —ñanagürügü. 3 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Taguma ẽ́xna poperawa nüxü̃ pedau ga ṯacü na naxüxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí ga yexguma nataiyagu ga nüma rü natanüxü̃gü? 4 —Rü Tupanapatagu naxücu rü nüxü̃ nadau ga yema pãũ ga üünexü̃ ga yexma nuxü̃. Rü yema pãũ rü nachu̱xu ga ngexerǘxemare na nangṍxü̃, rü paigücèxicatama nixĩ. Natürü Dabí nanayaxu ga yema pãũ rü nanangõ̱x, rü natanüxü̃maã rü ta nangau —ñanagürü. 5 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü namaã inacuèx i ngü̃xchigaarü ngunexü̃ —ñanagürü.

Wüxi ga yatü ga yumécüchiga

(Mt 12.9-14; Mr 3.1-6)

6 Rü to ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü ngutaquẽ́xepataü̃gu naxücu. Rü inanaxügü ga na nangu̱xẽẽtaexü̃. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga norü tügünewa yumécü. 7 Rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Parichéugü, rü Ngechuchuxü̃ nangugügü ngoxita ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu guma yumécüxü̃ namexẽẽ, yerü naxcèx nadaugü ga ñuxãcü norü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa na ínaxuaxü̃güãxü̃. 8 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèx ga yema naãẽwa nagu naxĩnüẽxü̃ ga yema yatügü. Rü yemacèx guma yumécüxü̃ ñanagürü: —¡Írüda rü nuxã ngãxü̃tanügu yachi! —ñanagürü. Rü guma yumécü rü inachi rü norü ngãxü̃tanügu nayachi. 9 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxna naca ga yema Parichéugü rü yema mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿ṯacü nixĩ i ngema mexü̃ ixüxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? ¿Rü ngema mexü̃ rü ẽ́xna chixexü̃? ¿Rü namexü̃ i na namaxẽẽxü̃ rü ẽ́xna yamáxü̃? —ñanagürü. 10 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ nidaugüãchi ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃. Rü guma yumécüxü̃ ñanagürü: —¡Iyanawẽ́xãchixẽẽ ya cuxmẽ́x! —ñanagürü. Rü guma yatü rü nügü inayarüwẽ́xãchimẽ́xẽxẽẽ, rü narümemẽ́x. 11 Natürü yema Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü poraãcü nanuẽ. Rü nügü nixucu̱xẽgü na ñuxãcü tá Ngechuchuxü̃ na yamèxgüxü̃.

Ngechuchu nanade ga 12 ga norü ngúexü̃gü na tóxnamana namugüãxü̃cèx

(Mt 10.1-4; Mr 3.13-19)

12 Rü yexguma ga Ngechuchu rü dauxchitawa, wüxi ga mèxpǘnewa naxũ na yéma yayumüxẽxü̃cèx. Rü guxü̃ ga yema chütaxü̃gu rü yéma nayumüxẽ. 13 Rü yexguma yangóonegu, rü Ngechuchu norü ngúexü̃gücèx naca. Rü natanüwa nayadexechi ga 12. Rü yema nixĩ ga yatügü ga Ngechuchu nüxü̃ unetagüxü̃ na tóxnamana nangegüãxü̃cèx ga norü ore. 14 Rü yema yatügü ga nadexü̃ rü Chimáũ ga Pedrugu nanaxüéga nixĩ ga wüxi. Rü to nixĩ ga Aü̃dré ga Chimáũ naẽneẽ, rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃, rü Piripi, rü Baturumé, 15 rü Mateu, rü Tumachi, rü Chaü̃tiágu ga Arupéu nane rü Chimáũ ga iporaãẽcüücü, 16 rü Yuda ga Chaü̃tiágueneẽ, rü Yuda Icariúte ga yixcama Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃ naẽchita.

Ngechuchu rü muxü̃ma ga duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ

(Mt 4.23-25)

17 Rü Ngechuchu rü yema yatügü ga nadexü̃maã ínarüxĩgü nawa ga guma mèxpǘne. Rü wüxi ga nachica ga ínametachinüãnexü̃wa nayachaxãchitanü. Rü yéma nayexmagü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ ga Yudéaanewa ne ĩxü̃, rü Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃, rü taxtü ga taxü̃ãnacüwa ga Chidã́ũwa rü Tiruwa ne ĩxü̃. Rü yéma naxĩ yerü Ngechuchuxü̃ naxĩnüẽchaü̃, rü nanaxwèxegü ga Ngechuchu na nameẽxẽẽxü̃ ga norü ḏaawegüwa. 18 Rü yema duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ga naãẽ nawa yexmagüxü̃ rü ta naxcèx nitaanegü. 19 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ ningõgügüchaü̃, yerü norü poramaã nanameẽxẽẽ.

Duü̃xü̃gü i taãẽgüxü̃chiga rü duü̃xü̃gü i ngechaü̃güxü̃chiga

(Mt 5.1-12)

20 Rü yexguma Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ nadawenü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Petaãẽgü i pema ya ingearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxe! Rü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü pema rü tá ta pexãchica. 21 —¡Rü petaãẽgü i pema i ñu̱xma taiyaexe! ¡Rü tá meãma pingãxcharaü̃gü! ¡Rü petaãẽgü i pema i ñu̱xma auxexe! Rü yixcama rü tá pecugüe. 22 —¡Rü petaãẽgü i pema i ngẽxguma duü̃xü̃gü pexchi aiegu, rü pexü̃ ínawoü̱̃xgu, rü ṯacü pemaã yaxugüegu, rü chaugagu chixri pechiga yadexagügu! 23 —Rü ngẽxguma ngẽma pexü̃ üpetügu, rü ¡petaãẽgüama rü tama pexoegaãẽgü! Erü daxũguxü̃ i naãnewa rü tá penayauxgü i wüxi i perü ãmare i mexẽchixü̃. Rü dücax, ñaã duü̃xü̃gü i ñu̱xma pexchi aiexü̃ãrü o̱xigü rü yexgumarüü̃ ta nixĩ ga naxchi na naxaiexü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. 24 —Natürü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexcèx i pema ya muãrü ngẽmaxü̃ã̱xgüxe erü núma ñoma i naãnewa rü marü petaãẽgü. 25 —Rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexcèx i pema ya marü ingaxcharaü̃güxe erü tá petaiyae. Rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexcèx i pema i ñu̱xma marü cugüexe, erü yixcama rü perü ngechaü̃maã tá pexauxe. 26 —Rü wüxi i ngechaü̃ tá nixĩ i pexcèx i ngẽxguma guxü̃ma i duü̃xü̃gü pexü̃ icuèxüü̃gügu. Erü ngẽma duü̃xü̃gü i ñu̱xma pexü̃ icuèxüü̃güxü̃ãrü o̱xigü rü yexgumarüü̃ nüxü̃ nicuèxüü̃gü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃güneta.

Name nixĩ i nüxü̃ tangechaü̃ i ngẽma tamaã rüxuwanügüxü̃

(Mt 5.38-48, 7.12)

27 —Natürü pema i ñu̱xma na choxü̃ pexĩnüẽxü̃ rü pemaã nüxü̃ chixu rü: —¡Nüxü̃ pengechaü̃ i ngema pemaã rüxuwanügüxü̃! ¡Rü meã nüxü̃ perüngü̃xẽẽ̱x i ngẽma pexchi aiexü̃! 28 —¡Rü meã nachiga pidexagü rü naxcèx ípeca i Tupanaãrü ngü̃xẽẽ naxcèx i ngẽma pemaã guxchigagüxü̃! ¡Rü naxcèx peyumüxẽgü i ngẽma chixri pechigamaã idexagüxü̃! 29 —Rü ngẽxguma texé cumaã nuxgu rü cuxü̃ tapechiwegu rü name nixĩ i tama cuxütanü ega woo curü tochiwewa rü ta cuxü̃ tapechiwegu. Rü ngẽxguma texé cuxü̃ napuarü gáuxü̃chiruã̱xgu, rü name nixĩ i tüxü̃ cungechaü̃ãma ega woo curü daxũ rü ta cuxna tanapuxgu. 30 —¡Rü tüxna naxã ya texé ya curü ngẽmaxü̃cèx íc̱axe! Rü ngẽxguma texé curü ngẽmaxü̃ cuxna napuxgu, rü tama name i naxcèx cungema. 31 —Rü ngẽma mexü̃ i pema penaxwèxexü̃ na togü pemaã naxüxü̃, rü name nixĩ i pema rü ta ngẽmaãcü mexü̃ namaã pexü. 32 —Rü ngẽxguma pema rü ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ ngechaü̃xü̃xü̃xĩcatama pengechaü̃gu, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽma? Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü nanaxügü. 33 —Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü i cuxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃xü̃xĩcatama curüngü̃xẽẽgu, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽma? Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü nanaxügü. 34 —Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü i ixããrü dĩẽruã́xü̃naxĩcatama cunaxãxgu i curü dĩẽru, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽma? Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü nanaxügü, erü nüxü̃ nacuèxgü rü tá nüxü̃́ nanataeguxẽẽ i ngẽma dĩẽru. 35 —Natürü pema rü name nixĩ i nüxü̃ pengechaü̃ i ngema pemaã rüxuwanügüxü̃, rü nüxü̃ perüngü̃xẽẽ. Rü ngẽxguma ṯacücèx pexna nacaxgu, rü name nixĩ i tama pexoegaãẽãcüma nüxna penaxã ega woo nagu perüxĩnüẽgu na ngürüãchi tãũtáma pexü̃́ nataeguxẽẽãxü̃. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü penaxü̱xgu, rü Tupana rü ngẽmaãrü yexera tá poraãcü pexü̃́ nanataeguxẽẽ, rü naxãcügü tá pixĩgü ya yima Tupana ya Poraxüchicü ya nüxü̃ rüngü̃xẽẽcü ta i ngẽma taguma moxẽ nüxna ãgüxü̃ rü ngẽma chixecümagüxü̃. 36 —Rü pema rü name nixĩ i pengechaü̃w̱axegü, ngẽma Penatü ya Tupana na ngechaü̃w̱axexü̃rüü̃.

Tama name i chixexü̃gu namaã perüxĩnüe i togü

(Mt 7.1-5)

37 —¡Rü taxũ i togüxü̃ pixuxü̃! Rü ngẽxguma ya Tupana rü tãxũtáma pexü̃ nixu na pechixexü̃. ¡Rü taxũ i poxcu namaã pexueguxü̃ i togü! Rü ngẽxguma ya Tupana rü tãxũtáma poxcu pemaã naxuegu. ¡Rü nüxü̃́ nüxü̃ perüngü̃mae i norü chixexü̃ i togü! Rü ngẽxguma ya Tupana rü tá pexü̃́ nüxü̃ narüngü̃ma i perü chixexü̃. 38 —¡Rü togümaã pengau i perü ngemaxü̃gü! Rü ngexguma ya Tupana rü tá pexna nanaxã. Rü ñoma wüxi i choca i meãma napaxü̃rüü̃ rü meama ípoõcuxü̃rüü̃ tá Tupana pexna nanaxã. Erü ngema nguruxü̃ i namaã cumücüna cuxãxü̃ i curü ngemaxü̃ rü ngematama nguruxü̃maã tá Tupana cuxna nanaxã —ñanagürü. 39 Rü Ngechuchu rü ñaã cuèxruü̃ norü ngúexü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —¿Ñuxãcü i wüxi i ngexetüxü̃ rü to i ngexetüxü̃xü̃ namaxü̃ nacuèxẽẽxü̃? Erü ngẽma taxre i ngexetüxü̃ rü wüxi i ãxmaxü̃gu tá nügümaã nayayicu. 40 —Rü taxuü̃ma i ngúexü̃ rü norü ngúexẽẽruü̃xü̃ narüyexera. Natürü ngexguma meã nangu̱xgu rü tá naxrüxü̃ nixĩ ya norü ngúexẽẽruü̃. 41 —¿Rü tü̱xcüü̃ nachiga quidexa i cumücü naxcèx i ngẽma íraxü̃ i chixexü̃ i naxüxü̃ natürü tama cugütama cungugü naxcèx i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cuxüxü̃? 42 —Rü ngẽxguma tama nüxna cucuèxãchigu i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cumatama cuxüxü̃, rü ¿ñuxũcürüwa i nagu curüxĩnüxü̃ na cunamexẽẽxü̃ i ngẽma cumücüarü chixexü̃ i íraxü̃? Pa Duü̃xü̃ i Meã Maxnetaxü̃x, name nixĩ i cuxira nüxü̃ curüxo i ngẽma chixexü̃ i taxü̃ i cumatama cuxüxü̃, rü ngẽxguma tá cume na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃cèx i cumücü na nüxü̃ naxoxü̃cèx i ngẽma chixexü̃ i íraxü̃ i naxüxü̃.

Wüxi i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃

(Mt 7.17-20, 12.34-35)

43 —Nataxuma i nanetü i mexü̃ i chixearü oóxü̃. Rü nataxuma i nanetü i chixexü̃ i meãrü oóxü̃. 44 —Rü wüxichigü i nanetü rü norü owa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃. Rü wüxi i torawa rü taxucürüwama wüxi i ori̱x i imúxü̃ tayaxu. Rü wüxi i chuxchuxü̃wa rü taxucürüwa uba tayaxu. 45 —Rü wüxi ya mecü ya yatü rü mexü̃ i orexü̃ nixu, erü naãẽwa rü aixcüma mexü̃gu narüxĩnü. Natürü wüxi i yatü i chixecümaxü̃ rü chixexü̃ i orexü̃ nixu, erü chixexü̃gu narüxĩnü. Rü ngẽma naãẽwa ngexmaxü̃ i chixexü̃ nixĩ i nüxü̃ yaxuxü̃.

Ĩpata ya nutaétügu üxü̃ne rü ĩpata ya naxnücüétügu üxü̃nechiga

(Mt 7.24-27)

46 —¿Tü̱xcüü̃ i pema rü: “Pa Torü Corix” ñaperügü choxü̃, natürü tama penaxü i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? 47 —Rü ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü tiĩxü̃ ya yíxema chowe rüxũxẽ rü choxü̃ ĩnüxẽ rü naxǘxe i ngẽma tümamaã nüxü̃ chixuxü̃. 48 —Rü tüma rü wüxi ga yatü ga üpatacü rü yamèxmaü̃cü ga norü caxta ñu̱xmata nutawa nangucürüü̃ tixĩ. Rü yexguma namèxgu ga taxtü rü yabaixü̃gu ga napata, rü woo ga na naporaü̃chiüxü̃, rü tama niwèxtaü̃, yerü meãma inapugüarü caxtaã̱x ga guma ĩ. 49 —Natürü yíxema nüxü̃ ĩnümarexe i chorü ore natürü tama naxǘxe i ngẽma tümamaã nüxü̃ chixuxü̃, rü wüxi ga yatü ga naxnücüétügumare üpatacürüü̃ tixĩ. Rü yexguma namèxgu ga taxtü, rü nibaixü̃ ga napata, rü naporaü̃chiü. Rü niwèxtaü̃ ga napata, rü yexma nayarüxo ga guma ĩ.

7

Ngechuchu rü Dumacü̱̃ã̱x ga churaragüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ narümexẽẽ

(Mt 8.5-13)

1 Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃ ga Ngechuchu, rü Capernáũwa naxũ. 2 Rü yéma nayexma ga wüxi ga churaragüarü capitáü̃ ga Dumacü̱̃ã̱x. Rü guma capitáü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü duü̃xü̃ ga poraãcü nüxü̃ nangechaü̃xü̃. Rü yema norü duü̃xü̃ rü niḏaawe, rü naturaxüchi. 3 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ naxĩnüchigagu ga guma capitáü̃, rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nge̱ma Ngechuchuxü̃tawa pexĩ na nüxü̃ pecèèxü̃güxü̃cèx rü núma naxũ na chorü duü̃xü̃cèx yanataanexẽẽãxü̃cèx! —ñanagürü. 4 Rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ, rü poraãcü nüxü̃ nacèèxü̃gü, rü ñanagürügü: —Name nixĩ i nüxü̃ curüngü̃xẽẽ ya torü capitáü̃. 5 —Erü nüma rü guxü̃ i Yudíugüxü̃ nangechaü̃. Rü nümatama nanaxütanü na naxügüãxü̃cèx ga torü ngutaquẽ́xepataü̃ —ñanagürügü. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nawe narüxũ. Natürü yexguma marü capitáü̃pataxü̃ yangaicagu, rü nüma ga capitáü̃ rü Ngechuchucèx yéma nanamu ga ñuxre ga namücügü na namaã nüxü̃ yanaxugüxü̃cèx ga norü ore ga ñaxü̃: —Pa Corix, tama cuxü̃ chachixewechaü̃ na chopatawa cunguxü̃ erü choma rü taxuwama chame na chopatagu na cuxücuxü̃. 7 —Rü ngẽmacèx nixĩ i tama chomatama cuxcèx chayac̱axü̃. Rü chanaxwèxe i curü orewaxicatama nüxü̃ quixu na naxcèx yataanexü̃ tá i chorü duü̃xü̃. 8 —Erü choma rü ta chorü ãẽ̱xgacümẽ́xẽwa changẽxma, rü cho̱xmẽ́xwa nangẽxmagü ta i ñuxre i churaragü. Rü ngẽxguma chanamu̱xgu i wüxi na ngextá naxũxü̃cèx, rü nge̱ma naxũ. Rü ngẽxguma chaugüxü̃tawa naxcèx changemagu i to, rü chauxü̃tawa nangu. Rü ngẽxguma chorü duü̃xü̃xü̃ chamu̱xgu na ṯacü na naxüxü̃cèx, rü choxü̃́ nanaxü —ñanagürü. 9 Rü nüma ga Ngechuchu rü yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga yema capitáü̃ãrü ore rü naḇaixãchiãẽ. Rü yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃xü̃ nadawenü, rü ñanagürü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma i Yudíugütanüwa nüxü̃ ichayangau i wüxi i duü̃xü̃ i ngẽma yatürüü̃ aixcüma yaxõxü̃ —ñanagürü. 10 Rü yexguma nawoegugu ga yema capitáü̃mücügü ga Ngechuchuxü̃tawa namugüxü̃, rü nüxü̃ inayangaugü ga marü naxcèx na yataanexü̃ ga yema capitáü̃ãrü duü̃xü̃.

Ngechuchu ínanadaxẽẽ ga wüxi ga yutecü ngĩne

11 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wüxi ga ĩãne ga Naĩ́gu ãe̱ganewa naxũ. Rü nawe narüxĩ ga norü ngúexü̃gü, rü muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü. 12 Rü yexguma guma ĩãneãrü ngaicamana nanguxgu, rü tüxü̃ nadau ga wüxi ga yueta ga tèxgüwa tüxü̃ nangegüxe. Rü guxema yuetaarü mamá rü tayute rü guma yucü rü guxicatama nixĩ ga tümane ixĩcü. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x rü tüxü̃ ínixümücügü. 13 Rü yexguma Cori ga Ngechuchu guma yucüarü mamaxü̃ dèu̱xgu, rü nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃. Rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Tãxṹ i cuxaxuxü̃! —ñanagürü. 14 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yuetacèx nixũ, rü nüxü̃ ningõgü ga tümachiü̃. Rü yema tüxü̃ ingetaü̃güxü̃ rü tümamaã inayachiãchitanü. Rü ñanagürü ga Ngechuchu tüxü̃ ga guxema yueta: —Pa Ngextü̱xücüx, ¡írüda! —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga guxema yuchiréxe rü ítarüto, rü itanaxügü ga na tidexaxü̃. Rü Ngechuchu rü tümaẽna tüxü̃ namu. 16 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma namuü̃ẽ. Rü inanaxügüe ga Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃güxü̃. Rü ñanagürügü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ i poraxü̃ tatanüwa nango̱x. Rü ñanagürügü ta: —Tupana nuã naxũ na norü duü̃xü̃güxü̃ yanangü̃xẽẽxü̃cèx —ñanagürügü. 17 Rü guxü̃ma ga Yudéaanewa rü norü ngaicamana, rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuáchigagü ga yema Ngechuchu üxü̃.

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga taxre ga norü duü̃xü̃gü

(Mt 11.2-19)

18 Rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü nüxü̃ nacuáchiga ga guxü̃ma ga yema Ngechuchu üxü̃, yerü norü ngúexü̃gü ga Cuáü̃ rü namaã nüxü̃ nixugü. Rü yemacèx ga Cuáü̃ rü taxre ga norü ngúexü̃gücèx naca. 19 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü. Rü Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nge̱ma pexĩ rü Ngechuchuna peca rü ñapegügü nüxü̃: “¿Cuma yiĩxü̃ i Cristu i cuxü̃ ítananguxẽẽxü̃, rü ẽ́xna to tá yixĩ i Cristu?” ñapegügü nüxü̃! 20 Rü yema yatügü ga Cuáü̃ Ngechuchuxü̃tawa mugüxü̃, rü Ngechuchucèx naxĩ. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ núma cuxü̃tawa toxü̃ namugü na cuxna tayacagüxü̃cèx rü ¿aixcüma cuma quiĩxü̃ i Cristu ya núma nguxchaü̃cü, rü ẽ́xna to tá yixĩ i Cristu? —ñanagürügü. 21 Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃tawa nangugügu ga Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü, rü Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ḏaawemaã iḏaaweexü̃ rü yema ingoxoã́xü̃. Rü nayadauchigüxẽẽ ga muxü̃ma ga ingexetüxü̃. 22 Rü yemacèx Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¡Pewoegu rü Cuáü̃maã nüxü̃ peyarüxu i ngẽma pematama nüxü̃ pedauxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu i ñuxãcü i ngẽma ingexetüxü̃ rü marü nidauchigü, rü ngẽma ichixeparaxü̃ rü marü inachigü, rü ngẽma chaxüneã̱xgüxü̃ rü marü naxcèx nitaanegü, rü ngẽma ngauchi̱xẽgüxü̃ rü marü ningo̱xnamachi̱xẽgü, rü ngẽma yuexü̃ rü wenaxãrü namaxẽ, rü ngẽma ingearü ngẽmaxü̃ã́xü̃maã rü marü nüxü̃ tixu i Tupanaãrü ore i mexü̃! 23 —Rü tataãẽ ya yíxema texé ya tama choxü̃ rüxoxe —ñanagürü ga Ngechuchu. 24 Rü yexguma nawoegu̱xgu ga yema duü̃xü̃gü ga Cuáü̃ yéma mugüxü̃, rü Ngechuchu inanaxügü ga guma Cuáü̃chiga na yadexaxü̃. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ ga pema ípeyadaugüxü̃ ga dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa? ¿Ẽ́xna wüxi ga yatü ga turaxü̃ ga ñoma dexne ga buanecü yaxĩã̱xtanücüüxẽẽcürüü̃ ixĩxü̃ nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? 25 —Rü ẽ́xna tama guma ípeyadaugügu, ¿rü ṯacü nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿Ẽ́xna wüxi ga yatü ga poraãcü nügü ngèxãẽcü ípeyadaugü? Pema nüxü̃ pecuèx i ngẽma poraãcü nügü ngèxãẽgüxü̃ rü ãẽ̱xgacügü ya tacügüpatawa nangẽxmagü, rü taxucèxma dauxchitawa nangẽxmagü. 26 —¿Ṯacü ẽ́xna nixĩ ga ípeyadaugüxü̃? ¿Ẽ́xna wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃? Ngẽmáãcü aixcüma yema nixĩ ga ípeyadaugüxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ rü tama wüxi i ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. 27 —Rü Cuáü̃chiga nixĩ ga naxümatüxü̃ ga yema Tupanaãrü ore ga ñaxü̃:

“Cupẽ́xegu chayamu i chorü orearü ngeruü̃ na cuxcèx namexẽẽãxü̃cèx i duü̃xü̃güarü maxü̃”,

ñaxü̃. 28 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa rü nataxuma i Tupanaãrü orearü uruü̃ i Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ãrü yexera. Natürü yíxema Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa wixwexüchi üxe, rü Cuáü̃ãrü yexera tixĩ —ñanagürü. 29 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü woo yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃, rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema Ngechuchuarü ore rü ñu̱xũchi Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü yerü nüxü̃ nicuèxãchitanü na aixcüma mecü yiĩxü̃ ga Tupana. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga ü̃paacü Cuáü̃ íbaiü̃xẽẽxü̃. 30 Natürü yema Parichéugü rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü tama nanaxwèxegü ga Cuáü̃ na ínabaiü̃xẽẽxü̃. Rü yemaãcü nüxü̃ naxoe ga yema mexü̃ ga Tupana naxcèx üxchaü̃xü̃. 31 Rü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Ṯacügu tá chanangu i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü? ¿Rü nanaṯacüraü̃gü? 32 —Rü ñaã duü̃xü̃gü rü taxuxü̃maãma nataãẽgü ngẽxgumarüü̃ i ngema buxü̃gü i ĩã̱xtüwa rütogüxü̃, rü íxĩnücèxwèxegüxü̃, rü tagaãcü namücügüxü̃ ñagüxü̃:

“Marü wowerumaã pexcèx tapaxetagü natürü tama ípixü̃ãchitanüxü̃. Rü marü ngechaü̃xü̃ i wiyaegu pexcèx tawiyaegü natürü tama pexauxe”, ñagüxü̃. Rü ngẽma buxü̃gürüü̃ taxuxü̃maãma nataãẽgü i ñomaü̃cüü i duü̃xü̃gü. 33 —Yerü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü núma naxũ, rü tama pãũ nangõ̱x rü tama binu nayaxaxü. Rü yexguma ga pema rü: “Nangoxoã̱x” ñaperügü nüxü̃. 34 —Rü ñu̱xũchi núma chaxũ i choma ya Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü õna changõ̱x rü binu chayaxaxü. Rü ngẽxguma i pema rü ñaperügügü choxü̃:

“Choma rü chataanüxü̃chi rü changãxwèxe, rü pecaduã̱ x-güxü̃ i duü̃xü̃gümaã chaxãmücü, rü yatügü i Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃maã chaxãmücü”, ñaperügügü choxü̃. 35 —Natürü Tupanaãrü cuèx rü meãma nango̱x tümawa ya yíxema aixcüma nawe rüxĩxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü Chimáũ ga Parichéupatawa nayexma

36 Rü wüxi ga Parichéu rü Ngechuchuna naxu na napatawa nachibüxü̃cèx. Rü yéma naxũ ga Ngechuchu rü yema Parichéuarü mechawa nayarüto. 37 Rü wüxi ga ngecü ga chixri maü̃xcü ga guma ĩanecüã̱x, rü yexguma nüxü̃ nacuáchigagu na Parichéupatawa tá na nachibüxü̃ ga Ngechuchu, rü yéma ixũ. Rü yéma inange ga wüxi ga pumara ga yixixü̃ ga wüxi ga butiya ga nutanaxcèxmaã ãxchiü̃xü̃. 38 Rü naxauxãcüma Ngechuchucutüxü̃tawa iyarütoxõchi. Rü ngĩxgüxü̃xẽtümaã iyawaicutüxẽẽ. Rü ngĩyaemaã íinapicutü, rü inachuxcutü. Rü ñu̱xũchi yema pumaramaã inachacutü. 39 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga yema Parichéu ga Ngechuchuna uxü̃, rü naãẽwa nagu narüxĩnü rü nügümaãtama ñanagürü: —Ngẽxguma chi ñaã Ngechuchu rü aixcüma wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ yixĩgu, rü nüxü̃ chi nacuèx na ṯacü yiĩxü̃ i ñaã ngexü̃ i nüxü̃ ingõgüxü̃ rü ñuxãcü na namaxü̃xü̃ rü poraãcü na napecaduã́xü̃ —ñanagürü ga naãẽwa. 40 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama rü Parichéuxü̃ ñanagürü: —Pa Chimáũx, choxü̃́ nangẽxma i wüxi i ore i cumaã nüxü̃ chixuxchaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü nüma ga Parichéu rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Ẽcü, chomaã nüxü̃ ixu, Pa Ngúexẽẽruü̃x! —ñanagürü. 41 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Taxre ga yatügü rü wüxi ga corixü̃tawa nanangetanü. Rü wüxi nanangetanü ga 500 tachinü ga dĩẽru rü to nanangetanü ga 50 tachinü. 42 —Natürü yema taxre rü taxuacü nanaxütanü ga norü ngetanü. Rü yemacèx düxwa yema norü cori rü nüxü̃́ nüxü̃ narüngü̃ma ga yema nüxü̃́ na nangetanügüãxü̃. Rü ñu̱xmax, Pa Chimáũx, rü ¡chomaã nüxü̃ ixu! rü ¿ngẽxü̃rüüxü̃ ga yema taxre ga yatügü rü yexeraãcü norü corixü̃ nangechaü̃? —ñanagürü. 43 Rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ ga Chimáũ, rü ñanagürü: —Chauxcèx ga yema yexeraãcü nüxü̃́ nangetanüxü̃ nixĩ ga yexeraãcü norü corixü̃ ngechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽmáãcü aixcüma nüma nixĩ —ñanagürü. 44 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxü̃ nadawenü ga yema ngecü, rü ñanagürü Chimáũxü̃: —¿Ngĩxü̃ cudauxü̃ i ñaã ngecü? Rü cupatagu chaxücu i chomax, Pa Chimáũx, natürü tama dexá choxnata cuxã chorü yauxcutüruü̃. Natürü ñaã ngecü rü ngĩxgüxü̃xetümaã choxü̃ iyawaicutüxẽẽ, rü ngĩyaemaã choxü̃ íipicutü. 45 —Cuma rü tama choxü̃ cuchuxu i noxri choxü̃ curümoxẽgu, natürü ngĩma i ñaã ngecü rü noxri núma changuxgumama rü choxü̃ iyachuxcutüchigü. 46 —Cuma rü tama pumaramaã choxü̃ cuchaeruxüra, natürü ngĩma i ñaã ngecü rü chaucutügu inaba i pumara. 47 —Rü ngẽmacèx woo namu i ngĩrü pecadugü natürü Tupana ngĩxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma, erü ngĩma rü aixcüma choxü̃ ingechaü̃. Natürü yíxema tama aixcüma ngechaü̃cèx íyac̱axe, rü tama poraãcü Tupanaxü̃ tangechaü̃ —ñanagürü. 48 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema ngecüxü̃ ñanagürü: —Curü pecadugü rü marü cuxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ —ñanagürü. 49 Rü yema togü ga nüxna naxugüxü̃ ga yéma Ngechuchumaã mechawa yexmagüxü̃, rü inanaxügü ga nügümücügümaãchigü na yadexagüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ṯacü nixĩ i ñaã yatü, ecèx ngẽmaãcü duü̃xü̃güaxü̃́ pecaduxü̃ nangechaü̃xü̃? —ñanagürügü. 50 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃ ga yema ngecü: —Marü cuxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃, erü choxü̃́ cuyaxõ. ¡Ñu̱xma rü taãẽãcüma cuchiü̃wa naxũ! —ñanagürü.

8

Ngexü̃gü ga Ngechuchuxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ĩãnegügu nixũãgüchigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü ga Tupanaãrü ore na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü ínayaxümücügü ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga marü nadexü̃. 2 Rü yexgumarüü̃ ta íiyaxümücügü ga ñuxre ga ngecügü ga ü̃paacü ngoxogü ngĩwa ínawoxü̃cü rü ngĩrü ḏaaweewa ngĩxü̃ nameẽxẽẽcü. Rü yematanüwa iyexma ga María ga Magadácü̱̃ã̱xmaã ngĩxü̃ naxugücü ga ü̃paacü Ngechuchu 7 ga ngoxo ngĩwa ínawoxü̃cü. 3 Rü yéma iyexma ta ga Cuána ga Cuchu naxmèx. Rü Cuchu nixĩ ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga Erodeaxü̃́ puracüxü̃. Rü yéma nayexmagü ta ga Chuchana rü mucüma ga náĩgü ga ngecügü ga ngĩrü dĩẽrumaã Ngechuchuxü̃ rüngü̃xẽẽgücü.

Ore ga toecügu ixuxü̃

(Mt 13.1-9; Mr 4.1-9)

4 Rü muxü̃ma ga yema ĩãnegücü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü. Rü yexguma yéma nangutaquẽ́xegügu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu namaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore ga cuèxruü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 5 —Wüxi ga yatü ga toecü rü trigumaã nanagüane. Rü yexguma trigumaã nagüaneãgu rü ñuxre ga trigu, rü namagu nayi. Rü duü̃xü̃gü nawa nangagüxü̃, rü werigü rü nanawecu. 6 —Rü náĩgü ga trigu rü nutatanügu nayi. Rü yexguma naxügügu ga guma trigu, rü nipagü rü nayuemare, yerü nataxuma ga norü waianexü̃. 7 —Rü náĩgü ga trigu rü tuxunecügu nayi. Natürü yexguma nayaegu ga tuxugü rü guma triguxü̃ inawocu rü nanadai. 8 —Natürü náĩgü ga trigu rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü yemacèx ga yexguma nayaegu rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü wüxipü̱xü ga triguwa ínanguxuchi ga 100 pü̱xü ga trigu —ñanagürü. Rü yemawena rü Ngechuchu tagaãcü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, rü ¡naga taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü.

Ṯacüchiga nixĩ ga yema ore ga cuèxruü̃gügu ixuxü̃

(Mt 13.10-17; Mr 4.10-12)

9 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nacagüe na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga yatü ga toecügu ixuxü̃. 10 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ i taxuü̃ma i togü nüxü̃ cuáxü̃ i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax. Natürü togücèx rü cuèxruü̃gu chayaxúãcüma namaã nüxü̃ chixu i ore. Rü ngexguma woo nüxü̃ nadaugügu rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ nixĩgü, rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu rü ñoma tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃rüü̃ nixĩgü —ñanagürü.

Ngechuchu rü meã nanango̱xẽẽ ga yema ore ga toecüchigagu yaxuxü̃

(Mt 13.18-23; Mr 4.13-20)

11 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Ngẽma ore i toecüchigagu pemaã chixuxü̃ rü ñaãchiga nixĩ. Rü ngẽma trigupü̱xü rü Tupanaãrü orechiga nixĩ. 12 —Rü guma trigu ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i duü̃xü̃gü i ngẽma orexü̃ ĩnüẽxü̃. Natürü Chataná rü ngẽma duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore, na tama yaxõgüãxü̃cèx rü tama nayauxgüãxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 13 —Rü guma trigu ga nutatanügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore rü taãẽãcüma yaxõgüxü̃. Natürü tama aixcüma nanayauxgü i ngẽma ore, erü paxaãchi nayaxõgü, rü yixcüra guxchaxü̃ nüxü̃ üpetügu, rü nüxü̃ narüxoe i ngẽma ore. 14 —Rü guma trigu ga tuxunecügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orexü̃ ĩnüẽxü̃ rü yaxõgüxü̃ natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃cèx oegaãẽgüxü̃, rü norü ngẽmaxü̃guama rüxĩnüẽxü̃ rü tama nüxü̃ rüxoechaü̃xü̃ i norü ngúchaü̃gü. Rü ngẽmagagu düxwa tama Tupanacèx namaxẽ. 15 —Natürü guma trigu ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma taãẽãcüma nayauxgüxü̃ i Tupanaãrü ore, rü naga ĩnüẽxü̃, rü meã naxcèx maxẽxü̃. Rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanawe rüxĩxü̃ rü naxügüxü̃ i ngẽma nüma nanaxwèxexü̃.

Cuèxruxü̃ ga omügu ixuxü̃

(Mr 4.21-25)

16 —Taxúema wüxi i omüwa tanangixichi na tanatüxpechitaxü̃cèx rü ẽ́xna tümaãrü pechicatüü̃gu tayaxücuchixü̃cèx. Natürü ngóxü̃gu tanaxǘ na tüxü̃ nabaxixü̃cèx ya yíxema ngexma chocuxe. 17 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i ṯacü i cúãcüma ixüxü̃ rü yixcüra rü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nacuèxgüama. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃gücèx ẽxü̃guxü̃ rü tá nango̱xoma. 18 —¡Meã iperüxĩnüẽ i ñu̱xmax! Erü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma ore i mexü̃, rü Tupana tá yexeraãcü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ. Natürü yíxema tama naga ĩnüxẽ, rü yexeraãcü tá tüxna nanayaxu i ngẽma íraxü̃ i tümaãrü cuèx i noxri tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchuarü mamá rü naẽneẽgüchiga

(Mt 12.46-50; Mr 3.31-35)

19 Rü naẽ ga Ngechuchu rü naẽneẽgü, rü yema Ngechuchu íyexmaxü̃wa tangugü. Natürü taxuacü naxü̃tawaxüchi tangugü, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü. 20 Rü wüxi ga duü̃xü̃ Ngechuchumaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Yéa düxétüwa tangẽxma ya cue rü cueneẽgü, rü cuxü̃ tadaugüchaü̃ —ñanagürü. 21 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Rü yíxema nüxü̃ ínü̃exe i Tupanaãrü ore rü nagu maxexe rü yíxema tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü ixĩgüxe —ñanagürü.

Ngechuchu rü buanecüxü̃ rü yuapexü̃ ínayachaxãchixẽẽ

(Mt 8.23-27; Mr 4.35-41)

22 Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã wüxi ga nguegu nichoü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngĩxã daa naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. Rü inaxĩãchi. 23 Rü yexguma yaxãü̃yane rü nipechigü ga Ngechuchu. Rü ngürüãchi yexma nüxü̃ naxü ga wüxi ga tacü ga buanecü. Rü guma nguewa rü niyauxcuchichigü ga dexá. Rü düxwa inayangutaü̃güchaü̃. 24 Rü yemacèx nüma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nacagü ga na ínadaxü̃cèx. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ngẽmama itabaxü̃gü —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüda, rü buanecüxü̃ rü yuapexü̃ nanga. Rü ínayachaxãchi ga buanecü, rü inayarüxo ga yuape, rü ínachaxanemare. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¿Ṯacü pexü̃ naxüpetü ecèx tama meã peyaxõgüxü̃? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügümücügüna nicachigü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü ẽ́xna nixĩ i ñaã yatü rü ngẽmacèx èi̱xrücü ya buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü.

Yatü ga Gadáracü̱̃ã̱x ga ngoxogü nawa yexmagüxü̃

(Mt 8.28-34; Mr 5.1-20)

26 Rü düxwa naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadáraarü naãnewa. Rü yema naane rü Gariréaaneãrü to̱xmèxtawa nayexma. 27 Rü yexguma marü nguewa ínaxüegu, ga Ngechuchu, rü naxcèx nixũ ga wüxi ga yatü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga mucü ga taunecü ngoxogü nawa yexmagücü. Rü guxü̃guma nangexchiruecha. Rü tama ĩwa nayexma, yerü duü̃xẽchíquẽ́xetanügu nayarüxauxchigünexü̃. 28 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu, rü napẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü. Rü aita naxüãcüma ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ nuã choxü̃ cuyachixewe, Pa Ngechuchux, Pa Tupana ya Tacüxüchi Nanex? Rü cuxü̃ chacèèxü̃ na tama ngúxü̃ choxü̃ quingexẽẽxü̃ —ñanagürü. 29 Rü yema ñanagürü yerü Ngechuchu marü nanamu ga yema ngoxogü na ínachoxü̃xü̃cèx. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü guma yatüxü̃ naxãũãẽxẽẽxü̃ ga yema ngoxogü. Rü duü̃xü̃gü rü cadenamaã nayanèĩ̱xchacüügüxü̃ rü nayanèĩ̱xparagüxü̃ na taxuwama naxũxü̃cèx. Natürü nüma rü nagu nacaugüama ga cadenagü. Rü yema ngoxogü rü dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa nanagagü. 30 Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cuéga? —ñanagürü. Rü nüma rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Muxũchixü̃ nixĩ i chauéga —ñanagürü. Rü yema ñanagürü yerü namuxũchi ga yema ngoxogü ga guma yatügu chocuxü̃. 31 Rü yema ngoxogü rü Ngechuchuna nacagü ga tama ngẽma poxcuchica i ãxmaxü̃ i taguma iyacuáxü̃gu na nawocuãxü̃cèx. 32 Rü guma mèxpǘneãrü tuãchiwa nayexmagü ga muxü̃ma ga cuchigü ga yéma chibüexü̃. Rü yemacèx ga yema ngoxogü rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü na yema cuchigügu nayachocuxü̃cèx. Rü Ngechuchu rü: —Ngü̃ —ñanagürü. 33 Rü yexguma ga yema ngoxogü rü guma yatüwa ínachoxü̃ rü yema cuchigügu nayachocu. Rü guxü̃ma ga yema cuchigü rü inaxü̃ãchi, rü naxtaacutüarü mèxpǘxü̃wa nayarüyuxgü, rü yexma nayi. 34 Rü yexguma yema cuchigüarü dauruü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema ngupetüxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü rü ínibuxmü. Rü ĩãnewa nüxü̃ nayarüxugüe, rü yema ĩãneãrü ngaicamana ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa rü ta nüxü̃ nayarüxugügü. 35 Rü ga duü̃xü̃gü rü ínayadaugü ga yema ngupetüxü̃. Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga guma yatü ga ngoxoã̱xchirécü. Rü Ngechuchucutüxü̃tawa narüto, rü marü tama naxãũãẽ. Rü namuü̃ẽ ga duü̃xü̃gü. 36 Rü yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü yema íyadaugüxü̃maã nüxü̃ nixugügü ga ñuxãcü Ngechuchu na namexẽẽxü̃ ga guma yatü ga ngoxoã̱xchirécü. 37 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu, rü guxü̃ma ga yema Gadáraanecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃gü na ínaxũxũxü̃cèx ga yema naãnewa, yerü poraãcü namuü̃ẽ. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü nguegu nixüe, rü inaxũãchi. 38 Rü guma yatü ga ngoxoã̱xchirécü rü Ngechuchuxü̃ nacèèxü̃ ga nawe na naxũxü̃cèx. Natürü ga Ngechuchu rü nanamu ga yexma na naxã́ũxü̃cèx, rü ñanagürü nüxü̃: 39 —¡Cuchiü̃wa naxũ, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yarüxu ga ṯacü cuxcèx na naxüxü̃ ga Tupana! —ñanagürü. Rü ínixũ ga guma yatü, rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nayarüxu ga ṯacü naxcèx na naxüxü̃ ga Ngechuchu.

Yáiruxacüchiga rü yema nge ga Ngechuchuchirugu ingõgücüchiga

(Mt 9.18-26; Mr 5.21-43)

40 Rü yexguma Ngechuchu wenaxãrü taegugu ga naxtaxaarü tocutüwa, rü duü̃xü̃gü rü taãẽãcüma nanayauxgü, yerü guxü̃ma ínananguxẽẽgü. 41 Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa nangu ga wüxi ga yatü ga Yáiru ga nae̱ga. Rü nüma ga Yáiru rü wüxi ga ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü Ngechuchupẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü rü nüxü̃ nacèèxü̃ ga napatawa na naxũxü̃cèx. 42 Yerü nüxü̃́ iyexma ga wüxi ga naxãcü ga ngĩgümaã wüxicacü, rü iyaḏaawe, rü ituraxüchi. Rü ngĩma rü maneca 12 ga taunecü ngĩxü̃́ nayexma. Rü yexguma Yáirupatawa naxũxgu ga Ngechuchu, rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ, rü düxwa ínayaxũxtügü. 43 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa iyexma ga wüxi ga ngecü ga 12 ga taunecü ãgüechacü. Rü yemamaã iyaḏaaweecha. Rü duturugüxü̃tagu ngĩxü̃ igu̱xẽẽ ga gu̱xcü ga ngĩrü dĩẽru, natürü taxúema ga texé ngĩxcèx tayataanexẽẽe̱ga. 44 Rü yema ngecü ga Ngechuchuweama ne ixü̃, rü naxpechinüchirugu iyangõgü. Rü yexgumatama ínayachaxãchi ga na naxãgüxü̃. 45 Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya choxü̃ ingõgüxe? —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü: —Taxúema —ñanagürügü. Rü yexguma ga Pedru rü namücügü rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuma nüxü̃ cudau i ñuxre i duü̃xü̃gü nge̱ma cuxü̃ na nayaxũxtügüxü̃, rü ngẽxguma rü ta:

“¿Texé ya choxü̃ ingõgüxe?” ñacuxü̃ —ñanagürügü. 46 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü wüxie choxü̃ tingõgü, erü nüxü̃ chicuèxãchi na chorü poramaã tüxü̃ na charümexẽẽxü̃ —ñanagürü. 47 Rü yexguma nango̱xomagu ga na nüxü̃ nacuèxamaxü̃ ga Ngechuchu ga yema nüxü̃ na yangõgüxü̃, rü yadu̱ru̱xãcüma naxü̃tawa ixũ ga yema ngecü. Rü napẽ́xegu iyacaxã́pü̱xü. Rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa namaã nüxü̃ iyaxu ga ṯacücèx nüxü̃ na yangõgüxü̃, rü ñuxãcü yexgumatama ngĩxcèx na yataanexü̃. 48 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Chauxacüx, cuxcèx nitaane, erü cuyaxõ. ¡Rü ñu̱xma rü taãẽãcüma íixũ! —ñanagürü. 49 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma nangu ga wüxi ga duü̃xü̃ ga ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü ga Yáirupatawa ne ũxü̃. Rü ñanagürü Yáiruxü̃: —Cuxacü rü marü iyu. ¡Rü tãxṹ i cuyachixewechigüxü̃ ya Ngúexẽẽruü̃! —ñanagürü. 50 Natürü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü Yáiruxü̃: —¡Tãxṹ i cuyanguãẽxü̃! Erü ngẽxguma cuyaxõ̱xgu rü cuxacü rü tá wena imaxü̃ —ñanagürü. 51 Rü yexguma Yáirupatawa nangugügu, rü Ngechuchu nayachocuxẽẽ ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ rü ngĩnatü rü ngĩẽ ga yema bucü ga yu̱xcü. Natürü tama nanaxwèxe na togü yexma chocuxü̃. 52 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü naxauxe rü ngĩxcèx nangechaü̃gü. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i pexauxexü̃! Erü ngẽma bucü rü tama nixĩ i nayuxü̃. Rü ipemare —ñanagürü. 53 Natürü ga yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nacugüeama, yerü ngĩxü̃ nadaugü rü aixcüma marü iyu. 54 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxmẽ́xgu nayayauxãchi, rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Bucüx, ¡írüda! —ñanagürü. 55 Rü yexguma ga ngĩma rü wena imaxü̃, rü yexgumatama íirüda. Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu na ngĩxü̃ naxüwemügüxü̃cèx. 56 Rü ngĩnatü rü ngĩẽ ga yema bucü, rü poraãcü taḇaixãchiãẽgü. Natürü Ngechuchu rü tüxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ na tixuxü̃cèx ga yema ngupetüxü̃.

9

Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃ namu na nüxü̃ yanaxugüexü̃cèx ga Tupanaarü ore

(Mt 10.5-15; Mr 6.7-13)

1 Rü Ngechuchu rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga yema 12 ga norü ngúexü̃gü. Rü pora nüxna naxã rü nüxna naxãga na ínawoxü̃ãxü̃cèx ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga ngoxogü, rü na nameẽxẽẽãxü̃cèx ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 2 Rü nayamugü na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga ore ga mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana, rü na nameẽxẽẽãxü̃cèx ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 3 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü taxuxü̃táma ípinge i perü namawaü̃, rü bai ya perü caxü̃chigüxü̃ ya naĩxmenèxã, rü bai i perü choca, rü bai i perü pãũ, rü bai i perü dĩẽru. Rü wüxitama i perü daxũ ípinge, rü tama i taxre! 4 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãnewa pengugügu, ¡rü wüxi ya ĩpatagutama perücho rü ñu̱xmata ipexĩãchi nawa ya yima ĩãne! 5 —Rü ngextá tama pexü̃ ínayauxgüxü̃wa, ¡rü ípechoxü̃ nawa ya yima ĩãne! Rü ngẽxguma nge̱ma ipexĩãchigu ¡rü ipepagücutü i perü üxaxü̃cutü na ngẽmawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na chixexü̃ naxügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 6 Rü inaxĩãchi, rü guxü̃ma ga ĩãnexãcügüwa naxĩ. Rü nüxü̃ nixugüetanü ga Tupanaãrü ore ga mexü̃. Rü guxü̃wama nanameẽxẽẽtanü ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃.

Eróde rü tama nüxü̃ nacuèxéga na texe yixĩxü̃ ga Ngechuchu

(Mt 14.1-12; Mr 6.14-29)

7 Rü Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü ga Erode, rü nüxü̃ nacuáchiga ga guxü̃ma ga yema Ngechuchu üxü̃. Rü poraãcü nagu narüxĩnü rü naxoegaãẽ ga Erode, yerü nümaxü̃ ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ nixĩ ya yima, rü marü wena namaxü̃ —ñanagürügü. 8 Natürü togü rü ñanagürügü: —Nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería nixĩ, rü wena nango̱x —ñanagürügü. Rü togü rü ñanagürügü: —Bexmana náĩ ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ, rü wena namaxü̃ —ñanagürügü. 9 Natürü Erode rü ñanagürü: —Chomatama chanamu ga churaragü na Cuáü̃xü̃ yadaenaxãgüxü̃cèx. ¿Rü ṯacü ẽ́xna nixĩ i ngẽma yatü i duü̃xü̃gü ngẽmaãcü poraãcü nüxü̃ ixuchigagüechaxü̃? —ñanagürü. Rü Erode rü nüxü̃́ nangúchxü̃xü̃chi na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na nadauxü̃.

Ngechuchu rü nanachibüexẽẽ ga 5000 ga yatügü

(Mt 14.13-21; Mr 6.30-44; Cu 6.1-14)

10 Rü yexguma nawoeguxgu ga yema Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃, rü Ngechuchumaã nüxü̃ nixugüe ga yema naxügüxü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü yema norü ngúexü̃gümaã nixũgachi, rü Bechaídaarü ĩãnewa namaã naxũ. 11 Natürü yexguma duü̃xü̃gü nüxü̃ cuèxgügu ga ngextá na nayexmaxü̃, rü Ngechuchuwe narüxĩ. Rü Ngechuchu rü meãma yema duü̃xü̃güxü̃ nayaxu, rü namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü nanameẽxẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. 12 Rü yexguma marü nayáuanegu, rü Ngechuchucèx naxĩ ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga yamugüxü̃. Rü ñanagürügü nüxü̃: —¡Íyamugü i ñaã duü̃xü̃gü na ĩãnexãcügü rü ĩpatagü ya ngaicamana ngẽxmagünewa na naxĩxü̃cèx, rü ngẽxma na napegüxü̃cèx rü norü õnatèèx yataxegüxü̃cèx! Erü nuã íingẽxmagüxü̃wa rü nataxuma i ṯacü rü õna —ñanagürügü. 13 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Pematama penaxüwemü! —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Wüximẽ́ẽ̱xpü̱x i pãũ rü taxre i choxnixĩcatama toxü̃́ nangẽxma. ¿Rü ẽ́xna cunaxwèxe na naxcèx tayataxegüxü̃ i õna naxcèx i guxü̃ma i ñaã duü̃xü̃gü? —ñanagürügü. 14 Rü 5000 ga yatügü nixĩ ga yema yéma yexmagüxü̃. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¡Ẽcü ípenatogüxẽẽ̱x rü 50 chigü i wüxi tücumüwachigü! —ñanagürü. 15 Rü yemaãcü nanaxügü ga norü ngúexü̃gü. Rü ínanatogüxẽẽ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanade ga yema wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga pãũ rü yema taxre ga choxni. Rü daxũgu nadawenüãcüma Tupanana moxẽ naxã, rü ñu̱xũchi inanabücu ga yema pãũ rü choxni. Rü norü ngúexü̃güna nanaxã na nüxü̃ yanuãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü. 17 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü meãma nachibüe. Rü yemawena rü 12 ga pexchigü nanapagüamatama namaã ga yema pãũ rü choxnichipẽ́xegü ga iyaxügüxü̃.

Pedru nanango̱xẽẽ na Cristu na yiĩxü̃ ga Ngechuchu

(Mt 16.13-19; Mr 8.27-29)

18 Rü wüxi ga ngunexü̃ rü Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã noxrüwama yayumüxẽgu, rü nüma rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ñuxũ ñaxü̃ i duü̃xü̃gü i chauchiga i choma na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. 19 Rü norü ngúexü̃gü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Nangẽxma i duü̃xü̃gü rü:

“Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃ quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü rü:

“Ería quixĩ”, ñagüxü̃, rü togü rü:

“Wüxi ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ i wena maxü̃cü quixĩ”, ñagüxü̃ —ñanagürügü. 20 Rü yexguma Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Rü pema i ñuxũ ñapegüxü̃ choxü̃ na texé chiĩxü̃? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Cuma nixĩ i Cristu i Tupana Nane —ñanagürü.

Ngechuchu nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mt 16.20-28; Mr 8.30-9.1)

21 Rü Ngechuchu rü nayaxucu̱xẽgü ga norü ngúexü̃gü na taxúemaãma nüxü̃ yaxugüexü̃cèx ga nüma rü Cristu na yiĩxü̃. 22 Rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü poraãcü ngúxü̃ tá chinge. Rü choxü̃ tá naxoo̱xgü i Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü tá choxü̃ nimèxgü, natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü wena táxarü chamaxü̃ —ñanagürü. 23 Rü yixcama rü guxü̃ma ga norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, ¡ẽcü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü ngúchaü̃, rü namaã tapora i ngẽma guxchaxü̃gü i tümacèx ínguxü̃ i ñoma curuchawa tipotaxü̃rüü̃ tüxü̃ ixĩxẽẽxü̃, rü ngẽmae̱tüwa chowe tarüxũãma! 24 —Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá tayu, natürü yíxema chauxcèx yuxe rü aixcüma tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 25 ¿Rü ṯacüwa i nüxü̃́ namexü̃ ya wüxi ya yatü ega nayauxãgu i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gü, natürü iyanatauxẽẽãgu i norü maxü̃? 26 —Rü ngẽxguma texé chauxcèx ãnegu rü naxcèx taxãnegu i chorü ore, rü choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ na chiĩxü̃ rü tá ta tümacèx chaxãne i ngẽxguma ãẽ̱xgacü chixĩãcüma núma chaxũxgu. Rü ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu rü Chaunatü ya Tupanarüü̃ tá chapora, rü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i üünegüxü̃rüü̃ tá chamexẽchi. 27 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñuxre i duü̃xü̃gü i nuã ngẽxmagüxü̃ rü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana naxü̃pa na nayuexü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu rü toraxü̃ nango̱x

(Mt 17.1-8; Mr 9.2-8)

28 Rü 8 ga ngunexü̃guwena ga na yema ñaxü̃, rü Ngechuchu rü wüxi ga mèxpǘnewa naxũ na yéma yayumüxẽxü̃cèx. Rü ínayaxümücügü ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃. 29 Rü yexguma ínayumüxẽyane ga Ngechuchu rü nachiwe rü ngürüãchi niy̱auracüü, rü naxchiru rü ta niy̱auracüü, rü poraãcüxüchima nacómü. 30 Rü yexguma rü yéma nango̱x ga taxre ga yatügü ga Ngechuchumaã idexagüxü̃. Rü Moĩché nixĩ ga wüxi, rü Ería nixĩ ga to. 31 Rü yema taxre íyexmagüxü̃wa rü poraãcüxüchi nangóone. Rü ínidexagü nachiga ga ñuxãcü Yerucharéü̃gu tá na nayuxü̃ ga Ngechuchu. 32 Rü woo ga Pedru rü namücügü rü poraãcü na nayaxtaexü̃ rü tama napee. Rü nüxü̃ nadaugü ga ñuxãcü poraãcü na nangóonexü̃ ga naxü̃tawa ga Ngechuchu rü yema taxre ga yatügü ga namaã yexmagüxü̃xü̃tawa. 33 Rü yexguma yema taxre ga yatügü Ngechuchuna ixĩgachitanügu, rü Pedru rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, namexẽchi nixĩ na nuã ingẽxmagüxü̃. ¡Rü ngĩxã tanaxü ya tomaẽ̱xpü̱x ya düxenü, rü wüxi ya cuxcèx, rü náĩ ya Moĩchécèx, rü náĩ ya Eríacèx! —ñanagürü. Natürü ga Pedru rü tama nüxü̃ nacuèx ga na ñuxũ ñaxü̃ yerü poraãcü naḇaixãchiãẽ. 34 Rü yexguma íyadexayane ga Pedru, rü wüxi ga caixanexü̃ natanügu nayangèi̱xema. Rü poraãcü namuü̃ẽ ga yema ngúexü̃gü ga yexguma yema caixanexü̃ natanügu yangèi̱xemagu. 35 Rü yema caixanexü̃wa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü. ¡Rü naga pexĩnüẽ! —ñaxü̃. 36 Rü yexguma yema ñaxguwena ga yema naga rü Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü taxúexü̃ma ga toguexü̃ nadaugü, rü Ngechuchuxü̃xĩcatama nadaugü. Rü yema ngúexü̃gü rü taxúemaãma nüxü̃ nixugüe ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃.

Ngechuchu rü nanamexẽẽ ga wüxi ga bucü ga ngoxo nawa yexmacü

(Mt 17.14-21; Mr 9.14-29)

37 Rü yexguma moxü̃ãcü ga guma mèxpǘnewa yanachoü̃gu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü yexma Ngechuchuxü̃ nayangaugü. 38-39 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü wüxi ga yatü tagaãcü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡choxü̃ rüngü̃xẽẽ, rü tüxü̃ nadau ya chaune! Erü tügümaã choxü̃́ tawüxicèx, rü wüxi i ngoxo tümawa nangẽxma. Rü ngẽxguma tüxü̃ naxüxgu, rü aita tüxü̃ naxüxẽẽ, rü tüxü̃ naxãũãẽxẽẽ, rü tüxü̃ narüchièxẽẽ. Rü chixexü̃ tümamaã naxü, rü tama tüxü̃ ningéxchaü̃. 40 Rü marü nüxü̃ chacèèxü̃ i curü ngúexü̃gü na tümawa ínatèxüchigüãxü̃cèx i ngẽma ngoxo, natürü tama nüxü̃́ inaxĩnü —ñanagürü. 41 Rü yexguma Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yaxõgüxü̃x, ¿Ñuxguratáta i pemaã chanuxmaxü̃ rü yaxna pemaã cha xĩ-nüxü̃? ¡Nuã naga ya cune! —ñanagürü. 42 Natürü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nanguxgu ga guma bucü, rü yema ngoxo rü guma bucüxü̃ ñaxtüanegu nayanguxẽẽ, rü nanaxãũãẽxẽẽ. Natürü Ngechuchu nananga ga yema ngoxo, rü nanamexẽẽ ga guma bucü. Rü ñu̱xũchi nanatüxü̃tawa nanamu. 43 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ñuxãcü na naporaxü̃ ya Tupana.

Ngechuchu rü wenaxãrü nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mt 17.22-23; Mr 9.30-32)

Rü yexguma duü̃xü̃gü namaã ḇaixãchieyane ga yema Ngechuchu üxü̃, rü ñanagürü ga Ngechuchu nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: 44 —¡Meã iperüxĩnüẽ i ñaã ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃! ¡Rü tãũtáma nüxü̃ ipeyarüngümaẽ! Choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chauechita tá choxü̃ ínaxuaxü̃gü i duü̃xü̃gü na ãẽ̱xgacügü choxü̃ iyauxgüxü̃cèx —ñanagürü. 45 Natürü ga norü ngúexü̃gü rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga yema namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Yerü Tupana rü tama naxcèx nanango̱xẽẽ ga yema ore na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx. Rü yema ngúexü̃gü rü namuü̃ẽ ga Ngechuchuna na nacagüxü̃ na meã namaã nango̱xẽẽãxü̃cèx ga yema namaã nüxü̃ yaxuxü̃.

¿Texé tá tixĩ ya guxããrü yexera ixĩxẽ?

(Mt 18.1-5; Mr 9.33-37)

46 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃ nachiga ga texé tá tiĩxü̃ ya natanüwa guxããrü yexera ixĩxẽ. 47 Natürü Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga yema norü ngúexü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃. Rü yemacèx wüxi ga buxü̃ nügüxü̃tawa naga, rü nügüxü̃tagu nayachixẽẽ. 48 Rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Texé ya ñaã buxü̃xü̃ meã yaxúxe chauégagu, rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü yíxema meã choxü̃ yaxúxe, rü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüxü̃ rü ta meã tayaxu. Rü yíxema guxããrü yexera tügü írüxíraxe, rü yíxema tixĩ ya guxããrü yexera ixĩxẽ —ñanagürü.

Texé ya tama taxchi aixe rü tórü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ

(Mr 9.38-40)

49 Rü yexguma ga Cuáü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tadau ga wüxi ga yatü ga cuégagu ngoxogü íwoxü̃xü̃. Rü toma nüxna tanachu̱xu ga yema yerü tama tatanüxü̃ nixĩ ga nümax —ñanagürü. 50 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Tama name i nüxna na penachu̱xuxü̃. Erü texé ya tama taxchi aixe, rü tórü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ —ñanagürü.

Ngechuchu nayangagü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃

51 Rü yexguma marü yangaicagu ga Ngechuchu ga daxũguxü̃ ga naãnewa na naxũxü̃, rü tama namuü̃ãcüma inaxũãchi ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. 52 Rü nügüpẽ́xegu nayamugü ga ñuxre ga norü orearü ngeruü̃gü. Rü nümagü rü nawa naxĩ ga wüxi ga ĩãnexãcü ga Chamáriaanewa yexmane, na yexma naxcèx yadaugüxü̃cèx ga wüxi ga ĩ na Ngechuchu nagu pexü̃nexü̃. 53 Natürü yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x rü tama nanayauxgüchaü̃, yerü nüxü̃ nacuèxgü ga Yerucharéü̃wa tá na naxũxü̃. 54 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga norü ngúexü̃gü ga Chaü̃tiágu rü Cuáü̃, rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, ¿cunaxwèxexü̃ na Tupanana naxcèx tacaxü̃ na daxũwa ne namuãxü̃cèx ya üxü na nagu̱xẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ñaã duü̃xü̃gü, yema nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería üxü̃rüü̃? —ñanagürügü. 55 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nadawenü, rü nayangagü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü tama nagu perüxĩnüẽ na texéarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. 56 —Erü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tama duü̃xü̃güarü tauxexẽẽwa núma chaxũ, natürü núma chaxũ na duü̃xü̃güxü̃ chamaxẽxẽẽxü̃cèx —ñanagürü. Rü yexguma rü náĩ ga ĩãnexãcüwa naxĩ.

Duü̃xü̃gü ga Ngechuchuwe rüxĩxchaü̃xü̃chiga

(Mt 8.19-22)

57 Rü yexguma namagu naxĩxgu rü wüxi ga yatü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Pa Corix, cuwe charüxũxchaü̃ i ngextá cuma ícuxũxü̃wa —ñanagürü. 58 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngowagü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxmaxü̃gü, rü werigü rü nüxü̃́ nangẽxma i naxchiãü̃gü, natürü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü nataxuma i chauchica i ngextá nagu chicuxeruxü̃ —ñanagürü. 59 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ ga wüxi ga to ga yatü: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. Natürü nüma ga yema yatü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, noxri chanawèxe i chaunatüxü̃ ichayatèxira —ñanagürü. 60 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Nüe̱ ngẽma cutanüxü̃ i tama yaxõgüxü̃ iyatèxgü i ngẽma naxrüü̃ yuexü̃, natürü cuma rü curü puracü nixĩ na paxa duü̃xü̃gümaã nüxü̃ cuyarüxuxü̃ i Tupanaãrü ore na ñuxãcü guxããrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax —ñanagürü. 61 Rü wüxi ga to ga duü̃xü̃ rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, ngẽmáãcü cuwe charüxũxchaü̃, natürü noxri chanaxwèxe i nüxü̃ chayarümoxẽ i ngẽma chopatacü̱̃ã̱xgü —ñanagürü. 62 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Texé ya yíxema inaxügüxe na Tupanaãrü puracüwa tapuracüxü̃ natürü tümaãrü ngẽmaxü̃guama rüxĩnüxẽ, rü tama tame na Tupanaãxü̃́ tapuracüxü̃ —ñanagürü.

10

Ngechuchu nayamugü ga 72 ga norü ngúexü̃gü

1 Rü yemawena ga Cori ga Ngechuchu rü nayadexechi ga 72 ga to ga norü ngúexü̃gü. Rü taxrechigü inayamugü na yoxni guxü̃ ga yema ĩãnegü rü nachicagü ga Ngechuchu nawa ũxchaü̃xü̃wa na naxĩxü̃cèx. 2 Rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcümaxü̃chi nangẽxma i muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü i yaxõgüchaü̃xü̃ natürü ngema Tupanaarü orearü uwa puracüexü̃ rü noxretama nixĩ. Rü ngẽmacèx name i perü yumü̃xẽwa nüxna peca ya yima puracüarü yora na ngema norü puracüwa namugüãxü̃cèx i to i puracütanüxü̃.. 3 —¡Rü ipexĩãchi rü nge̱ma pexĩ! Rü dücax, ñoma carnerugü i aigütanüwa imugüxü̃rüü̃ nixĩ i pexü̃ chimugüxü̃. 4 —¡Rü tãũtáma choca ípinge, rü bai i perü dĩẽru, rü bai i perü chapatu! Rü tama chanaxwèxe i namagu penuxcü i ngẽxguma namawa texéxü̃ perümoxẽgügu. 5 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩwa pengugügu, rü ñaããcü tá nüxü̃ perümoxẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü:

“¡Petaãxẽ erü Tupana rü napetanügu!”, ñaperügügü tá. 6 —Rü ngẽxguma nge̱ma nangẽxmagu i duü̃xü̃gü i Tupanaxü̃ cuèxgüchaü̃xü̃ rü Tupana rü tá nüxna nanaxã i taãxẽ. Natürü ngẽxguma nge̱ma nataxu̱xgu i duü̃xü̃gü i Tupanaxü̃ cuèxgüchaü̃xü̃, rü ngema Tupanaarü taãxẽ rü pexrütáma nixĩ. 7 —¡Rü wüxi ya ĩgutama perücho, rü nge̱ma pechibüe rü peyaxü i ngẽma nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ i ngẽma ĩcü̱̃ã̱xgü! Erü wüxi i puracütanüxü̃ rü name nixĩ na nayauxãxü̃ i norü natanü naxcèx i norü puracü. Rü yima ĩãnewa pengẽxmagüyane rü tama chanaxwèxe i náĩ ya ĩgu peyapegü. 8 —Rü ngẽxguma wüxi ya ĩãne ya nawa meã pexü̃ nayaxunewa pengugügu, ¡rü penangṍ i ngẽma õna i pexna naxãgüxü̃! 9 —¡Rü penameẽxẽẽ̱x i ngẽma iḏaaweexü̃ i yima ĩãnewa ngẽxmagüxü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü nüxü̃:

“Tupanaãrü pora rü marü pexna nangaicama rü napexü̃tagu”, ñapegügü nüxü̃! 10 —Natürü ega nawa pengugügu ya wüxi ya ĩãne i ngextá duü̃xü̃gü tama meã pexü̃ íyauxgüxü̃wa, ¡rü ngẽma ítamü̃gu ípechoxü̃ rü ñapegügü nüxü̃ i ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x!:

11 “Rü woo ñaã perü ĩãneãrü üxaxü̃ i tocutüwa yaxṹxü̃, rü itanapagü, na ngẽmawa nüxü̃ pecuáxü̃cèx na Tupana rü tama pemaã nataãẽxü̃. ¡Natürü tama nüxü̃ ipeyarüngümaẽ na marü pexna nangaicamaxü̃chichiréxü̃ ya Tupana na perü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃”, ñaperügügü tá nüxü̃ i ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x! 12 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nagúxü̃ i naãne, rü Chodomacü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü yexera Tupana tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i tama meã pexü̃ yauxgüxü̃.

Ĩãnegü ga tama Tupanaga ĩnüẽne

(Mt 11.20-24)

13 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Corachĩ́cü̱̃ã̱x rü Bechaídacü̱̃ã̱x i Duü̃xü̃güx, yerü yexguma chi Tiruarü ĩãnewa rü Chidã́ũãrü ĩãnewa chanaxü̱xgu ga yema mexü̃gü ga cuèxruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã petanüwa chaxüxü̃, rü woo ga na poraãcü yachixexü̃ ga yema Tirucü̱̃ã̱x rü Chidã́ũcü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü nuxcümama chitama nüxü̃ narüxoe ga nacüma ga chixexü̃, rü poraãcüxüchi chima nügümaã nangechaü̃gü rü naxauxe, yerü chi nügü nicuèxãchitanü ga na yapecaduã̱xgüxü̃. 14 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu napoxcuexü̃ i pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gu rü Tirucü̱̃ã̱x rü Chidã́ũcü̱̃ã̱xãrü yexera tá pexü̃ napoxcue i pemax. 15 —Rü pemax, Pa Capernáũcü̱̃ã̱xgü i Duü̃xü̃güx ¿ẽ́xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü daxũguxü̃ i naãnewa tá pexĩxü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü naãnetüü̃wa i ngextá Tupana Chatanáxü̃ ípoxcuxü̃wa tá nixĩ i pewogüxü̃. 16 Rü ñu̱xũchi norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü yíxema pega ĩnüẽxẽ, rü chauga rü ta taxĩnüẽ. Natürü yíxema tama pega ĩnüẽxẽ, rü chauga rü ta tama taxĩnüẽ. Rü yíxema tama chauga ĩnüẽxẽ, rü tama naga taxĩnüẽ ya Chaunatü ya núma choxü̃ mucü —ñanagürü ga Ngechuchu.

Nawoegu ga yema 72 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü

17 Rü taãẽãcüma nawoegu ga yema 72 ga norü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ngẽxguma cuégagu tidexagügu, rü èi̱xrüxü̃ i ngoxogü rü toga naxĩnüẽ —ñanagürügü. 18 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽmáãcü aixcüma nixĩ. Yerü nüxü̃ chadau ga Chataná ga daxũguxü̃ ga naãnewa na natáexü̃ wüxi ga ãẽmacürüü̃. 19 —Rü choma nixĩ ga pexna chanaxãxü̃ ga pora na tama chixexü̃ pemaã naxügüxü̃cèx ega woo ãxtapegüwa rü ẽ́xna tuxchinawegüwa pengagügu. Rü yexgumarüü̃ ta pexna chanaxã ga pora na nüxü̃ perü- yexeraxü̃cèx i guxü̃ma i Chatanáãrü pora na ngẽmaãcü taxucürüwama ṯacü rü chixexü̃ pemaã naxüxü̃cèx. 20 —¡Natürü tãxṹ i petaãẽgüxü̃ naxcèx i ngẽma na pega naxĩnüẽxü̃ i ngoxogü! Rü narümemaẽ nixĩ i petaãẽgü naxcèx na marü naxümatüxü̃ i peéga i Tupanaãrü poperawa i daxũguxü̃ i naãnewa —ñanagürü.

Ngechuchu rü nataãẽ

(Mt 11.25-27, 13.16-17)

21 Rü yexgumatama ga Tupanaãẽ ga Üünexü̃ rü poraãcü Ngechuchuxü̃ nataãẽxẽẽ. Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Pa Chaunatü, Pa Daxũguxü̃ i Naãne rü Ñoma i Naãneãrü Yorax, cuxü̃ chicuèxüü̃, yerü ñaã chorü ngúexü̃güxü̃ nüxü̃ cucuèxẽẽ i ñaã ore ga naxchaxwa iquicúxü̃ ga duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa nüxü̃ cuèxüchigüxü̃. Rü yemaãcü cunaxü, Pa Chaunatüx yerü yemaãcü nixĩ ga cunaxwèxexü̃ —ñanagürü. 22 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Chaunatü choxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃. Rü taxúema choxü̃ tacuèx na Tupana Nane chiĩxü̃. Rü Chaunatüxicatama nixĩ ya choxü̃ cuácü na Nane chiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxúema nüxü̃ tacuèx na texe yiĩxü̃ ya Chaunatü. Rü choma ya Nane rü ngẽma duü̃xü̃gü i Chaunatüxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽchaü̃xü̃xĩcatama nixĩ i nüxü̃ cuèxgüxü̃ na texe yiĩxü̃ —ñanagürü. 23 Rü yexguma norü ngúexü̃güxü̃ nadawenü, rü namaãxĩca ñanagürü: —Tataãẽgü ya yíxema tümaxẽtümaãxü̃chi nüxü̃ daugüxe i ñaã ñu̱xma pema nüxü̃ pedaugüxü̃. 24 —Erü pemaã nüxü̃ chixu, rü muxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü ãẽ̱xgacügü ga tacügü, rü nüxü̃́ nangúchaü̃ ga nüxü̃ na nadaugüchaü̃xü̃ i ñaã ñu̱xma pema chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃. Natürü tama nüxü̃ nadaugü. Rü nüxü̃́ nangúchaü̃ ga nüxü̃ na naxĩnüẽchaü̃xü̃ i ñaã ñu̱xma pema chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Natürü tama nüxü̃ naxĩnüẽ —ñanagürü.

Ore ga mecü ga Chamáriacü̱̃ã̱xgu ixuxü̃

25 Rü yexguma inachi ga wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuxü̃tawa naxũ na namaã yanadexaxü̃cèx. Rü Ngechuchuxü̃ naxüxchaü̃, rü yemacèx nüxna naca rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya Ngechuchux, ¿Ṯacü nixĩ i mexü̃ na chanaxüxü̃ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 26 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ñuxũ ñaxü̃ i ngẽma ore i Moĩchéarü mugüwa ümatüxü̃? ¿Rü ṯacüxü̃ i cumaã yaxuxü̃? —ñanagürü. 27 Rü yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana i guxü̃ma i curü maxü̃maã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i curü poramaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã! ¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü ngẽma na cugütama cungechaü̃xü̃rüü̃! —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma ore i choxü̃ namaã cungãxü̃xü̃ rü marü name. Rü ngẽxguma ngẽma ore quinguxẽẽ̱xgu, rü tá cunayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 29 Natürü ga yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü nügüétüwa nachogüchaü̃. Rü yemacèx Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Rü texé tixĩ ya chomücü? —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi ga yatü Yerucharéü̃wa ne naxũ, rü Yericú ga ĩãnewa naxũ. Rü namagu nüxü̃ nangaugü ga ngĩ́tèèxgüxü̃. Rü guxü̃ma ga norü yemaxü̃cèx nangĩ̱xgü, rü èi̱xrüxü̃ ga naxchiru rü ta naxcèx nangĩ̱xgü. Rü nanac̱uaixgü, rü nayayuãchixẽẽgü, rü yemaãcü yéma nanatèxgü. 31 —Rü yematama namawa naxüpetü ga wüxi ga Yudíugüarü pai. Natürü yexguma yema yatüxü̃ nadèu̱xgu rü nüxü̃ yéma naxüpetümare. 32 —Rü yéma naxüpetü ta ga wüxi ga Lebítanüxü̃ ga tupauca ga taxü̃newa puracüxü̃. Rü yexguma yema yatüxü̃ nadèu̱xgu, rü nüma rü ta nüxü̃ naxüpetümare. 33 —Natürü yixcüra rü wüxi ga Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga yatü rü yematama namawa naxüpetü. Rü yexguma guma yatüxü̃ nadèu̱xgu rü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃. 34 —Rü guma yatücèx nixũ. Rü chixü̃ rü binumaã nanaxüxü̃ ga norü o̱xrigü, rü meãma nayanèĩ̱xgü ga yema norü o̱xrigü. Rü ñu̱xũchi norü burugu nanamunagü, rü wüxi ga pegüchicawa nanaga. Rü yéma nüxna nadau. 35 —Rü moxü̃ãcü ga yexguma inaxũãchigu ga yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x, rü ngĩxü̃ nayaxu ga taxretachinü ga norü dĩẽru, rü yema pegüchicaarü yorana ngĩxü̃ naxã. Rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Nüxna nadau i ñaã yatü! Rü ngẽxguma yexeragu naxãtanügu na nuã nangẽxmaxü̃, rü choma tá cuxü̃́ chanaxütanü i ngẽxguma chataeguxgu”, ñanagürü. 36 Rü ñanagürü ga Ngechuchu nüxü̃ ga yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃: —Ñu̱xma chanaxwèxe i chomaã nüxü̃ quixu i ngẽxü̃rüüxü̃ ga yema tomaẽ̱xpü̱xtanüwa ga aixcüma namücü ixĩxü̃ ga yema yatü ga ngĩ́tèèxgüxü̃ imèxgüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü yexguma ga yema ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ rü ñanagürü: —Yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x nixĩ ga yema yatümücü ixĩxü̃, yerü nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ —ñanagürü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ñu̱xma rü íixũ rü yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x üxü̃rüü̃ naxü! —ñanagürü nüxü̃.

Marta rü Maríapatawa nangu ga Ngechuchu

38 Rü yexguma Ngechuchu namagu ixũxgu norü ngúexü̃gümaã rü wüxi ga ĩãnexãcüwa nangu. Rü yéma guma ĩãnexãcüwa rü wüxi ga nge ga Martagu ãe̱gacü ngĩgüpatawa inanguxẽẽ. 39 Rü Martaaxü̃́ iyexma ga wüxi ga ngĩẽyèx ga Maríagu ãe̱gacü. Rü ngĩma rü Ngechuchucutüxü̃tawa irüto na inaxĩnüxü̃cèx ga Ngechuchuarü ore. 40 Natürü ga Marta rü itaarü puracüã̱x rü yemaãcü ngĩrü puracüguama irüxĩnü. Rü yemacèx Ngechuchucèx iyaxũ, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿tama ẽ́xna nagu curüxĩnü i ngẽma na chataarü puracüã́xü̃ rü ngẽma chaueyèx rü choxnaxĩca na natáãxü̃ i guxü̃ma i ngẽma puracü? ¡Rü namaã nüxü̃ ixu na choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx! —ngĩgürügü. 41 Natürü Ngechuchu rü ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Martax, cuma rü poraãcü curü puracücèx cuxoegaãẽ, rü muxü̃ma i ngẽmaxü̃gu curüxĩnü. 42 —Natürü wüxixicatama nixĩ i guxü̃ãrü yexera i mexü̃ na nagu rüxĩnüxü̃. Rü María iyixĩ i ngẽmagu rüxĩnücü. Rü taxúetáma ngĩxna tayanuxü̃ i ngẽma —ñanagürü ga Ngechuchu.

11

Ngechuchu nanangúexẽẽ ga yumüxẽchiga

(Mt 6.9-15, 7.7-11)

1 Rü wüxicana wüxi ga nachicawa nayumüxẽ ga Ngechuchu. Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu, rü wüxi ga norü ngúexü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix ¡toxü̃ nangúexẽẽ na ñuxãcü tayumüxẽgüxü̃, yema Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ norü ngúexü̃güxü̃ nangúexẽẽxü̃rüü̃! —ñanagürü. 2 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma peyumüxẽgügu rü ñaperügügü tá:

“Pa Tonatü ya Daxũgucüx, rü aixcüma Üünecü quixĩ i cumax. ¡Rü núma naxũ na torü ãẽ̱xgacü quiĩxü̃cèx! Rü tanaxwèxe i curü ngúchaü̃ na naxügüxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa, ngẽma daxũguxü̃ i naãnewa na curü ngúchaü̃ ínaxügüxü̃rüü̃. 3 ¡Rü toxna naxã i torü õna i wüxichigü i ngunexü̃cèx ixĩxü̃! 4 ¡Rü toxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i torü pecadugü, erü toma rü ta tüxü̃́ nüxü̃ tangechaü̃ ya guxãma ya yíxema chixri tomaã chopetüxe! ¡Rü tãxṹ i ṯacü rü chixexü̃pẽ́xewa toxü̃ cuwogüxü̃ na tama nagu tayixü̃cèx!”

ñanagürü. 5 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Ngẽxguma chi wüxie i pema rü tüxü̃́ nangẽmaxgu i wüxi i tümamücü, rü chi ngãxü̃cüü napatawa taxũxgu rü ñatagügu nüxü̃:

“Pa Chomücüx, ¡tomaẽ̱xpü̱x i pãũ choxna naxã! 6 —Erü wüxi i chomücü rü yaxü̃wa ne naxũ, rü ngexwacèx chopatawa nangu. Rü choma rü changearü õnaã̱x, rü taxuü̃maãma chanachibüxẽẽe̱ga”, ñatagügu. 7 —Rü ngẽma tümamücü i napatawa ngẽxmaxü̃, rü chi tüxü̃ nangãü̃xgu rü ñaxgu:

“¡Tãxṹ i choxü̃ cuchixewexü̃! Chorü ĩã̱x rü marü narüwãxta, rü choma rü chauxacügü rü ngürücarewa tangẽxmagü. Rü ngẽmacèx taxucürüwa ícharüda na ṯacü cuxna na chaxãxü̃cèx”, ñaxgu chi tüxü̃. 8 —Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽma na tümamücü yiĩxü̃cèx rü tãũtáma ínarüda na ṯacü tüxna naxãxü̃cèx. Natürü tá ínarüda na tama tanachixeweechaxü̃cèx, rü tá tüxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i tanaxwèxexü̃. 9 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü, ¡Naxcèx ípec̱a rü Tupana rü tá pexna nanaxã! ¡Rü Tupanacèx pedèu̱x rü tá nüxü̃ ipeyangau! ¡Rü ĩã̱xwa: Tu tu tu ñapegü, rü tá pexcèx niwãxna i ĩã̱x! 10 —Erü guxãma ya yíxema naxcèx íc̱axe rü tanayaxu, rü guxãma ya naxcèx dauxe rü nüxü̃ itayangau. Rü guxãma ya ĩã̱xwa: Tu tu tu ñagüxe, rü tümacèx tá niwãxna i ĩã̱x. 11 —¿Rü ñuxãcü i wüxi i pema na papágü piĩxü̃ rü penena penaxãxü̃ ya wüxi ya nuta ega pãũcèx pexna nacaxgu, rü ẽ́xna wüxi i ãxtape ega choxnicèx pexna nacaxgu? 12 —¿Rü texé i petanüwa rü penena penaxã i tuxchinawe ega wüxi ya otacharaü̃cèx pexna nacaxgu? 13 —Rü ngẽma pema na pichixecümachiréxü̃ natürü nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü mexü̃ i ãmare pexacügüna na pexãxü̃, rü pemaã nüxü̃ chixu rü Penatü ya Daxũgucü rü perü yexera tá nixĩ na pexna mexü̃ naxãxü̃. Rü guxãma ya yíxema Tupanaxü̃tawa Naãẽ i Üünexü̃cèx íc̱axe, rü tá tüxna nanaxã —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchuxü̃ nixugüe na ngoxoarü poramaã napuracüxü̃ nawogüe

(Mt 12.22-30; Mr 3.20-27)

14 Rü Ngechuchu ínanatèxüchi ga wüxi ga ngoxo ga wüxi ga yatüxü̃ ngegaxẽẽxü̃. Rü yexguma ínaxũü̃xgu ga yema ngoxo rü guma yatü rü nidexa. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü ga yexguma yemaxü̃ nadaugügu. 15 Natürü ñuxre ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Ñaã yatü i Ngechuchu, rü Bechebú i ngoxogüarü ãẽ̱xgacüarü poramaã nixĩ i ínanawoxü̃ãxü̃ i ngoxogü —ñanagürügü. 16 Natürü ga togü rü nüxü̃ naxügüchaü̃, rü yemacèx naxcèx ínacagü ga nüxü̃ na nawéaxü̃ ga wüxi ga cuèxruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x na yemawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx rü ngoxi aixcüma Cristu yiĩ. 17 Natürü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃, rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi wüxi i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nügü itoyegu rü nügütanüwa chitama nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩcü̱̃ã̱x nügümaã nuẽẽchagu rü nügü nadaixgu, rü nügü chitama nagu̱xẽẽ. 18 —¿Rü ngẽxguma chi Chataná nügümaãtama nuxgu, rü nügütama yamèxgu, rü ñuxãcü chi i ãẽ̱xgacüecha yiĩxü̃? Rü ngẽma ñacharügü i ñu̱xma erü pema choxü̃ pixuxgu rü Bechebúarü poramaã íchanawoxü̃ i ngoxogü. 19 —Natürü ngẽxguma chi Chatanáãrü poramaã íchanawoxü̃gu i ngoxogü, rü perü ngúexü̃gü rü chita Chatanáãrü poramaã ínanawoxü̃ i ngoxogü. Rü ngẽmawa meã nüxü̃ tacuèx na pema rü ípetüexü̃. 20 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü aixcüma Tupanaãrü poramaã nixĩ i íchanawoxü̃xü̃ i ngoxogü. Rü ngẽmawa pexü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ na núma petanüwa nanguxü̃ ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 21 —Rü ngẽxguma wüxi ya yatü ya poracü rü meãma nügü naxüxnegu rü nüxna nadèu̱xgu ya napata, rü taxúetáma naxcèx tangĩ̱x i norü ngẽmaxü̃ i napatawa ngẽxmaxü̃. 22 —Natürü ngẽxguma ínanguxgu i to i yatü i nüxü̃ rüporamaẽxü̃, rü nüxü̃ nayexeragu, rü tá nüxna nanapuxü̃ ya naxne ya nügü namaã ínaporaãxü̃ne, rü tá nüxna nanapuxü̃ i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃, rü tá nayana. 23 —Yíxema tama choxü̃ ngechaü̃xẽ rü chauxchi taxai. Rü yíxema tama choxü̃ rüngü̃xẽe̱xẽ na Tupanacèx tayagagüxü̃ i duü̃xü̃gü rü chauxchawa tanangianexẽẽ.

ngoxo i taeguxü̃chiga

(Mt 12.43-45)

24 —Rü ngẽxguma wüxi i ngoxo rü wüxi ya yatüwa ínaxũü̃xgu, rü dauxchitagu nanañaãne, rü naxcèx nadau na ngextá na nangü̃xü̃. Rü ngẽxguma taxuguma nangü̃e̱gagu, rü nügü ínicuèx rü ñanagürü:

“Maneca naxcèx tá chataegu ya yima yatü ga noxri nawa íchaxũxũchirécü”, ñanagürü. 25 —Rü ngẽxguma nataegugu, rü yima yatüxü̃ inayangau na ñoma wüxi ya ĩ ya mexẽe̱ne rü meã nabixichinerüü̃ na yiĩxü̃. 26 —Rü ínixũ rü naxcèx nayadau i to i 7 i ngoxogü i norü yexera i chixexü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma ngoxogü rü wüxigu yima yatügu nachocu, rü ngẽxma naxãchiü̃gü. Rü ngẽxguma ya yima yatü rü noxriarü yexera nachixe —ñanagürü.

Taãẽ i aixcüma ixĩxü̃chiga

27 Rü yemaxü̃ íyaxuyane, rü wüxi ga ngecü rü duü̃xü̃gütanüwa tagaãcü ngĩgürügü: —Tataãẽ ya yíxema tügüanüwa cuxü̃ yaxẽe̱xẽ rü tügü nixü̃wa cuxü̃ maĩxẽ —ngĩgürügü. 28 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Yexeraãcü tataãẽ ya yíxema nüxü̃ ĩnüxẽ i Tupanaãrü ore rü naga ĩnüxẽ —ñanagürü.

Duü̃xü̃gü ga tama yaxõgüchaü̃xü̃ rü naxcèx ínacagüama ga to ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã üxü̃

(Mt 12.38-42; Mr 8.12)

29 Rü nimuẽtanü ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃tawa ngutaquẽ́xegüxü̃. Rü inanaxügü ga Ngechuchu ga namaã na yadexaxü̃. Rü ñanagürü: —Ñaã duü̃xü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ rü nichixecüma. Rü naxcèx ínacagü i wüxi i cuèxruü̃ i mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Natürü Tupana rü wüxixicatama i cuèxruü̃ tá nüxü̃ nawẽ́x. Rü ngẽma nixĩ i cuèxruü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yonáwa duü̃xü̃güxü̃ nawéxü̃ na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na aixcüma Tupana yiĩxü̃ ga guma yéma namucü. 30 —Rü yexgumarüü̃ ga Yoná rü wüxi ga cuèxruü̃ nixĩ naxcèx ga Nínibecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü na wüxi i cuèxruü̃ tá yiĩxü̃ naxcèx i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü. 31 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃güna nacèxgu i norü pecaduchigacèx, rü ngĩma ga nuxcümaü̃cü ga Chabaaneãrü ãẽ̱xgacü tá íirüda rü tá íinaxuaxü̃ i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Yerü ngĩma rü yaxü̃waxüchi ne ixũ ga na ãẽ̱xgacü ga Charumóũxü̃ naxĩnüxü̃cèx ga ñuxãcü poraãcü nüxü̃ na nacuèxüchixü̃. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Charumóũãrü yexera ixĩcü. 32 —Rü ngẽxguma naãneãrü gu̱xgu rü Tupana rü ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃güna nacèxgu norü pecaduchigacèx, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Nínibecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü tá ínarüdagü rü tá ínanaxuaxü̃gü i ñomaü̃cüü maxẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Yerü nümagü ga Nínibecü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ narüxoe ga nacümagü ga chixexü̃ ga yexguma Yoná namaã nüxü̃ ixuxgu ga Tupanaãrü ore. Natürü ñu̱xma nuã petanüwa nangẽxma i wüxi i Yonáãrü yexera ixĩxü̃.

Taxüneãrü omüchiga

(Mt 5.15, 6.22-23)

33 —Taxúema wüxi i omüwa tanangixichi rü ñu̱xũchi itayacu̱x rü ẽ́xna ṯacütüü̃gu tayaxücuchi. Natürü norü üchicaü̃gu tanaxünagü na nge̱ma tüxü̃ nabaxixü̃cèx ya yíxema duü̃xẽgü ya yima ĩgu chocuxe. 34 —Cuxetügü rü ñoma wüxi i omürüü̃ nixĩ i cuxunecèx. Rü ngẽxguma ngẽma Tupana cuxü̃́ naxwèxexü̃cèx cudèu̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü name. Natürü ngẽxguma ñoma i naãneãrü ngúchaü̃cèx cudèu̱xgu, rü guxü̃ma i curü maxü̃ rü chixexü̃wa nangẽxma. 35 —¡Meã cugüna nadau na tama ẽãnexü̃xü̃ nanguxuchixü̃cèx i ngẽma ore i mexü̃ i cuxü̃́ ngẽxmaxü̃, i ñoma wüxi i omürüü̃ ixĩxü̃! 36 —Ngẽxguma chi guxü̃ i curü maxü̃wa nangẽxmagu i Tupanaãrü ngóonexü̃ rü taxuwama nachixẽ́xgu i curü maxü̃, rü meã chi nüxü̃ cucuèx i Tupanaãrü ngúchaü̃ ñoma wüxi i omü i cuxü̃ baxixü̃rüü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu rü duü̃xü̃gütanüwa ínanaxuaxü̃ ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃

(Mt 23.1-36; Mr 12.38-40; Lc 20.45-47)

37 Rü yexguma nüxü̃ nachauxgu ga na yadexaxü̃ ga Ngechuchu rü wüxi ga Parichéu nüxna naxu ga napatawa na yachibüxü̃cèx. Rü yema Parichéupatawa naxũ, rü mechawa nayarüto. 38 Rü yema Parichéu rü naḇaixãchiãẽ ga yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu na tama yanguxẽẽãxü̃ ga yema Moichéarü mu na nay̱auxmẽ́xgüxiraxü̃ ga yexguma nachibüegu. 39 Natürü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pema i Parichéugü rü ñoma pochiyu rü poratu i düxétüwaxicatama iyaxuxü̃rüü̃ pixĩgü. Natürü i peãxẽwa rü nagu perüxĩnüẽ na pengíxü̃ rü chixexü̃ pexüxü̃. 40 —Pa Naẽchitamare Maxẽxü̃x, ¿tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na guma Tupana ga naxücü i ngẽma tórü düxétüxü̃newa ngẽxmaxü̃, rü gumatama yiĩxü̃ ga naxücü ga tórü maxü̃ i tórü aixepewa ngẽxmaxü̃? 41 —Rü name nixĩ i Tupanana penaxã i perü maxü̃ na aixcüma naxcèx pemaxẽxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá pime i guxü̃wama. 42 —Natürü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Parichéugüx, erü pema rü perü ngẽmaxü̃wa rü meã Tupanana penaxã i ngẽma noxrü ixĩxü̃, natürü perü maxü̃wa rü tama aixcüma naga pexĩnüẽ rü tama nüxü̃ pengechaü̃. Rü marü name na perü ngẽmaxü̃wa Tupanana penaxãxü̃ i ngẽma noxrü ixĩxü̃. Natürü perü maxü̃wa rü ta penaxwèxe i meã naga na pexĩnüẽxü̃ rü nüxü̃ na pengechaü̃xü̃. 43 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Parichéugüx, erü pema rü pexü̃́ nangúchaü̃ i ãẽ̱xgacüchicagüwa na perütogüxü̃ i ngutaquẽ́xepataü̃güwa. Rü penaxwèxe na ñoma ãẽ̱xgacüxü̃ rümoxẽxü̃rüü̃ na meã pexü̃ namoxẽgüxü̃ i duü̃xü̃gü i ítamü̃güwa. 44 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, erü ñoma yuetamaü̃gü i tama nüxü̃ idauxü̃ i duü̃xü̃gü naẽchitamare nae̱tüwa chopetüxü̃rüü̃ pixĩgü. Erü woo perü düxétüwa pime, natürü aixepewa i peãẽwa rü poraãcü pichixe —ñanagürü ga Ngechuchu. 45 Rü wüxi ga ngúexẽẽruü̃ ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃, rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ Pa Ngechuchux, rü ngẽma na ngẽma ñacuxü̃, rü toma rü toãẽwa nangu̱x —ñanagürü. 46 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃x, erü poraãcü penamu i duü̃xü̃gü na naga naxĩnüẽxü̃cèx i ngẽma Moĩchéarü mugü i guxchaxü̃ i pematama bai i írarüwa naga pexĩnüẽchaü̃xü̃. 47 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, erü peyamexẽẽgü i tümamaü̃gü ga guxema nuxcümaü̃güxe ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ga perü o̱xigü tüxü̃ dèi̱xe. 48 —Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na pema rü ta ipexãgüxü̃ nawa ga yema chixexü̃ ga perü o̱xigü ügüxü̃. Yerü nümagü rü tüxü̃ nadai ga guxema Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü ñu̱xma i pema rü peyamexẽẽgü i tümamaü̃gü. 49 —Rü yemacèx nixĩ ga Tupana ga ñaxü̃:

“Ngẽma duü̃xü̃gütanüwa tá chanamugü i chorü orearü uruü̃gü rü chorü orearü ngeruü̃gü. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃gü rü tá nanadai i nümaxü̃ rü togüxü̃ rü tá nachixewegü rü tá nawe ningẽxü̃tanü”,

ñaxü̃ ga Tupana. 50-51 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana tá nayapeguãchixẽẽ i pema i ñu̱xma maxẽxẽ erü pema rü ta perü o̱xigücümagu pexĩ. Nümagü rü noxritama naãneãrü ügügumama rü nanadai ga muxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. Rü nüxĩra nayamèxgü ga Abé rü gumawena nayadaietanü ga muxü̃ma ga togü ñu̱xmata Zacaría ga tupauca ga taxü̃negu yamèxgüãcüwa nangu. Rü guxü̃ma ga yema orearü uruü̃gü ga perü o̱xigü dèi̱xü̃cèx rü Tupana tá pexna naca, erü pema rü ta perü o̱xigürüü̃tama pixĩgü rü tama nüxü̃ perüxoechaü̃ i ngẽma chixexü̃ i pexüxü̃. 52 —Rü wüxi i ngechaü̃ nixĩ i pexcèx, Pa Ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü Mugüwa Ngu̱xẽẽtaegüxü̃x, erü duü̃xü̃güchaxwa ipeyacu̱x i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃ i pematama tama pixõgüxü̃. Rü nüxna penachu̱xu i togü i duü̃xü̃gü i aixcüma yaxõgüchaü̃xü̃ na nümagü rü ta tama yaxõgüãxü̃cèx —ñanagürü ga Ngechuchu. 53-54 Rü yexguma Ngechuchu yema ñaxgu, rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü yema Parichéugü rü poraãcü Ngechuchumaã nanuẽ. Rü inanaxügü ga nüxna na nacagüexü̃ naxcèx ga muxü̃ma ga ore ga guxchaxü̃maã na yemaãcü chi nüxü̃ iyangaugüxü̃cèx ga ore ga chixexü̃ na yemamaã norü ãẽ̱xgacügüxü̃- tawa Ngechuchuxü̃ íyaxuaxü̃güxü̃cèx.

12

Ngechuchu nanangúexẽẽ na tama namexü̃ na duü̃xü̃güpẽ́xewa meã imaxnetaxü̃ natürü taãẽwa rü chixexü̃gu rüxĩnüxü̃

1 Rü yoxni yexma nangutaquẽ́xegü ga muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü yema na namuxũchixü̃cèx rü düxwa nügücutüwa ningagüetanü ga duü̃xü̃gü. Rü Ngechuchu inanaxügü ga norü ngúexü̃gümaãxĩra na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —¡Pexuãẽgü naxcèx i Parichéugü! Erü duü̃xü̃güpẽ́xewa meã namaxẽneta natürü naãẽwa rü chixexü̃gu narüxĩnüẽ. 2 —Natürü guxü̃ma i ṯacü i wüxie cúãcü üxü̃ rü tá nango̱xoma. Rü guxü̃ma i ṯacü iicúxü̃ rü yixcüra rü tá duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuèxgüama. 3 —Rü ngẽmacèx guxü̃ma i ngẽma ore i ẽãnexü̃wa cúãcü nüxü̃ pixuxü̃ rü yixcüra rü tá nango̱xoma rü guxü̃ i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ naxĩnüẽ. Rü ngẽma ore i ucapuarü aixepewa cúãcü nüxü̃ pixuxü̃, rü yixcüra rü guxãpẽ́xewa tá nüxü̃ nixugügü i duü̃xü̃gü.

Name nixĩ na Tupanaxü̃ pemuü̃ẽxü̃

(Mt 10.26.31)

4 —Rü ngẽmacèx i pemax, Pa Chomücügüx, rü pemaã nüxü̃ chixu rü ¡tama nüxü̃ pemuü̃ẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ daixchaü̃xü̃! Erü taxünexü̃xĩcatama nimèxgü, natürü taxucürüwama taãẽxü̃ nimèxgü. 5 —Natürü pemaã tá nüxü̃ chixu na texéxü̃ tá na pemuü̃ẽxü̃. ¡Nüxü̃ pemuü̃ẽ ya Tupana! Erü nüma nüxü̃́ nangẽxma i pora na yamáãxü̃ i pexene, rü napoxcuãxü̃ i peãẽ i ngextá ngoxogüxü̃ ínapoxcuxü̃gu. ¡Rü yimaxü̃ tá nixĩ i pemuü̃ẽxü̃! 6 —¿Tama ẽ́xna taxretachinü i dĩẽruxacügu namaã petaxe i wüximẽ́ẽ̱xpü̱x i werixacügü? Natürü Tupana rü tama tüxü̃ inayarüngüma ya yíxema werixacüã̱xgü, rü bai ya wüxi. 7 —Rü woo i peyaegü rü Tupana nüxü̃ nacuèx na ñuxre i peyae ngẽxmaxü̃. Rü ngẽmacèx, ¡tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃! Erü pema rü muxü̃ma i werixacügüarü yexeraxüchi pexü̃ nangechaü̃ ya Tupana.

Yíxema duü̃xü̃güpẽ́xewa tügü ixuxe na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃ tiĩxü̃

(Mt 10.32-33, 12.32)

8 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü guxãma ya texé i ñoma i naãnewa duü̃xü̃güpẽ́xewa tügü ixuxe na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü napẽ́xewa i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tá tüxü̃ chixu na chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 9 —Natürü texé ya ñoma i naãnewa duü̃xü̃güpẽ́xewa tügü ixuxe na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü choma rü tá ta napẽ́xewa i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü tá tüxü̃ chixu na tama chorü duü̃xü̃ tiĩxü̃ i tümax. 10 —Rü guxãma ya texé ya chixri chauchiga idexaxe i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü Tupana tá tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma. Natürü texé ya Tupanaãẽ i Üünexü̃chiga chixri idexaxe, rü Tupana rü tãũtáma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma. 11 —Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü ẽ́xna ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa pexü̃ nagagügu na pexü̃ napoxcuexü̃cèx, rü ¡tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃ rü ẽ́xna ṯacüxü̃ tá namaã na pixuxü̃! 12 —Erü ngẽxguma nawa nanguxgu na pidexagüxü̃, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá pexü̃ nangu̱xẽẽ na ṯacüxü̃ tá namaã pixuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Wüxi i ãũcümaxü̃ nixĩ na imuãrü dĩẽruã́xü̃

13 Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü wüxi ga yatü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡namaã nüxü̃ ixu ya chaueneẽ rü choxna naxãã i ngẽma chaunatü ga yucüarü ngẽmaxü̃ i choxna üxü̃! —ñanagürü. 14 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Yatüx, ¿texé perü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ tingucuchixẽẽ na chayatoyexü̃cèx i ngẽma penatüarü ngẽmaxü̃? —ñanagürü. 15 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¡Pexuãẽ na tama pexü̃́ nangúchaü̃xü̃cèx i togüarü ngẽmaxü̃! Erü wüxi i duü̃xü̃ rü tama ngẽma na namuãrü ngẽmaxü̃ã́xü̃cèx nixĩ i nayauxãxü̃ i norü maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 16 Rü yexguma wüxi ga ore ga cuèxruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga muãrü dĩẽruã́cü, rü guxü̃ma ga yema nanetügü ga naãnegu natogüxü̃ rü meãma nüxü̃́ nixo. 17 —Rü guma yatü rü nagu narüxĩnü rü naãẽwa ñanagürü:

“¿Ṯacü tá chaxüxü̃ i ñu̱xmax? Erü nataxuma i chorü nachica i ngexta namaã na changuxü̃xü̃ i chaunetügüarü o”, ñanagürü. 18 —Rü naãẽwa ñanagürü:

“Marü nüxü̃ chacuèx na ṯacü tá chaxüxü̃. Rü nagu tá chapogü ya guxü̃nema ya chorü ĩpatagü ga nagu namaã changuxü̃ne ga chaunetügüarü o. Rü náĩ ya taxüragüne tá chaxü na ngẽxma namaã changuxü̃xü̃cèx i guxü̃ma i chaunetügüarü o rü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃gü. 19 —Rü ngẽxguma marü namexgu i guxü̃ma, rü chaugümaã tá ñacharügü: ‘Ñu̱xma rü tá icharüngü̃ rü meã tá chachibü rü meã chaxaxe rü ngẽmaãcü tá chataãẽ. Erü namuxũchi i chorü ngẽmaxü̃gü, rü mucüma ya taunecü tá choxü̃́ natai’, ñacharügü tá chaugümaã”. 20 —Natürü Tupana rü ñanagürü guma yatüxü̃:

“Pa Yatüx, cungẽãẽmare i cuma erü ñoma i chütaxü̃gu tátama cuyu. Rü ngẽma curü ngẽmaxü̃gü i namaã cunguxü̃xü̃, rü ¿texéarü tá nixĩ i ngẽxguma?” ñanagürü ga Tupana. 21 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta namaã nangupetü i ngẽma duü̃xü̃gü i nügücèxtama norü ngẽmaxü̃gümaã nguxü̃xü̃ rü tama nügü ímexẽẽxü̃ i Tupanapẽ́xewa —ñanagürü ga Ngechuchu.

Tupana rü naxãcügüna nadau

(Mt 6.25-34)

22 Rü yemawena rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü ga Ngechuchu: —Pemaã nüxü̃ chixu ¡rü tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ naxcèx i ṯacü tá na pengṍxü̃ rü ṯacümaã tá na pixãxchiruxü̃! 23 —Erü perü maxü̃ rü õnaãrü yexera nixĩ, rü pexene rü naxchiruarü yexera nixĩ. 24 —¡Dücèx penangugü i werigü i tama toegüchiréxü̃, rü tama nanetüarü o ibuxgüxü̃, rü ngepatagüxü̃ na ngexta namaã nanguxü̃güxü̃cèx i norü õna! Natürü Tupana rü nanaxüwemü. Rü pema rü Tupanacèx rü poraãcü guxü̃ma i werigüarü yexera pixĩgü. 25 —Rü taxuwama name na pexoegaãẽgüxü̃. Erü taxucürüwama wüxie i pema rü pegütama ipemèxãchixẽẽ ngãxü̃ ya metrugu ega woo poraãcü naxcèx pexoegaãẽgügu. 26 —Rü ngẽxguma tama pemaã nanguxü̃ i ngẽma íraxü̃ rü taxucürüwama pegütama ipemèxãchixẽẽ ega woo naxcèx pexoegaãẽgügu, rü ¿tü̱xcüü̃ i ngẽxguma rü ta ṯacü i togü i ngẽmaxü̃gücèx pexoegaãẽgüxü̃? 27 —¡Dücèx penangugü i putüragü na ñuxãcü nayaexü̃ i nachacu! Rü tama napuracüexü̃, rü tama nügü üxchirugüxü̃. Natürü woo guma ãẽ̱xgacü ga Charumóũ ga na namexẽchixü̃ ga naxchiru rü taguma wüxi ga putürachacuarü mexü̃rüü̃ nixĩ. 28 —Rü marü nüxü̃ pedau i ñuxãcü Tupana na nangèxãẽxü̃ i putüragü i ñu̱xma naãnewa rüxügümarexü̃ natürü moxü̃ rü marü taxuxü̃. Rü ngẽxguma Tupana ngẽmaãcü nangèxãẽgu i putüragü rü pema rü tá ngẽmaãrü yexera pexchiru pexna naxã, Pa Duü̃xü̃gü i Írarüwatama Yaxõgüxü̃x. 29 —Rü ngẽmacèx tama name i pexoegaãẽ naxcèx i ṯacü tá na pengṍxü̃ rü ṯacü tá na pixaxüxü̃. 30 —Erü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü naxcèx nadaugü i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü pema rü pexü̃́ nangẽxma ya Penatü ya Tupana ya nüẽchama nüxü̃ cuácü na pexü̃́ nataxuxü̃ i guxü̃ma i ngẽma. 31 —Rü ngẽmacèx narümemaẽ nixĩ na Tupanaãrü ngúchaü̃cèx pedaugüxü̃ na perü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. Rü ñu̱xũchi nüma rü tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i pexü̃́ taxuxü̃.

Ñuxãcü tüxü̃́ nangẽxma i tórü ngẽmaxü̃gü i daxũguxü̃ i naãnewa

(Mt 6.19-21)

32 —¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃, Pa Chauxacügüx! Pema rü noxretama pixĩgü natürü Penatü ya Tupana rü norü ngúchaü̃ nixĩ na pexna naxããxü̃ i pechica i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. 33 —¡Rü namaã petaxe i perü ngẽmaxü̃gü rü togü i duü̃xü̃gü i nüxü̃́ nataxuxü̃na penaxã i ngẽma dĩẽru! Rü ngẽmaãcü tá pegüxü̃́ penangẽxmaxẽẽ i perü ngẽmaxü̃gü i taguma pexü̃́ ngauxü̃ rü taguma gúxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa i ngextá tama íyaxücuxü̃wa i ngĩ́tèxáxü̃ rü naweane tama ínachixexẽẽxü̃wa. 34 —Erü ngextá ínangẽxmaxü̃wa i perü ngẽmaxü̃gü, rü ngẽxma nixĩ i perüxĩnüẽxü̃.

Name nixĩ i yigü ítamexẽẽgü naxü̃pa na ínanguxü̃ ya Cristu

35 —¡Rü ípememare namaã i perü omügü i naĩgüxü̃! 36 —Rü name nixĩ i wüxi i coriarü duü̃xü̃gü i ímemaregüxü̃rüü̃ na pixĩgüxü̃. Rü penaxwèxe na ñoma duü̃xü̃gü i ĩã̱xwa norü corixü̃ nanguxẽẽgüxü̃rüü̃ na pixĩgüxü̃. Rü ngẽxguma norü cori rü wüxi i ngĩgüarü petawa ne naxũxgu rü: Tu tu tu ñaxgu, rü paxa naxcèx nayawãxnagü i ĩã̱x. 37 —Rü nataãẽgü i ngẽma coriarü duü̃xü̃gü ega inadauegu i ngẽxguma ínanguxgu i norü cori. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma cori rü norü mechawa tátama nanatogüxẽẽ i ngẽma norü duü̃xü̃gü i nüxü̃ ínanguxẽẽgüxü̃, rü nüma tátama ngẽma norü duü̃xü̃güxü̃ inaxüwemü. 38 —Rü woo ngãxü̃cüü ínanguxgu rü ẽ́xna marü yangunechaü̃gu rü nataãẽgü i ngẽma coriarü duü̃xü̃gü ega inadauegu i ngẽxguma ínanguxgu i norü cori. 39 —Rü ngẽxguma chi wüxi ya ĩãrü yora nüxü̃ cuèxgu na ñuxguacü ínanguégaxü̃ i ngĩ́tèxáxü̃, rü tãũ chima nape. Rü chi nüxna nadau ya napata na tama yawãxnaãxü̃cèx rü tama na nüxü̃́ nangĩ́xü̃cèx. 40 —Rü pema rü ta penaxwèxe na ípememarexü̃. Erü ngürüãchi tama nagu íperüxĩnüẽyane tá íchangu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Wüxi ga duü̃xü̃ ga meã norü coriga ĩnüxü̃ rü to ga tama meã norü coriga ĩnüxü̃chiga

(Mt 24.45-51)

41 Rü yexguma ga Pedru rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿toxcèxicatama ẽ́xna nixĩ i ñaã ore i cuèxruü̃ i tomaã nüxü̃ quixuxü̃, rü ẽ́xna guxü̃ i duü̃xü̃gücèx yiĩxü̃? —ñanagürü. 42 Rü ñanagürü ga Cori ga Ngechuchu: —¿Texé tiĩxü̃ ya yíxema tümaãrü coriarü duü̃xẽ ya aixcüma yanguxẽe̱xẽ rü meã tümaãẽxü̃ cuáxe? ¿Tama ẽ́xna yíxema tiĩxü̃ ya tümaãrü cori tüxna ãgaxe na meã nüxna tadauxü̃cèx rü meã oragu tanachibüexẽẽxü̃cèx i norü duü̃xü̃gü? 43 —Rü tataãẽ ya yíxema coriarü duü̃xẽ i ngẽxguma ínanguxgu i tümaãrü cori rü tüxü̃ íyangueü̃gu na meãma ítanaxüxü̃ i ngẽma puracü i nagu tüxü̃ namuxü̃. 44 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma tümaãrü cori rü tá guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃güarü dauruü̃xü̃ tá tüxü̃ nixĩxẽẽ. 45-46 —Natürü ngẽxguma chi ngẽma duü̃xü̃ nagu rüxĩnügu rü norü cori rü tama paxa na ínanguxü̃, rü inaxügüãgu na chixri namuãxü̃ i natanüxü̃gü i yatüxü̃gü rü ngexü̃gü, rü peta naxü̱xgu rü nachibüxgu, rü naxaxegu, rü nügü nangãxẽẽgu, rü ngürüãchi ngẽma ngunexü̃ rü ngẽma ora i tama nagu ínanguxẽẽãxü̃gu tá ínangu i norü cori. Rü poraãcüxüchi tá nanapoxcu ngẽma duü̃xü̃gü i tama norü coriga ĩnüẽxü̃xü̃ napoxcuexü̃rüü̃. 47 —Rü ngẽma coriarü duü̃xü̃ i nüxü̃ cuèxchiréxü̃ na ṯacü nanaxwèxexü̃ i norü cori, natürü tama nügü ímexẽẽxü̃ rü tama norü coriga ĩnüxü̃, rü tá poraãcü nanac̱uaxi. 48 —Natürü ngẽma coriarü duü̃xü̃ i tama nüxü̃ nacuáãcüma chixri norü coriga ĩnüxü̃, rü chixexü̃ üxü̃, rü tá írarüwaxüra nanac̱uaxi. Rü texé ya Tupana muxü̃ma tüxna ãxẽ, rü muxü̃cèxtáma tüxna naca. Rü texé ya muxü̃na tüxü̃ nadauxẽe̱xẽ rü tá yexeraãcü tüxna naca.

Ngechuchugagu nixĩ i yatoyexü̃ i duü̃xü̃gü

(Mt 10.34-36)

49 —Núma chaxũ na ñoma i naãnewa duü̃xü̃güxü̃ chidauchitanüxẽẽxü̃cèx. Rü chierü aixcüma marü yadauchitanügu. 50 —Rü choma rü tá poraãcü ngúxü̃ chinge, rü chanaxi̱xãchiãẽ ñu̱xmatáta yangu i ngẽma. 51 —Rü tama name i nagu perüxĩnüẽ na núma chaxũxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃gü rü wüxigu naxĩnüẽxü̃cèx. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü núma chaxũ na chaugagu yatoyexü̃cèx i duü̃xü̃gü. 52 —Erü ñaãwena ega wüxi ya ĩpatawa nangẽxmagu i wüximẽ́ẽ̱xpü̱x i duü̃xü̃gü, rü tomaẽ̱xpü̱x tá choxü̃́ nayaxõgü rü taxre i tama, rü ẽ́xna taxre tá choxü̃́ nayaxõgü rü tomaẽ̱xpü̱x i tama. 53 —Rü wüxi i papá tá nayaxõ rü nane rü tãũtáma nayaxõ, rü ẽ́xna nane tá nayaxõ natürü nanatü i tama. Rü ngẽxgumarüü̃ ta wüxi i mamá tá iyaxõ rü ngĩxãcü rü tãũtáma iyaxõxchãü̃, rü ẽ́xna ngĩxãcü tá iyaxõ rü ngĩẽ rü tãũtáma iyaxõxchãü̃. Rü wüxi ya ngĩ̱xẽ tá iyaxõ rü ngĩneã̱x rü tãũtáma iyaxõ, rü ẽ́xna ngĩneã̱x tá iyaxõ rü ngĩ̱xẽ rü tãũtáma iyaxõ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Cuèxruü̃gü i nachiga i ṯacü tá nangupetüxü̃

(Mt 16.1-4; Mr 8.11-13)

54 Rü Ngechuchu ñanagürü ta nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na naxẽãchianexü̃, rü nagu perüxĩnüẽ tá na napuxü̃. Rü aixcüma ngẽmaãcü nixĩ. 55 —Rü pema nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü penangugüxü̃ ya buanecü, rü ngẽmaãcü nüxü̃ pecuèx rü tá na nangu̱xetüxü̃. Rü aixcüma ngẽmaãcü nixĩ. 56 —Pa Duü̃xü̃güx, pema rü togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽneta, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. Pema nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü penangugüxü̃ ega tá napuxgu rü ẽ́xna tá nangu̱xetügu. ¿Rü ñuxãcü i ñu̱xma i tama nüxü̃ pecuáxü̃ na Tupana yiĩxü̃ ya petanüwa ngucü?

Name nixĩ na curüngüxmüxü̃ namaã i curü uwanü

(Mt 5.25-26)

57 —Rü tü̱xcüü̃ tama nüxü̃ pecuáxchaü̃ i ngẽma nama i mexü̃ i Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃ na nagu pexĩxü̃. 58 —Rü ngẽxguma chi wüxie wüxi i ngetanücèx cuxü̃ íxuaxü̃gu rü ãẽ̱xgacüxü̃tawa cuxü̃ tagaxgu, rü name nixĩ i namawatama tüxü̃ icurüngüxmüxẽẽ na tama ãẽ̱xgacüpẽ́xewa cuxü̃ tagaxü̃cèx. Erü wüxicana na ãẽ̱xgacüxü̃tawa cunguxü̃ rü ãẽ̱xgacü tá purichíagüna cuxü̃ namu. Rü purichíagü tá cuxü̃ napoxcu. 59 —Rü cumaã nüxü̃ chixu rü ngẽxma poxcuchicagu tá curüxã̱ũ̱x ñu̱xmatáta ngĩxü̃ cuxütanü i gu̱xcü i dĩẽru i nüxü̃́ ngĩxü̃ cungetanücü. [Rü aixcüma ngẽxgumarüü̃ tá cumaã nanaxü ya Tupana ega tama namaã cunamexẽẽ̱xgu i curü maxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.]

13

Wüxi i mexü̃ nixĩ na nüxü̃ rüxoexü̃ i tacüma i chixexü̃

1 Rü yexgumatama Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga ñuxre ga duü̃xü̃gü. Rü Ngechuchumaã nüxü̃ nixugü ga na ñuxãcü ãẽ̱xgacü ga Piratu namuxü̃ ga norü churaragü na nadaiãxü̃cèx ga ñuxre ga yatügü ga Gariréaanecü̱̃ã̱x ga yexguma yema yatügü rü Tupanacèx carneru nadaixgu tupauca ga taxü̃newa. 2 Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Pema nagu perüxĩnüẽgu rü yemaãcü nüxü̃ nangupetü ga yema yatügü, yerü yema togü ga Gariréaanecü̱̃ã̱xãrü yexera nipecaduã̱xgü? 3 —Pemaã nüxü̃ chixu rü tama nixĩ. Rü ngẽxguma chi pema rü tama nüxü̃ perüxoegu i pecüma i chixexü̃, rü guxãma i pema rü tá ta ipeyarütauxe. 4 —¿Rü ẽ́xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü guxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xãrü yexera nipecaduã̱xgü ga yema 18 ga yatügü ga yuexü̃ ga yexguma Chiruéwa yexmaxü̃ ga dauxü̃taechica nae̱tü rüngutaü̃gu? 5 —Pemaã nüxü̃ chixu rü tama nixĩ. Rü ngẽxguma chi pema rü tama nüxü̃ perüxoegu i pecüma i chixexü̃, rü guxãma i pema rü tá ta ipeyarütauxe —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ore ga nanetü ga iguera ga ngearü õṍxü̃gu ixuxü̃

6 Rü nüma ga Ngechuchu rü nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore ga igueragu ixuxü̃, rü ñanagürü: —Rü wüxi ga yatü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga ubanecü. Rü yexma nanato ga wüxi ga iguera. Rü nüma ga guma yatü rü ínayadauuxü̃ ga yema iguera rü ngoxi naxõṍ, natürü taxuxü̃ma ga norü oxü̃ inayangau. 7 —Rü yemacèx yema norü duü̃xü̃ ga norü naãnena dauxü̃xü̃ ñanagürü:

“Dücèx, tomaẽ̱xpü̱x ya taunecü guxü̃guma íchayadauxü̃ i ñaã iguera, rü taguma naxo. Rü ngẽmacèx chanaxwèxe na cuyadaxüchixü̃ na tama natücèxma nuã naãnewa naxíaneã̱xü̃cèx”, ñanagürü nüxü̃. 8 —Natürü ga yema norü duü̃xü̃ ga norü naãnena dauxü̃, rü norü corixü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü:

“Pa Corix, ¡nüe̱tama doma taunecüxicatama nangẽmèx! Rü tá chanaxaimüãnepǘne rü waxmüãnexü̃maã tá chanagüpǘne. 9 —Rü bexmana ngẽxguma rü tá naxo. Natürü ngẽxguma tãũtáma naxo̱xgu rü tá chayadaxüchi”, ñanagürü.

Ngechuchu rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu ngĩxcèx nayataanexẽẽ ga wüxi ga ngecü ga pücèxwecü

10 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu nangu̱xẽẽtae ga wüxi ga ngutaquẽ́xepataü̃wa. 11 Rü yéma iyexma ga wüxi ga ngecü ga 18 ga taunecü iḏaawecü. Rü ipücèxwe yerü wüxi ga ngoxo ngĩxü̃ napücèxwexẽẽ, rü taxuacüma iyarüwẽ́xãchi. 12 Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ dèu̱xgu rü ngĩxcèx naca, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Ngecüx, ñu̱xma rü marü cuxcèx nitaane i curü ḏaawewa —ñanagürü. 13 Rü yexguma rü ngĩxü̃ ningõgü, rü yexgumatama iyarüwẽ́xãchiwemüxü̃, rü inaxügü ga Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃xü̃. 14 Natürü yema ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü rü nanu, yerü Ngechuchu rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu ngĩxü̃ narümexẽẽ ga yema nge. Rü yemacèx ga yema ãẽ̱xgacü rü ñanagürü duü̃xü̃güxü̃: —Nangẽxma i 6 i ngunexü̃ i nagu namexü̃ na ipuracüexü̃. Rü ngẽma ngunexü̃gügu nixĩ i namexü̃ na nuã pexĩxü̃ na pegü peyarümexẽẽgüxü̃cèx rü tama i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga Cori ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃güx, pema rü togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽneta, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. ¿Tama ẽ́xna guxã i pema rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu peyawẽxü̃ i perü woca rü ẽ́xna perü buru na peyaxaxexẽẽgüxü̃cèx? 16 —Rü ñaã ngecü rü Abráü̃tanüxü̃ iyixĩ, rü Chataná rü 18 ya taunecü ngĩxü̃ nachixexẽẽ namaã i ñaã ḏaawe. ¿Rü taux ẽ́xna i namexü̃ na ngĩxcèx chayataanexẽẽxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? —ñanagürü. 17 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu, rü guxü̃ma ga norü uwanügü rü poraãcü naxãneẽ. Natürü guxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü rü nataãẽgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema mexü̃gü ga Ngechuchu üxü̃.

Ore i motacha- chiregu ixuxü̃

(Mt 13.31-32; Mr 4.30-32)

18 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —¿Ñuxãcü nixĩ i ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana, rü nañuxraü̃xü̃ i nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa? ¿Rü ṯacügu tá chanangu? 19 —Maneca wüxi ya motachachire ya wüxi ya yatü naãnegu toxü̃nerüü̃ nixĩ. Rü woo naxíraxüchichirẽ́x ya naxchire natürü narüxü, rü naya ñu̱xmata wüxi i nanetü i taetaxü̃ nixĩ. Rü ngẽmacèx i werigü rü natanügu nixüachiãü̃ —ñanagürü.

Ore i pãũãrü puxẽẽruü̃gu ixuxü̃

(Mt 13.33)

20 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¿Ñuxãcü nixĩ i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa? ¿Rü ṯacügu tá chanangu? 21 —Rü pãũãrü puxẽẽruü̃rüü̃ nixĩ na guxü̃wama nanguxü̃. Erü wüxi i ngecü rü íraxü̃- tama i pãũãrü puxẽẽruü̃maã inaxüéü̃ i taxü̃ i ngĩrü pãũchara. Rü ngẽma pãũãrü puxẽẽruü̃ rü woo naxíra rü nayapuxẽẽ i guxü̃ma i ngĩrü pãũchara —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ĩã̱x i íraxü̃chiga

(Mt 7.13-14, 21-23)

22 Rü inixũchigü ga Ngechuchu ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. Rü yexguma namagu yaxũxgu rü ĩãnegüwa rü ĩãnexãcügüwa nixüpetüchigü, rü yéma nayangúexẽẽtanü ga duü̃xü̃gü. 23 Rü wüxi ga duü̃xü̃ nüxna naca rü ñanagürü: —Pa Corix ¿noxretátama nixĩ i ngẽma nayauxgüxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. Rü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: 24 —Daxũguxü̃ i naãneãrü ĩã̱x rü naxíraxüchi. ¡Rü paxa naxcèx pedau na nawa pichocuxü̃cèx! Erü pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ma i duü̃xü̃gü tá nüxü̃́ nangúchaü̃ na nawa yachocuxü̃, natürü tãũtáma nawa nichocu. 25 —Erü ngẽxguma ĩãrü yora marü nawãxtagu i ĩã̱x, rü pema i düxétüwa ngẽxmagüxe rü tá penatutuã́ü̃. Rü ñaperügügü tá:

“Pa Corix, ¡paxa toxcèx yawãxna i ĩã̱x!” ñaperügügü tá. Natürü nüma i cori rü tá pexü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü tá:

“Tama pexü̃ chacuèx na ngextácü̱̃ã̱x pixĩgüxü̃”, ñanagürü tá pexü̃. 26 —Rü ngẽxguma rü tá ñaperügügü nüxü̃:

“Cumaãchirẽ́x wüxiwa tachibüe rü taxaxegü. Rü toxü̃ cungúexẽẽ ga torü ĩãneãrü ítamü̃güwa”, ñaperügügü tá. 27 —Natürü nüma rü tá pexü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü tá: “Marü pemaã nüxü̃ chixu rü tama pexü̃ chacuèx na ngextácü̱̃ã̱xgü pixĩgüxü̃. ¡Rü ípixĩ i nuã chauxü̃tawa i guxãma i pemax, Pa Chixri Maxẽxü̃x!” ñanagürü tá. 28 —Rü nge̱ma tá pexauxe, rü tá pixü̃́xchapütagü i ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu i Abráü̃ rü Ichaá rü Acobu rü guxü̃ma i Tupanaãrü orearü uruü̃gü na Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa na nangẽxmagüxü̃ rü pema rü nüxna na ípewoxü̃xü̃. 29 —Erü guxü̃watáma ne naxĩ i duü̃xü̃gü. Rü Tupana ãẽ̱x- gacü íixĩxü̃wa tá nangẽxmagü. Rü nge̱ma tá narütogü na nge̱ma nachibüexü̃cèx. 30 —Rü tá nangẽxma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü nüxü̃ oexü̃, natürü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana tá wixpẽ́xewa nanaxügüxẽẽ. Rü tá nangẽxma i nümaxü̃ i ñoma i naãnewa duü̃xü̃gü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃, natürü daxũguxü̃ i naãnewa rü Tupana rü tá wixweama nanaxügüxẽẽ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gücèx naxaxu

(Mt 23.37-39)

31 Rü yematama ga ngunexü̃gu rü Ngechuchuxü̃tawa nangugü ga ñuxre ga Parichéugü. Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —¡Íixũ i nuã! Erü ãẽ̱xgacü ya Erode rü cuxü̃ nimèxéga —ñanagürügü. 32 Natürü nüma ga Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —¡Naxü̃tawa pexĩ i ngẽma yatü i nüxü̃ cuèxüchixü̃ na ñuxãcü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃, rü namaã nüxü̃ pixu rü ñu̱xma rü moxü̃ rü tá íchana- woxü̃ i ngoxogü, rü tá chanameẽxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃, rü pèxmaãcü tá chanagu̱xẽẽ! 33 —Natürü chanaxwèxe i ichixũchigü i ñu̱xma rü moxü̃ rü paxmaãcü ñu̱xmatáta Yerucharéü̃wa changu. Erü Yerucharéü̃gu nixĩ i na nayuexü̃ i guxü̃ma i Tupanaãrü orearü uruü̃gü. 34 —Rü dücax, Pa Yerücharéü̃cü̱̃ã̱x, pema peyadaietanü i Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü nutamaã ípenamuxũchigü i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i pexcèx núma namugüxü̃. Rü ñuxreẽ́xpü̱xcüna wüxigu chaugüxü̃tagu pexü̃ chanutaquẽ́xexẽẽchaü̃, ñoma wüxi i ota ya naxãcüã̱x nügütüü̃gu tüxü̃ nutaquẽ́xexü̃rüü̃. Natürü pema rü tama penaxwèxe. 35 —Dücèx i ñu̱xma ya perü ĩãne, rü Tupana tá ínanatèx. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wena choxü̃ pedau ñu̱xmatáta daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũ. Rü ngẽxguma rü tá choxü̃ pedau rü tá ñaperügügü:

“Namexẽchi nixĩ ya yima Cori ya Tupana núma namucü”, ñaperügügü tá —ñanagürü ga Ngechuchu.

14

Ngechuchu rü naxcèx nayataanexẽẽ ga wüxi ga yatü ga rüchaxünexü̃

1 Rü wüxi ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Ngechuchu rü wüxi ga Parichéupatawa nayachibü. Rü yéma nayexmagü ga togü ga Parichéugü ga yéma bexma Ngechuchuxü̃ ngugüexü̃. 2 Rü yéma nayexma ta ga wüxi ga yatü ga iḏaawexü̃ ga rüchaxünexü̃. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃na rü Parichéugüna naca, rü ñanagürü: —¿Tama penachu̱xuxü̃ ega ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chanamexẽẽ̱xgu i wüxi i iḏaawexü̃? —ñanagürü. 4 Natürü ga nümagü rü nangeèxgümare. Rü yexguma ga Ngechuchu rü naxmẽ́xgu nayayauxãchi ga yema iḏaawexü̃, rü nanamexẽẽ. Rü namaã nüxü̃ nixu ga na íyaxũxü̃cèx. 5 Rü Ngechuchu rü ñanagürü Parichéugüxü̃: —¿Texé i pema i ngẽxguma perü buru rü ẽ́xna perü woca puchugu nagoxgu, rü taux ẽ́xna i ngẽxgumatama ípeyadauxü̃ rü ípe- yatúãchixü̃ i woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu? —ñanagürü. 6 Rü nümagü rü taxuü̃maãma nanangãxü̃gü.

Duü̃xü̃gü ga ngĩgüarü petawa nüxna naxugüxü̃chiga

7 Rü yexguma mechawa natogüchaü̃gu ga yema nüxna naxugüxü̃, rü Ngechuchu nüxü̃ nadau na wüxichigü rü ĩãrü yoraxü̃tawaxüchi natoxchaü̃xü̃. Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu rü nayaxucu̱xẽgü, rü ñanagürü: 8 —Ngẽxguma texé cuxna uxgu i wüxi i ngĩgüarü petawa, rü tama name i petaarü yoraxü̃tawaxüchi üxü̃ i naxmèxwẽ́xewa cuyarüto. Erü yixcüra ngürüãchi tá ínangu i to i nüxna naxuxü̃ i curü yexeraxüchi ixĩxü̃. 9 —Rü ngẽma petaarü yora i pexna uxü̃, rü tá cumaã nüxü̃ nayarüxu na icuchixü̃cèx i ngẽma nachicawa na nge̱ma natoxẽẽãxü̃cèx i ngẽma to i curü yexera ixĩxü̃. Rü ngẽxguma i cuma rü poraãcü cuxãneãcüma rü nawa iyacuáxü̃ i naxmèxwẽ́xewa tá cuyarüto. 10 —Rü narümemaẽ ega texé cuxna uxgu, rü nawa iyacuáxü̃ i naxmèxwẽ́xewa curüto. Rü ngẽxguma i ngẽma petaarü yora i cuxna uxü̃ rü ñanagürü tá cuxü̃:

“Pa Chomücüx, ¡nuã chauxü̃tawa yarüto!” ñanagürü tá cuxü̃. Rü ngẽmaãcü ngẽma petaarü yora rü wüxi i mexü̃ tá cumaã naxü napẽ́xewa i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxna naxuxü̃ i cumaã nge̱ma rütogüxü̃. 11 —Erü texé ya tügü írütaxe rü Tupana tá tüxü̃ naxãnexẽẽ. Natürü texé ya tügü írüxíraxe rü Tupana tá tüxü̃ nicuèxüü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 12 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu nüxü̃ ga yema yatü ga nüxna uxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi i õnacèx rü ẽ́xna petacèx texéna cuxuxchaü̃gu, rü tama name i nüxna cuxu i cumücügü, rü bai i cueneẽgü, rü bai i cutanüxü̃gü, rü bai i curü ngaicamagu pegüxü̃ i duü̃xü̃gü i dĩẽruã̱xgüxü̃. Erü nümagü rü tá nüxĩ cuxna naxugüe, rü ngẽmaãcü tá cuxü̃́ nanaxütanügü. 13 —Natürü ngẽxguma wüxi i peta cuxü̱xgu, rü narümemaẽ nixĩ i nüxna cuxu i duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃, rü duü̃xü̃gü i taxucürüwama puracüexü̃, rü ngẽma ichixeparagüxü̃, rü ngẽma ingexetügüxü̃. 14 —Rü tá cutaãẽxü̃chi i ngẽxguma erü nümagü rü taxucürüwa cuxü̃́ nanaxütanügü. Natürü tá cunayaxu i curü natanü i ngẽxguma wena namaxẽgu i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i mexü̃ —ñanagürü.

Ore i taxü̃ i õnagu ixuxü̃

(Mt 22.1-10)

15 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga wüxi ga yatü ga mechawa rütoxü̃ rü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —Rü tataãẽ ya yíxema Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa chibüxe —ñanagürü. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Wüxi ga yatü nanaxü ga wüxi ga õna ga taxü̃. Rü norü duü̃xü̃xü̃ namu na nüxna yaxuxü̃cèx ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 17 —Rü yexguma marü namexgu ga norü õna, rü wena norü duü̃xü̃xü̃ namu na yema duü̃xü̃gü ga marü nüxna naxugüxü̃maã nüxü̃ na yanaxuxü̃cèx ga marü na namemarexü̃ ga norü õna, rü paxa yéma na naxĩxü̃cèx. 18 —Natürü guxü̃ma ga yema nüxna naxugüxü̃, rü inanaxügü ga nügü na ínaxuegüxü̃. Rü yema nüxĩra nüxna naxu rü ñanagürü:

“Ngexwacaxtama naxcèx chataxe i wüxi i naãne. Rü paxa tá íchayadau. ¡Rü namaã nüxü̃ ixu i cori rü taxucürüwama nge̱ma chaxũ!” ñanagürü. 19 —Rü ga yema to rü ñanagürü:

“10 i wocagü i puracüruü̃cèx chataxe, rü tá ngẽmaxü̃ chayaxü. ¡Rü namaxã nüxü̃ ixu i cori rü taxucürüwama nge̱ma chaxũ!” ñanagürü. 20 —Rü ga to rü ñanagürü:

“Ngexwacaxtama chaxãmèx rü ngẽmacèx taxucürüwama nge̱ma chaxũ”, ñanagürü. 21 —Rü yexguma nataegugu ga yema coriarü duü̃xü̃, rü norü corimaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema ore. Rü yexguma ga norü cori rü nanu, rü ñanagürü nüxü̃ ga norü duü̃xü̃:

“¡Paxa nge̱ma ĩtamügü i taxü̃wa rü ĩtamüacügüwa naxũ, rü nuã nagagü i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i taxucürüwama puracüexü̃, rü ngẽma ichixeparagüxü̃, rü ngẽma ingexetügüxü̃!” ñanagürü. 22 —Rü yixcamaxü̃ra ga yema norü cori namaã nüxü̃ ixuxü̃ naxü̱xguwena rü yema norü duü̃xü̃ ñanagürü nüxü̃:

“Pa Corix, marü chanaxü i ngẽma chomaã nüxü̃ quixuxü̃rüü̃, natürü naxãchicaaneãmatama i nuã cupatawa”, ñanagürü. 23 —Rü yexguma ga norü cori rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Paxa nge̱ma nama i taxü̃güwa rü nama i íraxü̃güwa naxũ, rü nuã nagagü i togü i duü̃xü̃gü na nuxã chopatagu nachocuxü̃cèx, rü ngẽmaãcü na naxããcuxü̃cèx ya daa chopata! 24 Erü pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma ga yema nüxĩra nüxna chaxuxü̃ rü nuã chorü õnawa tá nachibüe”, ñanagürü.

Tama natauxcha na Cristuwe rüxũxü̃

(Mt 10.37-38)

25 Rü muxũchixü̃ma ga duü̃xü̃gü Ngechuchuwe narüxĩ. Rü nadauegu ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: 26 —Rü ngẽxguma texé chowe rüxũxchaü̃gu, rü tanaxwèxe i choxü̃ tangechaü̃ tümanatüarü yexera, rü tümaẽãrü yexera, rü tümamèxãrü yexera, rü tümaxãcügüarü yexera, rü tümaẽneẽgüarü yexera, rü tümaẽyèxgüarü yexera, rü tümaãrü maxü̃ãrü yexera rü ta. Rü ngẽxguma tama ngẽmaãcü choxü̃ tangechaü̃gu rü taxucürüwama aixcüma chorü ngúexü̃ tixĩ. 27 —Rü yíxema tama naxwèxexẽ na chaugagu ngúxü̃ tingeãcüma chowe tarüxũxü̃, rü taxucürüwama chorü ngúexü̃ tixĩ. 28 —Rü ngẽxguma chi wüxie i petanüwa rü wüxi ya ĩpata ya taxü̃ne taxüxchaü̃gu, ¿rü tama ẽ́xna i noxri i tanangugüxiraxü̃ na ñuxre i dĩẽru tá nagu ngĩxü̃ ítatáxü̃? Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx rü marü tüxü̃́ iyangu i ngẽma tümaãrü dĩẽru i tüxü̃́ ngẽxmacü na tayanguxẽẽxü̃cèx ya yima ĩ. 29 —Erü ngẽxguma chi tama meã tanangugügu i tümaãrü dĩẽru na ñuxregu tá naxãtanüxü̃ ya yima ĩ, rü norü caxtaxica chi itapugügu rü yixcüra rü taxucürüwa chi tanagu̱xẽẽgu i ngẽma puracü, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxü̃ daugüxü̃ i ngẽma tümaãrü puracü rü tá tüxü̃ nacugüe. 30 —Rü ñanagürügü tá:

“Ngẽma yatü inanaxügü na naxüpataxü̃, natürü taxucürüwama nayanguxẽẽ”, ñanagürügü tá. 31 —Rü ngẽxguma wüxi i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü rü to i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacümaã nügü nadaixchaü̃gu, ¿rü tama ẽ́xna i noxri inangugüãxü̃ rü ngoxi 10,000 i churaragü rü yangu na nügü nadaixü̃cèx namaã i norü uwanü i 20,000 i churaragü nüxü̃́ ngẽxmaxü̃? 32 —Rü ngẽxguma nangugüãgu na tama yanguxü̃ i norü churaragü rü, ¿taux ẽ́xna i ngẽxguma yaxü̃wa nangẽxmagutama i norü uwanü, rü naxü̃tawa namugüãxü̃ i norü orearü ngeruü̃gü, rü namaã nüxü̃ na yanaxugüexü̃cèx na nügümaã nangüxmüẽxü̃? 33 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i pemax, erü ngẽxguma ngexerüxǘxe i petanüwa tama nge̱ma tanawogügu i guxü̃ma i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃ na chowe tarüxũxü̃cèx, rü taxucürüwama aixcüma chorü ngúexü̃ tixĩ.

Ngẽxguma nangeacagu ya yucüra rü taxuwama name

(Mt 5.13; Mr 9.50)

34 —Pema rü ñoma yucürarüü̃ pixĩgü i ñoma i naãnewa, erü yima yucüra rü õna na namexẽẽxü̃rüü̃ rü pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gütanüwa rü norü mexẽẽruü̃ pixĩgü. Name ya yucüra. Natürü ngẽxguma chi nangeacagu, ¿rü ñuxãcü tá wenaxãrü naxããca? 35 —Rü taxuwama name. Rü woo waixü̃müãrü waxmüãnexẽẽruü̃cèx rü tama name. Rü ítanatèxmare. Rü yíxema aixcüma ãchi̱xe̱xẽ, ¡rü name nixĩ i nagu tarüxĩnüẽ i ñaã ore! —ñanagürü.

15

Ore i carneru i iyarütaxuxü̃gu ixuxü̃

(Mt 18.10-14)

1 Rü guxü̃ma ga yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃, rü togü ga duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ga nacümagu ĩxü̃, rü Ngechuchucèx naxĩ na iyanaxĩnüẽxü̃cèx ga norü ore. 2 Rü yemacèx ga Parichéugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Ngechuchuxü̃ nixugüe, rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü norü me nixĩ i pecaduã̱xgüxü̃maã na naxãmücüxü̃, rü namaã na nachibüxü̃ —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñaã ore ga cuèxruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: 4 —¿Texé i petanüwa rü ngẽxguma tüxü̃́ nangẽxmagu i 100 i tümaãrü carnerugü rü wüxi tüxü̃́ iyarütau̱xgu, rü taux ẽ́xna i nachitaü̃wa tanawogüxü̃ i ngẽma 99, rü naxcèx tayadauxü̃ i ngẽma tüxü̃́ iyarütaxuxü̃ ñu̱xmata nüxü̃ itayangau? 5 —Rü ngẽxguma nüxü̃ itayangèu̱xgu rü taãẽãcüma tügüãtügu tayagaxü̃. 6 —Rü ngẽxguma tümapatawa tanguxgu, rü tanangutaquẽ́xexẽẽ i tümamücügü, rü duü̃xü̃gü i tümaãrü ngaicamagu pegüxü̃, rü ñatagüxü̃ nüxü̃:

“¡Wüxigu chomaã petaãẽgü, Pa Chomücügüx! Erü marü nüxü̃ ichayangau i ngẽma chorü carneru ga iyarütaxuxü̃”, ñatagüxü̃ nüxü̃. 7 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxgumarüü̃ ta nataãẽgü i daxũcü̱̃ã̱x i ngẽxguma nangẽxmagu i 99 i duü̃xü̃gü i mexü̃gü i marü Tupanaãrü ixĩgüxü̃, natürü yexeraãcü nataãẽgü i ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃ nüxü̃ rüxo̱xgu i nacüma i chixexü̃ rü Tupanaãxü̃́ yaxõõgu —ñanagürü.

Ore ga dĩẽru ga iyarütau̱xcügu ixuxü̃

8 Rü Ngechuchu rü wüxi ga to ga ore ga cuèxruü̃xü̃ nixu, rü ñanagürü: —Ngẽxguma chi wüxi i ngecüaxü̃́ nangẽxmagu i 10 tachinü i dĩẽru, rü wüxi ngĩxü̃́ iyarütau̱xgu, ¿rü taux ẽ́xna i omüwa nangixichiãxü̃ rü nabixichiãxü̃ ya ngĩpata, rü meãma ngĩxcèx nadauxü̃ ñu̱xmata ngĩxü̃ iyangau? 9 —Rü ngẽxguma ngĩxü̃ iyangauxgu, rü inangutaquẽ́xexẽẽ i ngĩmücügü i ngexü̃gü rü ngĩtanüxü̃gü i ngĩrü ngaicamagu pegüxü̃, rü ngĩxü̃ nüxü̃:

“¡Wüxigu chomaã petaãẽgü, Pa Chomücügüx! Erü marü ngĩxü̃ ichayangau i ngẽma chorü dĩẽru ga iyarütau̱xchirẽ́xcü”, ngĩxü̃. 10 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxgumarüü̃ ta nataãẽgü i daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃ nüxü̃ rüxo̱xgu i nacüma i chixexü̃ rü Tupanaãxü̃́ yaxõõgu —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ore ga wüxi ga ngextü̱xücü ga nanatüna ixũcügu ixuxü̃

11 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga taxre ga nane nüxü̃́ yexmacü. 12 —Rü guma rübumaẽcü, rü nanatüxü̃ ñanagürü:

“Pa Pa, ¡choxna naxã i ngẽma curü ngẽmaxü̃gü i choxna üxü̃!” ñanagürü. Rü yexguma ga nanatü rü yema taxre ga nanemaã nayatoye ga norü yemaxü̃gü. 13 —Rü ñuxre ga ngunexü̃guwena rü guma nane ga rübumaẽcü rü nananutaquẽ́xe ga guxü̃ma ga norü yemaxü̃gü rü namaã nataxe. Rü yema dĩẽrumaã rü to ga nachiü̃ãnewa naxũ. Rü chixri yéma namaxü̃, rü yemaãcü ngĩxü̃ nagu̱xẽẽ ga gu̱xcüma ga norü dĩẽru. 14 —Natürü yexguma marü ngĩxü̃ nagu̱xẽẽguwena ga gu̱xcüma ga norü dĩẽru, rü poraãcü nataxu ga õna ga yema nachiü̃ãnewa. Rü yemacèx ga guma ngextü̱xücü rü inanaxügü ga taiya nüxü̃́ na ngúxü̃. 15 —Rü yexguma rü norü puracücèx nadau naxü̃tagu ga wüxi ga yatü ga yema nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x. Rü nüma ga yema yatü rü norü naãnewa nanamu na yéma norü cuchigüna yadauxü̃cèx. 16 —Rü düxwa nüxü̃́ nachi̱xéga ga yema cuchiwemü, yerü poraãcü nataiyaxüchi. Natürü taxúema õna nüxna taxã. 17 —Rü yexguma naãẽwa nagu narüxĩnü, rü ñanagürü:

“¿Ñuxre i chaunatüarü puracütanüxü̃ rü nüxü̃́ nangẽxma i õna rü nüxü̃́ ínayaxü? Rü choma i nuã rü taiyamaã tá nuxma chayu. 18 —Rü chaunatücèx tá chataegu, rü ñachagürü tá tüxü̃: ‘Pa Papax, marü chixexü̃ Tupanapewa chaxü rü cupewa rü ta. 19 —Rü tama marü chame na Chaune, ñacuxü̃ choxü̃. ¡Rü wüxi i curü puracütanüxü̃xü̃ choxü̃ ixĩxẽẽ!’ ñacharügü tá tüxü̃ ya chaunatü”, ñanagürü. 20 —Rü inaxũãchi rü nanatüpatacèx nataegu. Rü yexguma yangaicagu ga nanatüpata, rü yaxü̃gu nüxü̃ tadau ga nanatü, rü tüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃. Rü naxcèx tiña, rü nüxna tanèĩ̱xãchi, rü nüxü̃ tachúxu. 21 —Rü yexguma ga nüma ga tümane rü ñanagürü tüxü̃:

“Pa Papax, marü chixexü̃ Tupanapewa chaxü, rü cupewa rü ta. Rü ngemacèx marü tama name na ‘Chaune’ ñacuxü̃ choxü̃”, ñanagürü. 22 —Natürü tüma ga nanatü rü tümaãrü duü̃xü̃güxü̃ ñatarügü:

“¡Paxa nuã penange i naxchiru i mexẽchixü̃ rü peyacu̱xcuchi̱x! ¡Rü wüxi i anera ta naxmẽ́xwa ngĩxü̃ pingèxcuchix! ¡Rü chapatu rü ta nuãta penge, rü peyacuaixcuchix! 23 —¡Rü peyayaxu̱x i ngẽma wocaxacü i rüngümaexü̃, rü peyamá, rü ngĩxã namaã tachibüe rü tapetae! 24 —Erü daa chaune rü chauxcèx rü marü nayu, natürü maxü̃cü chauxcèx ínangu. Rü marü inayarütauxchirẽ́x, rü wenaxãrü nango̱x”, ñanagürü. Rü yexguma inanaxügüe ga na napetaegüxü̃. 25 —Rü yoxni ga guma nane ga rüyamaẽcü, rü naãnewa nayexma. Rü yexguma nataegugu rü marü ĩãrü ngaicamana nangugu, rü nüxü̃ naxĩnü ga na ínapaxetagüxü̃ rü íyaxü̃ãchitanüxü̃xü̃. 26 —Rü wüxi ga nanatüarü duü̃xü̃cèx naca, rü nüxna naca ga ṯacü na ínaxüexü̃ ga ĩwa. 27 —Rü yema nanatüarü duü̃xü̃ rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: “Cueneẽ rü marü ínangu. Rü ngẽmacèx cunatü toxü̃ tamu na tayamáxü̃cèx i ngẽma wocaxacü i rüngümaexü̃, erü cueneẽ rü mecü ínangu rü tama niḏaawe”, ñanagürü nüxü̃. 28 —Natürü ga guma naẽneẽ ga rüyamaẽcü rü nanu, rü tama ĩgu naxücuchaü̃. Rü yemacèx düxwa ga nanatü rü naxcèx ítaxũxũ, rü nüxü̃ tayacèèxü̃ na yaxücuxü̃cèx. 29 —Rü nüma rü ñanagürü tüxü̃ ga nanatü:

“Cuma nüxü̃ cucuèx i ñuxre ya taunecü cuxü̃́ chapuracü, rü taguma chixri cuga chaxĩnü. Rü bai i ñuxgu wüxicana wüxi i chibuxacü choxna cumu na chomücügümaã chapetaexü̃cèx. 30 —Natürü ñu̱xma na ínanguxü̃ i ngẽma cune i chixri curü dĩẽru ngĩxü̃ gu̱xẽẽxü̃ nagu i ngexü̃gü i ngẽãẽxü̃, rü naxcèx cuyamèx i ngẽma wocaxacü i rüngümaexü̃”, ñanagürü. 31 —Rü yexguma ga nanatü rü ñatarügü nüxü̃:

“Pa Chaunex, cuma rü guxü̃guma chauxü̃tawa cungẽxma, rü guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃gü rü cuxrü nixĩ. 32 —Natürü ñu̱xma rü name nixĩ na ipetaegüxü̃ rü na itaãẽgüxü̃ erü cueneẽ ga guma chauxcèx rü marü yucü, rü maxü̃cü taxcèx ínangu. Rü woo tüxna inayarütaxu, rü wenaxãrü taxcèx nango̱x”, ñatarügü.

16

Ore ga yatü ga chixri norü coriarü yemaxü̃na dauxü̃gu ixuxü̃

1 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃: —Nayexma ga wüxi ga cori ga muãrü yemaxü̃ã̱xü̃chixü̃. Rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü duü̃xü̃ ga norü yemaxü̃ãrü dauruü̃. Natürü togü ga duü̃xü̃gü rü norü corimaã nüxü̃ nixugü na yema norü duü̃xü̃ rü chixri norü yemaxü̃na na nadauxü̃. 2 —Rü yexguma ga yema cori rü yema norü duü̃xü̃cèx naca, rü ñanagürü nüxü̃:

“Dücèx, cuchigaxü̃ chomaã nixugügü i duü̃xü̃gü. ¿Rü ṯacü nixĩ i ngẽma? ¡Rü chomaã nüxü̃ ixu rü ñuxãcü nixĩ i curü puracü, erü marü tãũtáma chorü ngẽmaxü̃ãrü dauruü̃xü̃ cuxü̃ chixĩxẽẽ!” ñanagürü nüxü̃. 3 —Rü yexguma ga yema coriarü duü̃xü̃ rü nagu narüxĩnü, rü nügüãẽwa ñanagürü:

“¿Ṯacü tá chaxü i ñu̱xmax, erü chorü cori rü marü choxü̃ ínatèxüchi i ngẽma chorü puracüwa? Tama chapora na naãnewa chapuracüxü̃cèx, rü chaxãne na dĩẽrucèx na íchac̱axü̃ nüxna i togü. 4 —Rü marü nüxü̃ chacuèx na ṯacü tá na chaxüxü̃ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx na texé tümapatawa choxü̃ yaxuxü̃ i ngẽxguma changearü puracüã̱xgu”, ñanagürü. 5 —Rü yexguma nügüxü̃tawa naxcèx naca ga wüxichigü ga yema duü̃xü̃gü ga norü coriaxü̃́ yangetanügüxü̃. Rü yema nüxĩra yéma naxü̃tawa nguxü̃na naca, rü ñanagürü:

“¿Ñuxre i nüxü̃́ cungetanüxü̃ i chorü cori?” ñanagürü. 6 —Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü:

“Nüxü̃́ chanangetanü i 100 i data i chixü̃”, ñanagürü. Rü yema coriarü duü̃xü̃ rü ñanagürü nüxü̃:

“Ñaã nixĩ i popera i curü ngetanü nawa ngóxü̃. ¡Rü paxa írüto rü to i popera naxü, rü 50 i dataguxicatama naxü i curü ngetanü!” ñanagürü. 7 —Rü yemawena rü yema to ga duü̃xü̃ ga norü coriaxü̃́ nangetanüxü̃na naca, rü ñanagürü:

“¿Cuma rü ñuxre yiĩxü̃ i nüxü̃́ cungetanüxü̃ i chorü cori?” ñanagürü. Rü nüma rü nanangãxü̃, rü ñanagürü:

“Nüxü̃́ chanangetanü i 100 i choca i trigu”, ñanagürü. Rü yema coriarü duü̃xü̃ rü ñanagürü nüxü̃:

“Ñaã nixĩ i popera i curü ngetanü nawa ngóxü̃. ¡Rü paxa írüto rü to i popera naxü rü 80 i chocaguxicatama naxü i curü ngetanü!” ñanagürü. 8 —Rü norü cori rü nüxü̃ nicuèxüü̃ãma ga yema norü duü̃xü̃ ga chixexü̃, yerü nüxü̃ nadau ga ñuxãcü na naxããẽxü̃chixü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, rü ngẽma Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃ i duü̃xü̃güarü yexera paxa naxcèx nadaugü na ñux- ãcü nüxü̃ natúxü̃ i duü̃xü̃gü. 9 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma ñoma i naãne i chixexü̃wa pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü name nixĩ i ngẽmamaã nüxü̃́ penangúchaü̃xẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupanaxü̃tawa nangugüxü̃. Rü ngẽmaãcü i ngẽxguma nagu̱xgu i ngẽma ñoma i naãnewa pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü peyu̱xgu, rü tá pexü̃́ nangẽxma ya Penatü ya pexü̃ yaxucü i daxũguxü̃ i naãnewa. 10 —Yíxema meã namaã icuáxe ega woo noxretama tümamẽ́xẽwa ngẽxmagu, rü ngẽxguma muxü̃ma tümamẽ́xẽwa ngẽxmagu rü tá ta meã namaã itacuèx. Natürü yíxema chixri namaã icuáxe ega noxretama tümamẽ́xẽwa ngẽxmagu, rü ngẽxguma muxü̃ma tümamẽ́xẽwa ngẽxmagu rü ngẽxgumarüü̃ tá ta chixri namaã itacuèx. 11 —Rü ngẽxguma tama meã namaã ipecuèxgu i ngẽma pexmẽ́xwa ngẽxmaxü̃ i ñoma i naãne i chixexü̃wa, ¿rü texé tá pexmẽ́xgu tanaxü i ngẽma aixcüma mexü̃ i Tupanaãrü ixĩxü̃? 12 —Rü ngẽxguma tama meã namaã ipecuèxgu i ngẽma Tupana pexna ãxü̃ i ñoma i naãnewa, ¿rü ñuxãcü tá pexna nanaxã i pechica i daxũguxü̃ i naãnewa? 13 —Taxucürüwama i wüxi i duü̃xü̃ rü nataxrearü coriã̱x. Erü wüxi i norü corichi rü tá naxai, rü ngẽma to rü tá nüxü̃ nangechaü̃. Rü ẽ́xna wüxicèx rü tá meã napuracü rü ngẽma to rü tá nüxü̃ naxo. Rü pema rü taxucürüwama Tupanacèx pemaxẽ ega perü dĩẽruguxicatama perüxĩnüẽgu —ñanagürü ga Ngechuchu. 14 Natürü ga yema Parichéugü rü poraãcü norü dĩẽruguama narüxĩnüẽ. Rü yemacèx Ngechuchuxü̃ nacugüe ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga guxü̃ma ga yema ore. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pema nixĩ i duü̃xü̃güpẽ́xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü Tupana pexü̃ nacuèx na ṯacügu perüxĩnüẽxü̃. Rü woo duü̃xü̃gü pexü̃ nicuèxüü̃gü naxcèx i ngẽma pexüxü̃, natürü Tupana rü naãẽwa nangu̱x i ngẽma —ñanagürü ga Ngechuchu.

Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupanachiga

16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Noxri nayexma ga Tupanaãrü mugü ga Moĩché duü̃xü̃güxü̃ ngu̱xẽẽxü̃, rü yema ngu̱xẽẽtae ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü duü̃xü̃güxü̃ namaã ngu̱xẽẽxü̃. Natürü yexguma Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ ínguxguwena, rü marü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuchiga i Tupanaãrü ore i mexü̃ i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. Rü ñu̱xma rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü rü poraãcü nügü naporaexẽẽ na yachocuxü̃cèx i nge̱ma Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. 17 —Naxü̃pa na yanguxü̃ i Tupanaãrü mugü rü woo wüxi i mu i íramarexü̃ yixĩgu, rü naguxchaxüchi na iyanaxoxü̃ i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü aixcüma narütauxchamaẽ nixĩ na iyanaxoxü̃ i ñoma i naãne rü guxü̃ma i ngẽma daxũwa nüxü̃ idauxü̃.

Ngechuchu namaã nangúexẽẽtae na tama namexü̃ na texé tümamaxü̃ ítáxü̃

(Mt 19.1-12; Mr 10.1-12)

18 —Ngẽxguma wüxi ya yatü ítámèxgu rü naĩ i ngemaã naxãmèxgu rü Tupanapẽ́xewa rü pecadu naxü. Rü texé ya yíxema ngĩmaã ãmaxẽ i wüxi i nge i ngĩte ngĩxü̃ ítèxcü, rü Tupanapẽ́xewa rü tüma rü ta pecadu taxü.

Yatü i dĩẽruã̱xü̃chixü̃chiga rü Dácharuchiga

19 —Nayexma ga wüxi ga yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ ga guxü̃guma mexẽchixü̃ ga naxchirugu icúxü̃. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü taxü̃ma ga õna naxü rü napetaexü̃. 20 —Rü nayexma ta ga wüxi ga yatü ga ngearü dĩẽruã́cü ga Dácharugu ãe̱gacü. Rü guxü̃guma yema dĩẽruã̱xü̃chixü̃pataèxwa nayarütooxü̃. 21 —Rü guma Dácharu rü nanangṍxchaü̃ ga yema õnatüchi ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ãrü mechawa rüyiiixü̃. Rü naxcèx naxĩ ga airugü, rü nanawearü o̱xriã̱xgü. 22 —Rü wüxi ga ngunexü̃ nayu ga guma ngearü dĩẽruã́cü, rü daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü rü daxũguxü̃ ga naãnewa nanagagü na wüxiwa Abráü̃maã nayexmaxü̃cèx. Rü nayu ta ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃, rü inayatèxgü ga duü̃xü̃gü. 23 —Rü ngẽma nachica i Tupana ngoxogüxü̃ nagu poxcuxü̃wa naxũ ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü yéma poraãcü ngúxü̃ ninge. Rü daxũ nadau, rü yaxü̃gu Abráü̃xü̃ nadau na Dácharumaã wüxiwa nayexmaxü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa. 24 —Rü yexguma ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chichiréxü̃ rü aita naxü rü ñanagürü:

“Pa O̱xi Pa Abráü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃, rü nuã namu ya Dácharu na dexámaã nügü yawaixpẽ́xemẽ́xẽãcüma choxü̃ yanawaixpẽ́xearü conüã́xü̃cèx! Erü poraãcü choxü̃́ nangu̱x i nuã üxüwa”, ñanagürü. 25 —Natürü Abráü̃ rü ñanagürü nüxü̃:

“Pa Chaunex, ¡nüxna nacuèxãchi na taxuü̃ma cuxü̃́ taxuxü̃ ga yexguma cumaü̃xgu! Natürü Dácharu rü poraãcü chixexü̃ nüxü̃ naxüpetü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü nuã mexü̃wa nangẽxma, rü cuma rü nge̱ma poxcuchicawa ngúxü̃ quinge. 26 —Rü ñu̱xũchi nangẽxma i wüxi i taxüchixü̃ i ngatexü̃ i tórü ngãxü̃wa üxü̃. Rü ngẽmacèx ega númacü̱̃ã̱x nge̱ma ĩxchaü̃gu, rü taxucürüwama nge̱ma naxĩ. Rü woo nge̱macü̱̃ã̱x núma ĩxchaü̃gu rü taxucürüwama núma naxĩ”, ñanagürü. 27 —Rü yexguma ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chichiréxü̃ rü ñanagürü:

“Cuxü̃ chacèèxü̃, Pa O̱xi, Pa Abráü̃x, na chaunatüpatawa cunamuxü̃cèx ya Dácharu. 28 —Erü nge̱ma nangẽxmagü ya wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ya chaueneẽgü. Rü chanaxwèxe na namaã nüxü̃ na yanaxuxü̃cèx na tama nuã ñaã poxcuchica i poraãcü choxü̃́ ínangúxü̃wa naxĩxü̃cèx”, ñanagürü. 29 —Natürü ga Abráü̃ rü ñanagürü nüxü̃:

“Cueneẽgü nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃. Rü name nixĩ i ngẽma orega na naxĩnüẽxü̃”, ñanagürü. 30 —Rü yexguma ga yema yatü ga dĩẽruã̱xü̃chichiréxü̃ rü Abráü̃xü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü:

“Ngẽmáãcü, Pa O̱xi, Pa Abráü̃x, natürü ngẽxguma chi wüxi i duü̃xü̃ i yuchiréxü̃ nge̱ma ũxgu rü namaã nüxü̃ yanaxuxgu, rü chi nüxü̃ narüxoe i nacüma i chixexü̃”, ñanagürü. 31 —Natürü Abráü̃, rü ñanagürü nüxü̃:

“Ngẽxguma tama naga naxĩnüẽgu ga yema ore ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃, rü woo chi wüxi i marü yuwa írüdaxü̃ i duü̃xü̃ nge̱ma ũxgu, rü namaã nüxü̃ yanaxuxgu i ore, rü tãũ chima nüxü̃́ nayaxõgü”, ñanagürü.

17

Naxãũcüma nixĩ na pecadugu inguxü̃

(Mt 18.6-7, 21-22; Mr 9.42)

1 Rü Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü guxü̃gutáma nangẽxma i ṯacü i duü̃xü̃güxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃. Natürü wüxi i ngechaü̃ tá tümacèx nixĩ ya yíxema duü̃xẽ ya togüxü̃ pecadugu nguxẽe̱xẽ. 2-3 —Rü tümacèx rü narümemaẽ nixĩ na tümanaxãwa yangacuchixü̃ ya wüxi ya nuta ya tacü rü ngẽmaãcü taxtüwa tüxü̃ na itáexü̃ naxü̃pa na pecadugu tananguxẽẽxü̃ i wüxi i chorü duü̃xü̃. ¡Rü ngẽmacèx name nixĩ i pexuãẽgü i pemax! Rü ngẽxguma wüxi i cueneẽ chixexü̃ cumaã ü̱xgu rü ¡meã naxuxcu̱xẽ! Rü ngẽxguma nüxü̃ naxoxgu i nacüma i chixexü̃ rü ¡nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma! 4 —Rü woo 7 ẽ́xpü̱xcüna chixexü̃ cumaã naxü̱xgu i wüxi i ngunexü̃gu, rü 7 ẽ́xpü̱xcüna cuxna yacaxgu na nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃xü̃cèx, rü name nixĩ i nüxü̃́ nüxü̃ cungechaü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ñuxãcü tapora ega yaxõxgu

5 Rü norü ngúexü̃gü ga norü orearü uwa namugüxü̃ rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¡toxü̃ rüngü̃xẽẽ na yexeraãcü tayaxõgüxü̃cèx! —ñanagürügü. 6 Rü yexguma ga Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Rü ngẽxguma chi woo naxíraxüchigu i perü õ, rü daa naĩ rü chi pega naxĩnü ega ñapegügu:

“¡Cugü nabẽ́x i nuã rü taxtüchiügu cugü yato!” ñapegügu, rü chi pega naxĩnü.

Wüxi i ngü̃xẽẽruü̃ãrü puracüchiga

7 —Ngẽxguma chi wüxie i petanüwa rü tüxü̃́ nangẽxmagu i wüxi i tümaãrü duü̃xü̃ i tümaãnewa ne ũxü̃ i puracüwa rü ẽ́xna carneruarü dauwa, rü tama nügücèxira naxüwemü. 8 —Natürü norü corixü̃xĩra naxüwemü na nachibüxü̃cèx rü naxaxexü̃cèx, rü nüma rü yixcama nachibü. 9 —Rü norü cori rü tama moxẽ nüxna naxã na naxüwemüãxü̃cèx, erü woetama ngẽma nixĩ i norü puracü i ngẽma norü duü̃xü̃. 10 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá pixĩgü i pemax. Erü ngẽxguma ngẽma Tupana pexü̃ üxẽẽxü̃xĩcatama pexü̱xgu, rü penaxwèxe i pegü ñaperügügü:

“Puracütanüxü̃ i taxuwama mexü̃ tixĩgü, erü ngẽma nawa tüxü̃ namuxü̃xĩcatama nixĩ i tinguxẽẽxü̃”, ñaperügügü —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu nanameẽxẽẽ ga 10 ga yatügü ga chaxüneãxgüxü̃

11 Rü yexguma namagu yaxũxgu ga Ngechuchu ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃, rü Chamáriaane rü Gariréaane nügümaã íxüyexü̃wa naxüpetü. 12 Rü yexguma wüxi ga ĩãnexãcüwa nanguxgu, rü yexma napẽ́xegu nayayi ga 10 ga yatügü ga chaxünemaã iḏaaweexü̃. Rü yaxü̃gu nüxü̃́ nachigü. 13 Rü tagaãcü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngechuchux, Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡cuxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü! —ñanagürügü. 14 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Yéa paigüxü̃tawa pexĩ, rü nüxü̃ pegü peyawẽ́xgü! —ñanagürü. Rü yexguma namagu naxĩyane, rü naxcèx nitaanetanü ga yema yatügü. 15 Natürü natanüwa rü nayexma ga wüxi ga Ngechuchucèx taeguxü̃ ga yexguma marü nügü nadèu̱xgu ga naxcèx na yataanexü̃. Rü tagaãcü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃chigü. 16 Rü Ngechuchupẽ́xegu nanangücuchi rü moxẽ nüxna naxã. Rü yema yatü rü Chamáriaanecü̱̃ã̱x nixĩ. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Taux ẽ́xna i 10 chirẽ́x pixĩgüxü̃ na pexcèx chayataanexẽẽgüxü̃? ¿Ngẽxü̃gü nixĩ i ngẽma togü i 9 i yatügü? 18 —¿Rü ñaã to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃xĩcatama nixĩ itaeguxü̃ na Tupanaxü̃ yacuèxüü̃xü̃cèx? —ñanagürü. 19 Rü yexguma rü guma yatüxü̃ ñanagürü: —¡Inachi rü íĩxũ! Cuxcèx nitaane, erü cuyaxõ —ñanagürü.

Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽxguma ínanguxgu ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃

(Mt 24.23-28, 36-41)

20 Rü Parichéugü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxgu tá nixĩ na yangucuchixü̃ ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx i núma? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Norü nguchiga ya Tupana rü tama wüxi i ṯacü i nüxü̃ idauxü̃rüü̃ nixĩ. 21 —Rü taxuacüma ñaperügügü:

“Daa nixĩ”, rü ẽ́xna “Gua nixĩ”, ñaperügügü. Erü marü petanüwa nangu ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx —ñanagürü. 22 Rü yexguma norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —Rü tá pexcèx ínangu i ngunexü̃ i nagu poraãcü tá choxü̃ pedaugüchaü̃xü̃ woo wüxi i paxaãchicèxtama yixĩgu. Natürü tãũtáma choxü̃ pedaugü i ngẽxguma. 23 —Rü duü̃xü̃gü rü tá ñanagürügü pexü̃:

“Daa nixĩ ya Cristu”, rü ẽ́xna, “Gua nixĩ ya Cristu”, ñanagürügü tá. Natürü pemax ¡rü tãũtáma nüxü̃́ peyaxõgü, rü tãũtáma nawe perüxĩ! 24 —Rü ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü wüxi i ãẽmacü i guxü̃ãneguma baxixü̃rüü̃ tá chixĩ. 25 —Natürü noxri rü tá poraãcü ngúxü̃ chinge, rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃ rü tá choxü̃ naxoe. 26 —Rü yexgumarüü̃ ga duü̃xü̃gü na chixri maxẽxü̃ ga yexguma Noe̱ maü̃xgu, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta chixri namaxẽ i duü̃xü̃gü i ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 27 —Rü ga duü̃xü̃gü ga yexguma rü nachibüe, rü naxaxegü, rü nixãmèxgü, rü nixütexacügü ñu̱xmata nawa nangu ga yema ngunexü̃ ga Noe̱ naweü̃gu nagu ixüexü̃. Rü ínangu ga mucü ga taxüchicü, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü nayue. 28 —Rü yexgumarüü̃ ta nangupetü ga yexguma nuxcümaü̃cü ga Lox maü̃xgu. Rü duü̃xü̃gü rü nachibüe, rü naxaxegü, rü norü yemaxü̃cèx nataxegü, rü namaã nataxegü, rü nixüanegü rü nitoegü, rü nixüpatagü. 29 —Natürü yexguma Lox ixũxgu nawa ga guma ĩãne ga Chodoma, rü daxũwa narüyi ga üxü ga naxĩchine, rü nanadai ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. 30 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nangupetü i ngẽxguma íchanguxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 31 Rü ngẽma ngunexü̃gu rü texé tama tümapataarü aixepewa ngẽxmagu, rü tama name i tümapatagu tayangaxi na tümaãrü ngẽmaxü̃gü tayatoxü̃cèx. Rü texé ya tümaãnewa ngẽxmaxẽ, rü tama name i tümapatacèx tataegu na ṯacü nge̱ma tayayaxuxü̃cèx. 32 —Rü nüxna pecuèxãchie ga ñuxãcü ngĩxü̃ na naxüpetüxü̃ ga Lox namèx ga na nayuxü̃, ga yexguma ngĩgüweama nadèu̱xgu. 33 —Erü yíxema tügü maxẽchaxẽẽchaü̃xẽ rü tá itayarütaxu, natürü yíxema chauxcèx yuxe rü aixcüma tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 34 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma chütaxü̃gu rü wüxi i ngürücarewa tá nangẽxmagü i taxre i duü̃xü̃gü. Rü wüxi tá niga, rü ngẽma to rü tá nge̱ma natèx. 35 —Rü taxre i ngexü̃gü tá nügümaã ínacaegü. Rü wüxi tá niga rü ngẽma to rü tá nge̱ma natèx. 36 —Rü taxre i yatügü rü wüxi i naãnewa tá nangẽxmagü. Rü wüxi tá niga rü ngẽma to rü tá nge̱ma natèx —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga norü ngúexü̃gü, rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿ngextá tá nixĩ i nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃? —ñanagürügü. Rü nüma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Duü̃xü̃gü rü tá chauxcèx nangutaquẽ́xegü ñoma ẽxchagü nawemücèx ngutaquẽ́xexü̃rüü̃ —ñanagürü.

18

Ore ga ãẽ̱xgacügu rü yutecügu ixuxü̃

1 Rü Ngechuchu rü wüxi ga to ga orexü̃ namaã nixu na yemawa nangúexẽẽãxü̃cèx na ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na taguma nüxü̃ nachaueãcüma guxü̃guma nayumüxẽgüxü̃. 2 Rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Wüxi ga ĩãnewa nayexma ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga tama Tupanaga ĩnüxü̃ rü taxúexü̃ma ngechaü̃xü̃. 3 —Rü guma ĩãnewatama iyexma ga wüxi ga nge ga yutecü ga ngixü̃́ nayexmacü ga wüxi ga guxcha namaã ga to ga duü̃xü̃. Rü yemacèx yema ãẽ̱xgacüxü̃tawa ixũxecha na ngixü̃́ namexẽẽãxü̃cèx ga yema guxcha. 4 —Rü muẽ̱xpü̱xcüna yéma ixũũxü̃, natürü yema ãẽ̱xgacü rü tama ngĩxü̃ narüngü̃xẽẽchaü̃. Natürü düxwa nagu narüxĩnü ga yema ãẽ̱xgacü rü naãẽwa ñanagürü:

“Choma rü tama Tupanaxü̃ changechaü̃, rü taxúexü̃ma chacuáxchaü̃. 5 —Natürü ngẽma choxü̃ na nachixeweechaxü̃cèx i ñaã nge, rü noxtacüma tá ngĩxü̃ charüngü̃xẽẽ na tama yeü̃cürü choxü̃ nachixeweechaxü̃cèx”, ñanagürü. 6 Rü Cori ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Yema nixĩ ga norü ore ga yema ãẽ̱xgacü ga chixexü̃. 7 —¿Taux ẽ́xna i Tupana rü paxa tüxü̃ ínapoxü̃xü̃ ya yíxema duü̃xẽ ya tüxü̃ nayaxuxe i ngẽxguma chütacü rü ngunecü rü norü ngü̃xẽẽcèx nüxna tacaxgu i tümaãrü yumüxẽwa? 8 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana rü paxatáma tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Natürü ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, ¿rü ñuxre i duü̃xü̃gü i aixcüma yaxõgüxü̃xü̃ tá ichayangau i ñoma i naãnewa? —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ore i Parichéugu ixuxü̃ rü dĩẽruarü deruü̃gu ixuxü̃

9 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nixu ga ñaã ore nachiga ga yema duü̃xü̃gü ga nügü írümegünetaxü̃ rü tama togüxü̃ cuáxchaü̃güxü̃. 10 Rü ñanagürü: —Taxre ga yatü rü tupauca ga taxü̃newa nayayumüxẽgü. Rü wüxi rü Parichéu nixĩ, rü yema to rü wüxi ga yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃ nixĩ. 11 —Rü yema Parichéu rü yexma nachi, rü ñaããcü nayumüxẽ:

“Pa Tupanax, moxẽ cuxna chaxã erü tama togü i duü̃xü̃gürüü̃ chixĩ. Rü tama togürüü̃ changĩ́tèx, rü tama ngẽmarüü̃ taxü̃ i chixexü̃ chaxü rü ẽ́xna wüxi i nge i ãtecümaã ichape. Rü bai i ñaã yatü i Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ dexü̃rüü̃ chixĩ. 12 —Choma rü guxcü ya yüxügu rü taxreẽ́xpü̱xcüna chaxaure rü tama chachibü na cugu charüxĩnüxü̃cèx. Rü chorü dĩẽruwa rü guxü̃guma meã cuxna chanaxã i ngẽma cuxna üxü̃”, ñanagürü. 13 —Natürü ga guma yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ decü, rü yaxü̃gu narüxã̱ũ̱x. Rü namuü̃ ga daxũ na nadawenüxü̃, rü yema norü ngechaü̃maã nügü napaxremü, rü ñanagürü:

“Pa Tupanax, ¡Cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! Erü wüxi i pecaduã́xü̃ chixĩ”, ñanagürü ga guma yatü. 14 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü guma yatü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ decü rü yexguma napatacèx nataegugu rü Tupanapẽ́xewa rü mecü nixĩ. Natürü yema Parichéu rü Tupana rü tama namaã nataãẽ. Erü texé ya tügü icuèxüxü̃xe rü Tupana tá tüxü̃ naxãnexẽẽ. Natürü texé ya tama tügü icuèxüxü̃xe rü Tupana rü tá tüxü̃ nicuèxüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü meã buã̱xgüxü̃ nayaxu

(Mt 19.13-15; Mr 10.13-16)

15 Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa tüxü̃ tagagü ta ga buã̱xgü na tüxü̃ yangõgüchigüxü̃cèx. Natürü yexguma norü ngúexü̃gü yemaxü̃ dauxgügu rü tüxü̃ ningagü ga guxema tümaxãcüegü Ngechuchuxü̃tawa tüxü̃ gagüxe. 16 Natürü Ngechuchu rü nügüxü̃tawa tümacèx naca ga guxema buã̱xta rü ñanagürü norü ngúexü̃güxü̃: —Chanaxwèxe i chauxü̃tawa naxĩ i buxü̃gü. ¡Rü tãxṹ i nüxna penachu̱xuxü̃! Erü Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa rü tümacèx nixĩ ya yíxema ñaã buxü̃gürüü̃ ixĩgüxe. 17 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tama wüxi i buxü̃rüü̃ Tupanaxü̃ yaxúxe na tümaãrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃cèx, rü tagutáma nagu taxücu i Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa —ñanagürü ga Ngechuchu.

Wüxi ga yatü ga dĩẽruã̱xü̃chicü Ngechuchumaã nidexa

(Mt 19.16-30; Mr 10.17-31)

18 Rü wüxi ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacü rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —Pa Ngúexẽẽruü̃ ya Mecüx, ¿ṯacü tá chaxüxü̃ na chanayaxuxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ “Mecü” ñacurügü choxü̃? Erü Tupanaxĩcatama nixĩ ya mecü ixĩcü, rü nataxuma i to i mecü ixĩxü̃. 20 —Cuma nüxü̃ cucuèx i Tupanaãrü mugü i ñaxü̃:

“¡Tãũtáma naĩ i ngemaã icupe, rü tãũtáma cumáẽta, rü tãũtáma cungĩ́tèèx, rü tãũtáma doraxü̃ quixu i togüchiga, rü tümaga naxĩnü ya cunatü rü cue!”

ñaxü̃. 21 Rü yexguma ga guma yatü rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Woetama chorü bucüma meãma chayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma mugü i nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yemaxü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Wüxixicatama cuxü̃́ nataxu, rü ngẽma nixĩ na namaã cutaxexü̃ i guxü̃ma i curü ngẽmaxü̃gü rü togü i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃na na cunaxãxü̃ i curü natanü, rü ngẽxguma rü tá cuxü̃́ nangẽxma i cuchica i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ñu̱xũchi marü name i chowe curüxũ —ñanagürü. 23 Natürü yemaxü̃ naxĩnügu ga guma yatü rü poraãcü inayarümaãchi, yerü namuãrü dĩẽruã̱xü̃chi. 24 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga ñuxãcü na nangechaü̃xü̃, rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Naguxchaxüchi tá nixĩ na Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa na yachocuxü̃ i ngẽma dĩẽruã̱xü̃chigüxü̃. 25 —Rü dücax, wüxi i cameyu rü taxucürüwama wüxi ya ucumaxẽtüwa naxüpetü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü taxucürüwama Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa nixücu [ega norü dĩẽruguama naxĩnügu rü tama yaxõõgu —ñanagürü.] 26 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —¿Ẽ́xna texé tá ya nayaxúxe i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürügü. 27 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Duü̃xü̃gü rü taxuacüma nügü namaxẽẽ, natürü Tupanaãxü̃́ rü natauxcha na namaxẽxẽẽãxü̃ —ñanagürü. 28 Rü Pedru ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Corix, toma rü yéma tanawogü ga guxü̃ma ga torü yemaxü̃gü na cuwe tarüxĩxü̃cèx —ñanagürü. 29-30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya Tupanacèx tümapatana, rü ẽ́xna tümanatüna, rü ẽ́xna tümaẽna, rü ẽ́xna tümaẽneẽgüna, rü ẽ́xna tümaẽyèxgüna, rü ẽ́xna tümamèxna, rü ẽ́xna tümaxãcügüna nge̱ma ixũxẽ na Tupanaãxü̃́ tapuracüxü̃cèx, rü ñoma i naãnewa tátama poraãcü tanayaxu i tümaãrü natanü. Rü daxũguxü̃ i naãnewa rü tá ta tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu rü wenaxãrü nanaxunagü ga norü yuxchiga

(Mt 20.17-19; Mr 10.32-34)

31 Rü Ngechuchu rü noxrüwama naxcèx naca ga norü ngúexü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —Ñu̱xma rü Yerucharéü̃wa tá taxĩ na nge̱ma yanguxü̃cèx i guxü̃ma ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga chauchiga. 32 —Rü Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xna choxü̃ namugü. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá chaugu nidauxcüraü̃gü, rü tá chomaã naguxchigagü, rü tá chauchiwewa nacuaixgüe. 33 —Rü tá choxü̃ nac̱uaixgü, rü yixcüra rü tá choxü̃ nimèxgü. Natürü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃guwena rü tá wenaxãrü chamaxü̃ —ñanagürü. 34 Natürü yema norü ngúexü̃gü rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Yerü poraãcü nüxü̃́ naguxcha ga aixcüma nüxü̃ na nacuèxgüxü̃cèx.

Ngechuchu nanamexẽẽ ga wüxi ga ngexetücü ga Yericúwa

(Mt 20.29-34; Mr 10.46-52)

35 Rü yexguma Ngechuchu ĩãne ga Yericúwa nguxchaü̃gu, rü yéma namacüwawa narüto ga wüxi ga yatü ga ngexetücü ga dĩẽrucèx yéma iwémécü. 36 Rü yexguma guma ngexetücü nüxü̃ ĩnügu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü na yéma chopetüxü̃, rü duü̃xü̃güna naca ga ṯacü na ngupetüxü̃. 37 Rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x nuã naxüpetü —ñanagürügü. 38 Rü yexguma ga guma ngexetücü rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Ngechuchux, Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñanagürü. 39 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchupẽ́xegu ĩxü̃, rü nanangagü ga na iyanangeáxü̃cèx. Natürü guma ngexetücü rü yexeraãcü tagaãcü ñanagürü: —Pa Dabítanüxü̃x, ¡cuxü̃́ changechaü̃tümüü̃! —ñanagürüama. 40 Rü yexma nayachiãchi ga Ngechuchu, rü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxü̃tawa nagagüãxü̃cèx. Rü yexguma marü naxü̃tawa nanguxgu, rü guma ngexetücüna naca ga Ngechuchu, rü ñanagürü: 41 —¿Ṯacü i cunaxwèxexü̃ na cumaã chanaxüxü̃? —ñanagürü. Rü guma ngexetücü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Corix, chanaxwèxe na choxü̃ quidauchixẽẽxü̃ —ñanagürü. 42 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ —¡Idauchi! Rü marü cuxcèx nitaane erü cuyaxõ —ñanagürü. 43 Rü yexgumatama nidauchi ga guma ngexetücü, rü Ngechuchuwe narüxũ, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃chigü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃ rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü ta.

19

Ngechuchu rü Zaquéuchiga

1 Rü Ngechuchu rü Yericúarü ĩanewa naxüpetü. 2 Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga dĩẽruã̱xü̃chixü̃ ga Zaquéugu ãe̱gaxü̃. Rü nüma nixĩ ga naẽru ga yema yatügü ga Dumaãrü ãẽ̱xgacücèx dĩẽru ngĩxü̃ ideetanüxü̃. 3 Rü yema Zaquéu rü poraãcü nüxü̃́ nangúchaü̃ ga Ngechuchuxü̃ na nadauxü̃ na nüxü̃ nacuáxü̃cèx. Natürü taxuacüma nüxü̃ nadau, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi nanuxchanexü̃chi ga nümax. 4 Rü yemacèx Ngechuchupẽ́xegu nayangu, rü namacüwawa wüxi ga naĩgu naxĩnagü na Ngechuchuxü̃ nadauxü̃cèx ga yexguma yéma naxüpetügu. 5 Rü yexguma yéma naxüpetügu ga Ngechuchu, rü daxũ nadau natüü̃wa ga guma naĩ. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Zaquéux, ¡paxa írüxĩ i nge̱ma! Erü cupatawa tá changu i ñu̱xma —ñanagürü. 6 Rü paxa ínarüxĩ ga Zaquéu, rü taãẽãcüma Ngechuchuxü̃ nayaxu. 7 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma inanaxügüe ga chixri Ngechuchuchiga na yadexagüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i nüma rü wüxi i duü̃xü̃ i pecaduã́xü̃patawa nangu? —ñanagürügü. 8 Rü yexguma ga Zaquéu rü inachi rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Dücèx, Pa Corix, choma rü ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃na tá chanaxã i ngãxü̃gu i guxü̃ma i chorü ngẽmaxü̃gü. Rü ngẽxguma chi texé tüxü̃ chawomüxẽẽãcüma tüxü̃́ changĩ̱xgu, rü ãgümücüẽ́xpü̱xcüna tá tüxü̃́ ngĩxü̃ chataeguxẽẽ i ngẽma tümaãrü dĩẽru —ñanagürü. 9 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ñoma i ngunexü̃gu cupatawa nangu i maxü̃ i taguma gúxü̃, erü cuma rü ta rü Abráü̃rüü̃ cuyaxõ. 10 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü ñoma i naãnewa chaxũ na naxcèx chayadauxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i iyarütauxexü̃ na chanamaxẽxẽẽxü̃cèx —ñanagürü.

Ore i dĩẽrugu ixuxü̃

(Mt 25.14-30)

11 Rü yoxni yema Ngechuchuarü ore inaxĩnüẽyane ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu rü wüxi ga to ga ore ga cuèxruü̃xü̃ namaã nixu, yerü marü Yerucharéü̃xü̃ ningaica, rü duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu rü paxa tá ínangu ga Tupana na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 12 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nügüchiga nidexa rü ñanagürü nüxü̃: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga taxü̃ ga cori ixĩcü ga nayaxucü ga ore na nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacüxü̃tawa naxũxü̃cèx ga yaxü̃wa na yema ãẽ̱xgacü nüxü̃ unetaxü̃cèx na guma nawa ne naxũxü̃ne ga ĩãneãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 13 —Rü yexguma tauta inaxũãchigu, rü naxcèx nangema ga 10 ga norü duü̃xü̃gü. Rü wüxichigüna ngĩxü̃ naxã ga wüxitachinü ga tatanücü ga dĩẽru. Rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Ngĩmaã pepuracüe rü ngĩxü̃ pimuxẽẽ i ñaã dĩẽru ñu̱xmatáta chataegu!” ñanagürü. 14 —Natürü yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü naxchi naxaie ga guma cori. Rü yemacèx nawenaãma nayamugü ga ñuxre ga orearü ngeruü̃gü na nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacümaã nüxü̃ yanaxugüxü̃cèx na tama nanaxwèxegüxü̃ na norü ãẽ̱xgacüxü̃ na yiĩxü̃cèx ga guma cori. 15 —Natürü nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü rü nayangucuchixẽẽãma ga guma cori. Rü ñu̱xũchi ga guma cori rü norü ĩãnecèx nataegu na yéma ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃cèx. Rü yexguma ínanguxgu rü naxcèx nangema ga yema 10 ga norü duü̃xü̃gü ga dĩẽru nüxna ngĩxü̃ naxãxü̃, yerü nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga ñuxrechigü ngĩxü̃ na yamuxẽẽxü̃ ga norü dĩẽru ga wüxichigü ga yema norü duü̃xü̃gü. 16 —Rü yema nüxĩra dĩẽru nüxna ngĩxü̃ naxãxü̃ rü norü corixü̃tawa nangu, rü ñanagürü:

“Pa Corix, curü dĩẽru rü 10 ẽ́xpü̱xcüna ngĩxü̃ chimuxẽẽ”, ñanagürü. 17 —Rü guma Cori ga yexwaca ãẽ̱xgacüxü̃ ingucuchicü rü nanangãxü̃, rü ñanagürü:

“Wüxi i mexü̃ i chorü duü̃xü̃ quixĩ. Maneca meãma namaã cupuracü i ngẽma íraxü̃ i dĩẽru i cuxna chaxãxü̃. Rü ñu̱xma rü 10 ya ĩãnegüarü ãẽ̱xgacüxü̃ tá cuxü̃ chixĩxẽẽ”, ñanagürü. 18 —Rü yéma nangu ga to ga norü duü̃xü̃, rü ñanagürü:

“Pa Corix, curü dĩẽru rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱xcüna ngĩxü̃ chimuxẽẽ”, ñanagürü. 19 —Rü norü cori nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃:

“Cuma rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ya ĩãnegüarü ãẽ̱xgacüxü̃ tá cuxü̃ chixĩxẽẽ”, ñanagürü. 20 —Rü yéma nangu ga to ga norü duü̃xü̃ rü ñanagürü nüxü̃:

“Pa Corix, ñaã iyixĩ i curü dĩẽru. Rü wüxi ya dechugu ngĩxü̃ chanuque, rü ngẽmaãcü ngĩmaã changuxü̃. 21 —Yerü cuxcèx chamuü̃, erü wüxi i yatü i aüxü̃ quixĩ. Rü cunayauxtanü i ngẽma tama cuxrü ixĩxü̃, rü cunayaxu i nanetüarü o i ngextá tama cuma ícutoexü̃wa”. 22 —Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃:

“Wüxi i chorü duü̃xü̃ i chixexü̃ quixĩ i cumax. Rü curü oretama nixĩ i cuxü̃ ixuxü̃ na cuchixexü̃. Marü nüxü̃ cucuèxchirẽ́x ga na chaxaüxü̃, rü chanayautanüxü̃ i ngẽma tama choxrü ixĩxü̃, rü chanayaxuxü̃ i nanetüarü o i tama choma ichatoxü̃. 23 —¿Natürü tü̱xcüü̃ tama bancugu choxü̃́ ngĩmaã cunguxü̃ i chorü dĩẽru na nge̱ma choxü̃́ ngĩxü̃ yamuxẽẽgüxü̃cèx, rü ngẽmaãcü mucü ngĩxü̃ na chayaxuxü̃cèx i ngẽxguma íchanguxgu?” ñanagürü. 24 —Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü rü yema yexmagüxü̃maã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü:

“¡Nüxna ngĩxü̃ peyaxu i ngẽma dĩẽru, rü ngẽma 10 i dĩẽru nüxü̃́ ngẽxmaxü̃na ngĩxü̃ pexã!” ñanagürü. 25 —Rü nümagü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü:

“Natürü, Pa Corix, nüma rü marü nüxü̃́ ingẽxma i 10 i dĩẽru”, ñanagürügü. 26 —Rü guma ãẽ̱xgacü nanangãxü̃, rü ñanagürü:

“Pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya chauga ĩnüxẽ rü yexera tá tüxna chanaxã. Natürü texé ya tama chauga ĩnüxẽ rü tá tüxna chanayaxu i woo ngẽma íraxü̃ i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃. 27 —Rü yema chorü uwanügü ga tama naxwèxegüxü̃ ga norü ãẽ̱xgacüxü̃ na chiĩxü̃, ¡rü nuã penagagü, rü nuã chopẽ́xegu peyaḏai!” ñanagürü.

Ngechuchu rü Yerucharéü̃gu naxücu

(Mt 21.1-11; Mr 11.1-11; Cu 12.12-19)

28 Rü yema orexü̃ yaxuxguwena ga Ngechuchu, rü inixũchigü ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. 29 Rü yexguma marü nawa nangugüchaü̃gu ga guma ĩãnegü ga Bechagué rü Betániã ga Oríbunecüarü Mèxpǘneãrü ngaicamana yexmagüne, rü Ngechuchu nanamu ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 30 Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Gua ĩãnexãcüwa pexĩ! Rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi i buru i ngexwaca yaxü̃ i ngẽxma ngaxü̃xü̃ i taguma texé natagu aunagüxü̃. ¡Rü peyawẽxü̃, rü nuã penaga! 31 —Rü ngẽxguma texé pexna c̱axgu na ṯacücèx peyawẽxü̃xü̃ i ngẽma buru, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü:

“Torü Cori nanaxwèxe”, ñapegügü tüxü̃! 32 Rü yéma naxĩ ga yema taxre ga norü ngúexü̃gü. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga yema buru ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. 33 Rü yexguma yawẽxü̃güãgu ga yema buru, rü norü yoragü rü yema ngúexü̃güna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ peyawẽxü̃ i ngẽma buru? —ñanagürügü. 34 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Rü tayawẽxü̃ erü torü Cori nanaxwèxe —ñanagürügü. 35 Rü Ngechuchuxü̃tawa nanagagü ga yema buru. Rü yema norü ngúexü̃gü rü norü gáuxü̃chirumaã nanatütagü. Rü ñu̱xũchi Ngechuchuxü̃ natagu naxaunagüxẽẽgü. 36 Rü duü̃xü̃gü rü Ngechuchupẽ́xewa norü gáuxü̃chirumaã nayac̱ẖamagü ga nama. 37 Rü yexguma inaxügüãgu na ínaxĩgüxü̃ nawa ga yema nama ga Oríbunecüarü Mèxpǘnewa yarüdaexü̃, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃ ga nawe rüxĩxü̃ rü inanaxügü ga taãẽãcüma aita na naxüexü̃ rü tagaãcü Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃güxü̃ naxcèx ga guxü̃ma ga yema cuèxruü̃gü ga taxü̃ ga nüxü̃ nadaugüxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu. 38 Rü ñanagürügü: —¡Namecümaxüchi ya daa tórü ãẽ̱xgacü ya Tupanaégagu núma ũcü! ¡Rü pema rü ta, Pa Daxũcü̱̃ã̱x, rü petaãxẽgü rü nüxü̃ picuèxüü̃gü ya Tupana! —ñanagürügü. 39 Rü yéma duü̃xü̃gütanüwa nayexmagü ga ñuxre ga Parichéugü. Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¡Yangagü i ngẽma cuwe rüxĩxü̃ i duü̃xü̃gü na yanachianegüxü̃cèx! —ñanagürügü. 40 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi iyanangeèxgügu i ñaã duü̃xü̃gü, rü daa nutagü ya namacüwawa ngẽxmagücü rü chi nüxĩ aita naxüe —ñanagürü. 41 Rü yexguma Yerucharéü̃ãrü ngaicamana nanguxgu ga Ngechuchu, rü guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gücèx naxaxu. 42 Rü ñanagürü: —Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü, chierü ñoma i ngunexü̃gu nüxü̃ pecuèxgu na texé aixcüma taãẽ pexna ãxü̃. Natürü ngẽma rü pexchawa inicu̱x i ñu̱xma, rü taxuacüma nüxü̃ pecuèx. 43 —Rü tá guxchaxü̃gü pexü̃ naxüpetü. Rü perü uwanügü tá nanaxü i norü poxü̃chica i norü guxü̃cüwawa ya perü ĩãne. Rü norü churaragü tá pexü̃ ínachoeguãchi, rü guxü̃cüwawa tá pexcèx ne naxĩ. 44 —Rü tá nagu napogüe ya perü ĩãne, rü tá pexü̃ nadai. Rü taxucütáma ya nuta ngextá nügüxétü nanugüxüra i perü ĩãneãrü poeguxü̃tapüwa. Rü ngẽmaãcü tá pexü̃ naxüpetü, yerü tama nüxü̃ pecuèxgüchaü̃ ga yexguma Tupana petanügu naxũãnegu —ñanagürü.

Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa ínanawoxü̃ ga duü̃xü̃gü ga yéma taxegüxü̃

(Mt 21.12-17; Mr 11.15-19; Cu 2.13-22)

45 Rü Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa nangu rü yexma naxücu. Rü inanaxügü na ínawoxü̃ãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga tupauca ga taxü̃newa taxegüxü̃. 46 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Chopata rü yumüxẽpataü̃ nixĩ”.

Natürü pema rü ngĩ́tèèxgüxü̃pataü̃ peyaxĩxẽẽ —ñanagürü. 47 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü tupauca ga taxü̃newa nayangu̱xẽẽtae ga Ngechuchu. Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yerucharéü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü naxcèx nadaugü ga ñuxãcü tá na yamèxgüãxü̃cèx. 48 Natürü taxucürüwa ṯacü namaã naxügü, yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü namaã nataãẽgü, rü meã inarüxĩnüẽ ga norü ore.

20

Ngechuchuna nacagü na texéarü oregagu tupauca ga taxü̃newa nangu̱xẽẽtaexü̃

(Mt 21.23-27; Mr 11.27-33)

1 Wüxi ga ngunexü̃ ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa nayexma. Rü nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore. Rü yexguma íyadexayane rü yéma nangugü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. 2 Rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Texéarü mugagu nixĩ i cunaxüxü̃ i ngẽma núma cuxüxü̃? ¿Rü texé cuxü̃ tamu na cunaxüxü̃cèx i ngẽma? —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tá ta pexna chaca, rü chanaxwèxe i choxü̃ pengãxü̃gü. 4 —¿Rü texé tanamu ga Cuáü̃ na duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃cèx? ¿Pexcèx rü Tupana yiĩxü̃ ga namucü rü ẽ́xna duü̃xü̃gümare? —ñanagürü. 5 Rü yexguma ga Parichéugü rü inanaxügüe ga nügümaã na yaporagatanücüüxü̃. Rü nügümaãtama ñanagürügü: —¿Ñuxũ ñagügüxü̃ tá? Erü ngẽxguma chi:

“Tupana núma nanamu”, ñagügu, rü nüma rü chi ñanagürü tüxü̃:

“¿Rü tü̱xcüü̃ ga tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃?” ñanagürü chi tüxü̃. 6 —Rü ngẽxguma chi ñagügu:

“Yatügümare nuã nanamu”, ñagügu, rü guxü̃ i duü̃xü̃gü chi nutamaã tüxü̃ ínamuxũchigü, rü tüxü̃ chi nadai. Erü nümagü i duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ na Tupana yiĩxü̃ ga Cuáü̃xü̃ mucü. 7 Rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Tama nüxü̃ tacuèx ga texé núma na namuxü̃ ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ —ñanagürügü. 8 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü ta tãũtáma pemaã nüxü̃ chixu na texé choxü̃ muxü̃ na chanaxüxü̃cèx i ngẽma choxna naxcèx pec̱axü̃ —ñanagürü.

Ore ga puracütanüxü̃ ga chixexü̃gu ixuxü̃

(Mt 21.33-44; Mr 12.1-11)

9 Rü inanaxügü ga Ngechuchu ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃. Rü ñaã ore ga cuèxruü̃xü̃ namaã nixu, rü ñanagürü: —Nayexma ga wüxi ga yatü ga wüxi ga ubanecü ücü ga norü naãnewa. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga puracütanüxü̃na nanaxã na nüxna nadaugüxü̃cèx rü yixcama rü norü yoramaã na yayauxyegüãxü̃cèx ga yema norü o. Rü ñu̱xũchi ga guma yatü rü nixũ ga yéma rü nuxcüma nataegu. 10 —Rü yexguma nawa nanguxgu ga na yadauxü̃ ga yema ubagü, rü guma yatü rü yéma puracütanüxü̃güxü̃tawa nanamu ga wüxi ga norü duü̃xü̃ na naxcèx íyac̱axü̃cèx ga yema ubagü ga nüxna üxü̃. Natürü yema puracütanüxü̃gü rü nanac̱uaixgü ga guma yatüarü duü̃xü̃, rü taxuü̃ma ga uba nüxna naxãgü. Rü yemaãcü ínayamugü. 11 —Rü yexguma ga guma yatü rü wenaxãrü to ga norü duü̃xü̃ yéma ta namu. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü chixexü̃ namaã nixugüe, rü nanac̱uaixgü, rü taxuü̃ma ga uba nüxna naxãgü. Rü yemaãcü ínayamugü. 12 —Rü wenaxãrü to ga norü duü̃xü̃ yéma ta namu ga guma yatü. Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü nanapi̱xẽẽ, rü ínanatèxüchigü ga yema naãnewa. 13 —Rü düxwa ñanagürü ga guma naãneãrü yora:

“¿Ṯacü tá chaxüxü̃ i ñu̱xmax? Rü name nixĩ i chaune ya nüxü̃ changechaü̃cü nge̱ma chanamu. Rü ngẽxguma nüxü̃ nadaugügu rü bexmana naga tá naxĩnüẽ”, ñanagürü. 14 —Natürü ga yema puracütanüxü̃gü rü yexguma guma yatü nanexü̃ nadaugügu, rü nügümaã ñanagürügü:

“Ñaããrü tá nixĩ i ñaã naãne i yixcama. ¡Rü ngĩxã tayamèxgü na tórü na yiĩxü̃cèx!” ñanagürügü. 15 —Rü ínanatèxüchigü ga yema naãnewa, rü nayamèxgü —ñanagürü ga Ngechuchu. Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü tá ngẽma puracütanüxü̃maã naxü i ngẽma naãneãrü yora i ñu̱xmax? 16 —Rü nge̱ma tá naxũ rü tá nanadai i ngẽma puracütanüxü̃gü, rü togüna tá nanaxã i norü naãne —ñanagürü ga Ngechuchu. Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Chierü tama ngẽmaãcü nangupetüxẽẽãxgu ya Tupana —ñanagürügü. 17 Natürü Ngechuchu rü nüxü̃ nadawenü, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ñuxũ ñaxü̃chiga nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃?:

“Yima nuta ya mecü ya ĩãrü üruü̃gü nüxü̃ oechirécü, rü ñu̱xma rü yimatama nixĩ ya Tupana nüxĩra yaxücuchicü na namaã inaxügüãxü̃ ya ĩpata”,

ñaxü̃. 18 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Texé ya yima nutamaã yarüñaxẽ, rü tá itapoü̃gü. Rü yíxema tümae̱tügu nanguxe ya yima nuta, rü tá tüxü̃ niñáĩxmü —ñanagürü ga Ngechuchu. 19 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü yexgumatama Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃. Yerü nüxü̃ nacuèxgü ga nachiga na yiĩxü̃ ga yema ore ga cuèxruü̃ ga nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü tama nayayauxgü, yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ.

Ãẽ̱xgacüaxü̃́ dĩẽrumaã naxütanüxü̃chiga

(Mt 22.15-22; Mr 12.13-17)

20 Rü yemacèx ga yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü na mexü̃ i duü̃xü̃gürüü̃ yéma iyanaxĩnüẽxü̃cèx natürü naxcèx na nadaugüxü̃cèx ga ñuxãcü nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacüxü̃tawa Ngechuchuxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃cèx. 21 Rü yemacèx Ngechuchuna nacagü rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, toma nüxü̃ tacuèx rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ rü ngẽma namaã cungúexẽẽtaexü̃. Rü tama duü̃xü̃ãrü düxétüxü̃negu cudawenü erü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwèxexü̃ãcüma namaxẽxü̃cèx. 22 —Rü dücax, ngẽma ĩãneãrü dĩẽru i ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x naxwèxexü̃ na tanaxütanüxü̃, ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxü̃́ tanaxütanüxü̃ rü ẽ́xna tama? —ñanagürügü. 23 Natürü Ngechuchu nüxü̃ nacuèxama na chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ i chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃? 24 —¡Choxü̃ ngĩxü̃ pewé i wüxi i dĩẽru na ngĩxü̃ chadauxü̃cèx! ¿Rü texéchicünèxã rü texééga ngĩgu ü̱x? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicünèxã nixĩ —ñanagürügü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. 26 Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü woo norü orewa rü taxucürüwama chixexü̃gu nananguxẽẽgü ga duü̃xü̃güpẽ́xewa, yerü meãma nanangãxü̃. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nangeèxgümare yerü naḇaixãchiãẽgü namaã ga yema norü ore.

Chaduchéugü rü Ngechuchuna nacagüe rü ngoxi wena namaxẽ i duü̃xü̃gü

(Mt 22.23-33; Mr 12.18-27)

27 Rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü ga ñuxre ga Chaduchéugü. Rü nümagü nixĩ ga nagu naxĩnüẽxü̃ na tagutáma wena namaxẽxü̃ i yuexü̃. Rü yemacèx Ngechuchuxü̃ ñanagürügü: 28 —Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩchéarü mugüwa rü ñanagürü:

“Ngẽxguma wüxi ya yatü naxmèx ngexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãmèx i ngẽma yutecü i naxü̃mèx, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃cèx nüxü̃́ ya naẽneẽ ya marü yucü”,

ñanagürü ga yema ore. 29 Rü ñanagürügü ta ga Chaduchéugü: —Nayexma ga 7 ga nügüeneẽ. Rü naxãmèx ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. 30 —Rü yexguma naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãmèx ga yema ngecü. Rü guma rü ta nayu, rü nangexacü. 31 —Rü yexguma rü naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãmèx. Rü yemaãcü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽgü rü ngĩmaã naxãmèx ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. 32 —Rü ngĩma rü ta düxwa iyu ga yema nge. 33 Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngecürüücü naxmèx tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü yexguma namaxẽgu rü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ ngĩmaã naxãmèx —ñanagürügü. 34 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ñoma i naãnewa rü yatügü rü nixãmèxgü rü ngexü̃gü rü nixãtegü. 35 —Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanapẽ́xewa mexü̃ na wena namaxẽxü̃ na daxũguxü̃ i naãnewa naxĩxü̃cèx rü nge̱ma rü tãũtáma nixãmèxgü rü ẽ́xna nixãtegü. 36 —Erü nge̱ma rü tagutáma nayue. Rü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá nixĩgü. Rü aixcüma Tupanaxãcügü nixĩgü erü yuwa ínarüdagü. 37 —Rü yema ore ga naĩxãcü ga iy̱auratanücüxǘnechigawa, rü Moĩché tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ rü yuexü̃ rü tá wena na namaxẽxü̃. Erü yema orewa, rü ñanagürü ga Cori ga Tupana:

“Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”,

ñanagürü. 38 —Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx rü woo ñoma i naãnewa nayuegu i duü̃xü̃gü, natürü Tupanacèx rü guxü̃guma namaxẽ —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü ñanagürügü: —Aixcüma meãma nüxü̃ quixu, Pa Ngúexẽẽruü̃x —ñanagürügü. 40 Rü yemawena rü marü namuü̃ẽ ga ṯacüchigacèx Ngechuchuna na nacagüexü̃.

¿Texé nane nixĩ ya Cristu?

(Mt 22.41-46; Mr 12.35-37)

41 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ duü̃xü̃gü nüxü̃ nixugüe rü Cristu rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ? 42-43 —Yerü Dabítama ñaããcü nanaxümatü ga Wiyaegüarü poperawa:

“Tupana rü chorü Cori ya Cristuxü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto, ñu̱xmatáta cuxmẽ́xwa chanangẽxmagüxẽẽ i curü uwanügü na namaã icucuáxü̃cèx!’ ”

ñaããcü nanaxümatü. 44 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —¿Ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu ega nümatama ga Dabí rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü.

Ngechuchu rü nüxü̃ nixu na tama nameãrü maxü̃ã̱xgüxü̃ ga yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃

(Mt 23.1-36; Mr 12.38-40; Lc 11.37-54)

45 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yéma inarüxĩnüẽ ga yexguma Ngechuchu norü ngúexü̃güxü̃ ñaxgu: 46 —¡Pexuãẽgü naxcèx i ngẽma ngúexẽẽruü̃gü i Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃! Erü nümagü rü norü me nixĩ i mexü̃ i naxchirumaã na naxĩãneãxü̃. Rü ítamü̃wa nanaxwèxegü na duü̃xü̃gü meã nüxü̃ rümoxẽgüxü̃. Rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü norü me nixĩ i ãẽ̱xgacügümèxwẽ́xewa na natogüxü̃. Rü õna i taxü̃wa rü ngẽma õnaãrü yoraxü̃tawa ügüxü̃ i nachicacèx nadaugü. 47 —Rü tüxü̃ nawomüxẽẽgüãcüma tüxna nanapuxü̃ ya tümapatagü ya yíxema yutegüxe. Rü ñu̱xũchi nanamèxẽẽ i norü yumüxẽgü na duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃cèx na aixcüma mexü̃gü yiĩgüxü̃. Natürü nümagü tá nixĩ i yexeraãcü napoxcuexü̃ —ñanagürü.

21

Yutecüarü ãmarechiga

(Mr 12.41-44)

1 Rü yexguma tupauca ga taxü̃newa nayexmagu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga ñuxãcü duü̃xü̃gü ga idĩẽruã́xü̃ Tupanana ngĩxü̃ na naxãgüxü̃ ga norü dĩẽru ga tupaucaarü dĩẽruchiü̃wa. 2 Rü ngĩxü̃ nadau ta ga wüxi ga ngecü ga yutecü ga ngearü dĩẽruã̱xcü ga tupaucaarü dĩẽruchiü̃gu taxretachinü ga íraxüchicü ga dĩẽru ngĩxü̃ ixücuchicü. 3 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ñaã ngecü i yutecü i ngearü dĩẽruã̱xcü rü guxü̃ i togü i dĩẽru ngĩxü̃ ixãgüxü̃ãrü yexera ngĩxü̃ ixã. 4 —Erü guxü̃ma i togü rü ngĩxü̃ inaxã i ngema nüxü̃́ íyaxügücü. Natürü ngĩma ngĩxü̃́ natauxyane ngĩxü̃ ixã i gu̱xcüma i ngĩxü̃́ ngexmaxcü i ngĩrü õnatanü —ñanagürü.

Ngechuchu nanaxunagü na tupauca ya taxü̃negu tá napogüexü̃

(Mt 24.1-2; Mr 13.1-2)

5 Rü ñuxre ga norü ngúexü̃gü rü nidexagü nachiga ga tupauca ga taxü̃ne ga ñuxãcü na namexẽchixü̃ ga naxtapü̱x ga nutanaxcèxgü, rü na namexẽchixü̃ ga guxü̃ma ga guma tupaucaarü yemaxü̃gü ga duü̃xü̃gü nüxna ãmarexü̃. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: 6 —Rü nawa tá nangu i ngunexü̃gü i guxü̃netama ya daa tupauca ya nüxü̃ pedauxü̃ne, rü tá nagu napogüe. Rü naxtapü̱xarü nutagü rü taxucütáma nügüétü naxüxüra, rü bai ya wüxi —ñanagürü.

Cuèxruü̃gü i tá nüxü̃ idauxü̃ naxü̃pa na nagúxü̃ i naãne

(Mt 24.3-28; Mr 13.3-23)

7 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ñuxgu tá nixĩ i nangupetüxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃? ¿Rü ṯacüwa tá nüxü̃ tacuèx na nangupetüxü̃ tá i ngẽma? —ñanagürügü. 8 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Pexuãẽgü tá na taxuü̃ma pexü̃ womüxẽẽxü̃cèx! Erü muxũchixü̃ tá chaugu nügü nicu̱xgü rü tá ínangugü rü ñanagürügü tá:

“Choma nixĩ i Cristu, rü paxa tá nagu̱x i naãne”, ñanagürügü tá pexü̃. ¡Natürü tãũtáma nüxü̃́ peyaxõgü! 9 —Rü ngẽxguma tá nüxü̃ pexĩnüẽgu na nügü nadèi̱xü̃ i wüxi i nachiü̃ãne to i nachiü̃ãnemaã, rü ẽ́xna nüxü̃ pexĩnüẽgu na wüxi i nachiü̃ãnewatama rü duü̃xü̃gü rü norü ãẽ̱xgacümaã nügü nadèi̱xü̃, ¡rü tãũtáma peḇaixãchiãẽgü! Erü ngẽmaãcü tá nangupetü i noxrix. Natürü tãũtáma naãneãrü gu̱x nixĩ i ngẽma. 10 —Erü wüxi i ãẽ̱xgacüarü churaragü rü to i ãẽ̱xgacüarü churaragümaã tá nügü nadai. Rü wüxi i nachiü̃ãne rü to i nachiü̃ãnemaã tá nügü nadai. 11 —Rü nümaxü̃ i nachiü̃ãnegüwa rü poraãcü tá naxĩã̱xãchiane, rü poraãcü tá nangu̱x i taiya, rü tá nataxüchi i ḏaaweane. Rü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü i daxũwa i ṯacü i namaã naḇaixãchiexü̃, rü taxü̃ i cuèxruü̃gü. 12 —Natürü naxü̃pa i guxü̃ma i ngẽma rü duü̃xü̃gü tá pexü̃ ínayauxü̃, rü tá pewe ningẽxü̃tanü. Rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa tá pexü̃ nagagü na nge̱ma pexna nacagüxü̃cèx, rü tá pexü̃ napoxcue. Rü nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa tá pexü̃ nagagü, naxcèx na chorü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. 13 —Rü ngẽmaãcü tá pexü̃́ natauxcha na ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ pixuxü̃ i chauchiga. 14 —Rü ngẽxguma tá nge̱ma pexü̃ nagagügu, ¡rü tãxṹ i pexoegaãẽgüxü̃ naxcèx na ṯacümaã tá penangãxü̃xü̃ na pegüétüwa pechogüxü̃cèx! 15 —Erü choma tá pexü̃ charüngü̃xẽẽ na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ṯacümaã penangãxü̃xü̃ i perü uwanügü. Rü nümagü rü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgü na ṯacümaã pexü̃ nangãxü̃güxü̃ i ngẽxguma. 16 —Natürü pema rü woo penatügü, rü peegü, rü peeneẽgü, rü peeyèxgü, rü petanüxü̃gü, rü pemücügü rü tá napeechitaegü na purichíagüxü̃tawa pexü̃ íyaxuaxü̃güxü̃. Rü purichíagü rü tá pexü̃ nadai i ñuxre i pemax. 17 —Rü guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü tá pexchi naxaie, erü choxü̃́ peyaxõgü rü chorü duü̃xü̃gü pixĩgü. 18 —Natürü woo ṯacü pexü̃ üpetügu rü Tupanamẽ́xẽwa tá pengẽxmagü, rü nüma tá pexü̃ ínapoxü̃ rü bai i wüxi i peyae tá inayarütaxu. 19 —Rü ngẽxguma aixcüma peyaxõgüamagu rü tama choxü̃ ípetèxgu, rü tá penayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. 20 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na perü uwanügüarü churaragü Yerucharéü̃xü̃ íchomaẽguãchixü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecuèx na paxa tá nagu napogüexü̃ ya yima ĩãne. 21 —Rü yíxema Yudéaanewa ngẽxmagüxe rü name nixĩ i mèxpǘneãnewa tabuxmü. Rü yíxema Yerucharéü̃wa ngẽxmagüxe rü tanaxwèxe na paxa ítachoxü̃xü̃. Rü yíxema tümaãnewa ngẽxmagüxe rü tama name na ĩãnecèx tawoeguxü̃. 22 —Erü ngẽma ngunexü̃gügu tá ínangu i Tupanaãrü poxcu. Rü ngẽmaãcü tá nayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma norü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃. 23 —Rü ngẽma ngunexü̃gügu rü tá poraãcü tüxü̃́ naguxcha ya yíxema ngexegü ya iitacharaü̃güxe rü yíxema imaĩxãcügüxe. Erü tá nangẽxma i taxü̃ i ngúxü̃, rü Tupana rü poraãcü tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü. 24 —Rü ñuxre, rü tá norü uwanügü taramaã nanadai. Rü togü, rü tá ínanayauxü̃ na to i nachiü̃ãnewa nagagüãxü̃cèx. Rü ñu̱xũchi i ngẽma norü uwanügü rü tá nagu napogüe ya yima ĩãne ya Yerucharéü̃. Rü ngẽmaãcü tá nangupetü ñu̱xmatáta nawa nangu na Tupana ínamuxü̃xü̃ i nge̱ma.

Tupana Nanearü taeguchiga

(Mt 24.29-35, 42-44; Mr 13.24-37)

25 —Rü ngexguma rü tá nango̱x i cuèxruxü̃gü. Rü üèxcü rü tauemacü rü woramacurigü rü tá nixĩgachitanü i nachicawa.. Rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüwa rü duü̃xü̃gü rü tá nanaxi̱xãchiãẽtanü rü tá naḇaixãchiãẽgü namaã na poraãcü naxãũgaãchixü̃ i taxü̃ i taxtü rü norü yuapegü. 26 —Rü duü̃xü̃gü rü norü muü̃maã tá inayayiãxẽ i ngẽxguma nüxü̃ nadaugu i ngẽma üpetüchaü̃xü̃ i ñoma i naãnewa. Erü woo guxü̃ma i ṯacü i daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü tá naxĩã̱xãchitanü rü tá nu ne nanaxĩmare. 27 —Rü ngẽxguma rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x rü tá choxü̃ nadaugü i ngẽxguma wüxi i caixanexü̃gu ícharüxĩ̱xgu rü núma chaxũxgu namaã i chorü pora rü üüne. 28 —Rü ngẽxguma inaxügügu na naxüpetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü name nixĩ na petaãẽgüxü̃ rü meã pedaunagüxü̃, erü paxa tá íchangu na pexü̃ íchanguxü̃xẽẽxü̃cèx —ñanagürü. 29 Rü yemawena rü wüxi ga ore ga cuèxruü̃xü̃ namaã nixu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —¡Dücèx penangugü i iguera, rü ẽ́xna ngẽxü̃rüüxü̃mare i to i naĩgü! 30 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na ngexwaca naxüátüxü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ pecuèx na paxa tá taunecü na yiĩxü̃. 31 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecuèx na yimama yiĩxü̃ ya Tupana na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 32 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃ rü tá ningu naxü̃pa na nayuexü̃ i duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃. 33 —Daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne rü tá nagu̱x. Natürü chorü ore rü tagutáma inayarüxo. 34 —¡Pexuãẽgü na tama ṯacü rü chixexü̃gagu düxwa nüxü̃ perüxoexü̃ na peyaxõgüxü̃! Rü ngẽmacèx penaxwèxe na pegüna pedaugüxü̃ na tama pengãxẽxü̃ rü ẽ́xna ñoma i naãneãrü ngúchaü̃guama na perüxĩnüẽxü̃. Erü ngürüãchi ngẽmagu íperüxĩnüẽyane tá pexü̃ íchayaḇaixgü. 35 —Rü ñoma wüxi ya yüta ya ngürüãchi ṯacü iyaxúnerüü̃ tá nixĩ naxcèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i ngẽxguma wenaxãrü núma chaxũxgu. 36 —Rü ngẽmacèx name nixĩ i pegü ípemexẽẽgü. ¡Rü guxü̃guma peyumüxẽgü na ngẽmaãcü tama pexü̃ naxüpetüxü̃cèx i ngẽma ãũcümaxü̃gü, rü aixcüma pimexü̃cèx i ngẽxguma chopẽ́xewa pengugügu! —ñanagürü ga Ngechuchu. 37 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gügu rü tupauca ga taxü̃newa nayexma ga Ngechuchu, rü duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. Rü chütacü rü guma Mèxpǘne ga Oríbunecügu ãe̱ganegu nayapeexü̃. 38 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü pèxmamaxü̃chi tupauca ga taxü̃newa nangugüxü̃ na Ngechuchuxü̃ naxĩnüẽxü̃cèx.

22

Ãẽ̱xgacügü naxcèx nadaugü na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃

(Mt 26.1-5, 14-16; Mr 14.1-2, 10-11; Cu 11.45-53)

1 Rü marü ningaica ga Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga ga nagu nangõ̱xgüãxü̃ ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃. 2 Rü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü naxcèx nadaugü ga ñuxãcü duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ na yamèxgüxü̃, yerü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ. 3 Rü yexguma ga Chataná rü Yuda ga Icariútegu nangaxi. Rü nüma ga Yuda rü yema 12 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga imugüxü̃tanüxü̃chirẽ́x nixĩ. 4 Rü nüma ga Yuda rü ínayadau natanüwa ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacügü. Rü namaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü na natauxchaxü̃ ga Ngechuchuxü̃ na yayauxgüxü̃cèx. 5 Rü nümagü ga yema ãẽ̱xgacügü rü nataãẽgü. Rü dĩẽru Yudana ngĩxü̃ naxuaxü̃gü. 6 Rü Yuda rü ngixü̃ nayaxu ga yema dĩẽru. Rü inanaxügü ga naxcèx na nadauxü̃ ga ñuxãcü duü̃xü̃güechita Ngechuchuxü̃ na yayauxgüxü̃ ga ãẽ̱xgacügü.

Üpetüchigaarü õnawa nachibü ga Cori

(Mt 26.17-29; Mr 14.12-25; Cu 13.21-30; 1 Co 11.23-26)

7 Rü nawa nangu ga yema petaarü ngunexü̃ ga nagu nangõ̱xgüãxü̃ ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃. Rü yema nixĩ ga ngunexü̃ ga nagu carneruxacü yamèxgüxü̃ naxcèx ga Üpetüchigaarü peta. 8 Rü Ngechuchu nanamu ga Pedru rü Cuáü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Peyamexẽẽ̱x i tórü õna i Üpetüchigacèx! —ñanagürü. 9 Rü nümagü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nixĩ i cunaxwèxexü̃ na tanamexẽẽxü̃? —ñanagürügü. 10 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽxguma Yerucharéü̃wa pengugügu rü ngẽxma tá nüxü̃ peyangau i wüxi ya yatü i wüxi i tü̃xü̃ i dexámaã ããcuxcü ngĩxü̃ ingexü̃. ¡Rü nawe perüxĩ ñu̱xmatáta napatawa pengugü! 11 —¡Rü yima ĩpata ya nagu yaxücune ya yima yatü, rü yima ĩãrü yoramaã nüxü̃ pixu rü ñapegügü nüxü̃:

“Torü ngúexẽẽruü̃ rü nüxü̃ nacuáxchaü̃ na ngẽxü̃rüüxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma ucapu i norü ngúexü̃gümaã tá nawa nachibüxü̃ i Üpetüchigaarü õnacèx”, ñapegügü nüxü̃! 12 —Rü tá pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i wüxi i ucapu i taxü̃ i marü mexẽẽxü̃ i norü daxũchiü̃wa ngẽxmaxü̃. ¡Rü ngẽmawa tá penamexẽẽ i ngẽma õna i Üpetüchigacèx ixĩxü̃! —ñanagürü nüxü̃. 13 Rü yéma naxĩ ga nümagü rü nüxü̃ inayangaugü ga guxü̃ma yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü yéma nanamexẽẽgü ga õna ga Üpetüchigacèx ixĩxü̃. 14 Rü yexguma nawa nanguxgu ga ora ga na nachibüexü̃, rü mechawa narüto ga Ngechuchu namaã ga norü ngúexü̃gü. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Ñuxãcü poraãcü choxü̃́ nangúchaü̃ na pemaã chachibüxü̃ i ñaã Üpetüchigaarü õnawa naxü̃pa na chayuxü̃. 16 —Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü tãũtáma wenaxãrü Üpetüchigaarü õnawa chachibü, ñu̱xmatáta chowa yangu i ngẽma Tupana naxwèxexü̃ —ñanagürü. 17 Rü yexguma nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃. Rü Tupanana moxẽ naxãxĩra, rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¡Peyaxaxü ya daa binu, rü pegümaã pengau! 18 —Erü pemaã nüxü̃ chixu rü tagutáma wena chayaxaxü ya binu ñu̱xmatáta nawa nangu na pecaduarü ütanücèx chayuxü̃ na aixcüma pemaã inacuáxü̃cèx ya Tupana —ñanagürü. 19 Rü nanayaxu ta ga pãũ, rü Tupanana moxẽ naxcèx naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu, rü norü ngúexü̃güna nanaxã. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ñaã pãũ rü chaxune i pexcèx yuxü̃chiga nixĩ. ¡Rü ñaãwena rü ñaãcü tá penaxü na choxna pecuèxãchiexü̃cèx! —ñanagürü. 20 Rü marü chibüwena rü to ga pochiyu ga binumaã ããcuxü̃ norü ngúexü̃güna naxã, rü ñanagürü: —Daa binu rü Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ãrü cuèxruü̃ nixĩ. Rü chaugü ya pexcèx ibacüwa Tupana pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma norü uneta. 21 —Natürü ngẽma yatü i chauechita ãẽ̱xgacügüna choxü̃ muxchaü̃xü̃, rü nuã mechawa tamaã narüto i ñu̱xmax. 22 —Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü Chaunatü ixunetaxü̃rüü̃ tá chayu. Natürü wüxi i ngechaü̃xü̃chi tá nixĩ naxcèx i ngẽma yatü i ãẽ̱xgacügüna choxü̃ muxü̃. 23 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü inanaxügüe ga nügüna na nacagüexü̃, rü ñanagürügü: —¿Texé tá tixĩ ya yíxema naẽchita ãẽ̱xgacügüna namuxẽ? —ñanagürügü.

Norü ngúexü̃gü rü nügüna nacagüe na texé tá tixĩxü̃ ya guxãxü̃ rüyexeraxe i natanüwa

24 Rü yexguma ga yema ngúexü̃gü rü nügümaã niporagatanücüü nachiga na texé tá tiĩxü̃ ya natanüwa guxããrü yexera ixĩxẽ. 25 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ñoma i naãnewa rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü, rü poraãcü norü duü̃xü̃güxü̃ namugü. Rü ñu̱xũchi nügü yaxugügu rü norü duü̃xü̃güarü dauruü̃ i mexü̃gü nixĩgü. 26 —¡Natürü pema rü tãũtáma ngẽxgumarüü̃ pixĩgü! Rü ngẽxguma texé naxwèxegu na guxããrü yexera tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ na tügü ítarüxíraxü̃ i guxü̃ma i tümamücügütanüwa. Rü texé naxwèxegu na peeru tiĩxü̃ i petanüwa, rü name nixĩ i noxri rü guxããrü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩ. 27 —Rü ñoma i naãnewa rü corigü rü mechawa narütogü na nachibüexü̃cèx, rü norü duü̃xü̃gü nixĩ i ngẽma naxcèx õna ixüxü̃ rü nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. Natürü tatanüwa rü tama ngẽmaãcü nixĩ, erü choma i perü cori na chiĩxü̃ rü perü ngü̃xẽẽruü̃ chixĩ. 28 —Rü pemagü nixĩ ga guxü̃guma chauxü̃tawa peyexmagüxü̃ ga yexguma ngúxü̃ chingexgu. 29 —Rü ngẽmacèx i choma rü ãẽ̱xgacügüxü̃ pexü̃ chixĩgüxẽẽ yema chaunatü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ ingucuchixẽẽxü̃rüü̃. 30 —Rü ngẽmaãcü ãẽ̱xgacü íchixĩxü̃wa rü chomaã tá pechibüe rü tá pexaxegü. Rü ãẽ̱xgacüchicawa tá perütogü na norü maxü̃cèx nüxna pecagüxü̃ i guxü̃ma i Yudíugü —ñanagürü.

Ngechuchu nüxü̃ nixu na Pedru tá nügü icúxü̃ na norü ngúexü̃ yiĩxü̃

(Mt 26.31-35; Mr 14.27-31; Cu 13.36-38)

31 Rü Pedruxü̃ ñanagürü ta ga Cori ga Ngechuchu: —Pa Pedrux, Chataná rü pexcèx ínaca na chixexü̃maã poraãcü pexü̃ naxüxü̃cèx. 32 —Natürü choma rü Chaunatüxü̃ cuxcèx chacèèxü̃ na taguma nüxü̃ curüxoxü̃cèx na cuyaxõxü̃. Rü ngẽmacèx i cumax, Pa Pedru, rü ngẽxguma chauxcèx cutaeguxgu, rü chanaxwèxe i nüxü̃ curüngü̃xẽẽ i cumücügü na nümagü rü yaxõgüechaãxü̃cèx —ñanagürü. 33 Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Corix, choma rü marü íchamemare na wüxigu cumaã na chapoxcuxü̃ rü ẽ́xna wüxigu cumaã na chayuxü̃ —ñanagürü. 34 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Pedrux, cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatama i chütaxü̃gu naxü̃pa na otá ic̱axü̃, rü cuma rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá nüxü̃ quixu na tama choxü̃ cucuáxü̃ —ñanagürü.

Marü ningaica ga na guxchaxü̃gü nüxü̃ üpetüxü̃

35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —Yexguma pexü̃ chimugügu ngearü chocaã̱xgüxemaã rü ngearü dĩẽruã̱xgüxemaã rü ngearü chapatuã̱xgüxemaã, ¿rü ṯacü pexü̃́ taxuxü̃ ga yexguma? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Taxuü̃ma —ñanagürügü. 36 Rü yexguma norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü ga Ngechuchu: —Natürü ñu̱xma rü texé ya petanüwa ya chocaã́xẽ rü tanaxwèxe na ítayangexü̃ i tümaãrü choca rü tümaãrü dĩẽruchixü̃ rü ta. Rü ngẽxguma texé ngearü taraã̱xgu rü tanaxwèxe i namaã tataxe i tümaãrü gáuxü̃chiru na tümaãrü poxü̃ruü̃ i taracèx tataxexü̃cèx. 37 —Erü pemaã nüxü̃ chixu rü chauchiga nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Wüxi i máẽtaxü̃rüü̃ tá nanapoxcugü rü tá nayamèxgü”,

ñaxü̃. Erü guxü̃ma i ngẽma chauchiga ümatüxü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü aixcüma ngẽmaãcü tá ningu —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü ñanagürügü: —Pa Corix, nuã nangẽxma i taxre i tara —ñanagürügü. Rü nüma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Marü ningu i ngẽma —ñanagürü.

Ngechuchu rü Yechemaníwa nayayumüxẽ

(Mt 26.36-46; Mr 14.32-42)

39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínaxũxũ ga guma ĩãnewa. Rü Oríbunecüarü Mèxpǘnewa naxũ, yerü woetama nacüma nixĩ ga yéma na naxũũxü̃xü̃. Rü norü ngúexü̃gü rü ta nawe narüxĩ. 40 Rü yexguma yema nachicawa nanguxgu, rü norü ngúexü̃güxü̃ ñanagürü: —¡Tupanana naxcèx pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na tama Chatanáãrü ügagu chixexü̃gu pey̱ixü̃cèx! —ñanagürü. 41 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéamaxü̃ra 50 ga metruwa norü ngúexü̃güna naxũ. Rü yexma nacaxã́pü̱xü rü nayumüxẽ. 42 Rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ngẽxguma cuma cunaxwèxegu, ¡rü nüxna choxü̃ ínanguxuchixẽẽ i ñaã ngúxü̃ i tá choxü̃ üpetüxü̃! Natürü chanaxwèxe i cunaxü i curü ngúchaü̃ rü tama i choxrü —ñanagürü. 43 Rü yexguma wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü naxcèx nango̱x, rü nanaporaxẽẽ. 44 Rü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽ ga Ngechuchu, rü yemacèx yexeraãcü nayumüxẽ. Rü yema na naxi̱xãchiãẽxü̃maã poraãcü nanaxaiyaãchi. Rü guma norü aiyacümaã nichuruxü̃ne. Rü ñoma nagü waixü̃müãnewa ichuruxü̃rüü̃ nixĩ ga norü aiyacü. 45 Rü yema ínayumüxẽxü̃wa rü inachi ga Ngechuchu, rü norü ngúexü̃gütanüwa naxũ. Rü nüxü̃ inayangau ga na ínapeexü̃ yerü norü ngechaü̃maã düxwa nayaxtae. 46 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ípepee? ¡Íperüdagü rü Tupanana naxcèx pec̱a na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na tama Chatanáãrü ügagu chixexü̃gu pey̱ixü̃cèx! —ñanagürü.

Ngechuchuxü̃ niyauxgü

(Mt 26.47-56; Mr 14.43-50; Cu 18.2-11)

47 Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma nangugü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü Yuda ga Ngechuchuarü ngúexü̃chirẽ́x ixĩxü̃ nixĩ ga naxũpẽ́xexü̃. Rü Ngechuchucèx nixũ na nüxü̃ nachúxãcüma nüxü̃ namoxẽxü̃cèx. 48 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Pa Yudax, ¿tü̱xcüü̃ wüxi i chúxumaã cuchauechitae? —ñanagürü. 49 Rü yema togü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga naxü̃tawa yexmagüxü̃, rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema ngupetüxü̃ rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿cunaxwèxexü̃ na taramaã tanadèi̱xü̃? —ñanagürügü. 50 Rü wüxi ga Ngechuchuarü ngúexü̃ rü paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃xü̃ nanapi̱xẽẽ, rü ínanadae ga norü tügünechinü. 51 Natürü Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Ngexrüma na pegü namaã pedèi̱xü̃! —ñanagürü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü yema yatü ga ídaechinüxü̃xü̃ ningõgü, rü nanamexẽẽ. 52 Rü Ngechuchu namaã nidexa ga yema ãẽ̱xgacügü ga norü yauxwa yéma ĩxü̃. Rü yema ãẽ̱xgacügütanüwa nayexmagü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacügü, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ taragü rü naĩxmenèxãgümaã chauxcèx nuã pexĩ ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ chiĩxü̃rüü̃? 53 —Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu ga yexguma petanüwa chayexmagu ga tupauca ga taxü̃newa, rü tama choxü̃ piyauxgü. Natürü marü nawa nangu na pexü̃́ natauxchaxü̃ na choxü̃ piyauxgüxü̃, erü ñoma nixĩ i ora na naporaxü̃ i Chataná —ñanagürü.

Pedru inayacu̱x na Ngechuchuxü̃ nacuáxü̃

(Mt 26.57-58, 69-75; Mr 14.53-54, 66-72; Cu 18.12-18)

54 Rü Ngechuchuxü̃ niyauxgü, rü paigüarü ãẽ̱xgacüpatawa nanagagü. Rü Pedru rü nawe narüxũ, natürü yaxü̃guma nüxü̃́ nixũchigü. 55 Rü yéma paigüarü ãẽ̱xgacüpataèxtüarü ngãxü̃wa, rü purichíagü nanaxügü ga wüxi ga üxü. Rü nüxü̃ ínachomaẽguãchi. Rü Pedru rü ta yéma natanüwa narüto. 56 Rü yexguma yéma üxücutüwa nato̱xgu ga Pedru, rü wüxi ga ngecü ga ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ nüxü̃ idau. Rü meãma nüxü̃ idawenü, rü ngĩgürügü: —Ñaã yatü rü Ngechuchutanüxü̃ nixĩ —ngĩgürügü. 57 Natürü Pedru rü tama nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga yema ore, rü ñanagürü: —Pa Ngecüx, choma rü tama nüxü̃ chacuèx ya yima Ngechuchu —ñanagürü. 58 Natürü yixcamaxü̃ra rü to ga duü̃xü̃ Pedruxü̃ nadau, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü ta Ngechuchutanüxü̃ quixĩ —ñanagürü. Natürü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama nixĩ, Pa Yatüx. Tama natanüxü̃ chixĩ —ñanagürü. 59 Rü wüxi ga ora ngupetüguwena rü to ga duü̃xü̃ rü nüxĩ ñanagürüama: —Aixcümaxü̃chi ñaã yatü rü Ngechuchutanüxü̃ nixĩ, erü Gariréaanecü̱̃ã̱x nixĩ —ñanagürü. 60 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü: —Pa Yatüx, tama nüxü̃ chacuèx na ṯacüchigaxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. Rü yexgumatama Pedru íidexayane rü nica ga otá. 61 Rü yexguma ga Cori ga Ngechuchu rü Pedrucèx nügü ínidau. Rü nüma ga Pedru rü nüxna nacuèxãchi ga yema ore ga Cori ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃:

“Ñomatama i chütaxü̃gu naxü̃pa na otá ic̱axü̃, rü tomaẽ̱xpü̱xcüna taxũtáma cugü quixu na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃”, ñaxü̃. 62 Rü yexguma ga Pedru rü ínaxũxũ ga yéma. Rü poraãcüxüchi naxaxu.

Ngechuchugu nidaux- cüraü̃gü

(Mt 26.67-68; Mr 14.65)

63 Rü yema yatügü ga Ngechuchuna daugüxü̃, rü nagu nidauxcüraü̃gü, rü nüxna nanac̱uaixcagüxü̃. 64 Rü nayadüxétügü, rü nachiwegu nidagügü, rü ñanagürügü: —¡Nüxü̃ nacuèx na texé cuxü̃ na idagüxü̃! —ñanagürügü. 65 Rü muxü̃ma ga to ga ore ga chixexü̃ namaã nixugüe.

Ãẽ̱xgacügü ga tacügüpẽ́xewa nanagagü ga Ngechuchu

(Mt 26.59-66; Mr 14.55-64; Cu 18.19-24)

66 Rü yexguma yangunegu rü nangutaquẽ́xegü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü ñu̱xũchi norü purichíagüxü̃ namu na napẽ́xewa Ngechuchuxü̃ nagagüxü̃cèx. Rü yéma Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: 67 —Toma rü nüxü̃ tacuáxchaü̃ rü cuma quiĩxü̃ i Cristu rü ẽ́xna tama. ¡Tomaã cugü ixu! —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽxguma chi pemaã nüxü̃ chixuxgu na choma chiĩxü̃ i Cristu, rü tãũ chima choxü̃́ peyaxõgü. 68 —Rü ngẽxguma chi pexna chacaxgu na ṯacücèx choxna pec̱axü̃, rü tãũ chima choxü̃ pengãxü̃ga, rü tãũ chima choxü̃ pingẽ́xgü. 69 —Natürü ñu̱xmawena rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü Chaunatü ya Tupana ya poracüxü̃tawa tá changẽxma —ñanagürü. 70 Rü yexguma guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ẽ́xna cuma quiĩxü̃ i Tupana Nane? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃. Tupana Nane chixĩ ngẽxgumarüü̃ i pematama nüxü̃ pixuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 71 Rü yexguma nügümaã ñanagürügü ga yema ãẽ̱xgacügü: —Ñu̱xma rü marü taxucèxma naxcèx tadau i to i duü̃xü̃gü i nüxü̃ ixuxü̃ i ñaã yatüchiga. Erü yixematama marü naã̱xwatama nüxü̃ taxĩnüẽ i norü ore na ñuxũ ñaxü̃ —ñanagürügü.

23

Piratupẽ́xewa nayexma ga Ngechuchu

(Mt 27.1-2,11-14; Mr 15.1-5; Cu 18.28-38)

1 Rü guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü rü inachigü, rü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x ga Piratuxü̃tawa Ngechuchuxü̃ nagagü. 2 Rü yéma Piratupẽ́xewa inanaxügüe ga Ngechuchuxü̃ na yaxugüexü̃. Rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü nüxü̃ itayangaugü na cumaã nanuẽxẽẽãxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü tomaã nüxü̃ nixu na tama namexü̃ na ãẽ̱xgacü ya Dumawa ngẽxmacüaxü̃́ na tanaxütanüxü̃. Rü nügü nixu na nüma na yiĩxü̃ i torü ãẽ̱xgacü i Cristu —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Piratu rü Ngechuchuna naca rü ñanagürü: —¿Cuma quiĩxü̃ i Yudíugüarü ãẽ̱xgacü? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü, ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ chixĩ i chomax —ñanagürü. 4 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü togü ga duü̃xü̃gü: —Chauxcèx rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü i ñaã yatü —ñanagürü. 5 Natürü nümagü rü yexeraãcü Ngechuchuxü̃ nixugüeama, rü ñanagürügü: —Nüma rü guxü̃ i Yudéaanewa nanangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na cuxchi naxaiexü̃cèx. Rü Gariréaanewa inanaxügü ga yemaãcü na duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽxü̃, rü ngẽmaãcü nanaxü ñu̱xmata núma Yudéaanewa nangu —ñanagürügü.

Erodepẽ́xewa nayexma ga Ngechuchu

6 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Piratu, rü duü̃xü̃güna naca rü ngoxi Gariréaanecü̱̃ã̱x yixĩ ga Ngechuchu. 7 Rü yexguma Piratu nüxü̃ ĩnügu ga aixcüma Gariréaanecü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ãẽ̱xgacü ga Erodexü̃tawa nanamu, yerü Yerucharéü̃wa nayexma ga Erode ga yexguma. 8 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu ga Erode rü nataãẽxü̃chi. Yerü nuxcümama poraãcü nüxü̃ nadauxchaü̃, yerü ü̃paacü nüxü̃ naxĩnü ga nachiga. Rü ínananguxẽẽ na Ngechuchuxü̃ nadauxchaü̃xü̃ na napẽ́xewa naxüãxü̃ ga wüxi ga mexü̃ ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 9 Rü muẽ̱xpü̱xcüna Ngechuchuna naca ga Erode. Natürü Ngechuchu rü tama nanangãxü̃. 10 Rü yéma nayexmagü ta ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü nümagü rü poraãcü Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃gü. 11 Rü yexguma ga Erode rü norü churaragü rü poraãcü chixri Ngechuchumaã nachopetü. Rü nagu nidauxcüraü̃gü. Rü ñu̱xũchi wüxi ga ãẽ̱xgacüchirugu nayacu̱xẽẽgü na yemaãcü nüxü̃ nacugüexü̃cèx. Rü yemawena Piratuxü̃ta wenaxãrü Ngechuchuxü̃ namu ga Erode. 12 Rü woo ü̃paacü ga Piratu rü Erodemaã nügüchi na naxaiexü̃, natürü yema ngunexü̃gu nixĩ ga nügümaã nangüxmüẽxü̃.

Piratu rü Ngechuchumaã nanaxuegu na nayuxü̃cèx

(Mt 27.15-26; Mr 15.6-15; Cu 18.39-19.16)

13 Rü yexguma ga Piratu rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü, rü togü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃. 14 Rü Piratu ñanagürü nüxü̃: —Pema nuã chauxcèx penaga i ñaã yatü, rü nüxü̃ pixu na chomaã nanuẽxẽẽãxü̃ i duü̃xü̃gü. Natürü pepẽ́xewa nüxna chaca i ngẽmachiga rü ñu̱xma rü marü nüxü̃ pedau na taxuü̃ma nawa ichayangauxü̃ i ngẽma chixexü̃ i naxcèx ípenaxuaxü̃xü̃. 15 —Rü Erode rü ta taxuü̃ma nawa inayangau i ngẽma chixexü̃, rü ngẽmacèx wenaxãrü taxcèx nanamuẽgu. Rü dücax, taxuü̃ma i chixexü̃ naxü na ngẽmagagu nayuxü̃cèx. 16 —Rü ngẽmacèx chorü churaragüxü̃ tá chamu na nac̱uaixgüãxü̃cèx, rü ñu̱xũchi tá chayangẽ́x —ñanagürü. 17 Rü nüma ga Piratu rü guxü̃guma ga yexguma yema petawa nanguuü̃xgu rü duü̃xü̃güxü̃ nataãẽxẽẽchaü̃ namaã ga na yangéãxü̃ ga wüxi ga yatü ga poxcuxü̃. 18 Natürü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü wüxigu inanaxügüe ga aita na naxüexü̃. Rü ñanagürügü: —¡Napoxcu i ngẽma Ngechuchu! ¡Rü Barabáxü̃ waxi ínanguxuchixẽẽ! —ñanagürügü. 19 Rü yema Barabá rü napoxcu yerü ü̃paacü Yerucharéü̃wa ãẽ̱xgacümaã nananuẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi namáẽta. 20 Natürü ga Piratu rü wenaxãrü duü̃xü̃gümaã nidexa, yerü nüma rü Ngechuchuxü̃ ningéxchaü̃. 21 Natürü ga duü̃xü̃gü rü yexeraãcü aita naxüe rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! ¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. 22 Rü Piratu norü tomaẽ̱xpü̱xcüna duü̃xü̃gümaã nidexa, rü ñanagürü: —Dücèx, ¿ṯacü rü chixexü̃ ẽ́xna naxü? Choma rü taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa ichayangau na ngẽmacèx chanayuxẽẽxü̃. Rü chorü churaragüxü̃ tá chamu na nac̱uaixgüãxü̃cèx, rü ñu̱xũchi tá chayangẽ́x —ñanagürü. 23 Natürü nümagü ga duü̃xü̃gü rü yexeraãcü aita naxüeama, rü naxcèx ínacagü na curuchawa yapotaãxü̃cèx. Rü yema na nayexeragüamaxü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü düxwa ga Piratu rü duü̃xü̃güga naxĩnü. 24 Rü nüma ga Piratu rü norü churaragüxü̃ namu na naxügüãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü naxwèxegüxü̃. 25 Rü Barabáxü̃ ningẽ́x, yerü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü naxcèx ícagüxü̃. Rü yema Barabá nixĩ ga poxcuxü̃ naxcèx na duü̃xü̃güxü̃ ãẽ̱xgacümaã nanuẽxẽẽxü̃ rü namáẽtaxü̃. Rü yexguma ga Piratu rü duü̃xü̃güna Ngechuchuxü̃ namu na namaã naxügüãxü̃cèx ga yema nümagü nanaxwèxegüxü̃.

Ngechuchuxü̃ curuchawa nipotagü

(Mt 27.32-44; Mr 15.21-32; Cu 19.17-27)

26 Rü yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nigagü na curuchawa yanapotagüãxü̃cèx. Rü yexguma Ngechuchuxü̃ yagagüyane, rü yexma namagu nüxü̃ nangaugü ga wüxi ga yatü ga Chirenecü̱̃ã̱x ga naãnewa ne ũcü. Rü Chimáũ nixĩ ga nae̱ga. Rü Chimáũxü̃ niyauxgü ga duü̃xü̃gü, rü naãtügu ngĩxü̃ naxünagügü ga curucha na Ngechuchuwe ngĩxü̃ nangexü̃cèx. 27 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ. Rü yema duü̃xü̃gütanüwa nayexmagü ga muxü̃ma ga ngexü̃gü ga auxexü̃ rü aita üexü̃, yerü Ngechuchucèx nangechaü̃gü. 28 Natürü ga Ngechuchu rü yema ngexü̃güxü̃ nadawenü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngecügüx, Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ¡tãxṹ i chauxcèx pexauxexü̃, natürü pegücèxtama pexauxe rü pexacügücèx! 29 —Erü nawa tá nangu i ngunexü̃gü i nagu ñagüxü̃ tá i duü̃xü̃gü:

“Tataãẽgü ya yíxema ngeã̱xta ya taxuacüma ãxãcügüxe, rü taguma tacharaü̃güxe, rü taguma maĩxãcügüxe, erü taxucatáma tümaxãcügücèx taxauxe”, ñagüxü̃. 30 —Rü ngẽxguma i duü̃xü̃gü rü tá mèxpǘnegüxü̃ nacèèxü̃gü rü ñanagürügü tá:

“¡Toétügu rübuemü!” ñanagürügü tá. Rü tá ngüchitaerugüxü̃xü̃ nacèèxü̃gü, rü ñanagürügü tá:

“¡Toxü̃ idüxétügü!” ñanagürügü tá. 31 —¿Erü ñuxãcü tá namaã nachopetü i ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma chixexü̃ ügüxü̃, ega ñaã chixexü̃ chomaã naxügügu na woo taxuü̃ma i chixexü̃ chaxüchiréxü̃? —ñanagürü ga Ngechuchu. 32 Rü yéma nanagagü ta ga taxre ga máẽtagüxü̃ na Ngechuchurüü̃ curuchawa yanapotagüãxü̃cèx. 33 Rü yexguma nawa nangugügu ga yema nachica ga Duü̃xẽẽruchinèxãgu ãe̱gaxü̃, rü yéma curuchawa Ngechuchuxü̃ nipotagü. Rü yema taxre ga máẽtagüxü̃ rü ta Ngechuchurüü̃ curuchawa nipotagü, wüxi ga norü tügünecüwawa rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 34 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ curuchawa íyapotagüyane, rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Pa Chaunatüx, ¡nüxü̃ nangechaü̃ i ñaã duü̃xü̃gü, erü tama nüxü̃ nacuèxgü na ṯacü rü chixexü̃ naxüexü̃! —ñanagürü. Rü yema churaragü rü nanade ga Ngechuchuchiru. Rü ñu̱xũchi wüxi ga dĩẽru ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na texéarü tá yiĩxü̃ ga yema Ngechuchuchiru. 35 Rü duü̃xü̃gü rü yéma inarüdaunü. Natürü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nacugüe, rü ñanagürügü: —Nüma rü togüxü̃ namaxẽxẽẽ. ¡Ẽcü, ñu̱xma rü nügütama namaxẽẽ ega aixcüma Cristu ya Tupana nüxü̃ unetacü yixĩgu! —ñanagürügü. 36 Rü yema churaragü rü ta Ngechuchuxü̃ nacugüe. Rü naxü̃tawa naxĩ, rü nüxna nanaxã ga binu ga üxchiücü. 37 Rü ñanagürügü nüxü̃: —Ega Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ya tacü quixĩgu, ¡rü cugütama rüngü̃xẽẽ i ñu̱xmax, na ícunguxuchixü̃cèx! —ñanagürügü. 38 Rü norü curuchatapẽ́xewa nipota ga wüxi ga mürapewaxacü ga ãe̱gatachinüxü̃ ga Griégugügawa rü Dumacü̱̃ã̱xgügawa rü Yudíugügawa ümatüxü̃ ga ñaxü̃: —Daa nixĩ ya Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü ya Tacüxüchi —ñaxü̃. 39 Rü wüxi ga yema máẽtaxü̃ ga naxrüü̃ curuchawa ipotaxü̃ rü Ngechuchumaã naguxchiga, rü ñanagürü: —Ega aixcüma Cristu quixĩgu, ¡rü cugütama rüngü̃xẽẽ na ícunguxuchixü̃cèx, rü toxü̃ rü ta rüngü̃xẽẽ na ítanguxü̃xü̃cèx! —ñanagürü. 40 Natürü ga yema to ga máẽtaxü̃ rü namücüxü̃ ínangaxüchiama, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü naxrüü̃ na curuchawa quipotachiréxü̃, ¿rü ngẽxguma rü ta tama Tupanaxü̃ cumuü̃xü̃? 41 —Yixema rü name nixĩ na ipoxcuexü̃ erü tagagutama nixĩ i ngúxü̃ ingegüxü̃ erü ngẽma nixĩ i tórü natanü naxcèx ga yema chixexü̃ ga ixügüxü̃. Natürü daa yatü rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü —ñanagürü. 42 Rü yexguma ga yema máẽtaxü̃ rü ñanagürü: —Pa Ngechuchux, ¡choxna nacuèxãchi i ngẽxguma wenaxãrü núma cuxũxgu rü ãẽ̱xgacüxü̃ ícunguxgu! —ñanagürü. 43 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü ñomatátama i ngunexü̃gu chomaã cungẽxma i mexẽchixü̃ i naãnewa —ñanagürü.

Nayu ga Ngechuchu

(Mt 27.45-56; Mr 15.33-41; Cu 19.28-30)

44 Rü yexguma tocuchiwa nanguxgu rü guxü̃wama naxẽãne ñu̱xmata tomaẽ̱xpü̱xarü orawa nangu ga yáuanecü. 45 Rü ga üèxcü rü nixo. Rü tupauca ga taxü̃neãrü tüyemachiü̃xü̃ rü ngãxü̃gu narügaute. 46 Rü yexguma ga Ngechuchu rü poraãcü aita naxü rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, cuxmẽ́xwa chanangẽ́x i chauãẽ —ñanagürü. Rü yema ñaxguwena rü nayu. 47 Rü yexguma yema churaragüarü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x nüxü̃ dèu̱xgu ga yema ngupetüxü̃, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃, rü ñanagürü: —Aixcüma ñaã yatü rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü —ñanagürü. 48 Rü guxü̃ma ga yema togü ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü poraãcü nangechaü̃güãcüma napatacèx nawoegu. 49 Natürü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga aixcüma Ngechuchuxü̃ cuèxgüxü̃ rü yaxü̃wa- tama nüxü̃ narüdaunü ga yema ngupetüxü̃. Rü yema duü̃xü̃gütanüwa ta iyexmagü ga yema ngecügü ga Ngechuchuwe rüxĩcü ga yexguma Gariréaanewa ne naxũxgu.

Ngechuchu rü naxmaü̃gu nayanaxücuchigü

(Mt 27.57-61; Mr 15.42-47; Cu 19.38-42)

50 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Yudéaanewa yexmane ga ĩãne ga Arimatéacü̱̃ã̱x, rü Yúche nixĩ ga nae̱ga. Rü nüma rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügütanüwa naxü, natürü namecüma rü meã namaxü̃. 51 Rü nüma rü poraãcü ínananguxẽẽ na ínanguxü̃ ga Tupana na yéma ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. Rü yemacèx tama norü me nixĩ ga yema Ngechuchumaã naxügüxü̃ ga yema togü ga namücügü ga ãẽ̱xgacügü. 52 Rü nüma ga Yúche rü Piratuxü̃tawa naxũ, rü Ngechuchuxü̃necèx ínayaca. 53 Rü curuchawa nayayaxu ga Ngechuchuxü̃ne, rü wüxi ga düxruü̃maã nananuque. Rü wüxi ga naxmaü̃ ga nutaarü mèxpǘxü̃wa yacaxmaü̃güxü̃gu nayanaxücuchi. Rü yema naxmaü̃ rü nayexwacaxü̃, rü taguma texéxü̃ nagu yaxücuchigüxü̃ nixĩ. 54 Rü yema nixĩ ga ngunexü̃ ga nagu Yudíugü nügü imexẽẽgüxü̃ naxcèx ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃. Rü marü ningóonechaü̃ ga yema ngü̃xchigaarü ngunexü̃. 55 Rü yema ngecügü ga Ngechuchumaã Gariréaanewa ne ĩcü, rü Ngechuchuxü̃ íyaxücuchigüxü̃wa íiyadaugü. Rü nüxü̃ idaugü ga ñuxãcü na íyaxücuchigüãxü̃ ga naxü̃ne. 56 Rü yexguma ngĩpatawa nangugügu, rü inamexẽẽgü ga pumara rü chixü̃. Rü irüngü̃gü ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, yerü yema nixĩ ga Tupanaãrü mu.

24

Yuwa ínarüda ga Ngechuchu

(Mt 28.1-10; Mr 16.1-8; Cu 20.1-10)

1 Rü pèxmamaxü̃chi ga yüxüarü ngunexü̃gu, rü yema ngecügü rü wenaxãrü naxmaü̃wa íiyadaugü. Rü yéma inangegü ga yema pumara ga yamexẽẽgüxü̃. Rü naĩgü ga ngecügü rü ta ngĩxü̃ íiyaxümücügü. 2 Rü yexguma yéma nangugügu, rü nüxü̃ iiyangaugü ga marü na ínaxügachixü̃ ga guma nuta ga naxmaü̃ãrü ngũxtaü̃xü̃. 3 Rü yexma nagu ichocu, natürü taxuü̃ma idaugü ga naxü̃ne ga Cori ga Ngechuchu. 4 Rü yema ngecügü rü poraãcü iḇaixãchiãẽgü, rü tama nüxü̃ icuèxgüéga ga ṯacü na naxügüxü̃. Rü ngürüãchi nüxü̃ idaugü ga taxre ga yatügü ga ngĩxü̃tagu chigüxü̃ ga poraãcü iy̱aurachirutanücüüxü̃. 5 Rü yema ngecügü rü iyarümaxãchierugü, yerü poraãcü imuü̃ẽ. Rü yemacèx ga yema yatügü rü ñanagürügü ngĩxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ nuxã yuetamaü̃gu naxcèx peyadau ya yima maxü̃cü? 6 —Nataxuma i nuã ya Ngechuchu, erü marü wena namaxü̃. ¡Rü nüxna pecuèxãchie ga yema ore ga pemaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga yexguma Gariréaanewa nayexmagu! 7 —Yerü pemaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü pecaduã̱xgüxü̃ tá na yayauxgüxü̃, rü curuchawa na yapotagüãxü̃, rü ñuxãcü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu tá wena na namaxü̃xü̃ —ñanagürügü ga yema yatügü. 8 Rü yexguma ga yema ngecügü rü nüxna icuèxãchie ga yema Ngechuchuarü ore. 9 Rü nüxna iwoegu ga yema naxmaü̃. Rü yema 11 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gümaã nüxü̃ iyarüxugüe ga guxü̃ma ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. Rü guxü̃ma ga togü ga yaxõgüxü̃ ga yéma yexmagüxü̃maã rü ta nüxü̃ iyarüxugüe. 10 Rü María ga Magadácü̱̃ã̱x, rü Cuána, rü María ga Chaü̃tiágu naẽ, rü naĩgü ga ngecügü iyixĩ ga wüxigu yéma Ngechuchuarü ngúexü̃güxü̃tawa nangegücü ga yema ore. 11 Natürü yema ngúexü̃gücèx rü ĩnücamare nixĩ ga yema ore, rü tama ngĩxü̃́ nayaxõgüchaü̃. 12 Natürü ga Pedru rü inañaãchi, rü ínayadau ga naxmaü̃wa. Rü yexguma nagu yadaucuchigu ga naxmaü̃, rü nüxü̃ nadau ga düxruü̃gü ga wüxicüwagu na nanuxü̃. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽ namaã ga yema ngupetüxü̃, rü ḇaixãchiãẽãcüma napatacèx nataegu.

Emaṹãrü namawa nango̱x ga Ngechuchu

(Mr 16.12-13)

13 Rü yema ngunexü̃gutama rü taxre ga yema Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü wüxi ga ĩãne ga Emaṹwa naxĩ. Rü norü yaxü̃ ga guma ĩãne rü 11 ga kilómetru nixĩ nüxna ga Yerucharéü̃. 14 Rü yexguma namagu naxĩyane, rü nachigagu nidexatanü ga guxü̃ma ga yema ngupetüxü̃. 15 Rü yexguma yemachigagu iyadexatanüyane, rü nümatama ga Ngechuchu rü ngürüãchi naxcèx yéma nixũ, rü natanügu nixũchigü. 16 Natürü yema ngúexü̃gü rü woo Ngechuchuxü̃ nadaugü, rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga na Ngechuchu yiĩxü̃, yerü Tupana rü nanatoõẽgü na tama Ngechuchuxü̃ nacuèxgüxü̃cèx. 17 Rü yexguma ga Ngechuchu, rü yema taxre ga ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacüchiga nixĩ i pidexatanüxü̃ na nuxã namagu na pexĩxü̃? ¿Rü ṯacücèx nixĩ i pengechaü̃ẽxü̃? —ñanagürü. 18 Rü wüxi ga yema ngúexü̃ ga Creopágu ãe̱gaxü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Guxü̃ma i duü̃xü̃gü nixĩ i nüxü̃ cuáxü̃ ga yema yexwaca ngupetüxü̃ ga Yerucharéü̃wa. Rü cuma na yexma cunaxũãnechiréxü̃ rü maneca cuxicatama nixĩ i tama nüxü̃ cucuáxü̃ ga yema ngupetüxü̃ —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Ṯacü nangupetü ga Yerucharéü̃wa? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃gü ga yema ngúexü̃gü, rü ñanagürügü: —Poraãcü chixexü̃ nüxü̃ naxüpetü ga Ngechuchu ga Nacharétucü̱̃ã̱x. Nüma ga Ngechuchu rü Tupanaãrü orearü uruü̃ ga mecü nixĩ. Rü Tupanapẽ́xewa rü duü̃xü̃güpẽ́xewa namecüma rü nanaxü ga taxü̃ ga cuèxruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, rü meã duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. 20 —Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü tórü ãẽ̱xgacügü rü nayayauxgü. Rü Dumacü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacügüna nanamugü na curuchawa yapotagüãcüma nayuxẽẽgüãxü̃cèx. Rü yemaãcü nayamèxgü. 21 —Toma nüxü̃ tacuèxgu rü nüma tá nixĩ i tomaã naporaxü̃ na ínanguxuchixü̃cèx i tachiü̃ãne nüxna i Dumacü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacü. Rü ñu̱xma rü marü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ nawena nixĩ ga na yamèxgüãxü̃. 22-23 —Natürü tama ngẽxĩcatama nixĩ, yerü ñuxre ga ngexü̃gü ga totanüxü̃ rü toxü̃ ínayaḇaixgügü. Yerü yema ngexü̃gü rü pèxmamaxü̃chi ínayadaugü ga naxmaü̃wa, rü tama nüxü̃ inayangaugü ga naxü̃ne ga guma Ngechuchu. Rü yemacèx ga yema ngexü̃gü rü toxcèx nawoegu, rü tomaã nüxü̃ nayarüxugüe ga nüxü̃ na nadaugüxü̃ ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü yema daxũcü̱̃ã̱xgü rü namaã nüxü̃ nixugügü ga Ngechuchu rü na namaxü̃xü̃ —ñanagürügü. 24 Rü yexguma yema ngexü̃güarü orexü̃ taxĩnüẽgu, rü ñuxre ga tomücügü rü naxmaü̃wa ínayadaugü. Rü yema ngexü̃gü nüxü̃ ixugüxü̃rüü̃ nüxü̃ inayangaugü ga naxmaü̃. Natürü tama Ngechuchuxü̃ nadaugü —ñanagürügü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ tama peãẽta ipexü i pemax? ¿Rü ñuxgura tá ta ipeyaxõgüxü̃ i nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güarü ore? 26 ¿Rü tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx ga yema ngúxü̃ tá na yangexü̃ ga Cristu naxü̃pa na daxũguxü̃ i naãnewa naxũxü̃, na nge̱ma ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx? —ñanagürü. 27 Rü yexguma inanaxügü ga namaã na nango̱xẽẽãxü̃ ga guxü̃ma ga Tupanaãrü ore ga nachiga ümatüxü̃. Rü yema Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃maã inanaxügü. Rü ñu̱xũchi namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatügüxü̃. 28 Rü yexguma yema ĩãne ga Emaṹwa nangugügu, rü Ngechuchu rü nümaxü̃ toxnamana nügü naxũxẽẽneta. 29 Natürü ga yema ngúexü̃gü rü nüxü̃ nacèèxü̃gü na yexma naxã́ũxü̃cèx, rü ñanagürügü: —¡Nuxma toxü̃tagu nape, erü marü nayáuane, rü paxa tá nachüta! —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü nawe yexma narüxã̱ũ̱x. 30 Rü yexguma chibücèx wüxiwa mechawa natogügu, rü Ngechuchu nanayaxu ga pãũ. Rü Tupanana moxẽ naxcèx naxã. Rü ñu̱xũchi inanabücu, rü wüxichigüna nanaxã. 31 Rü yexgumatama naãẽxü̃ nicuèxãchitanü. Rü nüxü̃ nacuèxgü na guma yiĩxü̃ ga Ngechuchu. Natürü yexgumatama ngürüãchi inayarütaxu ga nümax. 32 Rü yema taxre ga ngúexü̃gü rü nügümaã ñanagürügü: —¿Tama ẽ́xna ga itaãẽgüxü̃ ga tórü maxü̃newa ga yexguma namawa tamaã yadeaxgu rü tamaã nango̱xẽẽãgu ga Tupanaãrü ore i ümatüxü̃? —ñanagürügü. 33 Rü yexgumatama ga yema taxre ga ngúexü̃gü rü inaxĩãchi ga Yerucharéü̃cèx na nawoeguxü̃. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga na ínangutaquẽ́xegüxü̃ ga yema 11 ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü togü ga natanüxü̃gü. 34 Rü yema duü̃xü̃gü ga íngutaquẽ́xegüxü̃ rü ñanagürügü nüxü̃: —Aixcüma nixĩ i marü wena namaxü̃xü̃ ya Cori ya Ngechuchu. Rü Chimáũ ga Pedru rü marü nüxü̃ nadau —ñanagürügü. 35 Rü yexguma ga yema taxre ga ngúexü̃gü rü ta nüxü̃ nixugügü ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃ ga namawa, rü ñuxãcü nüxü̃ na yacuèxãchitanüxü̃ ga guma na yiĩxü̃ ga Ngechuchu ga yexguma pãũ inabücu̱xgu.

Ngechuchu rü norü ngúexü̃gücèx nango̱x

(Mt 28.16-20; Mr 16.14-18; Cu 20.19-23)

36 Rü yexguma yemaãcü íyadexagüyane, rü ngürüãchi norü ngãxü̃tanügu nachi ga Ngechuchu. Rü nüxü̃ narümoxẽ, rü ñanagürü: —Nuxmaẽ Pa Chorü Duü̃xü̃güx —ñanagürü. 37 Natürü nümagü rü naḇaixãchiãẽgü, rü poraãcü namuü̃ẽ, yerü nagu naxĩnüẽgu rü wüxi ga naxchi̱xixü̃mare nadaugü. 38 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ peḇaixãchiãẽgü rü tama peyaxõgü na choma chiĩxü̃? 39 —¡Dücèx, nüxü̃ pedèu̱x ya cho̱xmẽ́xgü rü chaucutügü! Rü chomatama chixĩ. ¡Rü choxü̃ pingõgü rü meã choxü̃ perüdaunü! Erü wüxi i naxchi̱xi rü tama choxü̃ pedauxü̃rüü̃ naxãmachi rü naxãxchinèxã —ñanagürü. 40 Rü yema ñaxguwena, rü nüxü̃ nanawẽ́x ga naxmẽ́x rü nacutü. 41 Natürü ga yema duü̃xü̃gü rü yexguma rü ta tama nüxü̃́ nayaxõgü, yerü naḇaixãchiãẽgü rü nataãẽgü. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i õna i nuã? —ñanagürü. 42 Rü yexguma nüxna nanaxãgü ga wüxi ga choxni ga iguxü̃chipẽ́xe rü wüxiweü̃ ga berure. 43 Rü nüma ga Ngechuchu rü nanayaxu. Rü yema duü̃xü̃güpẽ́xewa nanangõ̱x. 44 Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃: —Rü yema choxü̃ ngupetüxü̃ rü yema nixĩ ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃ ga yexguma tauta chayu̱xgu rü petanüwa chayexmagu. Yerü yexguma rü pemaã nüxü̃ chixu rü ñacharügü:

“Rü tá ningu i guxü̃ma i Tupanaãrü ore i chauchiga ümatüxü̃ i Wiyaegüarü poperawa, rü Moĩché ümatüxü̃ i mugüwa, rü ore i nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃wa”, ñacharügüchirẽ́x pexü̃. 45 Rü yemaãcü namaã nanango̱xẽẽ ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃. 46 Rü ñanagürü nüxü̃: —Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü nüxü̃ nixu rü choma i Cristu rü tá chayu, rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü tá wena chamaxü̃. 47 —Rü yematama ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ nixu rü tá chauégagu tá nixĩ i nüxü̃ yaxugüxü̃ i ore i mexü̃. Rü Yerucharéü̃wa tá inaxügü i ngẽma ñu̱xmatáta guxü̃ i naãnewa nangu na ngẽmaãcü duü̃xü̃gü nüxü̃ rüxoexü̃cèx i nacüma i chixexü̃ na Tupana nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü. 48 —Rü ñu̱xma rü pematama nixĩ i chorü orearü uruü̃gü, rü tá duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixu ga yema chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 49 —Rü dücax, choma rü pexcèx tá núma chanamu i Naãẽ i Üünexü̃ ga pexcèx nüxü̃ naxunetaxü̃ ya Chaunatü. Natürü chanaxwèxe i númatátama daa ĩãne ya Yerucharéü̃wa pengẽxmagü, ñu̱xmatáta penayauxgü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ i daxũwa ne ũxü̃ i tá pexü̃ poraexẽẽxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu rü daxũguxü̃ ga naãnewa naxũ

(Mr 16.19-20)

50 Rü yexguma ga Ngechuchu rü Yerucharéü̃ãrü toxnamana norü ngúexü̃güxü̃ nagagü, ñu̱xmata Betániããrü ngaicamana nangugü. Rü yéma norü ngúexü̃güétü nawémẽ́x, rü Tupanana naxcèx naca na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. 51 Rü yexguma yema ngúexü̃gücèx nayumüxẽguwena rü nüxna nixũgachi. Rü Tupana daxũguxü̃ ga naãnewa nanaga. 52 Rü nümagü ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü ñu̱xũchi taãẽãcüma Yerucharéü̃cèx nawoegu. 53 Rü guxü̃guma tupauca ga taxü̃newa naxĩĩxü̃, rü yéma Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

CUÁÜ̃

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

ORE I MEXÜ̃ GA CUÁÜ̃ ÜMATÜXÜ̃

1

Tupana Nane rü duü̃xü̃ãcü nango̱x

1 Naxü̃pa ga guxü̃ma, rü marü nayexma ga Tupana Nane. Rü Tupanamaã nayexma rü woetama Tupana nixĩ ga nümax. Nüma rü Tupanaãrü Ore nixĩ i nae̱ga erü tamaã nüxü̃ nixu i Tupanachiga. 2 Rü naxü̃pa ga guxü̃ma rü nüma ga Tupana Nane rü naxü̃tawatama nayexma. 3 Rü guma Nanexü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Tupana na naxüãxü̃cèx ga guxü̃ma. Rü nataxuma i ṯacü i ñu̱xma ngẽxmaxü̃ i tama nüma naxüxü̃. 4 Rü Nanewa nixĩ i nangexmaxü̃ i maxü̃. Rü ngema maxü̃ rü guxü̃ i duü̃xü̃güarü ngóonexẽẽruü̃ nixĩ. 5 Rü yima Nane rü woo chixexü̃ íporaxü̃wa rü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i Tupanachiga. Rü ngẽma chixexü̃ rü taxucü-rüwama ngẽma mexü̃xü̃ narüyexera. 6-7 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃gu ãe̱gacü. Rü guma nixĩ ga Tupana núma namucü na nüxü̃ yaxuxü̃cèx ga nachiga ga guma ngóonexẽẽruü̃ na yemaãcü guxãma nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx. 8 Rü nüma ga Cuáü̃ rü tama Tupana Nane ya duü̃xü̃güarü ngóonexẽẽruü̃ nixĩ. Natürü nüma nixĩ ga Tupana núma namuxü̃ na nüxü̃ yaxuxü̃cèx ga nachiga ga guma ngóonexẽẽruü̃. 9 Rü ñoma ga naãnewa nangu ya yima aixcüma Tupana Nane ixĩcü i guxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ ngóonetanüxẽẽcü. 10 Rü nüma ga guma Nane ga Tupanaãrü Ore ixĩcü rü ñoma ga naãnewa nayexma. Rü woo nagagu nixĩ ga naxüãxü̃ ga guxü̃ma ga ñoma ga naãne, natürü ñoma ga naãne-cü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacuèxgü na texe yiĩxü̃. 11 Nuã norü naãnewatama nangu, natürü norü duü̃xü̃gü ga Yudíugü rü tama nanayauxgü. 12 Natürü guxema nayauxgüxe rü nüxü̃́ yaxõgüxe rü tüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na Tupanaxãcügü tixĩgüxü̃. 13 Rü ñu̱xma rü Tupanaxãcügü tixĩgü ga guxema yaxõgüxe. Natürü tama noxri tabuexü̃gagu nixĩ i ngẽma rü tama tümanatügüarü ngúchaü̃gagu nixĩ. Natürü i ñu̱xma rü Tupanaxãcügü tixĩgü ga guxema yaxõgüxe yerü nümatama ga Tupana rü naxãcügüxü̃ tüxü̃ nixĩgüxẽẽ. 14 Rü nüma ya yima Nane ya Tupanaãrü ore ixĩcü rü duü̃xü̃ãcü nango̱x. Rü totanüwa nayexma rü poraãcü toxü̃ nangechaü̃ rü aixcüma nixĩ ga norü ore. Rü toma nüxü̃ tadaugü ga ñuxãcü na naxüünexü̃. Rü Nanatüxü̃tawa nanayaxu ga yema üüne yerü nügümaã nüxü̃́ nawüxicèx ga nüma. 15 Rü gumachigaxü̃ nixĩ ga yaxuxü̃ ga Cuáü̃ ga yexguma ñaxgu: —Daa nixĩ ga guma pemaã nüxü̃ chixuchigacü ga yexguma ñachaxgu:

“Rü yima choweama ne ũcü rü choxü̃ rüyexeracü nixĩ, yerü woetama marü nayexma ga tauta chabuxgu ga chomax”, ñanagürü ga Cuáü̃. 16 Rü yima Tupana Nane rü namecümaxü̃chi rü naxmẽ́xwa nangẽxma i guxü̃ma. Rü naxü̃tawa nixĩ i nayauxgüxü̃ i guxü̃ma i ngü̃xẽẽgü. 17 Rü Moĩchéxü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Tupana na tüxü̃ nangúexẽẽxü̃cèx ga yema norü mugü. Natürü Ngechuchu ya Cristuxü̃ nixĩ ga namuxü̃ na tüxü̃ nangúexẽẽxü̃cèx na yigü ingechaü̃güxü̃ rü nagu imaxẽxü̃cèx i ore i aixcüma ixĩxü̃. 18 Taguma texé ñuxgu nüxü̃ tadau ga Tupana. Natürü Nane ya nügümaã nüxü̃́ wüxicacü nixĩ ya tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽcü. Rü yima Nane rü Tupanaxü̃chi nixĩ, rü Nanatümaã wüxiwa nangẽxmagü.

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü nüxü̃ nixu ga Ngechuchu ya Cristuchiga

(Mt 3.11-12; Mr 1.7-8; Lc 3.15-17)

19 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃xü̃tawa nanamugü ga paigü rü Lebítanüxü̃gü na nüxna yacagüexü̃cèx na texe yiĩxü̃. 20 Rü nüma ga Cuáü̃ rü meãma nügü nixu, rü ñanagürü: —Tama nixĩ i Cristu chiĩxü̃ i chomax —ñanagürü. 21 Rü wenaxãrü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿Texé ẽ́xna quixĩ? ¿Ẽ́xna cuma ga nuxcümaü̃cü ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería quiĩxü̃? —ñanagürügü. Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama Ería chixĩ —ñanagürü. Rü nümagü rü wenaxãrü nüxna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Ẽ́xna cuma quiĩxü̃ ya yima orearü uruü̃ ga Moĩché nüxü̃ ixucü ga ínguxchaü̃cü? —ñanagürügü. Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Tama yima chixĩ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ñanagürügüama: —¿Ẽ́xna texé quiĩxü̃? Erü tanaxwèxe i ngẽma núma toxü̃ mugüxü̃xü̃tawa tanange i curü ngãxü̃ga. ¿Rü ñuxũ ñacuxü̃ i ñu̱xma na texé quiĩxü̃? —ñanagürügü. 23 Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i ngẽma duü̃xü̃ i dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa tagaãcü ñachaxü̃:

“¡Rü nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃ rü ipeyanawẽ́xãchixẽẽ̱x i perü maxü̃ naxcèx ya Cori ya Tupana!” ñachaxü̃, guma nuxcümaü̃cü ga orearü uruü̃ ga Ichaxía nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 24-25 Rü yexguma ga yema paigü rü Parichéugü yéma mugüxü̃ ga Cuáü̃maã na yanadexagüxü̃cèx rü wenaxãrü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Rü ngẽxguma tama Cristu quixĩgu, rü tama Ería quixĩgu, rü tama yima orearü uruü̃ ya ínguxchaü̃cü quixĩgu, ¿rü tü̱xcüü̃ i duü̃xü̃güxü̃ ícubaiü̃xẽẽxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü nüxü̃. 26-27 Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choma rü dexáwamare íchanabaiü̃xẽẽ i duü̃xü̃gü. Natürü petanüwa nangẽxma ya yima tama nüxü̃ pecuácü ya choweama ne ũcü. Rü choma rü napẽ́xewa rü taxuwama chame, rü bai i norü chapatucunügüarü wẽgüwa chame —ñanagürü ga Cuáü̃. 28 Rü yema nachica ga Betániãgu ãe̱gaxü̃wa nixĩ ga Cuáü̃ ga nüxü̃ yaxuxü̃ ga yema ore. Rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutüwa nixĩ ga yema nachica ga ngextá Cuáü̃ duü̃xü̃güxü̃ íbaiü̃xẽẽxü̃wa.

Ngechuchu nixĩ ga Tupana núma namucü na duü̃xü̃güarü pecaducèx nayuxü̃cèx

29 Rü moxü̃ãcü ga Cuáü̃ rü Ngechuchuxü̃ nadau ga naxcèx na yaxũxü̃. Rü ñanagürü ga Cuáü̃: —¡Rü dücax! Daa nixĩ ya yima Tupana núma namucü na nayuxü̃cèx na ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü pecaduxü̃ iyanaxoxẽẽxü̃cèx. 30 —Rü choma rü daa Ngechuchuchigaxü̃ nixĩ ga chixuxü̃ ga yexguma ñachagu:

“Rü choweama ne naxũ ya wüxi ya chorü yexeracü, yerü nüma rü woetama nayexma ga tauta chabuxgu ga chomax”, ñachagu. 31 —Rü chomatama ga noxri rü tama nüxü̃ chacuèx ga texe na yiĩxü̃ ga nümax. Natürü núma chaxũ na dexáwamare duü̃xü̃güxü̃ íchibaiü̃xẽẽtanüxü̃cèx na tatanüxü̃ i Yudíugü nüxü̃ cuèxgüxü̃cèx na texé yiĩxü̃ —ñanagürü. 32 Rü ñanagürü ta ga Cuáü̃: —Rü chomatama nüxü̃ chadau ga Tupanaãẽ ga Üünexü̃ ga yexguma wüxi ga muxtucurüü̃ daxũwa ínaxexeegu rü Ngechuchuxü̃negu yanawèxgux. 33 —Choma rü noxri tama nüxü̃ chacuèx ga texe na yiĩxü̃ ga nümax. Natürü ga Tupana ga choxü̃ mucü na dexáwamare duü̃xü̃güxü̃ íchabaiü̃xẽẽxü̃cèx, rü ñanagürü choxü̃:

“Rü yima nüxü̃ cudaucü ya chauãẽ i Üünexü̃ nae̱tügu írüxexeecü, rü yima tá nixĩ ya chauãẽ i Üünexü̃ duü̃xü̃güna nguxẽẽcü”, ñanagürü choxü̃. 34 —Choma rü marü yima Ngechuchuxü̃ chadau rü pemaã nüxü̃ chixu na nüma rü aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃ —ñanagürü.

Nüxĩraü̃xü̃ ga norü ngúexü̃gü ga Ngechuchu

35 Moxü̃ãcü rü wenaxãrü Cuáü̃maã yema nachicawa tayexmagü ga toma ga taxre ga norü ngúexü̃gü. 36 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nadèu̱xgu ga yéma na naxüpetüxü̃, rü Cuáü̃ rü ñanagürü toxü̃: —¡Dücèx! Yima nixĩ ya Tupana núma namucü na pecaducèx nayuxü̃cèx —ñanagürü. 37 Rü toma ga Cuáü̃ãrü ngúexü̃gü rü nüxü̃ taxĩnüẽ ga yexguma yema ñaxgu. Rü Ngechuchuwe tarüxĩ. 38 Rü nügü ínidau ga Ngechuchu, rü toxü̃ nadau ga nawe na tarüxĩxü̃. Rü toxna naca rü ñanagürü toxü̃: —¿Ṯacücèx pedau? —ñanagürü. Rü tomagü rü ñatarügügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngexta nixĩ i cupexü̃? —ñatarügügü. 39 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü toxü̃: —¡Nuã chowe perüxĩ rü ípeyadèu̱x! —ñanagürü. Rü nawe tarüxĩ, rü nüxü̃ tadaugü ga na ngexta napexü̃. Rü yexguma yéma tangugügu, rü marü ãgümücüarü orawa nangu ga na nayáuanexü̃. Rü yexma naxü̃tagu tarücho rü ñu̱xmata nachüta. 40 Rü choma chixĩ ga noxri Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃xü̃ chaxĩnüxü̃ ga yixcama Ngechuchuwe charüxũxü̃. Rü chomücü rü Aü̃dré nixĩ. Rü nüma rü Pedru ga Chimáũẽneẽ nixĩ. 41 Rü yexgumatama ga Aü̃dré, rü naẽneẽ ga Chimáũcèx nayadau. Rü ñanagürü nüxü̃: —Rü marü nüxü̃ itayangau ya yima Cristu ga nuxcüma Tupana nüxü̃ unetacü —ñanagürü. 42 Rü yemawena, rü Ngechuchu íyexmaxü̃wa Chimáũxü̃ naga ga Aü̃dré. Rü yexguma Ngechuchu Chimáũxü̃ dèu̱xgu, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma nixĩ i Chimáũ i Cuáü̃ nane quiĩxü̃. Natürü i ñu̱xmawena rü Nuta tá nixĩ i cuéga —ñanagürü. Rü ngẽma nae̱ga rü Pedru ñaxü̃chiga nixĩ.

Ngechuchu rü naxcèx naca ga Piripi rü Natanae̱

43 Rü moxü̃ãcü ga Ngechuchu rü nügü namexẽẽ na Gariréaanewa naxũxü̃cèx. Rü Piripixü̃ inayangau rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü. 44 Rü nüma ga Piripi rü ĩãne ga Bechaídacü̱̃ã̱x nixĩ. Rü yémacü̱̃ã̱x ta nixĩ ga Aü̃dré rü Pedru. 45 Rü Piripi rü Natanae̱cèx nayadau, rü ñanagürü nüxü̃: —Marü nüxü̃ itayangau ya yima Cristu ga Moĩché nachiga naxümatücü ga mugüarü poperawa, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ta nachiga naxümatügücü. Yima nixĩ ya Yúche nane ya Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x —ñanagürü. 46 Rü ñanagürü ga Natanae̱: —¿Ñuxãcü i ṯacü rü mexü̃ i Nacharétuwa ne naxũxü̃? —ñanagürü. Rü Piripi nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx, ngĩxã rü ítayadau! —ñanagürü. 47 Rü yexguma Ngechuchu Natanae̱xü̃ dèu̱xgu ga naxcèx na yaxũxü̃, rü ñanagürü: —¡Dücèx! Yéa ne naxũ i wüxi i yatü i aixcüma Yudíu ixĩxü̃ i aixcüma ngearü chixexü̃ã́xü̃ —ñanagürü. 48 Rü yexguma ga Natanae̱ rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxãcü i choxü̃ cucuáxü̃? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Naxü̃pa ga Piripi cuxcèx na yac̱axü̃, rü choma rü cuxü̃ chadau ga yexguma ori̱x ga igueratüü̃gu curüxã̱ũ̱xgux —ñanagürü. 49 Rü Natanae̱ nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuma rü Tupana Nane quixĩ. Rü cuma nixĩ i guxü̃ma i Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü quiĩxü̃ —ñanagürü. 50 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü choxü̃́ cuyaxõ erü cumaã nüxü̃ chixu na igueratüü̃wa cuxü̃ na chadauxü̃. Rü ngẽmacèxicatama nixĩ i cuyaxõxü̃. Natürü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ cudauxü̃ãrü yexera tá nixĩ i nüxü̃ cudauxü̃ i yixcüra —ñanagürü. 51 Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tá nüxü̃ pedaugü na yawãxnaxü̃ i daxũguxü̃ i naãne. Rü tá nüxü̃ pedaugü i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x i nge̱ma daxũ ĩgüxü̃ rü írüxĩgüüxü̃ i nae̱tüwa ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü —ñanagürü.

2

Ngĩarü peta ga ĩãne ga Canáwa üxü̃ ga Gariréaanewa

1 Rü yexguma marü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ Gariréaanearü ĩane ga Canáwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü nayexma ga wüxi ga ngĩarü peta. Rü yemawa ngixna naxugü ga naẽ ga Ngechuchu. 2 Rü Ngechuchuna rü toxna rü ta naxugüe na yéma taxĩxü̃cèx. 3 Rü nagu̱x ga norü axexü̃ ga binu. Rü Ngechuchu naẽ ngĩgürügü nüxü̃ ga Ngechuchu: —Marü nagúarü binuã̱xgü —ngĩgürügü. 4 Natürü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Mamax, ¿tü̱xcüü̃ chomaã nüxü̃ quixu i ngẽma? Erü tauta nawa nangu na chanaxüxü̃cèx i ṯacü rü mexü̃ i Tupanaãrü poramaã üxü̃ —ñanagürü. 5 Natürü ga ngĩma ga naẽ rü ngĩgürügü nüxü̃ ga yema baegüxü̃ namaã ga binuchiü: —¡Penaxü̱x i guxü̃ma i ngẽma nüma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃! —ngĩgürügü. 6 Rü yéma iyexma ga 6 ga tü̃xü̃ ga nutagüngĩxcèx. Rü wüxichigü ga yema tü̃xü̃wa rü maneca yexma name ga 50 rü ẽ́xna 70 litrugü ga dexá. Rü yema tü̃xü̃gü iyixĩ ga yema Yudíugü ngĩxü̃ ixügüãcugücü ga yexguma dexámaã nügü yayauxmẽ́xgüchaü̃gu na Tupanacèx nügü yamexẽẽgüxü̃cèx. 7 Rü Ngechuchu rü yema baegüxü̃xü̃ namu, rü ñanagürü: —¡Dexámaã ngĩxü̃ pixügüãcu i ñaã tü̃xü̃gü! —ñanagürü. Rü nümagü ga yema baegüxü̃ rü meãma ngĩxü̃ nixügüãcu. 8 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Rü ñu̱xma chanaxwèxe i íraxü̃ peyaxu, rü petaarü yoraxü̃tawa penange —ñanagürü. Rü yemaãcü nanaxügü ga yema baegüxü̃. 9 Rü yema petaarü yora nüxü̃ naxaxneta ga yema dexá ga binuxü̃ nacèxichixü̃. Natürü tama nüxü̃ nacuèx ga ngextá na nayauxgüãxü̃. Rü yema baegüxü̃xĩcatama nixĩ ga nüxü̃ cuèxgüxü̃ ga dexámare na yiĩxü̃ ga noxrix. Rü yexgumatama ga yema petaarü yora rü yema yatü ga ingĩxü̃cèx naca. 10 Rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü rü noxri rü namaã nabae ya mecü ya binu. Rü ngẽxguma marü meãma guxü̃ma axegügu i ngẽma nüxna naxuxü̃, rü ngẽmawena rü nüxna nanaxã ya ngexcürüücümare ya binu. Natürü i cuma rü marü nagúxchaü̃gu i peta, rü mexẽchicü ya binumaãtama cuyaxaxegüxẽẽ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 11 Rü guma Gariréaanewa yexmane ga ĩãne ga Canáwa nixĩ ga yema naxüxü̃ ga Ngechuchu. Rü yema nixĩ ga nüxĩraü̃xü̃ ga cuèxruü̃ ga Tupanaãrü poramaã üxü̃ ga nawa nügü inawéxü̃ ga Tupana Nane na yiĩxü̃. Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü nüxü̃́ tayaxõgü. 12 Rü yemawena rü Capernáũ ga ĩãnewa naxũ ga Ngechuchu. Rü naẽ rü naẽneẽgü rü toma ga norü ngúexü̃gü rü ta ítayaxümücügü. Rü yéma guma ĩãnewa tayexmagü ga ñuxre ga ngunexü̃.

Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa ínanawoxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yéma taxegüxü̃

(Mt 21.12-13; Mr 11.15-18; Lc 19.45-46)

13 Rü toma ga Yudíugü rü marü ningaica ga torü peta ga Üpetüchiga. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü Yerucharéü̃wa naxũ. 14 Rü yexma tupauca ga taxü̃negu nüxü̃ nayangau ga duü̃xü̃gü ga yéma norü wocagümaã rü carnerugümaã rü muxtucugümaã taxegüxü̃. Rü yéma nüxü̃ nadau ta ga duü̃xü̃gü ga norü taxechicawa rütogüxü̃ rü Tupanaarü ãmarewa mexü̃ ga dĩẽrumaã yéma taxegüxü̃. 15 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga Ngechuchu, rü nanaxü ga wüxi ga c̱uaixruü̃ ga naxchèxmünaxcèx. Rü yemamaã tupauca ga taxü̃newa ínanawoxü̃ ga yema duü̃xü̃gü guxü̃ma ga norü carnerugümaã rü wocagümaã. Rü yema dĩẽrucèx taxegüxü̃ãrü dĩẽru rü ngĩxü̃ narüwoü̃ ñaxtüanegu. Rü norü mechagü rü ta nüxü̃ nawoneta. 16 Rü yema muxtucugümaã taxegüxü̃xü̃ ñanagürü: —¡Ípeyana i ngẽma perü muxtucugü i nuã! Tama name i taxepataü̃xü̃ peyaxĩxẽẽ ya daa Chaunatüpata —ñanagürü. 17 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna tacuèxãchie ga nuxcümaü̃xü̃ ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Duü̃xü̃gü rü tá chauxchi naxaie erü chanachu̱xu i ṯacü i chixexü̃ na naxügüxü̃ i Tupanapatawa”,

ñaxü̃. 18 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü rü cuèxruü̃xü̃ toxü̃ cudauxẽẽ na nawa nüxü̃ tacuáxü̃cèx na aixcüma Tupana yiĩxü̃ ya cuxü̃ mucü na ícunawoxü̃xü̃cèx i ñaã duü̃xü̃gü i nuã? —ñanagürügü. 19 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nagu pepogüe ya daa tupauca ya taxü̃ne! Rü choma rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃gu rü tá wena íchanadaxẽẽ —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Rü 46 ga taunecü nawa napuracüe ga duü̃xü̃gü na naxügüãxü̃cèx ga daa tupauca ya taxü̃ne. ¿Rü ñuxãcü tá i cuma i tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ tátama wena ícunadaxẽẽxü̃? —ñanagürügü. 21 Natürü guma Tupanapata ga Ngechuchu nachiga idexane rü naxü̃nechigatama nixĩ. 22 Rü yemacèx ga toma ga norü ngúexü̃gü, rü yexguma Ngechuchu yuwa írüdaxgu, rü nüxna tacuèxãchie ga yema ore ga Ngechuchu nüxü̃ ixuxü̃. Rü aixcüma tayaxõgü ga yema ore ga nüxü̃ yaxuxü̃ rü yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃gü Ngechuchuchigagu ümatügüxü̃.

Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü

23 Rü yexguma Ngechuchu Üpetüchigaarü petacèx Yerucharéü̃wa yexmagu, rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃́ nayaxõgü, yerü nüxü̃ nadaugü ga yema taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 24 Natürü ga nüma ga Ngechuchu rü tama yema duü̃xü̃gümẽ́xẽwa nügü nayexmaxẽẽchaü̃, yerü woetama marü nüxü̃ nacuèx ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. 25 Rü yemacèx ga nüma rü taxucèxma texé namaã nüxü̃ tixu na ṯacügu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Yerü nümatama marü nüxü̃ nacuèx ga ṯacügu na naxĩnüẽxü̃ ga naãẽwa ga wüxichigü.

3

Ngechuchuxü̃tagu nanaxũãne ga Nicodému

1 Nayexma ga wüxi ga Parichéu ga Nicodémugu ãe̱gacü. Rü nüma rü wüxi ga ãẽ̱xgacü ga nüxü̃ nangechaü̃gücü nixĩ ga Yudíugütanüwa. 2 Rü guma Nicodému rü Ngechuchuxü̃tagu nanaxũãne ga chütacü. Rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, toma nüxü̃ tacuèx na aixcüma Tupana núma cuxü̃ muxü̃ na toxü̃ cungúexẽẽxü̃cèx. Erü taxucürüwa texé cuxrüü̃ tanaxü i ngẽma taxü̃ i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃, ega tama Tupana tümaxü̃tawa ngẽxmagu —ñanagürü. 3 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu, rü yíxema tama wenaxãrü buxe rü taxucürüwama Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tangu —ñanagürü. 4 Rü Nicodému rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Natürü ñuxãcü i wüxi i yatü i marü yaxü̃ i wena nabuxü̃? ¿Ẽ́xna wena naẽãnügu naxücuxü̃ rü ngẽmaãcü wena nabuxü̃? —ñanagürü. 5 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü yíxema tama nüxü̃ rüxoxe i tümaãrü pecadu rü tama Tupanaãẽ i Üünexü̃wa nayaxúxe i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, rü taxucürüwama Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa tichocu 6 —Yíxema duü̃xü̃wa buxe rü duü̃xü̃tama tixĩ. Natürü yíxema Naãẽ i Üünexü̃wa nayaxúxe i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, rü Tupanaxãcü tixĩ. 7 —¡Tãũtáma cuḇaixãchiãẽ na cumaã nüxü̃ chixuxü̃ na Tupana naxwèxexü̃ na guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü wena nabuexü̃! 8 —Ya buanecü rü nüma ínanaxwèxexü̃wa nabu. Rü nüxü̃ cuxĩnü i naga, natürü tama nüxü̃ cucuèx na ngextáama ne naxũxü̃ rü ngextáama na naxũxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta tixĩgü ya guxãma ya yíxema Naãẽ i Üünexü̃wa nayaxúxe i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ —ñanagürü. 9 Rü Nicodému wenaxãrü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —¿Natürü ñuxãcü nixĩ i ngẽma? —ñanagürü. 10 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Cuma rü Yudíugüarü ngúexẽẽruü̃ i nüxü̃ cuáxü̃ quixĩ. ¿Rü ñuxãcü chi i cuma i tama nüxü̃ cucuáxü̃ i ngẽma? 11 —Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü toma rü namaã tidexagü i ngẽma nüxü̃ tacuáxü̃. Rü norü uruü̃ tixĩgü i ngẽma nüxü̃ tadaugüxü̃. Natürü pema rü tama toxü̃́ peyaxõgü i ngẽma pemaã nüxü̃ tixuxü̃. 12 —Rü ñu̱xma na tama choxü̃́ peyaxõgüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃chiga, rü ¿ñuxãcü tá peyaxõgüxü̃ ega pemaã nüxü̃ chixuxgu i daxũguxü̃ i naãneãrü ngẽmaxü̃chiga? 13 —Taguma texé daxũguxü̃ i naãnewa taxũ. Natürü i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü chaxicatama nixĩ i nge̱ma ne chaxũxü̃ rü nge̱ma tá chaxũxü̃. 14-15 —Pema nüxü̃ pecuèx ga ñuxãcü nuxcümaxü̃chima yema nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa, rü Moĩché wüxi ga naĩgu nanaxünagü ga yema ãxtape ga dĩẽrumünaxcèx. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta i choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü wüxi i naĩgu tá choxü̃ naxünagügü i duü̃xü̃gü na guxãma ya texé ya choxü̃́ yaxõgüxe rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃.

Tupana rü poraãcü nüxü̃ nangechaü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x

16 —Rü Tupana rü poraãcü nüxü̃ nangechaü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü. Rü yemacèx inanamu ga Nane ga nügümaã wüxicacü na guxãma ya texé ya nüxü̃́ yaxõgüxe rü tama itarütauxexü̃cèx rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 17 —Yerü ga Tupana rü tama ñoma ga naãnewa nanamu ga Nane na duü̃xü̃gümaã naxueguãxü̃cèx na napoxcuexü̃. Natürü núma nanamu na namaxẽxẽẽãxü̃cèx i duü̃xü̃gü. 18 —Rü yíxema Tupana Naneãxü̃́ yaxṍxẽ, rü Tupana rü tama tümamaã nanaxuegu na tapoxcuxü̃. Natürü yíxema tama nüxü̃́ yaxṍxẽ, rü marü tümamaã nanaxuegu na tapoxcuxü̃, erü tama nüxü̃́ tayaxõ ya yima Tupana Nane ya nügümaã wüxicacü. 19 —Rü yíxema tama nüxü̃́ yaxõgüxe, rü Tupana rü marü tümamaã nanaxuegu na tapoxcuexü̃. Yerü yexguma ñoma ga naãnewa nanguxgu ga Tupana Nane ya duü̃xü̃güarü ngóonexẽẽruü̃, rü tama nawe tarüxĩxchaü̃. Natürü yexera tümaãrü me nixĩ ga ẽãnexü̃waama na tayexmagüxü̃, yerü chixexü̃ taxügü. 20 —Guxãma ya yíxema chixexü̃ ügüxe rü naxchi taxaie i ngóonexü̃. Rü tama nüxna tangaicamagüchaü̃ erü tama tanaxwèxe na nangóxü̃ i ngẽma chixexü̃ i ítaxügüxü̃. 21 —Natürü yíxema aixcüma Tupanaãrü ore nüxü̃ ixuxü̃ãcüma meã maxẽxẽ rü nüxna tangaicama i ngẽma ngóonexü̃. Rü ngẽmaãcü tanaxü na meã nangóxü̃cèx na Tupanaãrü ngúchaü̃ãcüma na yiĩxü̃ i guxü̃ma i ngẽma taxügüxü̃ —ñanagürü.

Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü wenaxãrü nüxü̃ nixu ga Ngechuchuchiga

22 Rü yemawena rü tomaã Yudéaanewa naxũ ga Ngechuchu. Rü ñuxre ga ngunexü̃ tomaã yéma nayexma rü yéma duü̃xü̃güxü̃ ítabaiü̃xẽẽgü. 23 Rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü Enóãrü ĩãnewa ga Charíarü ngaicamana rü ínanabaiü̃xẽẽ ta ga duü̃xü̃gü yerü yéma nayexma ga taxü̃ ga dexá. Rü yema yéma íngugüetanüxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü Cuáü̃ ínayabaiü̃xẽẽtanü. 24 Rü yemaãcü nangupetü naxü̃pa ga na poxcupataü̃gu yatèxcuchixü̃ ga Cuáü̃. 25 Rü yexguma rü ñuxre ga norü ngúexü̃gü ga Cuáü̃, rü wüxi ga Yudíumaã niporagatanücüü nachiga ga nacümagü na ñuxãcü namexü̃ na Tupanacèx nügü yamexẽẽgüxü̃ ga duü̃xü̃gü. 26 Rü Cuáü̃maã nüxü̃ nayarüxugüe, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, dücax guma yatü ga tomaã nüxü̃ quixucü rü cumaã yexmacü ga natü i Yudáü̃ãrü tocutüwa, rü yima rü ñu̱xma rü duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽ, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ —ñanagürügü. 27 Rü Cuáü̃ nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Taxúema ṯacü tüxü̃́ nangẽxma ega Tupana tama tüxna naxãxgu. 28 —Pematama rü marü choxü̃ pexĩnüẽ ga yexguma ñachagu:

“Choma rü tama Cristu chixĩ. Natürü choma chixĩ i Tupana yima Cristupẽ́xegu choxü̃ imuxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃cèx i nachiga”, ñachagu. 29 —Rü wüxi i ngĩgüwa rü yima yatü ya ingĩcü rü naxmèxãrü yora nixĩ. Rü yima yatümücü i naxü̃tawa ngẽxmaxü̃ rü nüxü̃́ inarüxĩnü i norü ore. Rü nataãẽ i ngẽxguma nüxü̃ naxĩnügu i ngẽma na yadexaxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ i choma rü aixcüma Cristumaã chataãẽxü̃chi i ñu̱xmax. 30 —Nüma rü tá nixĩnagüchigü na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, natürü i choma rü tá ícharüxĩchigü.

Yima daxũwa ne ũxcüchiga

31 —Rü yima Cristu ya daxũwa ne ũxcü rü guxãe̱tüwa nangẽxma. Natürü i choma rü ñoma i naãnewa changẽxma, rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x chixĩ, rü ngẽma ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃chigaxü̃ chixu. Natürü i nüma ya Cristu ya daxũwa ne ũxcü, rü guxãe̱tüwa nangẽxma. 32 —Rü nüma rü tamaã nüxü̃ nixuchiga ga yema nüxü̃ nadauxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüxü̃. Natürü noxretama nüxü̃́ nayaxõgü i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃. 33 —Natürü ngẽxguma texé nüxü̃́ yaxõxgu i norü ore, rü ngẽmaãcü tanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma Tupana nüxü̃ ixuxü̃. 34 —Rü yima Tupana núma namucü, rü Tupanaãrü orexü̃ nixu. Erü Tupana rü nüxna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃ na guxü̃guma naxü̃tawa nangẽxmaxü̃cèx. 35 —Rü Tanatü ya Tupana rü Nanexü̃ nangechaü̃. Rü ngẽmacèx marü naxmẽ́xwa nanangẽxmaxẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃. 36 —Rü yíxema Tupana Naneãxü̃́ yaxṍxẽ rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü yíxema tama nüxü̃́ yaxõxchaü̃xẽ ya Tupana Nane, rü tãũtáma tüxü̃́ nangẽxma i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü tá tanayaxu i ngẽma ãũcümaxü̃ i poxcu i Tupana tá namaã tüxü̃ poxcuxü̃ —ñanagürü ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃.

4

Ngechuchu rü Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga ngecü

1 Rü Parichéugü rü nüxü̃ nacuáchigagü ga Ngechuchu rü Cuáü̃ãrü yexera nüxü̃́ na nayexmaxü̃ ga norü ngúexü̃gü, rü norü yexera duü̃xü̃güxü̃ na ínabaiü̃xẽẽxü̃. 2 Natürü tama Ngechuchu nixĩ ga ínabaiü̃xẽẽcü ga duü̃xü̃gü. Rü toma ga norü ngúexü̃gü tixĩ ga tanaxüxü̃ ga yema. 3 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ ĩnügu ga Parichéugü rü nachigagu na yadexagüxü̃, rü yéma Yudéaanewa ítachoxü̃ na Gariréaanecèx tawoeguxü̃. 4 Natürü ga yema nama ga nagu tawoeguxü̃ rü Chamáriaanewa nadapetü. 5 Rü yemacèx ga toma rü nawa tangugü ga wüxi ga Chamáriaaneãrü ĩãne ga Chicaru. Rü guma ĩãneãrü ngaicamana nayexma ga yema naãne ga nuxcümaü̃cü ga Acobuaxü̃́ yexmaxü̃ rü yixcama rü nane ga Yúchena naxãxü̃. 6 Rü yéma nayexma ga wüxi ga puchu ga duü̃xü̃gü dexácèx ixaixmaü̃gücü ga Acobuarü Puchugu ãe̱gacü. Rü poraãcü nipa ga Ngechuchu ga namagu na yaxũxü̃. Rü yemacèx guma puchuxü̃tawa nayarütoõchi. Rü tocuchiwa nanguxchaü̃ ga yexguma. 7-8 Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü guma ĩãnewa taxĩ na torü õnacèx tayataxegüxü̃cèx. Rü towena yéma ingu ga wüxi ga ngecü ga Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga guma puchuwa dexáwa ũcü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Íraxü̃ i dexá choxna naxã! —ñanagürü. 9 Natürü ga yema nge rü iḇaixãchiãẽ yerü ga Yudíugü rü Chamáriaanecü̱̃ã̱xgümaã nügüchi naxaie rü yemacèx ga yema nge rü inangãxü̃ rü ngĩgürügü nüxü̃: —¿Ñuxãcü i cuma na Yudíu quiĩxü̃ i dexácèx choxna cuc̱axü̃ i choma na Chamáriaanecü̱̃ã̱x chiĩxü̃? —ngĩgürügü. 10 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽxguma chi nüxü̃ cucuèxgu i ngẽma mexü̃ i Tupana cuxna ãxchaü̃xü̃, rü chi nüxü̃ cucuèxgu na texé yiĩxü̃ ya yima dexá cuxna tac̱acü, rü cuma rü chi nüxnata cuca i dexá i maxü̃ nawa ngẽxmaxü̃ rü nüma rü chi cuxna nanaxã i ngẽma dexá —ñanagürü. 11 Rü yema ngecü inangãxü̃, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¿ñuxãcü tá i dexáta cuyaxu? Erü daa puchu rü namátamaxü̃chi rü cuxü̃́ nataxuma na ṯacümaã cunayaxuxü̃cèx i dexá. ¿Rü ngextá tá i cunayaxuxü̃ i ngẽma dexá i maxü̃ nawa ngẽxmaxü̃ na choxna cunaxãxü̃cèx? 12 —Nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Acobu toxcèx núma Chamáriaanewa nanatèx ga daa puchu. Rü gumawa nixĩ ga naxaxexü̃ ga nüma rü nanegü rü norü wocagü. ¿Rü ñuxãcü chi i cuma i norü yexera quiĩxü̃? —ngĩgürügü. 13 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Rü guxãma ya texé ya daa puchuarü dexáwa axexe, rü wena táxarü tiṯawae. 14 —Natürü texé ya yíxema choma tüxna chaxãxü̃ i dexáwa axexe, rü tagutáma wena tiṯawa. Erü ngẽma dexá i choma tüxna chaxãxü̃ rü wüxi ya puchu ya guxü̃guma ibaibecürüü̃ tá nixĩ i tümawa, erü ngẽma dexáwa nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürü. 15 Rü ngĩma ga yema nge rü inangãxü̃ rü ngĩgürügü: —Pa Corix, ¡choxna naxã i ngẽma dexá na taguma wena chiṯawaxü̃cèx, rü taguma wena daa puchuwa dexáwa chaxũxü̃cèx! —ngĩgürügü. 16 Rü Ngechuchu ñanagürü ngĩxü̃: —¡Íyadau ya cute, rü naxcèx yaca, rü nuã pexĩ! —ñanagürü. 17 Rü yema ngecü rü inangãxü̃, rü ngĩgürügü nüxü̃: —Nataxuma ya chaute —ngĩgürügü. Rü Ngechuchu ñanagürü ngĩxü̃: —Aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ na nataxuü̃ma ya cute. 18 —Yerü wüximẽ́ẽ̱xpü̱xchirẽ́x nixĩ ga cute, rü yima ñu̱xma cuxü̃tawa ngẽxmacü rü tama aixcüma cutexüchi nixĩ. Rü ngẽmacèx aixcüma nixĩ i curü ore i chomaã nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürü. 19 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga yema ngecü, rü ngĩgürügü: —Pa Corix, nüxü̃ chicuèxãchi rü cuma rü wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ quixĩ. 20 —Nuxcümaü̃güxü̃ ga torü o̱xigü ga Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü daa mèxpǘne ga Garachíü̃wa Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Natürü i pema i Yudíugü rü ñaperügügü:

“Rü Yerucharéü̃ nixĩ i nachica i mexü̃ i ngextá Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü”, ñaperügügü. 21-22 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pema i Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü tama aixcüma nüxü̃ pecuèxgü ya yima nüxü̃ picuèxüü̃gücü. Natürü toma i Yudíugü rü aixcüma nüxü̃ tacuèx ya yima nüxü̃ ticuèxüü̃gücü, erü Yudíugügagu nixĩ i Tupana namaxẽxẽẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. ¡Choxü̃́ yaxõ, Pa Ngecüx! Rü aixcüma ínangu tá i ngunexü̃ na tãũtáma daa mèxpǘnewa rü ẽ́xna Yerucharéü̃wa tá nüxü̃ na picuèxüü̃güxü̃ ya Tanatü ya Tupana. 23 —Erü yíxema aixcüma Tupanaxü̃ icuèxüü̃güxe rü nüe̱tama nixĩ i ngẽxü̃rüüxü̃mare i nachicawa Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü. Erü ñu̱xma rü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ nixĩ na guxü̃ma i tümaãẽmaã rü tümaãrü maxü̃maã aixcüma Tupanaxü̃ ticuèxüü̃güxü̃. Rü ngẽmaãcü nixĩ i nanaxwèxexü̃ ya Tanatü na nüxü̃ ticuèxüü̃güxü̃. 24 —Erü Tupana rü wüxi i Naãẽ nixĩ. Rü ngẽmacèx yíxema texé ya nüxü̃ icuèxüü̃güxe rü tanaxwèxe i guxü̃ma i tümaãẽmaã rü tümaãrü maxü̃maã na aixcüma nüxü̃ ticuèxüü̃güxü̃, ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ãcüma —ñanagürü. 25 Rü yema ngecü inangãxü̃ rü ngĩgürügü: —Choma nüxü̃ chacuèx rü tá ñoma i naãnewa nangu ya yima Cristu ya Tupana nüxü̃ unetacü. Rü ngẽxguma yima núma ũxgu rü tá tamaã nanango̱xẽẽ i guxü̃ma i Tupanachiga —ngĩgürügü. 26 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Choma na cumaã chidexaxü̃, rü yima chixĩ —ñanagürü. 27 Rü yexguma íyadexayane rü ítangugü ga toma ga norü ngúexü̃gü. Rü taḇaixãchiãẽgü yerü ga Ngechuchu rü wüxi ga ngecümaã ínidexa. Natürü taxúema ga toma rü togü taporaxẽẽ ga nüxna na tacagüxü̃ ga ṯacü ngĩmaã na nanaxwèxexü̃ rü ṯacüchiga yiĩxü̃ ga ngĩmaã na íyadexaxü̃. 28 Rü yexguma ga yema ngecü rü yéma ngĩxü̃ itèx ga ngĩrü tü̃xü̃. Rü ĩãnewa ixũ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yanaxuxü̃cèx. 29 Rü ngĩgürügü: —¡Ngĩxã rü ítayadaugü i wüxi i yatü i chomaã nüxü̃ ixuxü̃ ga guxü̃ma ga ṯacü ga chaxüxü̃! ¿Taux ẽ́xna yima yiĩxü̃ ya Cristu? —ngĩgürügü. 30 Rü inaxĩãchi ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x, rü Ngechuchu íyexmaxü̃wa naxĩ. 31 Rü yoxni ga toma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuxü̃ tachixewegü na nachibüxü̃cèx. 32 Natürü ga nüma rü ñanagürü toxü̃: —Choma rü choxü̃́ nangẽxma i chowemü i pema tama nüxü̃ pecuáxü̃ —ñanagürü. 33 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü togüna tacagüe, rü ñatarügügü: —Bexmana marü ¿texé nuã tanange i nawemü? —ñatarügügü. 34 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —Ngẽma õna i choxü̃ poraxẽẽxü̃ nixĩ na chanaxüxü̃ i norü ngúchaü̃ ya yima nuã choxü̃ mucü ya Chaunatü, rü na chayanguxẽẽxü̃ i norü puracü. 35 —Rü pema rü ñaperügügü:

“Rü ãgümücü ya tauemacü nataxu na yabuxgüxü̃ i trigu”, ñaperügügü. Natürü i choma rü ñacharügü pexü̃:

“¡Dücèx, rü meã penangugü i duü̃xü̃gü! Erü marü ínamegü na Tupanaxü̃ nayauxgüxü̃cèx, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i trigunecü i marü nawa nanguxü̃ na yabuxgüxü̃ erü marü nidau”. 36 —Rü yíxema Tupanacèx nadexe i duü̃xü̃gü rü tá tanayaxu i tümaãrü natanü. Rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tüxü̃́ irüxĩnüẽxü̃ rü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmaãcü rü wüxigu tá tataãẽgü ya yíxema tüxira ngẽma duü̃xü̃gümaã Tupanaãrü orexü̃ ixuxe rü yíxema yixcama ngẽma duü̃xü̃güxü̃ Tupanacèx dexe. 37 —Rü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i ñaxü̃:

“Wüxie tixĩ ya namaã toexe i trigu rü togue tixĩ ya yíxema yabuxgüxe i norü o”, ñaxü̃. [Rü ngẽxgumarüü̃ rü wüxie tixĩ ya tüxira duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxe i Tupanaãrü ore, rü togue tixĩ ya yixcama ngẽma duü̃xü̃güxü̃ dexe Tupanacèx.] 38 —Rü noxri rü togü nixĩ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxü̃ ga Tupanaãrü ore, natürü ga duü̃xü̃gü rü tama nayaxõgü ga yexguma. Rü yemawena rü pexü̃ chamu na yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixuxü̃cèx ga yema ore. Rü pema nixĩ ga yema duü̃xü̃güxü̃ pedexü̃ Tupanacèx, yerü nayaxõgü ga yexguma namaã nüxü̃ pixuxgu ga yema ore. Rü yemaãcü ga pema rü marü peyoxniẽ nawa ga togüarü puracü —ñanagürü. 39 Rü muxü̃ma ga guma Chamáriaanewa yexmane ga ĩãnecü̱̃ã̱x rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü, yerü nüxü̃́ nayaxõgü ga yema ore ga yema ngecü namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yexguma ngĩxgu:

“Guxü̃ma ga ṯacü ga ü̃pa chaxüxü̃ rü chomaã nüxü̃ nixu” ngĩxgu. 40 Rü yemacèx ga yema Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu rü nüxü̃ nacèèxü̃gü ga yexma natanügu na naxã́ũxü̃cèx. Rü taxre ga ngunexü̃ yexma natanügu narüxã̱ũ̱x ga Ngechuchu. 41 Rü muxü̃ma ga togüamachigü ga Chamáriaanecü̱̃ã̱xgü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema norü ore ga nümatama nüxü̃ yaxuxü̃. 42 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü ñanagürügü ngĩxü̃ ga yema ngecü: —Ñu̱xma waxi nixĩ i aixcüma nüxü̃́ tayaxõgüxü̃ erü tomatama nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma norü ore i tomaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na aixcüma yima yiĩxü̃ ya Cristu ya ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü maxẽxẽẽruü̃. Rü tama ngẽma cuma tomaã nüxü̃ quixuxü̃cèxicatama tayaxõgü —ñanagürügü.

Ngechuchu rü nanamexẽẽ ga wüxi ga ãẽ̱xgacü nane

43 Rü taxre ga ngunexü̃guwena ga Ngechuchu rü tomaã inaxũãchi ga Chamáriaanewa na Gariréaanewa naxũxü̃cèx. 44 Rü nümatama ga Ngechuchu ga ü̃paacü rü ñanagürü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃, rü norü naãnewatama i duü̃xü̃gü rü tama meã nanayauxgü —ñanagürü. 45 Natürü yexguma Gariréaanewa tangugügu, rü yema naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü meãma nanayauxgü. Yerü nümagü ga yema naãnecü̱̃ã̱xgü rü Yerucharéü̃wa naxĩ ta naxcèx ga Üpetüchigaarü peta, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga yema taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu ga yexguma. 46 Rü ga Ngechuchu rü tomaã nataegu naxcèx ga guma ĩãne ga Caná ga Gariréaanewa yexmane. Rü guma ĩãnewa nixĩ ga binuxü̃ nanguxuchixẽẽãxü̃ ga dexá. Rü ĩãne ga Capernáũwa nayexma ga wüxi ga tacü ga ãẽ̱xgacü, rü niḏaawe ga wüxi ga nane. 47 Rü yexguma guma ãẽ̱xgacü nüxü̃ cuáchigagu ga Ngechuchu rü Gariréaanewa na nanguxü̃ ga Yudéaanewa na ne naxũxü̃, rü naxü̃tawa naxũ. Rü nüxü̃ nayacèèxü̃ na napatawa naxũxü̃cèx, rü naxcèx na yanataanexẽẽãxü̃cèx ga guma nane ga marü turaxüchicü. 48 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema rü tama peyaxõgü ega tama nüxü̃ pedauxiragu i taxü̃ i cuèxruü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃ —ñanagürü. 49 Natürü ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ¡paxa chowe rüxũ naxü̃pa na nayuxü̃ ya chaune! —ñanagürü. 50 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nataegu i cupatawa! Erü cune rü marü naxcèx nitaane —ñanagürü. Rü guma yatü rü nayaxõ ga yema ore ga Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃. Rü napatacèx nataegu. 51 Rü yexguma napatawa nanguxchaü̃gu ga guma ãẽ̱xgacü, rü norü duü̃xü̃gü napẽ́xegu nayayi, rü ñanagürügü nüxü̃: —Cune rü marü naxcèx nitaane —ñanagürügü. 52 Rü yexguma rü norü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü rü oragu inaxügüxü̃ na naxcèx yataanexü̃? —ñanagürü. Rü yema norü duü̃xü̃gü nanangãxü̃ rü ñanagürügü: —Ĩne tocuchiguwena nixĩ ga nüxü̃ nangupetüxü̃ ga na yaxaxünexü̃ —ñanagürügü. 53 Rü guma bucü nanatü rü nüxna nacuèxãchi ga yema oragu na yiĩxü̃ ga Ngechuchu ga ñaxü̃ nüxü̃:

“Cune rü marü naxcèx nitaane” ñaxü̃. Rü nüma ga guma ãẽ̱xgacü rü guxü̃ma ga napatacü̱̃ã̱x rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. 54 Rü yexguma Yudéaanewa ne naxũxgu ga Ngechuchu, rü yema nixĩ ga norü taxre ga cuèxruü̃ ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã duü̃xü̃güxü̃ nawéxü̃ ga Gariréaanewa.

5

Ngechuchu rü nanamexẽẽ ga wüxi ga yatü ga iḏaawexü̃ ga Betechawa yexmaxü̃

1 Rü ñuxre ga ngunexü̃gü ngupetüguwena rü nayexma ga wüxi ga peta ga Yudíugü auregüxü̃ na yemaãcü Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü Yerucharéü̃cèx nataegu. 2 Rü guma ĩãneãrü poxeguxü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga ĩã̱x ga Carneruarü Choxü̃chicagu ãe̱gaxü̃. Rü yema ĩã̱xãrü ngaicamana nayexma ga wüxi ga puchu ga Yudíugügawa Betechagu ãe̱gaxü̃. Rü guma puchuanacüwa nayexma ga wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga chopetüchica ga ãxpataü̃e̱tügüxü̃. 3 Rü yema chopetüchicagu nacagü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga iḏaaweexü̃. Rü nümaxü̃ rü nangexetügü, rü togü rü nachixeparagü, rü togü rü nanaw̱ãĩxãchigü. Rü yema iḏaaweexü̃ rü yéma nananguxẽẽgü ga guma puchu ga na naxĩã̱xãchichiüxü̃cèx. 4 Yerü ñuxguacü rü guma puchugu ínarüxĩĩxü̃ ga wüxi ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nayaxĩã̱xchiücüüxẽẽxü̃. Rü guxema tüxira tügü yéma táexe nachiüwa ga guma puchu ga yexguma yaxĩã̱xchiücüügu, rü tümacèx nitaane woo ga ngẽxü̃rüü̃mare ga ḏaawe tüxü̃́ yexmaxẽ. 5 Rü yéma natanüwa nayexma ga wüxi ga yatü ga marü 38 ga taunecü iḏaawecü. 6 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dèu̱xgu ga guma yatü ga yexma na nacaxü̃, rü nüxü̃ nacuáchiga ga marü mucüma ga taunecü na yaḏaawexü̃. Rü yemacèx nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Cunaxwèxexü̃ i cuxcèx na yataanexü̃? —ñanagürü. 7 Rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ ga guma iḏaawecü, rü ñanagürü: —Pa Corix, tataxuma ya texé ya choxü̃ rüngü̃xẽẽxẽ na nge̱ma choxü̃ tatáexü̃cèx i ngẽxguma naxĩã̱xãchichiügu ya daa puchu. Rü guxü̃guma i ngẽxguma nge̱ma chaugü chatáechaü̃gu, rü yoxni i togü rü marü nüxĩra nügü nge̱ma natáegü —ñanagürü. 8 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Inachi, rü nayaxu i curü caruü̃, rü íixũ! —ñanagürü. 9-10 Rü yexgumatama naxcèx nitaane ga guma yatü. Rü nanayaxu ga norü caruü̃, rü ínixũ. Natürü ga yema ngunexü̃ rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃ nixĩ. Rü yemacèx ga yémacü̱̃ã̱xgü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü ñanagürügü nüxü̃ ga guma yatü ga naxcèx itaanecü: —Ñoma nixĩ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃. Rü ngẽmacèx nachu̱xu nixĩ na cuyangexü̃ i curü caruü̃ erü yemaãcü tamaã nüxü̃ nixu ga Moĩché —ñanagürügü. 11 Natürü ga guma yatü rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Yima choxü̃ rümexẽẽcü rü ñanagürü choxü̃:

“¡Nayaxu i curü caruü̃ rü íixũ!” ñanagürü. 12 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Texé ngẽma ñatarügü cuxü̃:

“¡Nayaxu i curü caruü̃ rü íixũ!” ñatarügü cuxü̃? —ñanagürügü. 13 Natürü ga guma yatü rü tama nüxü̃ nacuèx ga texé naxcèx na yataanexẽẽxü̃, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü ga yéma, rü yexma nayarütaxu ga Ngechuchu. 14 Natürü yixcama ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃negu nüxü̃ nayangau ga guma yatü, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Dücèx i ñu̱xma marü cuxcèx na yataanexü̃, rü tãũtáma wena chixexü̃ cuxü na tama quiḏaawexü̃cèx namaã i wüxi i ḏaawe i ngẽma marü cuxü̃ ngupetüxü̃ãrü yexera ixĩxü̃! —ñanagürü. 15 Rü ínixũ ga guma yatü, rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxu ga Ngechuchu na yiĩxü̃ ga guma namexẽẽcü. 16 Rü yemacèx nixĩ ga yema ãẽ̱xgacügü ga Ngechuchucèx nadaugüxü̃ na yamèxgüãxü̃cèx, yerü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu napuracü. 17 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Chaunatü ya Tupana rü guxü̃ i ngunexü̃gu napuracü rü mexü̃ naxü. Rü ngẽmacèx i choma rü ta naxrüü̃ chapuracü —ñanagürü. 18 Rü yemacèx ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü yexeraãcü Ngechuchuxü̃ nimèxgüchaü̃. Yerü tama naxrüü̃ nanaxaure ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃ rü ñu̱xũchi nüxü̃ nixu ga Nanatüxüchi na yiĩxü̃ ga Tupana, rü yemaãcü nügü nixu ga Nanatü ga Tupanamaã na nawüxiguxü̃.

Nüma ga Tupanatama nixĩ ga Nanena naxããxü̃ ga pora

19 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga yema ãẽ̱xgacügü: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü choma i Tupana Nane rü tama chorü poramaã chanaxü i ṯacü rü puracü i mexü̃. Natürü ngẽma nüxü̃ chadauxü̃ i Chaunatü üxü̃xĩcatama nixĩ ichaxüxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma Chaunatü üxü̃, rü choma ya Nane rü ta chanaxü. 20 —Chaunatü ya Tupana rü choxü̃ nangechaü̃, rü ngẽmacèx choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i nüma naxüxü̃. Rü ngẽma ñu̱xma choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃ãrü yexera tá choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i yixcüra. Rü ngẽxguma i pema ega ngẽmaxü̃ pedaugügu, rü tá peḇaixãchiãẽgü namaã. 21 —Rü Chaunatü rü ínanadagüxẽẽ i yuexü̃gü rü wena nanamaxẽxẽẽ. Rü ngẽxguma-rüü̃ ta i choma i Nane rü tüxna chanaxã i maxü̃ ya yíxema chatümawèxéxe na tüxna chanaxãxü̃. 22-23 —Rü tama Chaunatü nixĩ ya duü̃xü̃güxü̃ icagücü i norü maxü̃chiga. Natürü choxü̃ nixĩ i namuxü̃ na chanaxüxü̃cèx i ngẽma, na choxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx i duü̃xü̃gü, ngẽma Chaunatüxü̃ na yacuèxüü̃güxü̃rüü̃. Rü yíxema tama choxü̃ icuèxüxü̃́xẽ, rü tama nüxü̃ ticuèxüü̃ ta ya Chaunatü ya choxü̃ nuã mucü. 24 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema texé ya choxü̃́ irüxĩnüxẽ i chorü ore, rü nüxü̃́ yaxṍxẽ ya yima Chaunatü ya núma choxü̃ mucü, rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü Chaunatü rü tãũtáma tümamaã nanaxuegu na tapoxcuxü̃ erü marü nawa ítanguxuchi na tayuxü̃, rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 25 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü marü nawa tá nangu i ngunexü̃ rü ñu̱xmatama nixĩ i chauga naxĩnüẽxü̃ tá i ngẽma duü̃xü̃gü i norü pecadugu yuexü̃ rü iyarütauxexü̃. Rü texé ya chauga ĩnüẽxẽ rü tá tamaxẽ. 26 —Nüma ya Chaunatü rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na namaxẽxẽẽãxü̃cèx i duü̃xü̃gü. Rü ngẽma pora rü choxna nanaxã ya Chaunatü na choma rü ta duü̃xü̃güxü̃ chamaxẽxẽẽxü̃cèx. 27 —Rü Chaunatü ya Tupana choxü̃ namu na duü̃xü̃güna chac̱axü̃cèx naxcèx i norü maxü̃chiga, erü choma nixĩ i Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 28 —¡Tãxṹ i peḇaixãchiãẽgüxü̃ namaã i ñaã ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃! Erü tá ínangu i ngẽma ngunexü̃ i nagu guxü̃ma i duü̃xü̃gü i yuexü̃ rü tá na nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ i chauga. 29 —Rü naxmaü̃güwa tá ínachoxü̃. Rü ngẽma meã maxẽxü̃, rü tá ínarüdagü na nayauxgüãxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü ngẽma chixexü̃ ügüxü̃, rü tá ínarüdagü na napoxcuexü̃cèx.

Nawa nüxü̃ icuáxü̃ na Tupana yiĩxü̃ ga Ngechuchuna naxãcü ga pora

30 —Choma rü taxucürüwa ṯacü chaxü chauechamatama ega tama choxü̃ naxüxẽẽãgu ya Chaunatü. Rü Chaunatü chomaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma nixĩ i nüxna chac̱axü̃ i duü̃xü̃gü i norü maxü̃chiga. Rü ngẽxguma nüxna chacaxgu rü aixcüma meãma chanangugü i duü̃xü̃gü. Erü tama choxrütama ngúchaü̃ nixĩ i ngẽma chaxüxü̃, natürü Chaunatü ya nuã choxü̃ mucüarü ngúchaü̃ nixĩ i ngẽma chaxüxü̃. 31 —Rü ngẽxguma chi chauchigaxü̃tama chixuxgu rü taxuwama name i ngẽma. 32 —Natürü nangẽxma i to i chauchigaxü̃ ixuxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx rü aixcüma nixĩ i norü ore i pemaã nüxü̃ yaxuxü̃. 33 Pema rü Cuáü̃ ya baiü̃xẽẽruü̃xü̃tawa penamugü ga perü duü̃xü̃gü na nüxü̃ pecuáxü̃cèx ga ore ga aixcüma ixĩxü̃ ga chauchiga. Rü yema ore ga Cuáü̃ pexü̃ namaã ngãxü̃xü̃ rü aixcüma nixĩ. 34 —Natürü i choma rü tama chanaxwèxe i ṯacü rü yatü chauétüwa nachogü, erü choma tátama chaugüna chadau. Natürü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma Cuáü̃ãrü ore na choxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx rü na penayauxgüxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 35 —Cuáü̃ rü wüxi ga omü ga iy̱auracüüxü̃ rü pexü̃ báxixü̃-rüü̃ nixĩ ga pexcèx. Rü pema rü paxaãchi namaã petaãẽgü. 36 —Natürü nangẽxma i ṯacü i Cuáü̃ãrü orearü yexera chauétüwa íchogüxü̃. Rü ngẽma nixĩ ga yema taxü̃gü ga cuèxruü̃gü ga Chaunatü choxü̃ muxü̃ na norü poramaã chanaxüxü̃cèx. Rü yemawa pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na aixcüma Chaunatü ya Tupana yiĩxü̃ ga núma choxü̃ mucü. 37 —Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya Chaunatü ga guma núma choxü̃ mucü, rü marü chauétüwa ínachogü, woo taguma nüxü̃ pexĩnüẽ ga naga rü taguma nüxü̃ pedau. 38 —Rü ngẽma Chaunatüarü ore rü ta tama peãẽwa nixücu, erü tama choxü̃́ peyaxõgü woo Chaunatü núma choxü̃ na muxü̃. 39-40 —Pema meãma nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, erü nagu perüxĩnüẽ rü ngẽmawa tá nüxü̃ ipeyangau i perü maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü woo ngẽmatama Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü chauchiga meã na yadexaxü̃, natürü i pema rü tama choxü̃́ peyaxõgüchaü̃ na ngẽmaãcü penayauxgüxü̃cèx i ngẽma maxü̃. 41-42 —Rü choma rü tama chanaxwèxe na choxü̃ picuèxüü̃güxü̃ erü meãma pexü̃ chacuèx, rü nüxü̃ chacuèx na tama aixcüma Tupanaxü̃ pengechaü̃güxü̃. 43 —Chaunatü ya Tupana nixĩ ga núma choxü̃ mucü, natürü i pema rü tama choxü̃ peyauxgüchaü̃. Natürü ngẽxguma chi tomare i yatü nagagutama núma ũxgu, rü ngẽma chi nixĩ i taãẽãcüma peyauxgüxü̃. 44 —¿Rü ñuxãcü chi choxü̃́ peyaxõgü ega penaxwèxegu na pemücügütama pemaã taãẽxü̃ rü tama naxcèx pedaugügu na Tupanaxü̃chi pemaã taãẽxü̃? 45 —¡Tãxṹ i nagu perüxĩnüẽxü̃ na choma tá yiĩxü̃ na pexü̃ chixugüxü̃ i Chaunatüxü̃tawa! Erü Moĩché ga guma perü maxü̃cèx nüxü̃́ peyaxõgücü tátama nixĩ ya yima pexü̃ ixugücü i Chaunatüxü̃tawa. 46 —Rü ngẽxguma chi peyaxõgügu i ngẽma ore ga Moĩché ümatüxü̃, rü choxü̃́ rü chi ta peyaxõgü. Yerü ga Moĩché rü chauchigagu nixĩ ga naxümatüãxü̃ ga norü poperawa. 47 —Natürü ngẽxguma tama peyaxõgügu i ngẽma Moĩché ümatüxü̃ i ore, ¿rü ñuxãcü tá peyaxõgü i ngẽma choma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? —ñanagürü ga Ngechuchu.

6

Ngechuchu rü nanachibüexẽẽ ga 5000 ga yatügü

(Mt 14.13-21; Mr 6.30-44; Lc 9.10-17)

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü naxtaxa ga Gariréagu ãe̱ganearütocutüwa tomaã naxũ. Rü norü toéga ga guma naxtaxa rü Tibéria nixĩ. 2 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ. Yerü ü̃paacü rü marü nüxü̃ nadaugü ga ñuxãcü Ngechuchu na naxüxü̃ ga taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã üxü̃ ga yexguma duü̃xü̃gü ga iḏaaweegüxü̃cèx yataanexẽẽgüãgu. 3 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wüxi ga mèxpǘnewa tomaã ínaxü̃ãchi. Rü wüxigu tomaã yéma narüto. 4 Rü marü ningaica ga yema Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga. 5 Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ dawenügu rü nüxü̃ nadau ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃. Rü yemacèx Piripina naca, rü ñanagürü: —¿Rü ngextá tá naxcèx tataxe i nawemü i ñaã duü̃xü̃gü na nachibüexẽẽxü̃cèx? —ñanagürü. 6 Rü nümatama ga Ngechuchu rü marü nüxü̃ nacuèx ga ṯacü tá na naxüxü̃. Natürü yema ñanagürü Piripixü̃, yerü nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga ṯacümaã tá na nangãxü̃ãxü̃. 7 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ ga Piripi, rü ñanagürü: —Woo chi naxcèx itaxegügu i 200 i dĩẽru naguxü̃ i pãũ, rü tãũ chima nüxü̃́ ningu ega woo wüxichigüna íraxü̃ ixãchigügu —ñanagürü. 8-9 Rü yexguma ga Aü̃dré ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga Pedru ga Chimáũ naẽneẽ, rü ñanagürü: —Nuã nangẽxma i wüxi i buxü̃ rü nüxü̃́ nangẽxma i 5 i pãũ i chebadanaxcèx rü taxre ta i choxni. ¿Natürü ṯacüwa name i ngẽma naxcèx i ñaã muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü? —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Ẽcü, namaã nüxü̃ pixu i duü̃xü̃gü na ínatogüxü̃cèx! —ñanagürü. Rü yema nachicawa rü nametẽ́xeane ga guma maxẽ. Rü gumatẽ́xewa narütogü ga duü̃xü̃gü. Rü maneca 5000 wa nangu ga yexguma yatügüxica ixugügu. 11 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanade ga yema pãũgü, rü Tupanana moxẽ naxã. Rü yemawena rü toxü̃ nayanu na yema duü̃xü̃gü ga yéma rütogüxü̃xü̃ tayanuxü̃cèx. Rü yexgumarüü̃ ta ga choxni rü nüxü̃ toxü̃ nayanuxẽẽ, ñu̱xmata meãma nachibüe ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü. 12 Rü yexguma marü meã nachibüegu ga guxü̃ma, rü Ngechuchu toxü̃ namu rü ñanagürü toxü̃: —¡Penade i ngẽma naxchipẽ́xegü i íyaxügüxü̃ na tama inaxaiyèxü̃xü̃cèx! —ñanagürü. 13 Rü tanade ga yema naxchipẽ́xegü ga yema 5 ga pãũwa íyaxüxü̃, rü 12 ga pexchi namaã tanaxüãcugü. 14 Rü yexguma yema duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema mexü̃ ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Ngechuchu, rü ñanagürügü: —Aixcümaxü̃chi daa nixĩ ya Tupanaãrü orearü uruü̃ ga guma ínanguxẽẽcü —ñanagürügü. 15 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nicuèxãchi ga duü̃xü̃gü rü na norü ãẽ̱xgacüxü̃ yangu-cuchixẽẽgüchaü̃ãxü̃. Rü yemacèx nüxna nixũgachi rü yéamaxü̃ra naxũ nawa ga guma mèxpǘne na nüxĩcatama nayexmaxü̃cèx.

Dexáétügu nixũ ga Ngechuchu

(Mt 14.22-27; Mr 6.45-52)

16 Rü yexguma marü nachütagu, rü toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü wenaxãrü naxtaacutüwa taxĩ. 17 Rü poraãcü naxẽãne. Rü tama ínangu ga Ngechuchu. Rü yemacèx wüxi ga ngue ga taxü̃negu tichoü̃, rü itaxĩãchi ga na tocutüwa taxĩxü̃ ga Capernáũãrü ĩãnewa na tangugüxü̃cèx. 18 Rü yexguma tixãü̃yane rü inaxügü ga na poraãcü yabuaxü̃. Rü yemagagu rü poraãcü nayuape. 19 Rü yexguma marü 5 ga kilómetru tixãü̃gu, rü Ngechuchuxü̃ tadaugü ga na dexáchiüétügu yaxũxü̃. Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü poraãcü tamuü̃ẽ. 20 Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —Choma chixĩ. ¡Rü tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃! —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü taãẽãcüma tanayauxgüchaü̃ ga toweü̃wa. Rü yexgumatama ítangugü ga yema ítaxĩxü̃wa.

Ngechuchucèx nadaugü ga duü̃xü̃gü

22 Rü moxü̃ãcü ga yema duü̃xü̃gü ga naxtaxaarü tocutügu rüchoxü̃, rü nüxü̃ nicuèxãchitanü ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga marü nagu na taxĩxü̃ ga guma ngue ga taxü̃ne ga nügümaã wüxicane. Rü nüxü̃ nacuèxgü ta ga Ngechuchu rü tama towe na naxũxü̃. 23 Rü yexguma yemagu ínaxĩnüẽyane, rü yoxocüne ínangugü ga náĩgü ga ngue ga itaxü̃ne ga Tibériaarü ĩãnewa ne ĩxü̃ne. Rü norü ngaicamana nangugü ga yema nachica ga ngextá Ngechuchu ínachibüexẽẽxü̃wa ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yexguma moxẽ inaxãxgu naxcèx ga yema pãũ. 24 Rü yexguma yema duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga guma nguewa na Ngechuchu rü toma ga na tatauxexü̃ma rü yexma guma nguegügu nichoü̃ na Ngechuchucèx yadaugüxü̃ Capernáũãrü ĩãnegu.

Ngechuchu nixĩ i pãũ i maxü̃ tüxna ãxü̃

25 Rü yexguma guma naxtaxaarü tocutüwa nangugügu ga yema duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃ yexma nayangaugü. Rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ñuxgu nixĩ i nuã cunguxü̃? —ñanagürügü. 26 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tama yema nüxü̃ na picuèxãchitanüxü̃cèx ga yema mexü̃gü ga Tupanaarü poramaa chaxüxü̃ nixĩ i chauxcèx pedaugüxü̃. Natürü chauxcèx pedaugü yerü meãma pechibüe nawa ga yema õna ga pexna chaxãxü̃.. 27 —¡Tãxṹ i naxcèx pepuracüexü̃ i õna i paxama gúxü̃! Rü narümemaẽ nixĩ i naxcèx pepuracüe i ngema maxü̃ i aixcüma ixĩxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma nixĩ i maxü̃ i choma i Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ chixĩcü tá pexna chaxãxü̃, erü Chaunatü ya Tupana rü marü nanango̱xẽẽ na aixcüma Nane chiĩxü̃ —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga nümagü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá taxüe na tayanguxẽẽxü̃cèx i ngẽma Tupana toxü̃́ naxwèxexü̃? —ñanagürügü. 29 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Rü Tupana rü núma choxü̃ namu. Rü ngẽma nüma pexü̃́ nanaxwèxexü̃ nixĩ na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga nümagü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ṯacü rü cuèxruü̃xü̃ tá toxü̃ cudauxẽẽ na cuxü̃́ tayaxõgüxü̃cèx na aixcüma Cristu quiĩxü̃? ¿Rü ṯacü i to i mexü̃ tá toxcèx cuxüxü̃ i ñu̱xmax? 31 Yerü nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü, rü nanangõ̱xgü ga yema pãũ ga Tupana nüxna ãxü̃ ga chianexü̃wa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tupana rü daxũcü̱̃ã̱x ga pãũmaã nanachibüexẽẽ ga duü̃xü̃gü”,

ñanagürü i ngẽma orewa. 32 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tama nixĩ ga Moĩché yiĩxü̃ ga nüxna naxãxü̃ ga yema pãũ ga daxũ- cü̱̃ã̱x, natürü Chaunatü ga Tupana nixĩ ga nüxna naxãcü. Rü nüma nixĩ i ñu̱xma i pexna naxããxü̃ i pãũ i aixcüma ixĩxü̃ i daxũwa ne ũxü̃. 33 —Erü ngẽma pãũ i Tupana ixãxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa ne naxũ rü nanamaxẽxẽẽ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 34 Rü nümagü rü naxcèx ínacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡guxü̃guma toxna naxãẽcha i ngẽma pãũ! —ñanagürügü. 35 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i ngẽma pãũ i maxẽxẽẽruü̃ chiĩxü̃. Rü yíxema texé ya chauxü̃tawa ũxẽ rü tagutáma tataiya. Rü texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tagutáma tiṯawa. 36 —Natürü marü pemaã nüxü̃ chixu rü woo na choxü̃ pedaugüxü̃ rü tama choxü̃́ peyaxõgü i pemax. 37 —Rü guxãma ya yíxema duü̃xẽgü ya Chaunatü choxna tüxü̃ mugüxe rü chorü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü texé ya choxü̃́ yaxõgüxe rü tãũtáma tüxü̃ chaxoo̱x. 38 —Yerü tama choxrütama ngúchaü̃ na chaxüxü̃cèx nixĩ ga daxũguxü̃ ga naãnewa ne chaxũxü̃. Natürü núma chaxũ na chanaxüxü̃cèx i norü ngúchaü̃ ya Chaunatü ya núma choxü̃ mucü. 39 —Rü ngẽma norü ngúchaü̃ ya Chaunatü ya Tupana ya núma choxü̃ mucü nixĩ i na taxúexü̃ma ichayarütauxẽẽxü̃ ya yíxema choxna tüxü̃ namugüxe. Erü nüma ya Chaunatü nanaxw̱ae na tüxü̃ yuwa ícharüdagüxẽẽxü̃ i naãneãrü gu̱xgu. 40 —Choma nixĩ i Tupana Nane chiĩxü̃. Rü ngẽma norü ngúchaü̃ ya Chaunatü ya Tupana ya núma choxü̃ mucü nixĩ na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ ya guxãma ya texé ya choxü̃ daugüxe rü choxü̃́ yaxõgüxe. Erü choma tá nixĩ i tüxü̃ ícharüdagüxẽẽxü̃ i naãneãrü gu̱xgu —ñanagürü. 41 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema Yudíugü, rü inanaxügüe ga Ngechuchuchiga na yadexagüxü̃. Yerü ñanagürü ga Ngechuchu: —Choma nixĩ i pãũ i daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũxü̃ —ñanagürü. 42 Rü ñanagürügü: —¿Taux ẽ́xna ñaã yiĩxü̃ i Ngechuchu i Yúche nane? Rü yixema rü tüxü̃ tacuèx ya nanatü rü naẽ. ¿Rü ñuxãcü i nüma i “Daxũwa ne naxũxü̃”, ñaxü̃? —ñanagürügü. 43 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —¡Nüxü̃ perüxoe na choxü̃ na pixuechaxü̃! 44 —Taxúema chauxü̃tawa tangu ega tama choxna tüxü̃ namu̱xgu ya chaunatü ga guma núma choxü̃ mucü. Rü texé ya chauxü̃tawa ngugüxe rü choma rü tá wena tüxü̃ chamaxẽxẽẽ i naãneãrü gu̱xgu. 45 —Nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güarü poperawa naxümatü i ore i ñaxü̃:

“Tupana tá guxãxü̃ nangúexẽẽ”,

ñaxü̃. Rü ngẽmacèx guxãma ya texé ya Chaunatüxü̃ ĩnüxẽ rü naxü̃tawa ngúxe, rü chauxü̃tawa taxĩ. 46 —Taguma texé Chaunatü ya Tupanaxü̃ tadau. Rü chaxicatama nixĩ i nüxü̃ chadauxü̃ erü naxü̃tawa ne chaxũ. 47 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 48 —Choma nixĩ i pãũ i maxẽxẽẽruü̃ chiĩxü̃. 49 —Rü perü o̱xigü ga nuxcümaü̃güxü̃ rü nanangõ̱x ga yema pãũ ga Tupana nüxna ãxü̃ ga yema nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Natürü woo nanangõ̱xgü ga yema pãũ rü nayueamatama. 50 —Natürü ñaã pãũ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i daxũwa ne ũxü̃ rü chomatama chixĩ. Rü guxãma ya texé ya choxü̃ yaxúxe ñoma pãũ tangṍxü̃rüü̃ rü tá tamaxẽcha. 51 —Chomatama nixĩ i pãũ i maxẽxẽẽruü̃ i daxũwa ne chaxũxü̃. Rü texé ya ñoma chomaã taxãwemüxü̃rüü̃ choxü̃́ yaxṍxẽ rü guxü̃gutáma tamaxẽcha. Erü ngẽma pãũ i choma tüxna chaxãxü̃ rü chaxunetama nixĩ. Rü ichanaxã i chaxune na namaxẽxü̃cèx i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu. 52 Rü yexguma ga yema Yudíugü rü poragaãcü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü tá i ñaã yatü i naxü̃ne tátama tüxü̃ nangõ̱xẽẽxü̃? —ñanagürügü. 53 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Rü choma i Tupana nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃ rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma pema rü tama chaxunemaã pexãwemügügu rü tama nawa pexaxegügu ya chaugü, rü tãũtáma pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 54 —Texé ya chaxunemaã ãwemüxẽ rü chaugüwa axexe rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. Erü choma rü tá tüxü̃ chamaxẽẽ ega naãneãrü gu̱xgu. 55 —Erü chaxune rü õnaxü̃chi nixĩ rü chaugü rü axexü̃xü̃chi nixĩ. 56 —Texé ya chaxunemaã ãwemüxẽ rü chaugüwa axexe rü chowa tayaxũ̱x rü choma i tümawa. 57 —Chaunatü ga núma choxü̃ mucü rü namaxü̃. Rü nüma choxna nanaxã i maxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i choma rü tá tüxna chanaxã i maxü̃ ya yíxema choxü̃ yaxúxe rü choxü̃́ yaxṍxẽ. 58 —Marü pemaã nüxü̃ chixu na choma rü pãũ i daxũwa ne ũxü̃ chiĩxü̃. Natürü choma rü tama yema pãũ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigü ngõ̱xgüxü̃ ga pãũrüü̃ chixĩ. Yerü woo ga yema pãũ na nangõ̱xgüxü̃ ga perü o̱xigü rü nayueamatama. Natürü texé ya choxü̃ yaxúxe, ñoma pãũ tangṍxü̃rüü̃, rü choxü̃́ yaxṍxẽ rü guxü̃gutáma tamaxü̃ —ñanagürü. 59 Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga yema ore ga yexguma nangúexẽẽãgu ga Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa ga ĩãne ga Capernáũwa.

Ngechuchuarü orewa nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃

60 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ngu̱xẽẽtae, rü muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃ rü ñanagürügü: —Rü ngẽma tamaã nüxü̃ yaxuxü̃, rü naguxchaxüchi na nüxü̃ icuáxü̃ na ñuxũ ñaxü̃. ¿Ñuxãcü texé tüxü̃́ natauxcha na naga taxĩnüxü̃? —ñanagürügü. 61 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga yemaãcü nügümaã na íyadexagüxü̃ naxcèx ga yema ngu̱xẽẽtae, rü yemacèx nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna peãẽwa nangu̱x i ngẽma ore? 62 —Rü ngẽxguma peãẽwa nangu̱xgu i ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ¿ṯacügu chi perüxĩnüẽxü̃ ega choxü̃ pedèu̱xgu na wenaxãrü daxũ na chaxĩxü̃, ga noxri ne chaxũxü̃wa na chaxũxü̃ i choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃? 63 —Tupanaãẽ i Üünexü̃ nixĩ i inaxãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü tama pexene nixĩ i pexü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü peãẽcèx nixĩ, rü nawa nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 64 —Natürü tangẽxma i petanüwa ya ñuxre ya tama yaxõgüxe —ñanagürü. Rü yema ñanagürü ga Ngechuchu yerü noxriarü ügügumama marü nüxü̃ nacuèx ga texé tá nüxü̃́ na yaxõgüxü̃, rü texé tá cúãcü ínaxuaxü̃xü̃. 65 Rü ñanagürü ta: —Rü ngẽmacèx marü pemaã nüxü̃ chixu rü taxuacüma texé chauxü̃tawa tangu ega tama Chaunatü chauxü̃tawa tüxü̃ gaxgu —ñanagürü. 66 Rü yexguma inanaxügüe ga nüxna na yaxĩgüxü̃ ga muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga noxri nawe rüxĩchiréxü̃. Rü marü tama nawe ínaxĩĩxü̃. 67 Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü 12 ga ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ẽ́xna pema rü ta choxna pixĩgachitanüchaü̃? —ñanagürü. 68 Natürü Chimáũ ga Pedru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿Texéxü̃tawa chi taxĩxü̃ ega cuxna tixĩgachitanügu? Erü cuma rü cuxü̃́ nangẽxma i ore i nawa nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 69 —Toma rü marü cuxü̃́ tayaxõgü, rü nüxü̃ tacuèx na cuma quiĩxü̃ ya Cristu ya Üünecü ya Tupana Nane —ñanagürü. 70 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Taux ẽ́xna choma yiĩxü̃ ga pexü̃ chidexechixü̃ ga pema ga 12? Natürü nangẽxma i wüxi i petanüwa i Chatanáãrü duü̃xü̃ ixĩxü̃ —ñanagürü. 71 Rü Yuda ga Icariúte ga Chimáũ nanechiga nixĩ ga yadexaxü̃ ga Ngechuchu. Yerü Yuda tá nixĩ ga cúãcü ínaxuaxü̃xü̃ rü woo ga nüma rü wüxi ga totanüxü̃chirẽ́x na yiĩxü̃.

7

Ngechuchueneẽgü rü tama nüxü̃́ nayaxõgü

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaanewa yexmagüne ga ĩãnegügu nixũãgüchigü. Rü tama Yudéaanewa nayexmachaü̃ yerü yémacü̱̃ã̱x ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü naxcèx nadaugü ga na yamèxgüchaü̃ãxü̃cèx. 2 Natürü marü ningaica ga yema Yudíugüarü peta ga nagu norü düxenügü yaxügüxü̃ na yemawa nüxna nacuèxãchiexü̃cèx ga ñuxãcü nuxcümaü̃güxü̃ ga norü o̱xigü na naxügüxü̃ ga norü düxenügü ga naĩxã́tünaxcèx ga yexguma Moĩchéwe naxĩxgu ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa. Rü yemacèx nixĩ ga Düxenügüarü Petagu naxãe̱gaxü̃. 3 Rü naẽneẽgü ga Ngechuchu rü ñanagürügü nüxü̃: —Tama name i nuxã Gariréaarü naãnegu curüxã̱ũ̱x. Rü name nixĩ i petacèx Yudéawa cuxũ, na ngẽma duü̃xü̃gü i cuwe rüxĩxü̃ i nge̱ma ngẽxmagüxü̃ nüxü̃ daugüxü̃cèx i ngẽma cuèxruü̃gü i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃. 4 —Erü ngẽxguma chi wüxi ya yatü rü duü̃xü̃güxü̃ nügü nacuèxẽẽchaü̃gu rü tama cúãcü nanaxü i ṯacü i naxüxü̃. Rü ñu̱xma na cunaxüxü̃ i muxü̃ma i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã cuxüxü̃, rü name nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa cunaxü —ñanagürügü. 5 Rü yema ñanagürügü ga naẽneẽgü yerü woo ga nümagü rü ta tama nüxü̃́ nayaxõgü. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Tauta nawa nangu i ngunexü̃ na petawa chaxũxü̃. Natürü pexcèx rü ngẽxü̃rüüxü̃mare i ngunexü̃ nixĩ i mexü̃ na petawa nagu pexĩxü̃. 7 —Ngẽma duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x rü tama pexchi naxaie. Natürü chauxchi naxaie erü chanango̱xẽẽ i ngẽma naxügüxü̃ rü na nachixexü̃. 8 —Name nixĩ i petawa pexĩ i pemax. Choma rü tauta nge̱ma chaxũ erü tauta nawa nangu i ngunexü̃ i nagu nge̱ma chaxũxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 9 Rü yexguma yema ñaxguwena, rü Gariréaanegu narüxã̱ũ̱x.

Ngechuchu rü Düxenügüarü Petawa naxũ

10 Natürü nawena ga naẽneẽgü ga petawa na naxĩxü̃, rü Ngechuchu rü ta yéma naxũ. Natürü cúãcü yéma naxũ, rü tama poraãcü duü̃xü̃güxü̃ nügü nadauxẽẽ. 11 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü naxcèx nadaugü ga yema petawa, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nangẽxma i ngẽma yatü? —ñanagürügü. 12 Rü nügütanüwa ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü poraãcü Ngechuchuchiga ínidexagü. Rü ñuxre ga yema duü̃xü̃gü rü ñanagürügü: —Yima rü wüxi ya yatü ya mecü nixĩ —ñanagürügü. Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Ngẽma yatü rü tama name erü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽ —ñanagürügü. 13 Natürü taxuü̃ma ga duü̃xü̃gü rü mea togüpẽ́xewa Ngechuchuxü̃ nicuèxüü̃güchaü̃, yerü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ namuü̃ẽ. 14 Rü yexguma marü yema petaarü ngãxü̃wa nanguxgu, rü nixücu ga Ngechuchu nawa ga tupauca ga taxü̃ne. Rü inanaxügü ga na nangu̱xẽẽtaexü̃. 15 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga yema ore ga Ngechuchu nüxü̃ ixuxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i ngẽmaãcü poraãcü nüxü̃ nacuáxü̃, rü taguma texé nangu̱xẽẽ? —ñanagürügü. 16 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ñaã chorü ngu̱xẽẽtae rü tama choxrü nixĩ, erü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüarü nixĩ. 17 —Ngẽxguma texé naxüxchaü̃gu i Tupanaãrü ngúchaü̃ rü yíxema tá nüxü̃ tacuèx ngoxi aixcüma Tupanaxü̃tawa chanayaxu i ngẽma chorü ngu̱xẽẽtae rü ẽ́xna chaugüxü̃tawatama chayaxuxü̃ yixĩ i ngẽma. 18 —Yíxema texé ya mexü̃ i tümachigaxü̃tama ixuxe rü ngẽmaãcü tanaxü erü tanaxwèxe i duü̃xü̃gü na tüxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Natürü texé nüxü̃ tixu i ore i mexü̃ nachiga i ngẽma tüxü̃ muxü̃, rü aixcüma nixĩ i tümaãrü ore. Rü tama dora nixĩ i ngẽma nüxü̃ tixuxü̃. 19 —¿Tama ẽ́xna aixcüma yiĩxü̃ ga Moĩché pexna naxãxü̃ ga Tupanaãrü mugü? Natürü taxúema i pema naga pexĩnüẽ i ngẽma mugü. ¿Rü ñu̱xma rü tü̱xcüü̃ nixĩ i choxü̃ pimèxgüchaü̃xü̃? —ñanagürü. 20 Rü yema duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuma rü ngoxo cuwa nangẽxmamare. ¿Ẽ́xna texé cuxü̃ timèxgüchaü̃? —ñanagürügü. 21 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chanamexẽẽ ga wüxi ga yatü. Rü guxãma i pema rü penuãẽgü naxcèx ga yema wüxitama ga mexü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chaxüxü̃. 22 —Natürü pema rü ta ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu pepuracüe na nagu pexĩxü̃cèx ga Moĩchéarü mugü. Rü Moĩché pemaã nüxü̃ nixu na tüxü̃ ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃ ya guxãma ya yatüxe ya buxe. Natürü tama Moĩché nixĩ ga inaxügücü ga yema, yerü nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigüwa nixĩ ga ne naxũxü̃. Rü ñu̱xma i pema rü yema mugagu rü tüxü̃ ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃ ya guxãma ya buxe ya yatüxe woo ngü̃xchigaarü ngunexü̃ yixĩgu. 23 —Rü ngẽmaãcü i pema rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu buxexü̃ ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃ erü naga pexĩnüẽchaü̃ i Moĩchéarü mugü. ¿Rü ñu̱xma rü tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ i chomaã penuẽxü̃ naxcèx na ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu chanamexẽẽxü̃ ga wüxi ga yatü ga iḏaaweecü? 24 —Rü ngẽmacèx tama name i ngürümare penangugü i ngẽma chaxüxü̃. Rü penaxwèxe i meã nagu perüxĩnüẽxira, na aixcüma meã penangugüxü̃cèx —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu rü Tupana Nane nixĩ

25 Rü ñuxre ga yema duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃gu ãchiü̃güxü̃ rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Taux ẽ́xna daa yiĩxü̃ ya yima yatü ya ãẽ̱xgacügü naxcèx daugücü na yamèxgüchaü̃ãxü̃cèx? 26 —¡Dücèx! Gua nixĩ rü yéa guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa nidexa rü taxúema ñuxũ ñatarügü nüxü̃. ¿Taux ẽ́xna i tórü ãẽ̱xgacügü i marü nüxü̃́ yaxõgüãxü̃ na aixcüma Cristu na yiĩxü̃ i nümax? 27 —Natürü i yixema rü nüxü̃ tacuèxgü na ngextá ne naxũxü̃ i nümax. Natürü ngẽxguma aixcüma Cristu núma ũxgu rü taxúetáma nüxü̃ tacuèx na ngextá na ne naxũxü̃ —ñanagürügü. 28 Rü nüma ga Ngechuchu rü tupauca ga taxü̃newa ínanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga yema ore ga Yudíugü nüxü̃ ixugüexü̃ ga nachiga, rü tagaãcü ñanagürü: —Pema rü marü choxü̃ pecuèx rü nüxü̃ pecuèx na ngextá na ne chaxũxü̃. Natürü tama chaugagu nixĩ i núma chaxũxü̃. Choma núma chaxũ yerü núma choxü̃ namu ga Tupana ya naxwèxecü na nüxü̃́ yaxõgüxü̃ natürü i pema rü tama nüxü̃ pecuácü. 29 —Choma rü nüxü̃ chacuèx yerü naxü̃tawa ne chaxũ, rü nüma nixĩ i núma choxü̃ namuxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃. Natürü taxuü̃ma nayayauxgü, yerü tauta nawa nangu ga ngunexü̃ ga na yayauxgüãxü̃ rü na yamèxgüãxü̃cèx. 31 Natürü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃́ nayaxõgü. Rü ñanagürügü: —¿Ngẽxguma ínanguxgu ya Cristu rü ṯacü rü cuèxruü̃ i taxü̃ tá naxü ya daa yatü tama üxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü.

Parichéugü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃

32 Rü yema Parichéugü rü duü̃xü̃güxü̃ naxĩnüẽ ga yemaãcü Ngechuchuchiga na yadexagüxü̃. Rü yemacèx ga nümagü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü yéma nanamugü ga tupauca ga taxü̃neãrü purichíagü na Ngechuchuxü̃ yanayauxgüxü̃cèx. 33 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Paxaãchi tátama nixĩ i petanüwa changẽxmaxü̃, rü ñu̱xũchi tá chataegu naxü̃tawa ya yima núma choxü̃ mucü. 34 —Pema rü tá chauxcèx pedaugü, natürü tãũtáma choxü̃ ipeyangaugü. Erü ngẽma ngextá tá íchangẽxmaxü̃wa rü taxuacü nge̱ma pengugü. 35 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá tá naxũ ega taxuacütáma nüxü̃ iyarüngaugügu? ¿Ẽ́xna ngẽma Yudíugü i to i nachiü̃ãnewa ngẽxmagüxü̃tanüwa tá naxũ rü ẽ́xna ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa tá naxũ na yangúexẽẽãxü̃cèx? 36 —¿Rü ṯacüchiga nixĩ i ngẽma na ngẽma ñaxü̃:

“Tá chauxcèx pedaugü natürü tãũtáma choxü̃ ipeyangaugü, erü taxuacütáma nge̱ma pexĩ i ngẽma tá íchangẽxmaxü̃wa”, ñaxü̃? —ñanagürügü.

Dexá i maxẽẽruü̃chiga nidexa ga Ngechuchu

37 Rü yema nawa iyacuáxü̃ ga petaarü ngunexü̃ nixĩ ga guxü̃ ga togü ga ngunexü̃ãrü yexera rümemaẽxü̃ naxcèx ga Yudíugü. Rü yema ngunexü̃gu nixĩ ga inachixü̃ ga Ngechuchu rü tagaãcü ñaxü̃: —Rü ngẽxguma texé iṯawaxgu rü ¡nuã chauxü̃tawa taxũ rü tayaxaxe! 38 —Rü “texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tümaãrü maxü̃newa tá nibaibe i taxü̃ i dexá i maxẽẽruü̃” ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ —ñanagürü. 39 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu rü Tupanaãẽ i Üünexü̃chiga nixĩ ga yadexaxü̃. Rü nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema nüxü̃́ yaxõgüxü̃ rü tá na nayauxgüãxü̃ i Naãẽ i Üünexü̃. Natürü tama yexgumatama nanayauxgü, yerü tauta wenaxãrü daxũguxü̃ ga naãnecèx nataegu ga Ngechuchu na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃cèx.

Ngechuchugagu nügü nitoye ga duü̃xü̃gü

40 Rü nümaxü̃ ga yema duü̃xü̃gü rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema Ngechuchu nüxü̃ ixuxü̃, rü ñanagürügü: —Aixcüma ñaã yatü nixĩ i ngẽma Tupanaãrü orearü uruü̃ i ínguxchaü̃xü̃ —ñanagürügü. 41 Rü togü rü ñanagürügü: —Daa nixĩ ya Cristu —ñanagürügü. Natürü togü rü ñanagürügü: —Tama nixĩ, erü taxucürüwa Gariréaanecü̱̃ã̱x nixĩ ya Cristu. 42 —Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Cristu rü tá Dabítaa nixĩ, rü tá nango̱x i ĩãne i Beréü̃wa ga ngextá Dabí íbuxü̃wa”,

ñanagürügü. 43 Rü yemaãcü Ngechuchugagu nügü nitoye ga duü̃xü̃gü. 44 Rü ñuxre ga yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃, natürü taxuü̃ma nayayauxgü.

Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü tama Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgüchaü̃

45 Rü yema tupauca ga taxü̃neãrü purichíagü, rü Parichéugücèx rü paigüarü ãẽ̱xgacügücèx nawoegu. Rü yema ãẽ̱xgacügü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ tama nuã penaga? —ñanagürügü. 46 Rü yema purichíagü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Taguma texé tidexa i ñaã yatü idexaxü̃rüü̃ —ñanagürügü. 47 Rü yexguma ga Parichéugü rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ẽ́xna pexü̃ rü ta marü nawomüxẽẽ i nümax? 48 —Dücèx, rü taxúema i tomax i Parichéugü rü taxuü̃ma i tórü ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃́ nayaxõgü i ngẽma Ngechuchu. 49 —Natürü ñaã duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü mugüxü̃ cuèxgüxü̃ rü marü nachixexü̃gugü —ñanagürügü. 50 Natürü Nicodému ga Parichéu ixĩcü ga wüxicana Ngechuchuxü̃tagu naxũãnecü, rü ñanagürü nüxü̃: 51 —Ngẽma tórü mugü i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Taxuacüma wüxi i yatüxü̃ tapoxcu ega tama nüxü̃ ixĩnüẽxĩragu i norü dexa na nüxü̃ icuáxü̃cèx na ṯacü na naxüxü̃”, ñanagürü. 52 Rü yexguma ga natanüxü̃gü rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ẽ́xna cuma rü ta Gariréaanecü̱̃ã̱x quixĩ? ¡Nawa nangu̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü nge̱ma tá nüxü̃ cudau rü taxuü̃táma i Tupanaãrü orearü uruü̃ rü Gariréaanecü̱̃ã̱x nixĩ! —ñanagürügü. 53 Rü yexguma ga wüxichigü rü nachiü̃wa naxĩ.

8

Nge ga ãtecü ga naĩ ga yatümaã ngẽãẽxcü

1 Rü Ngechuchu rü Oríbunecügu ãe̱gane ga mèxpǘnewa naxũ. 2 Rü moxü̃ãcü ga yexguma yangunegu, rü wenaxãrü tupauca ga taxü̃necèx nataegu. Rü ga duü̃xü̃gü rü naxcèx naxĩ. Rü nüma ga Ngechuchu rü ínarüto, rü inanaxügü ga na nangúexẽẽãxü̃ ga duü̃xü̃gü. 3 Rü yema ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ rü Parichéugü, rü Ngechuchuxü̃tawa ngĩxü̃ nagagü ga wüxi ga nge ga ãtecü ga ngĩxü̃ nadaugücü ga naĩ ga yatümaã na inapexü̃. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃pẽ́xegu ngĩxü̃ nayachixẽẽgü. 4 Rü ñanagürügü Ngechuchuxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ñaã nge i ãtecü rü ngĩxü̃ itayangau na naĩ ya yatümaã na inapexü̃. 5 Moĩchéarü mugüwa tamaã nüxü̃ nixu na nutamaã ngĩxü̃ íimuxũchiãcüma ngĩxü̃ imáxü̃ i wüxi i nge i ngẽmaãcü maxü̃cü. ¿Ñuxũ ñacuxü̃ i cuma i ñu̱xmax? —ñanagürügü. 6 Rü yema ñanagürügü ga nümagü, yerü Ngechuchuxü̃ guxchaxü̃gu nanguxẽẽgüchaü̃ na nüxü̃́ nayexmaxü̃cèx ga ṯacücèx na ínaxuaxü̃güãxü̃. Natürü ga Ngechuchu rü inayarümaxãchi rü inanaxügü ga naxmẽ́xmaã waixü̃müwa na naxümatüãxü̃. 7 Natürü nüxü̃ nacèèxü̃güama, rü yemacèx düxwa wenaxãrü nadaunagü ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngexerǘxe i petanüwa ya ngearü pecaduã́xẽ rü tüxira nuta ngĩxü̃ tanaṉ̃a —ñanagürü. 8 Rü wenaxãrü inayarümaxãchi ga Ngechuchu rü naxmẽ́xmaã nanaxümatü ga waixü̃müwa. 9 Natürü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ore ga Parichéugü rü inanaxügüe ga nügü na yawüxíxü̃ ga nügüwe na ínachoxü̃xü̃. Rü yaguã̱xgü ga Parichéugüwa inaxügü ga na ínachoxü̃xü̃ rü düxwa guxü̃ma ínachoxü̃. Rü yexguma marü guxü̃ma ga Parichéugü íchoü̃xgu, rü Ngechuchu rü yema ngecüxicatama yéma duü̃xü̃güpẽ́xewa nayaxügü. 10 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wena nadaunagü. Rü ngĩxna naca rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Ngecüx, ¿Ngẽxü̃gü nixĩ i ngẽma cuxü̃ ixugüexü̃? ¿Rü taxuü̃ma cuxü̃ imáxchaü̃? —ñanagürü. 11 Rü ngĩma rü ngĩgürügü nüxü̃: —Taxuü̃ma Pa Corix —ngĩgürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Choma rü ta tama cuxü̃ chapoxcu. Ñu̱xma rü marü name rü íquixũ rü tama wena pecadu cuxü —ñanagürü.

Ngechuchu rü ñoma i naãneãrü ngóonex- ẽẽruü̃ nixĩ

12 Rü wenaxãrü duü̃xü̃gümaã nidexa ga Ngechuchu, rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü ngóonexẽẽruü̃. Rü yíxema chowe rüxũxẽ rü chorü ngóonexü̃wa tangẽxma rü tüxna chanaxã i maxü̃. Rü tá nüxna ítanguxuchi i tümaãrü chixexü̃ —ñanagürü. 13 Rü yexguma ga Parichéugü rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuma rü cugüchigaxü̃tama quixu. Rü ngẽma cuchiga i nüxü̃ quixuxü̃ rü taxuwama name —ñanagürügü. 14 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽma ore i chauchiga nüxü̃ chixuxü̃ rü aixcüma nixĩ woo chomatama yixĩgu i namaã chaugüétüwa chidexaxü̃. Erü choma rü nüxü̃ chacuèx i ngextá ne chaxũxü̃, rü ngextá tá chaxũxü̃. Natürü pema rü tama nüxü̃ pecuèx na ngextá ne chaxũxü̃ rü tama nüxü̃ pecuèx na ngextá tá chaxũxü̃. 15 Pema rü choxü̃ pengugü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃ãcümamare. Natürü i choma rü taxúexü̃ma changugü. 16 Natürü ngẽxguma chi texéxü̃ changugügu rü aixcüma meãma tüxü̃ changugü. Erü tama chaxicatama tüxü̃ changugü, natürü yima Chaunatü ga núma choxü̃ mucümaã nixĩ i wüxigu tüxü̃ tangugüxü̃. 17 Rü ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ i nagu pexĩxü̃, rü ñanagürü:

“Ngẽxguma taxre i duü̃xü̃gü rü wüxitama i orexü̃ yaxugügu, rü ngẽmawa ãẽ̱xgacü nüxü̃ nacuèx na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ yaxugüexü̃”, ñanagürü. 18 Rü dücax, choma nixĩ i wüxi i chauchigaxü̃ chixuxü̃ rü Chaunatü ga núma choxü̃ mucü nixĩ ya naĩ. ¿Rü tü̱xcüü̃ tama choxü̃́ peyaxõgüchaü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürü. 19 Rü yexguma ga nümagü rü nüxna nacagüe rü ñanagürügü: —¿Ngexcü ya yima Cunatü? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choxü̃ rü tama pecuèx rü Chaunatüxü̃ rü ta tama pecuèx. Rü ngẽxguma chi choxü̃ pecuèxgügu rü Chaunatüxü̃ rü chi ta pecuèxgü —ñanagürü. 20 Rü yema orexü̃ nixu ga Ngechuchu ga yexguma nangu̱xẽẽtaegu ga tupauca ga taxü̃newa naxü̃tawa ga yema nachica ga ngextá duü̃xü̃gü tupaucana dĩẽru ngĩxü̃ íxãgüxü̃wa. Natürü taxuü̃ma Ngechuchuxü̃ niyauxgü, yerü tauta nawa nangu ga yema ngunexü̃ ga nagu yayauxgüãxü̃.

Ngechuchu rü Parichéugümaã nüxü̃ nixu rü ngextá nüma ínaxũxü̃wa rü taxucürüwa nge̱ma naxĩ

21 Rü Ngechuchu rü wenaxãrü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Choma rü tá pexna chixũ i núma, rü pema rü tá chauxcèx pedaugü, natürü tá perü pecadugu peyue. Rü ngextá íchaxũxü̃wa rü taxucürüwama nge̱ma pexĩ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga yema Yudíugü rü ñanagürügü: —¿Ẽ́xna nügü tátama nimèx rü ngẽmacèx tamaã nüxü̃ yaxuxü̃ na taxucürüwama nge̱ma ixĩxü̃ i ngẽma ínaxũxü̃wa? —ñanagürügü. 23 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Pema rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü pixĩgü, natürü i choma rü daxũguxü̃ i naãnewa ne chaxũ. Pema rü ñoma i naãneãrü duü̃xü̃gü pixĩgü natürü i choma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x chixĩ. 24 —Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü tá perü pecadugu peyue. Erü ngẽxguma tama choxü̃́ peyaxõgügu na choma chiĩxü̃ ya Cristu, rü perü pecadugu tá peyue —ñanagürü. 25 Rü yexguma nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Natürü texé quixĩ i cumax? —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Marü noxritama pemaã nüxü̃ chixu na texé chiĩxü̃. 26 —Rü choma rü choxü̃́ nangẽxma i muxü̃ma i ṯacü i chomatama pexü̃ changúexẽẽchaü̃xü̃ rü ṯacücèx pexna na chac̱axü̃, natürü tãũtáma chanaxü i ngẽma. Erü yima Chaunatü ga núma choxü̃ mucü chomaã nüxü̃ ixuxü̃ i orexicatama nixĩ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xgümaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃ ya Chaunatü, rü aixcüma nixĩ —ñanagürü. 27 Natürü nümagü rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga Nanatü ya Tupanachiga na yiĩxü̃ na yema ñaxü̃ ga Ngechuchu. 28 Rü yemacèx ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Choma nixĩ i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. Rü yixcüra ngẽxguma curuchawa choxü̃ pipotagügu, rü tá nüxü̃ picuèxãchitanü na Cristu na chiĩxü̃. Rü tá nüxü̃ pecuèx na taxuü̃ma chauechamatama chaxüxü̃. Rü ngẽma Chaunatü chomaã nüxü̃ ixuxü̃xĩcatama nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 29 —Yima núma choxü̃ mucü ya Chaunatü rü chauxü̃tawa nangẽxma. Rü taguma choxna nixũgachi, erü choma rü guxü̃guma chanaxü i ngẽma norü ngúchaü̃ ixĩxü̃ —ñanagürü. 30 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü.

Yíxema Tupanaxãcügü ixĩgüxechiga, rü yíxema pecadutüü̃wa ngẽxmagüxechiga

31 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga nüxü̃́ yaxõgüxü̃: —Ngẽxguma pema meãma peyaxõgüechagu i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcümaxü̃chi tá chorü ngúexü̃gü pixĩgü. 32 —Rü tá nüxü̃ pecuèx i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽma ore tá pexü̃ ínanguxü̃xẽẽ —ñanagürü. 33 Rü nümagü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma rü nuxcümaü̃cü ga torü o̱xi ga Abráü̃taa tixĩgü rü taguma texémẽ́xẽwa tangẽxmagü. ¿Ñuxãcü i cumax rü tá na ítanguxü̃xü̃, ñacuxü̃? —ñanagürügü. 34 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxãma ya pecaduã́xẽ rü pecadutüü̃wa tangẽxmagü. 35 —Wüxi i coriarü duü̃xü̃mare rü tama norü coripatacü̱̃ã̱x nixĩ. Natürü wüxi i cori nane rü guxü̃guma nanatü nane nixĩ. 36 —Choma rü Tupana Nane chixĩ. Rü ngẽxguma chi choma pecaduna pexü̃ íchanguü̃xẽẽgu, rü aixcüma tá nüxna ípenguü̃. 37 —Marü nüxü̃ chacuèx na Abráü̃taa pixĩgüxü̃ i pemax. Natürü choxü̃ pimèxgüchaü̃ erü tama aixcüma choxü̃́ peyaxõgü i ngẽma ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 38 —Choma rü yema Chaunatü choxü̃ wéxü̃ nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü pema rü penaxü i ngẽma penatü pemaã nüxü̃ ixuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 39 Rü nümagü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürügü: —Torü o̱xi nixĩ ga Abráü̃ —ñanagürügü. Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi aixcüma Abráü̃taa pixĩgügu rü chi Abráü̃ üxü̃rüü̃ penaxü. 40 —Natürü woo pemaã nüxü̃ chixu i ore i aixcüma ixĩxü̃ ga Chaunatü ga Tupana choxü̃ ngu̱xẽẽxü̃, rü pema rü choxü̃ pimèxgüchaü̃. Natürü ga Abráü̃ rü taguma yemaãcü nanaxü. 41 —Pema rü penaxü i penatügücümatama —ñanagürü. Rü yexguma ga nümagü rü ñanagürügü: —Toma rü tama tangürüwaü̃gümare, rü toxü̃́ nangẽxma ya wüxitama ya tonatü. Rü yima nixĩ ya Tupana —ñanagürügü. 42 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi aixcüma Tupana yixĩgu ya penatü rü choxü̃ chi pengechaü̃, erü choma rü Tupanaxü̃tawa nixĩ i ne chaxũxü̃, rü ngẽmacèx chanuxma. Rü tama chauechamatama núma chaxũ, natürü núma chaxũ yerü Chaunatü ya Tupana núma choxü̃ namu. 43 —¿Tü̱xcüü̃ tama nüxü̃ pecuèxéga i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? Pexü̃́ naguxcha erü woetama tama iperüxĩnüẽchaü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ore. 44 —Penatü rü Chataná nixĩ rü pema rü naxãcügü pixĩgü. Rü ngẽmacèx penaxü i ngẽma nüma pexü̃́ nanaxwèxexü̃. Rü ngẽma Chataná rü noxriarü ügügumama wüxi i máẽtaxü̃ nixĩ. Rü taguma ore i aixcümaxü̃gu narüxĩnü rü taguma ore i aixcümaxü̃ nixu. Rü ngẽxguma yadeaxgu rü doraxü̃xĩcatama nixu, erü nüma rü wüxi i doratèxáxü̃ nixĩ. Rü guxü̃ma i doratèxáxü̃natü nixĩ. 45 —Natürü i pema rü tama choxü̃́ peyaxõgüchaü̃ erü ore i aixcümaxü̃ chixu. 46 —¿Texé ya petanüwa choxü̃ dauxe na pecadu chaxüxü̃? Rü ñu̱xma na nüxü̃ chixuxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃, rü ¿tü̱xcüü̃ tama choxü̃́ peyaxõgü? 47 —Texé ya Tupanaãrü duü̃xü̃ ixĩxẽ rü itarüxĩnü i Tupanaãrü ore. Natürü i pema rü tama Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü, rü ngẽmacèx nixĩ i tama iperüxĩnüẽchaü̃xü̃ i Tupanaãrü ore —ñanagürü.

Tauta nango̱xgu ga Abráü̃ rü Cristu rü marü nayexma

48 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü ñanagürügü nüxü̃: —Rü aixcüma nixĩ ga yema torü ore ga yexguma ñatagügügu:

“Cuma rü wüxi i Chamáriacü̱̃ã̱x quixĩ, rü ngoxo cuwa nangẽxma”, ñatagügügu —ñanagürügü. 49 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Chowa rü nataxuma i ngoxo. Rü ngẽma chaxüxü̃ nixĩ na Chaunatüxü̃ chicuèxüü̃xü̃, natürü i pema rü chixri chauchiga pidexagü. 50 —Choma rü tama naxcèx chadau na texé choxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx. Natürü Tupana nixĩ ya naxwèxecü na duü̃xü̃gü choxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Rü nüma tá nanapoxcue i ngẽma chauxchi aiexü̃. 51 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma tümamaã nüxü̃ chixuxü̃ rü guxü̃gutáma tamaxẽcha —ñanagürü. 52 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ñu̱xma rü meãxü̃chima nüxü̃ tacuèx na cuwa nangẽxmaxü̃ i wüxi i ngoxo. Yerü ga Abráü̃ rü guxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü nayue. Natürü cuma rü ñu̱xma tomaã nüxü̃ quixu rü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma curü ore rü guxü̃gutáma tamaxẽcha —ñacurügü. 53 —¿Ẽ́xna cuma rü tórü o̱xi ga Abráü̃ãrü yexera quixĩ? Yerü nüma rü nayu rü guxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü ta nayue. ¿Rü cugücèx rü texé quixĩ? —ñanagürügü. 54 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ega chaugü chitama chicuèxüü̃gu rü ngẽma rü taxuwama name. Natürü yima choxü̃ icuèxüü̃cü rü Chaunatü nixĩ. Rü yima Chaunatütama nixĩ ya perü Tupana ixĩcü —ñapegücü nüxü̃. 55 —Natürü i pema rü tama aixcüma nüxü̃ pecuèx ya Chaunatü ya Tupana. Natürü i choma rü ngẽmáãcü nüxü̃ chacuèx. Rü ngẽxguma chi:

“Tama nüxü̃ chacuèx”, ñachaxgu, rü pexrüü̃ chi wüxi i doratèxáxü̃ chixĩ. Natürü i choma rü aixcümaxü̃chima nüxü̃ chacuèx ya Chaunatü ya Tupana, rü naga chaxĩnü i guxü̃ma i norü ore i chomaã nüxü̃ yaxuxü̃. 56 —Perü o̱xi ga Abráü̃ rü nataãẽ yerü aixcüma nayaxõ rü tá na íchanguxü̃ i ñoma i naãnewa. Rü yemaxü̃ nacuèx rü yemacèx nataãẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 57 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Cuma rü tauta 50 ya taunecü cuxü̃́ nangẽxma. ¿Ñuxãcü Abráü̃xü̃ cudau ga tauta cungo̱xgux ga yexguma? —ñanagürügü. 58 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü tauta Abráü̃ ngo̱xgu rü choma rü marü chayexma —ñanagürü. 59 Rü yexguma ga nümagü rü nutane nanayauxgü na gumamaã ínamuxũchigüãxü̃cèx. Natürü ga Ngechuchu rü naxchaxwa inicu̱x. Rü yemaãcü ínaxũxü̃ nawa ga guma tupauca ga taxü̃ne.

9

Ngechuchu nanamexẽẽ ga wüxi ga yatü ga norü bucüma ngexetücü

1 Rü yexguma namagu tomaã yaxũxgu ga Ngechuchu, rü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga woetama norü bucüma ngexetücü. 2 Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna tacagü, rü ñatarügügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿Tü̱xcüü̃ ngexetücüma nabu ya daa yatü? ¿Ẽ́xna nanatü rü naẽãrü pecadugagu rü ẽ́xna norü pecadugagutama? —ñatarügügü. 3 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü toxü̃: —Tama norü pecadugagu rü tama i nanatü rü naẽãrü pecadugagu nixĩ i ngẽmaãcü nabuxü̃. Natürü ngẽmaãcü nabu na nawa nüxü̃ pedauxü̃cèx na ñuxãcü Tupana tüxü̃ na rümexẽẽxü̃. 4 —Rü ñoma rü ta nangune rü name nixĩ na paxama na naxüxü̃ i ngẽma puracü ya Chaunatü ga núma choxü̃ mucü tüxna ãxü̃. Erü paxa tá nachüta rü ngẽxguma rü taxucürüwama texé tá tapuracü. 5 —Rü ñu̱xma na ñoma i naãnewa changẽxmaxü̃ rü ñoma i naãneãrü ngóonexẽẽruü̃ chixĩ —ñanagürü. 6 Rü yexguma yema ñaxguwena rü Ngechuchu waixü̃müãnewa nacuaxi. Rü yema waixü̃mü ga iwaixü̃maã nanachaxetü ga guma yatü ga ngexetücü. 7 Rü yexguma guma ngexetücüxü̃ ñanagürü: —¡Dexámaã cugü yayauxetü i Chiruéarü puchuwa! —ñanagürü. Rü ngẽma nae̱ga rü “Tüxü̃ muxü̃”, ñaxü̃chiga nixĩ. Rü yéma naxũ ga guma ngexetücü rü nügü dexámaã nayauxetü. Rü yexguma nataegugu rü marü nidauchixetü. 8 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü ga guma ngexetücüpataarü ngaicamagu pegüxü̃ rü yema duü̃xü̃gü ga ü̃paacü nüxü̃ daugüxü̃ ga na nangexetüxü̃, rü ñanagürügü: —¿Taux ẽ́xna i ñaã yiĩxü̃ ga yema yatü ga ngexetüchiréxü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ dĩẽrucèx cèèxü̃xü̃? —ñanagürügü. 9 Rü nümaxü̃ rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü nüma nixĩ —ñanagürügü. Rü togü rü ñanagürügü: —Tama nixĩ i yima yiĩxü̃, natürü nanangẽxgumaraü̃xü̃chi —ñanagürügü. Natürü nümatama ga guma yatü ga ngexetüchirécü, rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü choma chixĩ —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü nüxna nacagü rü ñanagürügü: —¿Rü ñuxãcü nixĩ i marü quidauchixü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü. 11 Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Yima yatü ya Ngechuchugu ãe̱gacü rü yima waixü̃müãnewa nacuaxi. Rü yema waixü̃mü ga iwaixü̃maã choxü̃ nachaxetü. Rü ñanagürü choxü̃:

“¡Yéa Chiruéarü puchuwa naxũ rü nge̱ma dexámaã cugü yayauxetü!” ñanagürü choxü̃. Rü yéma chaxũ, rü yexguma dexámaã chaugü chayauxetügu rü chidauchi —ñanagürü ga guma yatü. 12 Rü yexguma nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ngextá nangẽxmaxü̃ i ñu̱xma ya yima yatü ya cuxü̃ rümexẽẽcü? —ñanagürügü. Rü nüma ga guma yatü ga ngexetüchirécü rü ñanagürü: —Tama nüxü̃ chacuèx —ñanagürü.

Parichéugü rü guma ngexetücü ga Ngechuchu namexẽẽcüna nacagüe

13-14 Natürü yema ngunexü̃ ga Ngechuchu nagu namexẽẽxü̃ ga guma ngexetücü, rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃ nixĩ. Rü yemacèx ga duü̃xü̃gü rü Parichéugüxü̃tawa nanagagü ga guma yatü ga ngexetüchirécü. 15 Rü yexguma ga yema Parichéugü rü nüxna nacagüe ga guma yatü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü i marü curümexẽtüxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürügü. Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Waixü̃mü ga naxbüxágümaã yawaixẽẽxü̃maã choxü̃ nachaxetü ga Ngechuchu, rü ñu̱xũchi dexámaã chaugü chayayauxetü, rü ngẽmacèx marü chidauchi —ñanagürü. 16 Rü yexguma ga ñuxre ga Parichéugü rü ñanagürügü: —Yema yatü ga cuxü̃ rümexẽẽxü̃ rü tama Tupanaãrü duü̃xü̃ nixĩ, erü tama nanaxaure i ngü̃xchigaarü ngunexü̃ —ñanagürügü. Natürü togü ga Parichéugü rü ñanagürügü: —¿Ñuxãcü nanaxü i ngẽma cuèxruü̃ i mexü̃ i taxü̃ ega wüxi i pecaduã́xü̃ yixĩxgux? —ñanagürügü. Rü yemaãcü nügü nitoye ga nagu naxĩnüẽxü̃wa ga yema Parichéugü. 17 Rü wena nüxna nacagüe ga guma yatü ga ngexetüchirécü, rü ñanagürügü: —¿Natürü cuma rü ñuxũ ñacuxü̃ nachiga i ngẽma yatü ga cuxü̃ rümexẽẽxü̃? —ñanagürügü. Rü nüma nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Chauxcèx rü wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ —ñanagürü. 18 Natürü ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga nüma na yiĩxü̃ ga na nangexetüchiréxü̃ ga noxrix, rü ñu̱xma rü marü na yadauchixü̃. Rü yemacèx ga yema ãẽ̱xgacügü rü tümacèx nangemagü ga nanatü rü naẽ ga guma yatü ga rümexẽtücü. 19 Rü tüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Daa yiĩxü̃ ga guma pene ga nüxü̃ pixucü ga woetama ngexetüãcü bucü? ¿Ñuxãcü i ñu̱xma i yadauchixü̃? —ñanagürügü. 20 Rü nanatü rü naẽ tanangãxü̃gü rü ñatarügügü: —Ngẽmáãcü nüxü̃ tacuèx rü daa nixĩ ya tone ga ngexetüãcüma buchirécü. 21 Natürü tama nüxü̃ tacuèx ga ñuxãcü na yadauchixü̃ i ñu̱xmax. Rü tama nüxü̃ tacuèx ga texé na namexẽtüxẽẽxü̃. ¡Ẽcü nüxnatama pecagü! Erü nüma rü marü naya, rü nümatama pemaã nüxü̃ na yaxuxü̃cèx —ñatarügügü. 22 Rü yema ñatarügügü ga nanatü rü naẽ, yerü tamuü̃ẽ. Yerü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü marü nügümaã nanamexẽẽgü na tüxü̃ ínatèxüchigüxü̃cèx ga ngutaquẽ́xepataü̃wa ga texé ga Ngechuchuaxü̃́ yaxṍxẽ na Cristu yiĩxü̃. 23 Rü yemacèx nixĩ ga nanatü rü naẽ ga ñatagügüxü̃: “¡Ẽcü, nüxnatama pecagü! Erü nüma rü marü naya rü nümatama pemaã nüxü̃ na yaxuxü̃cèx”, ñatagügüxü̃. 24 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü wenaxãrü naxcèx nacagü ga guma ngexetüchirécü. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Rü ñu̱xma tanaxwèxe i Tupanapẽ́xewa rü aixcüma tomaã nüxü̃ quixu na texé cuxü̃ rümexẽẽxü̃. Erü toma rü meãma nüxü̃ tacuèx i ngẽma Ngechuchu rü wüxi i pecaduã́xü̃ na yiĩxü̃ —ñanagürügü. 25 Rü nüma nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Choma rü tama nüxü̃ chacuèx ega wüxi i pecaduã́xü̃ yixĩgu rü ẽ́xna tama. Rü ngẽma nüxü̃ chacuáxü̃ nixĩ ga na changexetüchiréxü̃ ga noxrix rü ñu̱xma rü na chidauchixü̃ —ñanagürü. 26 Rü wenaxãrü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Rü ṯacü nixĩ ga cumaã naxüxü̃? ¿Rü ñuxãcü ga naxüãxü̃ ga cuxü̃ na yadauchixetüxẽẽxü̃? —ñanagürügü. 27 Rü nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Marü pemaã nüxü̃ chixu, rü tama choxü̃́ iperüxĩnüẽchaü̃. ¿Tü̱xcüü̃ penaxwèxe na wena pemaã nüxü̃ chixuxü̃? ¿Ẽ́xna pema rü ta nüxü̃́ peyaxõgüchaü̃? —ñanagürü. 28 Rü yexguma rü guma yatümaã chixexü̃ nixugüe, rü ñanagürügü: —Cumaẽrü nixĩ i nüxü̃́ cuyaxõxü̃ i ngẽma yatü, natürü i toma rü Moĩchéarü oreaxü̃́ nixĩ i tayaxõgüxü̃. 29 —Toma rü nüxü̃ tacuèx ga Tupana rü aixcüma Moĩchémaã na yadexaxü̃, natürü ngẽma Ngechuchu rü tama nüxü̃ tacuèx na ngextá na ne naxũxü̃ —ñanagürügü. 30 Rü guma yatü nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxãcü nixĩ i ngẽma? Nüma rü marü choxü̃ narümexẽtüxẽẽ, natürü ¿ñuxãcü i pema i tama nüxü̃ pecuáxü̃ na ngextá ne naxũxü̃? 31 —Rü guxãma i yixema rü meãma nüxü̃ tacuèx rü Tupana tama nüxü̃ naxĩnü i pecaduã̱xgüxü̃ãrü yumüxẽ. Natürü Tupana rü tüxü̃́ nüxü̃ naxĩnü i tümaãrü yumüxẽ ya yíxema nüxü̃ icuèxüü̃güxe rü naxǘxe i Tupanaãrü ngúchaü̃. 32 —Taguma ñuxgu nüxü̃ taxĩnüchiga i wüxi i yatü na yadauchixẽẽãxü̃ i wüxi i duü̃xü̃ i norü bucüma ngexetüxü̃. 33 —Rü ngẽxguma chi tama Tupana núma namu̱xgux ya daa yatü ya choxü̃ rümexẽẽcü, rü taxuacü chima mexü̃ naxü —ñanagürü ga guma yatü ga ngexetüchirécü. 34 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Cuma na pecadugu na cubuxü̃, ¿rü ñuxãcü cunaxwèxe na toxü̃ cungúexẽẽchaü̃xü̃? —ñanagürügü. Rü ñu̱xũchi ínanatèxüchigü ga ngutaquẽ́xepataü̃wa.

Duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü ngexetüxü̃rüü̃ nixĩgü

35 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nacuáchiga ga na ínatèxüchigüãxü̃ ga guma ngexetüchirécü. Rü yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Nüxü̃́ cuyaxõxü̃ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü? —ñanagürü. 36 Rü yexguma ga nüma rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Pa Corix, ¡chomaã nüxü̃ ixu na texe yiĩxü̃ na nüxü̃́ chayaxõxü̃cèx! —ñanagürü. 37 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Marü nüxü̃ cudau ya Tupana Nane. Rü chomatama nixĩ i cumaã na íchidexaxü̃ chiĩxü̃ —ñanagürü. 38 Rü yexguma ga guma yatü ga ngexetüchirécü rü Ngechuchupẽ́xegu nacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ nicuèxüü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽmáãcü cuxü̃́ chayaxõ, Pa Corix —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü ñoma i naãnewa chaxũ na chayadexechixü̃cèx i chorü duü̃xü̃gü nüxna i ngẽma duü̃xü̃gü i tama choxrü ixĩgüxü̃. Rü nuã chaxũ na chanameẽxẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i noxri tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta núma chaxũ na duü̃xü̃gü i tama choxü̃ cuèxgüchaü̃xü̃xü̃ chanawéxü̃ na duü̃xü̃gü i ngexetüxü̃rüü̃ na yixĩgüxü̃, erü tama choxü̃́ nayaxõgüchaü̃ —ñanagürü. 40 Rü ñuxre ga Parichéugü ga yéma Ngechuchumaã yexmagüxü̃, rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Ẽ́xna toma rü ta tama Tupanaxü̃ tacuèxgü ñacuxü̃? —ñanagürügü. 41 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma chi tama aixcüma Tupanaxü̃ pecuèxgügu rü tãũ chima pegagu nixĩ na pepecaduã̱xgüxü̃. Natürü ngẽma na pegü pixuxü̃ na Tupanaxü̃ pecuáxü̃ rü ngẽmacèx pegagutama nixĩ na pepecaduã̱xgüxü̃ i ñu̱xmax —ñanagürü.

10

Carnerugüarü dauruü̃ rü norü carnerugü

1 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma yatü i tama carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱xwa ixücuxü̃ rü wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ nixĩ i ngẽma, erü ngextámare nixücu. 2 —Natürü ngẽma carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱xwa meãma ixücuxü̃, rü ngẽma nixĩ i norü dauruü̃xü̃chi i carnerugü. 3 —Rü ngẽma yatü i carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱xna dauxü̃ rü nayawãxna i ĩã̱x na yaxücuxü̃cèx i carnerugüarü dauruü̃. Rü nüma i carnerugü rü nüxü̃ nacuèxgü i naga i ngẽma norü dauruü̃. Rü ngẽma norü dauruü̃ rü wüxichigü i norü carneru rü nae̱gamaã naxcèx naca na ínamuxü̃ãxü̃cèx i naxpǘxü̃wa. 4 —Rü ngẽxguma ínamuxü̃ã̱xgu i guxü̃ma i norü carnerugü, rü nüma i norü dauruü̃ rü napẽ́xegu nixũchigü. Rü nümagü i carnerugü rü nawe narüxĩ, erü nüxü̃ nacuèxgü i naga. 5 —Natürü ngẽxguma wüxi i yatü i tama aixcüma norü dauruü̃ ixĩxü̃, rü tama nawe narüxĩ i ngẽma carnerugü. Rü nüxna naxĩgü, erü tama nüxü̃ nacuèxgü i naga i ngẽma tama norü dauruü̃ ixĩxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 6 Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga yema ore ga cuèxruü̃, natürü ga nümagü rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga ṯacüchiga na yiĩxü̃.

Ngechuchu rü carneruarü dauruü̃ ya mecü nixĩ

7 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wenaxãrü ñanagürü nüxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü choma nixĩ i carnerupǘxü̃ãrü ĩã̱x i nawa yachocuxü̃xü̃ i carnerugü. 8 Guxü̃ma ga yema chopegu nüxira núma ĩxü̃ rü ngĩ́tèèxgüxü̃ rü máẽtagüxü̃ nixĩgü. Natürü yema carnerugü rü tama naga naxĩnüẽ. 9 Choma nixĩ i ĩã̱x. Rü texé ya chowa ixücuxe rü tá tamaxü̃. Rü meãma tá tüxü̃ naxüpetü ngẽxgumarüü̃ i wüxi i carneru i naxpǘxü̃gu ücuxü̃ rü íxũxũxü̃xü̃ rü nüxü̃ iyangaucü ya mecü ya maxẽ. 10 Ngẽma ngĩ́tèxáxü̃ rü núma naxũ na yangĩ́xü̃cèx rü namáẽtaxü̃cèx rü nachixexẽẽãxü̃cèx. Rü ngẽmacèxicatama núma naxũ. Natürü i choma rü núma chaxũ na chanamaxẽxẽẽxü̃cèx i duü̃xü̃gü rü na aixcüma nüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 11 Choma nixĩ i carneruarü dauruü̃ ya mecü chiĩxü̃. Erü wüxi i carneruarü dauruü̃ ya mecü rü norü carnerugüxü̃ ínapoxü̃ rü ñu̱xmata naxcèx nayu̱x. 12 Natürü ngẽma dĩẽrucèxmare puracüxü̃, rü ega ngẽxguma aixü̃ nadèu̱xgux rü carnerugüna nge̱ma niña. Rü ngẽmaãcü nanaxü erü tama aixcüma norü dauruü̃ nixĩ i nümax, rü tama noxrü nixĩ i ngẽma carnerugü. Rü ngẽma ai rü carnerugüxü̃ ínayauxü̃ rü ngẽxma tüxü̃ naxüanexẽẽmare. 13 Rü ngẽma yatü rü niña, erü norü dĩẽrucèxicatama nge̱ma napuracü. Rü tama aixcüma carnerugügu narüxĩnü. 14-15 Choma nixĩ i carnerugüarü dauruü̃ ya mecü chiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ya Chaunatü na choxü̃ nacuáxü̃ rü choma rü Chaunatüxü̃ na chacuáxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ chacuèx i chorü carnerugü, rü nümagü rü choxü̃ nacuèxgü. Rü choma rü naxcèx chayu i chorü carnerugü. 16 Rü choxü̃́ nangẽxmagü ta i togü i carnerugü i tama ñaã naxpǘxü̃wa ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽmagü rü tá ta nuã chanagagü, rü tá chauga naxĩnüẽ. Rü wüxitücumü tátama nixĩ rü choma tátama nixĩ i norü dauruü̃ chiĩxü̃. 17 Chaunatü rü choxü̃ nangechaü̃, erü chorü carnerugücèx chayu rü wena táxarü chamaxü̃. 18 Taxúema choxü̃ tayuxẽẽ, natürü chomatama chorü ngúchaü̃maãtama ichanaxã i chorü maxü̃. Erü cho̱xmẽ́xwa nangẽxma na ichanaxãxü̃cèx, rü wena na chanayaxuxü̃cèx, yerü yemaãcü choxü̃ namu ga Chaunatü —ñanagürü. 19 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü wenaxãrü nügü nitoye ga yema nagu naxĩnüẽxü̃wa. 20 Rü muxü̃ma ga nümagü rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ nüxü̃́ iperüxĩnüẽ i ñaã yatü i ngẽãẽxü̃ i ngoxo nawa ngẽxmaxü̃? —ñanagürügü. 21 Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Taxuü̃ma i yatü i ngoxo nawa ngẽxmaxü̃ rü ñaãrüü̃ meã nidexa. ¿Ñuxãcü i wüxi i yatü i ngoxo nawa ngẽxmaxü̃ rü tüxü̃ narümexẽtüxẽẽ ya wüxi ya ngexetüxe? —ñanagürügü.

Yudíugüarü Ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ naxoe

22 Rü nawa nangu ga yema peta ga gucü ga taunecügu norü tupauca ga taxü̃necèx naxügüxü̃ ga Yudíugü na nüxna nacuèxãchigüxü̃cèx ga yema ngunexü̃ ga nagu yanguxü̃ ga guma tupauca. Rü nagáuane ga Yerucharéü̃wa ga yexguma. 23 Rü guma tupauca ga taxü̃newa nayexma ga wüxi ga chopetüchica ga Charumóũãrü Chopetüchicagu ãe̱gaxü̃. Rü yemagu nayarüxũũxü̃ ga Ngechuchu. 24 Rü ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃ ínachomaẽguãchi, rü ñanagürügü nüxü̃: —¿Ñuxguratáta tomaã quixaixcüma na cugü quixuxü̃ na texé na quiĩxü̃? Ega aixcüma cuma rü Cristu quixĩgu, rü ¡meã noxtacüma tomaã nüxü̃ ixu! —ñanagürügü. 25 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Marü pemaã nüxü̃ chixu, natürü i pema rü tama choxü̃́ peyaxõgü. Guxü̃ma i ṯacü i chaxüxü̃ rü Chaunatüarü poramaã nixĩ i chanaxüxü̃, rü ngẽmawa meãma pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na choma rü Cristu na chiĩxü̃. 26 —Natürü pema rü tama peyaxõgü, erü tama chorü carnerugütanüxü̃ pixĩgü. 27 —Chorü carnerugü rü nüxü̃ nacuèx i chauga, rü choma rü chorü carnerugüxü̃ chacuèx, rü nüma rü chowe narüxĩ. 28 —Rü choma rü nüxna chanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü nümagü rü tagutáma inayarütauxe, rü taxúetáma choxna tanapuxü̃ i cho̱xmẽ́xwa. 29 —Rü yíxema Chaunatü choxna tüxü̃ mugüxe ya chorü carnerugü, rü guxü̃ãrü yexera tixĩ i napẽ́xewa. Rü taxúema texé nüxna tüxü̃ tapuxü̃. 30 —Chaunatü rü choma rü wüxitama tixĩgü —ñanagürü. 31 Rü yexguma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü wenaxãrü nutane nanayauxgü na gumamaã Ngechuchuxü̃ ínamuxũchigüxü̃cèx. 32 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pepẽ́xewa chanaxü i muxü̃ma i mexü̃gü i Chaunatüarü poramaã chaxüxü̃. ¿Rü ngẽxü̃rüüxü̃ i ngẽma mexü̃ i chaxüxü̃cèx nixĩ i choxü̃ nutamaã ípemuxũchigüchaü̃xü̃? —ñanagürü. 33 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tama wüxi i puracü i mexü̃cèx cuxü̃ ítamuxũchigüchaü̃. Natürü cuxü̃ ítamuxũchigüchaü̃ erü Tupanamaã rü ṯacü quixugü. Cuma rü wüxi i duü̃xü̃mare quixĩ rü cugü Tupanaxü̃ quixĩxẽẽchaü̃ —ñanagürügü. 34 Rü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Perü mugüpanewa rü naxümatü i Tupanaãrü ore i ñaxü̃:

“Rü pematama nixĩ i tupanagü pixĩgüxü̃”,

ñaxü̃. 35 —Rü ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃, rü nüxü̃ tacuèx rü taxucürüwama texé itayanaxoxẽẽ. Rü ngẽma orewa rü Tupana rü ñanagürü:

“Guxãma ya yíxema texé yanayauxgüxe i chorü ore rü tupanagü tixĩgü”,

ñanagürü i ngẽma orewa. 36 —Rü Tupana choxü̃ nayaxu na chanaxüxü̃cèx i norü puracü, rü yemacèx ñoma ga naãnewa choxü̃ namu. ¿Rü ñuxãcü i pema nagu perüxĩnüẽgu rü chixexü̃ Tupanamaã chaxüxü̃ i ngẽxguma Tupana Nane chixĩ —ñachagu pemaã? 37 —Rü ngẽxguma chi tama chanaxü̱xgu i ngẽma mexü̃ i Chaunatü üxü̃, rü marü name ega woo tama choxü̃́ peyaxõgügu. 38 —Natürü ngẽxguma chanaxü̱xgu i ngẽma Chaunatü üxü̃, rü woo tama choxü̃́ peyaxõgügu, rü chanaxwèxe i nüxü̃́ peyaxõgü i ngẽma taxü̃ i mexü̃gü i Chaunatüarü poramaã chaxüxü̃. Erü ngẽmawa tá nüxü̃ pecuèx na Chaunatü rü chowa nangẽxmaxü̃ rü choma i nawa —ñanagürü. 39 Rü wenaxãrü Ngechuchuxü̃ niyauxgüchaü̃ ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü. Natürü nüma ga Ngechuchu rü naxchaxwa niña. 40 Rü yexguma ga Ngechuchu rü natü ga Yudáü̃ãrü tocutücèx tomaã nataegu. Rü yema nachica ga Cuáü̃ duü̃xü̃güxü̃ ü̃paacü nawa íbaiü̃xẽẽxü̃gu tomaã narüxã̱ũ̱x. 41 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ ínayadaugü, rü ñanagürügü: —Cuáü̃ rü taxuü̃ma ga taxü̃ ga mexü̃ ga cuèxruü̃ naxü ga Tupanaãrü poramaã. Natürü guxü̃ma ga ore ga Cuáü̃ tamaã nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaã yatüchiga rü aixcüma nixĩ —ñanagürügü. 42 Rü yema nachicawa rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü.

11

Dácharuarü yuxchiga

1 Nayexma ga wüxi ga yatü ga iḏaawecü ga Dácharugu ãe̱gacü. Rü nüma rü naẽyèxgü ga María rü Marta rü ĩãne ga Betániãcü̱̃ã̱x nixĩgü. 2 Rü yema María iyixĩ ga Cori ga Ngechuchucutügu pumara bacü rü ñu̱xũchi ngĩyaemaã ínapicutücü. Rü guma Dácharu ga iḏaawecü nixĩ ga ngĩẽneẽ. 3 Rü poraãcü niḏaawe ga Dácharu. Rü yemacèx ga naẽyèxgü, rü Ngechuchuxü̃tawa imugagü, rü ngĩgürügügü: “Pa Corix, cumücü ya Dácharu ya nüxü̃ cungechaü̃cü rü niḏaawe”, ngĩgürügügü. 4 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü: —Ngẽma ḏaawe rü tãũtáma yumaã inayacuèx. Natürü niḏaawe na duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugüxü̃cèx na ñuxãcü naporaxü̃ ya Tupana rü ñuxãcü choma i Nane rü ta na chaporaxü̃ —ñanagürü. 5 Rü Ngechuchu poraãcü María rü Marta rü Dácharuxü̃ nangechaü̃. 6 Natürü yexguma nüxü̃ naxĩnügu ga na yaḏaawexü̃ ga Dácharu, rü tama paxa ínayadau. Rü taxre ga ngunexü̃ãmatama yexma narüxã̱ũ̱x ga yema nachica ga nawa nayexmaxü̃wa. 7 Rü yixcama ga yemawena rü toxü̃ ñanagürü: —¡Ngĩxã rü wena Yudéaanewa taxĩ! —ñanagürü. 8 Rü toma ga norü ngúexü̃gü rü ñatarügügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, yexwacatama nixĩ ga yémacü̱̃ã̱x ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü yexma nutamaã cuxü̃ ímuxũchigüchaü̃xü̃. ¿Rü tü̱xcüü̃ wena nge̱ma cuxũxchaü̃ i ñu̱xmax? —ñatarügügü. 9 Rü Ngechuchu rü tomaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore na nüxü̃ tacuèxgüxü̃cèx na tauta nawa nanguxü̃ na nayuxü̃ ga nümax. Rü ñanagürü toxü̃: —¿Taux ẽ́xna i wüxi i ngunexü̃ rü 12 i ora nawa ngẽxmaxü̃? Ngẽxguma texé ngunecü ixũxgu rü tama ṯacümaã itayarüña, erü tümacèx nangóone. 10 —Natürü ngẽxguma wüxie chütacü ixũxgu rü ngẽmáãcü ṯacümaã itayarüña, erü tümacèx naxẽãne —ñanagürü. Rü yemaãcü nanango̱xẽẽ na tauta nawa nanguxü̃ na nayuxü̃ ga nümax. 11 Rü yemawena ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —Tamücü ya Dácharu rü napemare. Natürü ñu̱xma rü tá chayaḇaixãchixẽẽ —ñanagürü. 12 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü ñatarügügü: —Pa Corix, ega napemaregu, rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na naxcèx tá yataanexü̃ —ñatarügügü. 13 Natürü ga Ngechuchu rü nüxü̃ nixuxchaü̃chirẽ́x ga Dácharu ga marü na nayuxü̃. Natürü ga toma nüxü̃ tacuèxgügu rü na napemarexü̃chigaxü̃ yiĩxü̃ ga tomaã yaxuxü̃. 14 Rü yexguma ga Ngechuchu rü meãma tomaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —Dácharu rü marü nayu. 15 —Natürü choma rü chataãẽ na tama nge̱ma changẽxmaxü̃, erü ngẽmaãcü nixĩ i namemaẽxü̃ i pexcèx na choxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx. ¡Rü ngĩxã rü ítayadaugü! —ñanagürü. 16 Rü yéma nayexma ga totanüxü̃ ga Tumachi ga Wüxigu Buexü̃ ga Taxreẽ́xpǘxü̃maã, naxugüxü̃. Rü nüma ga Tumachi rü ñanagürü toxü̃: —¡Ngĩxã i yixema rü ta nge̱ma taxĩ na wüxigu Ngechuchumaã iyuexü̃cèx! —ñanagürü.

Ngechuchu nixĩ i wena namaxẽxẽẽxü̃ i yuexü̃

17 Rü yexguma Betániãwa tomaã nanguxgu ga Ngechuchu, rü marü ãgümücü ga ngunexü̃ nangupetü ga na iyatèxgüãxü̃ ga Dácharu. 18 Rü guma Betániã rü Yerucharéü̃ãrü ngaicamana nayexma. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga kilómetru nixĩ ga norü yaxü̃. 19 Rü muxü̃ma ga Yudíugü rü Dácharueyèx ga Marta rü Maríaxü̃tawa naxĩ na ngĩxü̃ yataãẽxẽẽgüxü̃cèx, yerü nayu ga ngĩẽneẽ. 20 Rü yexguma Marta nüxü̃ cuèxgu ga marü na ínanguxü̃ ga Ngechuchu, rü nüxü̃ iyatüxãchi. Natürü ga María rü ĩxgutama irüxã̱ũ̱x. 21 Rü Marta rü ngĩgürügü nüxü̃ ga Ngechuchu: —Pa Corix, yexguma chi cuma cunumèxgu rü tãũ chima nayu ga chaueneẽ. 22 —Natürü choma nüxü̃ chacuèx na woo i ñu̱xma na nayuxü̃, rü Tupana tá cuxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i naxcèx ícuc̱axü̃ —ngĩgürügü. 23 Rü Ngechuchu ngĩxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Cueneẽ rü wena tá namaxü̃ —ñanagürü. 24 Rü Marta ngĩgürügü nüxü̃: —Ngẽmáãcü nüxü̃ chacuèx rü wena tá namaxü̃ i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne rü ngẽxguma wena namaxẽgu i guxü̃ma i yuexü̃ —ngĩgürügü. 25 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Choma nixĩ i íchanadagüxẽẽxü̃ i yuexü̃gü, rü wena chanamaxẽxẽẽxü̃. Rü yíxema choxü̃́ yaxṍxẽ rü woo tayu̱xgu rü tá wenaxãrü tamaxü̃. 26 —Rü guxãma ya texé ya maxü̃́xẽ rü choxü̃́ yaxṍxẽ, rü guxü̃gutáma tamaxü̃. ¿Cuyaxõxü̃ yĩĩxü̃ i ngẽma? —ñanagürü ga Ngechuchu. 27 Rü ngĩma rü ngĩgürügü nüxü̃: —Ngü̃, Pa Corix, choma rü chayaxõ na cuma rü Tupana Nane ya Cristu ga ítananguxẽẽcü na quiĩxü̃ —ngĩgürügü.

Dácharu itáxü̃wa naxaxu ga Ngechuchu

28 Rü yema ñaxguwena rü Marta rü ngĩẽyèx ga Maríacè x iyaca. Rü bexma ngĩmaã nüxü̃ iyarüxu, rü ngĩgürügü: —Marü nuã nangu ya Ngúexẽẽruü̃ ya Ngechuchu, rü choxü̃ cuxcèx nayacaxẽẽ —ngĩgürügü. 29 Rü yexguma María nüxü̃ ĩnügu ga marü yéma na nanguxü̃ ga Ngechuchu, rü paxa ichi, rü Ngechuchuxü̃ íiyadau. 30 Rü Ngechuchu rü tauta ĩãnewa nangu ga yexguma, rü yema nachica ga Marta nüxü̃ ídauxü̃watama nixĩ ga nayexmaxü̃. 31 Rü Maríapatawa nayexma ga ñuxre ga yémacü̱̃ã̱x ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga ngĩxü̃ yéma taãẽxẽẽgüxü̃. Rü yexguma ngĩxü̃ nadaugügu ga paxa na inachixü̃ rü na ínaxũxũxü̃, rü ngĩwe narüxĩ. Yerü nüma nüxü̃ nacuèxgügu rü yéma Dácharu itáxü̃wa ixũ na yéma yaxaxuxü̃cèx. 32 Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nanguxgu ga María, rü napẽ́xegu iyacaxã́pü̱xü, rü ngĩgürügü: —Pa Corix, yexguma chi cuma cunumèxgu rü tãũ chima nayu ga chaueneẽ ya Dácharu —ngĩgürügü. 33 Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ dèu̱xgu ga na naxaxuxü̃ rü na naxauxexü̃ ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga ngĩwe rüxĩxü̃, rü poraãcü ngechaü̃ nüxü̃́ nangu̱x. 34 Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ngexta nixĩ i ipenatáxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃ rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¡dücax, nuã naxũ, rü íyadau! —ñanagürügü. 35 Rü naxaxu ga Ngechuchu. 36 Rü yema Yudíugü rü ñanagürügü: —¡Dücèx ñuxãcü poraãcü Dácharuxü̃ nangechaü̃! —ñanagürügü. 37 Natürü ñuxre ga yema ãẽ̱xgacügü ga Yudíugüarü rü ñanagürügü: —Daa nixĩ ga guma yatü ga ngexetücüxü̃ rümexẽẽcü. ¿Rü tü̱xcüü̃ taxucürüwa ṯacü rü mexü̃ Dácharucèx naxü na tama nayuxü̃cèx? —ñanagürügü.

Wenaxãrü namaxü̃ ga Dácharu

38 Rü Ngechuchu poraãcü ngechaü̃ nüxü̃́ nangu̱x rü Dácharumaxü̃cèx nixũ. Rü wüxi ga mèxpǘneãrü ãxmaxü̃ nixĩ ga yema naxmaxü̃. Rü nayexma ga wüxi ga nuta ga norü ngũxtaü̃ruü̃. 39 Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —¡Ípenangũxgachi̱x ya yima nuta ya namaã nangũxtaü̃cü! —ñanagürü. Natürü ga Marta ga Dácharueyèx rü ngĩgürügü: —Pa Corix, cuxá marü nayixane nixĩ, erü marü ãgümücü i ngunexü̃ nae̱tü nixĩ ga na nayuxü̃ —ngĩgürügü. 40 Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: ¿Taux ẽ́xna i marü cumaã nüxü̃ chixuchiréxü̃ rü ngẽxguma cuyaxõ̱xgu rü tá nüxü̃ cudau i wüxi i mexü̃ i taxü̃ i Tupana üxü̃? —ñanagürü. 41 Rü yexguma ínanangũxgachigü ga guma nuta. Rü Ngechuchu daxũgu nadawenüãcüma ñanagürü: —Pa Chaunatü Pa Tupanax, moxẽ cuxna chaxã erü marü choxü̃ cuxĩnü. 42 —Choma nüxü̃ chacuèx rü guxü̃guma choxü̃ cuxĩnü. Natürü moxẽ cuxna chaxã i ñu̱xma erü chanaxwèxe i ñaã duü̃xü̃gü na yaxõgüãxü̃ na cuma núma choxü̃ cumuxü̃ —ñanagürü. 43 Rü yexguma yema ñaxguwena, rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Dácharux, ¡ínaxũxü̃ i nge̱ma! —ñanagürü. 44 Rü ínaxũxü̃ ga Dácharu ga naxchápenüü̃maã guxü̃wama rübuxpüxü̃cü. Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —¡Ípeyawẽxpüxü̃ na íyaxũxü̃cèx! —ñanagürü.

Ãẽ̱xgacügü naxcèx nadaugü na ñuxãcü Ngechuchuxü̃ yayauxgüxü̃

(Mt 26.1-5; Mr 14.1-2; Lc 22.1-2)

45 Rü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga Maríawe rüxĩxü̃ rü nüxü̃ nadaugü ga yema Ngechuchu üxü̃, rü muxü̃ma Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ñuxãcü wena Dácharuxü̃ na namaxẽẽxü̃. 46 Natürü ñuxre ga yema ãẽ̱xgacügü rü Parichéugümaã nüxü̃ nayarüxugü ga yema Ngechuchu üxü̃. 47 Rü yexguma ga yema Parichéugü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü nangutaquẽ́xegü namaã ga guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügütücumüwa ügüxü̃. Rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá taxüe? Erü ñaã yatü i Ngechuchu rü nanaxü i muxü̃ma i mexü̃ i cuèxruü̃gü. 48 —Ngẽxguma chi tama yayauxgügu, rü guxü̃táma i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃́ nayaxõgü, rü Dumacü̱̃ã̱xgüarü churaragü rü núma chi naxĩ rü nagu napogüe ya tórü tupauca ya taxü̃ne, rü düxwa tãũ chima tóxrü nixĩ i ñaã tachiü̃ãne —ñanagürügü. 49 Natürü guma taunecügu rü yema paigütanüwa rü Caipá nixĩ ga norü ãẽ̱xgacü. Rü nüma rü ñanagürü nüxü̃: —Pemagü rü taxuü̃ma pecuèx. 50 —¿Ẽ́xna tama nüxü̃ pecuèx rü taxcèx rü na namemaẽxü̃ na wüxitama i yatü guxü̃ i duü̃xü̃gücèx na yuxü̃, na tama nayuexü̃cèx i guxü̃ma i tachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü? —ñanagürü. 51 Natürü ga Caipá rü tama nüẽchama yema ñanagürü, yerü guma taunecügu rü nüma nixĩ ga paigüarü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü yemacèx rü Tupana nixĩ ga Caipáwa idexacü ga yexguma nüxü̃ yaxuxgu na Ngechuchu rü guxü̃ma i Yudíugücèx tá na nayuxü̃. 52 Rü yema orewa rü nanango̱xẽẽ na tama Yudíugücèxicatama tá na nayuxü̃, natürü guxü̃ma i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i guxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxü̃cèx rü tá ta na nayuxü̃, na ngẽmaãcü wüxigu nangutaquẽ́xexü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃. 53 Rü yexgumaü̃cüü nixĩ ga inaxügüeãxü̃ ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga nagu na naxĩnüẽxü̃ ga ñuxãcü tá na Ngechuchuxü̃ yamèxgüxü̃. 54 Rü yemacèx ga Ngechuchu rü marü tama yema Yudíugü ímuxü̃tanügu naxã. Rü tomaã ínaxũxũ ga Yudéaanewa, rü wüxi ga ĩãnexãcü ga Efraĩ́gu ãe̱ganewa naxũ. Rü yexma tomaã narüxã̱ũ̱x. Rü guma ĩãne rü wüxi ga nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃ãrü ngaicamana nayexma. 55 Rü marü ningaica ga yema Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga. Rü yemacèx muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga náĩ ga ĩãnecü̱̃ã̱x rü Yerucharéü̃wa naxĩ na Tupanacèx nügü yamexẽẽgüxü̃cèx naxü̃pa ga yema peta. 56 Rü Ngechuchucèx nadaugü ga duü̃xü̃gü. Rü tupauca ga taxü̃newa nügüna nicagüetanü, rü ñanagürügü: —¿Ñuxũ ñapegüxü̃ i pemax? ¿Ñoma i petawa tá naxũxü̃ rü ẽ́xna tama? —ñanagürügü. 57 Rü yema Parichéugü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü duü̃xü̃güna naxãgagü, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma ngextá nüxü̃ pedaugügu i ngẽma Ngechuchu, ¡rü tomaã nüxü̃ peyarüxu na tayayauxgüxü̃cèx! —ñanagürügü.

12

Wüxi ga nge rü Ngechuchucutügu pumara iba

(Mt 26.6-13; Mr 14.3-9)

1 Rü 6 ga ngunexü̃ naxü̃pa ga Üpetüchigaarü peta, rü Ngechuchu rü tomaã Betániãwa naxũ. Rü guma ĩãne nixĩ ga nagu naxãchixü̃ne ga Dácharu ga Ngechuchu wena namaxẽẽcü. 2 Rü yéma Dácharuchixü̃wa Ngechuchucèx nanaxügü ga taxü̃ ga õna. Rü totanüwa ga yema mechawa yexmagüxe rü Dácharu nixĩ ga Ngechuchuxü̃tawaama chibücü. Rü Marta iyixĩ ga inaxücü ga õna. 3 Rü yexguma ga María rü yéma inange ga wüxi ga taxüraweü̃xü̃ ga pumara ga yixichixü̃ rü tatanüxü̃chixü̃. Rü Ngechuchuxü̃ namaã iyixcutü. Rü ñu̱xũchi ngĩyaemaã íinapicutü. Rü guma ĩ rü guxü̃wama nayixmachĩã namaã ga yema pumara. 4-5 Rü yexguma ga Yuda ga Icariúte ga wüxi ga totanüxü̃chirẽ́x ixĩxü̃ ga yixcama bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ íxuaxü̃xü̃, rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ tama tatanüxü̃gu namaã itaxe i ngẽma pumara na ngẽma dĩẽrumaã nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃? —ñanagürü. 6 Natürü ga Yuda rü tama aixcüma nagu narüxĩnü ga yema ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃. Natürü yema ñanagürü yerü nüma rü wüxi ga ngĩ́tèxáxü̃ nixĩ. Rü naxmẽ́xwa nayexma ga yema choca ga dĩẽru ngĩxü̃ nagu taxügüxü̃ ga guxãma ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü. Rü Yuda rü ñuxguacü rü noxrüxü̃tama ngĩxne nangĩ̱xĩxü̃. 7 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i ngĩxü̃ cuchixewexü̃! Erü choma rü paxa tá chayu rü tá ichatèx. Rü ngẽmacèx nixĩ i ngẽma pumaramaã choxü̃ nachaxü̃. 8 —Ngẽma ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmagü. Natürü i choma rü tãũtáma guxü̃gu petanüwa changẽxma —ñanagürü.

Paigüarü ãẽ̱xgacügü rü nügümaã nanamexẽẽgü ga ñuxãcü Dácharuxü̃ tá na yamèxgüxü̃

9 Rü muxü̃ma ga Yudíugü rü nüxü̃ nacuáchiga ga Betániãwa na nayexmaxü̃ ga Ngechuchu. Rü yéma naxĩ na nüxü̃ nadaugüxü̃cèx. Rü tama Ngechuchuxü̃xĩcatama nadaugüchaü̃ natürü nüxü̃ nadaugüchaü̃ ta ga Dácharu ga Ngechuchu wena namaxẽẽcü. 10 Rü yexguma ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü nügümaã nanamexẽẽgü ga Dácharuxü̃ rü ta na yamèxgüxü̃cèx. 11 Yerü Dácharugagu nixĩ ga muxü̃ma ga Yudíugü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃ rü yema paigüna naxĩgüxü̃.

Ngechuchu rü Yerucharéü̃gu naxücu

(Mt 21.1-11; Mr 11.1-11; Lc 19.28-40)

12 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Yerucharéü̃wa naxĩ naxcèx ga Üpetüchigaarü peta. Rü moxü̃ãcü duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuáchigagü ga Ngechuchu rü guma ĩãnewa na nanguxchaü̃xü̃. 13 Rü yexguma moruátüta nadaü̃gü rü yemamaã Ngechuchuxü̃ nayatüxgütanüãchi. Rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Rü naxüüne rü namecümaxüchi ya daa Tupanaégagu núma ũcü! ¡Rü yixema na Iraétanüxü̃ ixĩgüxü̃ rü namecümaxüchi ya daa tórü ãẽ́xgacü! —ñanagürügü. 14 Rü Ngechuchu nüxü̃ inayangau ga wüxi ga buru, rü nae̱tügu naxaunagü ga yema Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ ga yexguma ñaxgu:

15 “¡Tãxṹ i pemuü̃ẽxü̃, Pa Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgüx! ¡Rü iperüdaunü na nge̱ma ne naxũxü̃ ya perü ãẽ̱xgacü ya wüxi i buru i íraxü̃e̱tügu aunagücü!”

ñaxü̃. 16 Rü noxri ga toma ga norü ngúexü̃gü rü tama nüxü̃ tacuèxgüéga ga Ngechuchuchiga na yiĩxü̃ ga yema ore. Natürü yixcüra marü Ngechuchu Tupanaxü̃tawa ũxgu, rü yexguma nixĩ ga nüxna tacuèxãchiexü̃ ga guxü̃ma ga yema Ngechuchuxü̃ ngupetüxü̃, rü yema Tupanaãrü ore nüxü̃ ixuxü̃ãcütama nüxü̃ na nangupetüxü̃. 17 Rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃tawa yexmagüxü̃ ga yexguma Dácharuxü̃ wena namaxẽẽgu, rü nüxü̃ nixugüe ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃. 18 Rü yemacèx nixĩ ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ yatüxãchitanüxü̃ na nayauxgüãxü̃cèx, yerü nüxü̃ nacuáchigagü ga yema taxü̃ ga mexü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 19 Natürü ga yema Parichéugü rü nügümaã ñanagürügü: —Marü nüxü̃ pedauxü̃ i ñu̱xma na taxucürüwama ṯacü namaã ixüxü̃. ¡Rü dücax, guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ! —ñanagürügü.

Griégugü rü Ngechuchuxü̃ nadaugüchaü̃

20 Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü petacèx Yerucharéü̃wa naxĩ na yéma Tupanaxü̃ na yanacuèxüü̃güxü̃cèx. Rü yema duü̃xü̃gütanüwa nayexma ga ñuxre ga Griégugü. 21 Rü yema Griégugü rü Piripicèx naxĩ. Rü nüma ga Piripi rü Gariréaaneãrü ĩãne ga Bechaídacü̱̃ã̱x nixĩ. Rü nüxü̃ nacèèxü̃gü rü ñanagürügü: —Pa Corix, nüxü̃ tadauxchaü̃ ya Ngechuchu —ñanagürügü. 22 Rü Piripi rü Aü̃drémaã nüxü̃ nayarüxu. Rü yema taxre rü wüxigu Ngechuchuxü̃tawa naxĩ, rü namaã nüxü̃ nayarüxugü. 23 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü marü nawa nangu tá na chayuxü̃ rü wenaxãrü Chaunatüxü̃tawa tá na chaxũxü̃ i choma i Tupana Nane i duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃. 24 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi wüxipü̱xü i trigu tama waixü̃müãnegu toxgu rü wüxipü̱xüechatama nixĩ. Natürü ega waixü̃mügu natoxgu, rü nge̱ma naxüxgu, rü muxũchinema ínanguxuchi. [Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta Tupanaxü̃tawa nangugü i muxü̃ma i duü̃xü̃gü ega chayu̱xgux.] 25 —Rü pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya yíxema tümaãrü maxü̃xü̃ ngechaü̃xẽ i ñoma i naãnewa rü tá itayarütaxu. Natürü texé ya yíxema tama tümaãrü maxü̃xü̃ ngechaü̃xẽ rü tama yuxü̃ muü̃xẽ i ñoma i naãnewa, rü tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 26 —Rü ngẽxguma texé choxü̃́ puracüchaü̃gu rü name nixĩ i chowe tarüxũ. Rü ngẽma choma tá íchangẽxmaxü̃wa rü nge̱ma rü tá ta tangẽxma i tümax. Rü ngẽxguma texé choxü̃́ puracügu rü Chaunatü ya Tupana rü tá tümamaã nataãẽ —ñanagürü.

Ngechuchu nanaxunagü ga norü yuxchiga

27 —Rü Ngechuchu ñanagürü: —Rü ñu̱xma rü poraãcü changechaü̃ rü chanaxi̱xãchiãẽ. ¿Rü ṯacüxü̃ tá Chaunatümaã chixuxü̃? Taxucürüwa namaã nüxü̃ chixu na choxü̃ ínanguxuchixẽẽxü̃cèx na tama chayuxü̃cèx, erü woetama ngẽmacèx núma chaxũ —ñanagürü. 28 Rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, ¡Choxü̃ rüngü̃xẽẽ na duü̃xü̃güpẽ́xewa cuxü̃ chataxẽẽxü̃cèx! —ñanagürü. Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga wüxi ga naga ga daxũwa inaxũxü̃ ga ñaxü̃: —Marü cuxü̃ charüngü̃xẽẽ na choxü̃ cutaxẽẽxü̃ ga noxrix, rü wena táxarü cuxü̃ charüngü̃xẽẽ na choxü̃ cutaxẽẽxü̃cèx —ñanagürü ga yema naga. 29 Rü yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga yema naga, rü ñanagürügü: —Wüxi i duruanexü̃ nixĩ —ñanagürügü. Natürü togü rü ñanagürügü: —Wüxi i Tupanaãrü orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x nixĩ i namaã idexaxü̃ —ñanagürügü. 30 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Tama chauxcèx nixĩ i nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ i ngẽma naga. Rü pexcèxtama nixĩ i nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 31 —Rü ñu̱xma tá nixĩ i Tupana inaxügüãxü̃ na tüxü̃ napoxcuexü̃ ya duü̃xẽ naxcèx i tümaãrü pecadugü. Rü ñu̱xma tá nixĩ i Tupana ínatèxüchixü̃ i ngẽma ñoma i naãnewa poraxü̃ i Chataná. 32 —Rü ngẽxguma curuchawa chipotagu rü chaugüxü̃tawa tá chanagagü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Ngechuchu. 33 Rü yema orewa duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü tá na nayuxü̃. 34 Rü yema duü̃xü̃gü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Torü mugü i ümatüxü̃wa nüxü̃ tadaugü na guxü̃gutáma namaxẽchaxü̃ ya Cristu. ¿Rü ñuxãcü i cuma rü ñacurügü: “Rü Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü rü curuchawa tá nipota”, ñacurügü? ¿Rü texé tixĩ ya yíxema Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩxẽ? —ñanagürügü. 35 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ñoma rü ta petanüwa changẽxma na ñoma i naãnewa pexü̃ changúexẽẽxü̃cèx rü ngẽmaãcü pexü̃ changóonetanüxẽẽxü̃cèx. Natürü paxaãchicèxicatama petanüwa changẽxma. Rü name nixĩ i paxa choxü̃́ peyaxõgü ñoma rü ta pexcèx chanangóonexẽẽ naxü̃pa na naxẽãnexü̃. Erü yíxema ẽãnexü̃wa ngẽxmaxẽ rü tama nüxü̃ tacuèx na ngextá taxũxü̃. 36 —Rü ñoma rü ta petanüwa changẽxma rü name nixĩ i paxa choxü̃́ peyaxõgü na chorü ngóonexü̃wa pengẽxmagüxü̃cèx —ñanagürü. Rü yema ñaxguwena rü natanüwa ínaxũxü̃ ga Ngechuchu. Rü naxchaxwa inicu̱x.

Ṯacücèx nixĩ ga Yudíugü ga tama Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃

37 Rü woo ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güpẽ́xewa nanaxü ga muxü̃ma ga taxü̃ ga mexü̃ ga cuèxruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, natürü yexguma rü ta tama nüxü̃́ nayaxõgü ga duü̃xü̃gü. 38 Rü yemaãcü Tupana nayanguxẽẽ ga yema ore ga Ichaxía ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Pa Corix, taxúema tayaxõ ga yema ore ga tüxü̃ tangúexẽẽxü̃. Rü woo nüxü̃ tadaugü na ñuxãcü naporaxü̃ ya Tupana, rü tama tayaxõgü”,

ñaxü̃. 39-40 Rü yemaãcü ga yema duü̃xü̃gü rü tama nayaxõgü yema Ichaxía ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃, rü:

“Yema duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nadaugüchaü̃ rü tama nayaxõgüchaü̃ rü tama Tupanacèx nawoeguchaü̃. Rü yemacèx ga Tupana rü nüxna nixũ na tama nüxü̃ nadaugüxü̃cèx rü tama yaxõgüãxü̃cèx rü tama naxcèx nawoeguxü̃cèx na nüma nüxna naxããxü̃cèx i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃”,

ñaxü̃. 41 Rü yema ñanagürü ga Ichaxía yerü nango̱xetügu marü nüxü̃ nadau na ñuxãcü ãẽ̱xgacü ya tacüxüchi na yiĩxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu. Rü yemaãcü nachiga nidexa. 42 Natürü muxü̃ma ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü, rü woo ga ñuxre ga naẽrugü rü ta nayaxõgü, natürü tama nügü nixugüchaü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa, yerü namuü̃ẽ na Parichéugü ngutaquẽ́xepataü̃wa ínawoxü̃xü̃. 43 Rü yemaãcü tama nügü nixugüchaü̃, yerü norü me nixĩ ga duü̃xü̃gü namaã nataãẽgüxü̃ rü tama aixcüma naxcèx nadaugü na Tupana namaã taãẽxü̃.

Texé ya tama Ngechuchuarü oreaxü̃́ yaxṍxẽ rü tá tapoxcu

44 Rü tagaãcü ñanagürü ga Ngechuchu: —Texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tama choxü̃́xĩcatama tayaxõ. Natürü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüaxü̃́ rü ta tayaxõ. 45 —Rü texé ya choxü̃ dauxe, rü Chaunatü ya núma choxü̃ mucüxü̃ rü ta tadau. 46 —Choma na ngóonexẽẽruü̃ chiĩxü̃, rü ñoma i naãnewa changu na guxãma ya texé ya choxü̃́ yaxṍxẽ rü tama ẽãnexü̃wa na tangẽxmagüechaxü̃cèx. 47 —Natürü ngẽxguma texé nüxü̃ ĩnügu i chorü ore rü tama tayaxõ̱xgu rü tama choma nixĩ i tüxü̃ chapoxcuxü̃. Erü tama ñoma i naãnewa changu na chanapoxcuexü̃cèx i duü̃xü̃gü, natürü núma chaxũ na chanamaxẽxẽẽxü̃cèx. 48 —Yíxema texé ya tama choxü̃́ yaxṍxẽ rü tama chauga ĩnüxẽ rü marü tüxü̃́ nangẽxma na ṯacücèx tá Tupana tüxü̃ poxcuxü̃. Erü ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃gagu tátama nixĩ ya Tupana i tüxü̃ napoxcuxü̃ i naãneãrü gu̱xgu, erü tama tayaxõ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃. 49 —Tama chaugagutama chidexa, natürü guma Chaunatü ga núma choxü̃ mucü, rü guma nixĩ ga chomaã nüxü̃ ixucü na ṯacüxü̃ tá duü̃xü̃gümaã chixuxü̃ rü ñuxãcü tá chanangúexẽẽxü̃. 50 —Rü nüxü̃ chacuèx na Chaunatüarü orewa nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmacèx i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃, rü ngẽmatama ore nixĩ i Chaunatü choxü̃ muxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

13

Ngechuchu rü norü ngúexü̃güxü̃ niyauxgücutü

1 Rü wüxi ga ngunexü̃ nataxu ga nawa na nanguxü̃ ga yema Yudíugüarü peta ga Üpetüchiga. Rü Ngechuchu nüxü̃ nacuèx ga marü nawa na nanguxü̃ ga ñoma ga naãnewa na yaxũxü̃ rü wenaxãrü Nanatüxü̃tawa na naxũxü̃. Rü nüma rü yexguma ñoma ga naãnewa nayexmagu rü guxü̃guma tüxü̃ nangechaü̃ ga guxema noxrü ixĩgüxe. Rü yexgumarüü̃ ta ga yexguma toxna yaxũxchaü̃gu ga daxũguxü̃ ga naãnewa na naxũxü̃, rü yemaãcü poraãcü toxü̃ nangechaü̃. 2-4 Natürü ga Chataná rü marü Yuda ga Chimáũ ga Icariúte nanena nangu na bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃xü̃cèx. Rü Ngechuchu rü marü nüxü̃ nacuèx ga Nanatüxü̃tawa na ne naxũxü̃ rü wena táxarü Nanatücèx na nataeguxü̃. Rü nüxü̃ nacuèx ga Nanatü rü naxmẽ́xgu na naxüãxü̃ ga guxü̃ma ga pora. Rü yemacèx ga yema chütaxü̃gu ga yexguma mechawa ítachibüeyane, rü inachi ga Ngechuchu. Rü ínacu̱xuchi ga norü gáuxü̃chiru, rü wüxi ga tuayamaã nügü nigoye. 5 Rü ñu̱xũchi yauxmẽ́xü̃páxü̃gu dexáta naba, rü toxü̃ niyauxgücutü. Rü guma tuaya ga namaã yagoyecümaã toxü̃ ínapigücutü. 6 Rü yexguma Chimáũ ga Pedruxü̃ nayauxcutüchaü̃gu rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Corix, ¿ñuxãcü tá i cuma i choxü̃ cuyauxcutüxü̃? —ñanagürü. 7 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ñu̱xma rü tama nüxü̃ cucuèx i tü̱xcüü̃ na chanaxüxü̃ i ñaã, natürü yixcama rü tá nüxü̃ cucuèx —ñanagürü. 8 Natürü ga Pedru rü ñanagürü: —Choma rü tãũtáma chanaxwèxe na choxü̃ cuyauxcutüxü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma tama cuxü̃ chayauxcutügu, rü tãũtáma choxrü quixĩ —ñanagürü. 9 Rü yexguma ga Chimáũ ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corix, ¡Tama choxü̃ cuyauxcutüxicatama! Natürü chanaxwèxe i choxü̃ cuyauxmẽ́x rü choxü̃ cuyauxeru ta —ñanagürü. 10 Natürü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Texé ya ngexwacèx aiyaxe rü tanaxwèxe i tümacutüxicatama tayaxu, erü guxü̃wama tangemata. Rü pema rü marü pingematagü, natürü tama guxãma aixcüma tingemata —ñanagürü. 11 Rü Ngechuchu nüxü̃ nacuèx na texé tá bexma cúãcü ínaxuaxü̃xü̃, rü yemacèx ñanagürü nüxü̃: —Natürü tama guxãma aixcüma tingemata —ñaxü̃. 12 Rü yexguma toxü̃ yayauxgücutüguwena, rü Ngechuchu wena nicu̱xcuchi ga norü gáuxü̃chiru. Rü wenaxãrü mechawa narüto. Rü ñanagürü toxü̃: —¿Nüxü̃ pecuáxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma chaxüxü̃? 13 —Pema rü: “Pa Ngúexẽẽruü̃” rü “Pa Corix”, ñaperügü choxü̃. Rü marü name i ngẽma ñaperügü, erü aixcümaxü̃chi ngẽma chixĩ. 14 —Rü ñu̱xma i choma na ngúexẽẽruü̃ chixĩxü̃ rü pemaã na ichacuáxü̃, rü pexü̃ chiyauxgücutü. Rü ngexgumarüxü̃ ta i pema rü name i wüxichigü i pemücüxü̃ piyauxgücutü.. 15 —Choma rü pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na ñuxãcü tá penaxüxü̃ na pema rü ngema pemaã chaxüxü̃ãcü penaxüxü̃cèx. 16 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü taxuü̃ma i wüxi i coriarü duü̃xü̃ rü norü coriétüwa nügü nangexmaxẽẽ. Rü taxuxü̃ma i ãẽ̱xgacüarü orearü ngeruxü̃ i norü ãẽ̱xgacü i namuxü̃étüwa nügü nangexmaxẽẽ. 17 —Rü ngẽxguma nüxü̃ pecuèxgu i chorü ore rü penaxü̱xgu i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcüma tá petaãẽgü. 18 —Rü tama guxãma i pechiga nixĩ i chidexaxü̃. Erü choma rü tüxü̃ chacuèx rü texégü tixĩ ya yíxema tüxü̃ chidexechíxe. Natürü Tupana nayanguxẽẽchaü̃ i norü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Texé ya chomaã chibüxe rü chomaã tarüxuwanü”,

ñaxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nangupetü na yanguxü̃cèx i ngema Tupanaarü ore. 19 —Natürü naxü̃pa na nangupetüxü̃ i ngẽma, rü pemaã nüxü̃ chixu na choxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx i ngẽxguma nangupetüxgu. 20 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü texé ya tüxü̃ yaxúxe ya yíxema choma nge̱ma tüxü̃ chamuxẽ, rü choxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃. Rü texé ya choxü̃ yaxúxe, rü Chaunatü ga núma choxü̃ mucüxü̃ nixĩ i tayaxuxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngechuchu nüxü̃ nixu ga Yuda rü tá bexma cúãcü na ínaxuaxü̃ãxü̃

(Mt 26.20-25; Mr 14.17-21; Lc 22.21-23)

21 Rü yexguma yema ñaxguwena ga Ngechuchu rü poraãcü ngechaü̃ nüxü̃́ nangu̱x, rü meãma tomaã nanango̱xẽẽ, rü ñanagürü toxü̃: —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü wüxie i petanüwa tá nixĩ i bexma cúãcü choxü̃ ítaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü wüxichigü togü tadawenü, rü tama nüxü̃ tacuèxgü ga texéchiga na yema ñaxü̃. 23 Rü choma ga norü ngúexü̃ ga poraãcü choxü̃ nangechaü̃xẽ rü nacüwawa charüto ga Ngechuchu ga mechawa. 24 Rü Chimáũ ga Pedru rü bexma choxü̃ naxuneta ga na Ngechuchuna chac̱axü̃cèx ga texéchiga na yiĩxü̃ ga yema. 25 Rü yexguma ga choma rü yexeraãcü Ngechuchuna chimaxcuchi rü nüxna chaca, rü ñacharügü: —Pa Corix, ¿texé tá tixĩ ya yíxema? —ñacharügü. 26 Rü Ngechuchu choxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Wüxi i pãũãrü bücuxü̃ tá íchacúe, rü yíxema tüxna chanaxãxẽ, rü yíxema tixĩ —ñanagürü. Rü yexguma ínanacúe ga wüxi ga pãũãrü bücuxü̃ rü Yuda ga Icariúte ga Chimáũ nanena nanaxã. 27 Rü yexgumatama Yuda nayauxgu ga yema pãũãrü bücuxü̃ rü ngoxo ga Chataná rü Yudagu naxücu. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽma cuxüxchaü̃xü̃, ¡rü paxa naxü! —ñanagürü. 28 Natürü taxúema ga toma ga mechawa chibüexe nüxü̃ tacuèxgü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema ñaxü̃ ga Ngechuchu. 29 Rü nüma ga Yuda rü dĩẽruchiü̃ãrü dauruü̃ nixĩ. Rü yemacèx ñuxre ga toma nüxü̃ tacuèxgügu rü Ngechuchu taxewa nanamu, na ṯacücèx yataxexü̃cèx naxcèx ga peta, rü ẽ́xna duü̃xü̃gü ga ngearü dĩẽruã́xü̃na ngĩxü̃ na naxãxü̃cèx ga dĩẽru. 30 Rü yexguma Yuda nayauxgu ga yema pãũ, rü ínaxũxũ ga yema ucapuwa. Rü marü nachüta ga yexgumax.

Ngechuchu norü ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu ga yexwacaxü̃xü̃ ga norü mu

31 Rü yexguma Yuda íxũxguwena, rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Rü ñu̱xma rü tá aixcüma nango̱x na ñuxãcü naporaxü̃ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. Rü yimawa tá nixĩ i nango̱xẽẽãxü̃ ya Tupana i norü pora. 32 —Rü ngẽxguma yima Tupana Nane nango̱xẽẽ̱xgu i Tupanaãrü pora, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta ya Tupana rü nanango̱xẽẽ i Naneãrü pora. Rü paxa tá nixĩ i ngẽma. 33 —Pa Chauxacüã̱xgüx, tãũtáma muxü̃ i ngunexü̃ petanüwa changẽxma. Rü pema rü tá chauxcèx pedaugü, natürü ngẽma choma íchaxũxü̃wa rü taxucürüwama nge̱ma pexĩ. Rü ñaãtama ore nixĩ ga marü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ chixuxü̃, rü ñu̱xma rü pemaã rü ta nüxü̃ chixuxü̃. 34 —Rü pemaã nüxü̃ chixu i wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i mu. Rü ngẽma pexü̃ chamuxü̃ nixĩ i pemücügüxü̃ na pengechaü̃xü̃ i wüxichigü. Rü ngẽma na choma pexü̃ changechaü̃xü̃rüü̃, rü chanaxwèxe i wüxichigü i pema rü pemücügüxü̃ pengechaü̃gü. 35 —Rü ngẽxguma wüxichigü pemücügüxü̃ pengechaü̃gu, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nicuèxãchitanü na chorü ngúexü̃gü pixĩgüxü̃ —ñanagürü.

Ngechuchu nüxü̃ nixu rü Pedru rü tãxũtáma nügü nixu na norü ngúexü̃ yixĩxü̃

(Mt 26.31-35; Mr 14.27-31; Lc 22.31-34)

36 Rü Chimáũ ga Pedru rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —Pa Corix ¿ngextá tá cuxũ? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Nge̱ma íchaxũxü̃wa rü taxucürüwa chowe curüxũ i ñu̱xmax. Natürü yixcama rü ngẽmáãcü tá chowe curüxũ —ñanagürü. 37 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ taxucürüwa cuwe charüxũ i ñu̱xmax? Erü marü íchamemare na cuxcèx na chayuxü̃ —ñanagürü. 38 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Aixcüma yiĩxü̃ i marü ícumemarexü̃ na chauxcèx cuyuxü̃? Aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü tãũtátama yacaxgu ya otá, rü tomaẽ̱pü̱xcüna tá nüxü̃ quixu na tama choxü̃ cucuáxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

14

Ngechuchu rü nama i Nanatüxü̃tawa nadaxü̃ nixĩ

1 —¡Tãxṹ i penaxi̱xãchiãẽgüxü̃ i pemax! ¡Tupanaãxü̃́ peyaxõgü rü choxü̃́ rü ta peyaxõgü! 2 —Chaunatüxü̃tawa nangẽxma i muxũchixü̃ma i nachicagü. Ngẽxguma chi natau̱xguma, rü tãũ chima pemaã nüxü̃ chixu na pexcèx chayamexẽẽxü̃cèx i pechicagü. 3 —Rü ngẽxguma marü nge̱ma chaxũxgu rü wüxi i pechica chamexẽẽxgu, rü wena táxarü núma chaxũ. Rü pexü̃ tá chayagagü na ngẽma nachica i chomatátama nawa changẽxmaxü̃wa na pengẽxmagüxü̃cèx i pemax. 4 —Rü pema rü nüxü̃ pecuèx na ngextá tá na chaxũxü̃, rü marü nüxü̃ pecuèx i nama i nge̱ma nadaxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu. 5 Rü Tumachi rü ñanagürü: —Pa Corix, tama nüxü̃ tacuèx na ngextá na cuxũxü̃. ¿Rü ñuxãcü tá i nüxü̃ tacuáxü̃ i ngẽma nama? —ñanagürü. 6 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma nixĩ i ngẽma nama i Chaunatüxü̃tawa nadaxü̃ chiĩxü̃. Rü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃. Rü choma nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ chamaxẽxẽẽxü̃. Rü chaugaguxicatama nixĩ i Chaunatüxü̃tawa nangugüxü̃ i duü̃xü̃gü. 7 —Rü ngẽxguma chi pema rü aixcüma meã choxü̃ pecuèxgügu, rü Chaunatüxü̃ rü chi ta pecuèxgü. Rü ñu̱xmaü̃cüü nixĩ i Chaunatüxü̃ pecuáxü̃, erü marü nüxü̃ pedaugüecha —ñanagürü. 8 Rü yexguma ga Piripi rü ñanagürü: —Pa Corix, ¡Toxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ya Cunatü! Rü ngẽxĩcatama i tanaxwèxegüxü̃ —ñanagürü. 9 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Piripix, ¿ñuxre ya taunecü marü petanüwa changẽxma rü ñu̱xma rü ta tama choxü̃ cucuèxégaxü̃? Yíxema choxü̃ dauxe rü Chaunatüxü̃ rü ta tadau. ¿Rü tü̱xcüü̃ i ngẽxguma rü ta cunaxwèxexü̃ i pexü̃ nüxü̃ na chadauxẽẽxü̃ ya Chaunatü? 10 —¿Tama ẽ́xna cuyaxõ na choma rü Chaunatümaã rü wüxitama tixĩgüxü̃? Rü guxü̃ma i ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü tama chauechama nüxü̃ chixu. Erü yima Chaunatü ya wüxiwa chomaã ngẽxmacü, rü yima nixĩ ya naxücü i guxü̃ma i noxrütama puracü. 11 —Chanaxwèxe i choxü̃́ peyaxõgü na choma rü Chaunatümaã wüxitama tixĩgüxü̃. Natürü woo tama ngẽma pixõgügu rü chanaxwèxe na choxü̃́ peyaxõgüxü̃ naxcèx i ngẽma mexü̃gü i taxü̃ i Tupanaãrü poramaã chaxüxü̃. 12 —Aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema choxü̃́ yaxṍxẽ rü tá tanaxü i guxü̃ma i choma chaxüxü̃. Rü ngẽma chaxüxü̃ãrü yexera tá taxü, erü choma rü tá Chaunatüxü̃tawa chaxũ. 13 —Rü guxü̃ma i ṯacü i chauégagu Tupanaxü̃tawa naxcèx ípec̱axü̃ rü tá pexna chanaxã. Rü ngẽmaãcü tá chanaxü na chaugagu nangóxü̃cèx i Chaunatüarü pora. 14 —Rü choma tá chanaxü i guxü̃ma i ṯacü i chauégagu choxna naxcèx pec̱axü̃.

Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã inaxuneta na naxcèx tá núma namuãxü̃ i Naãẽ i Üünexü̃

15 —Rü ngẽxguma aixcüma choxü̃ pengechaü̃gu, rü naga tá pexĩnüẽ i chorü mugü. 16 —Rü choma tá Chaunatüna naxcèx chaca na núma pexcèx namuãxü̃cèx i to i perü ngü̃xẽẽruü̃ i Naãẽ i Üünexü̃, na guxü̃gutáma petanüwa nangẽxmaxü̃cèx. Rü nüma tá nixĩ i pexcèx nango̱xẽẽãxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃. 17 —Rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü taxucürüwama nanayauxgü, erü tama nüxü̃ nadaugü rü tama nüxü̃ nacuèxgü. Natürü i pema rü marü nüxü̃ pecuèx, erü nüma rü petanüwa nangẽxma. Rü guxü̃gutáma pemaã inarüxã̱ũ̱x. 18 —Rü tãũtáma núma pexü̃ chawogümare i chomax, erü wena táxarü pexcèx chataegu, na petanüwa changẽxmaxü̃cèx. 19 —Rü paxa tá nixĩ na tãũtáma choxü̃ nadaugüxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü. Natürü i pema rü tá choxü̃ pedaugü. Rü tá pemaxẽ, erü choma rü chamaxü̃. 20 —Rü ngẽxguma yuwa ícharüdaxgu rü wena chamaü̃xgu, rü ngẽxguma tá nüxü̃ picuèxãchitanü na choma rü Chaunatüwa chamaxü̃xü̃ rü pema i chowa rü choma i pewa. 21 —Yíxema texé ya nüxü̃ cuáxe rü naga ĩnüxẽ i chorü mugü, rü tanango̱xẽẽ na aixcüma choxü̃ tangechaü̃xü̃. Rü Chaunatü tá tüxü̃ nangechaü̃ ya yíxema choxü̃ ngechaü̃xẽ, rü choma rü tá ta tüxü̃ changechaü̃. Rü tüxü̃ tá chaugü chawẽ́x —ñanagürü ga Ngechuchu. 22 Rü nayexma ga to ga Ngechuchuarü ngúexü̃ ga Yudagu ãe̱gaxü̃ ta. Rü yema rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿tü̱xcüü̃ toxü̃ cugü cuwẽ́x, rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güxü̃ cugü cuwẽ́x? —ñanagürü. 23 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Yíxema choxü̃ ngechaü̃xẽ rü naga taxĩnü i ngẽma ore i tümamaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü Chaunatü tá tüxü̃ nangechaü̃. Rü choma rü Chaunatümaã wüxigu tümaxü̃tawa tá tangẽxmagü. 24 —Yíxema tama choxü̃ ngechaü̃xẽ rü tama naga taxĩnü i ngẽma chorü ore. Rü ngẽma ore i chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ rü tama chorü ore nixĩ, natürü guma Chaunatü ga núma choxü̃ mucüarü ore nixĩ. 25 —Ñoma rü ta petanüwa changẽxma rü pemaã nüxü̃ chixu i guxü̃ma i ngẽma ore i pexcèx choxü̃́ ngẽxmaxü̃. 26 —Natürü Chaunatü rü tá chauégagu núma nanamu i Naãẽ i Üünexü̃ na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Rü nüma i Naãẽ i Üünexü̃ tá pexü̃ nangúexẽẽ i guxü̃ma, rü tá nüxna pexü̃ nacuèxãchixẽẽ i guxü̃ma i ore ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 27 —Rü ñu̱xma na pexna íchixũxü̃, rü pexna chanaxã i taãẽ. Natürü ngẽma taãẽ i pexna chaxãxü̃, rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x pexna ãxü̃ i taãẽrüü̃ nixĩ. Rü tama chanaxwèxe i penaxi̱xãchiãẽgü rü pemuü̃ẽ. 28 —Marü pemaã nüxü̃ chixu na pexna tá íchixũxü̃ rü wena táxarü pexcèx chataeguxü̃ na pemaã changẽxmaxü̃cèx. Rü choxü̃ pexĩnüẽ ga yexguma yema ñachaxgu. Rü ngẽxguma aixcüma choxü̃ pengechaü̃gu rü tá petaãẽgü ega nüxü̃ pecuèxgu na Chaunatücèx chataeguxü̃, erü Chaunatü rü chorü yexera nixĩ. 29 —Rü naxü̃pa na nangupetüxü̃ i ngẽma, rü pemaã nüxü̃ chixu na choxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx i ngẽxguma nangupetügu. 30 —Marü tãũtáma poraãcü pemaã chidexa, erü marü ínangu i Chataná i ñoma i naãneãrü ãẽ̱xgacü ixĩxü̃. Natürü nüma rü taxuwama choxü̃ narüyexera. 31 —Natürü ngẽma tá choxü̃ ngupetüxü̃, rü ngẽmaãcü tá nixĩ na guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuáxü̃cèx na choma rü Chaunatüxü̃ na changechaü̃xü̃, rü chanaxüxü̃ i ngẽma nüma choxü̃ namuxü̃. ¡Rü ipechigü, rü ngĩxã ítixĩ! —ñanagürü ga Ngechuchu.

15

Ubanegu nügü nangu ga Ngechuchu

1 Rü ñanagürü ga Ngechuchu: —Choma nixĩ i ñoma wüxi i ubanerüü̃ chiĩxü̃ rü Chaunatü nixĩ ya norü yora ixĩcü i ngẽma uba. 2 —Rü chorü duü̃xü̃gü rü ngẽma ubachacüügürüü̃ nixĩgü. Rü ngẽma ubachacüü i tama oxü̃, rü norü yora rü nayadae. Natürü ngẽma nachacüü i oxü̃, rü meã nanamexẽẽtanü na yexeraãcü poraãcü naxoxü̃cèx. 3 —Pema rü marü pime, yerü naga pexĩnüẽ ga yema ore ga pexü̃ changúexẽẽxü̃. 4 —Rü name nixĩ i guxü̃guma chowa peyaxũ̱xgü, ngẽma na choma rü pewa chayaxṹxü̃rüü̃. Erü wüxi i ubachacüü rü tama nüxĩca naxo, ega tama nanewa yaxũ̱xgux. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema rü taxuacüma chauxcèx pemaxẽ, ega tama chowa peyaxũ̱xgüechagu. 5 —Choma nixĩ i ubane, rü pema i nachacüügü. Rü yíxema chowa yaxṹẽchaxe rü choma i tümawa, rü aixcüma tá chauxcèx tamaxü̃. Rü ngẽmaãcü wüxi i ubachacüü i oxü̃rüü̃ tá tixĩ. Natürü ngẽxguma tama chowa peyaxũ̱xgüechagu, rü taxucürüwama ṯacü pexüe. 6 —Rü texé ya tama chowa yaxṹẽchaxe rü tá ítatèxüchi. Rü wüxi i ubachacüü i daexü̃ rü ipaxü̃ rü iguxü̃rüü̃ tá tixĩ, rü ngẽxma tá tayarüxo. 7 —Rü ngẽxguma chowa peyaxũ̱xgüechagu rü taguma nüxü̃ ipeyarüngümaẽgu i ngẽma ore i pexü̃ changúexẽẽxü̃, rü marü name i naxcèx ípeca i ṯacü i penaxwèxexü̃, rü choma rü tá pexna chanaxã. 8 —Rü ngẽxguma aixcüma meã chauxcèx pemaxẽgu, rü Chaunatüxü̃ tá nicuèxüü̃gü i duü̃xü̃gü. Rü ngẽmaãcü aixcüma chorü ngúexü̃gü tá pixĩgü. 9 —Choma rü pexü̃ changechaü̃ ngẽma na Chaunatü choxü̃ ngechaü̃xü̃rüü̃. Rü chanaxwèxe i aixcüma meã chauga pexĩnüẽẽcha, erü choma rü guxü̃guma pexü̃ changechaü̃. 10 —Choma rü naga chaxĩnü i Chaunatüarü mugü rü nüma rü guxü̃guma choxü̃ nangechaü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ ega naga pexĩnüẽgu i chorü mugü, rü guxü̃gutáma pexü̃ changechaü̃ẽcha. 11 —Choma rü ngẽmaãcü pemaã nüxü̃ chixu na wüxigu chomaã petaãẽgüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá aixcüma petaãẽgü. 12 —Rü choma pexü̃ chamu na pemücügüxü̃ pengechaü̃güxü̃cèx, ngẽma choma na pexü̃ changechaü̃xü̃rüü̃. 13 —Rü ngẽxguma wüxie aixcüma tümamücüxü̃ ngechaü̃gu, rü nüxü̃ tangechaü̃ãma rü nüe̱tama ega woo tümamücücèx tayu̱xgu. Rü nataxuma i to i ngechaü̃ i ngẽmaãrü yexera. 14 —Pema rü chomücügü pixĩgü i ngẽxguma chauga pexĩnüẽgu. 15 —Choma rü marü tama chorü duü̃xü̃gümareãcü pexü̃ chaxu. Erü wüxi i coriarü duü̃xü̃mare rü tama nüxü̃ nacuèx i ngẽma norü cori üxü̃. Natürü ñu̱xma rü chomücügümaã pexü̃ chaxu, erü pexü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ i guxü̃ma i ore ga Chaunatü chomaã nüxü̃ ixuxü̃. 16 —Pema rü tama pexira chauxcèx pedaugü, natürü chaxira nixĩ ga pexcèx chadauxü̃ rü pexü̃ chamuxü̃ na aixcüma chauxcèx pemaxẽxü̃cèx rü chauxü̃tawa penagagüxü̃cèx i muxü̃ma i duü̃xü̃gü na guxü̃guma choxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü Chaunatü ya Tupana tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i chauégagu nüxna naxcèx pec̱axü̃. 17 —Rü ngẽma nixĩ i pexü̃ chamuxü̃ na pemücügüxü̃ pengechaü̃güxü̃cèx.

Ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü Ngechuchuchi rü norü ngúexü̃güchi naxaie

18 —Ngẽxguma ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü pexchi aiegu, rü ¡nüxna pecuèxãchie ga chaxira chauxchi na naxaiexü̃! 19 —Rü ngẽxguma chi ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gürüü̃ pixĩgügu, rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü chi pexü̃ nangechaü̃gü ngẽma natanüxü̃güxü̃ na nangechaü̃güxü̃rüü̃. Natürü choma nixĩ ga pexcèx chadauxü̃ natanüwa ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü. Rü ngẽmacèx nixĩ i pexchi naxaiexü̃, erü marü tama naxrüü̃ pixĩgü. 20 —¡Nüxna pecuèxãchie ga pemaã ñachagu:

“Taxuxü̃ma i wüxi i coriarü duü̃xü̃ rü norü coriétüwa nügü nangexmaxẽẽ”, ñachagu! Rü yema na chauxchi na naxaiexü̃, rü pexchi rü tá ta naxaie. Rü yexguma chi chauga naxĩnüẽgu rü ñu̱xma rü chi ta pega naxĩnüẽ. 21 —Rü ngẽmaãcü ta chaugagu pexchi naxaie i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü erü tama nüxü̃ nacuèxgü ya Chaunatü ga núma choxü̃ mucü. 22 —Rü ngẽxguma chi choma tama namaã chanango̱xẽẽgu na ñuxãcü chixri na namaxẽxü̃, rü tãũ chima nüxü̃ nacuèxgü ga pecadu na naxügüxü̃. Natürü ñu̱xma namaã nüxü̃ na chixuxü̃ na ñuxãcü chixri namaxẽxü̃, rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü taxuacüma nüxü̃ nixugü na yangearü pecaduã́xü̃. 23 —Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i chauxchi aiexü̃ rü Chaunatüchi rü ta naxaie. 24 —Rü ngẽma duü̃xü̃güpẽ́xewa rü Tupanaãrü poramaã chanaxü i mexü̃gü i taxü̃ i taguma texé ya togue üxü̃. Rü ngẽxguma chi tama napẽ́xewa chanaxü̱xgu i ngẽma mexü̃gü rü tãũ chima Tupana namaã nanaxuegu na nagagutama yapecaduã̱xgüxü̃. Natürü na woo marü nüxü̃ nadaugüxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃ i Tupanaãrü poramaã chaxüxü̃, rü ngẽxguma rü ta chauxchi naxaieama rü Chaunatüchi rü ta naxaie. 25 —Natürü ngẽmaãcü nangupetü erü Tupana nayanguxẽẽchaü̃ i norü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Chauxchi naxaie woo taxuü̃ma i chixexü̃ chaxü̱xgu”,

ñaxü̃. 26 —Natürü choma rü tá Chaunatüégagu pexcèx núma chanamu i perü ngü̃xẽẽruü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i tá pexü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü nüma tá nixĩ i meãma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃ i chauchiga. 27 —Rü pema rü tá ta chauchigaxü̃ pixugüe, yerü noxri ichanaxügügu ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na chixuxü̃ ga chorü ore, rü woetama marü chauxü̃tawa peyexmagü —ñanagürü ga Ngechuchu.

16

1 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü pemaã nüxü̃ chixu i ñaã ore na tama nüxü̃ na perüxoexü̃cèx na choxü̃́ peyaxõgüxü̃. 2 —Rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa tá pexü̃ ínawoxü̃. Rü aixcüma tá nawa nangu na texé pexü̃ dèi̱xü̃ rü tá nagu tarüxĩnüxü̃ na ngẽmaãcü mexü̃ Tupanacèx taxüxü̃. 3 —Rü ngẽmaãcü tá pemaã namaxẽ i duü̃xü̃gü, erü taguma nüxü̃ nacuèxgü ya Chaunatü, rü choxü̃ rü ta tama nacuèxgü. 4 —Rü pemaã nüxü̃ chixu i ñaã ore i ñu̱xmax, na nüxna pecuèxãchiexü̃cèx i ngẽxguma yixcüra ngẽmaãcü pexü̃ nangupetügu.

Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü puracüchiga

—Noxri rü tama pemaã nüxü̃ chixu i ñaã ore, yerü petanügu charüxã̱ũ̱x. 5 —Natürü i ñu̱xma rü tá pexna íchixũ na Chaunatü ga núma choxü̃ mucüxü̃tawa na changẽxmaxü̃cèx. Rü pema rü taxúema choxna peca na ngextá tá na chaxũxü̃. 6 —Natürü poraãcü pengechaü̃güama erü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore. 7 —Natürü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü pexcèx narümemaẽ nixĩ na Chaunatücèx chataeguxü̃. Rü ngẽxguma chi tama Chaunatüxü̃tawa chaxũxgu rü tãũ chima núma naxũ i Naãẽ i Üünexü̃ i pexü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. Natürü ngẽxguma nge̱ma chaxũxgu rü choma tá núma chanamu i Naãẽ i Üünexü̃. 8 —Rü ngẽxguma Naãẽ i Üünexü̃ núma ũxgu rü tá guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na yapecaduã̱xgüxü̃. Rü tá nanango̱xẽẽ i ñuxãcü na yiĩxü̃ i ngẽma maxü̃ i Tupanapẽ́xewa aixcüma mexü̃. Rü tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na Tupana tá napoxcuexü̃ i duü̃xü̃gü naxcèx i norü pecadugü. 9 —Rü nüma i Naãẽ i Üünexü̃ tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na pecaduã̱xgüxü̃ yiĩxü̃ erü tama choxü̃́ nayaxõgü. 10 —Rü tá nanangúexẽẽ i ñuxãcü na yiĩxü̃ i ngẽma maxü̃ i Tupanapẽ́xewa aixcüma mexü̃, erü choma rü tá Chaunatüxü̃tawa chaxũ, rü pema rü tãũtáma marü choxü̃ pedaugü. 11 —Rü Naãẽ i Üünexü̃ tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na Tupana tá napoxcuexü̃ i duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃, erü Tupana rü namaã nanaxuegu na marü napoxcuãxü̃ i Chataná i ñoma i naãnemaã icuáxü̃. 12 —Choma rü choxü̃́ nangẽxma i muxü̃ma i to i ore i pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃chiréxü̃. Natürü ega ñu̱xma chi pemaã nüxü̃ chixuxgu rü tãũ chima nüxü̃ pecuèxgü. 13 —Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxü̃ nixu i ore i aixcüma ixĩxü̃xĩcatama. Rü ngẽxguma núma naxũxgu rü nüma tá pexü̃ nangúexẽẽ i guxü̃ma i ore i aixcüma ixĩxü̃. Erü nüma rü tama nüẽchama tá nidexa, natürü ngẽma ore i Chaunatüxü̃tawa rü chauxü̃tawa nüxü̃ naxĩnüxü̃xü̃xica tátama nixu. Rü tá pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i yixcüra tá ngupetüxü̃. 14 —Rü nüma rü tá choxü̃ nataxẽẽ, erü chauxü̃tawa tá nanayaxu i norü ngu̱xẽẽtae, rü ñu̱xũchi tá pexü̃ nangúexẽẽ namaã i ngẽma ngu̱xẽẽtae. 15 —Guxü̃ma i Chaunatüaxü̃́ ngẽxmaxü̃ rü choxrü ta nixĩ. Ngẽmacèx pemaã nüxü̃ chixu rü Naãẽ i Üünexü̃ rü chauxü̃tawa tá nanayaxu i norü ngu̱xẽẽtae, rü ñu̱xũchi pexü̃ tá namaã nangúexẽẽ. 16 —Rü paxa tãũtáma choxü̃ pedau. Natürü ngẽmawena rü wena táxarü choxü̃ pedau erü Chaunatüxü̃tawa tá chaxũ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Ngema guxchaxü̃gü rü yixcüama rü tá taãẽxü̃ nananguxuchi

17 Rü yexguma ñuxre ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü rü togüna tacagü, rü ñatarügügü: —¿Ṯacüchiga nixĩ na ngẽma ñaxü̃:

“Rü paxa tãũtáma choxü̃ pedaugü. Natürü ngẽmawena rü wena táxarü choxü̃ pedaugü”, ñaxü̃? ¿Rü ṯacüchiga ta nixĩ na ñaxü̃:

“Choma rü Chaunatüxü̃tawa tá chaxũ”, ñaxü̃? 18 —¿Rü ṯacüchiga ta nixĩ na ñaxü̃:

“Rü paxa tãũtáma choxü̃ pedaugü”, ñaxü̃? Rü yixema rü tama nüxü̃ tacuèxgüéga na ṯacüchigaxü̃ tamaã yaxuxü̃ —ñatarügügü. 19 Rü Ngechuchu rü nüxü̃ nacuèxama ga nüxna na tacagüchaü̃xü̃ ga tomax. Rü yemacèx ñanagürü toxü̃: —Choma rü marü pemaã nüxü̃ chixu rü paxa tãũtáma choxü̃ pedau, natürü ngẽmawena rü wena táxarü choxü̃ pedau. ¿Rü ngẽma dexacèxtama i pegüna pecagüxü̃? 20 —Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü pema rü tá pexauxe, rü tá pengechaü̃gü. Natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá nataãẽgü. Natürü woo pema tá pengechaü̃gü, rü ngẽma perü ngechaü̃ rü tá taãẽxü̃ nananguxuchi. 21 —Ngẽxguma wüxi i nge íraxacüchaü̃gu rü inaxi̱xãchiãẽ, erü ingu̱xneca. Natürü ngẽxguma marü tabuxgu ya ngĩrü õxchana, rü nüxü̃ iyarüngüma na ñuxãcü poraãcü ngĩxü̃́ na nangu̱xchiréxü̃ i noxrix, erü tümamaã itaãẽ ya ngĩrü õxchana. 22 —Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta pexü̃ nangupetü i pemax, erü ñu̱xma rü penaxi̱xãchiãẽgü. Natürü wena táxarü chataegu rü pexü̃ íchayadau. Rü ngẽxguma rü tá pexü̃́ nangẽxma i wüxi i taãẽ i taxucürüwama texé pexna yaxuxü̃. 23 —Rü ngẽxguma ínanguxgu tá i ngẽma ngunexü̃ na yanguxü̃ i ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü taxucèxtáma ṯacücèx choxna pecagü erü aixcüma Chaunatü tá nixĩ ya pexna naxãcü i guxü̃ma i ṯacü i chauégagu nüxna naxcèx pec̱axü̃. 24 —Ñu̱xmarüta i pema rü taxuü̃cèxma chauégagu ípecagü. ¡Naxcèx ípeca rü tá penayaxu i ngẽma naxcèx ípec̱axü̃! Rü ngẽmaãcü rü tá aixcüma petaãẽgü.

Ngechuchu rü marü nüxü̃ narüyexera i guxü̃ma i ṯacü i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃

25 —Ñu̱xma rü cuèxruü̃gügu chayaxuãcüma pemaã nüxü̃ chixu i ore. Natürü nawa tá nangu i ngunexü̃ i marü tãũtáma ngẽmaãcü pemaã nüxü̃ chixu. Rü ngẽxguma rü tá noxtacüma meã pemaã chanango̱xẽẽ i Chaunatüchiga. 26-27 —Rü ngẽma ngunexü̃gu i pema rü Chaunatüxü̃tawa tá chauégagu naxcèx ípeca i ṯacü i penaxwèxexü̃. Rü taxucèxma tü̱xcüü̃ choma tá Chaunatüxü̃tawa pexü̃́ naxcèx íchaca, erü nümatama ya Chaunatü rü woetama pexü̃ nangechaü̃, erü pema rü choxü̃ pengechaü̃ rü peyaxõgü na naxü̃tawa ne chaxũxü̃. 28 —Chaunatüxü̃tawa ne chaxũ na ñoma ga naãnewa chaxũxü̃cèx. Rü ñu̱xma rü tá nüxna chataegu i ñoma i naãne na wenaxãrü Chaunatüxü̃tawa chaxũxü̃cèx —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga toma ga norü ngúexü̃gü rü ñatarügügü: —Ñu̱xma waxi nixĩ i meãxü̃chima tomaã cunango̱xẽẽxü̃ i curü ore i tomaã nüxü̃ quixuxü̃. Rü tama ṯacügu ixuxü̃ãcüma tomaã nüxü̃ quixu. 30 —Rü ñu̱xma rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma guxü̃xü̃ma na cucuáxü̃. Rü taxuacüma texé ñuxũ ñatagürü cuxü̃. Rü ngẽmacèx nixĩ i tayaxõgüxü̃ na aixcüma Tupanaxü̃tawa na ne cuxũxü̃ —ñatarügügü. 31 Rü Ngechuchu toxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Aixcüma peyaxõgüxü̃ i ñu̱xmax? 32 —Rü nawa tá nangu i ngunexü̃ rü ñu̱xmatátama nixĩ i na pegü pewoonexü̃. Rü wüxichigü i pema rü tá pepatawa pexĩ, rü chaxica tá nuã choxü̃ petèx. Natürü tama chaxica tá icharüxã̱ũ̱x, erü Chaunatü rü chauxü̃tawa nangẽxma. 33 —Rü guxü̃ma i ñaã ore rü pemaã nüxü̃ chixu na chaugagu petaãẽgüxü̃cèx. Rü ñoma i naãnewa rü tá ngúxü̃ pinge. Natürü ¡peporae! erü choma rü marü nüxü̃ charüyexera i guxü̃ma i ṯacü i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃ —ñanagürü.

17

Ngechuchu rü norü ngúexü̃gücèx nayumüxẽ

1 Rü yema ñaxguwena rü Ngechuchu daxũgu nadawenü, rü ñanagürü: —Pa Chaunatüx, marü nawa nangu i ngunexü̃ na chayuxü̃. Rü chanaxwèxe na duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ cucuèxẽẽxü̃ na aixcüma choma rü cune chiĩxü̃. Rü ngẽmaãcü i choma rü tá nüxü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ na cuma rü aixcüma Tupana na quiĩxü̃. 2 —Erü marü guxü̃ i duü̃xü̃güarü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ quixĩxẽẽ, na chanamaxẽxẽẽxü̃cèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i choxna cumugüxü̃. 3 —Rü ngẽma duü̃xü̃gü tá nüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega cuxü̃ nacuèxgügu na cuxicatama Tupana na quiĩxü̃, rü choxü̃ nacuèxgügu na choma rü Cristu ga núma choxü̃ cumucü na chiĩxü̃. 4 —Choma rü marü cuxü̃ chataxẽẽ i ñoma i naãnewa rü chayanguxẽẽ i guxü̃ma i puracü ga nawa choxü̃ cumuxü̃. 5 —Rü ñu̱xma Pa Chaunatüx, rü chanaxwèxe i cugüxü̃tawa choxü̃ cungẽxmaxẽẽ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx ga yematama pora ga cumaã choxü̃́ yexmaxü̃ ga noxri tauta naãne ü̱xgu. 6 —Rü guxema duü̃xẽgü ya tüxü̃ quidexechixe ga ñoma ga naãnewa na choxna tüxü̃ cumugüxü̃cèx, rü marü tüxü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ i texé na quiĩxü̃ i cumax. Rü woetama cuxrügü tixĩgü rü cuma nixĩ ga choxna tüxü̃ cumugüxü̃. Rü tümagü rü marü naga taxĩnüẽ i curü ore. 7 —Rü ñu̱xma rü marü nüxü̃ tacuèx rü guxü̃ma i ngẽma choxna cuxãxü̃, rü aixcüma cuxü̃tawa ne naxũ. 8 —Rü choma rü marü tümamaã nüxü̃ chixu ga curü ore ga chomaã nüxü̃ quixuxü̃. Rü tümagü rü marü tayaxõgü i ngẽma ore. Rü nüxü̃ ticuèxãchitanü na aixcüma cuxü̃tawa na ne chaxũxü̃ i chomax. Rü tayaxõgü ga cuma núma choxü̃ na cumuxü̃. 9 —Rü ngẽmacèx cuxna chaca na tüxü̃ na curüngü̃xẽẽxü̃cèx. Rü tama cuxna chaca na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃cèx i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, natürü cuxna chaca na tüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃cèx ya guxema choxna tüxü̃ cumugüxe, erü curü duü̃xü̃gü tixĩgü. 10 Rü guxãma ya yíxema choxrügü ixĩgüxe rü cuxrügü tixĩgü. Rü guxãma ya cuxrügü ixĩgüxe rü choxrügü tixĩgü. Rü tümagagu rü duü̃xü̃gü choxü̃ nicuèxüü̃gü. 11 —Choma rü marü tãũtáma ñoma i naãnewa changẽxmaẽcha, natürü i tümagü rü ngẽmáãcü ñoma i naãnewa tá tangẽxmagü ngẽxguma cuxü̃tawa chaxũyane. Pa Chaunatü ya Üünecüx, rü chanaxwèxe na curü pora ga choxna cuxãxü̃maã tüxna cudauxü̃ ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe, na ngẽmaãcü guxãma wüxigu rüxĩnüẽxü̃cèx, ngẽma cuma rü choma na wüxigu rüxĩnüẽxü̃rüü̃. 12 —Rü yexguma guxema choxna tüxü̃ cumugüxetanüwa chayexmagu ga ñoma ga naãnewa, rü curü pora ga choxna cuxãxü̃maã tüxna chadau rü tüxü̃ íchapoxü̃. Rü taxúema ga guxema choxna tüxü̃ cumugüxe rü itayarütauxe. Rü Yuda ga woetama iyarütaxuxü̃xicatama inayarütaxu na yanguxü̃cèx i curü ore i ümatüxü̃. 13 —Rü ñu̱xma rü cuxü̃tawa tá chaxũ. Natürü ñomarüta ñoma i naãnewa changẽxma-yane rü nüxü̃ chixu i ñaã curü ore na tümagü rü ta tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i ngẽma taãẽ i aixcüma ixĩxü̃ i choma choxü̃́ ngẽxmaxü̃. 14 —Choma rü marü tümamaã nüxü̃ chixu i curü ore. Natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tümachi naxaie, erü tüma rü tama naxrüü̃ tixĩgü, ngẽxgumarüü̃ i choma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱xrüü̃ chixĩ. 15 —Tama cuxna tümacèx chaca na tüxü̃ na quigagüxü̃cèx i ñoma i naãnewa. Natürü cuxna chaca na tüxü̃ na ícupoxü̃xü̃cèx nüxna i ngoxo i Chataná. 16 —Choma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x chixĩ. Rü tümagü rü ta tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x tixĩgü, erü cuxrügü tixĩgü i ñu̱xmax. 17 —Curü ore rü aixcüma nixĩ. Rü chanaxwèxe i tüxü̃ cungúexẽẽ i curü ore, na aixcüma cupẽ́xewa tixüünexü̃cèx ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe. 18 —Rü yexgumarüü̃ ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gütanüwa choxü̃ na cumuxü̃rüü̃, rü ngẽxgumarüü̃ i choma rü ta ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü-tanüwa tüxü̃ chamugü. 19 —Rü tümagagu chaugü ichaxã na tüxü̃ changúexẽẽxü̃cèx i curü ore i aixcüma ixĩxü̃, na cupẽ́xewa tixüünexü̃cèx ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe. 20 —Natürü tama yíxema ñu̱xma yaxõgüxecèxicatama cuxna chaca. Natürü cuxna chaca ta tümacèx ya yíxema yixcüra tá yaxõgüxe nagagu i tümaãrü ore ya yíxema ñu̱xma yaxõgüxe. 21 —Rü guxãma ya yíxemacèx cuxna chaca na aixcüma wüxitama tixĩgüxü̃cèx. Rü ngẽma cuma rü choma na wüxitama ixĩgüxü̃rüü̃, Pa Chaunatüx, rü chanaxwèxe i guxãma i tüma rü ta wüxitama tixĩgü. Rü ngẽmaãcü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, rü tá nayaxõgü na cuma núma choxü̃ cumuxü̃. 22 —Rü choma rü marü tüxna chanaxã i ngẽmatama pora i cuma choxna cuxãxü̃ na ngẽmaãcü wüxitama tixĩgüxü̃cèx ngẽma cuma rü choma na wüxitama ixĩgüxü̃rüü̃. 23 —Rü chanaxwèxe na tümawa changẽxmaxü̃ rü cuma i chowa na cungẽxmaxü̃ na ngẽmaãcü aixcüma wüxi-tama ixĩgüxü̃ i guxãma i yixema. Rü ngẽmaãcü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nicuèxãchitanü na cuma núma choxü̃ cumuxü̃, rü tá nüxü̃ nicuèxãchitanü na tüxü̃ cungechaü̃xü̃ ya yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe ngẽma na choxü̃ cungechaü̃xü̃rüü̃. 24 —Pa Chaunatüx, cuma choxna tüxü̃ cumugü. Rü chanaxwèxe i chauxü̃tawa tangẽxmagü i nge̱ma tá íchangẽxmaxü̃wa, na nüxü̃ tadaugüxü̃cèx i chorü pora ga choxna cuxãxü̃. Yerü choxü̃ cungechaü̃ ga yexguma tauta naãne ixügügumama. 25 —Pa Chaunatü ya Mecüx, ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tama cuxü̃ nacuèxgü. Natürü choma rü cuxü̃ chacuèx. Rü yíxema choxna tüxü̃ cumugüxe rü ta marü nüxü̃ tacuèxgü na cuma núma choxü̃ cumuxü̃. 26 —Rü marü tüxü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ na texé quiĩxü̃. Rü guxü̃gutáma tüxü̃ nüxü̃ chicuèxẽẽãmachigü na cuma choxü̃ cungechaü̃xü̃rüü̃ tügü tangechaü̃güxü̃cèx rü choma rü tümaxü̃tawa na changẽxmaxü̃cèx —ñanagürü ga Ngechuchu.

18

Ngechuchuxü̃ niyauxgü

(Mt 26.47-56; Mr 14.43-50; Lc 22.47-53)

1 Rü yema ñaxguwena ga Ngechuchu rü tomaã inaxũãchi, na Cheduruarü ngatexü̃ãrü tocutüwa taxĩxü̃cèx. Rü yéma nayexma ga wüxi ga nanetünecü. Rü yemawa naxũ ga Ngechuchu tomaã. 2 Rü Yuda ga yema bexma cúãcü Ngechuchuxü̃ íyaxuaxü̃xü̃ rü nüxü̃ nacuèx ga yema nachica, yerü Ngechuchu rü muẽ̱xpü̱xcüna yéma tomaã nangutaquẽ́xexü̃. 3 Rü yéma nangu ga Yuda namaã ga ñuxre ga churaragü rü ñuxre ga tupauca ga taxü̃neãrü purichíagü ga yéma namugüxü̃ ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü parichéugü. Rü meãma nixãxne, rü yéma nanangegü ga omügü. 4 Natürü ga Ngechuchu rü marü nüxü̃ nacuèx ga guxü̃ma ga ṯacü tá nüxü̃ na ngupetüxü̃. Rü yemacèx naxcèx nixũ, rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texécèx nixĩ i pedaugüxü̃? —ñanagürü. 5 Rü nümagü rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagü-rügü: —Nacharétucü̱̃ã̱x i Ngechuchucèx nixĩ i tadaugüxü̃ —ñanagürügü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma chixĩ —ñanagürü. Rü Yuda ga bexma cúãcü ínaxuaxü̃xü̃ rü yema churaragütanüwa nayexma. 6 Rü yexguma yema ñaxgu ga Ngechuchu: “Choma chixĩ”, ñaxgu, rü nügüweama nacaixü̃tanü ga yema churaragü, rü yexma nayayi. 7 Rü yexguma ga Ngechuchu rü wena nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Texécèx nixĩ i pedaugüxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Nacharétucü̱̃ã̱x i Ngechuchucèx nixĩ i tadaugüxü̃ —ñanagürügü. 8 Rü Ngechuchu rü wenaxãrü ñanagürü nüxü̃: —Marü pemaã nüxü̃ chixu rü choma chixĩ. Rü ngẽxguma chauxcèx pedaugügu rü ¡ípeyaxĩxẽẽ i ñaã chorü ngúexü̃gü! —ñanagürü. 9 Rü yemaãcü nangupetü na yanguxü̃cèx ga norü ore ga nümatama ga Ngechuchu nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñaxgu:

“Yíxema Chaunatü choxna tüxü̃ mugüxe rü taxúetáma itayarütauxe”, ñaxgu. 10 Rü Chimáũ ga Pedru rü nüxü̃́ iyexma ga wüxi ga cüxchi. Rü ngĩxü̃ nayaxu ga norü cüxchi rü yemamaã ínanadaechinü ga paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃ ga Macugu ãe̱gaxü̃. Rü norü tügünechinü ínadae. 11 Natürü ga Ngechuchu rü Pedruxü̃ ñanagürü: —¡Ngĩxchixü̃gu ngĩxü̃ ixücuchi i curü cüxchi! ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ cucuèx na choma rü tá ngúxü̃ chingexü̃ ngẽma Chaunatü chomaã naxueguxü̃rüü̃? —ñanagürü.

Anápatawa Ngechuchuxü̃ nagagü

(Mt 26.57-58; Mr 14.53-54; Lc 22.54)

12 Rü yexguma ga churaragüarü ãẽ̱xgacü, namaã ga norü churaragü rü tupaucaarü purichíagü, rü Ngechuchuxü̃ niyauxgü. Rü nayanèĩ̱xchacüügü. 13 Rü noxri rü ãẽ̱xgacü ga Anápatawa nanagagü. Rü Aná rü Caipánèxtü nixĩ. Rü guma taunecügu ga Caipá rü paigüeru nixĩ. 14 Rü yema Caipá nixĩ ga ü̃paacü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ ixuxü̃ ga na namemaẽxü̃ ga wüxitama ga yatü guxü̃ma ga Yudíugücèx na yuxü̃.

Pedru rü Ngechuchuxü̃ nixã

(Mt 26.69-70; Mr 14.66-68; Lc 22.55-57)

15 Rü choma rü Chimáũ ga Pedru rü wüxigu Ngechuchuwe tarüxĩ. Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacü rü choxü̃ nacuèx. Rü yemacèx ga choma rü wüxigu Ngechuchumaã tichocu ga ãẽ̱xgacüpataèxtüwa. 16 Natürü ga Pedru rü ĩã̱xãrü düxétügutama narüxã̱ũ̱x. Rü yemacèx íchaxũxü̃ ga choma, rü yema ĩã̱xãrü dauruü̃ ga ngecümaã chayarüdexa rü yexguma Pedruxü̃ iyamucuchi. 17 Rü yexguma ga yema ngecü ga ĩã̱xãrü dauruü̃, rü Pedruna ica, rü ngĩgürügü: —¿Tama ẽ́xna cuma rü ta wüxi i norü ngúexü̃ quiĩxü̃ i ngẽma yatü i yayauxgüxü̃? —ngĩgürügü. Rü Pedru ngĩxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Tama nixĩ —ñanagürü. 18 Rü yéma ĩã̱xtüwa rü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü rü purichíagü rü nanaxügü ga wüxi ga üxü, yerü nagáuane. Rü guma üxüxetüarü ngaicamagu nachigü, rü yéma nügü ninaĩxü̃gü. Rü Pedru rü ta yéma nügü nanaĩxü̃ naxẽtüwa ga guma üxü.

Paigüarü ãẽ̱xgacü rü Ngechuchuna naca

(Mt 26.59-66; Mr 14.55-64; Lc 22.66-71)

19 Rü yema paigüarü ãẽ̱xgacü rü inanaxügü ga Ngechuchuna na nac̱axü̃, rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ ga duü̃xü̃güxü̃ namaã cungúexẽẽxü̃? ¿Rü texégü tixĩ ya yíxema curü ngúexü̃gü? —ñanagürü. 20 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Choma rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ chixu ga chorü ore. Rü ngutaquẽ́xepataü̃güwa rü tupauca ya taxü̃newa i ngextá guxü̃ma i Yudíugü íngutaquẽ́xegüxü̃wa chanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yemaãcü taxuü̃ma ichicu̱x ga chorü ore. 21 —¿Rü tü̱xcüü̃ i choxna cuc̱axü̃ i ñu̱xmax? Ẽcü, ¡nüxna naca i ngẽma duü̃xü̃gü ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga chorü ore! Rü nümagü tá cumaã nüxü̃ nixugüe ga ṯacüchigaxü̃ namaã na chixuxü̃. Erü nümagü rü nüxü̃ nacuèxgü i guxü̃ma ga ṯacü ga namaã nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma Ngechuchu yema ñaxgu, rü wüxi ga tupauca ga taxü̃neãrü purichía ga naxü̃tagu chixü̃, rü Ngechuchuchiwegu nidagü. Rü ñanagürü Ngechuchuxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ ngẽmaãcü cunangãxü̃ ya daa paigüarü ãẽ̱xgacü? —ñanagürü. 23 Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Rü ngẽxguma ṯacü rü chixexü̃xü̃ chixuxgu, ¡rü nüxü̃ ixu na ñuxãcü chixri na chidexaxü̃! Natürü ega chorü ore rü aixcüma yixĩgu, rü ¿tü̱xcüü̃ i choxü̃ quidagüxü̃ i ñu̱xmax? —ñanagürü. 24 Rü yexguma ga Aná rü Ngechuchuxü̃ yanáĩãcüma paigüarü ãẽ̱xgacü ga Caipáxü̃tawa nanamu.

Pedru rü wenaxãrü tama Ngechuchuxü̃ nacuèxneta

(Mt 26.71-75; Mr 14.69-72; Lc 22.58-62)

25 Rü yoxni ga Pedru rü üxüarü ngaicamagu nachiecha, rü yéma nügü nanaĩxü̃ãma. Rü yema yéma yexmagüxü̃ rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Tama ẽ́xna cuma rü ta norü ngúexü̃ quiĩxü̃ i ngẽma yatü i yayauxgüxü̃? —ñanagürügü. Natürü ga Pedru rü tama nügü nixu, rü ñanagürü: —Tama nixĩ —ñanagürü. 26 Rü yéma nayexma ga wüxi ga paigüarü ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃. Rü yema rü Pedru ídaechinüxü̃tanüxü̃ nixĩ. Rü Pedruna naca, rü ñanagürü: —¿Tama ẽ́xna cuma yiĩxü̃ ga nanetünecüwa Ngechuchumaã cuxü̃ chadauxü̃? —ñanagürü. 27 Rü Pedru rü wena tama nügü nixu. Rü yexgumatama nica ga otá.

Ngechuchu rü Piratu- pẽ́xewa nayexma

(Mt 27.1-2, 11-14; Mr 15.1-5; Lc 23.1-5)

28 Rü yexguma Ngechuchumaã nüxü̃ nachauegu ga nüxna na nacagüxü̃, rü Caipápatawa ínanagaxüchigü rü Yudéaaneãrü ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱xpatawa nanagagü. Natürü marü ningóonechaü̃ ga yexguma rü yemacèx ga yema Yudíugü rü tama guma ãẽ̱xgacüpatagu nachocu, yerü norü mugü nüxü̃ nixu rü taxü̃ ga pecadu nixĩ na wüxi ga Dumacü̱̃ã̱xpatagu na nachocuxü̃ ga yema ngunexü̃gu. Rü yemaãcü tama Tupanapẽ́xewa nügü nixüxaarü maxü̃ã̱xẽẽgüchaü̃, yerü yexguma nügü yaxüxaarü maxü̃ã̱xẽẽgügu, rü taxucürüwa nanangõ̱xgü ga õna ga Üpetüchigaarü petacèx namexẽẽxü̃. 29 Rü yemacèx ga guma ãẽ̱xgacü ga Dumacü̱̃ã̱x ga Piratu rü napatawa ínaxũxũ ga duü̃xü̃gümaã na yadexaxü̃cèx. Rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacücèx ípenaxuaxü̃ ya daa yatü? —ñanagürü. 30 Rü nümagü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma chi tama wüxi i taxü̃ i chixexü̃ naxü̱xgu, rü tãũ chima cuxü̃tawa tanaga —ñanagürügü. 31 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü perü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa penaga, rü perü mugü pemaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma penapoxcux! —ñanagürü. Natürü ga yema Yudíugü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Natürü pema i Dumacü̱̃ã̱xgü rü marü toxna penachu̱xu na texéxü̃ timèxgüxü̃ tümaãrü chixexü̃cèx —ñanagürügü. 32 Rü yemaãcü ningu ga yema ore ga Ngechuchu ü̃paacü nüxü̃ ixuxü̃ ga ñuxãcü tá na nayuxü̃. 33 Rü Piratu rü wenaxãrü napatagu naxücu, rü Ngechuchucèx nangema. Rü nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Cuma yiĩxü̃ i Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü quiĩxü̃? —ñanagürü. 34 Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —¿Cuechamatama i nagu curüxĩnüxü̃ na ngẽmaãcü choxna cuc̱axü̃, rü ẽ́xna togü marü cumaã nüxü̃ nixu na ngẽmaãcü choxna cuc̱axü̃cèx? —ñanagürü. 35 Rü Piratu Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna cuma nagu curüxĩnügu rü Yudíu chiĩxü̃? Rü ngẽma cuchiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü rü paigüarü ãẽ̱xgacügütama nixĩ i chauxü̃tawa cuxü̃ gagüxü̃. ¿Ẽ́xna ṯacü rü chixexü̃ cuxü? —ñanagürü. 36 Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü tama ñoma i naãnewa ãẽ̱xgacü chixĩ. Rü ngẽxguma ñoma i naãnewa ãẽ̱xgacü chixĩgu, rü chorü duü̃xü̃gü rü chi Yudíugüarü ãẽ̱xgacügümaã nügü nadai rü tãũ chima choxü̃ niyauxgü i ngẽxguma. Natürü tama ñoma i naãnewa ãẽ̱xgacü chixĩ —ñanagürü. 37 Rü yexguma ga Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ẽ́xna to i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü quixĩ i cumax? —ñanagürü. Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Cumatama marü nüxü̃ quixu na ãẽ̱xgacü chiĩxü̃. Rü yemacèx ga choma rü chabu rü ñoma ga naãnewa chaxũ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chayarüxuxü̃cèx i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü guxãma ya texé ya nüxü̃ cuáxchaü̃xẽ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü choxü̃́ itarüxĩnüẽ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü. 38 Rü Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ṯacü nixĩ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃? —ñanagürü.

Ngechuchumaã nanaxuegu na yamèxgüãxü̃

(Mt 27.15-31; Mr 15.6-20; Lc 23.13-25)

Rü yemaãcü Ngechuchuna nacaxguwena ga Piratu, rü wenaxãrü Yudíugümaã nayarüdexa. Rü ñanagürü nüxü̃: —Taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa chadau i ñaã yatü. ¿Rü tü̱xcüü̃ chi inapoxcuxü̃? 39 —Natürü guxü̃guma ega Üpetüchigaarü petawa nanguxgu, rü pecüma nixĩ na choxna naxcèx na pec̱axü̃ na íchananguxuchixẽẽxü̃cèx i wüxi i duü̃xü̃ i poxcuxü̃. ¿Rü penaxwèxexü̃ na pexcèx íchananguxuchixẽẽxü̃ i ñaã perü ãẽ̱xgacü, Pa Yudíugüx? —ñanagürü. 40 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü, rü tagaãcü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Tama tanaxwèxe na cuya-ngéxü̃ i ngẽma yatü. Rü Barabá waxi nixĩ i tanaxwèxexü̃ na cuyangéxü̃ —ñanagürügü. Rü yema Barabá rü wüxi ga máẽtaxü̃ nixĩ.

19

1 Rü yexguma ga Piratu rü churaragüxü̃ namu na Ngechuchuxü̃ nac̱uaixgüxü̃cèx. 2 Rü yema churaragü rü chuchuxü̃wa nanaxügü ga wüxi ga boxü̃, rü ñu̱xũchi naẽruwa nayangèxcuchigü. Rü wüxi ga máxü̃ ga naxchiru ga dauxcharaxü̃gu nayacu̱xẽẽgü. 3 Rü ñu̱xũchi naxcèx naxĩ, rü nüxü̃ nacugüeãcüma ñanagürügü nüxü̃: —¡Namaxü̃, Pa Yudíugüarü Ãẽ̱xgacüx! —ñanagürügü. Rü nanapechiwegü. 4 Rü Piratu rü wenaxãrü düxétüwa naxũ, rü Yudíugüxü̃ ñanagürü: —¡Dücèx! ñu̱xma tá nuã pepẽ́xewa chanaga na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa chadauxü̃ —ñanagürü. 5 Rü düxétüwa naxũ ga Ngechuchu. Rü namaã nangèxcueru ga yema boxü̃ ga chuchuxü̃wa naxügüxü̃. Rü nagu nicu̱x ga yema máxü̃ ga naxchiru ga dauxcharaxü̃. Rü yex-guma ga Piratu rü Yudíugüxü̃ ñanagürü: —Daa nixĩ ya yima yatü —ñanagürü. 6 Natürü yexguma Ngechuchuxü̃ nadaugügu ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü purichíagü, rü inanaxügüe ga aita na naxüexü̃. Rü ñanagürügü: —¡Curuchawa yapota! ¡Curuchawa yapota! —ñanagürügü. Rü Piratu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü, peyaga rü pematama curuchawa peyapota! Erü choma rü taxuü̃ma i chixexü̃xü̃ nawa chadau —ñanagürü ga Piratu. 7 Natürü ga yema Yudíugü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma toxü̃́ nangẽxma i wüxi i torü mu. Rü ngẽma torü mu toxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na namexü̃ na nayuxü̃ i ñaã yatü, yerü nüma rü nüxü̃ nixu ga Tupana Nane na yiĩxü̃ —ñanagürügü. 8 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Piratu, rü yexeraãcü namuü̃. 9 Rü wena Ngechuchumaã napatagu naxücu. Rü yéma Ngechuchuna nayaca, rü ñanagürü: —¿Ngextácü̱̃ã̱x quixĩ i cumax? —ñanagürü. Natürü ga Ngechuchu rü tama nanangãxü̃. 10 Rü yexguma ga Piratu rü Ngechuchuxü̃ ñanagürü: —¿Ẽ́xna ngẽma tãũtáma choxü̃ cungãxü̃? ¿Tau ẽ́xna i nüxü̃ cucuáxü̃ na cho̱xmẽ́xwa cungẽxmaxü̃ na curuchawa cuxü̃ chipotaxü̃ rü ẽ́xna cuxü̃ na íchanguxuchixẽẽxü̃cèx? —ñanagürü. 11 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tãũ chima cuxmẽ́xwa changẽxma, ega tama Tupana naxwèxegu. Rü ngẽmacèx nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i cuxna choxü̃ mugüxü̃ rü curü yexera poraãcü napecaduã̱xgü —ñanagürü. 12 Rü yemawena rü Piratu nagu narüxĩnü ga ñuxãcü Ngechuchuxü̃ na ínanguxuchixẽẽe̱gaxü̃. Natürü yema Yudíugü rü poraãcü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma tá ícunanguxuchixẽẽ̱xgu rü tama curü ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x ya Chécharuxü̃ cungechaü̃. Erü ngexerǘxe ya ãẽ̱xgacü ya tacüxü̃ tügü ingucuchixẽe̱xẽ, rü Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharuarü uwanü tixĩ —ñanagürügü. 13 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Piratu, rü churaragüxü̃ namu ga Ngechuchuxü̃ düxétüwa na nagagüxü̃cèx. Rü nawa nayarüto ga wüxi ga tochicaü̃ ga taxü̃ ga nutagünaxcèx ga togawa rü Gabatagu ãe̱gaxü̃. Rü yema nachicawa nixĩ ga poxcuexü̃ ga duü̃xü̃güna nac̱axü̃ ga ãẽ̱xgacü. 14 Rü wüxi ga ngunexü̃ nataxu ga Üpetüchigaarü petawa na nanguxü̃ ga yexguma, rü marü tocuchiwa nangu. Rü Piratu rü Yudíugüxü̃ ñanagürü: —¡Daa nixĩ ya yima perü ãẽ̱xgacü! ñanagürü. 15 Natürü ga nümagü rü aita naxüe, rü ñanagürügü: —Tanaxwèxe na nayuxü̃. Rü ¡curuchawa yapota! —ñanagürügü. Rü Piratu nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Ñuxãcü i choma rü ichanamu na curuchawa yapotagüãxü̃cèx ya perü ãẽ̱xgacü? —ñanagürü. Natürü ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Piratuxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Yima ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharu ya Dumawa ngẽxmacü rü yima nixĩ ya torü ãẽ̱xgacü, rü nataxuma i to —ñanagürügü. 16 Rü yexguma ga Piratu rü yema Yudíugüna Ngechuchuxü̃ namu na curuchawa yapotagüãxü̃cèx. Rü nümagü rü nayagagü.

Curuchawa Ngechuchuxü̃ nipotagü

(Mt 27.45-56; Mr 15.33-41; Lc 23.44-49)

17 Rü ínaxũxü̃ ga Ngechuchu, rü norü curucha ngĩxü̃ ininge. Rü yéma nanagagü nawa ga wüxi ga nachica ga “Duü̃xẽẽruchinèxãgu” ãe̱gaxü̃. Rü yema rü Górguta nixĩ ga nae̱ga ga togawa. 18 Rü yéma curuchawa Ngechuchuxü̃ nayarüpotagü. Rü Ngechuchurüü̃ curuchawa nayapotagü ga taxre ga to ga yatügü, rü wüxi ga norü tügünecüwawa rü to ga norü ṯoxwecüwawa. 19 Rü Piratu rü churaragüxü̃ namu na Ngechuchuarü curuchatapẽ́xewa na yapocuchigüãxü̃cèx ga wüxi ga mürapewaxacü ga ãe̱gatachinüxü̃ ga ñaxü̃:

“Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x ya Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü”, ñaxü̃. 20 Rü muxü̃ma ga yema Yudíugü nüxü̃ nadaumatü ga yema namatü ga mürapewaxacügu üxü̃. Yerü yema nachica ga Ngechuchuxü̃ curuchawa íyanapotagüxü̃wa, rü ĩãneãrü ngaicamana nixĩ. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga nagawa naxümatü ga yema nae̱ga ga yema mürapewawa. Rü togawa rü Griégugügawa rü Dumacü̱̃ã̱xgügawa naxümatü. 21 Rü yemacèx ga yema Yudíugüarü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Piratuxü̃ ñanagürügü: —Toma rü tama tanaxwèxe i cunaxümatü i “Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü”, ñaxü̃. Rü narümemaẽ nixĩ i cunaxümatü rü ñacurügü:

“Nügü ixucü na Yudíugüarü Ãẽ̱xgacü yiĩxü̃”, ñacurügü. 22 Natürü Piratu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma chaxümatüxü̃ rü marü ngẽxma naxümatü —ñanagürü. 23 Rü curuchawa marü Ngechuchuxü̃ yapotagüguwena ga churaragü, rü nanade ga Ngechuchuchiru. Rü yema ãgümücü ga churaragü rü nügümaã nayatoye ga naxchiru. Rü nanayauxgü ta ga norü gáuxü̃chiru ga máxü̃. Natürü taxuwama narüngèi̱xte, yerü woetama yemaãcü naxü. 24 Rü yemacèx ga yema churaragü rü nügümaã ñanagürügü: —¡Tãũtáma nagu tagaugüe! Rü narümemaẽ nixĩ i naxcèx tá naxĩnücèxwẽ́xegü rü ngĩxü̃ tañanagügü i wüxi i dĩẽru na ngẽmawa nüxü̃ icuèxgüxü̃cèx na texéarü tá na yiĩxü̃ —ñanagürügü. Rü yemaãcü ningu ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Nügümaã nayatoye i chauxchiru, rü naxcèx ngĩxü̃ tanañanagügü i wüxi i dĩẽru”,

ñaxü̃. Rü aixcüma yemaãcü nixĩ ga naxügüãxü̃ ga churaragü. 25 Rü Ngechuchuarü curuchapünewa iyexma ga naẽ ga María, rü ngĩẽyèx, rü María ga Creopá naxmèx, rü María ga Magadácü̱̃ã̱x. 26 Rü yexguma Ngechuchu naẽxü̃ dèu̱xgu ga yexma chauxü̃tagu na nachixü̃, rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Mamax, yima nixĩ ya cune, —ñanagürü. 27 Rü yemawena, rü ñanagürü choxü̃: —Ngẽma iyixĩ i cue —ñanagürü. Rü yexgumamama rü chopatawa ngĩxü̃ chayaxu. Rü chauxü̃tawa iyexmaẽcha.

Nayu ga Ngechuchu

28 Rü Ngechuchu nüxü̃ nacuèx ga marü na yanguxü̃ ga guxü̃ma ga norü puracü ga ñoma ga naãnewa. Rü yema Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ na yanguxẽẽxü̃cèx, rü ñanagürü: —Chiṯawa —ñanagürü. 29 Rü yéma iyexma ga wüxi ga tü̃xü̃xãcü ga binu ga marü üxchiücümaã ããcuxcü. Rü wüxi ga tüèxmü guma binumaã niwaixẽẽgü, rü wüxi ga dexnemenèxãwa nayanèĩ̱x. Rü yemamaã naã̱xgu nanawẽ́xgü. 30 Rü Ngechuchu nayaxaxü ga guma binu ga üxchiücü rü ñanagürü: —Marü ningu i guxü̃ma i chorü puracü —ñanagürü. Rü ñu̱xũchi inayarümaxãchieru, rü nayu.

Wüxi ga churara rü wocaxemaã Ngechuchuxü̃ nacanapacütüxü̃

31 Natürü ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü tama nanaxwèxegü ga curuchagüwa na nayexmagüxü̃ ga yema naxü̃negü. Yerü moxü̃ãcü rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃ nixĩ. Rü yema Yudíugücèx rü yema nixĩ ga guxü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃ãrü yexera ga üünexü̃, yerü norü peta ga Üpetüchigaarü ügü nixĩ. Rü yemacèx Piratuna naxcèx nacagü na churaragü yéma namugüxü̃cèx na yapoyeparagüãxü̃cèx na paxa nayuexü̃cèx ga yema curuchawa ipotagüxü̃, rü paxa na nadeãxü̃cèx ga curuchawa naxü̃pa ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃. 32 Rü yéma naxĩ ga churaragü rü inanapoeparagü ga yema taxre ga yatügü ga Ngechuchumaã yéma curuchawa ipotagüxü̃. 33 Rü Ngechuchucèx naxĩ ga churaragü, natürü nüxü̃ nadaugü ga marü na nayuxü̃. Rü yemacèx tama nayapoyeparagü. 34 Natürü wüxi ga churara rü Ngechuchuxü̃ nacanapacütüxü̃. Rü yexgumatama ínayèxüchi ga nagü rü dexá. 35 Rü choma i Cuáü̃ rü nüxü̃ chadau i guxü̃ma ga ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü aixcüma nixĩ i ñaã chorü ore. Rü chomatama nüxü̃ chacuèx i aixcüma na yiĩxü̃, rü pemaã nüxü̃ chixu na pema rü ta peyaxõgüxü̃cèx. 36 Rü yema nangupetü na yanguxü̃cèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Rü taxúnetáma ya naxchinèxã nipoyegü”,

ñaxü̃. 37 Rü toxnamana i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tá nüxü̃ narüdaunü ya yima nacanapacütüxü̃güãcü”,

ñanagürü.

Ngechuchuxü̃ inatèxgü

(Mt 27.57-61; Mr 15.42-47; Lc 23.50-56)

38 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Arimatéacü̱̃ã̱x ga Yúchegu ãe̱gacü. Rü nüma rü ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ, natürü cúãcü nayaxõ yerü natanüxü̃ ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ namuü̃. Rü guma nixĩ ga Piratuna yac̱acü na nayauxãxü̃cèx ga Ngechuchuxü̃ne. Rü Piratu rü: —Ngü̃, —ñanagürü. Rü yexguma ga Yúche rü yéma naxũ ga curuchawa íyapotaxü̃wa, rü curuchawa nayayaxu ga naxü̃ne ga Ngechuchu. 39 Rü yéma nangu ga Nicodému ga ü̃paacü chütacü Ngechuchuxü̃tagu naxũãnecü. Rü yéma nanange ga 30 kilo naguxü̃ ga pumara ga yixichixü̃ na Ngechuchuxü̃ namaã nachaxünegüxü̃cèx. 40 Rü yemaãcü ga Yúche rü Nicodému rü curuchawa nanayauxgü ga naxü̃ne ga Ngechuchu. Rü naxchiru ga marü pumaracharaxü̃maã nayanáĩxpüxü̃gü. Yerü yema nixĩ ga tocüma ga toma ga Yudíugü ga yexguma wüxi ga yueta tüxü̃ itatèxgügu. 41 Rü yema nachica ga Ngechuchu curuchawa íipotaxü̃wa nayexma ga wüxi ga nanetünecü. Rü yema nanetünecüwa nayexma ga wüxi ga naxmaxü̃ ga yexwacaxü̃xü̃ ga taguma texéxü̃ nagu natèxgüxü̃. 42 Rü yema naxmaxü̃gu nayaxücuchigü ga Ngechuchuxü̃ne yerü nangaicama, rü paxa tá ningune ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃cèx.

20

Ínarüda ga Ngechuchu

(Mt 28.1-10; Mr 16.1-8; Lc 24.1-12)

1 Rü yüxüarü pèxmamaxü̃chi ga tauta meã yangóonegu, rü María ga Magadácü̱̃ã̱x rü Ngechuchuxü̃ íyaxücuchigüxü̃wa ixũ. Rü nüxü̃ idau ga guma nuta ga Ngechuchumaxü̃ namaã rüngũxtaü̃cü, rü marü na ínaxügachixü̃. 2 Rü yexgumatama iiñaãchi, rü yema choma rü Chimáũ ga Pedrumaã ítayexmagüxü̃wa iña. Rü ngĩgürügü toxü̃: —Rü marü nanayauxgü ya Cori ya Ngechuchu i naxmaxü̃wa. Rü tama nüxü̃ tacuèx na ngexta na naxügüãxü̃ —ngĩgürügü. 3 Rü yexguma ga choma rü Pedru rü Ngechuchuxü̃ íyaxücuchigüxü̃wa taxĩ. 4 Rü wüxigu itaxü̃ãchi ga tomax, natürü ga choma rü poraãcü Pedruarü yexera ichañaãchi. Rü chaxira Ngechuchuxü̃ íyaxücuchixü̃wa changu. 5 Rü ichayarümaxãchi na nagu chidaucuchixü̃cèx. Rü nüxü̃ chadau ga naxchiru ga namaã yanáĩxpüxü̃güãxü̃ ga yexma na naxüxü̃. Natürü tama aixepegu chaxücu. 6 Rü choweama ínangu ga Chimáũ ga Pedru. Rü nüma rü yema naxmaxü̃gu naxücu. Rü nüma rü ta nüxü̃ nadau ga yema naxchiru ga namaã yanáĩxpüxü̃chiréxü̃. 7 Rü nüxü̃ nadau ta ga naxchiru ga namaã yanèĩ̱xẽrugüãxü̃ ga meãma dixcumüxü̃ ga nüxrüguma üxü̃. Rü tama wüxigu namaã nanu ga yema naxchiru ga namaã yanáĩxpüxü̃güãxü̃. 8 Rü yexguma ga choma ga chaxiraxüchi yéma na changuxü̃, rü choma rü ta chixücu. Rü nüxü̃ chadau ga guxü̃ma, rü chayaxõ ga Ngechuchu rü marü wena na namaxü̃xü̃. 9 Yerü noxri rü tama nüxü̃ tacuèxgüéga ga yema Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Cristu rü tá wena namaxü̃”,

ñaxü̃. 10 Rü yexguma ga toma rü tochiü̃cèx tawoegu.

Ngechuchu rü ngĩxcèx nango̱x ga María ga Magadácü̱̃ã̱x

(Mt 16.9-11)

11 Natürü ga María rü yexma irüxã̱ũ̱x naxü̃tagu ga Ngechuchumaxü̃. Rü yéma ixaxu. Rü naxauxãcüma iyarümaxãchi, rü nagu iyadaucuchi ga naxmaxü̃. 12 Rü nüxü̃ idau ga taxre ga daxũcü̱̃ã̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga icómüchiruxü̃. Rü Ngechuchuxü̃ne ixüchiréxü̃wa narütogü, rü wüxi ga Ngechuchueru ixüxü̃waama rü to ga nacütawaama. 13 Rü yema daxũcü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü ngĩxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Ngecüx, ¿ṯacücèx cuxaxu? —ñanagürügü. Rü ngĩma rü inangãxü̃, rü ngĩgürügü: —Chaxaxu erü nayangegü i naxü̃ne ya chorü Cori, rü tama nüxü̃ chacuèx na ngexta naxügüãxü̃ —ngĩgürügü. 14 Rü yexgumatama yema ngĩxgu, rü ngĩgüweama idau. Rü nüxü̃ idau ga Ngechuchu ga ngĩxü̃tawa na nayexmaxü̃. Natürü tama nüxü̃ icuèx ga Ngechuchu na yiĩxü̃ ga guma. 15 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxna naca, rü ñanagürü: —Pa Ngecüx, ¿ṯacücèx cuxaxu? ¿Rü texécèx nixĩ i cudauxü̃? —ñanagürü. Rü ngĩma nüxü̃ nacuèxgu rü yema nixĩ ga yema nanetünecüarü dauruü̃. Rü yemacèx ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Corix, ega cuma cuyangexgu i naxü̃ne ya Ngechuchu, rü ¡chomaã nüxü̃ ixu na ngexta na cunaxüxü̃ na choma chayayaxuxü̃cèx! —ngĩgürügü. 16 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Maríax —ñanagürü. Rü ngĩma rü naxcèx idaueguãchi, rü togawa ngĩgürügü nüxü̃: —Pa Rabunix —ngĩgürügü. Rü ngẽma rü “Pa Ngúexẽẽruü̃x”, ñaxü̃chiga nixĩ. 17 Rü Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —¡Tãxṹ i choxü̃ quingõgüxü̃, erü tauta Chaunatüxü̃tawa chaxũ! ¡Natürü nge̱ma chaueneẽgütanüwa naxũ rü namaã nüxü̃ yarüxu na choma rü tá Chaunatü ya chorü Tupana ya Penatü ya perü Tupanaxü̃tawa chaxũxü̃! —ñanagürü. 18 Rü yexguma ga María ga Magadácü̱̃ã̱x rü tomaã nüxü̃ iyarüxu ga marü nüxü̃ na nadauxü̃ ga Cori ga Ngechu-chu. Rü ñu̱xũchi tomaã nüxü̃ iyaxu ga yema ore ga Ngechuchu ngĩmaã nüxü̃ ixuxü̃.

Norü ngúexü̃gücèx nango̱x ga Ngechuchu

(Mt 28.16-20; Mr 16.14-18; Lc 24.36-49)

19 Rü yema yüxüarü ngunexü̃ãrü chütacü, rü tangutaquẽ́xegü ga toma ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü. Rü togü tarüwãtaü̃gü, yerü yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ tamuü̃ẽ. Rü Ngechuchu rü ngürüãchi yéma nango̱x, rü torü ngãxü̃tanügu nachi. Rü toxü̃ narümoxẽ, rü ñanagürü: —¡Petaãẽgü! —ñanagürü. 20 Rü yema ñaxguwena rü toxü̃ nügü nawémẽ́x, rü nügü inawépacütüxü̃. Rü tomagü ga norü ngúexü̃gü rü tataãẽgü, yerü nüxü̃ tadaugü ga guma torü Cori. 21 Rü yexguma rü wenaxãrü ñanagürü toxü̃: —¡Petaãẽgü! Rü yema Chaunatü núma choxü̃ na muxü̃rüü̃ tátama nixĩ i pexü̃ chamuxü̃ i chomax —ñanagürü. 22 Rü yexguma rü toétü “cue” ñanagürü ga Ngechuchu. Rü ñu̱xũchi ñanagürü toxü̃: —¡Penayauxgü i Tupanaãẽ i Üünexü̃! 23 Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü nüxü̃ rüxoegu i norü pecadugü, rü pema rü pexü̃́ nangẽxma i pora na namaã nüxü̃ pixuxü̃ na Tupana marü nüxü̃́ nüxü̃ rüngümaxü̃ i norü pecadugü. Natürü ngẽxguma duü̃xü̃gü tama nüxü̃ rüxoegu i norü pecadugü, rü pema rü pexü̃́ nangẽxma i pora na namaã nüxü̃ pixuxü̃ na marü ngẽma norü pecadugüwatama nangẽxmagüxü̃ —ñanagürü ga Ngechuchu.

Tumachi nüxü̃ nadau ga Cori ga wena maxü̃cü

24 Natürü totanüxü̃ ga Tumachi ga Wüxigu Buexü̃maã taxugüxü̃, rü tama totanüwa nayexma ga yexguma Ngechuchu toxcèx ngo̱xgu. 25 Rü yixcama ga toma rü Tumachimaã nüxü̃ tixugüe, rü ñatarügügü: —Marü nüxü̃ tadau ya tórü Cori ya Ngechuchu —ñatarügügü. Natürü ga Tumachi rü toxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽxguma tama nüxü̃ chadèu̱xgu i norü itapuamaxü̃ i naxmẽ́xwa rü tama nüxü̃ chingõgügu i ngẽma itapuamaxü̃ rü ngẽma norü cana-pacütüxü̃, rü tãũtáma chayaxõ i ngẽma ore i chomaã nüxü̃ pixuxü̃ —ñanagürü. 26 Rü 8 ga ngunexü̃guwena rü wenaxãrü tangutaquẽ́xegü ga toma ga wüxi ga ĩpatawa. Rü totanüwa nayexma ga Tumachi ga yexguma. Rü woo ga na nawãxtaxü̃ ga ĩã̱x, rü ngürüãchi yéma nango̱x ga Ngechuchu, rü torü ngãxü̃tanügu nachi. Rü toxü̃ narümoxẽ, rü ñanagürü: —¡Petaãẽgü! —ñanagürü. 27 Rü yexguma Tumachixü̃ ñanagürü ga Ngechuchu: —¡Nüxü̃ ingõgü i ñaã chorü itapuamaxü̃ i cho̱xmẽ́xwa ngẽxmaxü̃, rü nüxü̃ nadau ya daa cho̱xmẽ́x! ¡Rü nuxa chorü canapacütüxü̃gu ingõgü! ¡Rü nüxü̃ rüxo na tama cuyaxõxü̃! ¡Rü meãma yaxõ i ñu̱xmax! —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga Tumachi rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Chorü Corix, cuma nixĩ i chorü Tupana quiĩxü̃ —ñanagürü. 29 Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Tumachix, cuma cuyaxõ i ñu̱xma erü choxü̃ cudau. Natürü tataãẽgü ya yíxema tama choxü̃ daugüãcüma yaxõgüxe —ñanagürü.

Ṯacücèx naxümatü i ñaã popera

30 Rü Ngechuchu rü topẽ́xewa nanaxü ga muxü̃ma ga to ga mexü̃gü ga cuèxruü̃gü i tama ñaã poperagu ümatüxü̃. 31 Natürü guxü̃ma i ñaã poperagu ümatüxü̃, rü naxümatü na peyaxõgüxü̃cèx na Ngechuchu rü Cristu ya Tupana Nane na yiĩxü̃. Rü ngẽxguma nüxü̃́ peyaxõgügu rü tá pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃.

21

Ngechuchu rü 7 ga norü ngúexü̃gücèx nango̱x

1 Rü yemawena ga Ngechuchu rü wenaxãrü toxcèx nango̱x naxtaxa ga Gariréaanacüwa. Rü Tibéria nixĩ ga to ga nae̱ga. Rü ñaãcü nixĩ ga toxcèx nangóxü̃. 2 Rü wüxiwa tayexmagü ga choma rü Chaü̃tiágu ga Zebedeu nanegü rü Chimáũ ga Pedru, rü Tumachi ga Wüxigu Buexü̃maã taxugüxü̃, rü Natanae̱ ga Gariréaanegune ga ĩãne ga Canácü̱̃ã̱x, rü to ga taxre ga tomücügü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü. 3 Rü Chimáũ ga Pedru rü ñanagürü toxü̃: —Tá chayapüchae —ñanagürü. Rü yexguma ga toma rü tanangãxü̃gü, rü ñatarügügü nüxü̃: —Toma rü tá ta cuwe tarüxĩ —ñatarügügü. Rü yéma taxĩ, rü wüxi ga nguegu tichoü̃. Natürü yema chütaxü̃gu rü taxuü̃ma ga choxni tiyauxgü. 4 Rü yexguma noxri yangóonegu rü Ngechuchu toxcèx nango̱x ga naxtaxaanacüwa. Natürü ga toma rü tama nüxü̃ tacuèxgü ga Ngechuchu na yiĩxü̃. 5 Rü yexguma ga Ngechuchu rü toxna naca, rü ñanagürü toxü̃: —Pa Ngextü̱xücügüx, ¿ẽ́xna taxuü̃ma i choxni piyauxgü? —ñanagürü. Rü toma rü tanangãxü̃gü rü ñatarügügü: —Taxuü̃ma —ñatarügügü. 6 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Peweü̃ãrü tügünecüwawaama penatáe i perü pücha! rü tá ípenayauxü̃ i choxni —ñanagürü. Rü yémaãma tanatáegü ga torü pücha, rü taxucürüwa ítanatúãchigü, yerü muxũchixü̃ ga choxni tiyauxgü. 7 Rü yexguma ga choma rü Pedruxü̃ ñacharügü: —Yima nixĩ ya Cori ya Ngechuchu —ñacharügü. Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Pedru ga guma na yiĩxü̃ ga Cori, rü nicu̱xcuchi ga naxchiru yerü noxri rü ínacu̱xuchichirẽ́x. Rü natüchiüwa nayuxu, rü naxãnacüwa naxcèx nawẽxẽ. 8 Rü toma ga natanüxü̃ rü nguemaãtama naxãnacüwa taxãgü. Rü yéma tanatúgü ga yema pücha ga choxnimaã ããcuxü̃ yerü 100 metruxicatama nataxu ga na naxãnacüwa na tangugüxü̃. 9 Rü yexguma nguewa ítachoü̃gu rü yéma nüxü̃ tadau ga wüxi ga üxü, rü naxẽtügu naxü ga wüxi ga choxni. Rü yéma nayexma ta ga wüxi ga pãũ. 10 Rü Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Nuãta penge i ñuxre i ngẽma choxni i ípeyauxü̃xü̃! —ñanagürü. 11 Rü Chimáũ ga Pedru rü nguegu nixüe. Rü yema püchamaã naxnücügu ínanatúãchiwetaü̃ ga choxni ga ínayauxü̃xü̃. Rü 153 ga choxni ga itaxü̃ nayexma nawa ga yema pücha. Rü woo ga na namuxũchixü̃, rü tama narügáu ga pücha. 12 Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü toxü̃: —¡Nuã pexĩ rü peyachibüe! —ñanagürü. Rü taxúema ga toma rü nüxna tacaxchaü̃ na texé yiĩxü̃ ga nümax, yerü marü nüxü̃ tacuèxgü ga guma na yiĩxü̃ ga Cori ga Ngechuchu. 13 Rü yexguma ga Ngechuchu rü yéma toxü̃tawa naxũ. Rü nanayaxu ga pãũ rü wüxichigü toxna nanaxã. Rü yexgumarüü̃ ta ga choxni rü toxna nanaxã. 14 Rü yema nixĩ ga norü tomaẽ̱xpü̱xcüna ga toxcèx na nangóxü̃ ga Ngechuchu ga yuwa ínadaxguwena.

Ngechuchu rü Pedrumaã nidexa

15 Rü yexguma chibüewa tingugüguwena rü Ngechuchu rü Chimáũ ga Pedruna naca, rü ñanagürü: —Pa Chimáũ Pa Cuáü̃ Nanex, ¿aixcüma choxü̃ cungechaü̃xü̃ i ñaã cumücügüxü̃ na cungechaü̃xü̃ãrü yexera? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, Pa Corix, cuma nüxü̃ cucuèx na cuxü̃ changechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nachibüexẽẽ i chorü duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 16 Rü wenaxãrü Pedruna naca, rü ñanagürü: —Pa Chimáũ Pa Yoná Nanex, ¿aixcüma i choxü̃ cungechaü̃xü̃? —ñanagürü. Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngü̃, Pa Corix, cuma nüxü̃ cucuèx na cuxü̃ changechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü, ¡nüxna nadau i chorü duü̃xü̃gü! —ñanagürü. 17 Rü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna wenama Pedruna naca, rü ñanagürü: —Pa Chimáũ Pa Yoná Nanex, ¿aixcümaxü̃chi yiĩxü̃ i choxü̃ cungechaü̃xü̃? —ñanagürü. Rü yexguma ga Pedru rü düxwa nangechaü̃, yerü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna Ngechuchu nüxna naca ngoxi aixcüma nüxü̃ nangechaü̃. Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Corix, cuma nüxü̃ cucuèx i guxü̃ma. Rü cuma nüxü̃ cucuèx na aixcümaxü̃chi cuxü̃ changechaü̃xü̃ —ñanagürü. Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Ẽcü ¡nachibüexẽẽ i chorü duü̃xü̃gü! 18 —Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü yexguma cungextü̱xügu rü cugü quicu̱xcuchi ga na ngextá cuma ícunaxwèxexü̃wa cuxũxü̃cèx. Natürü ngẽxguma yaguã̱x quixĩgu rü tá quixuuchichacüü na togue cuxü̃ icu̱xcuchixü̃cèx. Rü ngẽma tama cuma ícunaxwèxexü̃wa tá cuxü̃ nagagü —ñanagürü. 19 Rü Ngechuchu rü yema ñanagürü na nüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx ga ñuxãcü tá na nayuxü̃ ga Pedru na yemaãcü Tupanaxü̃ nataxẽẽxü̃cèx. Rü yemawena ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Chowe rüxũ! —ñanagürü.

Yema ngúexü̃ ga Ngechuchu poraãcü nüxü̃ ngechaü̃xü̃chiga

20 Rü yexguma nügüweama nadèu̱xgu ga Pedru rü choxü̃ nadau ga naweama na ne chaxũxü̃. Rü chomachirẽ́x nixĩ ga chibüwa Ngechuchucüwawa charütoxü̃ rü nüxna chac̱axü̃ rü ñachaxü̃:

“Pa Corix, ¿texé tá tixĩ ya yíxema bexma cuechita cuxü̃ íxuaxü̃xẽ?” ñachaxü̃. 21 Rü yexguma Pedru choxü̃ dèu̱xgu rü Ngechuchuna naca, rü ñanagürü: —Pa Corix, ¿ñaã Cuáü̃ rü ṯacü tá nüxü̃ üpetüxü̃? —ñanagürü. 22 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽxguma choma chanaxwèxegu rü chanamaxẽẽ ñu̱xmatáta wena núma chaxũ. ¿Rü tüxcüxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃ i ngema? Rü cuma ¡rü chowe rüxũ! —ñanagürü. 23 Rü yexguma yema chomücügü nüxü̃ ĩnüẽgu ga yema chauchiga, rü nagu narüxĩnüe na taxũtáma chayuxü̃. Natürü Ngechuchu rü tama nüxü̃ nixu ga tãxũtáma na chayuxü̃. Natürü ñanagürümare:

“Ngẽxguma choma chanaxwèxegu rü chanamaxẽẽ ñu̱xmatáta wena núma chaxũ. ¿Rü tüxcüxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃ i ngẽma?”, ñanagürümare. 24 Rü chomatama nixĩ ga nüxü̃ chadauxü̃ i guxü̃ma i ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü chomatama nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã ore. Rü guxãma i toma rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma na yiĩxü̃ i ñaã pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 25 Rü nayexma ga to ga muxũchixü̃ma ga ṯacü ga Ngechuchu üxü̃. Rü ngẽxguma chi naxümatügu i guxü̃ma ga yema naxüxü̃chiga, rü nagu charüxĩnügu rü tãũ chima ñoma i naãnegu name i ngẽma poperagü i nachiga ümatüxü̃.

PURACÜGÜ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

NGECHUCHUARÜ NGÚEXÜ̃GÜ GA YAMUGÜXÜ̃ÃRÜ PURACÜCHIGA

1

Tupana inaxuneta rü tá ínangu i Naãẽ i Üünexü̃

1-2 Pa Mecü Pa Teóquirux, nüxĩra chaxümatüxü̃ ga poperawa cumaã nüxü̃ chixu ga guxü̃ma ga Ngechuchu üxü̃ rü duü̃xü̃güxü̃ namaã nangúexẽẽxü̃ ga noxritama inaxügüãgu ga norü puracü ñu̱xmata yema ngunexü̃ ga Tupana daxũguxü̃ ga naãnewa nagaxgu. Rü yexguma tauta daxũguxü̃ ga naãnewa naxũxgu ga Ngechuchu rü nayadexechi ga norü ngúexü̃gü ga yamugüchaü̃xü̃ na Tupanaãrü puracü naxügüxü̃cèx. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü poramaã nanangúexẽẽ ga yema duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nixu ga ṯacü tá na naxüexü̃. 3 Rü yexguma marü yuwa ínadèxguwena ga nüma ga Ngechuchu rü 40 ga ngunexü̃gu rü nügü nango̱xẽẽxü̃ naxcèx ga norü ngúexü̃gü rü muxü̃ma ga togü ga nüxü̃́ yaxõgüxü̃ na yemaãcü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na aixcüma wena namaxü̃xü̃. Rü namaã nüxü̃ nixuchiga na ñuxãcü na yixĩxü̃ i Tupana ãẽ̱xgacü íyixĩxü̃wa. 4 Rü yexguma yema ngúexü̃gü ga yamugüxü̃tanüwa nayexmagu ga Ngechuchu, rü namaã nüxü̃ nixu ga tama nüxna na ngextá naxĩxü̃cèx ga Yerucharéü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ípenanguxẽẽx i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga Chaunatü pemaã ixunetaxü̃ ga pemaã nüxü̃ chixuchigaxü̃! 5 Aixcüma nixĩ ga Cuáü̃ rü dexáwa duü̃xü̃güxü̃ ínabaiü̃xẽẽxü̃, natürü i pema rü tãũtáma muxü̃ i ngunexü̃ nangupetü na Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá pexna nguxü̃ —ñanagürü.

Daxũguxü̃ ga naãnewa naxũ ga Ngechuchu

6 Rü yexguma nangutaquẽ́xegügu ga yema norü duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿ẽ́xna ñoma tá nixĩ i ngunexü̃ i marü ícunawoxü̃ i nuã Yudíugüchiü̃ãnewa i torü uwanügüarü churaragü na wenaxãrü tomatama namaã itacuáxü̃cèx i ñaã tochiü̃ãne? —ñanagürügü. 7 Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema rü taxucèxma nüxü̃ pecuáxchaü̃ i ñuxgu tá nixĩ i ngẽma ngunexü̃, erü Chaunatüxicatama nüxü̃́ nangẽxma i pora na nüxü̃ naxunetaxü̃ i ngẽma ngunexü̃ i choxna naxcèx pec̱axü̃. 8 Natürü ngẽxguma pexna nanguxgu i Tupanaãẽ i Üünexü̃, rü tá pexü̃ naporaexẽẽ. Rü tá ípechoxü̃ na nüxü̃ peyarüxugüexü̃cèx i chauchiga i Yerucharéü̃wa, rü guxü̃ma i Yudéaanewa, rü Chamáriaanewa, rü ñu̱xmatáta guxü̃ i naãnewa nangu —ñanagürü. 9 Rü yexguma yema ñaxguwena rü nüxü̃ ínadaunüyane ga norü ngúexü̃gü, rü Tupana rü daxũguxü̃ ga naãnewa Ngechuchuxü̃ naga. Rü wüxi ga caixanexü̃gu nayaxücu, rü yemaãcü tama wenaxãrü nüxü̃ nadaugü. 10 Rü yexguma Ngechuchuxü̃ ínadaunüyane ga daxũwa na naxũxü̃, rü ngürüãchi natanüwa nango̱x ga taxre ga yatü ga icómüchiruxü̃. 11 Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Yatügü i Gariréaanecü̱̃ã̱x, ¿tü̱xcüü̃ daxũgu íperüdaunü? Erü daatama Ngechuchu ga petanüwa yexmacü rü ñu̱xma Tupana daxũwa nagacü, rü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ na pedauxü̃ na ñuxãcü daxũwa naxũxü̃, rü ngẽmaãcü tátama nixĩ i wena núma naxũxü̃ —ñanagürügü.

Yudachicüü nanayauxgü ga Matía

12 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ na Tupanaãrü puracü naxügüxü̃cèx, rü nüxna ínixĩ ga guma mèxpǘne ga Oríbunecügu ãe̱gane. Rü Yerucharéü̃cèx nawoegu. Rü guma ĩanearü yaxü̃ nüxna ga guma mèxpǘne rü wüxi ga kilómetru nixĩ. 13 Rü yexguma Yerucharéü̃ãrü ĩãnewa nangugügu, rü nagu nachocu ga guma ĩ ga nagu napegüne. Rü dauxna naxĩgü naxcèx ga yema ucapu ga taxü̃ ga nagu napegüxü̃. Rü nümagü nixĩ ga Pedru, rü Cuáü̃, rü Chaü̃tiágu, rü Aü̃dré, rü Piripi, rü Tumachi, rü Baturumé, rü Mateu, rü Chaü̃tiágu ga Arupéu nane, rü Chimáũ ga Iporaãẽcüücü, rü Yuda ga Chaü̃tiágu naẽneẽ. 14 Rü guxü̃ma ga nümagü rü guxü̃guma nangutaquẽ́xegüxü̃ na wüxigu nayumüxẽgüxü̃cèx namaã ga Ngechuchueneẽgü, rü ngĩmaã ga María ga Ngechuchu naẽ, rü ñuxre ga togü ga ngexü̃gü. 15 Rü guxü̃ma ga yema ngunexü̃gügu rü nangutaquẽ́xegüxü̃ ga yema yaxõgüxü̃. Rü 120 nixĩ. Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Pedru rü inachi ga norü ngãxü̃tanüwa, rü ñanagürü: 16 —Pa Chomücügüx, marü ningu ga yema Tupanaãẽ i Üünexü̃ nuxcüma Dabíxü̃ muxü̃ na naxümatüãxü̃cèx nachiga ga Yuda ga namaãrü cuèxruü̃ ixĩxü̃ naxcèx ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ iyauxgüxü̃. 17 —Rü tatanüxü̃chirẽ́x nixĩ ga Yuda, rü nüma rü ta taxrüü̃ ñaã Tupanaãrü puracüwa napuracü ga noxrix. 18 —Natürü nüma ga Yuda rü bexma Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃. Rü yemacèx ga ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃́ nanaxütanü. Natürü yixcama ga Yuda rü naxcèx ínicuèx ga yema chixexü̃ ga naxüxü̃, rü yemacèx nanataeguxẽẽ ga yema dĩẽru. Rü yemawena rü nügü nawẽxnaxã rü naĩtanüwa nügü narütáe. Rü yexguma duü̃xü̃gü nadaexü̃gügu rü inanago, rü niwã́ĩxpütüwe rü ínayixü̃ ga naü̃nüta. Rü yema dĩẽru ga nataeguxẽẽxü̃maã ga ãẽ̱xgacügü rü naxcèx nataxe ga wüxi ga naãne. 19 —Rü nüxü̃ nacuáchigagü ga guxü̃ma ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü yemacèx Achédamagu nanaxüéga ga yema naãne. Rü ngẽma nixĩ i “Nagüchitaü̃” ñaxü̃chiga. 20 —Rü Wiyaegüarü poperawa yemachiga nanaxümatü ga Dabí, rü ñanagürü:

“Yixrüma rü nge̱ma natá ya napata, rü taxúema nagu pe”,

ñanagürü. Rü toxnamana i ngẽma poperawa rü ñanagürü ta:

“Rü name nixĩ na togue naxüxü̃ i ngẽma norü puracü”,

ñanagürü. 21-22 —Rü nuã tatanüwa nangẽxmagü i ñuxre i yatügü ga guxü̃guma tüxü̃ ümücügüxü̃ ga yexguma tatanüwa nanuxmagu ga Cori ga Ngechuchu. Rü nümagü rü tawe narüxĩ ga noxritama Cuáü̃ Ngechuchuxü̃ íbaiexẽẽgu rü ñu̱xmata yema ngunexü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa naxũxgu. Rü name nixĩ i ngẽmatanüwa na nayaxuxü̃ i wüxi i Yudachicüüxü̃ na tamücü yiĩxü̃cèx rü tarüü̃ nüxü̃ yaxuxü̃cèx i ñuxãcü wena na namaxü̃xü̃ ya Ngechuchu. 23 Rü yemawena rü nüxü̃ naxunetagü ga taxre ga yatügü. Rü wüxi nixĩ ga Yúche ga Yuchugu ãe̱gaxü̃ ga Bachabámaã naxugüxü̃. Rü Matía nixĩ ga to. 24-25 Rü ñaãcü nayumüxẽgü: —Pa Corix, cuma nüxü̃ cucuèx i guxü̃ma i duü̃xü̃güarü maxü̃. ¡Rü ñu̱xma rü toxü̃ nawẽ́x i ngẽxü̃rüüxü̃ i cuxcèx mexü̃ i ñaã taxrewa na cunamuxü̃cèx rü nüma na naxüãxü̃cèx i ñaã puracü ga Yuda ítáxü̃ ga yexguma norü poxcuwa naxũxgu! —ñanagürügü. 26 Rü wüxi ga dĩẽru ga cuèxruü̃ ngĩxü̃ nañanagügü na yemawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx ga ngẽxü̃rüüxü̃ ga yema taxre tá na ixücuxü̃. Rü Matíagu nangu na yangucuchixü̃cèx. Rü yexgumatama rü yema 11 ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃tanügu naxã ga Matía.

2

Ínangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃

1 Rü nawa nangu ga yema Yudíugüarü peta ga Pẽtecóstegu ãe̱gaxü̃. Rü yema ngunexü̃gu rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü wüxi ga nachicawa nangutaquẽ́xegü. 2 Rü ngürüãchi daxũwa ne naxũ ga wüxi ga naga ñoma wüxi ya buanecü ya taxüchicü icuxcugurüü̃, rü guxü̃ne ga guma ĩ ga nawa nayexmagünegu nayaxũga. 3 Rü naxcèx nango̱x ga üxüema ga ñoma naconügüraü̃xü̃. Rü yema üxüema rü nügüna nixĩgü, rü wüxichigü ga yema yaxõgüxü̃na ninguchigü. 4 Rü guxü̃ma ga yema yexmagüxü̃ rü Tupanaãxẽ ga Üünexü̃ nüxna nangu. Rü yema Naãẽ i Üünexü̃ yadexagüxẽẽxü̃ãcüma inanaxügüe ga to ga nagawachigü na yadexagüxü̃. 5 Rü yema ngunexü̃gügu rü yema petacèx Yerucharéü̃wa nayexmagü ga muxü̃ma ga toxnamana ne ĩxü̃ ga Yudíugü ga Tupanaga ĩnüẽxü̃ ga guxü̃ ga togü ga nachiü̃ãnewa ne ĩxü̃. 6 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga ñuxãcü na yadexagüxü̃ ga yema yaxõgüxü̃, rü nangutaquẽ́xegü ga muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga toxnamana ne ĩxü̃. Rü naḇaixãchiãẽgü yerü yema yaxõgüxü̃ rü wüxichigü ga yema togü ga duü̃xü̃gügawachigü nidexagü. 7 Rü yema na poraãcü naḇaixãchiãẽgüxü̃cèx, rü nügümaã rü ñanagürügü: —¿Tama ẽ́xna Gariréaanecü̱̃ã̱x yixĩgüxü̃ i guxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü i tagawa idexagüxü̃? 8 —¿Rü ñuxãcü ẽ́xna i nüxü̃ ixĩnüẽxü̃ i wüxichigü i yixema i taga i nawa iyaexü̃wa na yadexagüxü̃? 9-11 —Yixema tixĩgü i Pártiaanecü̱̃ã̱x, rü Médiaanecü̱̃ã̱x, rü Eraṹãnecü̱̃ã̱x, rü Mechopotámiããnecü̱̃ã̱x, rü Yudéaanecü̱̃ã̱x, rü Capadochíaanecü̱̃ã̱x, rü Põtuanecü̱̃ã̱x, rü Áchiaarü naãnecü̱̃ã̱x, rü Piríquiaanecü̱̃ã̱x, rü Paü̃píriaanecü̱̃ã̱x, rü Equituarü naãnecü̱̃ã̱x, rü Díbiaarü naãnecü̱̃ã̱x i Chirenecü̱̃ã̱x. Rü tatanüwa nangẽxma ta i duü̃xü̃gü i Crétaanewa rü Arábiaarü naãnewa ne ĩxü̃. Rü ñuxre i yixema rü Dumacü̱̃ã̱x i Yudíugü tixĩgü. Rü nuã tatanüwa nangẽxma ta i Dumacü̱̃ã̱x i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ natürü tacümagu ĩxü̃. Rü guxãma rü nüxü̃ taxĩnüẽ na wüxichigü i tagawachigü na yadexagüxü̃ i ñaã ngúexü̃gü. Rü tagawa tamaã nüxü̃ nixugüe i ñuxãcü na namexẽchixü̃ ya Tupana —ñanagürügü. 12 Rü guxü̃ma poraãcü naḇaixãchiãẽgü, rü tama nüxü̃ nacuèxgü ga ñuxãcü na yiĩxü̃ ga yema. Rü nügüna nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Ṯacüchiga nixĩ i guxü̃ma i ñaã? —ñanagürügü. 13 Natürü ga togü rü nüxü̃ nacugüecüraxü̃, rü ñanagürügü: —Nangãxẽmare rü ngẽmacèx nixĩ i ngẽmaãcü yadexagüxü̃ —ñanagürügü.

Pedruarü dexa

14 Rü yexguma inachi ga Pedru namaã ga yema 11 ga namücügü, rü tagaãcüma ñanagürü: —Pa Yudíugü i nuxma Yerucharéü̃gu naxĩãnexü̃ rü Pa Nuãcü̱̃ã̱xgüx, ¡rü dücax, meã iperüxĩnüẽ i ñaã tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃! 15 —Rü ñaã chomücügü rü tama nangãxẽ i pema nagu perüxĩnüẽxü̃rüü̃, erü pèxmamatama nixĩ rü ngexwacèx 9 arü orawa nangu. 16 —Natürü ñaã ñu̱xma nüxü̃ pedauxü̃ nixĩ ga yema Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Yoé marü nüxü̃ ixuchigaxü̃ ga yexguma ñaxgux:

17 “Rü ñanagürü ya Tupana: ‘Ngẽma nawa iyacuáxü̃ i ngunexü̃gügu rü guxü̃ i duü̃xü̃gütanüwa tá chanamu i Chauãẽ i Üünexü̃, rü penegü rü pexacügü rü tá chauchigagu nidexagü. Rü choma rü tá chayango̱xetüxẽẽ i perü ngextü̱xüxü̃gü rü tá nüxü̃ nadaugü i ngẽma tá nüxü̃ chawéxü̃. Rü perü yaguã̱xgümaã tá chidexa i nanegüwa. 18 Rü chorü duü̃xü̃gütanüwa tá chanamu i Chauãẽ i Üünexü̃ i ngẽma ngunexü̃gügu, rü tá chauchigagu nidexagü. 19 Rü naãnetüwewa tá ichanawẽ́x i mexü̃gü i taguma nüxü̃ idauxü̃. Rü ñoma i naãnewa tá ichanawẽ́x i cuèxruü̃gü i nagü, rü üxüema, rü taemaxü̃. 20 Rü üèxcü rü tá nixoema rü tauemacü rü tá nagürüü̃ naduema naxü̃pa na wenaxãrü núma naxũxü̃ ya Cori. Rü ngẽma ngunexü̃ i nagu núma naxũxü̃, rü wüxi i ngunexü̃ i mexẽchixü̃ tá nixĩ. 21 Rü guxãma ya yíxema Corina c̱axe na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx, rü tá tamaxẽ’ ”,

ñanagürü ga yema orewa. 22 Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Duü̃xü̃gü Pa Yudíugüx, ¡iperüxĩnüẽ i ñaã ore! Rü pema rü meãma nüxü̃ pecuèx rü Ngechuchu ga Nacharétucü̱̃ã̱x rü guma nixĩ ga wüxi ga yatü ga Tupana pepẽ́xewa nüxü̃ yaxucü na Nanexü̃chi yiĩxü̃. Rü yemacèx ga Tupana rü norü poramaã nüxü̃ nanaxüxẽẽ ga muxü̃ma ga mexü̃gü rü cuèxruü̃gü ga noxri taguma nüxü̃ idauxü̃. 23 —Rü Tupana pexna nanamu ga guma Ngechuchu na pecaducèx nayuxü̃cèx yerü yemaãcü nanaxüxchaü̃ ga Tupana, rü yemaãcü nagu narüxĩnü ga noxri tauta naxü̱xgux ga naãne. Rü pema penamu ga yatügü ga tama yaxõgüxü̃ na yayauxgüãxü̃cèx rü curuchawa na yapotagüãxü̃cèx. Rü yemaãcü penayuxẽẽ. 24 —Rü woo nayuchirẽ́x natürü tama yexma nayacuèx, yerü Tupana wena nanamaxẽẽ rü ínanadaxẽẽ. Rü yemaãcü ga yema yu rü taxuacüma marü nüxü̃ narüporamaẽẽcha. 25 —Yerü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí rü Ngechuchuchigagu nidexa, rü ñanagürü:

“Guxü̃guma nachauxü̃tagu ya Cori ya Tupana rü choxü̃ narüngü̃xẽẽ na taxucèxma chaxoegaãẽxü̃cèx. 26 Rü yemacèx marü chataãẽ rü taãẽxü̃ ga oremaã chidexa. Rü choma nüxü̃ chacuèx na mexü̃ tá choxü̃ üpetüxü̃ i ngẽxguma chayu̱xgux. 27 Erü cuma tãũtáma yuexü̃chicawa choxü̃ cutèx, rü tãũtáma cunaxwèxe na yayixixü̃ i chaxune i choma ya Cune ya Üünecü na chiĩxü̃. 28 Marü choxü̃ nüxü̃ cucuèxẽẽ i ñuxãcü tá chanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü tá poraãcü choxü̃ cutaãẽxẽẽ, erü chomaã tá icurüxã̱ũ̱x”,

ñanagürü ga Dabí. 29 Rü ñanagürü ga Pedru: —Pa Chaueneẽgüx, rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu na nayuxü̃ ga nuxcümaü̃cü ga tórü ãẽ̱xgacü ga Dabí, rü marü inatèx, rü ñu̱xma rü ta tatanüwa nangẽxma i naxmaxü̃. 30 —Natürü nüma ga Dabí rü wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. Rü yemacèx nüxü̃ nacuèx rü wüxi ga nataa tá nixĩ i ãẽ̱xgacü ya Cristuxü̃ ingucuchicü, yerü ga Tupana rü yemaãcü namaã inaxuneta. 31 —Rü yemacèx nuxcümaxü̃chima ga Dabí rü ñoma marü nüxü̃ nadauxuchixü̃rüü̃ nüxü̃ nixu rü Cristu rü tá yuwa ínarüda rü tãũtáma naxmaxü̃wa nangẽxmaẽcha rü tãũtáma niyixi i naxü̃ne. 32 —Rü ñu̱xma ya Tupana rü marü wena nanamaxẽẽ ga guma Ngechuchu, rü guxãma ga toma rü nüxü̃ tadaugü na wena namaxü̃xü̃, rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ tixuchiga. 33 —Rü Tupana rü daxũguxü̃ ga naãnewa nanaga na norü tügünecüwawa yanatoxü̃cèx. Rü Tanatü ya Tupana rü marü nüxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ ga nuxcüma nüxü̃ yaxuxü̃ rü tá nuã na namuãxü̃. Rü ñu̱xma ya yima Ngechuchu rü núma totanüwa nanamu i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃. Rü ngẽma Naãẽ nuã üxü̃ nixĩ i ñu̱xma nüxü̃ pedauxü̃ rü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 34-35 —Rü taguma daxũwa naxũ ga Dabí, natürü nümatama rü ñanagürü:

“Tupana rü chorü Cori ya Cristumaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: ‘¡Rü chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta cuxmẽ́xwa chanangẽxmagüxẽẽ i curü uwanügü!’ ”

ñanagürü. 36 Rü ñanagürü ga Pedru: —Name nixĩ i guxãma i pema i Yudíugü na nüxü̃ pecuèxgüxü̃ rü guma Ngechuchu ga curuchawa peyapotacü, rü Tupana rü marü perü Cori ya Cristuxü̃ nayaxĩxẽẽ —ñanagürü ga Pedru. 37 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃, rü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽgü. Rü Pedruna nacagüe, rü yema togü ga Pedrumücügüna rü ta nacagüe, rü ñanagürügü: —¿Rü ṯacü tá taxüexü̃ i ñu̱xmax, Pa Toeneẽgüx? —ñanagürügü. 38 Rü Pedru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃ rü Tupanacèx pedaugüe rü Ngechuchuégagu ípebaiü̃ na pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i perü pecadugü ya Tupana! Rü Tupana tá pexna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃. 39 —Rü ñaã Tupanaãrü uneta, rü pexcèx nixĩ, rü pexacügücèx, rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i yaxü̃wa ngẽxmagüxü̃cèx nixĩ. Erü guxü̃ i duü̃xü̃gü i tórü Cori ya Tupana nügüxü̃tawa naxcèx c̱axü̃cèx nixĩ i ngẽma uneta —ñanagürü ga Pedru. 40 Rü yema oremaã rü muxü̃ma ga to ga oremaã nayaxucu̱xẽgü ga Pedru, rü ñanagürü: —¡Nüxna pixĩgachi i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ na pema rü ta tama chixexü̃ pexügüxü̃cèx! —ñanagürü. 41 Rü yema duü̃xü̃gü ga naga ĩnüẽxü̃ ga yema ore ga Pedru namaã nüxü̃ ixuxü̃, rü ínabaiü̃. Rü yema ngunexü̃gu rü poraãcü nayexera ga na yamuxü̃ ga yema yaxõgüxü̃. Rü 3,000 ga duü̃xü̃gü nixĩ ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃ ga yexguma. 42 Rü yema yexwacèx yaxõgüxü̃ rü guxü̃guma inarüxĩnüẽ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ãrü ngu̱xẽẽtae. Rü meã nügümaã nangaugü ga norü yemaxü̃gü. Rü guxü̃guma nayumüxẽgüxü̃ rü chibücèx nangutaquẽ́xegüxü̃.

Yema yaxõgüxü̃ rü aixcüma nügü nangechaxü̃gü

43 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü nanaxügü ga muxü̃ma ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃. Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu ga togü ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga guxü̃ma. 44 Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃, rü wüxigu narüxĩnüẽ. Rü meã nügümaã nangaugü ga norü yemaxü̃gü. 45 Rü namaã nataxegüxü̃ ga norü naãnegü rü guxü̃ma ga togü ga norü yemaxü̃gü. Rü nügümaã ngĩxü̃ nitoyegüxü̃ ga yema dĩẽru yexgumarüü̃ na ñuxre natümawèxexü̃ ga norü õnatanü ga wüxichigü. 46 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu tupauca ga taxü̃newa nangutaquẽ́xegüxü̃, rü chibücèx nangutaquẽ́xegüxü̃ ga napatagüwa, rü taãẽãcüma nügümaã nachibüexü̃. 47 Rü guxü̃guma Tupanaxü̃ nicuèxüü̃güxü̃. Rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü nüxü̃ nangechaü̃gü ga yema yaxõgüxü̃. Rü wüxichigü ga ngunexü̃gu rü nimuẽtanü ga duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃, yerü nüma ga Cori ga Ngechuchu rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na nayauxgüãxü̃cèx ga norü maxü̃ i taguma gúxü̃.

3

Naxcèx nitaane ga wüxi ga yatü ga chixeparacü

1 Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Pedru rü Cuáü̃ rü tomaẽ̱xpü̱xarü oragu ga yáuanecü rü tupauca ga taxü̃newa naxĩ, yerü yema nixĩ ga yumüxẽãrü ora. 2 Rü yéma guma tupauca ga taxü̃newa nayexma ga wüxi ga yatü ga norü bucümatama chixeparacü. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü natanüxü̃gü rü guma tupauca ga taxü̃neãrü ĩã̱x ga Mexẽchixü̃gu ãe̱gaxü̃gu nayamugüxü̃, na dĩẽrucèx ínacaüüxü̃cèx nüxna ga duü̃xü̃gü ga guma tupauca ga taxü̃negu chocuxü̃xü̃. 3 Rü yexguma Pedru rü Cuáü̃xü̃ nadèu̱xgux ga tupauca ga taxü̃negu na nachocuxü̃, rü guma chixeparacü rü nüxü̃ nawémẽ́x rü dĩẽrucèx nüxna naca. 4 Rü Pedru rü Cuáü̃ meãma nüxü̃ narüdaunü, rü Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —¡Toxü̃ nadawenü! —ñanagürü. 5 Rü nüma ga yatü rü nüxü̃ nadawenü, yerü nüma nüxü̃ nacuèxgu rü chi ṯacü nüxna naxãgü. 6 Natürü ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Choxü̃́ nataxuma i dĩẽru. Natürü ngẽma choxü̃́ ngẽxmaxü̃ tá cuxna chaxã. Rü nae̱gagu ya Ngechuchu ya Cristu ya Nacharétucü̱̃ã̱x cuxü̃ chamu, rü ¡inachi rü ixũ! —ñanagürü. 7 Rü yema ñaxguwena ga Pedru, rü norü tügünemẽ́xẽgu nayayauxãchi, rü inanachixẽẽ, rü yexgumatama napora ga namẽ́xtü̱xügüwa rü nacutügüwa. 8 Rü nayuxnagü rü inachi, rü inanaxügü na iyaxũxü̃. Rü nümatama iyaxũãcüma Pedru rü Cuáü̃we tupauca ga taxü̃negu naxücu. Rü nanayuxnagüane rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃. 9 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ nadaugü ga na íyaxũxü̃, rü Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃xü̃. 10 Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga duü̃xü̃gü naxcèx ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃ ga guma yatü. Yerü nüxü̃ nacuèxgü ga na guma yiĩxü̃ ga tupauca ga taxü̃neãrü ĩã̱x ga Mexẽchixü̃gu ãe̱gaxü̃wa rütooxü̃chirécü rü yéma dĩẽrucèx ícacü.

Tupaucacüwawa yexmaxü̃ ga chopetüchica ga Charomóü̃arü Üpetüchicagu ãégaxü̃wa nidexa ga Pedru

11 Rü guma chixeparachirécü ga marü naxcèx yataanecü, rü tama Pedru rü Cuáü̃na nixũgachichaü̃. Rü guma tupauca ga taxü̃necüwawa nayexma ga wüxi ga chopetüchica ga “Charomóü̃ãrü Üpetüchicagu” ãe̱gaxü̃. Rü yema chopetüchicawa rü Pedru rü Cuáü̃cèx naxĩtaquẽ́xe ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü yerü poraãcü naḇaixãchiãẽgü. 12 Rü yexguma Pedru nüxü̃ dèu̱xgu ga yema duü̃xü̃gü ga yéma naxcèx ĩtaquẽ́xegüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chautanüxü̃gü i Yudíugüx, ¿Tü̱xcüü̃ peḇaixãchie namaã i ngẽma ñaã yatümaã ngupetüxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ toxü̃ perüdaunü ñoma torü poramaã rü torü mexü̃maã tanamexẽẽxü̃rüü̃? 13 —Nuxcümaü̃gücü ga tórü o̱xigü ga Abráü̃ rü Ichaá rü Acobu rü togü ga tórü o̱xigü rü nüxü̃́ nayaxõgü ga Tupana. Rü yimatama Tupana nixĩ ya ñu̱xma Ngechuchuxü̃ taxẽẽcü, na guxü̃ãrü yexera yiĩxü̃cèx. Rü gumatama Ngechuchu ya Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃ ixĩcü nixĩ ga pema ãẽ̱xgacü ga Piratuxü̃tawa penagagücü. Rü yexguma nüxü̃ yangéxchaü̃gu ga Piratu, rü pema rü tama penaxwèxegü ga na yangéãxü̃. 14 —Pema rü tama penaxwèxe ga na ínanguxuchixü̃ ga guma üünecü ga aixcüma mecü ga Ngechuchu, natürü naxcèx ípeca na pexcèx ínanguxuchixẽẽãxü̃cèx ga wüxi ga máẽtaxü̃. 15 —Rü yemaãcü pematama peyamèxgü ga guma Ngechuchu ya tüxü̃ maxẽxẽẽcü. Natürü ga Tupana rü wena nanamaxẽẽ. Rü toma nixĩ ga nüxü̃ tadaugüxü̃ ga wena na namaxü̃xü̃. 16 —Rü ñaã yatü ga chixeparachiréxü̃ i pema nüxü̃ pedauxü̃ rü nüxü̃ pecuáxü̃ rü marü naxcèx nitaane erü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ. Rü ngẽma Ngechuchuaxü̃́ na yaxõõxü̃cèx nixĩ i naxcèx yataanexü̃ ngẽma ñu̱xma guxãma i pema nüxü̃ pedauxü̃rüü̃. 17 —Rü dücax i ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü yexguma pema rü wüxigu perü ãẽ̱xgacügümaã peyamèxgügu ga Ngechuchu, rü tama nüxü̃ pecuèxgü ga ṯacü na pexüexü̃. 18 —Natürü ga Tupana rü yemaãcü nayanguxẽẽ ga yema uneta ga nuxcüma nümatama nüxü̃ yaxuxü̃ nawa ga guxü̃ma ga norü orearü uruü̃gü. Yerü yema norü ore ga ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Cristu rü tá ngúxü̃ ninge”,

ñanagürü. 19-20 —Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃, rü Tupanacèx pedaugü, rü nüxü̃́ peyaxõgü na nüma pexü̃́ ínapiãxü̃cèx i perü pecadugü. Rü ngẽxguma i nüma rü tá pexü̃ nataãẽgüxẽẽ, rü tá núma nanamu ya Ngechuchu ga noxritama naãne ixügügu pexcèx nüxü̃ naxunetacü na perü ãẽ̱xgacü ya Cristu na yiĩxü̃cèx. 21 —Natürü i ñu̱xma rü Tupana nanaxwèxe i daxũguxü̃ i naãnegu na naxã́ũxü̃ ya Ngechuchu ñu̱xmatáta nüma ya Tupana wena namexẽẽãgu i guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. Yerü yemaãcü nixĩ ga nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana nawa ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ga ixüünexü̃. 22 —Rü Moĩché rü tórü o̱xigümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Rü perü Cori ya Tupana rü petanüwa tá nüxü̃ naxuneta i wüxi i norü orearü uruü̃ i chauxrüü̃ ixĩxü̃. Rü name nixĩ na naga pexĩnüẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃. 23 Rü texé ya tatanüwa tama naga ĩnüxẽ i ngẽma orearü uruü̃, rü tá tüxü̃ ínatèxüchi i tatanüwa”,

ñanagürü ga Moĩché. 24 —Rü Chamue̱ rü guxü̃ma ga togü ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ga naweama ügüxü̃ rü ta nüxü̃ nixugüe ga ṯacü tá na üpetüxü̃ i ñomaü̃cüü. 25 —Rü nuxcümaxü̃chima ga Tupana rü tórü o̱xi ga Abráü̃maã nüxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Rü wüxi i cutaa tá nixĩ i nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x”,

ñanagürü. Rü yemaãcü ta Tupana inaxuneta nawa ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü. Rü pemaã nüxü̃ chixu i ñu̱xma, rü pexcèx nixĩ ga yema unetagü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃güwa tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana. 26 —Rü pemaã nüxü̃ chixu Pa Chautanüxü̃gü i Yudíugüx, rü yexguma Tupana wena namaxẽẽgu ga Nane ga Ngechuchu rü petanüwaxira nanamu na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx, erü nanaxwèxe i wüxichigü i pema na nüxü̃ perüxoexü̃ i pecümagü i chixexü̃ —ñanagürü ga Pedru.

4

Ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa nayexmagü ga Pedru rü Cuáü̃

1 Rü yexguma duü̃xü̃gümaã íyadexagügu ga Pedru rü Cuáü̃, rü yexgumayane yéma nangugü ga guma tupauca ga taxü̃neãrü purichíaarü ãẽ̱xgacü, rü paigü, rü Chaduchéugü. 2 Rü Pedru rü Cuáü̃maã nanuẽ ga paigü yerü duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ ga na marü wena namaxü̃xü̃ ga Ngechuchu, rü naxrüü̃ tá ta wena namaxẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i marü yuexü̃. 3 Rü ínanayauxü̃, rü poxcupataü̃gu nanawocu ñu̱xmata moxü̃ãcü, yerü marü nayáuane. 4 Natürü muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga yema Tupanaãrü ore rü nayaxõgü. Rü 5000 wa nangu ga yatüxü̃xica ixugügu. 5 Rü moxü̃ãcü Yerucharéü̃wa nangutaquẽ́xegü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü namaã ga naerugü, rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. 6 Rü yéma nayexma ta ga Aná ga paigüeru ixĩcü, rü Caipá, rü Cuáü̃, rü Areyáü̃dru, rü guxü̃ma ga yema togü ga paigü ga paigüerutanüxü̃ ixĩgüxü̃. 7 Rü nanamu na naxü̃tawa nagagüãxü̃cèx ga Pedru rü Cuáü̃. Rü yexma norü ngãxü̃tanügu nanachigüxẽẽ rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: —¿Texé pexü̃ tamu, rü texé pexna tanaxã i pora na penamexẽẽxü̃cèx i ñaã yatü? —ñanagürügü. 8-9 Rü Pedruwa nayexma ga Tupanaãẽ ga Üünexü̃ rü nanaporaxẽẽ. Rü yemacèx ga Pedru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ĩãneãrü Ãẽ̱xgacügüx, rü Pa Yudíugüarü Ãẽ̱xgacügüerugüx, rü ñu̱xma toxna naxcèx peca naxcèx ga norü mexẽẽ i ñaã chixeparachiréxü̃ erü nüxü̃ pecuáxchaü̃ ga ñuxãcü na namexü̃. 10 —Rü ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ tixu na nüxü̃ pecuáxü̃cèx i guxãma i pema rü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx i guxü̃ma i tatanüxü̃gü i Yudíugu. Rü ñaã yatü i ñu̱xma pepẽ́xewa ngẽxmaxü̃ rü Ngechuchu ya Cristu ya Nacharétucü̱̃ã̱x nixĩ ga namexẽẽcü. Rü guma nixĩ ga pema curuchawa peyapotacü rü peyuxẽẽcü. Natürü ga Tupana rü wena nanamaxẽẽ. 11 —Rü gumatama Ngechuchu nixĩ ga pema nüxü̃ pexoecü. Natürü ga Tupana rü nayamucuchi na guxü̃arü ãẽ̱gacü yixĩxü̃cèx. 12 —Rü yima Ngechuchuxicatama nixĩ ya tórü maxẽxẽẽruü̃, erü yixicatama nixĩ ga Tupana nüxü̃ unetacü i ñoma i naanewa na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx —ñanagürü ga Pedru. 13 Rü yexguma yema ãẽ̱xgacügü nüxü̃ daugügu ga ñuxãcü tama muü̃ẽãcüma na yadexagüxü̃ ga Pedru rü Cuáü̃, rü naḇaixãchiãẽgü, yerü nüxü̃ nicuèxãchitanü ga tama meã poperaxü̃ na yacuáxü̃ rü puracütanüxü̃mare yixĩgüxü̃. Rü aixcüma nüxü̃ nicuèxãchitanü ga Ngechuchuarü ngúexü̃gü na yixĩgüxü̃. 14 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ nadaugü ta ga guma yatü ga rümecü ga Pedru rü Cuáü̃xü̃tagu na nachixü̃. Rü yemacèx ga yema ãẽ̱xgacügü rü taxuacüma ñuxũ ñanagürügüéga nachiga ga yema ngupetüxü̃. 15 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü ínanamuxü̃ ga yema ínangutaquẽ́xegüxü̃wa, rü nüxĩcatama nügümaã nidexagü. 16 Rü ñanagürügü: —¿Ṯacü tá namaã ixüexü̃ i ñaã yatügü? Erü guxü̃ma i Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacuèxgü i ngẽma mexü̃ i taxü̃ i naxügüxü̃, rü taxuacüma itayacu̱x. 17 —Natürü ngẽma na tama yexeraãcü duü̃xü̃gütanüwa nanguchigaxü̃cèx i ngẽma ngupetüxü̃, ¡rü ngĩxã tanamuü̃ẽxẽẽ na ñu̱xmawena rü taxúemaãma ngẽma Ngechuchuchigagu yadexagüxü̃cèx! —ñanagürügü. 18 Rü wenaxãrü Pedru rü Cuáü̃cèx nacagü, rü nüxna naxãga na tama Ngechuchuchigamaã yadexagüxü̃cèx, rü bai i texéxü̃ na nangúexẽẽxü̃cèx i nachiga. 19 Natürü ga Pedru rü Cuáü̃ rü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —¡Nagu perüxĩnüẽ i pematama! ¿Rü namexü̃ i Tupanapẽ́xewa na pega taxĩnüẽxü̃ rü ẽ́xna Tupanaga taxĩnüẽxü̃? 20 —Erü toma rü taxuacüma nüxü̃ tarüxoe na nüxü̃ tixuxü̃ ga yema nüxü̃ tadaugüxü̃ rü nüxü̃ taxĩnüẽxü̃ —ñanagürügü. 21 Rü yexguma ga yema ãẽ̱xgacügü rü nayaxãxũnegü rü yemaãcü ínayamugü, yerü nataxuma ga ṯacücèx na napoxcueãxü̃ rü duü̃xü̃güxü̃ namuü̃ẽ, yerü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü naxcèx ga yema nüxü̃ ngupetüxü̃ ga guma yatü ga chixeparawa rümecü. 22 Rü guma yatü ga yemaãcü Tupanaãrü poramaã naxcèx itaanecü, rü 40 arü yexera nixĩ ga norü taunecü.

Yema yaxõgüxü̃ rü Tupanaarü ngü̃xẽẽcèx ínacagü

23 Rü yexguma marü ínamuxü̃ã̱xgu, rü Pedru rü Cuáü̃ rü namücügü íyexmagüxü̃wa naxĩ. Rü namaã nüxü̃ nixugüe ga guxü̃ma ga yema ore ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü paigüarü ãẽ̱xgacügü namaã nüxü̃ ixuxü̃. 24 Rü yexguma Pedru rü Cuáü̃xü̃ naxĩnüẽgu ga namücügü, rü guxü̃ma wüxigu nayumüxẽgü rü Tupanamaã nidexagü rü ñanagürügü: —Pa Corix, cuma cunaxü ga daxũguxü̃ ga naãne rü ñoma ga naãne, rü taxü̃ i taxtü, rü guxü̃ma i ṯacü i nawa ngẽxmaxü̃. 25 —Rü cumatama nixĩ ga nuxcüma Cuãẽ i Üünexü̃xü̃ cumuxü̃ na curü ngü̃xẽẽruü̃ ga Dabíwa yanadexaxü̃cèx rü ñaxü̃cèx:

“¿Tü̱xcüü̃ ínipurae i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ ngẽma natücèxmamare ixĩgüxü̃gu narüxĩnüẽ i guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x? 26 —Nümagü i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü rü Tupanamaã nanuẽ, rü nügümaã nangutaquẽ́xegü na wüxigu nügümaã nagu naxĩnüẽxü̃cèx na ñuxãcü tá nüxü̃ na nayexeragüxü̃cèx ya Cori ya Tupana rü Nane ya nüxü̃ naxunetacü ya Cristu”,

ñanagürü. 27 —Rü aixcüma nixĩ ga ñoma ga ĩãnewa ga ãẽ̱xgacügü ga Erode rü Piratu ga nangutaquẽ́xegüxü̃ namaã ga to ga nachiü̃ãnegücü̱̃ã̱x rü totanüxü̃ ga Yudíugü, na chixexü̃ naxügüxü̃cèx namaã ya curü ngü̃xẽẽruü̃ ya üünecü ya Ngechuchu ya Cristuxü̃ nüxü̃ cuxunetacü. 28 —Rü yemaãcü ga nümagü rü nayanguxẽẽ ga guxü̃ma ga yema cuma nuxcümama nagu curüxĩnüxü̃ rü nüxü̃ cuxunetaxü̃ rü tá na yanguxü̃. 29 —¡Rü dücax, Pa Corix, cuma nüxü̃ cucuèx na ñuxãcü toxü̃ naxãxũnegüxü̃! Toma nixĩ i curü ngü̃xẽẽruü̃gü rü tanaxwèxe na toxü̃ cuporaexẽẽxü̃ na tama tamuü̃ẽãcüma nüxü̃ tixuxü̃cèx i curü ore. 30 —¡Rü curü poramaã nameẽxẽẽ i duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃! ¡Rü duü̃xü̃güxü̃ nawẽ́x i cuèxruü̃gü i curü poramaã cuxüxü̃ i nae̱gagu ya curü ngü̃xẽẽruü̃ ya üünecü ya Ngechuchu! —ñanagürügü. 31 Rü yexguma yumüxẽwa nüxü̃ nachauegu, rü guma ĩpata ga nawa nangutaquẽ́xegüne rü naxĩã̱xãchi. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxna nangu ga guxü̃ma. Rü tama namuü̃ẽãcüma nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore.

Yema yaxõgüxü̃ãrü yemaxü̃gü rü guxü̃ãrü nixĩ

32 Rü namu ga yema yaxõgüxü̃. Rü guxü̃ma rü wüxigu narüxĩnüẽ. Rü taxuü̃ma nagu narüxĩnü ga noxrüxicatama na yiĩxü̃ ga norü yemaxü̃gü, natürü guxü̃ma ga namücügümaã nangau. 33 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ na Tupa-naãrü puracü naxügüxü̃cèx, rü Tupanaãrü poramaã nüxü̃ nixugüe ga ñuxãcü wena na namaxü̃xü̃ ga Cori ga Ngechuchu. Rü Tupana rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. 34-35 Rü natanüwa rü nataxuma ga wüxi ga nüxü̃́ nataxuxü̃, yerü guxü̃ma ga yema nüxü̃́ yexmaxü̃ ga naãnegü rü ẽ́xna ĩpatagü, rü namaã nataxegü. Rü yema dĩẽru ga ngĩxü̃ nayauxgücü rü yéma ngĩxü̃ nangegü, rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃na ngĩxü̃ nayaxãgü. Rü ñu̱xũchi nügü ngĩxü̃ ninuü̃xü̃ ga ñuxrechigü nüxü̃́ nataxuxü̃ ga wüxichigü. 36 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Lebítanüxü̃ ga Chiprecü̱̃ã̱x ga Yúchegu ãe̱gacü. Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ na Tupanaãrü puracü naxügüxü̃cèx rü Bernabémaã nanaxugü. Rü ngẽma nae̱ga, rü: “Taãẽxẽẽruü̃”, ñaxü̃chiga nixĩ. 37 Rü nüma ga Bernabé rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga naãne, rü namaã nataxe. Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xü̃tawa ngĩxü̃ nana ga yema dĩẽru.

5

Ananíã rü Chacuíraarü pecaduchiga

1 Rü nayexma ga wüxi ga yatü ga Ananíãgu ãe̱gaxü̃ rü Chacuíra ga namèx. Rü nümagü rü namaã nataxegü ga wüxi ga norü naãne. 2 Natürü nüma ga Ananía rü namèxmaã wüxigu nagu narüxĩnüe na nügüxü̃́ ngĩxne nayauxgüxü̃ ga ñuxre ga yema naãnetanü. Rü ñu̱xũchi yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga yema nüxü̃́ íyaxücü. 3 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ananíãx, ¿tü̱xcüü̃ ngoxo i Chatanága cuxĩnü rü Tupanaãẽ i Üünexü̃maã quidora, rü cugüxü̃́ ngĩxne cuyaxu i ñuxre i ngẽma curü naãnetanü? 4 —¿Ẽ́xna yexguma tauta namaã cutaxegu, rü tama ẽ́xna cuxrü yiĩxü̃ ga yema naãne? ¿Rü yexguma namaã cutaxegu, tama ẽ́xna cuxrü yiĩxü̃ ga yema dĩẽru na ngĩxü̃ cugu̱xẽẽxü̃cèx i ngẽma cuma cunaxwèxexü̃ãcüma? ¿Tü̱xcüü̃ i cunaxüxü̃ i ñaã? Tama yatügümaãxĩca quidora, natürü Tupanamaã rü ta nixĩ i quidoraxü̃ —ñanagürü ga Pedru. 5 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ananíã, rü yuxü̃ma inayangu. Rü poraãcüxüchima namuü̃ẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu. 6 Rü ñuxre ga yéma yexmagüxü̃ ga ngextü̱xüxü̃gü rü nanayauxgü ga naxü̃ne, rü nananuquegü, rü inayatèxgü. 7 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ora ngupetüxgu rü íingu ga namèx. Rü yexma ixücu natürü tama nüxü̃ icuèx ga ṯacü na ngupetüxü̃. 8 Rü Pedru ngĩxna naca, rü ñanagürü: —¿Yema natanü ga ipexunetaxü̃gu yiĩxü̃ ga namaã petaxegüxü̃ ga perü naãne? —ñanagürü. Rü ngĩma rü: —Ngü̃, ngẽxgumaẽ̱xpü̱xgu nixĩ —ngĩgürügü. 9 Rü Pedru rü ñanagürü ngĩxü̃: —¿Tü̱xcüü̃ pegümaã ngẽmaãcü wüxigu perüxĩnüẽ na namaã pidoraexü̃cèx i Tupanaãẽ i Üünexü̃? ¡Dücèx, ngẽma cutexü̃ iyatèxgüxü̃ rü marü ínangugü, rü ñu̱xma rü cuxü̃ rü tá ta nge̱ma nangegü! —ñanagürü. 10 Rü yexgumatama yu̱xcüma Pedrupẽ́xegu iyangu. Rü yexguma nachocu̱xgu ga yema ngextü̱xüxü̃gü, rü yu̱xcüma ngĩxü̃ inayangaugü. Rü ngĩxü̃ nayauxgü, rü ngĩtexü̃tagutama ngĩxü̃ nayatèxgü. 11 Rü yexguma nüxü̃ nacuèxgügu ga yema ngupetüxü̃, rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü yema togü ga duü̃xü̃gü rü ta poraãcüxüchima namuü̃ẽ.

Tupanaãrü poramaã nanaxügü ga muxü̃ma ga mexü̃gü

12 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃, rü duü̃xü̃güpẽ́xewa nanaxügü ga muxü̃ma ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃. Rü inanawẽ́xgü ga muxü̃ma ga cuèxruü̃gü. Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü guxü̃guma naxĩtaquẽ́xegüxü̃ nagu ga yema tupauca ga taxü̃newa yexmaxü̃ ga chopetüchica ga Charomóü̃ãrü Üpetüchicagu ãe̱gaxü̃. 13 Rü yema togü ga duü̃xü̃gü ga tama yaxõgüxü̃ rü namuü̃ẽ na yema yaxõgüxü̃tanügu naxãgüxü̃, natürü poraãcü yema yaxõgüxü̃xü̃ nangechaü̃gü. 14 Rü nimuẽtanüãma ga yema yaxõgüxü̃ yerü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yatüxü̃gü rü ngexü̃gü rü Coriaxü̃́ nayaxõgüetanü. 15 Rü nüma ga duü̃xü̃gü rü ĩtamü̃gügu nayamugüxü̃ ga iḏaaweexü̃ naxchápenüü̃maã rü norü caruü̃gümaã na yexguma Pedru yéma üpetüxgu, rü naxchipetamare nüxü̃ na nachixü̃cèx. 16 Rü yexgumarüü̃ ta rü yéma naxĩtaquẽ́xegüxü̃ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yerucharéü̃ãrü ngaicamana imugüne ga ĩãnewa ne ĩxü̃. Rü yéma naxcèx nanagagüxü̃ ga yema iḏaaweexü̃ rü yema ngoxoã̱xgüxü̃. Rü guxü̃ma naxcèx nitaanegü.

Pedru rü Cuáü̃we ningẽxü̃tanü ga paigü

17 Rü yexguma ga guma paigüeru rü guxü̃ma ga yema natanüxü̃gü ga Chaduchéugü rü poraãcü nixãũxãchigü naxcèx ga yema mexü̃gü ga naxügüxü̃ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. 18 Rü yemacèx norü purichíagüxü̃ namu na ínayauxü̃ãxü̃cèx ga yema ngúexü̃gü. Rü ĩãneãrü poxcupataü̃gu nanapoxcue. 19 Natürü Coriarü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x naxcèx nayawãxna ga yema poxcupataü̃ãrü ĩã̱xgü ga chütacü. Rü ínanamuxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 20 —¡Nge̱ma tupauca ya taxü̃newa pexĩ, rü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixu na ñuxãcü Tupana inaxãxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ i maxü̃! —ñanagürü. 21 Rü yexguma ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü naga naxĩnüẽ ga yema ore. Rü moxü̃ãcü ga pèxmamaxü̃chi rü tupauca ga taxü̃newa naxĩ, rü duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ. Rü yoxni ga guma paigüeru rü natanüxü̃gü, rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga ãẽ̱xgacügütücumüwa ügüxü̃. Rü poxcupataü̃wa nanamugü ga purichíagü na yagagüãxü̃cèx ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. 22-23 Rü yexguma poxcupataü̃wa nangugügu ga yema purichíagü, rü taxuxü̃xü̃ma inayangaugü. Rü nayawoegu, rü nüxü̃ nayarüxugüe, rü ñanagürügü: —Yima poxcupataü̃ rü narüwãxta, rü meãma nataichirẽ́x, rü purichíagü nüxna nadaugü i naã̱xwa. Natürü ngẽxguma tayawãxnagu, rü taxuxü̃xü̃ma itayangaugü i aixepewa —ñanagürügü. 24 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema paigüeru rü yema togü ga paigü ga ãẽ̱xgacügü ixĩgüxü̃ rü yema tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacü rü guxü̃ma naḇaixãchiãẽgü yerü tama nüxü̃ nacuèxgü ga ngextá tá na nanguxü̃ ga guxü̃ma ga yema rü ñuxãcü tá na iyanaxoxẽẽgüãxü̃. 25 Rü yexguma yemagu ínaxĩnüẽyane rü yéma nangu ga wüxi ga yatü, rü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Ngẽma yatügü i pepoxcuechiréxü̃, rü tupauca ya taxü̃newa nangẽxmagü, rü ínanangúexẽẽ i duü̃xü̃gü —ñanagürü. 26 Rü yéma naxĩ ga tupauca ga taxü̃neãrü purichíagüarü ãẽ̱xgacü wüxigu namaã ga norü purichíagü na yagagüãxü̃cèx. Natürü namuü̃ẽ na duü̃xü̃gü nutamaã yamuxü̃tanüxü̃, rü yemacèx meãmare yema ngúexü̃güxü̃ nigagü. 27 Rü yexguma namaã ínangugügu, rü yema ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa nanagagü. Rü yema paigüeru rü namaã nidexa rü ñanagürü nüxü̃: 28 —Marü poraãcü pexna tanachu̱xu na tama ngẽma Ngechuchuégamaã penangúexẽẽxü̃cèx. Natürü i pema rü guxü̃ne ya Yerucharéü̃wa penangúexẽẽ i duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi toxna penaxuxchaü̃ ga na togagu nayuxü̃ ga yema Ngechuchu —ñanagürü. 29 Rü Pedru rü namücügümaã nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Narümemaẽ nixĩ na Tupanaga taxĩnüẽxü̃ rü tama i yatügüga. 30 —Guma Tupana ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü nüxü̃́ yaxõgücü, rü guma nixĩ ga wena namaxẽẽcü ga Ngechuchu ga pema peyamácü ga yexguma curuchawa peyapotagügu. 31 —Natürü Tupana rü nanataxẽẽãma, rü nügüarü tügünecüwawa nanatoxẽẽ. Rü tórü cuèxruü̃ rü maxẽxẽẽruü̃ nayangucuchixẽẽ na tatanüxü̃gü i Yudíugüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na nüxü̃ naxoexü̃cèx i norü chixexü̃gü, rü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü. 32 —Rü toma nüxü̃ tacuèx na aixcüma yiĩxü̃ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ tixuxü̃ erü tomatama nüxü̃ tadaugü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i Tupana tüxna ãxü̃ ya yíxema naga ĩnüẽxẽ, rü nüxü̃ nacuèx na aixcüma yiĩxü̃ —ñanagürügü. 33 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ãẽ̱xgacügü, rü poraãcüxüchima nanuẽ, rü nanadaixchaü̃. 34 Natürü yema ãẽ̱xgacügütanüwa nayexma ga wüxi ga Parichéu ga Gamarié ga nae̱ga. Rü nüma rü meãma nanangúexẽẽ ga Tupanaãrü mugü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nangechaü̃gü. Rü nüma ga Gamarié inachi rü nanamu na paxaãchi ínamuxü̃ãxü̃cèx ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. 35 Rü ñu̱xũchi namücügü ga ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —Pa Chautanüxü̃x, ¡pexuãẽgü na ṯacü tá namaã pexüexü̃ i ñaã yatügü! 36 —Rü nüxna pecuèxãchie ga ü̃pa ga ñuxãcü ãẽ̱xgacüxü̃ nügü ningucuchixẽẽchaü̃ ga Teudá. Rü nügütama nixu na wüxi ga ṯacü na yiĩxü̃. Rü maneca 400 naguxü̃ ga yatügü nawe narüxĩ. Natürü churaragü nayamèxgü, rü nayu. Rü guxü̃ma ga yema nawe rüxĩxü̃ rü nangĩãchi, rü yexma nayarüxo ga guxü̃ma. 37 —Rü yixcüra ínangu ga to ga yexguma tachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü duü̃xü̃güxü̃ ixugügu, rü yema nixĩ ga Yuda ga Gariréaanecü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacüxü̃ nügü ingucuchixẽẽchaü̃xü̃. Rü nayaxucu̱xẽgü ga duü̃xü̃gü rü nawe narüxĩ ga ñuxre. Natürü yemaxü̃ rü ta nimèxgü rü nayu. Rü guxü̃ma ga yema nawe rüxĩxü̃ rü nangĩãchi. 38 —Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü pexü̃ chaxucu̱xẽ na peyangẽ́xgüxü̃ i ñaã yatügü, rü tama penapoxcuexü̃. Erü ngẽxguma nagagutama yixĩgu i ngẽma nüma naxügüxü̃, rü tá inayarüxo. 39 —Natürü ngẽxguma Tupanaãrü yixĩgu i ñaã naxügüxü̃, rü taxuacüma ipeyanaxoxẽẽ. ¡Rü pexuãẽgü na tama ngürüãchi Tupanamaã yiĩxü̃ i penuẽxü̃! —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü rü naga naxĩnüẽ ga yema norü ucu̱xẽ. 40 Rü ñu̱xũchi nanachocuxẽẽ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃. Rü nayac̱uaixgü. Rü nüxna naxãga na tama Ngechuchuchiga yadexagüxü̃cèx. Rü yemawena rü nayangẽ́xgü. 41 Rü yema ãẽ̱xgacügüna ínixĩ ga yema ngúexü̃gü. Rü nataãẽgü yerü woetama Tupana nanaxwèxe ga yemaãcü Ngechuchucèx ngúxü̃ na yangegüxü̃. 42 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu tupauca ga taxü̃newa rü ĩpatagüwa, rü nanangúexẽẽãma, rü nüxü̃ nixugüetanü ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchu ya Cristuchiga.

6

Yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü nüxü̃ naxuneta ga 7 ga yatügü na nüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx ga Tupanaãrü puracüwa

1 Rü yexgumaü̃cüü rü yexeraãcü nimuchigü ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃. Rü natanüwa nayexmagü ga Yudíugüchirẽ́x ga Griéguanewa ne ĩxü̃ rü Griégugawa idexagüxü̃. Rü nayexma ta ga yaxõgüxü̃ ga Yudíugü ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga woetama nagawa idexagüxü̃. Rü yema yaxõgüxü̃ ga Griégugawa idexagüxü̃ rü nidexagüecha nachigagu ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü ixĩgüxü̃, rü ñanagürügü: —Totanüwa yutegüxe rü tama meã õna tüxna naxãgüxü̃ i ngẽxguma õna inaxãgüü̱̃xgu i wüxichigü i ngunexü̃gu —ñanagürügü. 2 Rü yexguma ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃xü̃ nangutaquẽ́xexẽẽgü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Tama name na ítanangéxü̃ i Tupanaãrü orearü uchiga i tomax na õnamaã itacuáxü̃cèx. 3 —Rü ngẽmacèx, Pa Tomücügüx, rü ¡Naxcèx pedèu̱x i petanüwa ya 7 ya yatügü ya guxãma nüxü̃ ngechaü̃cü, rü meã naãẽxü̃ cuácü, rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa ngẽxmacü! Rü toma tá nüxna tanaxã i ngẽma puracü na nümagü õnamaã inacuèxgüxü̃cèx. 4 —Rü ngẽxguma i toma rü yumüxẽwa rü Tupanaãrü orearü uchigawaxicatama tá tapuracüe —ñanagürügü. 5 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü: —Ngü̃ —ñanagürügü naxcèx ga yema ore. Rü nüxü̃ naxunetagü ga Etébaü̃ ga meã yaxõcü rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa yexmacü, rü Piripi, rü Pócoro, rü Nicanúru, rü Timú rü Paruménu, rü Nicuráchi ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x ga tauta Ngechuchuaxü̃́ yaxõõgu Yudíugücüma yaxucü. 6 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xü̃tawa nanagagü. Rü nümagü naxmẽ́xmaã nüxü̃ yangõgüãcüma naxcèx nayumüxẽgü. 7 Rü yema Tupanaãrü ore rü yexeraãcü nixũchigü. Rü poraãcü nimuẽtanü ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa. Rü woo muxũchixü̃ma ga Yudíugüarü paigü rü ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü.

Etébaü̃xü̃ niyauxgü

8 Rü Etébaü̃ nixĩ ga wüxi ga yatü ga Tupana poraãcü nüxü̃ rüngü̃xẽẽcü rü naporaxẽẽcü na duü̃xü̃gütanüwa naxüãxü̃cèx ga mexü̃gü ga taxü̃gü rü cuèxruü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 9 Rü nayexma ga wüxi ga ngutaquẽ́xepataü̃ ga Yudíugüarü ga Ínguxü̃xü̃ãrü Ngutaquẽ́xepataü̃gu ãe̱gane. Rü gumawa nangutaquẽ́xegü ga duü̃xü̃gü ga ü̃paacü corigümẽ́xẽwa yexmagüxü̃. Rü ñuxre ga guma ngutaquẽ́xepataü̃cü̱̃ã̱x rü wüxigu namaã ga ñuxre ga Chireneãnecü̱̃ã̱x, rü Aleyãdríaanecü̱̃ã̱x, rü Chiríchiaanecü̱̃ã̱x, rü Áchiaarü naãnecü̱̃ã̱x, rü inanaxügüe ga Etébaü̃maã na iyaporagatanücüüxü̃. 10 Natürü taxuacüma Etébaü̃xü̃ narüyexeragü, yerü nüma ga Etébaü̃ rü nidexa namaã ga yema cuèx ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna ãxü̃. 11 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü togüaxü̃́ nanaxütanügü na Etébaü̃chiga doraxü̃ yaxugüxü̃cèx. Rü ñanagürügü ga yema idoraegüxü̃: —Toma nüxü̃ taxĩnüẽgu, rü Moĩchéchiga rü Tupanachigamaã chixexü̃ ga ore nixugü ga Etébaü̃ —ñanagürügü. 12 Rü yemaãcü nananuẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü rü ngúexẽẽruü̃gü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü yemacèx Etébaü̃cèx nibuxmü, rü nayayauxgü, rü ãẽ̱xgacügüerugü íngutaquẽ́xegüxü̃wa nanagagü. 13 Rü naxcèx nadaugü ta ga yatügü ga doraxü̃ ixugüemarexü̃ rü yema rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü guxü̃guma chixexü̃maã nidexa i nachigagu ya daa tupauca ya taxü̃ne, rü nachigagu i Tupanaãrü mugü. 14 —Rü toma rü nüxü̃ taxĩnüẽ rü:

“Yima Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x rü tá nanangutaü̃xẽẽ ya daa tupauca, rü tá inayanaxoxẽẽ i nacümagü ga Moĩché tüxü̃ ngúexẽẽxü̃”, —ñanagürügü. 15 Rü yexguma Etébaü̃xü̃ nadaunügu ga guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügü ga yéma rütogüxü̃, rü nüxü̃ nadaugü ga nachametü rü wüxi ga daxũ-cü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃chametürüü̃ na yiĩxü̃.

7

Etébaü̃ãrü ore

1 Rü nüma ga paigüeru, rü Etébaü̃na naca rü ñanagürü: —¿Aixcüma yiĩxü̃ i ñaã ore i nüxü̃ yaxugüexü̃? —ñanagürü. 2 Rü Etébaü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Chautanüxü̃ Pa Ãẽ̱xgacügüx, ¡Choxü̃́ iperüxĩnüẽ! Guma Tupana ya mexẽchicü, rü nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃cèx nango̱x ga yexguma Mechopotámiããrü naãnegu naxãchiü̃gu ga yexguma tauta Aráü̃ãrü naãnewa naxũxgu na yexma yaxãchiü̃xü̃cèx. 3 —Rü Tupana rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Nüxna ixũ i cuchiü̃ãne rü cutanüxü̃, rü ngẽma choma tá cuxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽxü̃ i naãnewa naxũ!”

ñanagürü. 4 —Rü yexguma ínaxũxũ ga Abráü̃ nawa ga yema Cadéucü̱̃ã̱xãrü naãne ga ngextá noxri ínaxãchiü̃xü̃wa, rü Aráü̃ãrü naãnegu nayaxãchiü̃. Rü yexguma nanatü yu̱xguwena, rü ñoma ga naãne i ñu̱xma nagu pexãchiü̃xü̃wa naxũ, yerü yemaãcü Tupana núma nanaga. 5 —Natürü yexguma rü ta taxuü̃ma ga noxrüxüchi ga naãne nüxna naxã ga Tupana i ñoma i naãnewa, rü bai ga íraxü̃ ga noxrüxüchi ga naãne. Natürü Abráü̃maã inaxuneta ga yixcama tá nüxna na naxããxü̃ ga ñoma i naãne na noxrüxüchi yiĩxü̃cèx, rü yixcama marü nayu̱xguwena rü nanegüarü na yiĩxü̃cèx. Rü yemaãcü Abráü̃maã inaxuneta ga woo na nangexacüxü̃ ga yexguma. 6 —Rü ñanagürü Abráü̃xü̃ ga Tupana:

“Rü yixcama i cutaagü rü tá to i nachiü̃ãne i tama noxrü ixĩxü̃wa nangẽxmagü. Rü ngẽma nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü norü duü̃xü̃güxü̃ tá nayaxĩgüxẽẽ. Rü 400 ya taunecü rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá chixri namaã nachopetü i cutaagü. 7 Natürü choma tá chanapoxcue i ngẽma nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i norü duü̃xü̃güxü̃ yaxĩgüxẽẽxü̃. Rü ngẽmawena i cutaagü rü tá ínachoxü̃ nawa i ngẽma naãne, rü nuã ñaã i naãnewa tá choxü̃ nicuèxüü̃gü”,

ñanagürü ga Tupana. 8 —Rü yexguma Tupana rü Abráü̃ rü nügümaã nanamexẽẽ, rü ñanagürü ga Tupana:

“Choma rü tá cuxü̃ charüngü̃xẽẽ ega cuma rü guxü̃ma i cutanüxü̃gü ípewiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃gu. Rü ngẽma tá nixĩ i cuèxruü̃ i yigümaã imexẽẽxü̃”,

ñanagürü ga Tupana. Rü nabu ga wüxi ga nane ga Abráü̃, rü Ichaágu nanaxüéga. Rü yexguma 8 ga norü ngunexü̃wa nanguxgu ga Ichaá, rü nümatama ga Abráü̃ rü ínanawiechèxmüpẽ́xechiraü̃. Rü yexguma marü nayèxgu ga Ichaá rü nabu ga nane ga Acobu, rü nümatama ga Ichaá rü ínanawiechèxmüpẽ́xechiraü̃. Rü yixcama marü nayèxgu ga Acobu rü nüxü̃́ nayexma ga 12 ga nanegü. Rü nümatama ga Acobu rü ínanawiechèxmüpẽ́xechiraü̃ ga guxü̃ma ga yema 12 ga nanegü. Rü yema 12 ga nanegü nixĩ ga yema 12 ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü. 9-10 —Rü yema 12 ga Acobu nanegü ga tórü o̱xigü ixĩgüxü̃tanüwa rü wüxi rü Yúche nixĩ ga nae̱ga. Natürü naẽneẽgü ga guma Yúche rü nixãũxãchie, rü yemacèx Equituarü naãnewa ĩxü̃ ga taxetanüxü̃xü̃ Yúchemaã nataxegü na Equituarü naãnewa nagagüãxü̃cèx. Natürü Tupana rü Yúchemaã nayexma, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na tama pecadu naxüxü̃cèx ga yexguma guxchaxü̃wa nayexmagu. Rü nüxna nanaxã ga cuèx, rü Yúchexü̃ narüngü̃xẽẽ ga meã na nayauxãxü̃cèx ga Equituaneãrü ãẽ̱xgacü ga Faraṹ. Rü yemacèx ga Faraṹ rü ãẽ̱xgacüxü̃ nayangucuchixẽẽ. Rü nüma ga Yúche nixĩ ga ãẽ̱xgacü ga Faraṹpatawa rü guxü̃ma ga yema nachiü̃ãnewa. Rü Faraṹxĩcatama nixĩ ga Yúchearü yexera na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ga yema naãnewa. 11 —Rü yexgumaü̃cüü nayexma ga taiya ga guxü̃ ga Equituarü naãnewa rü Canaã́ãrü naãnewa. Rü poraãcü taiya nüxü̃́ nangu̱x ga duü̃xü̃gü. Rü yemacèx ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü rü düxwa taxuacüma nüxü̃ inayangaugü ga nabü ga Canaã́ãrü naãnewa. 12 —Natürü yexguma nüxü̃ nacuáchigaxgu ga Acobu ga na nayexmaxü̃ ga nabü ga Equituanewa, rü yéma nanamugü ga nanegü ga guma tórü o̱xigü ixĩgücü. Rü yema nixĩ ga nawa inaxügüxü̃ ga noxrima nabücèx Equituanewa na naxĩxü̃. 13 —Rü yixcama marü nagu̱xgu ga yema nabü rü wenaxãrü Equituanewa naxĩ nawa ga nabü. Rü yexguma wenaxãrü yéma naxĩxgu ga naẽneẽgü, rü nügü nixu ga Yúche namaã. Rü yexguma nüxü̃ nacuèx ga Faraṹ ga ngextácü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga Yúche. 14 —Rü yixcamaxü̃ra ga Yúche rü tümacèx nangema ga nanatü rü guxü̃ma ga natanüxü̃. Rü maneca 75wa nangu ga yema duü̃xü̃gü ga Yúchetanüxü̃. 15 —Rü yemaãcü Equituanewa naxũ ga Acobu na yexma yaxãchiü̃xü̃cèx. Rü yexma nayu ga nümax. Rü yexma nayue ta ga nanegü ga tórü o̱xigü. 16 —Rü yexguma nayu̱xgu ga Acobu, rü Chiquéü̃wa nanangegü ga naxü̃ne na yexma yatèxgüãxü̃cèx nagu ga yema naxmaxü̃ ga Abráü̃ dĩẽrumaã naxcèx taxexü̃ ga Amú nanegüxü̃tawa ga Chiquéü̃wa. 17 —Rü düxwa nawa nangu na Equituanewa ínanguxü̃xü̃cèx ga tatanüxü̃ ga yexgumarüü̃ ga Tupana Abráü̃maã ixu-netaxü̃. Rü yexguma rü marü poraãcü nimu ga tatanüxü̃ ga Equituanewa. 18 —Rü yexguma ningucuchi ga to ga Equituaneãrü ãẽ̱xgacü ga tama Yúchechigaxü̃ cuáxü̃. 19 —Rü yema ãẽ̱xgacü rü tatanüxü̃xü̃ nawomüxẽẽ rü chixri tümamaã naxüpetü ga guxema nuxcümaü̃güxe ga tórü o̱xigü. Rü tüxü̃ namu na yexwaca buexe ga tümaxãcügüxü̃ ítawogüxü̃ na tayuexü̃cèx. 20 —Rü yexgumaü̃cüü nabu ga Moĩché, rü Tupanaãxü̃́ nangúchaü̃. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü nüxna tadaugü ga tümapatawa ga naẽ rü nanatü. 21 —Rü yexguma düxwa ítanatèxgügu, rü Faraṹxãcü inayaxu, rü ngĩnexü̃ inayaxẽẽ. 22 —Rü yemaãcü Moĩchéxü̃ nangu̱xẽẽgü ga guxü̃ma ga Equituanecü̱̃ã̱xãrü cuèx. Rü nüma ga Moĩché rü wüxi ga ãẽ̱xgacü ga poracü nixĩ, rü norü dexawa rü ta napora. 23 —Rü yexguma 40 ga norü taunecüwa nanguxgu ga Moĩché rü nagu narüxĩnü ga natanüxü̃gü ga Yudíugütanügu na naxũãneãxü̃. 24 —Rü nüxü̃ nadau ga wüxi ga Equituanecü̱̃ã̱x ga wüxi ga Yudíuxü̃ na nac̱uaxixü̃. Rü yemacèx ga Moĩché rü yema Yudíuétüwa ínayuxu, rü yema Equituanecü̱̃ã̱xü̃ nimèx rü nanayuxẽẽ. 25 —Rü nüma ga Moĩché nagu rüxĩnügu rü chi natanüxü̃gü ga Yudíugü rü chi nüxü̃ nacuèxgü na Tupana yéma namuxü̃ na ínanguxü̃xẽẽãxü̃cèx. Natürü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga yema natanüxü̃gü. 26 —Rü moxü̃ãcü ga Moĩché rü nüxü̃ nadau ga to ga taxre ga Yudíugü ga nügü yexma dèi̱xü̃, rü nüxna nachogüchaü̃. Rü ñanagürü nüxü̃:

“Pema rü pegütanüxü̃gü pixĩgü. ¿Rü tü̱xcüü̃ pegü pedai i pemax?” ñanagürü. 27 —Rü yexguma ga yema namücüxü̃ ic̱uaxixü̃ rü Moĩchéxü̃ natèxneta, rü ñanagürü nüxü̃:

“¿Texé cuxü̃ tamu na toeru quiĩxü̃cèx rü tomaã icucuáxü̃cèx? 28 —¿Ẽ́xna choxü̃ quimáxchaü̃ ta, ga ĩne quimáxü̃ ga Equituanecü̱̃ã̱xrüü̃?” ñanagürü. 29 —Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Moĩché, rü niña ga yema naãnewa. Rü Madiáü̃ãnewa naxũ. Rü yema nachiü̃ãne ga tama noxrü ixĩxü̃gu nayaxãchiü̃. Rü yexma naxãmèx rü nabu ga taxre ga nanegü. 30 —Rü 40 ga taunecüguwena ga dauxchitawa ga Chinaĩ́ ga mèxpǘneãrü ngaicamana, rü wüxi ga naĩxẽtaxacü ga yéma iy̱auraxü̃wa Moĩchécèx nango̱x ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. 31 —Rü naḇaixãchiãẽ ga Moĩché ga yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu. Rü naxcèx nixũ rü nüxna nangaicama na meã nüxü̃ nadauxü̃cèx. Rü yexguma Moĩchémaã nidexa ga Cori ga Tupana, rü ñanagürü nüxü̃:

32 “Choma nixĩ i curü o̱xigüarü Tupana chiĩxü̃ rü Abráü̃ rü Ichaá rü Acobuarü Tupana chiĩxü̃”,

ñanagürü. Rü yexguma ga Moĩché rü inanaxügü ga norü muü̃maã na yadu̱ru̱xü̃. Rü namuü̃ ga yexma na nadawenüxü̃. 33 —Rü yexguma ga Cori ga Tupana rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Ínacuaixü̃ i curü chapatu erü ñaã naãne i nagu cuchixü̃ rü naxüüne, erü chanuxma! 34 Choma rü ngóxü̃wama nüxü̃ chadau i ñuxãcü poraãcü ngúxü̃ na yangegüxü̃ i chorü duü̃xü̃gü i Equituanewa. Rü nüxü̃ chaxĩnü i na naxauxexü̃. Rü ngẽmacèx núma chaxũ na íchananguxü̃xẽẽxü̃cèx. ¡Nuã naxũ na Equituanewa cuxü̃ chamuxü̃cèx!”,

ñanagürü. 35 —Rü woo ga noxri ga nümagü ga natanüxü̃gü rü guma Moĩchéxü̃ naxoe ga yexguma ñagügu:

“¿Rü texé cuxü̃ tamu na toeru quiĩxü̃cèx rü tomaã icucuáxü̃cèx?” ñagügu, natürü ga Tupana rü yéma nanamuãma na yema duü̃xü̃güxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx rü norü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃cèx. Rü yemaãcü Moĩchéxü̃ namu ga Tupana ga yexguma naxü̃tawa namuãxgu ga yema norü orearü ngeruü̃ ga yema naĩxẽtaxacü ga iy̱auraxü̃wa naxcèx ngóxü̃. 36 —Rü Moĩché nixĩ ga Equituarü naãnewa ínagaxü̃xü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü. Rü Equituanewa, rü Dauchiüxü̃ ga Taxtüwa, rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa inanawẽ́x ga cuèxruü̃gü, rü nanaxü ga mexü̃ ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. Rü yemaãcü 40 ga taunecü nüxü̃ na rü-ngü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü. 37 —Rü nümatama ga Moĩché nixĩ ga tatanüxü̃gü ga Yudíugümaã ñaxü̃:

“Tupana rü yixcüra tá pexcèx nüxü̃ naxuneta i petanüwa i wüxi i norü orearü uruü̃ ga yexgumarüü̃ ga choxü̃ na naxunetaxü̃rüü̃”,

ñanagürü. 38 —Rü nümatama ga Moĩché nixĩ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigümaã nangutaquẽ́xexü̃ ga yema naãne ga ngextá taxúema ixãpataxü̃wa. Rü tórü o̱xigümaã nayexma ga Chinaĩ́ ga mèxpǘnewa ga yexguma namaã yadeaxgu ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü nümatama ga Moĩché nixĩ ga nayauxãxü̃ ga Tupanaãrü ore i maxẽxẽẽruü̃ na nüxĩ tüxna naxããxü̃cèx. 39 —Natürü ga tórü o̱xigü rü tama naga naxĩnüẽchaü̃ ga guma Moĩché. Rü ínanatèxüchigüama, rü Equituaneguama narüxĩnüãẽgü. 40 —Rü tórü o̱xigü rü Moĩchéeneẽ ga Arã́ũxü̃ ñanagürügü: “¡Rü toxcèx naxü i tupanachicünèxãgü na nawe tarüxĩxü̃cèx! Erü tama nüxü̃ tacuèxgü i ṯacü nüxü̃ na üpetüxü̃ i ngẽma Moĩché ga Equituanewa tüxü̃ yagagüxü̃”, ñanagürügü. 41 —Rü yexguma nanaxügü ga wüxi ga wocaxacüchicünèxã norü tupanaxü̃. Rü ñu̱xũchi naxcèx nanadai ga ñuxre ga carnerugü na yemamaã nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. Rü wüxi ga peta naxcèx naxügü ga yema wocaxacüchicünèxã ga nümatama naxügüxü̃. 42 —Rü yemacèx ga Tupana rü nüxna nixũgachi ga yema duü̃xü̃gü. Rü ínanawogü na woramacuri rü üèxcü rü tauemacümaã natupanaã̱xẽẽãxü̃cèx. Yerü yemaãcü Tupanaãrü orearü uruü̃güarü poperagu naxümatü, rü ñanagürü:

“Pema, Pa Yudíugüx, ¿Chauxcèx yiĩxü̃ ga penadèi̱xü̃ ga carnerugü ga yexguma 40 ga taunecü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa peyexmagügu? 43 Tama aixcüma chauxcèx nixĩ yerü ga pema rü ngextá ípexĩxü̃wa rü ípenangeexü̃ ga napata ga perü tupananeta ga Moro rü ípenangeexü̃ ga perü tupananeta ga Refã́ãrü woramacurichicünèxã. Rü yemaãcü pegümaã ípenangeexü̃ ga yema tupananetachicünèxãgü ga pematama pexügüxü̃ na nüxü̃ picuèxüü̃güxü̃cèx. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü perü naãnewa tá pexü̃ íchawoxü̃ rü yaxü̃wa i Babiró-niããrü yexerawa tá pexü̃ chamugü”,

ñanagürü ga Tupana ga yema orewa. 44 —Rü yema naãne ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa rü tórü o̱xigü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga ĩpata ga naxchirunaxcèx ga nagu namaã nanguxü̃güne ga Tupanaãrü mugü ga nutagu ümatüxü̃. Rü guma ĩpata ga naxchirunaxcèx nixĩ ga nüxü̃ nawéãcüma Tupana Moĩchéxü̃ naxüxẽxe̱ne. 45 —Rü yexguma nayu̱xguwena ga Moĩché, rü Yochué ningucuchi ga ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. Rü tórü o̱xigü rü nuã tórü naãnewa nanangegü ga guma ĩpata ga naxchirunaxcèx ga yexguma Yochuémaã napugüãgu ga ñaã naãne nüxna ga yema duü̃xü̃gü ga Tupana íwoxü̃xü̃ napẽ́xewa ga tórü o̱xigü. Rü núma nayexma ga guma ĩpata rü ñu̱xmata Dabí ingucuchigu ga ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. 46 —Rü guma ãẽ̱xgacü ga Dabí rü Tupana rü poraãcü namaã nataãẽ, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü nüma ga Dabí rü Tupanana naxcèx naca na naxüãxü̃cèx ga wüxi ga tupauca ga taxü̃ne ga nawa Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃güxü̃cèx ga tatanüxü̃gü ga Acobutaagü. 47 —Natürü Dabí nane ga Charumóũ nixĩ ga naxücü ga guma tupauca ga Tupanacèx ixĩxü̃ne. 48 —Natürü ya Tupana ya tacüxüchima rü tama duü̃xü̃gü üxü̃ne ya tupaucagümaã naxãpata. Rü yemacèx ga Tupana rü nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃wa rü ñanagürü:

49-50 “Choma nixĩ ya ãẽ̱xgacü ya tacüxüchima, rü daxũguxü̃ i naãne nixĩ i chorü toxmaxwèxeruü̃ ixĩxü̃ rü ñoma i naãne nixĩ i chorü chicutüruü̃ ixĩxü̃. ¿Rü ñuxũcürüwa i nagu perüxĩnüẽxü̃ tá na penaxüxü̃ ya wüxi ya tupauca ya chaugu mexü̃ne?”

ñanagürü ga Cori ya Tupana. Rü ñanagürü ta ga Tupana:

“¿Tama ẽ́xna choma yiĩxü̃ ichanaxüxü̃ ga guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃? ¿Rü ñuxãcü chi penaxüxü̃ i wüxi i nachica i nagu charüngü̃xü̃?”

ñanagürü ga norü orewa. 51 Rü ñanagürü ga Etébaü̃: —Dücèx Pa Ãẽ̱xgacügüx, pema rü guxü̃guma nüxü̃ pexoe i Tupanaãrü ore, rü tama iperüxĩnüẽchaü̃. Rü peãẽwa rü tama peyaxõgüchaü̃. Rü pema rü guxü̃guma Tupanaãẽ i Üünexü̃maã penuẽẽcha. Yema nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigürüü̃tama pixĩgü i pemax. 52 —Rü perü o̱xigü rü chixeãcüma namaã nachopetü ga guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. Rü nanadai ga yema orearü uruü̃gü ga nüxü̃ ixuchigagüxü̃ ga na núma naxũxü̃ tá ga guma mecü ya Ngechuchu. Rü yexguma ínanguxgu ga guma Ngechuchu rü pema Piratuna penamu rü penayuxẽẽ. 53 —Rü woo pema rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱xü̃tawa penayaxu ga Tupanaãrü ore, natürü tama naga pexĩnüẽ —ñanagürü ga Etébaü̃.

Nayu ga Etébaü̃

54 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ore, rü nanuẽxü̃chiama ga yema duü̃xü̃gü. Rü norü numaã Etébaü̃cèx nixü̃́xchapütagü. 55 Natürü ga Etébaü̃ rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa nayexma. Rü daxũ nadawenü, rü nüxü̃ nadau na ñuxãcü namexẽchixü̃ ga Tupana. Rü nüxü̃ nadau ga Ngechuchu ga Tupanaãrü tügüneguama chicü. 56 Rü yexguma rü ñanagürü: —Nüxü̃ chadau i na yango̱xnaãchixü̃ i naãnetüwe, rü nüxü̃ chadau ya Cristu ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü ya Tupanaãrü tügüneguama chicü —ñanagürü ga Etébaü̃. 57 Natürü nümagü rü nügü narütütamachi̱xẽgü, rü tagaãcü aixta naxüeãcüma nüxna nayuxgü. 58 Rü ínanagaxüchigü ga ĩãnewa, rü nutagümaã ínanamuxũchigü. Rü yéma nayexma ga wüxi ga ngextü̱xüxü̃ ga Chaurugu ãe̱gaxü̃. Rü yemaxü̃ nanawotanü ga norü gáuxü̃chirugü ga ínacu̱xuchigüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga Etébaü̃xü̃ imèxgüxü̃. 59 Rü yexguma nutamaã ínamuxũchigüãguyane, rü nayumüxẽ ga Etébaü̃ rü ñanagürü: —Pa Cori Pa Ngechuchux, ¡Nayaxu i chauãẽ! —ñanagürü. 60 Rü yemawena rü inacaxã́pü̱xü, rü tagaãcü aixta naxü, rü ñanagürü: —Pa Cori Pa Tupanax, ¡Tãxṹ i ñaã pecaducèx cunapoxcuexü̃ i ñaã duü̃xü̃gü! —ñanagürü. Rü yexguma yema ñaxguwena rü nayu.

8

Chauru rü guxema yaxõgüxewe ningẽchigü na tüxü̃ napoxcuexü̃cèx

1 Rü Chauru rü norü me nixĩ ga Etébaü̃xü̃ na yamèxgüxü̃. Rü yematama ngunexü̃gu rü norü uwanügü rü inanaxügüe ga na poraãcü nawe yangẽxü̃tanüxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃. Rü düxwa ga guxü̃ma rü Yudéaanegu rü Chamáriaanegu nügü nawoone. Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃xicatama ínayaxügü ga Yerucharéü̃wa. 2 Rü ñuxre ga yatügü ga meãma Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃ rü nanayauxgü ga Etébaü̃xü̃ne, rü inanatèxgü rü poraãcü naxcèx naxauxe. 3 R yexguma ga Chauru rü chixri tümamaã naxüpetü ga guxema yaxõgüxe. Rü tümapatagu nixücuchigü na tüxü̃ ínayauxü̃xü̃cèx. Rü yéma tüxü̃ ínatúxü̃ ga yatügü rü ngexegü, rü ñu̱xũchi poxcupataü̃gu tüxü̃ nawocu.

Chamáriawa nüxü̃ nixuchiga ga Tupanaãrü ore i mexü̃

4 Rü yema yaxõgüxü̃ ga Chauruchaxwa ibuxmüxü̃ ga Yerucharéü̃wa, rü guxü̃wama ga ngextá ínaxĩxü̃wa rü nüxü̃ nixuchigagü ga ñuxãcü Ngechuchu tüxü̃ na maxẽxẽẽxü̃. 5 Rü Piripi nixĩ ga wüxi ga yema orexü̃ ixuchigacü. Rü nüma rü ĩãne ga Chamáriawa naxũ, rü yéma inanaxügü ga Cristuchigaxü̃ na yaxuxü̃. 6 Rü yema duü̃xü̃gü ga Chamáriacü̱̃ã̱x, rü Piripicèx nangutaquẽ́xegü. Rü guxü̃ma meãma inarüxĩnüẽ ga yema ore ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃, yerü nüxü̃ nadaugü ga yema mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Piripi. 7 Rü muxẽma ga duü̃xẽgü ga ngoxogü tümawa yexmaxẽ rü tümacèx nitaanegü. Rü yema ngoxogü rü tagaãcü aita naxüeãcüma tümawa ínachoxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta rü muxẽma ga naw̱ãĩxãchigüxe rü chixeparagüxe rü tümacèx nitaanegü. 8 Rü yemacèx poraãcü nataãẽgü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga guma ĩãne ga Chamáriawa. 9 Natürü guma ĩãnewa nayexma ga wüxi ga yatü ga Chimáũgu ãe̱gaxü̃ ga ñuxre ga taunecü norü yuümaã duü̃xü̃güxü̃ womüxẽẽxü̃ ga guma ĩãnewa. Rü nügü nixu ga na wüxi ga ṯacüxü̃ cuáxü̃ na yiĩxü̃. 10 Rü guxü̃ma meãma nüxü̃́ inarüxĩnüẽ woo ga buxü̃gü rü yaxü̃gü. Rü ñanagürügü: —Ñaã yatü rü aixcüma nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãrü pora i taxü̃ —ñanagürügü. 11 Rü naga naxĩnüẽ ga duü̃xü̃gü, yerü mucüma ga taunecü rü norü yuümaã nanawomüxẽẽ. 12 Rü Piripi rü yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchu ya Cristuchiga, rü ñuxãcü na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü yexguma yema ore yaxõgügu ga duü̃xü̃gü, rü Piripi ínanabaiü̃xẽẽ ga yatüxü̃ rü ngexü̃gü. 13 Rü nümatama ga Chimáũ rü ta nayaxõ, rü ínabaie. Rü inanaxügü ga Piripixü̃ na naxümücüxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu ga yema cuèxruü̃gü rü mexü̃gü ga taxü̃ ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃ ga Piripi, rü poraãcü naḇaixãchiãẽ ga Chimáũ. 14 Rü yema Ngechuchuarü ngúexü̃gü ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽchiga ga meã na nayauxgüãxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Chamáriawa. Rü yemacèx yéma nanamugü ga Pedru rü Cuáü̃. 15 Rü yexguma Chamáriawa nangugügu ga Pedru rü Cuáü̃, rü naxcèx nayumüxẽgü ga yema yexwaca yaxõgüxü̃ ga duü̃xü̃gü, na nayauxgüãxü̃cèx ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 16 Yerü yexguma noxri yaxõgüãgu ga yema duü̃xü̃gü rü Piripi marü ínanabaiü̃xẽẽmare nae̱gagu ga Cori ga Ngechuchu, natürü taxuxü̃nata nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 17 Rü yemacèx ga Pedru rü Cuáü̃ naxmẽ́xmaã nüxü̃ ningõgügü ga yema yaxõgüxü̃, rü yexguma nanayauxgü ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 18-19 Rü nüxü̃ nadau ga Chimáũ ga na duü̃xü̃güna nanguxü̃ ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga yexguma Pedru rü Cuáü̃ naxmẽ́xmaã yema duü̃xü̃güxü̃ yangõgügügu. Rü yemacèx dĩẽru Pedru rü Cuáü̃na ngĩxü̃ naxãxchaü̃ ga Chimáũ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna rü ta penaxã i ngẽma pora, na yíxema tüxü̃ chingõgüxe rü ta tüxna nanguxü̃cèx i Tupanaãẽ i Üünexü̃! —ñanagürü. 20 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃: —¡Cuxrüü̃tama iyanataxu̱x i curü dĩẽru, erü ngĩmaã naxcèx cutaxechaü̃ i Naãẽ i Üünexü̃ i Tupana tüxna mumarexü̃! 21 Cuma rü taxucürüwama cunayaxu i ngẽma pora, erü curü maxü̃ rü tama name i Tupanapẽ́xewa. 22 ¡Nüxü̃ rüxo i ngẽma curü chixexü̃, rü Tupanana naxcèx naca na cuxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx! Rü bexmana tá cuxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma chixexü̃ i cuãẽwa nagu curüxĩnüxü̃. 23 Erü nüxü̃ chacuèx rü poraãcü cunuãẽwèxe, rü ngẽma curü chixexü̃ rü cumaã inacuèx rü ñoma cupoxcuxü̃rüü̃ cuxü̃ nixĩxẽẽ —ñanagürü. 24 Rü Chimáũ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Pema Tupanana chauxcèx pec̱a na tama choxü̃ nangupetüxü̃cèx i ngẽma nüxü̃ pixuxü̃! —ñanagürü. 25 Rü Pedru rü Cuáü̃ rü yema Chamáriaanecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga Cori ga Ngechuchuchiga, rü namaã nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore. Rü yemawena rü Yerucharéü̃cèx nawoegu. Rü namawa rü muxü̃ne ga Chamáriaanewa yexmane ga ĩãnexãcügüwa rü nüxü̃ nixuetanü ga Tupanaãrü ore i mexü̃.

Piripi rü namagu nüxü̃ nangau ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱x

26 Rü yemawena, rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü Piripimaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¡Rü paxa inaxũãchi rü ĩãne ya Gachawaama naxũ nawa i ngẽma nama i Yerucharéü̃wa ne daxü̃ rü Gachawa iyarügoxü̃! —ñanagürü. Rü ngẽma nixĩ i nama i dauxchitawa i ngextá taxúema íxãpataxü̃wa dapetüxü̃. 27 Rü inaxũãchi ga Piripi rü yema namawa naxũ. Rü yexma nügü nangau namaã ga wüxi ga yatü ga Etiópiaanenanguxü̃ ga gu̱xcüma ga yema ãẽ̱xgacüarü dĩẽru. Rü ĩneãcü Yerucharéü̃wa naxũ na Tupanaxü̃ yanacuèxüü̃xü̃cèx. 28 Rü nachiü̃ãnecèx nataegu, rü norü autu ga cowaru itúchigünewa narüto. Rü nawa ningúchigü ga yema ore ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃. 29 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü Piripixü̃ ñanagürü: —¡Paxa naxcèx ixũ i ngẽma autu! —ñanagürü. 30 Rü paxa yema autucèx niña ga Piripi. Rü yexguma naxü̃tawa nanguxgu rü nüxü̃ naxĩnü ga na Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ichaxía ümatüxü̃ ga orewa nangúxü̃ ga yema ãẽ̱xgacü. Rü yexguma ga Piripi rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Nüxü̃ cucuáxü̃ i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma nawa cungúxü̃? —ñanagürü. 31 Rü nüma ga ãẽ̱xgacü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱x rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ñuxũcürüwa i nüxü̃ chacuáxü̃ ega taxúema chomaã inanguxü̃xẽẽgux? —ñanagürü. Rü Piripicèx naca na naxĩnagüxü̃cèx, rü naxü̃tawa na natoxü̃cèx. 32 Rü yema nawa yangúchigüxü̃ ga Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃, rü ñanagürü:

“Rü ñoma wüxi i carneru i norü mèxwa nagagüxü̃rüü̃ãcü nayagagü. Rü wüxi i carneruxacü i ngẽma yayo̱xtèxagüxü̃pẽ́xewa tama aita üxü̃rüü̃ nachianemare, rü taxu ñanagürü. 33 Rü yexguma duü̃xü̃gü poraãcü chixri namaã chopetügu rü taxúema nae̱tüwa tachogü. ¿Rü texé tá meã nachiga tidexa ga yema duü̃xü̃gü ga yemaãcü poraãcüxüchima chixexü̃ ügüxü̃? Yerü nayamèxgü na nataxuxü̃cèx i norü maxü̃ i ñoma i naãnewa”,

ñanagürü ga yema ore ga nawa nangúxü̃. 34 Rü Piripina naca ga yema ãẽ̱xgacü ga Etiópiaanecü̱̃ã̱x, rü ñanagürü: —¡Chomaã nüxü̃ ixu! ¿Rü texéchigagu nixĩ ga yadexaxü̃ ga yema Tupanaãrü orearü uruü̃? ¿Nügüchigagutama rü ẽ́xna toguechigagu? —ñanagürü. 35 Rü yexguma nanangãxü̃ ga Piripi. Rü yematama ore ga ümatüxü̃maã inanaxügü na namaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ore i mexü̃ ga Ngechuchuchiga. 36 Rü yixcamaxü̃ra ga yexguma inaxĩyane, rü dexá íyexmaxü̃wa nangugü. Rü ñanagürü ga yema ãẽ̱xgacü: —Nuã nangẽxma i dexá. ¿Rü tama ẽ́xna inamexü̃ na nuã choxü̃ ícubaiexẽẽxü̃? —ñanagürü. 37 Rü ñanagürü ga Piripi: —Ngẽxguma aixcüma meãma cuyaxõ̱xgux, rü marü name i na cuxü̃ íchabaiexẽẽxü̃ —ñanagürü. Rü nanangãxü̃ ga yema ãẽ̱xgacü, rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü chayaxõ na Ngechuchu ya Cristu yiĩxü̃ ya Tupana Nane —ñanagürü. 38 Rü yexguma ínayachaxãchixẽẽ ga norü autu, rü wüxigu dexáchiüwa nachoü̃. Rü Piripi ínanabaiexẽẽ ga yema ãẽ̱xgacü. 39 Rü yexguma dexáwa ínachoõchigu, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü Piripixü̃ niga. Rü yema ãẽ̱xgacü rü marü tama wena Piripixü̃ nadau. Natürü taãẽãcü namagu nixũ. 40 Natürü Achotowa nayango̱x ga Piripi. Rü yema ĩãnewa inaxũãchi, rü nüxü̃ nixuchigü ga ore i mexü̃ ga guxü̃ma ga ĩãnewa ñu̱xmata Checharéaarü naãnewa nangu.

9

Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ ga Chauru

1-2 Rü yoxni ga Chauru rü daimaã nayaxãxũnechigüama ga yema duü̃xü̃gü ga Cori ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü yemacèx paigüeruxü̃tawa naxũ, rü naxcèx nüxna naca ga popera ga nüxna ãgaxü̃ na Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃gü ga Damacuwa yexmagünegu yaxücuchigüxü̃cèx rü yexma tümacèx nadauxü̃cèx ga guxema yaxõgüxe ga yatüxe rü ngexegü na Yerucharéü̃wa tüxü̃ nagagüxü̃cèx rü yexma tüxü̃ yapoxcuexü̃cèx. 3 Natürü yexguma marü Damacuxü̃ yangaicagu, rü ngürüãchi meãma nüxü̃ nabáxi ga wüxi ga omü ga poraxü̃ ga daxũwa ibáxixü̃. 4 Rü ñaxtüanegu nayangu ga Chauru, rü nüxü̃ naxĩnü ga wüxi ga naga ga nüxna c̱agüxü̃ ga ñaxü̃: —Pa Chauru Pa Chaurux, ¿tü̱xcüü̃ i chowe quingẽchigüxü̃? —ñaxü̃. 5 Rü Chauru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Rü texé quixĩ, Pa Corix? —ñanagürü. Rü nüma ga Cori rü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Choma nixĩ i Ngechuchu, rü chorü duü̃xü̃gü nixĩ i ngẽma nawe quingẽchigüxü̃. 6 ¡Rü inachi, rü nge̱ma Damacuarü ĩãnewa naxũ! Rü nge̱ma rü wüxi ya yatü tá cumaã nüxü̃ nixu na ṯacü tá cuxüxü̃ —ñanagürü. 7 Rü yema yatügü ga Chauruxü̃ íixümücügüxü̃, rü inayanguãẽgü, yerü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema ore natürü taxúexü̃ma nadaugü. 8 Rü ñu̱xũchi inachi ga Chauru ga ñaxtüanewa ga íyanguxü̃wa, rü nidauchixetü, natürü taxuü̃ma nadau yerü nixoxetü. Rü yemacèx ga namücügü, rü nachacüügu nayayauxãchi, rü yemaãcü Damacuwa nanagagü. 9 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃gu, rü nangexetü, rü tama nachibü, rü tama naxaxe. 10 Rü Damacuwa nayexma ga wüxi ga yatü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõxü̃ ga Ananíã ga nae̱ga. Rü Cori ya Ngechuchu naxcèx nango̱x, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Ananíãx —ñanagürü. Rü nüma ga Ananíã nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¿Ṯacü? Pa Corix —ñanagürü. 11-12 Rü nüma ga Cori nanangãxü̃, rü ñanagürü: —¡Dücèx, ngẽma ítamü̃ i Meã i Wéxü̃gu ãe̱gaxü̃wa naxũ! ¡Rü nge̱ma Yudapatawa naxcèx ínaca i wüxi i yatü i Tarsucü̱̃ã̱x i Chaurugu ãe̱gaxü̃! Rü nüma rü nge̱ma ínayumüxẽ rü nango̱xetü rü marü cuxü̃ nadau, Pa Ananíãx, na ngẽxma cuxücuxü̃ rü naxẽtügu quingõgüxü̃ na wena yadauchixü̃cèx —ñanagürü ga Cori ga Tupana. 13 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga Ananíã, rü ñanagürü: —Pa Corix, muxü̃ma i duü̃xü̃gü chomaã nüxü̃ nixu i ngẽma yatüchiga na ñuxre i chixexü̃ naxüxü̃ namaã i curü duü̃xü̃gü i Yerucharéü̃wa. 14 Rü ñu̱xma rü paigüarü ãẽ̱xgacügüarü mumaã núma naxũ na ínayauxü̃ãxü̃cèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i cuégagu yumüxẽgüxü̃ —ñanagürü. 15 Natürü nüma ga Cori rü ñanagürü nüxü̃: —¡Nge̱ma naxũ! Erü choma chanayaxu i ngẽma yatü na choxü̃ yaxuchigaxü̃cèx namaã i togü i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü i duü̃xü̃gü rü norü ãẽ̱xgacügü, rü ngema Iraécüã̱xgü. 16 Rü choma tá nüxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ñuxre i ngúxü̃ i tá yangexü̃ i chauxcèx —ñanagürü ga Cori. 17 Rü guma ĩpata ga Chauru nawa yexmanewa naxũ ga Ananíã. Rü nagu naxücu, rü nüxü̃ ningõgü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chaueneẽ Pa Chaurux, nüma ya Cori ya Ngechuchu ga guma namawa cuxcèx ngócü ga yexguma núma cuxũxgu, rü núma choxü̃ namu na wenaxãrü quidauchixü̃cèx, rü cuxna nanguxü̃cèx i Naãẽ i Üünexü̃ —ñanagürü. 18 Rü yexgumatama rü ñoma ṯacüchicutẽ́xerüü̃ naxẽtüwa ínayi, rü yexguma wenaxãrü meã nidauchixetü. Rü yexguma inachi ga Chauru, rü Ananíã ínanabaiexẽẽ. 19 Rü yemawena nachibü, rü wenaxãrü napora. Rü ñuxre ga ngunexü̃gu yexma Damacugu narüxã̱ũ̱x namaã ga yema yaxõgüxü̃ ga yexma ãchiü̃güxü̃.

Chauru rü Damacuwa nüxü̃ nixu ga Ngechuchuchiga

20 Rü yexguma inanaxügü ga Chauru ga ngutaquẽ́xepataü̃güwa nüxü̃ na yaxuchigaxü̃ na Ngechuchu yiĩxü̃ ya Tupana Nane. 21 Rü guxü̃ma ga yema nüxü̃ ĩnüẽxü̃ rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü, rü ñanagürügü: —¿Tama ẽ́xna ñaã yatü yiĩxü̃ ga Yerucharéü̃wa íyayauxü̃güxü̃ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃? ¿Rü tama ẽ́xna ñaãtama yiĩxü̃ ga yema núma ũxü̃ na ínayauxü̃ãxü̃cèx rü ñu̱xũchi paigüarü ãẽ̱xgacüxü̃tawa nagagüãxü̃cèx i duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃? —ñanagürügü. 22 Natürü ga Chauru rü guxü̃ ga ngunexü̃gu yexeraãcü tama namuü̃ãcüma nüxü̃ nixuchigaama ga ore ga Ngechuchuchiga. Rü inayanangeèxgüxẽẽ ga Yudíugü ga Damacuwa yexmagüxü̃, yerü meãma nanango̱xẽẽ na Cristu yiĩxü̃ ga Ngechuchu.

Chauru rü Yudíugü- chaxwa niña

23 Rü marü muxü̃ma ga ngunexü̃gü ngupetüguwena rü yema Yudíugü rü wüxigu nügümaã nagu narüxĩnüẽ na Chauruxü̃ yamèxgüxü̃cèx. 24 Natürü nüma ga Chauru rü nüxü̃ nacuáchiga ga na yamèxgüchaü̃ãxü̃. Rü yema Yudíugü rü ngunecü rü chütacü rü guma ĩãneãrü poxeguxü̃ãrü ĩã̱xgügu Chauruxü̃ nanèĩ̱xgüxü̃ na yamèxgüãxü̃cèx. 25 Natürü ga Chauruarü ngúexü̃gü rü chütacü rü wüxi ga pexchi ga tacügu guma ĩãneãrü poxeguxü̃tapü̱xétüwa ínanac̱ẖüxüetaü̃güama, rü yemaãcü niña ga Chauru.

Yerucharéü̃wa nayexma ga Chauru

26 Rü yexguma Yerucharéü̃wa nanguxgu ga Chauru, rü yema yaxõgüxü̃maã nangutaquẽ́xechaü̃. Natürü yema yaxõgüxü̃ rü nüxü̃ namuü̃ẽ, yerü nüma nüxü̃ nacuèxgügu rü tama aixcüma Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ. 27 Natürü Bernabé rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃tanüwa nanagaama. Rü yema ngúexü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü Cori ya Ngechuchuxü̃ na nadauxü̃ ga Chauru ga namawa, rü ñuxãcü Cori namaã na idexaxü̃. Rü nüxü̃ nixu ta ga ñuxãcü Damacuwa rü tama namuü̃ãcüma nüxü̃ na yaxuxü̃ ga Ngechuchuchiga. 28 Rü yemaãcü ga Chauru rü Yerucharéü̃gu narüxã̱ũ̱x. Rü yema ngúexü̃gü ga Tupana imugüxü̃tanügu naxã. Rü tama namuü̃ãcüma Cori ya Ngechuchuchigaxü̃ nixuchigü. 29 Rü yema Yudíugü ga Griégugawa idexagüxü̃maã nidexaxü̃ ga Chauru, rü Ngechuchuchigagu nügümaã nayaporagaexü̃. Natürü ga nümagü rü naxcèx nadaugüama ga ñuxãcü tá na yamèxgüãxü̃. 30 Rü yexguma nüxü̃ yacuèxãchitanügu ga yema togü ga yaxõgüxü̃, rü Checharéawa Chauruxü̃ nagagü. Rü yexguma yéma nangugügu rü wüxi ga wapurugu nayamuẽgü rü Tarsuwa naxũ. 31 Rü yexguma rü meãma nüxü̃ naxüpetü ga yema yaxõgüxü̃ ga guxü̃ma ga Yudéaanewa, rü Gariréaanewa rü Chamáriaanewa. Rü yexeraãcü meã nayaxõgüetanü rü aixcüma Tupana naxwèxexü̃ãcüma meã namaxẽ. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã nimuẽtanüãma ga yema yaxõgüxü̃.

Eneã rü narüme

32 Rü yexguma Pedru yema yaxõgüxü̃tanügu ixũãgüchigüxgu, rü yema Didágu ãchiü̃güxü̃ ga yaxõgüxü̃tanüwa rü ta nangu. 33 Rü yexma nüxü̃ nayangau ga wüxi ga yatü ga Eneã ga nae̱ga ga 8 ga taunecü norü pechicagu cacü, yerü nanaw̱ãĩxãchi. 34 Rü Pedru ñanagürü nüxü̃: —Pa Eneãx, Ngechuchu ya Cristu cuxü̃ narümexẽẽ. ¡Inachi rü namexẽẽ i cuxchapenüxü̃! —ñanagürü. Rü yexgumatama inachi. 35 Rü guxü̃ma ga yema Didácü̱̃ã̱xgü rü Charunacü̱̃ã̱xgü rü nüxü̃ nadaugü ga na inachixü̃ ga guma yatü, rü nüxü̃ narüxoe ga nacümagü ga chixexü̃, rü Cori ya Ngechuchuwe narüxĩ.

Wena imaxü̃ ga Dorca

36 Rü yexgumaü̃cüü ga ĩãne ga Yopewa rü iyexma ga wüxi ga Tupanaãxü̃́ yaxõ̱xcü ga ngecü ga Tabita ga ngĩe̱ga. Rü ngẽma nae̱ga i Griégugawa rü Dorca ñaxü̃chiga nixĩ. Rü ngĩma rü wüxi ga mecü iyixĩ ga ngĩrü üwa, rü guxü̃guma nüxü̃ irüngü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. 37 Rü yexgumaü̃cüü iyaḏaawe ga Dorca, rü iyu, rü ngĩmücügü nanamexẽẽ ga ngĩxĩne. Rü ĩpataarü daxũchiü̃wa yexmaxü̃ ga ucapugu nanaxügü ga ngĩxĩne. 38 Rü Yopearü ngaicamana nayexma ga guma ĩãne ga Didá ga Pedru nawa yexmane. Rü yema yaxõgüxü̃ ga Yopecü̱̃ã̱x rü nüxü̃ nacuèxgü ga Didáwa na nayexmaxü̃ ga Pedru. Rü naxcèx yéma nanamugü ga taxre ga yatü ñaxü̃maã: —¡Rü paxa toxcèx nuã naxũ! —ñaxü̃maã. 39 Rü yexguma ga Pedru rü nawe narüxũ. Rü yexguma ínanguxgu, rü yema ucapu ga yema yueta nawa yexmaxü̃wa nanagagü. Rü guxü̃ma ga yutegüxü̃ rü Pedruxü̃ ínachomaẽguãchi, rü naxauxe, rü nüxü̃ nayawégü ga yema naxchirugü ga Tabita nüxü̃́ íxüxü̃xü̃ ga yexguma namaü̃xgu. 40 Rü Pedru rü düxétüwa nanamugü ga guxü̃ma. Rü inacaxã́pü̱xü, rü nayumüxẽ. Rü ñu̱xũchi ngĩxcèx nadauegu ga yema yu̱xcü, rü ñanagürü: —Pa Tabitax, ¡Írüda! —ñanagürü. Rü yexguma rü iyadauchixetü, rü Pedruxü̃ idau, rü íirüto. 41 Rü yexguma ngĩxmẽ́xgu nayayauxãchi, rü ngĩxü̃ inachixẽẽ. Rü ñu̱xũchi naxcèx naca ga yema yaxõgüxü̃ rü yema yutegüxü̃, rü maxü̃xcü nüxü̃ ngĩxü̃ nawẽ́x. 42 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga Yopewa yexmagüxü̃ rü nüxü̃ nacuáchigagü ga yema. Rü Cori ga Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga muxü̃ma. 43 Rü muxü̃ma ga ngunexü̃ Yopegu narüxã̱ũ̱x ga Pedru napatagu ga Chimáũ ga naxchèxmüãrü paxẽẽwa puracüxü̃.

10

Pedru rü Cornériuchiga

1 Rü ĩãne ga Checharéawa nayexma ga wüxi ga yatü ga Cornériugu ãe̱gacü. Rü 100 ga Itáriaanecü̱̃ã̱x ga churaragüarü capitáü̃ nixĩ. 2 Rü nüma nixĩ ga wüxi ga yatü ga meãma Tupanaãxü̃́ yaxõcü. Rü wüxigu namèxmaã rü naxãcügümaã Tupanaxü̃ nangechaü̃gü. Rü mucüma ga norü dĩẽrumaã nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga duü̃xü̃gü ga Yudíugü ga ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. Rü guxü̃guma nayumüxẽ rü Tupanamaã nidexa. 3 Rü wüxi ga ngunexü̃ ga yexguma tomaẽ̱xpü̱xarü orawa nanguxchaü̃gu ga yáuanecü, rü nango̱xetü. Rü meãma nüxü̃ nadau ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga yema ucapu ga nawa nayexmaxü̃gu ücuxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Cornériux —ñanagürü. 4 Natürü nüma ga Cornériu rü meãma nüxü̃ nadawenü, rü poraãcü namuü̃ãcüma nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Ṯacü cunaxwèxe, Pa Corix? —ñanagürü. Rü nanangãxü̃ ga yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü: —Curü yumüxẽgü rü Tupana marü cuxü̃́ nüxü̃ naxĩnü, rü cumaã nataãẽ na ñuxãcü nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ i duü̃xü̃gü i ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. 5 —¡Rü chanaxwèxe i Yopewa cunamugü i ñuxre i yatügü na naxcèx yacagüxü̃cèx i wüxi i yatü i Chimáũ i Pedrugu ãe̱gaxü̃! 6 —Rü to i Chimáũ i naxchèxmüãrü paxẽẽwa puracüxü̃patawa nangẽxma rü ngẽxma nape. Rü yima napata rü taxtü i taxü̃cutüwa nangẽxma —ñanagürü. 7 Rü yexguma nüxna iyanatau̱xgu ga yema orearü ngeruü̃ ga namaã yéma idexaxü̃, rü Cornériu rü naxcèx naca ga taxre ga norü puracütanüxü̃ rü wüxi ga churara ga meã naga ĩnüxü̃ ga meã Tupanaãxü̃́ yaxõxü̃. 8 Rü namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema nüxü̃ nadauxü̃, rü ñu̱xũchi Yopewa nanamugü. 9 Rü moxü̃ãcü ga yexguma namagu naxĩyane rü marü Yopexü̃ yangaicagügu ga yema duü̃xü̃gü ga Cornériu yéma mugüxü̃, rü Pedru rü daxũ naxĩ ga ĩpataétüwa na yéma nayumüxẽxü̃cèx. Rü tocuchiarü oragu nixĩ ga yexguma. 10 Rü nataiya, rü nüxü̃́ nachi̱xéga ga na nachibüxü̃. Rü yexguma norü õna ínaxügüyane, rü nango̱xetü ga Pedru. 11 Rü nüxü̃ nadau ga na yango̱xnaxü̃ ga naãnetüwe, rü yéma ínarüxĩ ga wüxi ga naxchiru ga ñoma wüxi ga taxü̃ ga naxchápenüü̃rüü̃ ixĩxü̃. Rü norü ãgümücüpẽ́xewa naxãtü̱xü rü yemaãcü ínarüc̱ẖüxüe ñu̱xmata ñaxtüanewa nangu. 12 Rü yemagu ínarüc̱ẖüxüewetaxü̃ ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga naẽxü̃gü, rü ãxtapegü, rü werigü. Rü yema naxchápenüü̃wa nayexma ta ga ṯacü ga tama nangõ̱xgüxü̃ ga Yudíugü. 13 Rü Pedru nüxü̃ naxĩnü ga Tupanaga ga nüxü̃ ñaxü̃: —Pa Pedrux ¡Inachi, rü ta imèx, rü nangõ̱x! —ñaxü̃. 14 Rü Pedru nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Taxucürüwa nixĩ, Pa Corix, erü taguma chanangõ̱x i ṯacü i toxcèx ãũãchixü̃ —ñanagürü. 15 Rü yexguma ga yema Tupanaga, rü wenaxãrü ñanagürü: —Ngẽma choma chamexẽẽxü̃ rü tama name i ãũãchi nüxü̃ cuwogü —ñanagürü. 16 Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna yemaãcü nangupetü. Rü yexguma wenaxãrü daxũ nac̱ẖüxnagü ga yema naxchápenüü̃ namaã ga guxü̃ma ga nawa yexmagüxü̃. 17 Rü poraãcü nagu narüxĩnü ga Pedru ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema nüxü̃ nadauxü̃ ga yexguma nango̱xetügu. Rü yemagu ínaxĩnüyane, rü guma ĩpataèxwa nangugü ga yema yatügü ga Cornériu yéma mugüxü̃ ga naxcèx íicaetanüxü̃ ga Chimáũpata. 18 Rü yéma naxcèx ínacagü rü aixcüma yexma nape ga wüxi ga yatü ga Chimáũ ga Pedrugu ãe̱gaxü̃. 19 Rü Pedru nagu írüxĩnüyane ga yema nüxü̃ nadauxü̃ ga yexguma nango̱xetügu, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽãgü nixĩ i tomaẽ̱xpü̱x i yatügü i cuxcèx daugüxü̃. 20 —¡Inachi, rü írüxĩ, rü tama cuxoegaãẽãcüma nawe rüxũ! Erü choma nixĩ i núma chanamugüxü̃ —ñanagürü. 21 Rü yexguma naxcèx ínarüxĩ ga Pedru, rü ñanagürü nüxü̃ ga yema yatügü: —Choma nixĩ i chauxcèx pedaugüxü̃. ¿Rü ṯacüwa nuã pexĩ? —ñanagürü. 22 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Capitáü̃ ya Cornériuxü̃tawa ne taxĩ rü nüma nixĩ i nuã toxü̃ namugüxü̃. Rü wüxi ya yatü ya mecü nixĩ, rü Tupanaxü̃ nangechaü̃. Rü guxü̃ma i Yudíugü nüxü̃ nangechaü̃ i nümax. Rü wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x nanamu na cuxcèx toxü̃ yacaxẽẽxü̃cèx ga Cornériu rü napatawa cuxũxü̃cèx rü nüxü̃ na naxĩnüxü̃cèx i curü ore —ñanagürügü. 23 Rü yexguma nanachocuxẽẽ ga Pedru, rü yexma nanapegüxẽẽ ga yema chütaxü̃gu. Rü moxü̃ãcü inaxĩãchi rü nawe narüxũ ga Pedru. Rü ínayaxümücügü ga ñuxre ga Yopecü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃. 24 Rü moxü̃ãcü Checharéawa nangugü ga ngextá Cornériu ínanguxẽẽxü̃wa namaã ga guxü̃ma ga natanüxü̃gü rü namücügü ga nüxü̃ nangechaü̃güxü̃ ga nüxna naxuxü̃. 25 Rü yexguma Cornériupatawa nanguxgu ga Pedru, rü ĩã̱xtüwa naxcèx naxũ ga Cornériu, rü Pedrupẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü, rü nüxü̃ nicuèxüü̃. 26 Natürü ga Pedru rü inanachixẽẽ rü ñanagürü: —¡Inachi! Rü choma rü ta cuxrüü̃ duü̃xü̃mare chixĩ rü tama Tupana chixĩ —ñanagürü. 27 Rü nügümaã yadexagüãcüma wüxigu nichocu. Rü Pedru yéma namaã inayarüxũ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yexma ngutaquẽ́xegüxü̃. 28 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü nüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yexma ngutaquẽ́xegüxü̃: —Pema nüxü̃ pecuèx i toma i Yudíugücèx rü nangẽxma i torü mugü i toxna nachu̱xuxü̃ na pemaã tangutaquẽ́xegüxü̃, rü pepatagu na tachocuxü̃. Natürü Tupana choxü̃ nango̱xetüxẽẽ rü choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na tama namexü̃ na ngẽmaãcü nagu na charüxĩnüxü̃ pemaã. 29 Rü ngẽmacèx tama chaxoõcüma núma chaxũ i ngẽxguma chauxcèx pengemagu. Rü ñu̱xma rü chanaxwèxe i chomaã nüxü̃ pixu na ṯacücèx chauxcèx pengemaxü̃ —ñanagürü. 30 Rü Cornériu nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Marü ãgümücü i ngunexü̃ nangupetü ga ñúxgumaãcü ga tomaẽ̱xpü̱xarü oragu ga yáuanecü, rü nuã chopatawa chayumüxẽ erü guxü̃guma ngẽmaãcü chanaxü. Rü yexguma chayumüxẽgu rü chango̱xetü, rü chauxcèx nango̱x ga wüxi ga yatü ga iy̱aurachirucüüxü̃. 31 —Rü ñanagürü choxü̃:

“Pa Cornériux, Tupana marü nüxü̃ naxĩnü i curü yumüxẽ rü cumaã nataãẽ na ñuxãcü nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃ i duü̃xü̃gü i ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃. 32 —¡Rü Yopewa namugü i ñuxre i yatügü na naxcèx yacagüxü̃cèx i Chimáũ i Pedrugu ãe̱gaxü̃! Rü to i Chimáũ i naxchèxmüãrü paxẽẽwa puracüxü̃patagu pexü̃. Rü yima napata rü taxtü i taxü̃cutüwa nangẽxma”, ñanagürü choxü̃. 33 Rü yemacèx rü yexgumatama paxa cuxcèx yéma chanamugü, rü cuma rü mexü̃ toxcèx cuxü erü núma cuxũ. Rü ñu̱xma i guxãma i toma rü Tupanapẽ́xewa tangẽxmagü. Rü nüxü̃ taxĩnüẽchaü̃ i gux-ü̃ma i ngẽma ore i Cori namaã núma cuxü̃ muxü̃ na tomaã nüxü̃ quixuxü̃cèx —ñanagürü ga Cornériu.

Pedru rü Cornériupatawa nüxü̃ nixu ga Ngechuchuchiga

34 Rü yexguma inanaxügü ga Pedru ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —Ñu̱xma waxi nixĩ i nüxü̃ chacuáxü̃ na Tupanacèx nawüxiguxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü erü nüma rü aixcüma guxãxü̃ma nangechaü̃. 35 —Rü nüma rü wüxichigü i nachiü̃ãnewa nanade i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ngechaü̃güxü̃ rü mexü̃ ügüxü̃. 36 —Rü nüma ga Tupana rü Yudíugütanüwaxíra nanamu ga norü ore rü marü nüxü̃ nixu na tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ i tórü pecadugü i ngẽxguma Cristu ya guxããrü Cori ixĩcüaxü̃́ yaxõgügu. 37 —Pema rü meãma nüxü̃ pecuèx na ṯacü ngupetüxü̃ ga guxü̃wama ga Yudíugüarü naãnewa. Rü noxri ga Cuáü̃ rü nüxü̃ nixu na Tupana naxwèxexü̃ na ínabaiü̃xü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaanewa inanaxügü ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ore i mexü̃. 38 —Rü pema nüxü̃ pecuèx ga ñuxãcü Tupana na naporaxẽẽxü̃ ga Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x yerü nüxna nanaxã ga Naãẽ i Üünexü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü mexü̃ naxü ga yema íyaxũgüxü̃wa, rü nanameẽxẽẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga ngoxoã̱xgüxü̃. Rü yemaãcü nanaxü yerü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 39 —Rü toma nixĩ ga nüxü̃ tadaugüxü̃ rü nüxü̃ tixuchigaxü̃ i guxü̃ma ga naxüxü̃ ga Ngechuchu ga Yudéaanewa rü Yerucharéü̃ãrü ĩãnewa. Rü yemawena rü nayamèxgü rü curuchawa nayapotagü. 40 —Natürü ga Tupana rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ ngupetügu rü wena nanamaxẽẽ rü toxcèx nanango̱xẽẽ. 41 —Natürü tama guxü̃ ga duü̃xü̃gücèx nango̱x. Rü toxcèxicatama nango̱x ga toma ga ü̃pamama Tupana toxü̃ dexe na nüxü̃ tixuxü̃cèx i Ngechuchuchiga. Rü yexguma marü yuwa ínadaxguwena rü namaã tachibüe rü namaã taxaxegü. 42 —Rü nümatama ga Ngechuchu toxü̃ nimugü na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃cèx na Tupana marü ãẽ̱xgacüxü̃ yangucuchixẽẽxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃güarü ngugüruü̃ na yiĩxü̃cèx. Rü nüma ya Ngechuchu nixĩ i tórü maxü̃xü̃ nangugüxü̃, rü nüma tá nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gü i maxẽxü̃ rü yuexü̃xü̃ yacagüxü̃ naxcèx i norü maxü̃chiga. 43 —Rü ü̃pamamatama guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü Ngechuchuchiga nidexagü, rü ñanagürügü:

“Rü nüma tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i norü pecadugü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃”,

ñanagürügü.

Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa nangu

44 Rü yexguma íyadexayane ga Pedru, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna nangu ga guxü̃ma ga yema yéma irüxĩnüẽxü̃ ga yema ore. 45 Rü yema yaxõgüxü̃ ga Yudíugü ga Pedrumaã yéma ĩxü̃, rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü yerü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxna rü ta nangu ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 46 Rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga to ga nagawachigü na yadexagüxü̃, rü Tupanaxü̃ na yacuèxüü̃güxü̃. 47 Rü yexguma ga Pedru rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna nangẽxmaxü̃ i texé na nüxna nachu̱xuxü̃ i na ínabaiü̃xü̃ i ñaã duü̃xü̃gü i marü taxrüü̃ Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna nguxü̃? —ñanagürü. 48 Rü nanamu na Ngechuchu ya Cristuégagu na ínabaiü̃xü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga yexwaca yaxõgüxü̃. Rü yexguma Pedruxü̃ nacèèxü̃gü na yexma naxã́ũxü̃cèx ga ñuxre ga ngunexü̃.

11

Pedru rü Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃ ga yaxõgüxü̃maã nüxü̃ nixu ga ṯacü na ngupetüxü̃ ga Checharéawa

1 Rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ ga Yudéagugüxü̃, rü nüxü̃ nacuáchigagü na yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü ta nayauxgüãxü̃ ga Tupanaãrü ore. 2 Natürü yexguma Yerucharéü̃wa nanguxgu ga Pedru, rü ñuxre ga Yudíugü ga yaxõgüxü̃ rü Pedruxü̃ nixugüe. 3 Rü ñanagürügü: —¿Rü tü̱xcüü̃ natanüwa cuxũ i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü namaã cuchibü? —ñanagürügü. 4 Rü Pedru meãma namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga ṯacü na ngupetüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 5 —Choma rü Yopearü ĩãnewa chayexma, rü yexguma íchayumüxẽyane, rü chango̱xetü. Rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga naxchápenüü̃rüü̃ ixĩxü̃ ga norü ãgümücüpẽ́xewa ãtü̱xüxü̃ ga írüc̱ẖüxüexü̃ ñu̱xmata chauxü̃tawa nguxü̃. 6 —Rü meãma nüxü̃ chadawenü na nüxü̃ chadauxü̃cèx na ṯacü yexmaxü̃ ga aixepewa. Rü nüxü̃ chadau ga naxü̃nagü ga ixãgümücüparaxü̃ rü naẽxü̃gü ga idüraexü̃, rü ãxtapegü rü werigü. Rü yema naxchápenüü̃wa nayexma ta ga ṯacü ga tama ingṍxü̃, erü taxcèx i yixema i Yudíugü rü naxãũãchi. 7 —Rü nüxü̃ chaxĩnü ta ga Tupanaga ga choxü̃ ñaxü̃:

“¡Inachi! Pa Pedrux. ¡Rü ta imèx, rü nangõ̱x!” ñaxü̃. 8 —Natürü choma chanangãxü̃, rü ñacharügü:

“Taxucürüwa nixĩ, Pa Corix, erü taguma chanangõ̱x i ṯacü i toxcèx ãũãchixü̃”, ñacharügü. 9 —Rü yexguma wenaxãrü ñanagürü choxü̃ ga yema Tupanaga ga daxũwa inaxũxü̃:

“Ngẽma choma i Tupana chamexẽẽxü̃, rü tama name i ãũãchi nüxü̃ cuwogü”, ñanagürü. 10 —Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna yemaãcü nangupetü, rü yexguma wenaxãrü daxũ nac̱ẖüxnagü ga yema naxchápenüü̃ namaã ga guxü̃ma ga nawa yexmagüxü̃. 11 —Rü yexgumatama guma ĩ ga nawa chayexmanewa nangugü ga tomaẽ̱xpü̱x ga yatügü ga Checharéawa ne mugüxü̃ ga chauxcèx daugüxü̃. 12 —Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ choxü̃ namu na nawe charüxũxü̃cèx woo tama Yudíugü na yixĩgüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Rü chomaã ta yéma naxĩ ga ñaã 6 ga yaxõgüxü̃. Rü napatawa tangugü ga guma yatü ga Cornériu, rü yexma tachocu. 13 —Rü tomaã nüxü̃ nixu ga ñuxãcü na napatawa nüxü̃ nadauxü̃ ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga yexma chixü̃ ga ñaxü̃ nüxü̃:

“¡Yopewa namugü i yatügü na naxcèx yacagüxü̃cèx i Chimáũ i Pedrugu ãe̱gaxü̃! 14 —Rü nüma tá cumaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü tá cuma rü guxü̃ i cupatagugüxü̃maã penayaxuxü̃ i perü maxü̃ i taguma gúxü̃”, ñanagürü nüxü̃. 15 —Rü yexguma ichanaxügügu ga na chidexaxü̃, rü nüxna nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃, yexgumarüü̃ ga noxri tüxna nanguxgurüü̃. 16 —Rü yexguma ga choma rü nüxna chacuèxãchi ga Cori ya Ngechuchuarü ore ga yexguma ñaxgu:

“Rü aixcüma nixĩ ga Cuáü̃ ga dexáwamare ínabaiü̃xẽẽãxü̃, natürü i pema rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tá pexna nangu”, ñaxgu. 17 —Rü pema nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü Tupana tüxna nanguxẽẽxü̃ ga Naãẽ i Üünexü̃ i yixema na Cori ya Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü ñu̱xma na taxrüü̃ Tupana yema duü̃xü̃güna nanguxẽẽxü̃ ga Naãẽ i Üünexü̃, ¿rü ñuxũcürüwa i choma i nüxü̃ chaxoxü̃ na naga chaxĩnüxü̃ ya Tupana? —ñanagürü ga Pedru. 18 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x, rü nachianegümare. Rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü ñanagürügü: —Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na Tupana tüxü̃ dexü̃ ya yíxema woo tama Yudíugü ixĩgüxe. Rü ngẽxguma nüxü̃ tarüxoegu i tümaãrü chixexü̃ rü Tupanacèx tadaugügu, rü nüma tüxna nanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürügü.

Yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃chiga

19 Rü yexguma Etébaü̃xü̃ yamèxgüguwena, rü norü uwanügü poraãcü nawe ningẽxü̃tanü ga yema yaxõgüxü̃. Rü yemacèx nügü nawoone. Rü Peníchiawa, rü Chiprewa rü Aü̃tioquíawa nabuxmü. Rü yéma nüxü̃ nixugüe ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchuchiga. Natürü Yudíugümaãxĩcatama nüxü̃ nixugüe ga yema ore rü tama ga togümaã. 20 Natürü yéma Aü̃tioquíawa nangugü ta ga ñuxre ga togü ga yaxõgüxü̃ ga Chíperecü̱̃ã̱x, rü Chirenecü̱̃ã̱x. Rü nümagü rü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã rü ta nüxü̃ nixugüe ga ore i mexü̃ i Cori ya Ngechuchuchiga. 21 Rü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽ, rü nanaporaexẽẽ. Rü yemacèx muxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü nüxü̃ narüxoe ga nuxcümaü̃xü̃ ga nacümagü, rü Cori ya Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. 22 Rü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃, rü Aü̃tioquíawa nanamugü ga Bernabé. 23 Rü yexguma yéma nanguxgu ga Bernabé, rü nüxü̃ nadau ga ñuxãcü Tupana nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x, rü poraãcü namaã nataãẽ. Rü nayaxucu̱xẽgü ga guxü̃ma na meãma Cori ya Ngechuchuwe naxĩãmaxü̃cèx, rü taguma nüxü̃ naxoexü̃cèx. 24 Yerü nüma ga Bernabé rü wüxi ga yatü ga mecü nixĩ. Rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nawa nayexma, rü napora ga norü õwa. Rü yemacèx muxũchixü̃ma ga duü̃xü̃gü rü Cori ya Ngechuchucèx naxĩ rü nüxü̃́ nayaxõgü. 25 Rü yemawena ga Bernabé rü Tarsuwa naxũ na Chaurucèx yadauxü̃cèx. 26 Rü yexguma nüxü̃ iyangauxgu, rü Aü̃tioquíawa nanaga. Rü wüxi ga taunecü wüxiwa yéma nayexmagü namaã ga yema yaxõgüxü̃. Rü nanangúexẽẽ ga muxũchixü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü Aü̃tioquíawa nixĩ ga inaxügüxü̃ ga duü̃xü̃gü na Cristutanüxü̃maã na naxugüãxü̃ ga yema yaxõgüxü̃. 27 Rü yexgumaü̃cüü Yerucharéü̃wa ne naxĩ ga ñuxre ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü Aü̃tioquíawa naxĩ. 28 Rü natanüwa nayexma ga wüxi ga orearü uruü̃ ga Agabu ga nae̱ga. Rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃. Rü yema ngutaquẽ́xewa rü inachi ga Agabu rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nanamu ga na yadexaxü̃, rü ñanagürü: —Wüxi i taiya i taxü̃ tá ínangu i guxü̃ i ñaã nachiü̃ãnewa —ñanagürü. Rü aixcüma ínangu ga yema taiya ga yexguma Cáudiu ãẽ̱xgacü ixĩxgu. 29 Rü yexguma ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃, rü marü wüxigu nagu narüxĩnüẽ na yéma ngĩxü̃ namugüxü̃cèx ga dĩẽru na nüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx ga yema yaxõgüxü̃ ga Yudéaanegu ãchiü̃güxü̃. Rü wüxichigü ngĩxü̃ inaxã ga dĩẽru yexgumarüü̃ ga ñuxre ga nüxü̃́ yexmacü. 30 Rü yemaãcü nanaxügü, rü Bernabé rü Chaurumaã yéma ngĩxü̃ namugü ga yema dĩẽru naxcèx ga yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ga Yudéaanewa yexmagüxü̃.

12

Ãẽ̱xgacü ga Erode rü Chaü̃tiáguxü̃ nimèx rü Pedruxü̃ napoxcu

1 Rü yexgumaü̃cüü inanaxügü ga ãẽ̱xgacü ga Erode ga na ínayauxü̃ãxü̃ ga ñuxre ga yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x na napoxcuexü̃cèx. 2 Rü norü churaragüxü̃ namu na taramaã Chaü̃tiágu ga Cuáü̃ẽneẽxü̃ yamèxgüxü̃cèx. 3 Rü yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu ga Erode ga norü me na yiĩxü̃ ga Yudíugü ga yema na naxüxü̃, rü norü churaragüxü̃ namu na Pedruxü̃ rü ta yayauxgüxü̃cèx. Rü yema nangupetü ga Yudíugüarü peta ga Üpetüchigagu ga yexguma pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nangõ̱xgügu. 4 Rü yexguma Pedruxü̃ yayauxgügu, rü poxcupataü̃gu nayatèxcuchi. Rü ñu̱xũchi ga Erode rü nanamu ga ãgümücütücumü ga norü churaragü na nüxna nadaugüxü̃cèx. Rü wüxitücumüwachigü rü nayexma ga ãgümücü ga churaragü. Rü yemaãcü nanaxü ga Erode, yerü nagu narüxĩnü ga yema petawena guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa na nagaãxü̃cèx na yamèxgüãxü̃cèx. 5 Rü yemaãcü ga Pedru rü poxcupataü̃wa nayexma rü churaragü rü meãma nüxna nadaugü. Natürü ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x rü poraãcü nayumüxẽgü, rü Tupanana naxcèx nacagü.

Tupana rü Pedruxü̃ ínanguxuchixẽẽ ga poxcupataü̃wa

6 Rü yematama ga chütaxü̃gu naxü̃pa ga yema ngunexü̃ ga Erode duü̃xü̃güpẽ́xewa nagaxchaü̃xü̃, rü taxre ga churaragüarü ngãxü̃wa nape ga Pedru. Rü taxre ga cadenamaã ninèĩ̱xgüchacüü. Rü togü ga churaragü ga dauxü̃taexü̃ nüxna nadaugü ga poxcupataü̃ãrü ĩã̱x. 7 Rü ngürüãchi yema poxcupataü̃wa nango̱x ga wüxi ga orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga Coriarü. Rü poraãcü nangóone ga guma poxcupataü̃wa. Rü yema orearü ngeruü̃ Pedruxü̃ nacu̱xagü, rü nanaḇaixãchixẽẽ. Rü ñanagürü: —¡Paxama írüda! —ñanagürü. Rü yexgumatama íniwẽgü ga guma cadena ga Pedru namaã inèĩ̱xgüchacüücü. 8 Rü Pedruxü̃ ñanagürü ga yema orearü ngeruü̃: —¡Rü icu̱xcuchichiru rü nacuaixcu i curü chapatu! —ñanagürü. Rü yemaãcü nanaxü ga Pedru. Rü ñanagürü ta: —¡Rü icu̱xcuchi i curü gáuxü̃chiru, rü chowe rüxũ! —ñanagürü. 9 Rü nawe narüxũ ga Pedru. Rü tama nüxü̃ nacuèx ga aixcüma na yiĩxü̃ ga yema orearü ngeruü̃ namaã üxü̃. Rü naxcèx rü nango̱xetümare. 10 Rü nüxü̃ nachopetü ga nüxĩraü̃xü̃ ga dauxü̃taexü̃, rü ñu̱xũchi ga yema to ga dauxü̃taexü̃. Rü yexguma nawa nangugügu ga yema ĩã̱x ga áchumenèxãnaxcèx ga ítamü̃waama üxü̃, rü nüẽchama niwãxna. Rü ínachoxü̃. Rü yexguma marü wüxi ga ítamü̃ inaxĩxgu, rü nüxna inayarütaxu ga yema orearü ngeruü̃. 11 Rü yexguma nüxü̃ nicuèxãchi ga Pedru, rü nügümaã ñanagürü: —Ñu̱xma waxi i nüxü̃ chacuáxü̃ na aixcüma Cori ya Tupana núma namuxü̃ i norü orearü ngeruü̃ na Erodemẽ́xẽwa choxü̃ napuxü̃, rü nawa choxü̃ ínanguxuchixẽẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma chomaã naxügüchaü̃xü̃ i ngẽma Yudíugü i tama yaxõgüxü̃ —ñanagürü. 12 Rü yexguma yemaxü̃ yacuèxãchigu ga Pedru, rü ngĩpatawa naxũ ga wüxi ga ngecü ga Maríagu ãe̱gacü. Rü ngĩma iyixĩ ga Cuáü̃ Marcu naẽ. Rü yéma nangutaquẽ́xegü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yumüxẽgüxü̃. 13 Rü ĩã̱xtüarü poxeguxü̃ãrü ĩã̱xwa, rü: —Tu tu tu —ñanagürü ga Pedru. Rü wüxi ga pacü ga Rode ga ngĩe̱ga íiyadau. 14 Rü yexguma nagawa nüxü̃ nacuèxgu ga na Pedru yiĩxü̃, rü ngĩrü taãẽmaã rü íiyañamare na nüxü̃ yanaxuxü̃ ga na Pedru yiĩxü̃ ga ĩã̱xtüarü ĩã̱xgu chicü. Rü tama iyawãxna ga ĩã̱x. 15 Rü yema yexmagüxü̃ rü: —Cungẽãẽmare —ñanagürügü ngĩxü̃. Natürü ngĩma rü: —Aixcüma nixĩ —ngĩgürügü. Rü yexguma ñanagürügü: —Maneca tama nüma nixĩ. Rü norü dauruü̃ i daxũcü̱̃ã̱xmare nixĩ —ñanagürügü. 16 Natürü ga Pedru rü yoxni ĩã̱xwa: —Tu tu tu —ñanagürüama. Rü yexguma naxcè x yawãxnaãgu rü nüxü̃ nadaugügu ga Pedru na yiĩxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü. 17 Natürü nüma naxunagümẽ́xẽ, rü naxmẽ́xmaã nayanachianexẽẽgü. Rü namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü Cori ínanguxuchixẽẽxü̃ ga poxcupataü̃wa. Rü ñanagürü ta: —¡Chaü̃tiágumaã rü ngẽma togü i yaxõgüxü̃maã nüxü̃ pixu i ngẽma ore! —ñanagürü. Rü yexguma inaxũãchi, rü toxnamana naxũ. 18 Rü yexguma yangunegu, rü yema churaragü ga poxcupataü̃wa dauxü̃taegüxü̃ rü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽgü yerü tama nüxü̃ nacuèxgü ga ṯacü na ngupetüxü̃ namaã ga Pedru. 19 Rü yemacèx ga Erode rü yema churaragüxü̃ namu na Pedrucèx yadaugüxü̃cèx. Rü yexguma taxuxü̃ü̃ma iyangaugügu, rü Erode rü yema churaragügutama nananguxẽẽ na nayuexü̃cèx. Rü yemawena ga Erode rü ínaxũxü̃ ga Yudéaanewa, rü Checharéagu nayaxãchiü̃.

Nayu ga Erode

20 Rü Erode rü namaã nanu ga Tirucü̱̃ã̱xgü rü Chi-dã́ũcü̱̃ã̱xgü. Natürü ga yema Tirucü̱̃ã̱xgü rü Chidã́ũcü̱̃ã̱xgü rü naxcèx nadaugü na ñuxãcü Erodexü̃ nangüxmüxẽẽgüxü̃, yerü Erodechiü̃ãnewa nixĩ ga nayauxgüãxü̃ ga nabü. Rü yemacèx wüxi ga Erodearü duü̃xü̃ ga ãẽ̱xgacü ga Batumaã naxãmücügü na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na Erodemaã yadexagüxü̃cèx. 21 Rü Erode rü namaã inaxuneta ga wüxi ga ngunexü̃ na namaã yadexaxü̃cèx. Rü yexguma yema ngunexü̃ ga nagu inaxunetaxü̃wa nanguxgu, rü yema Tirucü̱̃ã̱x rü Chidã́ũcü̱̃ã̱x rü Erodexü̃tawa nangugü. Rü nicu̱xcuchi ga Erode ga norü ãẽ̱xgacüchiru, rü norü tochicaxü̃wa narüto, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga norü ore. 22 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü tagaãcü ñanagürügü: —Ñaã ãẽ̱xgacü rü tama duü̃xü̃ãrü dexarüü̃ nixĩ i norü dexa, natürü ñoma Tupanaãrü dexarüü̃ nixĩ —ñanagürügü. 23 Rü Erode rü yema duü̃xü̃güarü oremaã nataãẽ, rü tama Tupanaxü̃ nicuèxüü̃chaü̃ ga ñuxãcü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽxü̃. Rü yemacèx wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü yexgumatama Erodexü̃ niḏaawexẽẽ. Rü õxmigü nanangõ̱x, rü yemamaã nayu. 24 Natürü yema yaxõgüxü̃ rü yexeraãcü guxü̃wama nüxü̃ nixugüe ga Cori ga Tupanaãrü ore. Rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü. 25 Rü yexguma marü yanguxẽẽãgu ga norü puracü ga Chauru rü Bernabé, rü ínachoxü̃ ga Yerucharéü̃wa, rü wenaxãrü Aü̃tioquíacèx nawoegu. Rü nayagagü ga Cuáü̃ Marcu.

13

Bernabé rü Chauru rü inanaxügüe ga to ga nachiü̃ãnewa na nangegüãxü̃ ga Tupanaãrü ore

1 Rü yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíawa yexmagüxü̃tanüwa rü nayexma ga ñuxre ga yatügü ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü ñuxre ga yatügü ga Tupanaãrü orewa ngu̱xẽẽtaegüxü̃. Rü yematanüwa nayexma ga Bernabé, rü Chimáũ ga Waxwegu ãe̱gaxü̃, rü Dúchiu ga Chirenecü̱̃ã̱x, rü Manae̱ ga wüxigu ãẽ̱xgacü ga Erodemaã yaexü̃, rü Chauru. 2 Rü wüxi ga ngunexü̃ ga yexguma Coricèx ínangutaquẽ́xegügu rü tama nachibüeãcüma ínayumüxẽgüguyane, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü ñanagürü nüxü̃: —¡Choxna penamugü i Chauru rü Bernabé na naxügüãxü̃cèx i ngẽma puracü i choma nawa chanamugüchaü̃xü̃! —ñanagürü. 3 Rü yexguma nüxü̃ nachauegu ga tama nachibüeãcüma na nayumüxẽgüxü̃, rü Chauru rü Bernabéétügu naxümẽ́xgü ga yema yaxõgüxü̃, rü ñu̱xũchi inanamuãchitanü na naxügüãxü̃cèx ga Tupanaãrü puracü.

Chiprewa naxĩ ga Bernabé rü Chauru

4-5 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü inanamuãchitanü ga Bernabé rü Chauru. Rü ĩãne ga Cheúchiawa naxĩ, rü gumaãrü türewa inaxĩãchi, rü capaxũ ga Chiprewa naxĩ. Rü Cuáü̃ Marcu nawe narüxũ na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Rü yexguma Charamína ga ĩãneãrü türewa nangugügu, rü inanaxügüe ga nüxü̃ na yaxugüxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃güwa. 6 Rü guxü̃gu nixĩãgütanü ga yema capaxũwa ñu̱xmata Papu ga ĩãnewa nangugü. Rü yéma namaã inayarüxĩ ga wüxi ga Yudíu ga yuüxü̃ ga Barechúgu ãe̱gaxü̃. Rü nüma rü wüxi ga idoratèxáxü̃ nixĩ yerü nügü yaxuxgu rü aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ. 7 Rü nayexma ga yema capaxũãrü ãẽ̱xgacü ga Chérquiu Paurugu ãe̱gaxü̃. Rü nüma nixĩ ga wüxi ga yatü ga meã naãẽxü̃ cuácü. Rü yema yuüxü̃ rü guma ãẽ̱xgacüarü ngü̃xẽẽruü̃ nixĩ. Rü nüma ga ãẽ̱xgacü rü norü duü̃xü̃güxü̃ namu na Chauru rü Bernabécèx yacagüxü̃cèx, yerü nüxü̃ naxĩnüchaü̃ ga Tupanaãrü ore. 8 Natürü yema yuüxü̃ ga Griégugawa Erimínugu ãe̱gaxü̃, rü Chauru rü Bernabéna nayanuxü̃ na Tupanaãrü orexü̃ yaxugüxü̃. Yerü tama nanaxwèxe na yaxõõxü̃ ga guma ãẽ̱xgacü. 9-10 Natürü ga Chauru ga Paurugu ta ãe̱gaxü̃, rü aixcüma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa nayexma. Rü nüma ga Pauru rü meãma nüxü̃ nadawenü ga yema yuüxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Idoratèxáxü̃ Pa ngoxo Nanex, cuma rü chixexü̃xicatama cuxüxchaü̃, rü naxchi cuxai i guxü̃ma i mexü̃. ¿Ñuxgura tá ta i nüxü̃ curüxoxü̃ na ícuyatóxẽẽxü̃ i Cori ya Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃? 11 —Ñu̱xmatátama cuxü̃ napoxcu ya Cori ya Tupana. Rü tá cungexetü, rü ñuxre i ngunexü̃gu rü tãũtáma nüxü̃ cudau ya üèxcü —ñanagürü. Rü yexgumatama naxcèx naxẽãnexü̃chi ga yema yuüxü̃, rü naxmẽ́xmaã nadaugü na texé naxmẽ́xgu yayauxãchixü̃cèx rü namaã ítixũxü̃cèx. 12 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga yema capaxũãrü ãẽ̱xgacü rü nayaxõ ga Tupanaãrü ore, yerü namaã naḇaixãchiãẽ ga yema Pauru rü Bernabé nüxü̃ ngu̱xẽẽxü̃ ga Cori ya Tupanachiga.

Pauru rü Bernabé rü Pichídiaanewa yexmane ga ĩãne ga Aü̃tioquíawa nangugü

13 Rü Papuwa inaxĩãchi ga Pauru namücügümaã rü nixãü̃ ga taxtü ga taxü̃wa. Rü Pérupe ga ĩãnewa nangugü ga Paü̃píriaanewa. Natürü yéma nüxna naxo ga Cuáü̃ Marcu, rü Yerucharéü̃cèx nataegu. 14 Rü Pérupewa inaxĩãchi ga Pauru rü Bernabé rü ĩãne ga Aü̃tioquíawa nangugü ga Pichídiaanewa. Rü yéma rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃gu nachocu, rü yéma narütogü natanüwa ga yema íngutaquẽ́xegüxü̃. 15 Rü yema ngutaquẽ́xewa rü nüxü̃ nadaumatügü ga Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃. Rü yemawena, rü guma ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü Bernabé rü Pauruna nacagü, rü ñanagürügü: —Pa Toeneẽgüx, ngẽxguma pexü̃́ nangẽxmagu i perü ore i taãẽxẽẽruü̃ i toxcèx rü marü name i ñu̱xma tomaã nüxü̃ pixu —ñanagürügü. 16 Rü yexguma inachi ga Pauru, rü naxunagümẽ́xẽ na iyanachianexü̃cèx ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma duü̃xü̃gümaã nidexa, rü ñanagürü: —Pa Duü̃xü̃gü Pa Chautanüxü̃güx rü Guxãma i Pema i To i Nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x Ixĩgüxex ya Tupanaxü̃ Ngechaü̃güxe, rü ¡iperüxĩnüẽ! 17 —Yima tórü Tupana i yixema i Yudíugü, rü tüxü̃ nade ga nuxcümaü̃güxe ga tórü o̱xigü na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Rü poraãcü tüxü̃ nimuxẽẽ ga yexguma woo to ga nachiü̃ãne ga Equituanewa tayexmagügu. Rü yemaãcü wüxi ga taxü̃ ga nachiü̃ãne tüxü̃ nixĩgüxẽẽ. Rü ñu̱xũchi yemawena, rü norü poramaã tüxü̃ ínagaxü̃ ga yema naãnewa. 18 —Rü dauxchitawa ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa tüxü̃ nagagü. Rü yéma 40 ga taunecü Tupana yaxna tümamaã naxĩnü ga guxema tórü o̱xigü. 19 —Rü Tupana nanadai ga yema 7 ga ãẽ̱xgacügü ga Canaã́ãnecü̱̃ã̱xgü guxü̃ma ga norü duü̃xü̃gümaãchigü. Rü yemaãcü nanaxü na tórü o̱xigüna naxããxü̃cèx ga yema naãne na tümaãrügüxüchi yiĩxü̃cèx. 20 —Rü 450 ga taunecü rü yemaãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü yemawena rü tüxna nanamu ga togü ga ãẽ̱xgacügü ga dauruü̃gü ñu̱xmata Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Chamue̱ ingucuchi̱x. 21 —Rü yexguma ga duü̃xü̃gü rü Tupanana naxcèx nacagü ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga rei na namaã inacuáxü̃cèx. Rü Tupana rü nüxna nanamu ga Chaú ga Chiche nane ga Beyamítaa ixĩcü. Rü nüma nüxna nadau ga duü̃xü̃gü ga 40 ga taunecügu. 22 Rü yemawena ga Tupana rü ínanatèxüchi ga Chaú, rü Dabíxü̃ naxuneta na guma norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. Rü Dabíxü̃ nixuchiga ga Tupana, rü ñanagürü:

“Nüxü̃ chadau rü Dabí ya Ichaí nane rü wüxi ya yatü ya poraãcü choxü̃́ ngúchaü̃cü nixĩ. Rü nüma tá nanaxü i guxü̃ma i ngẽma choma chanaxwèxexü̃”,

ñanagürü ga Tupana. 23 Rü nuxcüma ga Tupana rü marü inaxuneta rü wüxi i Dabítaa tá nixĩ i Cristu ixĩxü̃, rü tá nanamaxẽxẽẽ i Yudíugü. Rü Ngechuchu nixĩ ga guma maxẽxẽẽruü̃ ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxucü ga Tupana. 24 Natürü naxü̃pa ga Ngechuchu na ínguxü̃, rü Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ rü guxü̃ma ga Yudíugümaã nüxü̃ nixuchiga ga ore i mexü̃ rü ñanagürü:

“Rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃, rü Tupanacèx pedaugü, rü ípebaiü̃”, ñanagürü. 25 Rü yexguma marü yangaicaxgu ga tá na nayuxü̃ ga Cuáü̃, rü ñanagürü:

“Rü tama choma nixĩ i ngẽma pema nagu perüxĩnüẽxü̃ i Cristu chiĩxü̃. Natürü choweama ne naxũ i nüma ya aixcüma Cristu ixĩcü. Rü choma rü napẽ́xewa taxuwama chame, rü bai i norü chapatucunüãrü wẽgüwaxüra chame erü nüma rü wüxi i ãẽ̱xgacü i tacüxüchima nixĩ”, ñanagürü ga Cuáü̃. 26 Rü ñanagürü ga Pauru, —Pa Chautanüxü̃gü i Abráü̃taagüx, rü Guxãma i Pema i To i Nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i Tupanaxü̃ Ngechaü̃güxex, rü pexcèx nixĩ i ñaã ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 27 —Rü aixcüma yema Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü rü yema norü ãẽ̱xgacügü rü tama nüxü̃ nacuèxgü ga Tupana Nane na yiĩxü̃ ga Ngechuchu. Rü tama meã nüxü̃ nacuèxgü ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ i ñu̱xma perü ngutaquẽ́xepataü̃wa nüxü̃ pedaumatügüxü̃ i wüxichigü i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu. Rü yemaãcü nümagütama ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuxü̃ imèxgüxü̃ rü yexguma yamèxgüãgu rü nayanguxẽẽ ga yema ore ga nuxcüma ümatüxü̃. 28 —Rü woo taxuü̃ma ga ṯacü ga chixexü̃ nawa inayangaugü na nayuxẽẽãxü̃cèx, natürü Piratuna naxcèx nacagü na yamáãxü̃cèx. 29 —Rü ningu ga guxü̃ma ga yema ore ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga Ngechuchuchiga ga ñuxãcü tá na nayuxü̃. Rü yemawena rü nanayauxgü ga naxü̃ne ga curuchawa, rü wüxi ga naxmaxü̃gu nayanaxücuchigü. 30 —Natürü ga Tupana rü wena nanamaxẽẽ ga woo marü na nayuxü̃. 31 —Rü nüma ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga ngunexü̃ naxcèx nango̱x ga yema duü̃xü̃gü ga nawe rüxĩxü̃ ga yexguma Gariréaanewa ne naxũxgu rü Yerucharéü̃wa naxũxgu. Rü ngẽma duü̃xü̃gü nixĩ i ñu̱xma i guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixugüxü̃ i nachiga. 32-33 Rü ngẽmaãcü i toma rü núma tangugü na pemaã nüxü̃ tixuxü̃cèx i ngẽma ore i aixcüma mexü̃. Rü dücax, rü yema uneta ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana, rü taxcèx nayanguxẽẽ ga yexguma Ngechuchuxü̃ wena namaxẽẽgu. Rü wiyaegüpanewa i norü taxre i capíturuwa rü ngẽmachiga nüxü̃ nixu i ngẽxguma:

“Cuma nixĩ i Chaune, rü choma nixĩ i Cunatü chiĩxü̃”, ñaxgu. 34 —Rü Tupana rü nuxcüma rü marü nüxü̃ nixu ga wena tá na namaxẽẽãxü̃ ga Ngechuchu na tama yayixixü̃cèx ga naxü̃ne. Rü norü orewa rü ñanagürü:

“Rü choma tá pexcèx chayanguxẽẽ ga yema unetagü i üünegüxü̃ i aixcüma ixĩgüxü̃ ga nuxcüma Dabímaã nüxü̃ chixuxü̃”,

ñanagürü. 35 —Rü ngẽmacèx toxnamana i Tupanaãrü orewa rü ñanagürü ta:

“Tama cunaxwèxe na yayixixü̃ i naxü̃ne ya Cune ya üünecü,”

ñanagürü. 36 —Rü yexguma namaü̃xgu ga Dabí, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga norü duü̃xü̃gü, yexgumarüü̃ ga ñuxãcü Tupana namuxü̃. Natürü ñu̱xũchi nayu, rü nanatü rü naẽxü̃tagu natèx ga naxü̃ne, rü niyixi. 37 —Natürü guma Tupana wena namaxẽẽcü ga Ngechuchu rü tama niyixi ga naxü̃ne. 38 —Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx rü yimatama Ngechuchugagu Tupana tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i tórü pecadugü ngẽxgumarüü̃ i pemaã nüxü̃ tixuxü̃rüü̃. 39 —Rü ñu̱xma ya guxãma ya yíxema nüxü̃́ yaxõgüxe, rü Ngechuchugagu Tupana tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma ga yema pecadugü ga noxri taxucürüwa tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ ga yexguma nagu taxĩxgu ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. 40 —Rü pexuãẽgü na tama pegu nanguxü̃cèx i ngẽma poxcu i Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixuchigaxü̃ ga yexguma ñagügu:

41 “Rü dücax, Pa Duü̃xü̃gü i Tupanaãrü Orexü̃ Cugüexü̃x, rü tá peḇaixãchie rü tá peyue erü pema pemaxẽyane rü tá chanaxü i ṯacü i taxü̃. Rü pema rü tãũtáma peyaxõgü i woo texé pemaã nüxü̃ ixuxgu”,

ñanagürü. Rü yexma nayacuèxẽẽ ga Pauru ga norü ore. 42 Rü yexguma guma ngutaquẽ́xepataü̃wa ínachoxü̃gu ga Pauru rü namücügü, rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü nüxü̃ nacèèxü̃gü na to ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü wenaxãrü yematama orexü̃ namaã yaxuxü̃cèx. 43 Rü yexguma marü nüxü̃ nachauegu ga na nangutaquẽ́xegüxü̃, rü Pauru rü Bernabéwe narüxĩ ga muxü̃ma ga Yudíugü rü müxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃ natürü Yudíugürüü̃ yaxõgüxü̃. Rü Pauru rü Bernabé rü namaã nidexagü rü nayaxucu̱xẽgü na guxü̃guma nagu naxĩnüẽẽchaxü̃cèx ga ñuxãcü Tupana nüxü̃ ngechaü̃ãcüma na nadexü̃. 44 Rü yema to ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, rü wixgutaèx guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x nangutaquẽ́xegü na inaxĩnüẽxü̃cèx ga Tupanaãrü ore. 45 Natürü nayexma ga ñuxre ga Yudíugü ga tama ngutaquẽ́xegu chocuxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga na namuxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü ga Paurucèx ngutaquẽ́xegüxü̃ rü poraãcü nixãũxãchie. Rü inanaxügüe ga na Pauruxü̃ nachoxü̃gagüxü̃ rü namaã naguxchigagüxü̃. 46 Natürü ga Pauru rü Bernabé rü tama namuü̃ẽãcüma yema Yudíugüxü̃ nangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Tupana nanaxwèxe na pemaãxĩra nüxü̃ tixuxü̃ i norü ore. Natürü ñu̱xma na nüxü̃ pexoexü̃ i ngẽma ore rü tama na penayauxgüchaü̃xü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü ngẽmacèx i ñu̱xmax i toma rü tá ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa taxĩ. 47 —Yerü yemaãcü toxü̃ namu ga Cori, rü ñanagürü:

“Duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ãrü ngóonexẽẽruü̃ marü cuxü̃ chixĩxẽẽ, na guxü̃wama i ñoma i naãnewa cunangexü̃cèx i chorü ore i maxẽxẽẽruü̃”,

ñanagürü. 48 Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü nataãẽgü rü ñanagürügü: —Rü namexẽchi nixĩ i ñaã Cori ya Tupanaãrü ore —ñanagürügü. Rü nayaxõgü ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga Tupana marü nüxü̃ unetaxü̃ na nayauxgüãxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 49 Rü yemaãcü guxü̃wama ga yema naãnewa nanguchigü ga Cori ya Tupanaãrü ore. 50 Natürü yema Yudíugü ga tama Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüchaü̃xü̃, rü chixexü̃maã nayaxuxcu̱xẽgü ga ñuxre ga ngexü̃gü ga mexü̃gü ga Tupanaxü̃ ngechaü̃güxü̃ rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacügü na Pauru rü Bernabéxü̃ ínawoxü̃xü̃cèx. Rü yemacèx ínanawoxü̃ ga yema naãnewa. 51 Rü yexguma ga Pauru rü Bernabé rü inapagücutü ga norü üxaxü̃cutü na yemawa nüxü̃ yacuèxãchitanüxü̃cèx ga norü chixexü̃ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü. Rü ñu̱xũchi ga Pauru rü Bernabé rü ĩãne ga Icúniũwa naxĩ. 52 Natürü yema yaxõgüxü̃ ga guma ĩãne ga nawa ínachoxü̃newa yexmagüxü̃ rü poraãcü Tupanamaã nataãẽgü, rü Naãẽ i Üünexü̃ rü aixcüma nawa nayexma.

14

Pauru rü Bernabé rü ĩãne ga Icúniũwa nayexmagü

1 Rü Icúniũwa rü wüxigu Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃gu nachocu ga Pauru rü Bernabé. Rü meãma nüxü̃ nixuchiga ga Tupanaãrü ore rü yemaãcü nayaxõgü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga Yudíugü rü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü ta. 2 Natürü yema Yudíugü ga tama Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü chixexü̃maã nayaxucu̱xẽgü ga yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ na yema yaxõgüxü̃chi naxaiexü̃cèx. 3 Rü yemacèx muxü̃ma ga ngunexü̃ yexma narücho ga Pauru rü Bernabé, rü tama namuü̃ẽãcüma nüxü̃ nixuchiga ga Cori ya Tupanaãrü ore. Rü yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü Tupana poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃. Rü nüma ga Cori rü yema duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na namaã nataãẽxü̃ ga yema ore. Rü yemacèx Pauru rü Bernabéxü̃ narüngü̃xẽẽ na inawẽ́xgüãxü̃cèx ga cuèxruü̃gü rü na naxügüãxü̃cèx ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃. 4 Natürü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü nitoye. Rü nümaxü̃ rü yema Yudíugüwaama naxügü rü togü rü Pauru rü Bernabéwaama naxügü. 5 Rü yexguma ga yema Yudíugü, rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacügümaã wüxigu nagu narüxĩnüẽ na Pauruxü̃ rü Bernabéxü̃ yayauxgüxü̃ na nutamaã ínamuxũchigüãxü̃cèx. 6-7 Natürü yexguma nüxü̃ nacuáchigagügu ga Pauru rü Bernabé, rü nibuxmü. Rü Dicóniũãnewa yexmane ga ĩãnegü ga Listra rü Derbewa naxĩ. Rü guma ĩãnegüwa rü guxü̃ma ga yema naãnewa ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gümaã rü ta nüxü̃ nixuchigagü ga ore i mexü̃.

Nutagümaã Pauruxü̃ ínamuxũchigü ga Listrawa

8-9 Rü yéma Listrawa nayexma ga wüxi ga yatü ga ínapogücutüxü̃ norü bucümatama. Rü yéma narüto rü inarüxĩnü ga yema Pauru nüxü̃ ixuxü̃ ga ore. Rü Pauru rü meãma nüxü̃ nadawenü, rü nüxü̃ nadau ga na nüxü̃́ nayexmaxü̃ ga norü õ na naxcèx yataanexü̃cèx. 10 Rü yexguma ga Pauru rü tagaãcü ñanagürü nüxü̃: —¡Inachi, rü meãma ínangacutü! —ñanagürü. Rü yexguma inayuxnagü ga guma yatü, rü inanaxügü ga na iyaxũxü̃. 11 Rü yexguma yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema na naxüxü̃ ga Pauru, rü tagaãcü yema Dicóniũgawa nidexagü, rü ñanagürügü: —Tupanagü i naduü̃xü̃güraü̃xü̃ ínarüxĩgü, rü tatanüwa nangugü —ñanagürügü. 12 Rü Bernabé rü tupana ga Chéumaã nanaxüégagü. Rü Pauru rü Érememaã nanaxüégagü yerü nüma nixĩ ga yadexaxü̃. 13 Rü guma ĩãne íixücuxü̃wa nayexma ga tupana ga Chéuarü tupauca ga taxü̃ne. Rü guma tupaucaarü pai rü yéma nanagagü ga wocagü ga iyatüxü̃ ga putüramaã ngèxãẽgüxü̃. Rü nüma ga pai rü ga duü̃xü̃gü rü nanadaixchaü̃ ga yema wocagü naxcèx ga Pauru rü Bernabé na yemamaã nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. 14 Natürü yexguma nüxü̃ yacuèxãchitanügu ga Bernabé rü Pauru, rü norü gáuxü̃chirugu nagáugüe na yema duü̃xü̃gü nüxü̃ cuèxgüxü̃cèx na tama namexü̃ ga yema naxcèx naxüechaü̃xü̃. Rü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gütanüwa nabuxmü, rü ñaxü̃maã aita naxüe: 15 —Pa Yatügüx, ¿tü̱xcüü̃ toxcèx penaxü i ngẽma? Toma rü pexrüü̃ duü̃xü̃gümare tixĩgü. Rü nuã taxĩ na pemaã nüxü̃ tayarüxuxü̃cèx na nüxü̃ perüxoexü̃cèx i ngẽma chixexü̃gü i taxuwama mexü̃ rü naxcèx pedaugüxü̃cèx ya Tupana ya maxü̃cü ga naxücü ga daxũguxü̃ i naãne, rü ñoma i naãne, rü taxtü i taxü̃, rü guxü̃ma i nawa ngẽxmaxü̃. 16 —Rü nuxcümayerü nixĩ ga Tupana ga yaxna namaã naxĩnüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga woo nümagü nanaxwèxegüxü̃ naxügügu. 17 —Natürü nüma ga Tupana rü taguma nüxü̃ narüchau na duü̃xü̃güxü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Rü yemaãcü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na Tupana yiĩxü̃ i nümax. Rü nümatama nixĩ i núma namuãxü̃ ya pucü rü meã pexü̃́ nayaexẽxẽãxü̃ i penetügü. Rü nüma nixĩ i pexna naxããxü̃ i pewemü na ngẽmaãcü petaãẽgüxü̃cèx —ñanagürügü ga Pauru rü Bernabé. 18 Natürü woo yema orexü̃ namaã na yaxugüxü̃ rü poraãcü nüxü̃́ naguxcha ga Pauru rü Bernabé ga nüxna na nachogüxü̃ ga duü̃xü̃gü ga tama naxcèx na nadaiãxü̃cèx ga yema wocagü na yemamaã nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. Rü düxwa yemacèx tama naxcèx nanadai. 19 Natürü yexgumayane rü ínangugü ga ñuxre ga Yudíugü ga Aü̃tioquíawa rü Icúniũwa ne ĩxü̃. Rü chixexü̃maã nayaxucu̱xẽgü ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü na tama Pauru rü Bernabéga naxĩnüẽxü̃cèx, rü namaã nanuẽxü̃cèx. Rü yemacèx ga yema duü̃xü̃gü rü nutamaã Pauruxü̃ ínamuxũchigü, rü ĩãneãrü ĩxpemawa nanatúchigügü, yerü nüma nüxü̃ nacuèxgügu rü marü nayu. 20 Natürü yexguma yema yaxõgüxü̃ naxü̃tawa ngutaquẽ́xegu, rü inachi ga Pauru, rü wenaxãrü nagu naxücu ga guma ĩãne. Rü moxü̃ãcü inaxũãchi ga yéma, rü Bernabémaã Derbewa naxũ. 21 Rü guma ĩãnewa nüxü̃ nixugüe ga ore ga mexü̃. Rü nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü muxü̃ma Tupanaãxü̃́ nayaxõgü. Rü yemawena rü wenaxãrü naxcèx nawoegu ga Listra, rü Icúniũ, rü Aü̃tioquía. 22 Rü guma ĩãnegüwa rü yema yaxõgüxü̃xü̃ nixucu̱xẽgü, rü nüxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽgü na guxü̃guma meã na yaxõgüãxü̃cèx. Rü namaã nüxü̃ nixugüe, rü ñanagürügü: —Ngẽma Tupana ãẽ̱xgacü íxĩxü̃wa na ixücuxü̃cèx, rü tanaxwèxe na muẽ̱xpü̱xcüna guxchaxü̃gümaã yaxna ixĩnüẽxü̃ i ñoma i naãnewa —ñanagürügü. 23 Rü Pauru rü Bernabé rü wüxichigü ga ĩãnewa rü nüxü̃ nixunetatanü ga ñuxre ga yatügü na yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü yixĩgüxü̃cèx. Rü tama nachibüeãcüma naxcèx nayumüxẽgü. Rü yemawena rü yima Cori ya Tupana ga nüxü̃́ yaxõgüãcüna nanaxuaxü̃gü na guxü̃guma namaã inaxã́ũxü̃cèx rü meã nüxna nadauxü̃cèx ga yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü.

Pauru rü Bernabé rü naxcèx nawoegu ga Aü̃tioquía ga Chíriaanewa yexmane

24 Rü Pichídiaanewa nichopetü, rü Paü̃píriaanewa nangugü. 25 Rü Pérupe ga ĩãnewa nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore, rü ñu̱xũchi Atária ga ĩãnewa naxĩ. 26 Rü yéma rü wüxi ga wapurugu nichoü̃ na Aü̃tioquíacèx nawoeguxü̃cèx. Rü guma ĩãne ga Aü̃tioquíawa nixĩ ga noxri duü̃xü̃gü Tupanana namugüxü̃ ga Pauru rü Bernabé na naxügüãxü̃cèx ga yema puracü ga ñu̱xma marü yanguxẽẽgüxü̃. 27 Rü yexguma ínangugügu ga Pauru rü Bernabé, rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃. Rü namaã nüxü̃ nixugügü ga guxü̃ma ga ñuxãcü Tupana poraãcü nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta rü namaã nüxü̃ nixugügü ga ñuxãcü na yaxõgüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃, yerü Tupana nüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na yaxõgüãxü̃cèx. 28 Rü muxü̃ma ga ngunexü̃gu yema yaxõgüxü̃tanüwa nayexmagü ga Pauru rü Bernabé.

15

Yerucharéü̃wa nangutaquẽ́xegü

1 Rü yexgumaü̃cüü rü nayexma ga ñuxre ga duü̃xü̃gü ga Yudéaanewa ne ĩxü̃ ga Aü̃tioquíawa ngugüxü̃. Rü nümagü inanaxügüe ga tüxü̃ na nangúexẽẽxü̃ ga guxema yaxõgüxe ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x, rü ñanagürügü: —Ngẽxguma tama pegü ípewiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃gu yema Moĩché tüxü̃ muxü̃rüü̃ rü taxuacüma pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ñanagürügü. 2 Natürü ga Pauru rü Bernabé rü tama norü me nixĩ ga yema, rü yemacèx poraãcü nügü namaã nachoxü̃gagü ga yema duü̃xü̃gü ga Yudéaanewa ne ĩxü̃. Rü düxwa Pauru rü Bernabé rü ñuxre ga togü ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃xü̃ naxunetagü na Yerucharéü̃wa naxĩxü̃cèx na yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügümaã yamexẽẽgüãxü̃cèx ga yemachiga. 3 Rü yemaãcü ga yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x rü Yerucharéü̃wa nanamugü ga yema yatügü na naxcèx íyacagüxü̃cèx rü yamexẽẽgüãxü̃cèx ga yema ore. Rü Peníchiaanewa rü Chamáriaanewa nachopetü ga Pauru rü Bernabé. Rü yéma rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüe ga ñuxãcü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü nüxü̃ na naxoexü̃ ga nuxcümaü̃xü̃ ga nacümagü na Tupanawe naxĩxü̃cèx. Rü yema oremaã poraãcü nanataãẽxẽẽgü ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. 4 Rü Yerucharéü̃wa nangugü ga Pauru rü Bernabé. Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü rü meãma nanayauxgü. Rü Pauru rü Bernabé namaã nüxü̃ nixugügü ga guxü̃ma ga ñuxãcü Tupana poraãcü nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx ga ore i mexü̃. 5 Natürü ñuxre ga Parichéugü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü inachigü, rü ñanagürügü: —Name nixĩ na nügü ínawiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃ i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i ngexwaca yaxõgüxü̃. Rü name nixĩ na naga naxĩnüẽxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ —ñanagürügü. 6 Rü yexguma nangutaquẽ́xegü ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü na namexẽẽgüãxü̃cèx ga yema ore. 7 Rü yixcama marü ñuxgumama nügümaã yéma yaporagatanücüügu, rü inachi ga Pedru, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chaueneẽgüx, pema nüxü̃ pecuèx ga na ü̃pamama Tupana choxü̃ yaxuxü̃ ga petanüwa na yema duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃ i maxẽxẽẽruü̃, na nümagü rü ta Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 8 —Rü yima Tupana ya guxããẽxü̃ cuácü rü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na nadeãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, yerü nüxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ yema tüxna namuãxü̃rüü̃. 9 —Rü Tupanapẽ́xewa rü yixema i Yudíugü rü namaã tawüxigu i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Yerü nümagü rü ta Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga norü pecadugü ga yexguma nüxü̃́ yaxõgüãgu. 10 —¿Rü tü̱xcüü̃ tama namaã petaãẽ i ñu̱xma i ngẽma Tupana üxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ ngẽma ngexwacèx yaxõgüxü̃xü̃ penaxüxẽẽchaü̃ i ngẽma Moĩchéarü mugü i guxchaxü̃ ga tórü o̱xigü rü taxuacüma naga taxĩnüẽxü̃ rü woo yixemagü rü ta taxuacüma inguxẽẽxü̃? 11 —Rü tama ngẽma mugü nixĩ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Natürü yixema rü tayaxõgü na tórü Cori ya Ngechuchu tamaã mecümaxü̃gagu yiĩxü̃ na tüxna naxãmareãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i naxcèx i nümagü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ —ñanagürü ga Pedru. 12 Rü inanaxügü ga Bernabé rü Pauru na yadexagüxü̃. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü inarüchianegü rü inarüxĩnüẽmare. Rü Bernabé rü Pauru rü namaã nüxü̃ nixugüe ga ñuxãcü Tupana na nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ na naxügüãxü̃cèx ga mexü̃ ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxügüxü̃ natanüwa ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 13 Rü yexguma Bernabé rü Pauru igúegagügu, rü nüxĩxãrü nidexa ga Chaü̃tiágu, rü ñanagürü: —Pa Chaueneẽgüx, ¡choxü̃́ iperüxĩnüẽ! 14 —Pedru i Chimáũ rü tamaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü Tupana inaxügüxü̃ ga nüxü̃ na nangü̃xẽẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü tamaã nüxü̃ nixu ta na ñuxãcü Tupana yema duü̃xü̃gütanüwa nadeãxü̃ ga ñuxre ga duü̃xü̃gü na noxrü yixĩgüxü̃cèx. 15 —Rü ngẽma Pedru nüxü̃ ixuxü̃ rü nawüxigu namaã ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

16 “Rü ngẽmawena rü tá chataegu, rü tá nüxü̃ charüngü̃xẽẽ i Dabítaagü i Yudíugü. Rü woo nawoonemare i ñu̱xmax, natürü wena táxarü wüxiwa chanaxĩxẽẽ, rü tá íchanadagüxẽẽ na noxrirüü̃ naporaexü̃cèx. 17 Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ charüngü̃xẽẽ na ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü chauxcèx nadaugüxü̃cèx, wüxigu namaã i guxü̃ma i chorü duü̃xü̃gü i Yudíugü i choma chadexü̃. 18 Rü yemaãcü nüxü̃ nixu ga nüma ga Cori ya Tupana ga nuxcümama tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽcü ga yema”,

ñanagürü ga yema ore ga nuxcüma ümatüxü̃. 19 Rü ñanagürü ga Chaü̃tiágu: —Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü chauxcèx rü tama name na guxü̃ i Moĩché ümatüxü̃ i mugümaã nüxü̃ ichixewexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i nüxü̃ rüxoexü̃ i nuxcümaü̃xü̃ i nacümagü na Tupanawe naxĩxü̃cèx. 20 —Rü narümemaẽ nixĩ i naxcèx tanaxümatü i popera, rü ngẽmawa namaã nüxü̃ tixu:

(1) Rü tama name na nangõ̱xgüãxü̃ i ngẽma naxü̃nagümachi i togü norü tupananetachicünèxãgücèx dèi̱xü̃.

(2) Rü tama name na naĩ i ngemaã rü ẽ́xna naĩ ya yatümaã inapexü̃.

(3) Rü tama name na nangõ̱xgüãxü̃ i namachi i ngẽma naẽxü̃ rü ẽ́xna naxü̃na i wẽxnaãxü̃ rü ẽ́xna natügu nguxü̃.

(4) Rü tama name na nangõ̱xgüãxü̃ ya nagü.

Rü ngẽxĩcatama nixĩ i inaxwèxexü̃ na naxcèx naxümatüxü̃. 21 —Erü guxü̃ne ya ĩãnewa nangẽxma ya Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃ i ngextá nuxcümama guxü̃ i ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu nawa ínangúe rü nüxü̃ nixuchigagü i guxü̃ma i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ —ñanagürü ga Chaü̃tiágu.

Popera ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃cèx ümatüxü̃

22 Rü yema ore rü norü me nixĩ ga yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃, rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. Rü nügümaã ñanagürügü: —¡Ngĩxã tatanüwa tanade ya taxre ya yatügü na Aü̃tioquíawa namugüxü̃cèx namaã ya Pauru rü Bernabé! —ñanagürügü. Rü nüxü̃ naxunetagü ga Yuda ga Barsabágu ãe̱gaxü̃ rü Chira. Rü nümagü ga Yuda rü Chira rü ãẽ̱xgacügü nixĩ ga natanüwa ga yema yaxõgüxü̃ ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃. 23 Rü namaã yéma nanamugü ga popera, rü ñaã nixĩ ga yema ore ga nagu naxümatügüxü̃:

“Pa Toeneẽgü i Tama Yudíugü Ixĩgüxe i Aü̃tioquíagu rü Chíriaanegu rü Chiríchiaanegu Ãchiü̃güxe, rü toma i peeneẽgü i Ngechuchu toxü̃ imugüxe rü toma i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ixĩgüxex, rü pexü̃ tarümoxẽgü. 24 Rü nüxü̃ tacuáchigagü rü ñuxre ga duü̃xü̃gü ga núma ne ĩxü̃ rü woo tama toma yéma tanamugü natürü nümagü rü yéma naxĩ rü Moĩchéarü mugümaã pexü̃ nachixewegü rü yemaãcü pexü̃ ínatüexẽẽ. 25 Rü yemacèx guxãma ga toma rü wüxigu nagu tarüxĩnüẽ na totanüwa nüxü̃ taxunetaxü̃ ga taxre ga taeneẽgü na pexcèx nge̱ma tanamugüxü̃cèx namaã i taeneẽgü i nüxü̃ ingechaü̃güxü̃ i Bernabé rü Pauru. 26 Rü nümagü i Bernabé rü Pauru nixĩ ga poraãcü ãũcümaxü̃wa nayexmagüxü̃ naxcèx ga tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 27 Rü ñu̱xma rü pexcèx nge̱ma tanamugü i Yuda rü Chira na nümagüxüchi pemaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx rü pemaã nango̱xẽẽgüãxü̃cèx i guxü̃ma i torü ore. 28-29 Erü Tupanaãẽ i Üünexü̃cèx name, rü toxcèx rü ta name na tama muxü̃ma i mugü pexna taxãgüxü̃. Rü ñaã ãgümücü i mugüxicatama nixĩ i pexü̃ tamuxü̃:

(1) Rü tama name na penangṍxü̃ i naxü̃nagümachi i togü norü tupananetachicünèxãgücèx dèi̱xü̃.

(2) Rü tama name na penangṍxü̃ i namachi i ngẽma naxü̃nagü i wẽxnaãxü̃.

(3) Rü tama name na penangṍxü̃ ya nagü.

(4) Rü tama name na naĩ i ngemaã rü ẽ́xna naĩ ya yatümaã ipepexü̃.

Rü mexü̃ tá pexügü ega penaxauregu i ngẽma mugü. Rü nuãma pexna”, ñanagürü ga yema ore ga naxümatügüxü̃. 30 Rü natanüxü̃xü̃ namoxẽgüguwena, rü inaxĩãchi ga yema yéma mugüxü̃, rü Aü̃tioquíawa naxĩ. Rü yexguma yéma nangugügu rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü nüxna nanaxãgü ga yema popera. 31 Rü yexguma nüxü̃ nadaumatügügu, rü poraãcü nataãẽgü namaã ga yema ucu̱xẽgü ga nüxna naxãgüxü̃. 32 Rü Yuda rü Chira ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü na yixĩgüxü̃, rü muxü̃ma ga oremaã nayaxucu̱xẽgü ga yema yaxõgüxü̃, rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na yexeraãcü yaxõgüãxü̃cèx. 33 Rü marü ñuxre ga ngunexü̃ yéma nayexmagüguwena, rü ínixĩ. Rü yema yaxõgüxü̃ ga Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x, rü taãẽãcüma Yuda rü Chiraxü̃ narümoxẽgü rü meãma ínayamugü na naxcèx nawoeguxü̃cèx ga yema Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga noxri natanüwa namugüxü̃. 34 Natürü ga Chira rü nagu narüxĩnü na yexma Aü̃tioquíagu naxã́ũxü̃, rü yemacèx Yudaxicatama Yerucharéü̃cèx nataegu. 35 Rü Pauru rü Bernabé rü ta yexma narücho. Rü wüxigu namaã ga muxü̃ma ga togü, rü nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nixugügü ga Cori ya Tupanaãrü ore i mexü̃.

Pauru rü wenaxãrü inaxũãchi ga to ga nachiü̃ãnegüwa na nangeaxü̃ ga Tupanaãrü ore

36 Rü yexguma marü ñuxre ga ngunexü̃ ngupetügu, rü ñanagürü ga Pauru Bernabéxü̃: —¡Ngĩxã wenaxãrü natanügu tanaxĩãne i ngẽma yaxõgüxü̃ i guxü̃ne ya ĩãne ga ngextá nüxü̃ íixuchigaxü̃wa ga Cori ya Tupanaãrü ore na nüxü̃ idauxü̃cèx na ñuxãcü nüxü̃ ínangupetügüxü̃! —ñanagürü. 37 Rü Bernabé rü nayagaxchaü̃ ta ga Cuáü̃ Marcu. 38 Natürü ga Pauru rü tama nanaxwèxe ga na yagaãxü̃, yerü Paü̃píriawa nüxna naxo ga noxri, rü tama ínayaxümücü ga yema puracüwa. 39 Rü poraãcü nügümaã niporagatanücüü naxcèx ga yema, rü düxwa nügüna nixĩgü. Rü Bernabé nayaga ga Marcu, rü Chiprearü capaxũwa naxũ. 40 Rü yoxni ga Pauru rü Chiraxü̃ niga. Rü yema Aü̃tioquíacü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃ rü naxcèx nayumüxẽgü na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. Rü yexguma inaxĩãchi. 41 Rü Chíriaanewa rü Chiríchiaanewa nachopetü, rü yéma Tupanaãrü oremaã nanataãẽxẽẽgü ga yema yaxõgüxü̃.

16

Pauru rü Chirawe narüxũ ga Timutéu

1 Rü Derbewa rü Listrawa nangugü ga Pauru rü Chira. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yaxõcü ga Timutéugu ãe̱gacü. Rü naẽ rü wüxi ga Yudíu ga yaxõ̱xcü iyixĩ. Rü nanatü rü wüxi ga Griégu tixĩ. 2 Rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga Listracü̱̃ã̱xgü rü Icúniũcü̱̃ã̱xgü rü nüxü̃ nixugüe na mea maxü̃cü yixĩxü̃ ga nüma ga Timutéu. 3 Rü Pauru rü nanaxwèxe na Timutéu íyaxümücüxü̃. Natürü naxü̃pa ga na yagaãxü̃ rü ínanawiechèxmüpẽ́xechiraü̃, yerü yemaãcü nanaxwèxegü ga yema Yudíugü ga yema naãnewa yexmagüxü̃. Yerü guxü̃ma nüxü̃ nacuèxgü ga na Griégu tiĩxü̃ ga nanatü. 4 Rü guxü̃nema ga guma ĩãnegü ga nawa nachopetünewa, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixugüetanü ga yema ucu̱xẽ ga yema Yerucharéü̃cü̱̃ã̱x ga ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü nüxü̃ ixugüxü̃. 5 Rü yemaãcü yexeraãcü meã nayaxõgü ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃, rü guxü̃ ga ngunexü̃ rü yexeraãcü nimuẽtanü ga yema yexwacèx yaxõgüxü̃.

Pauru nango̱xetü rü wüxi ga yatü ga Machedóniãcü̱̃ã̱xü̃ nadau

6 Rü Áchiaanewa naxĩxchaü̃ na yéma nüxü̃ yaxugüxü̃cèx ga ore i mexü̃. Natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxna nanachu̱xu ga yema. Rü yemacèx Piríquiaanewa rü Gárataanewaama nachopetü. 7 Rü Míchiaarü naãnewa nangugü, rü yéma nagu narüxĩnüẽ ga na Bitíniããrü naãnewa naxĩxü̃. Natürü yéma rü ta Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxna nanachu̱xu ga na yéma naxĩxü̃. 8 Rü yemacèx Míchiaanewa nachopetümare rü ĩãne ga Tróawa nangugü. 9 Rü yema chütaxü̃gu rü Pauru nango̱xetü rü nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga Machedóniãcü̱̃ã̱x ga napẽ́xegu chicü. Rü nüxü̃ nacèèxü̃, ñaxü̃maã: —¡Machedóniãwa naxũ, rü toxü̃ rüngü̃xẽẽ! —ñaxü̃maã. 10 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga Pauru, rü yexgumatama togü tamexẽẽgü na Machedóniãwa taxĩxü̃cèx. Yerü nüxü̃ tacuèxgü rü aixcümaxü̃chi nixĩ ga Tupana toxcèx c̱axü̃ na yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃cèx ga ore i mexü̃.

Piripuwa nayexmagü ga Pauru ru Chira

11 Rü Tróaarü türewa itaxĩãchi, rü capaxũ ga Chamotáchiucèx wẽ́xgu taxĩ. Rü moxü̃ãcü Neã́poriwa tangugü. 12 Rü yéma rü dauxchitagu taxĩ rü Piripuwa tangugü. Rü guma nixĩ ya Dumacü̱̃ã̱xgüarü ĩãne ga Machedóniããnegu naxügüne. Rü guma nixĩ ya guxü̃ne ya ĩãneãrü tamaẽne ga yéma. Rü yéma tayexmagü ga ñuxre ga ngunexü̃gü. 13 Rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu, rü guma ĩãne iyacuáxü̃wa taxĩ ga natüpechinüwa, yerü nagu tarüxĩnüẽgu rü yéma nayexma ga Yudíugüarü yumüxẽchica. Rü yéma tarütogü, rü namaã tidexagü ga ñuxre ga ngexü̃gü ga yéma ngutaquẽ́xegüxü̃, rü namaã nüxü̃ tixugü ga Tupanaãrü ore. 14 Rü yéma iyexma ga wüxi ga ngecü ga Díria ga ngĩe̱ga ga Tupanaxü̃ icuèxüü̃xcü. Rü Tiatíra ga ĩãnecü̱̃ã̱x iyixĩ. Rü dauxracharaxü̃ ga naxchirumaã itaxe yerü yema nixĩ ga ngĩrü puracü. Rü ngĩma rü meãma yéma irüxĩnü, yerü nüma ga Cori ya Tupana rü ngĩxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽ na meã inaxĩnüxü̃cèx ga yema ore ga Pauru nüxü̃ ixuxü̃. 15 Rü yemawena rü ñu̱xũchi íibaie wüxigu namaã ga guxü̃ma ga ngĩtanüxü̃gü. Rü yixcama rü toxü̃ icèèxü̃ ñaxü̃maã: —Ngẽxguma pema choxü̃ pedèu̱xgu na aixcüma nüxü̃́ chayaxõxü̃ ya Cori ya Tupana, rü marü name ega chopatagu peyapegügu —ngĩgürügü. Rü yéma toxü̃ ixĩxẽẽ. 16 Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga yexguma yumüxẽwa taxĩxgu ga tomax, rü yexma ngĩxü̃ tayangau ga wüxi ga pacü ga corigüxü̃taxü̃ ixĩcü ga ngoxoã̱xcü. Rü yema pacü rü wüxi ga ṯacüxü̃ cuèxcü iyixĩ, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ iyaxu ga ṯacü tá yixcüra na ngupetüxü̃. Rü yemacèx ga duü̃xü̃gü rü dĩẽrumaã ngĩxü̃́ nanaxütanü na nüxü̃ yaxuxü̃cèx na ṯacü tá na ngupetüxü̃. Rü yemaãcü poraãcü dĩẽruxü̃ itú naxcèx ga ngĩrü corigü. 17 Rü ngĩma towe ingẽ ga toma rü Pauru, rü tagaãcü ngĩgürügü: —Ñaã yatügü rü Tupana ya tacüxüchimaãrü duü̃xü̃gü nixĩ, rü pemaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü tá penayaxuxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ —ngĩgürügü. 18 Rü yemaãcü iyixĩ ga muxü̃ma ga ngunexü̃gu. Rü düxwa nüxü̃́ nawèxtümüxü̃ ga Pauru, rü ngĩxcèx nadauegu, rü ñanagürü nüxü̃ ga yema ngoxo ga ngĩwa yexmaxü̃: —Ngechuchu ya Cristuégagu cuxü̃ chamu, na ngĩwa ícuxũxũxü̃cèx —ñanagürü. Rü yexgumatama ngĩwa ínaxũxũ ga yema ngoxo. 19 Rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga ngĩrü corigü ga marü tama ngĩgagu dĩẽru ngĩxü̃ na nayauxgüxü̃, rü Pauru rü Chiraxü̃ ínayauxü̃, rü ãẽ̱xgacügüarü ngutaquẽ́xechicawa nanagagü. 20 Rü ãẽ̱xgacügüna nanaxuaxü̃ ga yema ngĩrü corigü, rü ñanagürügü: —Ñaã Yudíugü rü tórü ĩãnewa nanachixeãẽxẽẽgü i duü̃xü̃gü. 21 —Rü tüxü̃ nangúexẽẽ na naxaurexü̃cèx i nacümagü i tüxna chu̱xuxü̃ i yixema i Dumacü̱̃ã̱xgü —ñanagürügü. 22 Rü yexguma ga guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x, rü Pauru rü Chirana nayuxgü. Rü yema ãẽ̱xgacügü nanamu na ínacu̱xü̃ãxü̃cèx rü ngexchiruxü̃ma naĩxmenèxãmaã yac̱uaixgüãxü̃cèx. 23 Rü yexguma marü poraãcü yac̱uaixgüãguwena, rü poxcupataü̃gu nanawocu. Rü nüxna naxãga ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ na meãma nüxna nadauxü̃cèx. 24 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga yema dauruü̃, rü poxcupataü̃ãrü aixepeguxüchixü̃ ga ucapugu nanawocu, rü meãma nayachotaparagü. 25 Natürü ngãxü̃cüügu rü nayumüxẽgü ga Pauru rü Chira, rü nawiyaegü, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü yema togü ga poxcuexü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ. 26 Rü ngürüãchi poraãcü naxĩã̱xãchiane, rü ínayangogütanüãchi ga guma poxcupataü̃ãrü caxtagü. Rü yexgumatama niwãxnagü ga guxü̃ma ga ĩã̱xgü ga guma poxcupataü̃. Rü guxü̃ma ga yema poxcuexü̃ãrü cadenaparagü rü niwẽgü. 27 Rü pewa naḇaixãchi ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃. Rü yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu ga na yawãxnagüxü̃ ga ĩã̱xgü ga guma poxcupataü̃ rü nanayaxu ga norü tara na nügü yamáxü̃cèx, yerü nüma nüxü̃ nacuèxgu rü marü nibuxmü ga yema poxcuexü̃. 28 Natürü tagaãcü aixta naxü ga Pauru, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i cugü quimáxü̃! Rü guxãma i toma rü tanuxmagü —ñanagürü. 29 Rü yexguma ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ rü naxcèx ínaca ga wüxi ga omü, rü inañaãchiãcüma yema duü̃xü̃gü ípoxcuexü̃gu nayangaxi, rü yadu̱ru̱xãcüma Pauru rü Chirapẽ́xegu nayacaxã́pü̱xü. 30 Rü yexguma ĩã̱xtüwa Pauru rü Chiraxü̃ nagagü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Corigüx, ¿Ṯacü tá chaxüxü̃ i choma na choxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃? —ñanagürü. 31 Rü nümagü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü nüxü̃: —¡Nüxü̃́ yaxõ ya Cori ya Ngechuchu, rü tá cuxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ i cuma rü guxü̃ i cupatacü̱̃ã̱x! —ñanagürügü. 32 Rü namaã rü guxü̃ma ga yema napatacü̱̃ã̱xgümaã rü ta nüxü̃ nixugüe ga Cori ya Tupanaãrü ore. 33 Rü yematama oragu ga chütacü, rü nüma ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ nayayauxgü ga norü o̱xrigü ga Pauru rü Chira. Rü yemawena rü ñu̱xũchi ínabaie ga nüma wüxigu tümamaã ga naxmèx rü naxacügü. 34 Rü ñu̱xũchi ga nüma ga poxcupataü̃arü dauruü̃ rü napatawa Pauruxü̃ rü Chiraxü̃ nagagü. Rü õna nüxna naxã rü nataãẽ ga nüma rü guxü̃ma ga napatacü̱̃ã̱xgü ta, yerü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü. 35 Rü moxü̃ãcü pèxmama rü yema ĩãneãrü ãẽ̱xgacügü rü yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃xü̃tawa nanamugü ga purichíagü na namaã nüxü̃ yanaxugüxü̃cèx na Pauru rü Chiraxü̃ ínamuxü̃xü̃. 36 Rü yexguma ga yema poxcupataü̃ãrü dauruü̃ rü ñanagürü Pauruxü̃: —Rü ngẽma ãẽ̱xgacügü rü nuã nanamugü i ore na pexü̃ íchamuxü̃xü̃cèx. ¡Rü ẽcü ípechoxü̃, rü meã ípixĩ! —ñanagürü. 37 Natürü ga Pauru rü ñanagürü nüxü̃ ga yema purichíagü: —Marü chixri tomaã nachopetü i toma i Dumacü̱̃ã̱xü̃chigü na tixĩgüxü̃, rü tama toxna nacaxiraãcüma toxü̃ nic̱uaixgü ga napẽ́xewa ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü ñu̱xũchi poxcupataü̃gu toxü̃ nawocu. Rü ñu̱xma rü cúãcüma toxü̃ ínamuxü̃chaü̃. Rü tãũtáma ngẽmaãcü nixĩ. ¡Rü ẽcü nümatama núma naxĩ i ãẽ̱xgacügü na nümatama toxü̃ íyamuxü̃xü̃cèx! —ñanagürü ga Pauru. 38 Rü yexguma ga yema purichíagü rü ãẽ̱xgacügümaã nüxü̃ nayarüxugüe ga yema ore. Rü poraãcü naḇaixãchiãẽgü ga yema ãẽ̱xgacügü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga na Dumacü̱̃ã̱xü̃chi yixĩgüxü̃. 39 Rü yéma naxĩ, rü Pauru rü Chirana nayacagü na nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃güxü̃cèx naxcèx ga yema namaã naxügüxü̃. Rü ínanamuxü̃, rü nüxü̃ nacèèxü̃gü na nawa ínachoxü̃xü̃cèx ga guma ĩãne. 40 Rü yexguma poxcupataü̃wa ínachoxü̃gu ga Pauru rü Chira, rü Díriapatawa naxĩ. Rü yema yaxõgüxü̃maã nangutaquẽ́xegü, rü nayaxucu̱xẽgü, rü Tupanaãrü oremaã nanataãẽxẽẽgü. Rü ñu̱xũchi yemawena rü inaxĩãchi.

17

Pauru rü Chiramaã nanuẽ ga duü̃xü̃gü ga Techarónicawa

1 Rü ĩãnegü ga Aü̃fípori rü Aporóniãwa nachopetü ga Pauru rü Chira, rü ĩãne ga Techarónicawa nangugü. Rü yéma nayexma ga wüxi ga ngutaquẽ́xepataü̃ ga Yudíugüarü. 2 Rü guma ngutaquẽ́xepataü̃wa naxũũxü̃ ga Pauru, yerü woetama yema nixĩ ga nacüma. Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃chiga yema Yudíugümaã yéma nidexa. 3 Rü meãma naxcèx nanango̱xẽẽ ga yema ore, rü namaã nüxü̃ nixu ga ṯacücèx na nayuxü̃ ga Cristu rü tü̱xcüü̃ wena na namaxü̃xü̃. Rü ñanagürü: —Rü yima Cristu rü Ngechuchu nixĩ, rü nachiga nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ —ñanagürü ga Pauru. 4 Rü ñuxre ga yéma yexmagüxü̃ ga Yudíugü rü nayaxõgü, rü Pauru rü Chiratanügu naxãgü. Rü yexgumarüü̃ ta Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü ga muxü̃ma ga Griégugü ga noxri Yudíugürüü̃ yaxõgüxü̃. Rü muxü̃ma ga ngexü̃gü ga dĩẽruã̱xgüxü̃ rü ta nayaxõgü. 5 Rü yemacèx ga yema Yudíugü ga tama yaxõgüxü̃, rü nanuẽ rü nixãũxãchigü yerü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü ga Pauru rü Chiraarü ore. Rü norü numaã nanaxĩtaquẽ́xexẽẽ ga ñuxre ga yatügü ga chixexü̃gü ga taxuwama mexü̃. Rü yemaxü̃ namugü na nanuẽxẽẽãxü̃ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü. Rü Yachã́ũpatawa nabuxmü ga yema chixexü̃ ga duü̃xü̃gü na Pauru rü Chiracèx nadaugüxü̃cèx, yerü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nanagagüchaü̃. 6 Natürü yexguma tama yexma nüxü̃ yangaugügu, rü Yachã́ũxü̃ niyauxgü, rü ñuxre ga yaxõgüxü̃xü̃ rü ta ínayauxü̃. Rü nayagauxü̃tanü, rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa nanagagü. Rü tagaãcü ñanagürügü: —Ngẽma Pauru rü Chira i guxü̃ i naãnewa duü̃xü̃güxü̃ chixexẽẽgüxü̃, rü núma rü ta nangugü. 7 —Rü Yachã́ũ nixĩ ga nayaxuxü̃ ga napatawa. Rü guxü̃ma i nümagü i ngẽma yatügü rü tama naga naxĩnüẽchaü̃ i tórü ãẽ̱xgacü ya Dumacü̱̃ã̱xãrü mugü, erü nüxü̃ nixugüe rü nangẽxma i to i ãẽ̱xgacü i Ngechuchu —ñanagürügü ga yema chixexü̃ ga duü̃xü̃gü. 8 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema oregü, rü poraãcü nanuẽ ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yema ĩãneãrü ãẽ̱xgacügü ta. 9 Natürü ga Yachã́ũ rü namücügü rü dĩẽrumaã nügü naxütanügü, rü yemacèx nayangẽ́xgü.

Pauru rü Chira rü Beréawa nayexmagü

10 Rü yematama ga chütaxü̃gu rü yema yaxõgüxü̃ ga Techarónicacü̱̃ã̱x rü ĩãne ga Beréawa nanamugü ga Pauru rü Chira. Rü yexguma yéma nangugügu, rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa naxĩ. 11 Rü yema Yudíugü ga Beréacü̱̃ã̱x, rü yema togü ga Yudíugü ga Techarónicawa yexmagüxü̃ãrü yexera narümemaẽgü. Rü norü ngúchaü̃maã meãma nanayauxgü ga yema ore. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃wa nangúe na meã nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx ngoxi aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore ga Pauru rü Chira namaã nüxü̃ ixuxü̃. 12 Rü muxü̃ma ga yema Beréacü̱̃ã̱x ga Yudíugü rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. Rü yexgumarüü̃ ta ga muxü̃ma ga Griégugü ga Yatüxü̃gü rü ngexü̃gü ga ãẽ̱xgacügü namèx ixĩgüxü̃, rü nayaxõgü. 13 Natürü yexguma yema Yudíugü ga Techarónicacü̱̃ã̱x nüxü̃ cuáchigagügu ga na Beréawa rü ta nüxü̃ na yaxuxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Pauru, rü yéma naxĩ, rü nananuẽxẽẽ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü na Paurumaã chixri nachopetüxü̃cèx. 14 Natürü yexguma yemaxü̃ nacuáchigagügu ga yema yaxõgüxü̃, rü paxama Pauruxü̃ ínaxũxũxẽẽgü ga guma ĩãnewa. Rü ñuxre ga yema yaxõgüxü̃ rü Pauruxü̃ ínixümücügü. Rü dauxchitagu naxĩ rü ñu̱xmata taxtüpechinüwa nangugü. Natürü ga Chira rü Timutéu rü Beréagu narüchooma. 15 Rü yema duü̃xü̃gü ga Pauruxü̃ íixümücügüxü̃, rü wapurugu ínayaxümücügü ñu̱xmata ĩãne ga Atenawa nangugü, rü ñu̱xũchi Beréacèx nawoegu. Rü Pauru rü yema duü̃xü̃güxü̃ yéma namuga na paxa naxü̃tawa naxĩxü̃cèx ga Chira rü Timutéu.

Atenawa nayexma ga Pauru

16 Rü yexguma Pauru rü Atenawa Chira rü Timutéuxü̃ nanguxẽẽgu, rü tama nataãẽcüraxü̃ yerü nüxü̃ nadau ga guma ĩãnewa ga na poraãcü naxchicünèxãmaãmare na natupanaã̱xgüxü̃. 17 Rü yemacèx ga Pauru rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa Cristuchigaxü̃ nixu namaã ga yema Yudíugü rü yema togü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃ ga Tupanaxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu ga ĩãneãrü plaza ga taxü̃wa rü ta Cristuchigaxü̃ nixu namaã ga yema duü̃xü̃gü ga yéma ãmücüwa ĩxü̃.. 18 Rü nayexmagü ta ga ñuxre ga yatügü ga Epicúriugüarü ngu̱xẽẽtaewa ngúexü̃, rü togü ga Etóicugüarü ngu̱xẽẽtaewa ngúexü̃. Rü nümagü rü inanaxügüe ga Paurumaã na yaporagatanücüüxü̃. Rü ñuxre ga nümagü rü ñanagürügü: —¿Rü ṯacü nixĩ i nüxü̃ yaxuxü̃ i ñaã yatü i idexaechamarexü̃? —ñanagürügü. Rü togü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Maneca wüxi i to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xãrü tupanagüarü orearü uruü̃ nixĩ —ñanagürügü. Rü yemaãcü nidexagü ga yema duü̃xü̃gü, yerü Pauru rü nüxü̃ nixu ga ore ga mexü̃ ga Ngechuchuchiga ga nuxãcü wena na namaxü̃xü̃. 19 Rü düxwa norü ãẽ̱xgacügüarü ngutaquẽ́xechica ga Areópagu ãe̱gaxü̃wa nanagagü. Rü yéma nüxna nacagü, rü ñanagürügü nüxü̃: —Toma nüxü̃ tacuáxchaü̃ na ṯacü rü ngu̱xẽẽtae i ngexwacaxü̃xü̃ yiĩxü̃ i ngẽma namaã cungu̱xẽẽtaexü̃. 20 Erü toxcèx rü wüxi i taguma nüxü̃ taxĩnüẽxü̃ nixĩ i ngẽma ore, rü nüxü̃ tacuáxchaü̃ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ —ñanagürügü. 21 Rü yemaãcü nidexagü, yerü guxü̃ma ga Atenacü̱̃ã̱xgü rü yema to ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü ga yexma ãchiü̃güxü̃, rü woetama yexicagu narüxĩnüẽ ga na nüxü̃ yaxuxü̃cèx rü nüxü̃ naxĩnüẽxü̃cèx ga yexwacaxü̃xü̃ ga oregü. 22 Rü yemacèx ga Pauru rü inachi norü ngãxü̃tanüwa ga yema duü̃xü̃gü ga yema Areópaguwa ngutaquẽ́xegüxü̃, rü ñanagürü: —Pa Atenacü̱̃ã̱xgüx, nüxü̃ chadau na poraãcü perü tupanagügu perüxĩnüẽxü̃. 23 —Erü ngẽxguma perü ngutaquẽ́xechicagüwa chixüpetüchigügu, rü nüxü̃ chadau i naxchicünèxãgü i nüxü̃ picuèxüü̃güxü̃. Rü wüxi i nachicawa namaã chayarüxũ i wüxi i yumüxẽchica, rü ngẽxma naxümatü i nae̱ga i ñaxü̃: “Tupana ya tama nüxü̃ icuácü”, ñaxü̃. Rü yima Tupana ya tama nüxü̃ pecuáãcüma nüxü̃ picuèxüü̃gücü nixĩ ya choma pemaã nüxü̃ chixuchigacü. 24 —Rü guma Tupana ga naxücü ga guxü̃ma ga naãnegü rü guxü̃ma i nawa ngẽxmaxü̃, rü nüma nixĩ i norü yora yiĩxü̃ i daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne. Rü ngẽmacèx nüma rü tama duü̃xü̃gü üxü̃ne ya tupaucagügu naxãchiü̃. 25 —Rü nümatama ya Tupana rü taxucèxma nanaxwèxe i duü̃xü̃güarü ngü̃xẽẽ na namaxü̃xü̃cèx i nümax, erü taxuü̃ma nüxü̃́ nataxu. Rü nümatama guxãna nanaxã i maxü̃, rü tüxna nanaxã ya buanecü ya namaã ingü̃ãtanücüücü. Rü nümatama tüxna nanaxã i guxü̃ma. 26 —Nüma rü wüxi ga duü̃xü̃watama nanaxü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü na guxü̃ i naãnewa nangẽxmagüxü̃cèx. Rü nüma inaxuneta i ñuxgu tá na nabuxü̃ i duü̃xü̃gü rü ngexta tá naxãchiü̃xü̃ i wüxichigü. 27-28 —Rü yemaãcü nanaxü na naxcèx nadaugüxü̃cèx ga duü̃xü̃gü rü ñoma ẽãnexü̃wa ṯacücèx idaugüxü̃rüü̃ nüxü̃ iyangaugüxü̃cèx. Natürü nüma ya Tupana rü woetama guxü̃guma tüxna nangaicamachirẽ́x, erü nagagu nixĩ i imaxẽxü̃ rü ixĩã̱xtanücüüxü̃ rü ingẽxmaxü̃, ngẽxgumarüü̃ i ñuxre i perü poperaarü ümatüxü̃gü naxümatüxü̃rüü̃, rü ñanagürügü:

“Rü Tupanaxãcü tixĩgü”, ñanagürügü. 29 —Rü ñu̱xma na Tupanaxãcügü ixĩgüxü̃, rü tama name i nagu tarüxĩnüẽ rü Tupana rü wüxi i naxchicünèxã i uirumüwa rü ẽ́xna dĩẽrumüwa rü ẽ́xna nutawa ixüxü̃rüü̃ nixĩ. Erü guxü̃ma i ngẽma naxchicünèxãgü rü nümatama i duü̃xü̃gü nagu naxĩnüẽxü̃ãcüma nanaxügü. 30 —Rü nuxcüma ga duü̃xü̃gü rü naẽchitamare ínatüe, natürü nüma ga Tupana rü namaã yaxna naxĩnü. Natürü i ñu̱xma ya Tupana rü nanamu i duü̃xü̃gü i guxü̃wama na naxcèx nadaugüxü̃ rü nüxü̃ naxoexü̃ i nacüma i chixexü̃gü. 31 Yerü nüma ga Tupana rü marü nüxü̃ naxuneta i wüxi i ngunexü̃ i nagu tá aixcüma guxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güna nac̱axü̃ i norü maxü̃chiga. Rü marü nüxü̃ naxuneta ya wüxi ya yatü ya Ngechuchu, rü yima tá nixĩ ya duü̃xü̃güna c̱acü. Rü Tupana rü guxãxü̃ma nüxü̃ nacuèxẽẽ ga yema ga yexguma Ngechuchuxü̃ wena namaxẽẽgu —ñanagürü ga Pauru. 32 Rü yexguma yema wena na namaxẽxü̃chigaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü, rü ñuxre ga nümagü rü Pauruxü̃ nacugüe. Natürü ga togü rü ñanagürügü: —Rü wenagu táxarü cuxü̃́ itarüxĩnüẽ i ngẽmachiga —ñanagürügü. 33 Rü yexguma ga Pauru rü ínaxũxũ ga natanüwa. 34 Natürü ñuxre ga duü̃xü̃gü rü Pauruwe narüxĩ, rü Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. Rü natanüwa nayexma ga Diuníchiu ga wüxi ga Areópagutanüxü̃, rü wüxi ga ngecü ga Dámari ga ngĩe̱ga. Rü ñuxre ga togü rü ta nayaxõgü.

18

Corĩ́tiuwa nayexma ga Pauru

1 Rü yemawena rü inaxũãchi ga Pauru ga Atenawa, rü ĩãne ga Corĩ́tiuwa naxũ. 2 Rü yéma namaã inayarüxũ ga wüxi ga yatü ga Aquiru ga Põtuanecü̱̃ã̱x ga yexwacèx Dumawa ga Itáriaanewa ne ũxü̃ namèx ga Prisilamaãx. Rü yéma Corĩ́tiuwa nayexma yerü Dumacü̱̃ã̱xgüarü ãẽ̱xgacü ga Cáudiu nanamu ga na ínachoxü̃xü̃cèx ga guxü̃ma ga Yudíugü ga Dumawa. Rü Pauru rü naxü̃tagu nanaxũãne. 3 Rü yexma nape rü naxchirunaxcèx ga düxenüãrü üwa nügümaã napuracüe yerü woetama yema nixĩ ga norü puracü ga Pauru rü Aquiru rü Prisila. 4 Rü guxü̃ ga ngü̃xchigaarü ngunexü̃gu rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa naxũũxü̃ ga Pauru, rü duü̃xü̃gümaã nidexaxü̃, rü nayaxucu̱xẽgüxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta nayaxucu̱xẽgüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 5 Rü yixcamaxü̃ra ínangugü ga Chira rü Timutéu ga Machedóniãwa ne ĩxü̃. Rü yexguma inanaxügü ga Pauru ga aixcüma poraãcü nüxü̃ na yaxuxü̃ ga Tupanaãrü ore. Rü meãma Yudíugüxü̃ nangúexẽẽ na Ngechuchu rü Tupana Nane ya Cristu na yiĩxü̃. 6 Natürü nümagü ga yema Yudíugü rü inanaxügüe ga Paurumaã na nanuẽxü̃, rü namaã naguxchigagüxü̃. Rü yexguma inapamüchiru ga Pauru, yerü yema nixĩ ga wüxi ga cuèxruü̃ naxcèx ga yema duü̃xü̃gü na yemawa nüxü̃ yacuèxãchitanüxü̃cèx ga norü chixexü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Pegagu tátama nixĩ i na ipeyarütauxexü̃, rü marü tama chaugagu tá nixĩ. Rü ñomaü̃cüü i choma rü tá ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa chaxũ —ñanagürü ga Pauru. 7 Rü ínaxũxũ ga guma ngutaquẽ́xepataü̃wa. Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga Tíchiu ga Yuchugu ãe̱gaxü̃. Rü nüma rü Tupanaxü̃ nangechaü̃ rü yexma ngutaquẽ́xepataü̃cüwagu naxãpata. Rü yemaxü̃tawa naxũ ga Pauru, rü yexma nape. 8 Rü Cripu ga ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü rü namèx rü guxü̃ma ga naxãcügü rü Cori ya Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgü. Rü yexgumarüü̃ ta rü muxü̃ma ga Corĩ́tiucü̱̃ã̱xgü rü nayaxõgü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga yema ore, rü ñu̱xũchi Pauru ínanabaiü̃xẽẽ. 9 Rü wüxi ga chütaxü̃ rü nango̱xetü ga Pauru. Rü Cori ya Tupana namaã nidexa, rü ñanagürü: —¡Rü tãxṹ i cumuü̃xü̃! ¡Rü nüxü̃ ixuama i chorü ore! ¡Rü tãxṹ i curüchianexü̃! 10 —Erü choma rü chacuxü̃tagu, rü taxúetáma chixexü̃ cumaã taxü. Erü daa ĩãnewa rü choxü̃́ nangẽxma i muxü̃ma i chorü duü̃xü̃gü —ñanagürü ga Tupana. 11 Rü wüxi ga taunecüarü ngãxü̃ Corĩ́tiuwa nayexma ga Pauru. Rü yéma yema duü̃xü̃gütanüwa namaã nangúexẽẽtae ga Tupanaãrü ore. 12 Natürü yexguma Acayaaneãrü ãẽ̱xgacü yixĩgu ga Gariṍũ, rü yema Yudíugü rü wüxigu Pauruxü̃ niyauxgü, rü ãẽ̱xgacüpẽ́xewa nanagagü. 13 Rü ñanagürügü nüxü̃ ga guma ãẽ̱xgacü: —Ñaã yatü rü duü̃xü̃güxü̃ naxucu̱xẽ na Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx rü tama naga na naxĩnüẽxü̃cèx i tachiü̃ãneãrü mugü —ñanagürügü. 14 Rü Pauru marü nachonagüchaü̃, natürü nüma ga ãẽ̱xgacü ga Gariṍũ rü yema Yudíugüxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Rü ngẽxguma chi wüxi i taxü̃ i chixexü̃ naxü̱xgu, rü ẽ́xna namáẽtagu, rü ngẽxguma chi nixĩ i choma i pexü̃́ ichaxĩnüxü̃, Pa Yudíugüx. 15 —Natürü ngẽma pecümachiga rü perü mugüchiga rü perü ngu̱xẽẽtaechiga na yiĩxü̃, rü choma rü tama nüxü̃ chacuáxchaü̃ i ngẽma. ¡Rü pematama penamexẽẽ̱x! Rü choma rü tama ngẽmachigaarü ãẽ̱xgacü chixĩxchaü̃ —ñanagürü. 16 Rü yexguma ínanawoxü̃ ga yéma. 17 Rü yexguma guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü ga Chótenegu ãe̱gaxü̃xü̃ yexma niyauxgü. Rü yexmatama ãẽ̱xgacü ga Gariṍũpẽ́xegu nanac̱uaixgü. Natürü nüma ga Gariṍũ rü taxu ñanagürüama.

Pauru rü Aü̃tioquíacèx nataegu, rü ñu̱xũchi wenaxãrü inaxũãchi na norü tomaẽ̱xpü̱xcüna to ga nachiü̃ãnegüwa nangeaxü̃ ga Tupanaãrü ore

18 Rü yemawena rü muxü̃ma ga ngunexü̃ yéma Corĩ́tiuwa nayexma ga Pauru. Rü yixcama nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ rü nüxna inaxũãchi. Rü ĩãne ga Chẽcreawa naxũ namaã ga Prisila rü Aquiru. Rü Chẽcreawa nügü nidüpü̱xüeru ga Pauru yerü marü nayanguxẽẽ ga wüxi ga uneta ga Tupanamaã nüxü̃ yaxuxü̃. [Rü woetama yema nixĩ ga nacümagü ga Yudíugü ga yexguma yanguxẽẽgüã̱xgu ga wüxi ga uneta ga Tupanamaã nüxü̃ yaxuxü̃.] Rü ñu̱xũchi Chẽcreaarü türewa rü wüxi ga wapurugu nichoü̃ na Chíriaanewa naxĩxü̃cèx. 19 Rü yexguma Epéchiuwa nangugügu, rü Pauru nüxna nixũgachi ga Prisila rü Aquiru, rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa naxũ. Rü yéma namaã nidexa ga yema Yudíugü ga guma ngutaquẽ́xepataü̃wa ngutaquẽ́xegüxü̃xü̃. 20 Rü yema Yudíugü, rü muxü̃ma ga ngunexü̃gü nüxü̃ nacèèxü̃gü ga yexma na naxã́ũxü̃cèx, natürü ga nüma rü tama nanaxwèxe. 21 Rü yemacèx nüxü̃ narümoxẽãma, rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma Tupana naxwèxegu, rü wena táxarü pexcèx chataegu —ñanagürü. Rü yemawena rü Epéchiuarü türewa nayarüxüe, rü inaxũãchi. 22 Rü Checharéaarü türewa nangu, rü yéma ínaxüe. Rü ñu̱xũchi Yerucharéü̃wa naxũ na nüxü̃ yanamoxẽxü̃cèx ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃. Rü ñu̱xũchi Aü̃tioquíawa naxũ. 23 Rü yexguma marü ñuxre ga ngunexü̃ yéma Aü̃tioquíawa nayexmagu, rü wenaxãrü inaxũãchi ga Pauru na wüxichigü ga ĩãne ga Gárataanewa rü Fríyiaanewa yexmagünewa íyadauxü̃cèx rü yataãẽxẽẽgüãxü̃cèx ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga guma ĩãnegüwa yexmagüxü̃.

Aporu rü Epéchiuwa nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore

24 Rü yexgumaü̃cüü rü Epéchiuwa nangu ga wüxi ga Yudíu ga Aporugu ãe̱gaxü̃. Rü nüma rü ĩãne ga Aleyãdríacü̱̃ã̱x nixĩ, rü nüxü̃́ natauxcha ga duü̃xü̃güpẽ́xewa na yadexaxü̃. Rü meãma nüxü̃ nacuèx ga Tupanaãrü ore i ümatüxü̃. 25 Rü nüma meã nüxü̃ nacuèx ga Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngu̱xẽẽtae ga Cori ga Ngechuchuchiga, rü nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü Cuáü̃ duü̃xü̃güxü̃ íbaiü̃xẽẽxü̃. Natürü yexicaxü̃tama nacuèx ga Ngechuchuchiga. Natürü poraãcü nataãẽãcüma nidexa rü aixcüma nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. 26 Rü nüma ga Aporu rü tama namuü̃ãcüma inanaxügü ga na yadexaxü̃ ga Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa. Natürü yexguma Aporuxü̃ naxĩnüẽgu ga Prisila rü Aquiru, rü napatawa nanagagü na yexeraãcü namaã inanguxü̃xẽẽãxü̃cèx ga Ngechuchuchiga. 27 Rü yexguma Acayaanewa naxũxchaü̃gu ga Aporu, rü yema yaxõgüxü̃ ga Epéchiucü̱̃ã̱x nüxü̃ narüngü̃xẽẽgü. Rü popera yéma namugü naxcèx ga yema yaxõgüxü̃ ga Acayacü̱̃ã̱x na meã Aporuxü̃ nayauxgüxü̃cèx. Rü yexguma Acayawa nanguxgu ga Aporu rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga Tupanaãrü ngechaü̃gagu Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃. 28 Rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga poraãcü na ínatüexü̃ ga yema Yudíugü ga tama Ngechuchuxü̃ cuáxchaü̃güxü̃. Rü nümagü ga Yudíugü rü taxucürüwama ñuxũ ñanagürügü, yerü ga Aporu rü Tupanaãrü ore ga ümatüxü̃wa meãma nüxü̃ nanawẽ́x ga na Ngechuchu rü aixcüma Tupana Nane ya Cristu na yiĩxü̃.

19

Epéchiuwa nayexma ga Pauru

1 Rü yexguma Corĩ́tiuwa nayexmayane ga Aporu, rü Pauru rü naxpü̱xanegu idaxü̃ ga namawa nixüpetü, rü Epéchiuwa nangu. Rü yexma nüxü̃ nayangau ga ñuxre ga yaxõgüxü̃. 2 Rü nüxna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Marü penayaxuxü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga yexguma peyaxõgügu? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃, rü ñanagürügü: —Tama. Taguma nüxü̃ taxĩnüẽchiga na ṯacü yiĩxü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ —ñanagürügü. 3 Rü yexguma ga Pauru rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Texéaxü̃́ peyaxõgüxü̃ ga yexguma ípebaiü̃gu? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃, rü ñanagürügü: —Toma nüxü̃́ tayaxõ ga yema Cuáü̃ ga baiü̃xẽẽruü̃ãrü ngu̱xẽẽtae —ñanagürügü. 4 Rü yexguma ga Pauru rü ñanagürü nüxü̃: —Cuáü̃ ínanabaiü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ rüxoexü̃ ga nacüma ga chixexü̃ rü Tupanacèx daugüxü̃. Natürü yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ta na nüxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx ga Ngechuchu ga naweama ãcü —ñanagürü ga Pauru. 5 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga yema duü̃xü̃gü rü ínabaiü̃ nae̱gagu ga Cori ya Ngechuchu. 6 Rü yexguma Pauru rü yema yaxõgüxü̃e̱tügu naxümẽ́xgu, rü nüxna nangu ga Tupanaãẽ i Üünexü̃, rü to ga nagawachigü nidexagü, rü nüxü̃ nixugüe ga Tupanaãrü ore. 7 Rü maneca 12 ga yatü nixĩgü ga yema duü̃xü̃gü. 8 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü yéma nayexma ga Pauru. Rü Yudíugüarü ngutaquẽ́xepataü̃wa naxũũxü̃ rü tama namuü̃ãcüma nüxü̃ nixuuxü̃ ga Tupanaãrü ore. Rü nanangúexẽẽ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana, rü nüxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽ na Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 9 Natürü nayexma ga ñuxre ga duü̃xü̃gü ga tama nüxü̃ cuèxgüchaü̃xü̃ rü tama yaxõgüchaü̃xü̃. Rü nümagü inanaxügüe ga na yema muxü̃ma ga duü̃xü̃güpẽ́xewa chixexü̃ yaxugüexü̃ nachigagu ga Cori ga Ngechuchu. Rü yemacèx nüxna nixũgachi ga Pauru, rü toxnamana nanagagü ga yema yaxõgüxü̃. Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu namaã nüxü̃ nixuchiga ga ore nawa ga wüxi ga ngutaquẽ́xepataü̃ ga Tiranuãrü ngúepataü̃ ga nae̱ga. 10 Rü yemaãcü nanaxü ga taxre ga taunecü, rü yemaãcü guxü̃ma ga Áchiacü̱̃ã̱xgü ga Yudíugü rü Griégugü rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga Cori ya Tupanaãrü ore. 11 Rü Tupana Pauruxü̃ narüngü̃xẽẽ ga na naxüãxü̃ ga taxü̃gü ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃. 12 Rü èi̱xrüxü̃ ga norü dechugü ga Pauru rü naxchirugü rü duü̃xü̃gü rü yema iḏaaweexü̃xü̃tawa nanangegü. Rü yexguma yema iḏaaweexü̃ nüxü̃ ingõgügügu ga yema naxchiru rü ẽ́xna dechu, rü naxcèx nitaanegü. Rü yema duü̃xü̃gü ga ngoxoã̱xgüxü̃ rü ta naxcèx nitaanegü. 13 Natürü nayexma ga ñuxre ga Yudíugü ga ĩãnegüwachigü ixĩẽtanüxü̃ rü ngoxogüarü woxü̃wa puracüexü̃. Rü nüxü̃ naxügü na Cori ya Ngechuchuégagu na ínawoxü̃ãxü̃ ga ngoxogü nawa ga yema duü̃xü̃gü ga ngoxoã̱xgüxü̃. Rü ñanagürügü: —Ngechuchu ya Pauru nüxü̃ ixuchigacüégagu pexü̃ tamu na ípechoxü̃xü̃cèx —ñanagürügü ga yema Yudíugü. 14 Rü yema 7 ga yema ügüxü̃, rü wüxi ga Yudíugüarü paigüarü ãẽ̱xgacü ga Echebagu ãe̱gaxü̃ nanegü nixĩgü. 15 Natürü wüxi ga ngunexü̃gu ga yexguma wüxi ga ngoxoxü̃ ínatèxüchigüchaü̃gu, rü yema ngoxo nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Nüxü̃ chacuèx ya Ngechuchu, rü nüxü̃ chacuèx ya Pauru na texé yiĩxü̃. ¿Natürü i pema rü texégü pixĩgü? —ñanagürü. 16 Rü yexguma ga yema yatü ga ngoxoã́xü̃ rü yema duü̃xü̃gü ga ínatèxüchigüchaü̃xü̃na nayuxu, rü nüxü̃ narüporamaẽ ga guxü̃ma, rü ínanagáuü̃xü̃ne. Rü yemaãcü ngexchiruxü̃ma rü napíexü̃ma nibuxmü ga guma ĩwa. 17 Rü guxü̃ma ga Yudíugü rü Griégugü ga Epéchiuwa yexmagüxü̃ rü nüxü̃ nacuáchiga ga yema. Rü poraãcü namuü̃ẽ ga guxü̃ma. Rü yemaãcü yexeraãcü natachiga ga Cori ga Ngechuchu ga yéma. 18 Rü muxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ rü yéma ningugüetanü, rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ nixugüechigü ga nüma rü ta na nayuüechiréxü̃, natürü tá nüxü̃ na naxoexü̃ ga yema. 19 Rü muxü̃ma ga yema iyuüechiréxü̃, rü yéma nanana ga norü poperagü ga yuüpane ga nawa nangúexü̃, rü guxãpẽ́xewa ínanagu. Rü yexguma nangugügüãgu ga natanü ga yema poperagü, rü maneca 50,000 tachinü ga dĩẽru ga tatanüxü̃wa nangu. 20 Rü yemaãcü ga Cori ya Tupanaãrü ore, rü yexeraãcü nixũchigü, rü yexeraãcü duü̃xü̃gü nüxü̃ nadau na ñuxãcü naporaxü̃ ga yema ore. 21 Rü yemawena ga Pauru, rü nagu narüxĩnü ga Machedóniããnewa rü Acayaanewaxíra na naxũxü̃, rü yéma ñu̱xũchi Yerucharéü̃wa na naxũxü̃. Yerü yema ñanagürü: —Rü nge̱ma Yerucharéü̃wa tá chaxũ, rü yixcama rü Dumawa rü tá ta chaxũ —ñanagürü. 22 Rü yemacèx nügüpẽ́xegu Machedóniããnewa nanamugü ga taxre ga norü ngü̃xẽẽruü̃ ga Timutéu rü Eratu. Natürü nüma ga Pauru rü ñuxre ga ngunexü̃ Áchiagu narüxã̱ũ̱x.

Nanuẽ ga duü̃xü̃gü ga Epéchiuwa

23 Rü yexgumaü̃cüü rü Epéchiuwa rü nanaxi̱xãchitanüãẽ ga duü̃xü̃gü, rü poraãcü nanuẽ nachigagu ga Cori ya Tupanaãrü ore. 24 Rü yemaãcü naxüpetü nagagu ga wüxi ga yatü ga dĩẽrumüwa puracüxü̃ ga Demétriugu ãe̱gaxü̃. Rü nüma rü ínanaxüxü̃ ga norü tupana ga Atemíchaarü tupaucachicünèxãgü ga dĩẽrumünaxcèx. Rü nayexma ga muxü̃ma ga norü puracütanüxü̃ ga yemawa puracüexü̃. Rü guxü̃ma poraãcü meã nüxü̃́ naxãtanü ga yema puracü. 25 Rü nüma ga Demétriu rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga puracütanüxü̃ ga yemawa puracüexü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chomücügüx, meã nüxü̃ pecuèxgü na ñaã tórü dĩẽrumüãrü puracügu na ngĩxü̃ iyaxuxü̃ i tórü dĩẽru. 26 Rü marü nüxü̃ pedaugü i ngẽma Pauru rü nüxü̃ pexĩnüẽ na ñuxãcü yaxucu̱xẽgüãxü̃ i duü̃xü̃gü, rü ñuxãcü namaã nüxü̃ yaxuxü̃ na tama aixcüma tupanagü yiĩxü̃ i ngẽma tupanagü i yixema ixügüxü̃. Rü ngẽmaãcü muxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ narüxoexẽẽ na tama tórü tupanagüaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü tama núma Epéchiuwaxicatama ngẽxü̃ nawagü natürü wixguxüchi taèx guxü̃ i Áchiaanewa ngẽmaãcü chixri nayaxucu̱xẽgü i duü̃xü̃gü. 27 Rü pema nüxü̃ pecuèx rü tórü puracücèx rü naxãũcüma i ngẽma. Rü wüxi i chixexü̃ ta nixĩ i naxcèx i tórü tupana i Atemíchaarü tupauca ya taxü̃ne. Rü ñu̱xma rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü rü ngĩxü̃ nangechaü̃ i Atemícha i guxü̃ i Áchiaanewa rü guxü̃ i naãnewa. Natürü ngẽma Pauruarü ucu̱xẽgagu rü düxwa taxuxü̃táma ngĩxü̃ nangechaü̃ i duü̃xü̃gü, rü ngẽmaãcü düxwa inaãrüxo tá ta i tórü puracü —ñanagürü ga Demétriu. 28 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu, rü poraãcü nanuẽ, rü tagaãcü ñanagürügü: —¡Namaxü̃ i Epéchiucü̱̃ã̱xgüarü tupana i Atemícha! —ñanagürügü. 29 Rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱xgü rü poraãcü yexma ínatüeãẽ. Rü ínanayauxü̃ ga Gayu rü Aritárcu ga Machedóniããnecü̱̃ã̱xgü ga Paurumücügü, rü guma ĩ ga ĩãneãrü ngutaquẽ́xepataü̃wa nanagauxü̃tanü. 30 Rü Pauru rü ta yexma naxücuchaü̃ na yema duü̃xü̃gümaã yadexaxü̃cèx, natürü yema yaxõgüxü̃ nüxna nanachu̱xu ga yexma na naxücuxü̃. 31 Rü yema Áchiaaneãrü ãẽ̱xgacügütanüwa rü nayexma ga ñuxre ga Paurumücügü ixĩgüxü̃. Rü nümagü rü ta Pauruxü̃tawa namugagü na tama yema ngutaquẽ́xechicagu naxücuxü̃cèx. 32 Rü yoxni ga duü̃xü̃gü ga yema ínangutaquẽ́xegüxü̃wa, rü nümaxü̃ rü wüxi ga oremaã aita naxüe, rü togü ga to ga oremaã aita naxüe. Yerü poraãcü nanaxi̱xãchiãẽgü ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma ngutaquẽ́xegüxü̃. Rü muxü̃ma rü tama nüxü̃ nacuèxgü ga ṯacücèx na nangutaquẽ́xegüxü̃. 33 Natürü yéma nayexma ga wüxi ga Yudíu ga Areyáü̃drugu ãe̱gaxü̃. Rü yema togü ga Yudíugü rü namaã nüxü̃ nixu ga ṯacücèx na nangutaquẽ́xexü̃. Rü duü̃xü̃güpẽ́xewa nanamugü na yadexaxü̃cèx rü nae̱tüwa nachogüxü̃cèx ga yema Yudíugü ga yéma yexmagüxü̃. Rü nüma ga Areyáü̃dru rü naxunagümẽ́xẽ na iyanachianegüxü̃cèx ga duü̃xü̃gü, na namaã yadexaxü̃cèx. 34 Natürü yexguma nüxü̃ yacuèxãchitanügu ga Aré rü Yudíu na yiĩxü̃, rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü wüxigu tagaãcü aita naxüe. Rü taxre ga ora ninge ga na tagaãcü ñagüxü̃: —¡Namaxü̃ i Epéchiucü̱̃ã̱xgüarü tupana i Atemícha! —ñagüxü̃. 35 Rü düxwa yema ĩãneãrü ãẽ̱xgacü nanachiãchixẽẽ ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Epéchiucü̱̃ã̱xgüx, guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuèx na Atemíchaarü tupauca ya taxü̃neãrü dauruü̃ na ixĩgüxü̃. Rü guxü̃ma nüxü̃ nacuèx na núma tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i Atemíchachicünèxã i daxũwa rünguxü̃. 36 —Rü ñu̱xma na guxü̃ma nüxü̃ na cuáxü̃ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma, rü name nixĩ na pechiãchixü̃, rü taxuü̃ma i chixexü̃ pexüexü̃. 37 —Erü ñaã yatügü i nuã pegagüxü̃, rü taxuü̃ma i chixexü̃ ngĩmaã naxügü i tórü tupana, rü tama chixexü̃ nixugüe ngĩchigagu. 38 —Rü ngẽxguma chi Demétriu rü ngẽma namücügü i namaã napuracüexü̃ rü nüxü̃́ nangẽxmagu i ṯacü i tama norü me ixĩxü̃, rü nangẽxma i ngutaquẽ́xechicagü i ngextá ãẽ̱xgacügü duü̃xü̃güxü̃ íicagüxü̃wa. Rü name nixĩ na nge̱ma ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa namexẽẽãxü̃ i ṯacü i tama norü me ixĩxü̃. 39 —Rü ngẽxguma nangẽxmagu i ṯacü i to i perü guxchaxü̃gü, rü name nixĩ i ĩãneãrü ãẽ̱xgacügüarü ngutaquẽ́xewa penamexẽẽ i ngẽma. 40 —Erü ñu̱xma rü taxãũcümaxü̃gugü rü ngürüãchi ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumawa ngẽxmacü rü tüxna tá naxcèx naca i ngẽma ñu̱xma ngupetüxü̃. Erü aixcüma taxumaãma tanangãxü̃e̱ga i ãẽ̱xgacü, ega tüxna nacaxgu naxcèx i ñaã ngutaquẽ́xe i nawa pexãũgatanüxü̃ —ñanagürü. 41 Rü yexguma marü yema ñaxguwena, rü ínayamugü ga yema duü̃xü̃gü.

20

Machedóniããnewa rü Griégugüchiü̃ãnewa naxũ ga Pauru

1 Rü yexguma marü nangupetügu ga yema na íyacuxcuxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü Pauru naxcèx nangema ga yema yaxõgüxü̃ na yaxucu̱xẽgüãxü̃cèx. Rü yexguma marü namaã nüxü̃ nachaugu, rü nüxü̃ narümoxẽ, rü inaxũãchi ga Machedóniããnewa na naxũxü̃. 2 Rü yexguma yema naãnewa yaxüpetügu, rü taãẽxü̃ ga oremaã nayaxucu̱xẽgü ga yema yaxõgüxü̃ ga wüxichigü ga ĩãnewa yexmagüxü̃. Rü yemaãcü Griégugüchiü̃ãnewa nangu. 3 Rü yéma nayexma ga tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü. Rü yexguma marü inaxũãchichaü̃gu ga Chíriaanewa na naxũxü̃, rü tama wapurugu nixũ yerü nüxü̃ nacuáchiga ga na ñuxre ga Yudíugü yamèxgüchaü̃xü̃. Rü yemacèx nagu narüxĩnü ga dauxchitagu na nataeguxü̃, rü wenaxãrü Machedóniããnewa na naxüpetüxü̃. 4 Rü ínayaxümücügü ga Chópate ga Beréacü̱̃ã̱x ga Píru nane, rü Aritárcu rü Segũdu ga Techarónicacü̱̃ã̱xgü, rü Gayu ga Derbecü̱̃ã̱x, rü Timutéu, rü Tíquicu, rü Turuquínu ga Áchiaanecü̱̃ã̱xgü. 5 Rü yema yatügü rü nüxĩra topẽ́xegu naxãgü, rü Tróawa toxü̃ nayarünguxẽẽgü. 6 Rü nawena ga yema Yudíugüarü peta ga üpetüchiga ga pãũ ga ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ nagu nangõ̱xgüxü̃, rü wapurugu Piripuwa itaxĩãchi. Rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ ngupetügu, rü Tróagu nüxü̃ tayangaugü ga yema topẽ́xegu ãgüxü̃. Rü yexma tarücho ga 7 ga ngunexü̃.

Tróagu nanaxũãne ga Pauru

7 Rü yema yüxüarü ngunexü̃gu rü tangutaquẽ́xegü namaã ga yema yaxõgüxü̃ na tanangṍxü̃cèx ga pãũ ga bücuxü̃ yema Ngechuchu toxü̃ ngúexẽẽxü̃rüü̃. Rü yema yaxõgüxü̃maã nidexa ga Pauru. Rü nanamèxẽẽ ga norü dexa ñu̱xmata ngãxü̃cüwa nangu, yerü moxü̃ãcü inaxũãchichaü̃. 8-9 Rü daxũwa ga guma ĩpataarü tomaẽ̱xpü̱xchiü̃wa yexmaxü̃ ga ucapuwa tangutaquẽ́xegü. Rü namu ga omü ga yéma naĩgüxü̃. Rü nayexma ga wüxi ga ngextü̱xücü ga Eutícugu ãe̱gacü. Rü yéma wüxi ga yema ucaputapü̱xarü ĩã̱xwa narüto. Natürü ga Pauruarü dexa, rü poraãcü namèx. Rü yemacèx ga guma ngextü̱xücü rü poraãcü nayaxta, rü düxwa nipeãchi rü yema ĩã̱xwa narüngu, rü ñaxtüanegu nangu. Rü yéma yucüma nanayauxgü. 10 Rü ínarüxĩ ga Pauru, rü nayanawüxüchi ga guma ngextü̱xücü, rü duü̃xü̃güxü̃ ñanagürü: —¡Tãxṹ i peḇaixãchiexü̃, erü namaxü̃ nixĩ! —ñanagürü. 11 Rü yexguma wenaxãrü daxũ naxĩ, rü inanabücu ga yema pãũ, rü nanangõ̱x. Rü wenaxãrü nidexa ñu̱xmata yangune, rü yexguma inaxũãchi. 12 Rü guma ngextü̱xücü rü maxü̃cü napatawa nanagagü. Rü yemacèx poraãcü nataãẽgü ga guxü̃ma ga nümagü.

Tróawa inaxũãchi ga Pauru rü Miretuwa naxũ

13 Rü yexguma ga Pauru rü ñanagürü: —Dauxchitagu tá chixũ ñu̱xmatáta ĩãne ya Achuwa changu na nge̱ma pexü̃ chixüexü̃cèx —ñanagürü. Rü yemacèx ga toma rü wapurugu tichoü̃ rü yoxni napẽ́xegu taxĩ ñu̱xmata Achuwa tangugü. 14 Rü yexguma Achugu Paurumaã togü tayangauxgu, rü yéma toxü̃ nixüe. Rü tachopetü ga yéma ñu̱xmata Miterénewa tangugü. 15 Rü yéma itaxĩãchi rü moxü̃ãcü Quíuarü to̱xmèxtawa tachopetü. Rü yemaãrü moxü̃ãcü Chamowa tangugü. Rü yemaãrü moxü̃ãcüama Miretuwa tangugü. 16 Rü yemaãcü ítixĩ yerü ga Pauru rü tama Áchiaanegu nanuxcüchaü̃. Yerü nanaxwèxe ga paxa Yerucharéü̃wa na nanguxü̃ naxcèx ga Pẽtecóstearü ngunexü̃. Rü yemacèx nagu narüxĩnü na tama Epéchiugu íyadauxü̃.

Yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ga Epéchiucü̱̃ã̱xmaã nidexa ga Pauru

17 Natürü yexguma Miretuwa tangugügu rü Epéchiuwa naxcèx namuga ga Pauru na naxü̃tawa naxĩxü̃cèx ga yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ga Epéchiucü̱̃ã̱x. 18 Rü yexguma Pauruxü̃tawa nangugügu, rü ñanagürü nüxü̃: —Pema meã nüxü̃ pecuèxgü ga ñuxãcü pepẽ́xewa na chamaxü̃xü̃ ga guxü̃gu ga yexguma noxritama nuã Áchiaanewa chaxũxgu. 19 Rü guxü̃guma ga yexguma petanüwa chayexmagu, rü meãma chanaxü ga Cori ya Tupanaãrü puracü, taguma chaugü chicuèxüü̃ãcüma. Rü woo muẽ̱xpü̱xcüna poraãcü changechaü̃gu, nagagu ga yema chixexü̃ ga chomaã naxügüchaü̃xü̃ ga Yudíugü, natürü nae̱tüwa chanaxüama ga yema puracü. 20 Rü taguma íchayachaxãchi ga pemaã nüxü̃ na chixuxü̃ ga guxü̃ma ga yema ore ga perü mexü̃cèx ixĩxü̃. Rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa, rü pepatagüwa rü ta pexü̃ changúexẽẽ ga yema ore. 21 Rü Yudíugümaã rü yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixu na namexü̃ ga na nüxü̃ naxoexü̃cèx ga norü chixexü̃gü rü Tupanaga naxĩnüẽxü̃cèx, rü nüxü̃́ na yaxõgüãxü̃cèx ga tórü Cori ya Ngechuchu. 22 Rü ñu̱xma rü Yerucharéü̃wa chaxũ erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nge̱ma choxü̃ namu. Natürü tama nüxü̃ chacuèx na ṯacü tá choxü̃ üpetüxü̃ i nge̱ma. 23 Rü ngẽma nüxü̃ chacuáxü̃ nixĩ i duü̃xü̃gü tá choxü̃ napoxcu rü guxchaxü̃gü tá choxü̃ naxüpetü i Yerucharéü̃wa. Rü ngẽxĩcatama nixĩ i chomaã nüxü̃ yaxuxü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i guxü̃ne ya ĩãne i ngextá íchixũgüxü̃wa. 24 Natürü tama ngẽma ãũcümaxü̃gu charüxĩnü erü nüe̱tama nixĩ ega woo chayu̱xgu. Natürü ngẽma chanaxwèxexü̃ nixĩ na taãẽãcüma chapuracüamaxü̃ na meã chayanguxẽẽxü̃cèx i ngẽma puracü ga tórü Cori ya Ngechuchu choxna ãxü̃ rü nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃ na ñuxãcü Tupana tüxü̃ ngechaü̃xü̃. 25 Rü ñu̱xma rü marü nüxü̃ chacuèx rü tagutáma wena choxü̃ pedaugü i pema ga marü pemaã nüxü̃ chixuxe na ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. 26 Rü ngẽmacèx i ñoma i ngunexü̃gu rü pemaã nüxü̃ chixu rü marü tama chaugagu nixĩ ega texé petanüwa iyarütau̱xgu. 27 Erü marü meãma pemaã nüxü̃ chixu i guxü̃ma i ngẽma Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃, rü taxuü̃ma ichicu̱x. 28 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü penaxwèxe na pexuãẽgüxü̃ rü meã nüxna pedaugüxü̃ i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ i petanüwa ngẽxmagüxü̃. Erü ngẽma nixĩ i Tupanaãxẽ i Üünexü̃ nagu pexü̃ mugüxü̃ na nüxna pedaugüxü̃cèx i ngẽma Tupanaãrü duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃ i Ngechuchu nagümaãtama naxcèx taxexü̃. 29 Choma nüxü̃ chacuèx rü ngẽxguma íchixũxgu, rü chowena tá pexcèx nuã naxĩ i togü i duü̃xü̃gü. Rü tá nanachixexẽẽchaü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃ ñoma airugü i idüraexü̃ i carnerugüxü̃ ngĩãchixẽẽxü̃rüü̃. 30 Rü woo petanüwatátama nangẽxmagü i nümaxü̃ i tá doramaremaã nangúexẽẽxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃ na nügüwe naxĩxẽẽãxü̃cèx. 31 ¡Pegüna pedaugü, rü nüxna pecuèxãchie na ñuxãcü tomaẽ̱xpü̱x ga taunecügu rü ngunecü rü chütacü rü taguma íchayachaxãchixü̃ ga pexcèx chaxauxãcüma na pexü̃ chixucu̱xẽgüxü̃ ga wüxichigü! 32 Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgüx, rü Tupanana pexü̃ chamugü. Rü chanaxwèxe i naga pexĩnüẽ i norü ore i tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ na ñuxãcü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃. Erü ngẽma norü ore tá pexü̃ naporaexẽẽ na tórü Coricèx pemaxẽxü̃cèx rü pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i pechica namaã i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i Tupana dexü̃. 33 Choma rü taxuguma chaugücèx chanaxwèxe ga texéarü dĩẽru rü texéchiru. 34 Rü pematama rü meã nüxü̃ pecuèx ga ñuxãcü daa cho̱xmẽ́xmaã na chapuracüxü̃ naxcèx ga yema choxü̃́ rü chomücügüaxü̃́ taxuxü̃. 35 Rü guxü̃guma meã pexü̃ changúexẽẽ na ngẽmaãcü pepuracüexü̃ na nüxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ nataxuxü̃. Rü name nixĩ na nüxna pecuèxãchiexü̃ i Cori ya Ngechuchuarü ore ga nümatama ñaxü̃:

“Rü narümemaẽ nixĩ i pema na toguena penaxãxü̃ rü tama i tüma pexna tanaxãxü̃”, ñaxü̃. 36 Rü yexguma yema ñaxguwena ga Pauru, rü inacaxã́pü̱xü namaã ga guxü̃ma, rü nayumüxẽ. 37 Rü guxü̃ma poraãcü naxauxe, rü Pauruna nanèĩ̱xãchigü, rü nüxü̃ nachúxgü. 38 Yerü poraãcü nangechaü̃ẽ naxcèx ga yema ore ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga:

“Marü tagutáma wena choxü̃ pedaugü” ñaxü̃. Rü nümagü ínayaxümücügü ñu̱xmata wapuruwa nangu.

21

Yerucharéü̃wa naxũ ga Pauru

1 Rü yexguma nüxna itaxĩãchi ga yema yaxõgüxü̃, rü wapurugu tichoü̃. Rü capaxũ ga Coscèx noxtacüma tixaü̃. Rü moxü̃ãcü rü Rodawa taxĩ. Rü yéma itaxĩãchi, rü Pátarawa tangugü. 2 Rü yexma nüxü̃ tayangau ga wüxi ga wapuru ga Peníchiawa ũxü̃ne. Rü nagu tichoü̃, rü itaxĩãchi. 3 Rü yixcamaxü̃ra nüxü̃ tadaugü ga Chipre. Rü torü ṯoxwecüwawaama naxü, rü nüxü̃ tachopetü. Rü itiñaxwetaxü̃ ñu̱xmata Chíriaanewa tangugü. Rü Tiruwa ítachoü̃, yerü yéma nixĩ ga ínanuü̃ãcuxü̃ ga guma wapuru. 4 Rü yexma nüxü̃ tayangau ga yémacü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃, rü 7 ga ngunexü̃ yéma natanüwa tayexmagü. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nayadexagüxẽẽ ga yema yaxõgüxü̃, rü Pauruxü̃ ñanagürügü: —¡Tãxṹ i Yerucharéü̃wa cuxũxü̃! —ñanagürügü. 5 Natürü yexguma nangupetügu ga yema 7 ga ngunexü̃gü, rü itaxĩãchi. Rü yema yaxõgüxü̃ rü towe narüxĩ. Rü naxmèxmaãchigü rü naxãcügümaãchigü toxü̃ ínixümücügü ga guxü̃ma ñu̱xmata guma ĩãnechipenüwa tangugü. Rü yexma naxnücügu tacaxgüã́pü̱xü, rü tayumüxẽgü. 6 Rü yexguma ga toma rü nüxü̃ tarümoxẽgü, rü tichoü̃ ga wapuruwa. Rü nümagü rü napatacèx nawoegu. 7 Rü toma rü Tiruwa itaxĩãchi rü Turemáĩdawa tangugü. Rü yéma ítachoü̃, yerü yexma nayacuèx ga wapurugu na taxĩxü̃. Rü nüxü̃ tarümoxẽgü ga yema yaxõgüxü̃ ga yéma yexmagüxü̃, rü wüxi ga ngunexü̃ natanügu tarücho. 8 Rü moxü̃ãcü itaxĩãchi ga yéma, rü Checharéawa tangugü. Rü Piripi ga Tupanaãrü orearü uruü̃patawa taxĩ. Rü nüma rü yema 7 ga ngü̃xẽẽruü̃gü ga tupaucana daugüxü̃tanüxü̃ nixĩ. Rü yexma naxü̃tagu tapegü. 9 Rü nüma nüxü̃́ iyexma ga ãgümücü ga naxãcügü ga taguma ixãtecü ga Tupanaãrü orexü̃ ixugüecü. 10 Rü yexguma marü ñuxre ga ngunexü̃ yéma tayexmagügu, rü Yudéaanewa ne naxũ ga wüxi ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Agabugu ãe̱gaxü̃. 11 Rü yexguma toxü̃tawa nanguxgu ga Agabu, rü nanayaxu ga Pauruarü goyexü̃. Rü namaã nügü ninèĩ̱xgücutü, rü nügü nináĩmẽ́x, rü ñanagürü: —Tupanaãẽ i Üünexü̃ marü chomaã nidexa rü ñanagürü:

“Rü ñaãcü tá nayanèĩ̱xgü i Yudíugü i Yerucharéü̃wa i ñaã goyexü̃ãrü yora. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃na tá nanamugü”, ñanagürü. 12 Rü yexguma yema orexü̃ taxĩnüẽgu, rü toma rü yema Checharéacü̱̃ã̱xgümaã Pauruxü̃ tacèèxü̃gü ga tama Yerucharéü̃wa na naxũxü̃cèx. 13 Natürü nüma ga Pauru rü toxü̃ nangãxü̃ rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ pexauxe rü choxü̃ pengechaü̃xẽẽ? Choma rü íchamemare na chináĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü marü íchame na Yerucharéü̃gu chayuxü̃ naxcèx ya Cori ya Ngechuchu —ñanagürü. 14 Rü yexguma marü taxuacüma tanachu̱xugu, rü tachianemare, rü ñatarügü: —¡Ẽcü yangu i Cori ya Tupanaãrü ngúchaü̃! —ñatarügügü. 15 Rü yemawena rü togü tamexẽẽgü, rü Yerucharéü̃wa taxĩ. 16 Rü towe narüxĩ ga ñuxre ga yaxõgüxü̃ ga Checharéacü̱̃ã̱xgü, rü Machṍũpatawa toxü̃ nagagü. Rü nüma nixĩ ga wüxi ga Chíperecü̱̃ã̱x ga ü̃pamama woetama yaxõxü̃. Rü naxü̃tagu tapegüxü̃.

Chaü̃tiáguxü̃tagu nanaxũãne ga Pauru

17 Rü yexguma Yerucharéü̃wa tangugügu, rü yema yaxõgüxü̃ rü taãẽãcüma toxü̃ nayauxgü. 18 Rü moxü̃ãcü ga Pauru rü tomaã Chaü̃tiáguxü̃tagu nanaxũãne. Rü yéma nangutaquẽ́xegü ga guxü̃ma ga yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü. 19 Rü nüxü̃ narümoxẽ ga Pauru, rü ñu̱xũchi meãma namaã nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga yema Tupana üxü̃ ga yexguma yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ yaxuxgu ga Tupanaãrü ore. 20 Rü yexguma Pauruarü orexü̃ naxĩnüẽgu ga nümagü, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü ñanagürügü Pauruxü̃: —Dücèx, Pa Toeneẽx, cuma nüxü̃ cucuèx rü nangẽxma i muxũchixü̃ i Yudíugü i yaxõgüxü̃. Rü guxü̃ma i nümagü rü nanaxwèxegü na nagu naxĩxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃. 21 Natürü ga togü ga tama yaxõgüxü̃ rü marü namaã nüxü̃ nixugügü na cuma rü cunangúexẽẽxü̃ i guxü̃ma i Yudíugü i togü i nachiü̃ãnewa ngẽxmagüxü̃, na tama naga naxĩnüẽxü̃cèx i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Rü marü namaã nüxü̃ nixugügü na cunangúexẽẽxü̃ na tama tüxü̃ ínawiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃cèx ya nanegü, rü na tama naga naxĩnüẽxü̃cèx i tacümagü ga Moĩché tüxü̃ muxü̃. 22 ¿Ṯacü tá ixüexü̃ i ñu̱xmax? Erü ngẽma Yudíugü i yaxõgüxü̃ rü aixcüma tá nüxü̃ nacuèxgü na marü nuã cunguxü̃. 23 ¡Rü ngẽmacèx name nixĩ na cunaxüxü̃ i ngẽma tá cumaã nüxü̃ tixuxü̃! Nuã totanüwa nangẽxma i ãgümücü i yatügü i yanguxẽẽchaü̃xü̃ i wüxi i uneta i Tupanamaã nüxü̃ yaxuxü̃. 24 ¡Nge̱ma tupauca ya taxü̃newa nagagü, rü wüxigu namaã yanguxẽẽ i ngẽma tacüma ga Moĩché tüxna ãxü̃, rü Tupanapẽ́xewa pegü peyamexẽẽgü! ¡Rü nüxü̃́ naxütanü i ñuxregu nüxü̃́ naxãtanü na yadüpü̱xüerugüxü̃cèx i ngẽma yatügü na ngẽmaãcü yanguxẽẽgüãxü̃cèx i norü unetagü! Rü ngẽmawa rü guxü̃ma i ngẽma Yudíugü rü tá nüxü̃ nacuèxgü na aixcüma cuma rü ta naga cuxĩnüxü̃xü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü tama aixcüma na yiĩxü̃ ga yema ore ga cuchiga ga nüxü̃ yaxugüexü̃. 25 Rü ñu̱xũchi ngẽma yaxõgüxü̃ i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü marü naxcèx tanaxümatü ga torü ore na tama nangõ̱xgüãxü̃cèx i ṯacü i namachi i marü togü norü tupananetachicünèxãgüxü̃ namaã icuèxüü̃güxü̃, rü tama na nangõ̱xgüãxü̃cèx ya nagü, rü tama nangõ̱xgüãxü̃cèx i naẽxü̃gü rü ẽ́xna naxü̃nagü i wẽxnaãxü̃, rü tama naĩ i ngemaã rü ẽ́xna naĩ ya yatümaã inapexü̃cèx —ñanagürügü.

Tupauca ga taxü̃negu Pauruxü̃ niyauxgü

26 Rü yexguma ga Pauru rü yéma tupauca ga taxü̃newa nanagagü ga yema ãgümücü ga yatügü. Rü moxü̃ãcü rü Tupanapẽ́xewa nügü namexẽẽ ga Pauru wüxigu namaã ga yema yatügü. Rü ñu̱xũchi guma tupauca ga taxü̃negu namaã naxücu na paimaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx na 7 ga ngunexü̃gu tá yiĩxü̃ na yanguxẽẽgüãxü̃ ga yema norü uneta ga Tupanamaã nüxü̃ yaxugüxü̃, rü yemawena rü tá na inaxãmaregüãxü̃ ga norü ãmaregü ga Tupanaxü̃ namaã yacuèxüü̃güxü̃ ga wüxichigü. 27 Rü yexguma marü nagúxchaü̃gu ga yema 7 ga ngunexü̃, rü ñuxre ga Yudíugü ga Áchiaanecü̱̃ã̱xgü rü Pauruxü̃ nadaugü ga tupauca ga taxü̃newa. Rü yema Yudíugü rü duü̃xü̃güxü̃ nanuẽxẽẽ na Pauruxü̃ yayauxgüxü̃cèx. Rü yemacèx Pauruna nayuxgü. 28 Rü tagaãcü aita naxüe ñaxü̃maã: —Pa Tomücügü Pa Yudíugüx, ¡Paxa toxü̃ perüngü̃xẽẽx! Ñaã nixĩ i ngẽma yatü i guxü̃wama yangúexẽẽchigüxü̃ i duü̃xü̃gü na taxchi naxaiexü̃cèx i yixema i Yudíugü, rü naxchi na naxaiexü̃cèx i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü daa tupauca ya taxü̃ne. Rü nae̱tüwa i ñu̱xmax rü nuxa daa tupauca ya taxü̃negu nanamucu i ñuxre i duü̃xü̃gü i tama tacümagu ĩxü̃, rü ngẽmaãcü nanaxüxaxẽẽ i ñaã nachica i üünexü̃ —ñanagürügü. 29 Rü yema ñanagürügü yerü ü̃paacü Yerucharéü̃wa Paurumaã nüxü̃ nadaugü ga Turuquínu ga wüxi ga Epéchiucü̱̃ã̱x ga tama Yudíu ixĩxü̃. Rü nüxü̃ nacuèxgügu rü Pauru marü yexma nanaxücuxẽẽ ga tupauca ga taxü̃negu. 30 Rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱xgü rü poraãcü nanuẽ. Rü tupauca ga taxü̃necèx nibuxmü, rü Pauruxü̃ niyauxgü, rü tupaucaarü ĩã̱xtüwa nanatúchigügü. Rü yexguma paxa nanawãxtagü ga guma tupauca ga taxü̃neãrü ĩã̱xgü. 31 Rü yexguma Pauruxü̃ yamèxgüchaü̃gu ga duü̃xü̃gü, rü Dumacü̱̃ã̱x ga churaragüarü ãẽ̱xgacüxü̃tawa nanguchiga ga ore na guxü̃wama ga Yerucharéü̃wa rü na nanuẽxü̃ ga duü̃xü̃gü. 32 Rü yexgumatama ga guma churaragüarü ãẽ̱xgacü rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga yema norü capitáü̃gü namaã ga norü churaragü, rü paxa yema duü̃xü̃gü íyexmagüxü̃wa naxĩ. Rü yexguma guma ãẽ̱xgacüxü̃ rü yema churaragüxü̃ nadaugügu ga duü̃xü̃gü, rü ínayachaxãchigü ga na Pauruxü̃ yamèxgüxü̃. 33 Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü Paurucèx nixũ rü nayayaxu. Rü nanamu na taxre ga cadenamaã na yanèĩ̱xgüãxü̃cèx. Rü nüxna naca na texé yiĩxü̃, rü ṯacü naxüxü̃. 34 Natürü yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü toxica ga oremaã aita naxüe ga wüxichigü. Rü yexguma taxuacüma meã nüxü̃ nacuèxgu ga ṯacücèx na nanuẽxü̃, rü guma ãẽ̱xgacü rü nanamu na churaragüpatawa Pauruxü̃ nagagüxü̃. 35-36 Rü yexguma churaragüpataarü toxõnewa nanguxgu ga Pauru, rü churaragü nayangetaü̃gü naxchaxwa ga yema muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, yerü nanuẽxü̃chi rü nawe nicaetanü rü ñanagürügü: —¡Yamèxü̃chi! —ñanagürügü.

Pauru rü duü̃xü̃güpẽ́xewa nügüétüwa nidexa

37 Rü yexguma marü churaragüpatagu yamucuchigüchaü̃ãgu rü Pauru rü Griégugawa guma ãẽ̱xgacüna naca rü ñanagürü: —¿Cuxü̃́ namexü̃ na cumaã nüxü̃ chixuxü̃ i wüxi i ore? —ñanagürü. Rü nüma ga ãẽ̱xgacü nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ẽ́xna nüxü̃ cucuèx na Griégugawa quidexaxü̃. 38 ¿Tama ẽ́xna cuma yiĩxü̃ i Equitucü̱̃ã̱x ga ü̃paxüra rü duü̃xü̃güxü̃ cunuẽxẽẽxü̃ na ãẽ̱xgacümaã nügü nadèi̱xü̃cèx rü dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa cunagagüxü̃ ga 4000 ga yatügü ga máẽtaxü̃gü? —ñanagürü. 39 Rü yexguma ga Pauru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü Yudíu chixĩ, rü Tarsucü̱̃ã̱x chixĩ. Rü Chiríchiaanewa rü yima nixĩ ya wüxi ya ĩãne ya taxüchine. Rü ngẽxguma curü me yixĩgu, rü cuxna chaca na duü̃xü̃gümaã chidexaxü̃cèx —ñanagürü. 40 Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü: —Ngü̃ —ñanagürü. Rü nüma ga Pauru, rü churaragüpataarü toxõnegu nachinagü, rü naxunagümẽ́xẽ na nachiãchixü̃cèx ga duü̃xü̃gü. Rü yexguma nachiãchiegu, rü Yudíugawa nidexa, rü ñanagürü nüxü̃:

22

1 —Pa Chautanüxü̃güx, ¡rü choxü̃́ iperüxĩnüẽ i ngẽma ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃ na chaugüétüwa chidexaxü̃cèx! —ñanagürü. 2 Rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga na Yudíugawa namaã yadexaxü̃, rü yexeraãcü inayarüchianegü. Rü yexguma namaã yadexagu ga Pauru, rü ñanagürü: 3 —Choma rü Yudíu chixĩ, rü Chiríchiaaneãrü ĩãne ga Tarsugu chabu. Natürü doma ĩãne ya Yerucharéü̃wa chaya, rü Gamaniéu nixĩ ga chorü ngu̱xẽẽruü̃. Rü meãma nawa changu̱x ga guxü̃ma ga mugü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü nagu ĩxü̃. Rü guxü̃guma naxcèx chadau na guxü̃ma i chorü ngúchaü̃maã Tupanaãxü̃́ chapuracüxü̃, ngẽxgumarüü̃ i guxãma i pema i ñu̱xmax. 4 —Rü choma ga ü̃pa rü poraãcü nawe chingẽchigü ga yema Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃ na chanadèi̱xü̃cèx. Rü íchanayauxü̃, rü chanapoxcue ga muxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga yatüxü̃gü rü ngexü̃gü. 5 —Rü nüma ya paigüeru rü guxü̃ma i tupauca ya taxü̃neãrü ãẽ̱xgacügüerugü rü nüxü̃ nacuèxgü na aixcüma yiĩxü̃ i ñaã chorü ore. Yerü nümagü rü choxna nanaxãgü ga popera na choxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx ga tatanüxü̃gü ga Yudíugü ga Damacuwa yexmagüxü̃. Rü yéma Damacuwa chaxũ na naxcèx chayadauxü̃-cèx ga yema Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü nuã Yerucharéü̃wa na chanagagüxü̃cèx rü nuxã chayapoxcuexü̃cèx.

Pauru nüxü̃ nixu na ñuxãcü Ngechuchuaxü̃́ yaxõõxü̃

6 —Natürü yexguma namagu chixũyane rü marü chingaicaxgu ga Damacuwa na changuxü̃, rü meãma tocuchigu nixĩ ga yexguma. Rü ngürüãchi wüxi ga omü ga poraxü̃ ga daxũwa ne baxixü̃ rü choxü̃ nabaxi. 7 —Rü ñaxtüanegu chayangu, rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga ñaxü̃ choxü̃:

“Pa Chaurux, ¿tü̱xcüü̃ i chowe quingẽchigüxü̃?” ñaxü̃. 8 —Rü yexguma ga choma rü chanangãxü̃, rü ñacharügü:

“¿Rü texé quixĩ Pa Corix?” ñacharügü. Rü nüma ga yema naga rü choxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü:

“Choma nixĩ i Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱x, rü chorü duü̃xü̃gü nixĩ i ngẽma nawe quingẽchigüxü̃”, ñanagürü choxü̃. 9 —Rü yema chomücügü rü nüxü̃ nadaugü ga yema omü, rü naḇaixãchiãẽgü, natürü tama nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema naga ga chomaã idexaxü̃. 10 —Rü nüxna chaca, rü ñacharügü ga chomax:

“¿Rü ṯacü tá chaxüxü̃, Pa Corix?” ñacharügü. Rü yexguma ñanagürü choxü̃ ga Cori:

“¡Írüda, rü inachi, rü Damacuwa naxũ, rü nge̱ma tá cumaã nüxü̃ nixu ya wüxi ya yatü na ṯacü tá cuxüxü̃!” ñanagürü ga nüma ga Cori. 11 —Rü yexguma ga choma rü chixoxetü yema omüẽmamaã, rü yemacèx ga yema chomücügü rü cho̱xmẽ́xgu yangĩgüãcüma choxü̃ nigagü, rü yemaãcü Damacuwa changu. 12 —Rü yéma nayexma ga wüxi ga yatü ga Ananíãgu ãe̱gacü. Rü nüma nixĩ ga wüxi ga yatü ga aixcüma Tupanaga ĩnücü, rü nüma rü meãma nayanguxẽẽ ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Rü guxü̃ma ga Yudíugü ga Damacuwa yexmagüxü̃, rü meã nachiga nidexagü. 13 —Rü nüma ga Ananíã rü choxü̃ ínayadau. Rü yexguma chauxü̃tawa nanguxgu rü ñanagürü choxü̃:

“Pa Chaueneẽ Pa Chaurux, ¡wenaxãrü ingo̱xnaxẽtü!” ñanagürü. Rü yexgumatama wenaxãrü chingo̱xnaxẽtü rü meãma nüxü̃ chadau. 14 —Rü yexguma ñanagürü ta:

“Yima Tupana ya nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigüarü Tupana cuxü̃ naxuneta na nüxü̃ cucuáxü̃cèx i norü ngúchaü̃, rü na nüxü̃ cudauxü̃cèx ya yima Cristu ya mecü, rü naã̱xwatama nüxü̃ cuxĩnüxü̃cèx i naga. 15 —Erü cuma tá nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixuchigaxü̃ ga ñuxãcü na Tupanaxü̃ cudauxü̃ rü cumaã yadexaxü̃. 16 —¡Rü ñu̱xma rü marü taxuü̃ma ícunanguxẽẽ! ¡Rü írüda rü ínabaie! ¡Rü Cori ya Ngechuchuégagu naxcèx ínaca na cuxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i curü pecadugü!” ñanagürü choxü̃.

Pauru nüxü̃ nixu na ñuxãcü Tupana namuxü̃ na yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa naxũxü̃cèx

17-18 —Rü yexguma Yerucharéü̃cèx chataeguxgu, rü tupauca ga taxü̃newa chaxũ na yéma chayumüxẽxü̃cèx. Rü chango̱xetü, rü nüxü̃ chadau ga Cori ya Tupana. Rü ñanagürü choxü̃:

“¡Napaxaãẽ, rü inaxũãchi i nuã Yerucharéü̃wa, erü duü̃xü̃gü rü tãũtáma naga naxĩnüẽ i ngẽma ore i chauchiga nüxü̃ quixuxü̃!” ñanagürü. 19 —Rü choma chanangãxü̃, rü ñacharügü:

“Pa Corix, nüma i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacuèxgü ga choma na yiĩxü̃ ga guxü̃ne ga ngutaquẽ́xepataü̃güwa chaxũxü̃ rü íchanayauxü̃xü̃ rü chanapoxcuexü̃ rü chayac̱uaixgüxü̃ ga yema cuxü̃́ yaxõgüxü̃. 20 —Rü yexguma yamèxgüãgu ga guma curü duü̃cü ga Etébaü̃ ga curü orearü uruü̃, rü chomatama yéma chayexma, rü chorü me nixĩ ga na yamèxgüãxü̃. Rü choma nixĩ ga nüxna chadauxü̃ ga naxchiru ga yema yamèxgüxü̃”, ñacharügü nüxü̃. 21 —Natürü nüma ga Cori rü ñanagürü choxü̃:

“¡Rü paxa cugü namexẽẽ rü inaxũãchi! Erü yaxü̃guxü̃ i nachiü̃ãnegüwa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa tá cuxü̃ chamu” —ñanagürü.

Churaragüarü ãẽ̱xgacümẽ́xẽwa nayexma ga Pauru

22 Rü yexguma Pauru yema ñaxgu rü yexma nayacuèxẽẽgü ga na meã nüxü̃́ inaxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Rü yexguma aita naxüeãcüma ñanagürügü: —¡Noxtacüma peyamá! Rü name nixĩ i na nayuxü̃ rü ngẽxma na yanaxoxü̃ —ñanagürügü. 23 Rü yexguma aita naxüegu, rü norü gáuxü̃chirumaã nibuatanücüü, rü ãtẽ́xeanexü̃ daxũ niwogütanücüü. 24 Rü yexguma yemaxü̃ nadèu̱xgu ga churaragüarü ãẽ̱xgacü, rü nanamu ga churaragüpatagu na yamucuchigüãxü̃cèx ga Pauru. Rü nanamu na poraãcü nac̱uaixgüãxü̃cèx na yadexaxü̃cèx na nüxü̃ nacuáxü̃cèx ga tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ na yemaãcü nachigamaã aita naxüexü̃ ga duü̃xü̃gü. 25 Rü yexguma marü yanèĩ̱xgüãgu na nac̱uaixgüãxü̃cèx, rü Pauru nüxna naca ga yema capitáü̃ ga yéma yexmaxü̃, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna pexmẽ́xwa nangẽxma na penac̱uaxixü̃ i wüxi i Dumacü̱̃ã̱x ega tama nüxna pecaxiragu? —ñanagürü. 26 Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnügu ga capitáü̃, rü guma churaragüarü ãẽ̱xgacüxü̃tawa naxũ, rü namaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —¿Ṯacü tá cuxü? Erü ñaã yatü rü Dumacü̱̃ã̱x nixĩ —ñanagürü. 27 Rü yexguma ga guma churaragüarü ãẽ̱xgacü, rü Paurucèx nixũ, rü nüxna naca rü ñanagürü nüxü̃: —¿Aixcüma yiĩxü̃ na Dumacü̱̃ã̱x quiĩxü̃ i cumax? —ñanagürü. Rü nüma ga Pauru nanangãxü̃, rü: —Ngü̃ —ñanagürü. 28 Rü yexguma ga guma churaragüarü ãẽ̱xgacü rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü poraãcü choxü̃́ naxãtanü na Dumacü̱̃ã̱x chaugü chixĩxẽẽxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma nachonagü ga Pauru, rü ñanagürü: —Natürü i choma rü woetama chorü bucüma Dumacü̱̃ã̱x chixĩ —ñanagürü. 29 Rü yexgumatama nüxna nixĩgachi ga yema Pauruxü̃ c̱uaixgüchaü̃xü̃. Rü nümatama ga yema churaragüarü ãẽ̱xgacü rü ta namuü̃ ga yexguma nüxü̃ nacuèxgu ga Dumacü̱̃ã̱x na yiĩxü̃ ga Pauru, yerü marü cadenamaã nayanèĩ̱xchirẽ́x.

Yudíugüarü ãẽ̱xgacügütücumüpẽ́xewa nayexma ga Pauru

30 Rü yema churaragüarü ãẽ̱xgacü meãma nüxü̃ nacuáxchaü̃ ga tü̱xcüü̃ na ínaxuaxü̃güãxü̃ ga yema Yudíugü. Rü yemacèx ga moxü̃ãcü rü nanamu na nangutaquẽ́xegüxü̃cèx ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma ga yema ãẽ̱xgacügütücumü ga Yudíugüarü. Rü nayawẽgü ga Pauruarü cadena rü yéma ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa nanagagü.

23

1 Rü Pauru meãma nüxü̃ nadawenü ga yema ãẽ̱xgacügü, rü ñanagürü nüxü̃: —Pa Chautanüxü̃güx, chomatama nüxü̃ chacuèx rü guxü̃guma meã chamaxü̃ ga Tupanapẽ́xewa ñu̱xmata ñoma i ngunexü̃wa nangu —ñanagürü. 2 Rü yexguma ga yema paigüeru ga Ananíã rü nanamu ga yema Pauruarü ngaicamana yexmagüxü̃ na naã̱xwa tayamèxgüxü̃cèx. 3 Rü yexguma ga Pauru rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana tá cuxü̃ napéax, Pa Ãẽ̱xgacüx. Cuma rü düxétüwaxica cume natürü aixepena rü nachixe i curü maxü̃. Rü ñu̱xma rü nge̱ma curüto na Moĩché ümatüxü̃ i mugü nüxü̃ ixuxü̃ãcüma choxna cuc̱axü̃cèx. Natürü wüxi i chixexü̃ cuxü erü cumatama rü tama naga cuxĩnü i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃ erü cunamu na choxü̃ napéaxü̃cèx —ñanagürü ga Pauru. 4 Rü yexguma ga yema yexmagüxü̃ rü ñanagürügü: —¿Tü̱xcüü̃ i ngẽmaãcü ṯacü namaã quixugüxü̃ i paigüeru ya Tupana nüxü̃ unetacü? —ñanagürügü. 5 Rü Pauru nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tama nüxü̃ chacuèx, Pa Chautanüxü̃güx, na paigüeru yiĩxü̃. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ tadau rü ñanagürü:

“¡Tama curü ãẽ̱xgacümaã chixexü̃ quixugü!”

ñanagürü. 6 Rü yexguma nüxü̃ nacuèxgu ga Pauru ga na Chaduchéugü yiĩxü̃ ga togü, rü na Parichéugü yiĩxü̃ ga togü, rü yema ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa tagaãcüma ñanagürü: —Pa Chautanüxü̃güx, choma rü Parichéu chixĩ, rü Parichéu nane chixĩ. Rü ngẽmacèx choxna pecagü i ñu̱xmax, erü chayaxõ i wena tá na namaxẽxü̃ i yuexü̃ —ñanagürü. 7 Rü yexguma yema ñaxgu ga Pauru, rü yema Parichéugü rü Chaduchéugü rü inanaxügüe ga nügümaã na iyaporagaexü̃, rü yexma nügü nitoye ga yema ngutaquẽ́xewa. 8 Erü ngẽma Chaduchéugü nagu rüxĩnüẽgu rü tama wena namaxẽ i ngẽma yuexü̃, rü nataxuma i orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x, rü nataxuma i naãẽgü —ñanagürügü. Natürü ngẽma Parichéugü rü nayaxõgü na nangẽxmaxü̃ i guxü̃ma i ngẽma. 9 Rü yemacèx guxü̃ma aita naxüe. Rü ñu̱xũchi ñuxre ga ngúexẽẽruü̃gü ga Moĩchéarü mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃ ga Parichéugütücumüwa ügüxü̃ rü inachigü, rü ñanagürügü: —Toxcèx rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü i ñaã yatü. Bexmana wüxi i ṯacü rü naãẽ namaã nidexa rü ẽ́xna wüxi i orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x —ñanagürügü. 10 Rü yexeraãcü norü numaã nanaxi̱xãchiãẽgü ga yema duü̃xü̃gü. Rü yemacèx naxoegaãẽ ga guma churaragüarü ãẽ̱xgacü ga na Paurugu nagaugügüchaü̃xü̃. Rü norü churaragüxü̃ namu na yéma duü̃xü̃gütanüwa Pauruxü̃ napugüxü̃cèx rü wena churaragüpatawa na nagagüãxü̃cèx. 11 Rü moxü̃ãcüarü chütaxü̃gu Paurucèx nango̱x ga Cori ga Tupana, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Rü nataãẽ! Rü ngẽxgumarüü̃ i núma Yerucharéü̃wa choxü̃ na quixuchigaxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i Dumawa na choxü̃ quixuchigaxü̃ —ñanagürü ga Tupana.

Yudíugü naxcèx nadaugü na ñuxãcü Pauruxü̃ yamèxgüchaü̃xü̃

12 Rü moxü̃ãcü, rü ñuxre ga Yudíugü rü nügümaã inaxunetagü ga tãũtáma na nachibüexü̃ rü naxaxegüxü̃ ñu̱xmatáta Pauruxü̃ yamèxgü. Rü ñanagürügü: —Tachixexü̃gugü tá ega ṯacü ingõ̱xgügu naxü̃pa na yamáxü̃ i Pauru —ñanagürügü. 13 Rü 40 arü yexera ga yatügü nixĩ ga yema nügümaã ixunetagüxü̃. 14 Rü paigüarü ãẽ̱xgacügütanüwa rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügügütanüwa naxí, rü ñanagürügü nüxü̃: —Marü togümaã itaxuneta rü tachixexü̃gugü tá ega ṯacü tangõ̱xgügu naxü̃pa na tayamáxü̃ i Pauru. 15 Rü name nixĩ i pema rü ngẽma togü i pexrüü̃ ãẽ̱xgacügütücumüwa ügüxü̃, rü churaragüarü ãẽ̱xgacüna naxcèx peyacagü i ñu̱xma na moxü̃ wena pepẽ́xewa nagagüãxü̃cèx i Pauru. ¡Rü namaã nüxü̃ pixu na penaxwèxegünetaxü̃ na meã nüxü̃ pecuáxchaü̃xü̃ i nachiga! Rü toma rü tá marü ítamemare na namagu tayamáxü̃cèx naxü̃pa na ínanguxü̃ —ñanagürügü. 16 Natürü ngĩne ga Paurueyèx rü nüxü̃ nacuáchiga ga Pauruxü̃ na yamèxgüchaü̃xü̃, rü yemacèx churaragüpatawa naxũ na Paurumaã nüxü̃ yanaxuxü̃cèx. 17 Rü Pauru naxcèx naca ga wüxi ga capitáü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Curü ãẽ̱xgacüxü̃tawa naga i ñaã ngextü̱xüxü̃, erü nüxü̃́ nangẽxma i ore i namaã nüxü̃ yaxuxchaü̃xü̃! —ñanagürü. 18 Rü yema capitáü̃ rü ãẽ̱xgacüxü̃tawa nanaga ga yema ngextü̱xüxü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —Ngẽma poxcuxü̃ i Pauru rü chauxcèx naca, rü choxna naca na nuã cuxü̃tawa chanagaxü̃cèx i ñaã ngextü̱xüxü̃, erü nüxü̃́ nangẽxma i ore i cumaã nüxü̃ yaxuxchaü̃xü̃ —ñanagürü. 19 Rü naxmẽ́xgu yayauxãchiãcüma toxnamana nanaga ga ãẽ̱xgacü, rü yéma nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ṯacü yiĩxü̃ i ngẽma chomaã nüxü̃ quixuxchaü̃xü̃? —ñanagürü. 20 Rü nüma ga ngextü̱xüxü̃ nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Ngẽma Yudíugü, rü nügümaã inaxunetagü na cuxna naxcèx nacagüxü̃cèx na moxü̃ Yudíugüarü ãẽ̱xgacügütücumüpẽ́xewa na cunagaxü̃cèx i Pauru. Rü tá cumaã nüxü̃ nixugü na meã nüxü̃ nacuèxgüchaü̃xü̃ i nachiga. 21 —¡Natürü tãũtáma nüxü̃́ cuyaxõ! Erü 40 arü yexera i yatügü rü marü nügümaã inaxunetagü, rü ñanagürügü:

“Tachixexü̃gugü tá ega ṯacü ingõ̱xgügu rü ẽ́xna ixaxegügu naxü̃pa na yamáxü̃ i Pauru”, ñanagürügü. Rü ñu̱xma rü marü ínamemare, rü namagu nananèĩ̱xgü, rü curü orexicatama nixĩ i ñu̱xma ínanguxẽẽgüxü̃ —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga ãẽ̱xgacü rü ínayamu ga yema ngextü̱xüxü̃, rü nüxna naxãga na taxúemaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx ga na namaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga yemachiga.

Ãẽ̱xgacü ga Perixü̃tawa Pauruxü̃ namu

23 Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü taxre ga norü capitáü̃cèx naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¡Penamexẽẽ i 200 i churaragü i nacutümaãmare ixĩxü̃, rü 70 i churaragü i cowarutagu ĩxü̃, rü 200 i churaragü i wocaxemaã ixãxnexü̃ na 9 arü oragu i chütacü Checharéawa naxĩxü̃cèx! 24 —¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta penamexẽẽ i ñuxre i cowarugü i Paurucèx na tórü ãẽ̱xgacü i Perixü̃tawa naxũxü̃cèx rü na taxuü̃ma nüxü̃ üpetüxü̃cèx i namawa! —ñanagürü. 25 Rü yema capitáü̃gümaã yéma nanamu ga wüxi ga popera ga ñaxü̃:

26 “Choma i Cláudiu Díchiu, rü cuxü̃ charümoxẽ Pa Ãẽ̱xgacü ya Mecüxüchi Pa Perix. 27 Rü yima yatü ya cuxcèx nge̱ma chanamucü, rü Yudíugü nayayauxgü rü wixguxüchi taèx nayamèxgü. Natürü yexguma nüxü̃ chacuáchigagu na Dumacü̱̃ã̱x na yiĩxü̃, rü yéma chaxũ chorü churaragümaã, rü nüxna chanapu. 28 Rü nüxü̃ chacuáxchaü̃ ga ṯacü ga chixexü̃maã na ínaxuaxü̃güãxü̃, rü yemacèx Yudíugüarü ãẽ̱xgacügütücumüpẽ́xewa chanaga. 29 Rü yexguma nüxü̃ chacuèx ga na Yudíugüarü muchigacèxmare na ínaxuaxü̃güãxü̃. Natürü taxuü̃ma ga chixexü̃ naxü na tü̱xcüü̃ yamáxü̃cèx rü napoxcuxü̃cèx. 30 Natürü yexguma nüxü̃ chacuáchigagu ga na nügümaã inaxunetaxü̃ ga Yudíugü ga na yamèxgüãxü̃cèx, rü yexgumatama nagu charüxĩnü na cuxü̃tawa chanamuxü̃. Rü yema ínaxuaxü̃güxü̃, rü namaã tá nüxü̃ chixu na cuxü̃tawa naxĩxü̃ rü cumaã nüxü̃ na yanaxugüxü̃cèx na ṯacücèx ínaxuaxü̃güãxü̃”,

ñanagürü. 31 Rü yema chütaxü̃gu inaxĩãchi ga yema churaragü, yexgumarüü̃ ga norü ãẽ̱xgacü na namuxü̃rüü̃. Rü Pauruxü̃ nigagü ñu̱xmata Aü̃típatiwa nangugü. 32 Rü moxü̃ãcü rü nawoegu ga yema churaragü ga nacutümaãmare ixĩxü̃ rü naxpataü̃wa naxĩ. Rü yema churaragü ga cowarutagu ĩxü̃, rü Paurumaã inaxĩãma. 33 Rü yexguma Checharéawa nangugügu, rü ãẽ̱xgacü ga Perina nanaxã ga yema popera, rü Pauruxü̃ rü ta inamugü. 34 Rü yexguma nüxü̃ nadaumatügu ga popera ga ãẽ̱xgacü ga Peri, rü Pauruna naca ga ngextácü̱̃ã̱x na yiĩxü̃. Rü yexguma nüxü̃ nacuèxgu ga na Chiríchiaanecü̱̃ã̱x yiĩxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 35 —Cuxü̃́ tá icharüxĩnü i ngẽxguma ínangugügu i ngẽma cuxü̃ íxuaxü̃güxü̃ —ñanagürü. Rü yexguma nanamu ga churaragü na wüxi ga ucapu ga ãẽ̱xgacü ga Erodepatawa yexmaxü̃wa nüxna na nadaugüxü̃cèx.

24

Pauru rü ãẽ̱xgacü ga Peripẽ́xewa nügüétüwa nidexa

1 Rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ ngupetügu, rü Yerucharéü̃wa ne naxũ ga paigüeru ga Ananíã, namaã ga ñuxre ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü rü wüxi ga yatü ga meãma dexaxü̃ cuáxü̃ ga Téturu ga nae̱ga. Rü nümagü rü ãẽ̱xgacü ga Perixü̃tawa naxĩ na namaã nüxü̃ yanaxugüxü̃cèx ga tü̱xcüü̃ Pauruxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃. 2 Rü yexguma Pauruxü̃ yéma nagagügu, rü inanaxügü ga Téturu ga nüxü̃ na yaxuxü̃, rü ñanagürü:

—Moxẽxü̃chima i cuma Pa Ãẽ̱xgacü Pa Perix, erü cugagu nixĩ i meãma toxü̃ naxüpetüxü̃ i nuã. Rü cugagu nixĩ i nuã i ñoma i nachiü̃ãnewa na toxü̃́ nangẽxmaxü̃ i muxü̃ma i mexü̃gü. 3 Rü moxẽ cuxna taxã erü guxü̃wama rü guxü̃guma cuxü̃tawa tanayauxgü i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü Pa Ãẽ̱xgacüxüchima, Pa Perix. 4 Natürü tama yexeraãcü cuxü̃ chachixewechaü̃. Rü ngẽmacèx cuxna chaca na paxaãchi meã toxü̃́ icurüxĩnüxü̃. 5 Rü ñu̱xma rü wüxi i orexü̃ cumaã chixuxchaü̃. Rü marü nüxü̃ tadau i ñaã yatü rü wüxi i ḏaaweanerüü̃ na yiĩxü̃, erü chixexü̃maã nayaxucu̱xẽgü i Yudíugü i guxü̃ i naãnewa na nügü yatoyexü̃cèx. Rü nüma nixĩ i norü ãẽ̱xgacü i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃ i Ngechuchu i Nacharétucü̱̃ã̱x. 6 Rü toma tayayauxgü i ñaã yatü ga yexguma tupauca ga taxü̃ne naxüxaxẽẽchaü̃gu. Rü torü mugü tomaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma nüxna tacagüchaü̃. 7 Natürü ínangu ga churaragüarü ãẽ̱xgacü ga Díchiu, rü muxü̃ma ga norü churaragümaã toxna nanapu. Rü toma i ínaxuaxü̃güxe, rü toxü̃ namu na cuxü̃tawa taxĩxü̃cèx. 8 Rü ñu̱xma rü marü name i cumatama nüxna cuca i ngẽma Pauru na nüxü̃ cucuáxü̃cèx na aixcüma yiĩxü̃ i guxü̃ma i ngẽma naxcèx ítanaxuaxü̃güxü̃ i tomax —ñanagürü. 9 Rü yema togü ga Yudíugü rü ta, rü ñanagürügü: —Rü aixcüma nixĩ i ngẽma ore —ñanagürügü. 10 Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü ga Peri rü naxmẽ́xmaã Pauruxü̃ naxuneta na yadexaxü̃cèx. Rü yexguma ga Pauru, rü ñanagürü: —Chorü taãẽmaã cupẽ́xewa chaugücèx chidexa, erü nüxü̃ chacuèx na mucüma ga taunecü ñoma i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü quiĩxü̃. 11 Marü name i cumatama naxcèx ícuca, erü 12 i ngunexü̃xĩcatama nangupetü ga na Yerucharéü̃wa changuxü̃ na Tupanaxü̃ chayarücuèxüü̃xü̃cèx. 12 Rü bai ga tupauca ga taxü̃newa, rü bai ga ngutaquẽ́xepataü̃güwa, rü bai ga ngürüanewamare ga ĩãnewa choxü̃ nadaugü ga Yudíugü ga na texémaã íchiporagacüüxü̃, rü na chananuẽxẽẽxü̃ ga duü̃xü̃gü. 13 Rü ñu̱xma i ñaã duü̃xü̃gü i choxü̃ íxuaxü̃güxü̃, rü bai i wüxiwaxüra cuxcèx nanango̱xẽẽgü na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma naxcèx choxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃. 14 Natürü cumaã nüxü̃ chixu, rü nuxcümaü̃güxü̃ ga chorü o̱xigüarü Tupanaãxü̃́ nixĩ i chapuracüxü̃ ngẽxgumarüü̃ i choxü̃́ na nanaxwèxexü̃ ya Ngechuchu ya Cristu ya nüxü̃́ chayaxõcü. Rü ngẽma nixĩ i nümagü i Yudíugü naxugüãgu rü na:

“Tomare i ore”, ñagüxü̃. Rü aixcüma nüxü̃́ chayaxõ i guxü̃ma i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü guxü̃ma i Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ümatügüxü̃. 15 Rü choma rü ta yema nuxcümaü̃güxü̃rüü̃ Tupanaãxü̃́ chayaxõ. Rü naxrüü̃ chayaxõ rü tá wena na namaxẽxü̃ i ngẽma yuexü̃ i mexü̃gü rü chixexü̃gü. 16 Rü ngẽmacèx nixĩ i guxü̃guma meã chaugüna chadauxü̃ na chauãẽwatama nüxü̃ chacuáxü̃cèx na chamexü̃ i Tupanapẽ́xewa rü duü̃xü̃güpẽ́xewa. 17 Rü dücax, Pa Ãẽ̱xgacüx, rü ñuxre ga taunecü togü ga nachiü̃ãnegu chixũgü, rü düxwaxarü chauchiü̃ãnecèx wena chataegu na nuã chanangexü̃cèx ga dĩẽru ga namaã nüxü̃ charüngü̃xẽẽchaü̃xü̃ i chautanüxü̃gü i Yudíugü i nüxü̃́ nataxuxü̃, rü nuã Tupanana chanaxãxü̃cèx i chorü ãmaregü. 18-19 Rü yema ngunexü̃gu rü tupauca ya taxü̃newa Tupanana íchanaxã ga chorü ãmaregü, nawena na chaugü chamexẽẽxü̃ ga Tupanapẽ́xewa. Rü tama muxü̃ ga duü̃xü̃gümaã chayexma, rü tama chananuẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü ga yexguma ñuxre ga Yudíugü ga Áchiaanecü̱̃ã̱x choxü̃ daugügu ga yéma tupauca ya taxü̃newa. Rü ngẽmagü chi nixĩ i ñu̱xma nuã ĩxü̃ na choxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃cèx ega ṯacü nüxü̃́ ngẽxmagu i chauchiga. 20 Rü ngẽxguma tama ṯacü nüxü̃́ ngẽxmagu ga yema tupauca ya taxü̃newa choxü̃ daugüxü̃, ¡rü ẽcü ñaã ñu̱xma nuxmagüxü̃ cumaã nüxü̃ ixugü na ṯacü ga chixexü̃xü̃ chowa nadaugüxü̃ ga yexguma Yudíugüarü ãẽ̱xgacügütücumüpẽ́xewa chayexmagu! 21 Rü ñaxü̃xĩcatama nixĩ ga chorü ore ga tagaãcü namaã chachonagüxü̃ ga yexguma yema ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa chayexmagu:

“Rü ñu̱xma rü choxna pecagü erü choma chayaxõ i wena tá na namaxẽxü̃ i yuexü̃”, ñacharügü ga yexguma —ñanagürü ga Pauru. 22 Natürü ga Peri rü meã nüxü̃ nacuèx ga yema Cristuaxü̃́ yaxõchiga. Rü yemacèx ga yexguma Pauruaru orexü̃ naxĩnügu, rü ínayachaxãchi ga na nüxna nac̱axü̃, rü ñanagürü Yudíugüxü̃: —Ngẽxguma churaragüarü ãẽ̱xgacü ya Díchiu núma ũxgu, rü tá meãma nüxü̃ chacuèx i ngẽma naxcèx ípenaxuaxü̃xü̃ —ñanagürü. 23 Rü yexguma ga Peri rü norü capitáü̃xü̃ namu ga na Pauruna nadauxü̃cèx. Natürü tama nanapoxcuxüchi, rü tama nanachu̱xu ga na naxü̃tagu naxĩãneãxü̃ ga namücügü, rü nüxü̃ na nangü̃xẽẽgüxü̃. 24 Rü ñuxre ga ngunexü̃ marü ngupetügu rü wena yéma naxũ ga Peri ngĩmaã ga naxmèx ga Drusíla ga Yudíu ixĩcü. Rü Paurucèx nayacaxẽẽ, rü nüxü̃ naxĩnü ga yema ore ga Pauru namaã nüxü̃ ixuxü̃ ga Cristuaxü̃́ na yaxõxü̃chiga. 25 Natürü yexguma Pauru meãma namaã nüxü̃ ixuxgu na ñuxãcü Tupana naxwèxexü̃ na meã imaxü̃xü̃ rü ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na tórü maxü̃maã meã icuáxü̃ rü ñuxãcü tá tüxna nac̱axü̃ i tórü maxü̃chiga, rü poraãcü naḇaixãchiãẽ ga Peri. Rü düxwa ñanagürü nüxü̃: —¡Ẽcü íixũ i ñu̱xmax! Rü ngẽxguma ñuxguacü icharüxã̱ũ̱xmaregu, rü wena táxarü cuxcèx changema —ñanagürü. 26 Yerü Peri ínananguxẽẽ na Pauru chi dĩẽru nüxna ixãxü̃ na yangéãxü̃cèx, rü yemacèx muẽ̱xpü̱xcüna naxcèx nangemaxü̃, rü namaã nidexaxü̃. 27 Rü taxre ga taunecü yemaãcü nixĩgü. Rü ínanguxuchi ga Peri ga na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü nachicüü ningucuchi ga Pórchiu ga Festu. Natürü nüma ga Peri, rü Yudíugümaã nügü namecümaxẽẽchaü̃, rü yemacèx tama ínananguxuchixẽẽ ga Pauru.

25

Ãẽ̱xgacü ga Festupẽ́xewa nayexma ga Pauru

1 Rü Checharéawa nangu ga Festu na yéma ãẽ̱xgacüxü̃ yaxücuxü̃cèx. Rü marü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ yéma nayexmagu, rü wenaxãrü inaxũãchi, rü Yerucharéü̃wa naxũ. 2 Rü yéma Yerucharéü̃wa rü yema paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü rü Pauruxü̃ ínaxuaxü̃gü Festupẽ́xewa. 3 Rü naxcèx ínacagü ga Yerucharéü̃wa Pauruxü̃ na namuxü̃cèx. Yerü nümagü rü nagu narüxĩnüẽ na namagu yacu̱xéü̃güãxü̃ na yexma yamèxgüãxü̃cèx. 4 Natürü ga Festu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Checharéagu napoxcu i Pauru, rü choma rü tá paxa nge̱ma Checharéawa chaxũ. 5 Rü ngẽmacèx name nixĩ i perü ãẽ̱xgacügü rü chowe narüxĩ i Checharéawa, rü ngẽxguma ṯacü rü chixexü̃ naxü̱xgu i ngẽma yatü, rü nge̱ma tá nixĩ i chomaã nüxü̃ pixugüxü̃ —ñanagürü. 6 Rü maneca 8 rü ẽ́xna 10 ga ngunexü̃ Yerucharéü̃wa nayexma ga Festu, rü ñu̱xũchi Checharéacèx nataegu. Rü yexguma ínanguxguarü moxü̃ãcü rü yema nachica ga ngextá duü̃xü̃güna ínac̱axü̃wa naxũ, rü yéma nayarüto norü tochicaxü̃wa. Rü Paurucèx nangema na yéma napẽ́xewa nagagüãxü̃cèx. 7 Rü yexguma yexma yaxücuxgu ga Pauru, rü yema Yudíugü ga Yerucharéü̃wa ne ĩxü̃, rü naxcèx naxĩ. Rü muxü̃ma ga chixexü̃gümaã ínanaxuaxü̃gü. Natürü taxuwama nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ ga yema naxcèx ínaxuaxü̃güãxü̃. 8 Rü yexguma ga Pauru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pa Ãẽ̱xgacüx, taxuü̃ma ga chixexü̃ namaã chixugü ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü bai ga tupauca ya taxü̃nemaã, rü bai ga ãẽ̱xgacü ya Chécharumaã —ñanagürü. 9 Natürü nüma ga Festu rü Yudíugümaã nügü namecümaxẽẽchaü̃, rü yemacèx Pauruna naca, rü ñanagürü nüxü̃: —¿Cunaxwèxexü̃ na Yerucharéü̃wa cuxũxü̃ na nge̱ma cuxna chac̱axü̃cèx naxcèx i guxü̃ma i ngẽma naxcèx cuxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃? —ñanagürü. 10 Rü yexguma ga Pauru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Choma rü cupẽ́xewa changẽxma na choxna cuc̱axü̃cèx, erü cuma nixĩ i cuxü̃ naxunetaxü̃ i ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharu na ãẽ̱xgacü quiĩxü̃ i núma. Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i nuã choxna cuca. Erü taxuü̃ma i chixexü̃ chaxü i Yudíugümaã, ngẽxgumarüü̃ i cuma meãma nüxü̃ cucuèx. 11 Ngẽxguma chi ṯacü i chixexü̃ chaxü̱xgu rü marü name na naxcèx choxü̃ yamèxgüxü̃, rü marü name i na chayuxü̃. Natürü ngẽxguma nataxu̱xguma i ṯacü i aixcüma ixĩxü̃ i ngẽma naxcèx choxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃, rü taxuacüma texé Yudíugüna choxü̃ tamu. Rü naxcèx íchaca na nümatama ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharu choxna nac̱axü̃cèx —ñanagürü ga Pauru. 12 Rü yexguma ga Festu rü norü ucu̱xẽruü̃gü ga ãẽ̱xgacügümaã nidexa, rü ñu̱xũchi ñanagürü Pauruxü̃: —Marü naxcèx ícuca na ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharu cuxna c̱axü̃cèx. Ẽcü, ñu̱xma rü naxü̃tawa tá cuxü̃ chamu —ñanagürü.

Ãẽ̱xgacü ga Agripapẽ́xewa nayexma ga Pauru

13 Rü ñuxre ga ngunexü̃ ngupetügu, rü Checharéawa nangugü ga Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ga Agripa rü naẽyèx ga Bereníche, na Festuxü̃ yanamoxẽgüxü̃cèx. 14 Rü marü ñuxre ga ngunexü̃ yéma nayexmagügu, rü Agripamaã nüxü̃ nixu ga Festu ga Pauruchiga, rü ñanagürü: —Nuã nangẽxma i wüxi i yatü i poxcuxü̃ ga Peri tama ínguxuchixẽẽxü̃. 15 —Rü yexguma choma Yerucharéü̃wa chayexmagu, rü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü Yudíugüarü ãẽ̱xgacügüerugü rü ínanaxuaxü̃gü, rü naxcèx ínacagü na namaã chanaxueguxü̃cèx rü na yamèxgüãxü̃cèx. 16 —Rü choma chanangãxü̃, rü tama tocüma nixĩ i toma i Dumacü̱̃ã̱xgü i na tayamáxü̃ i wüxi i duü̃xü̃ ega tama nügüétüwa yadexaxíragu napẽ́xewa i ngẽma ínaxuaxü̃güxü̃. 17 —Rü yemacèx ga yexguma núma nangugügu ga yema Yudíugü, rü yexgumaãrü moxü̃ãcü rü chorü tochicaxü̃wa chitocuchi na nüxna chac̱axü̃cèx nachiga ga yema, rü yéma naxcèx changema ga yema yatü. 18 —Natürü ga yema Yudíugü ga ínaxuaxü̃güxü̃, rü taxuü̃ma ga ṯacü ga chixexü̃ ga choma íchananguxẽẽxü̃xü̃ nixugü. 19 —Natürü norü Tupanachiga rü wüxi ga yatü ga Ngechuchuchiga nixĩ ga yema nagu yadexagüxü̃. Rü nüma ga Yudíugü nüxü̃ nixugü ga na nayuxü̃ ga yema Ngechuchu, natürü Pauru nüxü̃ ixuxgu rü marü wena namaxü̃. 20 —Rü yexguma ga choma ga tama na nüxü̃ chacuáxü̃ ga ñuxãcü tá chanamexẽẽxü̃ ga yema guxchaxü̃, rü yemacèx nüxna chaca ga Pauru ngoxi nanaxwèxe ga Yerucharéü̃wa na naxũxü̃, na yéma nüxna chac̱axü̃cèx. 21 —Natürü nüma ga Pauru naxcèx ínaca ga na ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharupẽ́xewa naxũxü̃ na nümatama ya Chécharu nüxna c̱axü̃cèx. Rü yemacèx chanamu na meã nüxna nadaugüxü̃cèx ñu̱xmata choma ãẽ̱xgacü ya Chécharuxü̃tawa chanamux —ñanagürü. 22 Rü yexguma ga Agripa rü ñanagürü Festuxü̃: —Choma rü ta nüxü̃ chaxĩnüchaü̃ i norü ore i ngẽma yatü —ñanagürü. Rü Festu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Moxü̃ tátama nüxü̃ cuxĩnü —ñanagürü. 23 Rü moxü̃ãcü yema ucapu ga ãẽ̱xgacügü íngutaquẽ́xegüxü̃wa nangugü ga Agripa rü Bereníche rü poraãcü nangèxãẽgü. Rü namaã ínangugü ta ga churaragüarü ãẽ̱xgacügü rü yema ĩãnecü̱̃ã̱xgü ga corigüxüchi ixĩgüxü̃. Rü ñu̱xũchi Paurucèx nangema ga Festu na yema ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa nagagüãxü̃cèx. 24 Rü ñanagürü ga Festu: —Pa Ãẽ̱xgacü Pa Agripax, rü Pa Guxãma i Pema ya Nuxmagüxe, ñaã nixĩ i ngẽma yatü i nachigamaã yadexagüxü̃ i guxü̃ma i Yudíugü. Rü chopẽ́xewa ínanaxuaxü̃gü ga Yerucharéü̃wa rü núma rü ta. Rü guxü̃guma tagaãcüma choxna naxcèx nacagü na nayuxü̃. 25 —Natürü i choma rü taxuü̃ma i ṯacü i chixexü̃ i naxüxü̃ nawa chadau na naxcèx yamáxü̃. Natürü nüma ga Pauru rü naxcèx ínaca na ãẽ̱xgacü ya tacü ya Chécharu nüxna c̱axü̃, rü ngẽmacèx nagu charüxĩnü na nge̱ma chanamuxü̃. 26 —Natürü taxuü̃ma i ore i aixcüma ixĩxü̃ i nachiga choxü̃́ nangẽxma na chorü ãẽ̱xgacü ya Chécharucèx chanaxümatüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx chanamu na nuã pepẽ́xewa nagagüãxü̃cèx, rü cuxcèx türü nixĩ, Pa Ãẽ̱xgacü Pa Agripax, na nüxna cuc̱axü̃cèx, na nüxü̃ chacuáxü̃cèx i ṯacü tá na chaxümatüxü̃ naxcèx ya ãẽ̱xgacü ya Chécharu. 27 —Erü chauxcèx rü tama name na ngextá namuxü̃ i wüxi i poxcuxü̃ ega tama naxümatüxíragu nachiga na ṯacücèx ínaxuaxü̃güãxü̃.

26

Pauru rü ãẽ̱xgacü ga Agripapẽ́xewa nügüétüwa nidexa

1 Rü yexguma ga Agripa rü ñanagürü Pauruxü̃: —Marü name i ñu̱xma i cugüétüwa quidexa —ñanagürü. Rü yexguma naxunagümẽ́xẽ ga Pauru, rü inanaxügü ga nügüétüwa na yadexaxü̃, rü ñanagürü: 2 —Chataãẽ, Pa Ãẽ̱xgacü Pa Agripax, erü cupẽ́xewa chidexa i ñu̱xma na chaugüétüwa chachogüxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma choxü̃ na ínaxuaxü̃güxü̃ i ngẽma chautanüxü̃ i Yudíugü. 3 —Rü yexeraãcü chataãẽ erü cuma nüxü̃ cucuèx i guxü̃ma i tocüma i toma i Yudíugü, rü guxü̃ma i Moĩché ümatüxü̃ i mugü i naxcèx yadexagüxü̃ i chautanüxü̃gü. Rü ngẽmacèx cuxna chaca na meã choxü̃́ icurüxĩnüxü̃cèx.

Pauruarü maxü̃ naxü̃pa ga Ngechuchuaxü̃́ na yaxõõxü̃

4 —Rü guxü̃ma i ngẽma chautanüxü̃gü i Yudíugü rü nüxü̃ nacuèxgü ga ñuxãcü na chamaxü̃xü̃ ga natanüwa ga chauchiü̃ãnewa rü Yerucharéü̃wa ga yexguma changextü̱xüüragu. 5 —Rü ngẽxguma chauchigaxü̃ yaxugüechaü̃gu, rü nüma nüxü̃ nacuèxgü ga choma rü woetama Parichéu na chiĩxü̃. Rü toma i Yudíugü i Parichéugü na tixĩgüxü̃, rü toma nixĩ i guxü̃ma i totanüxü̃ i Yudíugüarü yexera na poraãcü tanaxaurexü̃ i ngẽma tocüma. 6 —Rü ñu̱xma i ngẽma chautanüxü̃gü i Yudíugü rü nuã pepẽ́xewa choxü̃ nagagü erü chayaxõ na Cristugagu nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃, yema Tupana nuxcümaü̃güxü̃ ga torü o̱xigümaã inaxunetaxü̃rüü̃. 7 —Rü guxü̃ma i totanüxü̃gü i Yudíugü rü ínananguxẽẽgü na nüxü̃ nadaugüxü̃ rü tá na yanguxü̃ i ngẽma uneta. Rü ngẽmacèx Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü rü guxü̃guma i ngunecü rü chütacü rü Tupanaãxü̃́ napuracüe. Rü choma rü ta íchananguxẽẽ na nüxü̃ chadauxü̃ rü tá na yanguxü̃ i ngẽma uneta, rü ngẽmacèx nixĩ, Pa Ãẽ̱xgacüx, i ñu̱xma i choxü̃ ínaxuaxü̃güxü̃ i ngẽma chautanüxü̃gü i Yudíugü. 8 —¿Rü tü̱xcüü̃ tama peyaxõgü na Tupana wena namaxẽxẽẽxü̃ i ngẽma yuexü̃?

Pauru rü nüxü̃ nixu ga ñuxãcü yema yaxõgüxü̃we na yangẽchigüxü̃

9 —Rü choma nagu charüxĩnügu ga noxri rü name ga muxü̃ma ga chixexü̃ namaã na chaxüxü̃ ga yema Ngechuchu ya Nacharétucü̱̃ã̱xãxü̃́ yaxõgüxü̃. 10 —Rü yemacèx nawe chingẽchigü ga Yerucharéü̃wa. Rü paigüarü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa naxcèx íchaca ga popera na chanapoxcuexü̃cèx ga yema yaxõgüxü̃. Rü yexma chanapoxcue ga muxü̃ma. Rü yexguma chautanüxü̃ ga Yudíugü nadaixgu ga yema yaxõgüxü̃, rü choma rü chorü me nixĩ. 11 —Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü chanapoxcuexü̃ na nüxü̃ naxoexü̃cèx ga yema na yaxõgüãxü̃. Rü yemaãcü chanaxü ga guxü̃nema ga ngutaquẽ́xepataü̃güwa. Rü poraãcü naxchi chaxaxichi ga yema yaxõgüxü̃, rü yemacèx nawe chingẽchigü ñu̱xmata to ga nachiü̃ãnegune ga ĩãnegüwa.

Pauru rü wenaxãrü nüxü̃ nixu ga ñuxãcü na yaxõõxü̃ ga noxrix

12 Rü ñanagürü ga Pauru: —Rü yema yaxõgüxü̃xü̃ na chapoxcuexü̃cèx nixĩ ga Damacuwa chaxũxü̃. Rü yemacèx ga paigüarü ãẽ̱xgacügü rü choxü̃ namugü rü choxna nanaxãgü ga popera ga nawa choxna naxãgagüxü̃ na chanapoxcuexü̃cèx ga yema yaxõgüxü̃. 13 —Rü yexguma namagu taxĩyane, Pa Ãẽ̱xgacüx, rü yexguma meãma tocuchiwa nanguxgu, rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga omü ga daxũwa ne ũxü̃ ga üèxcüarü yexera ixĩxü̃ ga choxü̃ baxixü̃ rü yema chomücügüxü̃ rü ta baxixü̃. 14 —Rü guxãma ga toma rü ñaxtüanegu tayayi. Rü choma rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga Yudíugawa choxü̃ ñaxü̃:

“Pa Chauru Pa Chaurux, ¿tü̱xcüü̃ i chowe quingẽchigüxü̃? Poraãcü cugütama cuchixexẽẽ ñoma wüxi i ṯacü i ãmaguxü̃gu cucuxgüxü̃rüü̃”, ñanagürü choxü̃. 15 —Rü choma chanangãxü̃, rü ñacharügü:

“¿Texé quixĩ, Pa Corix?” ñacharügü. Rü nüma ga Cori rü ñanagürü choxü̃:

“Choma nixĩ i Ngechuchu rü chorü duü̃xü̃gü nixĩ i ngẽma nawe quingẽchigüxü̃. 16 —¡Natürü írüda rü inachi! Rü marü cuxcèx chango̱x i ñu̱xmax, erü cuxü̃ chamuxchaü̃ na choxü̃́ cupuracüxü̃cèx rü nüxü̃ quixuchigaxü̃cèx i ngẽma ñu̱xma na choxü̃ cudauxü̃ rü ngẽma yixcüra tá chauxü̃tawa nüxü̃ cudauxü̃. 17 —Rü cuxna tá chadau i natanüwa i cutanüxü̃gü i Yudíugü rü ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i ñu̱xma tá natanüwa cuxü̃ chamuxü̃. 18 —Rü nge̱ma cuxü̃ chamu na ngẽma duü̃xü̃güxü̃ choxü̃ cucuèxẽẽxü̃cèx rü nüxü̃ naxoexü̃cèx i nacüma i chixexü̃gü rü chauga naxĩnüẽxü̃cèx. Rü nge̱ma tá cuxũ na Chatanámẽ́xẽwa ícunanguxü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü na chowe naxĩxü̃cèx rü choxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx na choma rü nüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü, rü nüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i nachica namaã i guxü̃ma i chorü duü̃xü̃gü i üünegüxü̃”, ñanagürü choxü̃ ga Cori.

Pauru rü naga naxĩnü ga yema Ngechuchu namaã nüxü̃ ixuxü̃

19 —Rü yemacèx ga chomax, Pa Ãẽ̱xgacü Pa Agripax, rü naga chaxĩnü ga yema ore ga Ngechuchu chomaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yexguma choxü̃ nabaxixgu ga yema omü ga daxũwa ne ũxü̃. 20 —Natürü noxri rü Damacucü̱̃ã̱xgümaã nüxü̃ chixuchiga ga Tupanaãrü ore. Rü yixcama ga Yerucharéü̃cü̱̃ã̱xgümaã, rü yemawena rü guxü̃ ga Yudéaanewa, rü ñu̱xũchi yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixu. Rü ñacharügü:

“¡Nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃gü, rü Tupanacèx pedaugü, rü meã pemaxẽ na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃cèx na aixcüma peyaxõgüxü̃!” ñacharügü. 21 —Rü yemacèxtama nixĩ ga tupauca ya taxü̃negu choxü̃ yayauxgüxü̃ rü choxü̃ yamèxgüchaü̃xü̃ ga chautanüxü̃gü i Yudíugü. 22-23 —Natürü Tupana choxü̃ narüngü̃xẽẽ rü ngẽmacèx taguma íchayachaxãchi na guxü̃ma i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃ rü woo buxü̃ rü yaxü̃. Rü namaã nüxü̃ chixu ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü Moĩché nüxü̃ ixugüxü̃ na ñuxãcü tá nüxü̃ nangupetüxü̃ ga Cristu rü ñuxãcü tá na nayuxü̃, natürü yemawena rü nüma tá yiĩxü̃ ga nüxĩra yuwa ínadaxü̃. Rü namaã nüxü̃ chixu ta ga yema nuxcümaü̃güxü̃ãrü ore ga ñaxü̃:

“Rü Cristu rü tatanüxü̃ i Yudíugümaã rü ngẽma to i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã tá naxunagüãxü̃ i ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃”,

ñaxü̃. Rü yemachigaxü̃xĩcatama nixĩ ga namaã chixuxü̃ —ñanagürü ga Pauru.

Pauru rü Agripaaxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽ na yaxõõxü̃cèx

24 Rü yexguma yemaãcü nügüétüwa yadeaxgu ga Pauru, rü ñanagürü ga Festu tagaãcüma: —Cungẽãẽmare Pa Paurux. Rü ngẽma na yeü̃cürü cungúechaü̃, rü düxwa nawa cungẽãẽ —ñanagürü. 25 Natürü ga Pauru rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Tama changẽãẽ Pa Ãẽ̱xgacüxüchi, Pa Festux. Erü ñaã ore i nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcümaxü̃chima nixĩ. 26 —Rü daa ãẽ̱xgacü ya Agripa rü meãma nüxü̃ nacuèx i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü ngẽmacèx tama chamuü̃ãcüma chorü taãẽmaã napẽ́xewa nüxü̃ chixu, erü nüxü̃ chacuèx na nüma rü ta nüxü̃ nacuáxü̃ i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i guxü̃ma i ñaã ore. Erü tama ngextámare cúãcü naxüpetü i ngẽma. 27 —¿Cuyaxõxü̃, Pa Agripax, i ngẽma Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixuxü̃? Choma nüxü̃ chacuèx rü cuyaxõ —ñanagürü ga Pauru. 28 Rü Pauruxü̃ nangãxü̃ ga Agripa, rü ñanagürü: —¿Ẽ́xna cuma nagu curüxĩnügu rü ngẽmaãcü noxre i curü oremaã na choxü̃ cuyaxõxẽẽxü̃? —ñanagürü. 29 Rü ñanagürü ga Pauru: —Woo noxre i oremaã rü woo muxü̃ i oremaã rü Tupana nanaxwèxe na cuyaxõxü̃. Rü tama i cuxicatama, natürü guxü̃ma i ñaã nuã choxü̃ ĩnüẽxü̃ rü ta, rü Tupana nanaxwèxe na chauxrüü̃ yixĩgüxü̃, natürü tama chauxrüü̃ daa cadenagümaã na yanèĩ̱xgüxü̃ —ñanagürü ga Pauru. 30 Rü yexguma inachigü ga Agripa, rü Festu, rü Bereníche, rü guxü̃ma ga yema namaã yéma rütogüxü̃. 31 Rü yexguma ga nümagü rü noxrüwama naxĩ na yéma nügümaã Pauruchiga yadexagüxü̃cèx. Rü ñanagürügü: —Rü ngẽma yatü, rü taxuü̃ma i chixexü̃ naxü na naxcèx yamáxü̃ rü ẽ́xna naxcèx napoxcuxü̃ —ñanagürügü. 32 Rü Festuxü̃ ñanagürü ga Agripa: —Ngẽxguma chi tama nümatama naxcèx ínacaxgu na Chécharu nüxna c̱axü̃cèx, rü chi ítananguxuchixẽẽ —ñanagürü.

27

Pauruxü̃ Dumawa namugü

1 Rü yema ãẽ̱xgacügü rü düxwa nagu narüxĩnüẽ na norü ãẽ̱xgacü ga Chécharu ga Itáriaanewa yexmacüxü̃tawa na toxü̃ namugüxü̃. Rü norü churaragüarü capitáü̃na nanamu ga Pauru namaã ga ñuxre ga togü ga poxcuexü̃ na Chécharuxü̃tawa nagagüãxü̃cèx. Rü guma capitáü̃ rü Yúriu nixĩ ga nae̱ga, rü norü churaragütücumü rü Chécharuarü Dauruü̃gü nixĩ ga nae̱ga. 2 Rü nagu tichoü̃ ga wüxi ga wapuru ga buanecümaã ixũxü̃ne ga Adamíchiuwa ne ũxü̃ne ga Áchiaarü ĩãnegüwa ũxchaxü̃ne. Rü towe ta nixüe ga Aritárcu ga Machedóniããnecü̱̃ã̱x ga Techarónicawa ne ũxü̃. 3 Rü moxü̃ãcü rü Chidã́ũãrü türewa tangugü. Rü Paurumaã namecüma ga capitáü̃ ga Yúriu. Rü ínanaxüexẽẽ na yémacü̱̃ã̱x ga namücügüxü̃tagu naxũãneãxü̃cèx ga Pauru, na nümagü nüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx. 4 Rü yéma itaxĩãchi. Rü Chiprearü capaxũãrü tocüwaguama taxĩ, naxchaxwa ga buanecü, yerü towaama nabu. 5 Rü yéma Chiprewa tixãü̃ ga taxtü rü Chiríchiaanecutüwa tarüyicu. Rü yemacutügu taxĩ, rü Paü̃píriaanewa tachopetü rü ñu̱xmata Díchiaanewa yexmane ga ĩãne ga Mirawa tangugü. 6 Rü yema capitáü̃ yexma nüxü̃ nayangau ga wüxi ga wapuru ga Aleyãdríawa ne ũxü̃ne ga Itáriaanewa ũxü̃ne. Rü gumagu toxü̃ nichoü̃xẽẽ, rü tomaã inaxũãchi. 7 Natürü írarüwatama itiñaxwetaxü̃ ga muxü̃ma ga ngunexü̃gu, rü guxchaãcüma Guíduarü to̱xmèxtawa tangugü. Natürü towaama nabuema ga buanecü, rü yemacèx capaxũ ga Chamonaãrü to̱xmèxtawa tachopetü rü capaxũ ga Crétaxü̃ ítachoeguãchi. 8 Rü guxchaãcüma nacutügu taxĩ ga yema capaxũ, rü wüxi ga nachica ga Mexü̃ ga Türegu ãe̱gaxü̃wa tangugü. Rü ĩãne ga Dácheaarü ngaicamana nayexma. 9 Natürü marü poraãcü namagu tanuxcü ga na itaxĩxü̃, rü marü naxãũcüma ga na itaxĩãmaxü̃ yerü marü nawa nangu ga guma tauemacügü ga nagu nagáuanecü. Rü yemacèx ga Pauru rü nayaxucu̱xẽ ga duü̃xü̃gü, rü ñanagürü: 10 —Pa Chomücügüx, nüxü̃ chacuèx i ngẽxguma chi ixĩãmagu, rü tá naxãũcüma. Rü daa wapuru rü tá inayarütaxu namaã i guxü̃ma i naãcu. Rü ngürüãchi i yixema rü tá ta tayue —ñanagürü. 11 Natürü yema churaragüarü capitáü̃ rü yexeraãcü guma wapuruarü yoragaama naxĩnü, rü marinerugüarü capitáü̃gaama naxĩnü, rü tama aixcüma Pauruga naxĩnü. 12 Natürü yema türe rü tama name ga yéma na tanangupetüxẽẽxü̃ ga gáuanexü̃. Rü yemacèx wixguxüchi guxü̃ma ga duü̃xü̃gü nagu narüxĩnüẽ rü narümemaẽ nixĩ ga na itaxĩãchixü̃ ga yéma. Rü nanaxwèxegü ga chi Cueníchewa na tangugüxü̃ na yéma tanangupetüxẽẽxü̃ ga gáuanexü̃, yerü yema nixĩ ga wüxi ga Crétaarü türe ga mexü̃ ga tama poraãcü buanecü ga taxü̃ nawa nguxü̃.

Taxtüarü ngãxü̃tügu nüxü̃ naxü ga buanecü ga tacü

13 Rü inanaxügü ga na meãma topẽ́xewaama nabuxü̃ ga buanecü, rü yemacèx ga nümagü ga marinerugü rü nüxü̃ nacuèxgügu rü chi meã ítangugü ga yema ítaxĩxü̃wa. Rü yemacèx itaxĩãchi, rü nacutüarü ngaicamagu taxĩ ga yema Crétaarü capaxũ. 14-15 Rü natürü ngürüãchi yixcamaxü̃ra rü wüxi ga buanecü ga taxüchicü ga capaxũãrü tocüwawa ne ũxcü ngãxü̃tüwaama nanacue ga guma wapuru. Rü taxuacüma itixũtaü̃ nawaama ga buanecü. Rü yemacèx düxwa ítayachaxãchi ga na tanatochinüxü̃, rü toxü̃ ínicuetaü̃. 16 Rü wüxi ga capaxũxãcü ga Caudagu ãe̱gaxü̃ãrü tocüwawaama tachopetü ga ngextá tama poraãcü íyabuaxü̃wa. Rü yéma poraãcü tapuracüe na guma wapurugu tanatúnagüxü̃ ga norü ngue ga yatúchigüne. 17 Rü yexguma marü natúnagügüãgu ga guma ngue, rü napanaxãgü ga tanütaxü̃maã nayanèĩ̱xgütüwe ga guma wapuru. Rü ñu̱xũchi nayawẽgü ga yema naxchirutachinügü ga namaã yacuetaü̃xü̃ ga noxrix, yerü namuü̃ẽ ga na Chírutearü naxnücüwa yanangaixtaü̃güxü̃. Rü yema buanecü toxü̃ nicuetaü̃mare. 18 Rü moxü̃ãcü ga buanecü rü tama nangupetüéga, rü yemacèx inanaxügü ga na ínawoü̃ãcuãxü̃. 19 Rü norü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃gu, rü naxmẽ́xmaãtama ínanawoü̃ ga yema natü̱xügü ga guma wapuru, rü guxü̃ma ga to ga norü yemaxü̃gü. 20 Rü muxü̃ma ga ngunexü̃gu, rü tama nango̱x ga üèxcü rü ẽxtagü, rü tama nangupetüéga ga guma buanecü ga taxüchicü. Rü düxwa nagu tarüxĩnüẽ ga marü tãũtáma na tamaxẽxü̃. 21 Rü yexguma marü muxü̃ma ga ngunexü̃ tingegügu ga tama na tachibüexü̃, rü yexguma guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gütanüwa inachi ga Pauru, rü ñanagürü: —Narümemaẽ chi nixĩ, Pa Chomücügüx, ga chauga na pexĩnüẽxü̃, rü tãũ chima na ixĩãchixü̃ ga Crétawa, rü tãũ chima ñu̱xmarüü̃ tüxü̃ naxüpetü i ñaã ãũcümaxü̃ rü taxuxü̃ chima i chixexü̃ tüxü̃ nangupetü. 22 —Natürü ¡petaãẽgü! erü wapuruxica tá inayarütaxu, natürü i yixema rü taxúetáma tayue. 23 —Erü ngewèxarü chütaxü̃gu ya Tupana ya nüxü̃́ chapuracücü ya chorü cori ixĩcü rü núma nanamu i wüxi i norü orearü uruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x i chauxcèx ngóxü̃. 24 —Rü ñanagürü choxü̃:

“¡Tãxṹ i cumuü̃xü̃, Pa Paurux! Erü ãẽ̱xgacü ya Chécharupẽ́xewa tá cungu, rü cugagu tá Tupana nanamaxẽxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma cumücügü i cumaã ngẽxma wapurugu ĩxü̃”, ñanagürü choxü̃. 25 —Rü ngẽmacèx, Pa Chomücügüx, ¡rü petaãẽgü! erü choma rü aixcüma Tupanaãxü̃́ chayaxõ, rü aixcüma tá nixĩ i ngẽmaãcü tá nangupetüxü̃ ngẽxgumarüü̃ i ngẽma chomaã nüxü̃ yaxuxü̃. 26 —Natürü wüxi i capaxũwa tá tayarücüxcuchitaü̃gü —ñanagürü ga Pauru. 27 Rü yexguma taxre ga yüxü tingexgu ga na itaxĩxü̃, rü taxü̃ ga taxtü ga Ariáticuwa tayexmagü, yerü ga buanecü rü núxĩca toxü̃ nacuetaü̃. Rü ngãxü̃cüügu nüxü̃ nicuèxãchitanü ga yema marinerugü ga na dauxchitacutüwa tangugüchaü̃xü̃. 28 Rü ínanataegü ga norü ngugütamaxü̃ rü 36 ga metru nixĩ ga norü mátama. Rü yexguma marü írarüwa yaxü̃guxüra itaxĩxgu rü wenaxãrü nanangugütamagü, rü 27 ga metru nixĩ ga norü mátama ga yexgumax. 29 Rü namuü̃ẽ ga na nutamaã yanañataü̃güxü̃ ga naxãnacüwa, rü yemacèx guma wapuruchinüwa ínanawoü̃ ga ãgümücü ga aü̃clagü ga achugünaxcèx ga napanaxãmaã ixãtü̱xüxü̃ na yemaãcü íyachaxãchigüxẽẽãxü̃cèx ga guma wapuru. Rü nayumüxẽgü ga paxa na yangunexü̃cèx. 30 Natürü ga yema marinerugü rü nibuxmüchaü̃ ga guma wapuruwa, rü yemacèx nanaw̱ãĩxẽgü ga guma wapuruarü ngue, rü ñanagürügü: —Ngẽma wapurupẽ́xearü aü̃clagü tá ítawoü̃ na nataixü̃cèx ya wapuru —ñanagürügüneta. 31 Natürü ga Pauru rü churaragüarü capitáü̃maã rü norü churaragümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü: —Ngẽxguma ñaã marinerugü rü tãũtáma nuxã wapurugu nachoxgu, rü guxãma i pema rü tá peyue —ñanagürü. 32 Rü yexguma ga yema churaragü rü nayadaecunügü ga guma ngue, rü inananguxẽẽgü. 33 Rü yexguma marü yangunechaü̃gu, rü Pauru nayaxucu̱xẽgü ga guxü̃ma na nachibüexü̃cèx, rü ñanagürü: —Taxre i yüxü nixĩ i ñu̱xma na taguma aixrügumarüü̃ pechibüexü̃, rü bai i ṯacü na pengṍxü̃ yerü poraãcü pexoegaãẽgü. 34 Rü ñu̱xma rü pemaã nüxü̃ chixu na pechibüexü̃ na peporaexü̃cèx, rü taxuü̃ma pexü̃ üpetüxü̃cèx. Erü taxúetáma itayarütaxu rü bai i wüxi i peyaexüra inayarütaxu —ñanagürü. 35 Rü yexguma marü yema ñaxgu, rü nanayaxu ga wüxi ga pãũ, rü Tupanana moxẽ naxã napẽ́xewa ga guxü̃ma. Rü inanabücu ga yema pãũ, rü inanaxügü ga na nangṍõxü̃. 36 Rü yexguma nataãẽgü ga guxü̃ma, rü nümagü rü ta nachibüe. 37 Rü 276 tixĩgü ga guxãma ga toma ga guma wapurugu ĩxẽ. 38 Rü yexguma marü nangãxẽgu, rü ínanawoü̃ ga yema trigu ga wapuru namaã ããcuxü̃ na nangünagüãchixüraxü̃cèx ga guma wapuru.

Inangu ga guma wapuru

39 Rü yexguma yangunegu, rü yema marinerugü tama nüxü̃ nacuáane ga yéma. Natürü nüxü̃ nadaugü ga wüxi ga axcuchixü̃ ga naxnücüpechinüã́xü̃, rü nagu narüxĩnüẽ ga yéma na yanangaixẽẽgüãxü̃ ga wapuru. 40 Rü yexguma nanadaü̃ ga norü ngaxü̃xü̃ ga aü̃clagü, rü yéma nanawogü. Rü nayawẽgü ga norü toxchinüxü̃ãrü nèĩ̱xruü̃gü, rü inananga ga yema napẽ́xewa üxü̃ ga naxchirutachinü ga namaã iticuetaü̃xü̃. Rü itanaxügü ga nüxü̃ na tingaicaxü̃ ga yema naxnücüpechinü. 41 Natürü wüxi ga naxnücüarü nuxtamaxü̃wa tayarüngaixtaü̃. Rü yéma naxnücüwa nayarüwápẽ́xe ga guma wapuru rü marü tama yéma itaxĩãchi. Rü yoxni ga nachinüwa, rü yuape nayapuxẽẽ. 42 Rü yema churaragü rü nagu narüxĩnüẽ ga na nadaiãxü̃ ga yema poxcuexü̃ na taxuü̃ma iñaxü̃cèx ga yexguma naxãnacüwa nangugügu. 43-44 Natürü yema norü capitáü̃ ga churaragü, rü Pauruxü̃ namaxẽẽchaü̃, rü yemacèx tama nanaxwèxe ga na nadaiãxü̃ ga yema poxcuexü̃. Natürü nanamu na yema ixãnüxü̃ rü nüxĩra ínayuxgüxü̃ na naxãnacüwa nawẽxgüxü̃cèx, rü yema togü rü mürapewagügu rü ẽ́xna yema wapurutüchigügu meã na ínachoü̃xü̃cèx. Rü yemaãcü guxãma meãma naxãnacüwa tangugü.

28

Capaxũ ga Mártawa nayexma ga Pauru

1 Rü yexguma meãma naxãnacüwa tangugügu ga guxãma rü yexguma nüxü̃ tacuèxgü na Márta na yiĩxü̃ ga nae̱ga ga yema capaxũ. 2 Rü yema yémacü̱̃ã̱xgü ga duü̃xü̃gü rü meãma toxü̃ nayauxgü ga guxãma. Rü nanangixtagü ga wüxi ga üxü ga taxü̃ne. Rü toxcèx nacagü ga guxãma na yéma togü tanaĩxü̃güxü̃cèx, yerü napu rü nagáuane. 3 Rü Pauru nanadetaquẽ́xe ga ñuxre ga naĩchacüügü, rü üxüxetüwa nayawocu. Natürü yexguma yéma yawocuãgu, rü üxüarü naĩẽmaxü̃chaxwa inayago ga wüxi ga ãxtape. Rü Paurumẽ́xẽwa nayuxu, rü yéma nayarütuãchi. 4 Rü yexguma yema yémacü̱̃ã̱xgü nüxü̃ daugügu ga yema ãxtape ga Paurumẽ́xẽwa na natuxü̃, rü nügümaã ñanagürügü: —Ñaã yatü rü maneca wüxi i máẽtaxü̃ nixĩ. Rü woo taxtüwa yuwa na yañaxü̃, natürü Tupana tama nanamaxẽẽchaü̃ —ñanagürügü. 5 Natürü guma üxüxetügu nanamaxü̃ ga yema ãxtape, rü taxuü̃ma nüxü̃ naxüpetü ga Pauru. 6 Natürü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü ínananguxẽẽgü rü ngoxi tá nachamé rü ẽ́xna nayu̱x. Rü marü nuxcüxürama ga yema nüxü̃ na nadaunüxü̃ rü taxuü̃ma nüxü̃ na üpetüxü̃, rü düxwa togu narüxĩnüẽ rü inanaxügüe ga na ñagüxü̃: —Maneca wüxi ya tupana nixĩ —ñagüxü̃. 7 Rü yema nachicaarü ngaicamana nayexma ga norü naãne ga yema capaxũãrü ãẽ̱xgacü ga Púbiru ga nae̱ga. Rü nüma meãma toxü̃ nayaxu, rü yexma toxü̃ napegüxẽẽ ga tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃. Rü tomaã namecümaxü̃chi. 8 Rü guxema Púbiru nanatü rü ngürücarewa tayexma, yerü tixaxüne rü taduü̃. Rü yéma tümaxü̃tawa nangu ga Pauru, rü tümamaã nayumüxẽ, rü tümae̱tügu naxüxmẽ́x, rü tüxü̃ narümexẽẽ. 9 Rü yexguma yemaxü̃ nadaugügu, rü Paurucèx yéma naxĩ ta ga guxü̃ma ga togü ga iḏaaweexü̃ ga yema capaxũcü̱̃ã̱x, rü narümeẽ. 10 Rü nümagü rü muxü̃ma toxna naxãmaregü. Rü yexguma itaxĩãchigu, rü toxna nananagü ga guxü̃ma ga tanaxwèxexü̃ ga torü namawaü̃ ga õna.

Dumawa nangu ga Pauru

11 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacü yéma capaxũwa tayexmagü. Rü ñu̱xũchi nagu tichoü̃ ga wüxi ga wapuru ga yema capaxũwa gáuanexü̃ ngupetüxẽxe̱ne. Rü Aleyãdríacü̱̃ã̱x nixĩ ga guma wapuru. Rü napẽ́xeraü̃wa nayexmagü ga taxre ga norü tupanachicünèxãgü ga Catu rü Porugu ãe̱gagüxü̃. 12 Rü Chiracúchaarü türewa tangugü, rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ yéma tayexmagü. 13 Rü yéma itaxĩãchi, rü nacutüarü ngaicamagu taxĩ ñu̱xmata Dequíuwa tangugü. Rü moxü̃ãcü ínangu ga wüxi ga buanecü ga ítaxĩxü̃waama bucü rü toxü̃ inicuetaü̃. Rü yemaãrü moxü̃ãcüama rü Puteriwa tangugü. 14-15 Rü yexma nüxü̃ tayangau ga ñuxre ga duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃. Rü toxna naxu na wüxi ga yüxü yexma naxü̃tagu tarüchoxü̃cèx. Rü marü wüxi ga yüxü ngupetügu rü itaxĩãchi na namagu Dumawa taxĩxü̃cèx. Rü marü toxü̃ nacuáchigagü ga yema yaxõgüxü̃ ga Dumagugüxü̃. Rü yema nama ga Ápiugu ãe̱gaxü̃gu naxĩ na yexma toxü̃ yangaugüxü̃cèx. Rü ñuxre rü yema nachica ga Tomaẽ̱xpü̱x ga Taxepataü̃gu ãe̱gaxü̃wa toxü̃ nayarünguxẽẽgü Rü togü rü nachopetü ñu̱xmata yema nachica ga Ápiuarü Ngü̃ẽchicagu ãe̱gaxü̃wa nangugü. Rü yexguma Pauru nüxü̃ dèu̱xgu ga yema yaxõgüxü̃, rü Tupanana moxẽ naxã rü poraãcü nataãẽ. Rü yemaãcü Dumawa tangugü. 16 Rü yexguma Dumawa tangugügu rü wüxi ga ĩpatawa nananguxẽẽgü ga Pauru nüxĩca namaã ga wüxi ga churara ga nüxna dauxü̃.

Dumawa nayexma ga Pauru

17 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ marü yéma nayexmagu, rü Pauru naxcèx nangema ga yema Yudíugüarü ãẽ̱xgacügü ga Dumawa yexmagüxü̃. Rü yexguma nangutaquẽ́xegügu, rü ñanagürü ga Pauru nüxü̃: —Choma, Pa Chaueneẽgüx, rü taxuü̃ma i chixexü̃ chaxü namaã i tatanüxü̃gü, rü bai i nuxcümaü̃güxü̃ i tórü o̱xigücümagümaã. Natürü Yerucharéü̃gu choxü̃ niyauxgü ga tatanüxü̃gü, rü Dumacü̱̃ã̱x ga churaragüna choxü̃ namugü. 18 Rü yexguma marü choxna nacagüegu ga Dumacü̱̃ã̱xgü, rü choxü̃ ningẽ́xgüchaü̃, yerü taxuü̃ma ga ṯacü ga chixexü̃ chowa nadaugü na choxü̃ yamèxgüxü̃cèx. 19 Natürü yema tatanüxü̃gü ga Yudíugü rü nayamuẽtanü na tama choxü̃ yangẽ́xgüxü̃cèx, rü yemacèx düxwa naxcèx íchaca na nümatama ya ãẽ̱xgacü ya Chécharu choxna c̱axü̃cèx. Natürü tama tatanüxü̃güxü̃ na íchaxuaxü̃xü̃cèx nixĩ ga yemacèx íchac̱axü̃. 20 Rü ngẽmacèx nixĩ i pexcèx nuã changemaxü̃ na pexü̃ chadauxü̃cèx rü pemaã chidexaxü̃cèx. Pema nüxü̃ pecuèx rü yixema i Yudíugü rü ítananguxẽẽ i na ínanguxü̃ ya Cristu. Rü yima Cristucèx nixĩ i choma i ñu̱xma i daa cadenamaã chináĩxü̃ —ñanagürü. 21 Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Toma rü taxuü̃ma i popera i Yudéawa ne muxü̃ i cuchigagu ümatüxü̃ tayauxgü. Rü ngẽma taeneẽgü i nge̱ma ne ĩxü̃ rü núma ngugüxü̃ rü bai i wüxi i nüxü̃ ixuxü̃ i ṯacü rü ore i chixexü̃ i cuchiga. 22 Rü cuxü̃tawa nüxü̃ taxĩnüẽchaü̃ rü ¿ñuxũ ñacuxü̃ i cumax? Erü nüxü̃ tacuèxgü rü guxü̃wama i Yudíugü rü chixri nachiga nidexagü i ngẽma ore i ngexwacaxü̃xü̃ i Ngechuchuchiga —ñanagürügü. 23 Rü yexguma Paurumaã inaxunetagü ga wüxi ga ngunexü̃, rü napatawa naxĩ ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Rü Pauru namaã nüxü̃ nixu ga Tupanaãrü ore ga ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. Rü pèxmama inanaxügü, rü ñu̱xmata nachütaxü̃ rü nüxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽ ga yema duü̃xü̃gü na Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü yemacèx Moĩché ümatüxü̃ ga mugüwa rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga orewa namaã nüxü̃ nixu ga Ngechuchuchiga. 24 Rü nümaxü̃ rü nayaxõgü ga yema Pauru namaã nüxü̃ ixuxü̃ natürü ga togü rü tama nayaxõgü. 25 Rü yexguma tama wüxigu naxĩnüẽgu ga yema duü̃xü̃gü, rü inanaxügü ga na íyaxĩxü̃. Rü yemacèx ga Pauru rü ñanagürü nüxü̃: —Meã perü o̱xigümaã nidexa ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga yexguma Ichaxíaxü̃ yadexaxẽẽgu rü ñaxgu:

26 “¡Rü nge̱ma naxũ, rü ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yarüxu rü ñacurügü tá nüxü̃: ‘Rü woo nüxü̃ pexĩnüẽgu rü tãũtáma aixcüma nüxü̃ pecuèxgü. Rü woo nüxü̃ perüdaunügu rü tãũtáma aixcüma peyaxõgü. 27 Rü ngẽmaãcü pixĩgü i ñu̱xmax, erü tama choxü̃ pecuáxchaü̃ i pemax. Rü tama nüxü̃ pexĩnüẽ i chorü ore erü tama nüxü̃ pexĩnüẽchaü̃. Rü tama nüxü̃́ peyaxõgü i ngẽma choma pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽxü̃ erü tama nüxü̃́ peyaxõgüchaü̃. Rü tama peãẽwa chaugu perüxĩnüẽ erü tama nüxü̃ perüxoechaü̃ i pecüma i chixexü̃gü rü tama chauxcèx pedaugüchaü̃ na choma pexü̃ chamaxẽxẽẽxü̃cèx!’ ”

ñanagürü ga Tupanaãẽ i Üünexü̃. 28 Rü ñanagürü ta ga Pauru: —Rü name nixĩ i pema rü ta nüxü̃ pecuèx rü ñu̱xma rü marü inaxügü na ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa naxunagüxü̃ i ñaã Tupanaãrü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü nümagü tá nixĩ i aixcüma inaxĩnüẽxü̃ —ñanagürü. 29 Rü yexguma Pauru yema ñaxgu, rü ínixĩ ga yema Yudíugü, rü poraãcü nügümaã íniporagatanücüü. 30 Rü taxre ga taunecü ga mecü yéma nayexma ga Pauru nawa ga guma ĩ ga naxütanüne ga nagu na napexü̃cèx. Rü yéma meãma nanayaxuxü̃ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga naxü̃tawa íyadaugüxü̃xü̃. 31 Rü nüxü̃ nixuchiga ga ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ga Tupana. Rü taxúema nüxna tanachu̱xu na nangúexẽẽãxü̃ ga Cori ya Ngechuchu ya Cristuchiga. Rü taxúema naxcèx tanachixewe.

DUMACÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

POPERA GA DUMAWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Dumaãrü ĩãnewa yexmagüxü̃

1 Pa Chaueneẽgüx, choma i Pauru nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choma nixĩ i Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃ chiĩxü̃. Rü choma nixĩ ga Tupana choxü̃ yaxuxü̃ na choxü̃ yamuxü̃cèx na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 2 Rü nuxcümaxü̃chima Tupana nanamu ga norü orearü uruü̃gü na naxümatügüãxü̃cèx ga norü ore i mexü̃. Rü yemaãcü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga ñaã ore i mexü̃. 3 Rü ñaã ore i mexü̃ rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuchiga nixĩ. Rü nüma rü woo Tupana Nane na yiĩxü̃, natürü duü̃xü̃gürüü̃ nabu ga yexguma ñoma ga naãnewa nanguxgu. Rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ. 4 Natürü nümatama ya Ngechuchu rü üünecü nixĩ. Rü yexguma yuwa ínadaxgu rü Tupana tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na aixcüma Nanexü̃chi na yiĩxü̃. Rü nüxna nanaxã ga guxü̃ma ga pora. 5 Rü Ngechuchu ga Cristugagu nixĩ ga chomaã namecümaxü̃ rü choxü̃ naxunetaxü̃ ga Tupana na norü puracü chaxüxü̃cèx. Rü yemacèx Ngechuchuégagu choxü̃ namu na guxü̃ i nachiü̃ãnewa nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore na yaxõgüãxü̃cèx i duü̃xü̃gü rü Tupanaga naxĩnüẽxü̃cèx. 6-7 Rü pema rü ta, Pa Dumacü̱̃ã̱xgüx, rü ngẽma duü̃xü̃gütanüwa pengẽxmagü yerü Tupanaãxü̃́ peyaxõgü rü naga pexĩnüẽ. Rü nüma rü pexü̃ nangechaü̃ rü marü pexü̃ naxuneta na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx rü ngẽma norü duü̃xü̃gütanüxü̃ na pexĩgüxü̃cèx. Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgü i Dumacü̱̃ã̱xgüx, rü chanaxwèxe i nüma ya Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pemaã namecümagü rü pexü̃ narüngü̃xẽẽgü na meã pexü̃ naxüpetüxü̃cèx rü aixcüma petaãẽgüxü̃cèx.

Pauru rü nüxü̃́ nangúchaü̃ na íyadauãxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga Dumawa yexmagüxü̃

8 Rü ñu̱xma rü Ngechuchu ya Cristuégagu Tupanana moxẽ chaxã pexcèx, erü guxü̃wama i guxü̃ i naãnewa rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixugügü na aixcüma Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃ rü Tupanacèx pemaxẽxü̃. 9 Rü nüma ya Tupana choxü̃ nadau rü nüxü̃ nacuèx na aixcüma guxü̃guma pexcèx chayumüxẽxü̃. Rü yimaãxü̃́ nixĩ i guxü̃ma i chorü ngúchaü̃maã chapuracüxü̃ rü nüxü̃ chixuxü̃ i norü ore i mexü̃ i Nanechiga. 10 Rü guxü̃guma nüxna chaca na choxü̃ nge̱ma namuxü̃cèx rü ngẽmaãcü düxwa pexü̃ íchayadauxü̃cèx ega norü ngúchaü̃ yixĩgu. 11 Erü aixcüma choxü̃́ nangúchaü̃ na pexü̃ chadauxü̃ na pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i Tupanaãrü ore na aixcüma meã peyaxõgüxü̃cèx rü yexeraãcü peporaexü̃cèx. 12 Rü ngẽxguma ngẽmaãcü wüxiwa ingẽxmagügu, rü tá wüxichigü yigü tataãẽgüxẽẽ rü yigüaxü̃́ tanangúchaü̃xẽẽ. Erü choma rü tá nüxü̃ chadau na ñuxãcü tórü Coriaxü̃́ peyaxõgüxü̃ rü pema rü tá ta nüxü̃ pedau na ñuxãcü chayaxõxü̃. 13 Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na muẽ̱xpü̱xcüna pexü̃ íchayadauxchaü̃xü̃, natürü ñu̱xmarüta rü choxü̃́ naguxcha. Natürü nge̱ma petanüwa chaxũxchaü̃, erü chanaxwèxe na pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i Tupanaãrü ore yema toxnamana yexmagüxü̃ ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃rüü̃. Erü chanaxwèxe i ngẽma duü̃xü̃gürüü̃ meã peyaxõgü na ngẽmaãcü Cristuwe naxĩxü̃cèx i ngẽma petanüxü̃gü i ñu̱xma tama yaxõgüxü̃. 14 Rü aixcüma nge̱ma changuxchaü̃ erü nümatama ya Tupana choxü̃ namu na guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na chixuxü̃cèx i norü ore. Rü nanaxwèxe i duü̃xü̃gü i meã poperaxü̃ icuáxü̃maã nüxü̃ na chixuxü̃ rü duü̃xü̃gü i tama poperaxü̃ icuáxü̃maã ta nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma norü ore. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nanaxwèxe na ngẽma duü̃xü̃gü i cuèx nüxü̃́ ngẽxmaxü̃maã nüxü̃ na chixuxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gü i taxuguma rüxĩnüẽxü̃maã nüxü̃ na chixuxü̃. 15 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgü i Dumagu Ãchiü̃güxü̃, rü choma rü marü íchamemare na petanüwa na chaxũxü̃, na pemaã rü ta nüxü̃ chixuxü̃cèx i Tupanaãrü ore i mexü̃.

Tupanaãrü ore rü napora

16 Rü taxucèxma naxcèx chaxãne i ngẽma ore i mexü̃. Erü ngẽma ore rü napora, rü ngẽmamaã nixĩ i napuracüxü̃ ya Tupana na guxãma ya yixema Cristuaxü̃́ yaxõgüxe rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma maxü̃, rü Yudíugücèxirachirẽ́x nixĩ, natürü i ñu̱xma rü guxü̃ma i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃cèx rü ta nixĩ. 17 Rü ngẽma norü orewa nixĩ i tamaã nüxü̃ yaxuxü̃ ya Tupana na tórü õgaguxicatama yiĩxü̃ na napẽ́xewa imexü̃. Erü norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü yíxema tümaãrü õgagu Tupanapẽ́xewa mexẽ, rü tá tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃”,

ñanagürü.

Nagagutama nixĩ i duü̃xü̃gü inapoxcuexü̃

18 Rü nüxü̃ tadaugü na Tupana daxũguxü̃ i naãnewa ne namuxü̃ i norü poxcu i ãũcümaxü̃ naxcèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama naga ĩnüẽxü̃ rü chixexü̃ ügüxü̃ rü ngẽma norü chixexü̃maã togüaxü̃́ naguxchaxẽẽgüxü̃ na tama nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. 19 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü meã nüxü̃ nacuèxgüchirẽ́x na ñuxãcü yiĩxü̃ ya Tupana yerü nümatama ga Tupana rü marü nüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ga yema. 20 Rü woo tama nüxü̃ idaugügu ya Tupana, natürü guxü̃ma i ṯacü i naxüxü̃wa nixĩ i nüxü̃ idaugüxü̃. Rü yexguma noxri naãne naxü̱xgumama nixĩ ga meãma duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃ na aixcüma Tupana na yiĩxü̃ rü guxü̃guma na naporaxü̃. Rü ngẽmacèx i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃, rü taxucürüwama ṯacümaã nügü ínapoxü̃gü i Tupanapẽ́xewa. 21 Yerü woo nüxü̃ nacuèxgüchirẽ́x na ñuxãcü yiĩxü̃ ga Tupana, natürü tama nanayauxgüchaü̃ na norü Tupana yiĩxü̃cèx, rü bai na moxẽ nüxna naxãgüxü̃. Natürü yema ore ga taxuwama mexü̃guama narüxĩnüẽ, rü yemaãcü naẽchitamare namaxẽ rü yexeraãcü chixexü̃gu narüxĩnüẽ. 22-23 Rü nügü yaxugüegu rü duü̃xü̃gü i nüxü̃ icuáxü̃ nixĩgü natürü taxuguma narüxĩnüẽ. Yerü nüxna nixĩgachitanü ga Tanatü ya Tupana ya mexẽchicü ya taguma yucü, na nawe naxĩxü̃cèx ga norü naxchicünèxãgümare ga duü̃xü̃gü i yuxwèxexü̃chicünèxãmare ixĩgüxü̃ rü werigüchicünèxãmare ixĩgüxü̃ rü naẽxü̃güchicünèxãmare ixĩgüxü̃ rü ãxtapegüchicünèxãmare ixĩgüxü̃. 24 Rü yemacèx ga Tupana rü düxwa yemawa nanawogü ga yema duü̃xü̃gü na naxügüãxü̃cèx ga guxü̃ma ga yema chixexü̃ ga nüxü̃́ ngúchaü̃güxü̃ rü nügümaã na naxügüãxü̃cèx ga naxü̃neãrü ngúchaü̃gü i ãne tüxna ãxü̃. 25 Rü yemaãcü nüxna nixĩgachi ga guma aixcümaxü̃chi Tupana ixĩcü na nawe naxĩxü̃cèx ga norü tupanagü ga tama aixcüma ixĩgüxü̃. Rü yema Tupana üxü̃pẽ́xewa nayumüxẽgü rü yemaxü̃ nicuèxüü̃gü, natürü tama nüxü̃ nicuèxüü̃gü ga Tanatü ya Tupana ga naxücü rü inaxwèxecü na guxü̃guma nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Rü ngẽmaãcü yixĩ. 26 Rü yemacèx ga Tupana rü düxwa yemawa nanawogü ga yema duü̃xü̃gü na naxügüãxü̃cèx ga naxü̃neãrü ngúchaü̃ i ãne tüxna ãxü̃. Rü èi̱xrüü̃ ga ngexü̃gü rü naxrüü̃ ngexü̃gümaãtama nangẽãẽgü rü tama yatügümaã. 27 Rü yexgumarüü̃ ta ga yatügü rü naxrüü̃ yatüxü̃maãtama nangẽãẽgü, rü tama ngexü̃gümaã. Rü yema naxü̃neãrü ngúchaü̃ ga chixexü̃gü rü nüxü̃ napora na naxrüü̃ yatüxü̃maã namaxẽxü̃. Rü yemaãcü ga yema yatügü rü nügümaã nanaxügü ga yema naxü̃neãrü ngúchaü̃ i ãne tüxna ãxü̃, rü düxwa yemagagu niḏaawee rü naturaxü̃negü. 28 Rü yema na tama Tupanaxü̃ nacuèxgüchaü̃xü̃, rü yemacèx ga nüma ga Tupana rü düxwa yemawa nanawogü ga yema duü̃xü̃gü na norü chixexü̃gu na naxĩnüẽẽchaxü̃cèx rü na naxügüãxü̃cèx ga yema chixexü̃. 29 Rü düxwa ga yema duü̃xü̃gü rü guxü̃raü̃xü̃ ga chixexü̃ naxügü ga Tupanapẽ́xewa. Rü tama aixcüma meã naxmèxmaã rü natemaã namaxẽ. Rü naxaü rü nügünaxĩcatama nananugüchaü̃ i guxü̃ma i ṯacü. Rü ṯoguã̱xü̃ nachixexẽẽgüchaü̃. Rü nixãũxãchiwèxegü, rü namáẽtagü, rü nanuẽwèxe, rü nawomüxẽẽwèxegü, rü naxü̃neãrü ngúchaü̃ nüxü̃ napora, rü naxoregütèèxgü. 30 Rü chixexü̃maã ṯoguã̱xü̃ nixugüe, rü Tupanachi naxaie, rü ṯoguã̱xmaã naguxchigagü. Rü nügügu naxĩnüẽgu rü togüarü yexera nixĩgü, rü nügü nicuèxüü̃gü. Rü naxcèx nadaugü na yexera chixexü̃ naxügüxü̃. Rü tama nanatüga rü naẽga naxĩnüẽchaü̃. 31 Rü tama inarüxĩnüẽchaü̃. Rü tama aixcüma nayanguxẽẽ i ngẽma nüxü̃ yaxugüxü̃. Rü taxúexü̃ma nangechaü̃gü. Rü tama togüaxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i ṯacü rü guxchaxü̃. Rü tama ṯoguã̱x nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. 32 Rü nümagü i ngẽma duü̃xü̃gü rü meãma nüxü̃ nacuèxgüchirẽ́x rü Tupana rü marü namaã nanaxuegu na noxtacüma nayuexü̃ i ngẽma duü̃x-ü̃gü i ngẽmaãcü maxẽxü̃. Natürü woo meãma nüxü̃ nacuèxgüchirẽ́x i guxü̃ma i ngẽma, natürü nanaxügüama i ngẽma chixexü̃, rü nataãẽgü ega togü naxü̱xgu.

2

Ngẽxguma Tupana duü̃xü̃güxü̃ poxcugu, rü tama chixexü̃ naxü, erü ngẽma duü̃xü̃gü rü norü chixexü̃gagutama nanapoxcue

1 Rü ngẽmacèx, Pa Duü̃xü̃x, rü woo texé quixĩgu rü taxuacüma Tupanapẽ́xewa cugüétüwa cuchogü, ega togüxü̃ quixuechagu. Erü ngẽxguma togüxü̃ quixuechagu na nachixexü̃ rü cugütama cupoxcu, erü cuma na cumücüxü̃ quixuechaxü̃ rü cuma rü ta cunaxü i ngẽma chixexü̃ i cumücüxü̃ naxcèx quixuechaxü̃. 2 Rü nüxü̃ tacuèx rü Tupana tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i namücügüxü̃ ixugüechaxü̃. Rü ngẽxguma napoxcueãgu, rü tama chixexü̃ naxü ya Tupana, erü ngẽma duü̃xü̃gü rü norü chixexü̃gagutama nixĩ i napoxcueãxü̃. 3 Rü dücax, Pa Duü̃xü̃x, rü ngẽxguma togüxü̃ quixu-echagu, natürü cuma rü ta cunaxü̱xgu i ngẽmatama chixexü̃ i nüma naxüxü̃, ¿rü ñuxũcürüwa tá i nagu curüxĩnüxü̃ na Tupanachaxwa iquicúxü̃ na tama cuxü̃ napoxcuxü̃cèx? 4 ¿Rü tü̱xcüü̃ tama nagu curüxĩnü i ngẽma mexü̃ i Tupana cuxcèx üxü̃? Nüma rü poraãcüxüchi cumaã namecüma rü yaxna cumaã naxĩnü rü tama paxa curü chixexü̃cèx cuxü̃ napoxcuchaü̃. ¿Rü ñu̱xma rü tü̱xcüü̃ nüxü̃ cuxo? ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ cucuèx na Tupana ngẽmaãcü cumaã mecümaxü̃ na nüxü̃ curüxoxü̃cèx i curü chixexü̃ rü naxcèx na cumaxü̃xü̃cèx ya Tupana? 5 Natürü cuma rü tama Tupanaxü̃ cucuáxchaü̃ rü tama nüxü̃ curüxoxchaü̃ i curü chixexü̃. Rü ngẽmaãcü cugücèxtama cunayexeraxẽẽ i curü poxcu i tá cuyaxuxü̃ i ngẽma ngunexü̃ i nagu Tupana napoxcuexü̃ i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃. Rü ngẽma ngunexü̃gu rü Tupana tá aixcüma ngẽma duü̃xü̃gümaã nanaxuegu na ñuxãcü tá na napoxcueãxü̃. 6 Rü ngẽxguma tá nixĩ i Tupana nüxü̃́ yaxügütanüxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃ naxcèx i ngẽma naxügüxü̃. 7 Rü maxü̃ i taguma gúxü̃maã Tupana tá tüxü̃́ nanaxütanü ya yíxema guxü̃guma mexü̃ taxügüãcüma naxcèx daugüxe na Tupana tümamaã taãẽxü̃ rü naxcèx daugüxe na aixcüma Tupanaxü̃tawa tangugüxü̃. 8 Natürü Tupana tá tümamaã nanu rü tá tüxü̃ napoxcu ya yíxema tügüguxicatama rüxĩnüẽxẽ rü tama naga ĩnüẽchaü̃xẽ i ore i aixcüma ixĩxü̃ rü naxcèx daugüxe na ngẽma chixexü̃ taxügüxü̃. 9 Rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü tá ngúxü̃ ningegü rü poraãcü tá chixexü̃ nüxü̃ naxüpetü. Rü ngẽma Yudíugü i chixexü̃ ügüxü̃xĩra tá nixĩ i Tupana inapoxcuexü̃. Rü ngẽmawena rü tá nanapoxcue i guxü̃ma i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃. 10 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i mexü̃ ügüxü̃, rü Tupana tá namaã nataãẽ, rü tá nanatachigaxẽẽ, rü tá nanataãẽxẽẽ. Rü ngẽma Yudíugü i mexü̃ ügüxü̃cèxira tá nixĩ i ngẽma. Rü ngẽxgumarüü̃ i guxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü i mexü̃ ügüxü̃cèx rü tá ta nixĩ. 11 Erü Tupanapẽ́xewa rü nawüxigu i ngẽma duü̃xü̃gü i Yudíugü ixĩgüxü̃ rü ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü guxãma ya texé ya chixexü̃ ügüxe rü tá tanayaxu i tümaãrü poxcu, natürü guxãma ya texé ya mexü̃ ügüxe rü tá Tupana tümamaã nataãẽ. 12 Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i pecadu ügüxü̃ i tama nüxü̃ cuèxgüxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü tá inayarütauxe. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i ngẽma pecaduã̱xgüxü̃ i nüxü̃ cuèxgüxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü ngẽma mugü nüxü̃ ixuxü̃ãcüma Tupana tá nanapoxcue. 13 Erü Tupanapẽ́xewa rü taxuwama name i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽmarexü̃ natürü tama nagu maxẽxü̃ i norü mugü. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü mugüga ĩnüẽxü̃ nixĩ i aixcüma Tupanapẽ́xewa imexü̃. 14 Dücèx, i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Nümagü rü tama nüxü̃ nacuèxgü i Tupanaãrü mugü. Natürü ngẽxguma nüẽchamatama naxügümareãgu i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃, rü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na nüxü̃ nacuèxgüxü̃ i ṯacü na yiĩxü̃ i mexü̃ rü ṯacü na yiĩxü̃ i chixexü̃, woo tama nüxü̃ na nacuèxgüchiréxü̃ i Tupanaãrü mugü. 15 Erü nacümagüwatama nixĩ i tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃ na nüxü̃ nacuèxgüxü̃ na ṯacü yiĩxü̃ i mexü̃ rü ṯacü na yiĩxü̃ i chixexü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü ngẽxguma chixexü̃ naxügügu, rü naãẽwatama nixĩ i nüxü̃ nacuèxgüxü̃ na nachixexü̃ i ngẽma naxügüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽxguma mexü̃ naxügügu, rü naãẽwatama nixĩ i nüxü̃ nacuèxgüxü̃ na namexü̃ i ngẽma naxügüxü̃. 16 Rü ngẽma ngunexü̃ i nagu Tupana Cristuxü̃ namuxü̃ na guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ yacagüxü̃cèx i norü maxü̃chiga, rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü mugüxü̃ cuèxgüxü̃ rü naãẽwa tátama nixĩ i nüxü̃ nacuèxgüxü̃ na chixexü̃ naxügüxü̃ rü ẽ́xna mexü̃ naxügüxü̃. Rü ngẽxguma tá nixĩ i nangóxü̃ i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ i cúãcüma naxügüxü̃ i duü̃xü̃gü, rü ngẽma chixexü̃ i nüxĩcatama nagu naxĩnüẽxü̃. Rü Tupanaãrü ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ nixĩ i tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i ngẽma.

Yudíugüchiga rü mugü ga Moĩché ümatüxü̃chiga

17 Natürü pema Pa Chaueneẽgü i Yudíugüx, rü ñaperügügü:

“Toma rü Yudíugü tixĩgü rü meãma nüxü̃ tacuèx i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃”, ñaperügügü. Rü ngẽmaãcü nagu perüxĩnüẽ na Tupanapẽ́xewa pimexü̃ erü meãma nüxü̃ pecuèx i ngẽma Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Rü ngẽmaãcü Tupanamaã pegü picuèxüü̃gü erü nagu perüxĩnüẽ na Tupana pexü̃ nangechaü̃xü̃ erü Yudíugü pixĩgü. 18 Rü nüxü̃ pixu na meãma nüxü̃ pecuáxü̃ i ṯacü nixĩ i Tupanaãrü ngúchaü̃ rü ṯacü nixĩ i mexü̃ rü ṯacü nixĩ i chixexü̃. Rü Tupanaãrü mugüwa naxcèx pengúe na naxcèx pedauxü̃ i ngẽma aixcüma mexü̃ ixĩxü̃. 19 Rü pema rü ñaperügügü:

“Toma rü meãma nüxü̃ tacuèx na tanaxucu̱xẽxü̃ i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃. Rü meãma nüxü̃ tacuèx na itayanawẽ́xãchixẽẽxü̃ i ngẽma togü i chixexü̃wa ngẽxmagüxü̃”, ñaperügügü. 20 Rü pema nagu perüxĩnüẽgu rü nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü penaxucu̱xẽxü̃ i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃ rü ñuxãcü penangúexẽẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngexwacèx yaxõgüxü̃. Rü ngẽmaãcü nagu perüxĩnüẽ na togüarü ucu̱xẽruü̃gü pixĩgüxü̃, erü Tupanaãrü mugüwa pengúe rü ngẽmacèx meãma nüxü̃ pecuèx i ṯacü nixĩ i mexü̃ rü ṯacü nixĩ i ore i aixcüma ixĩxü̃. 21 Rü dücax, Pa Chaueneẽgü i Yudíugüx, pema na togüxü̃ pengúexẽẽxü̃, ¿rü tü̱xcüü̃ tama pegütama pengúexẽẽ? Pema nüxü̃ pixu na tama namexü̃ na ingĩ́xü̃, ¿rü tü̱xcüü̃ i pema ipengĩ́ẽxü̃? 22 Rü pema nüxü̃ pixu na tama namexü̃ na naĩ i ngemaã ipexü̃, ¿rü tü̱xcüü̃ i pema i ngẽmaãcü pemaxẽxü̃? Rü pema na naxchi pexaiexü̃ i togüarü tupanagünetachicünèxãgü, ¿rü tü̱xcüü̃ i naxcèx pengĩ́ẽxü̃ i norü tupaucagüarü ngẽmaxü̃gü? 23 Pema nüxü̃ pixu na namexü̃ i Tupanaãrü mugü i ümatüxü̃, rü petaãẽ erü meã nüxü̃ pecuèxgü i ngẽma mugü. Natürü Tupanamaã chixexü̃ pexüe, erü tama naga pexĩnüẽ i ngẽma pexü̃ namuxü̃ i norü mugüwa. 24 Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü pegagu nixĩ na chixri Tupanachiga yadexagüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃”,

ñanagürü. 25 Pema rü pegü ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃gü na Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx. Rü name nixĩ na penaxüxü̃ i ngẽma, ega aixcüma naga pexĩnüẽgu i Tupanaãrü mugü. Natürü ngẽxguma chi tama naga pexĩnüẽgu i Tupanaãrü mugü, rü woo Yudíugü pixĩgügu, natürü Tupanapẽ́xewa rü taxuwama pexü̃́ name i ngẽma na pegü ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃. 26 Rü ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama nügü íwiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃, rü woo tama ngẽma naxügügu, natürü Tupanaãrü duü̃xü̃gü tá nixĩgü ega naga naxĩnüẽgu i norü mugü. 27 Rü dücax, Pa Chaueneẽgü i Yudíugüx, rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama íwiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃ natürü naga ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü mugü, rü ngẽma duü̃xü̃ rü tá Tupana-pẽ́xewa pexü̃ nixu na ñuxãcü pechixexü̃. Rü ngẽmaãcü tá pexü̃ naxüpetü erü tama naga pexĩnüẽ i Tupanaãrü mugü i woochirẽ́x na nüxü̃ pecuáxü̃ i ngẽma mugü, rü woochirẽ́x na ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃. 28 Rü dücax, rü tama ngẽma na Yudíuxacügü pixĩgüxü̃cèx nixĩ na aixcüma Tupanaxãcügü pixĩgüxü̃. Rü tama ngẽma na ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃cèx nixĩ na Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. 29 Erü yíxema aixcüma tümaãrü maxü̃newa Tupanaga ĩnüxẽ tixĩ ya aixcüma Tupanaxãcü ixĩxẽ. Rü ngẽxguma aixcüma taãẽwa yaxõ̱xgu nixĩ i aixcüma Tupanaãrü ixĩxü̃. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nixĩ i tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na yaxõxü̃cèx, rü tama ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃gagu nixĩ. Rü yíxema aixcüma Tupanaãrü ixĩxẽ, rü Tupana rü tümamaã nataãẽ woo duü̃xü̃gü tama tümamaã taãẽgügu.

3

1 ¿Rü ñu̱xma rü ṯacüwa tüxü̃́ namexü̃ na Yudíugü ixĩgüxü̃? ¿Rü ṯacüwa namexü̃ na íiwiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃? 2 Rü poraãcüxüchima tüxü̃́ name na Yudíugü ixĩgüxü̃. Yerü nüma ga Tupana rü tüxnaxü̃chi nixĩ ga naxããxü̃ ga norü mugü i ümatüxü̃. 3 ¿Rü ṯacü tá ngupetüxü̃ i ñu̱xma ega ñuxre i tatanüxü̃ i Yudíugü rü tama meã yanguxẽẽgüãgu i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃? ¿Rü pexcèx rü ngẽmacèx tãũtáma yanguxẽẽãxü̃ ya Tupana i ngẽma tamaã inaxunetaxü̃? 4 Rü tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü woo guxü̃ i duü̃xü̃gü rü yadoratèèxgügu, natürü Tupana rü taguma nidora rü guxü̃guma nayanguxẽẽ i ngẽma nüma tamaã inaxunetaxü̃. Rü yemacèx norü ore ga Dabí ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Cumax, Pa Tupanax, rü aixcüma nixĩ i curü ore i nüxü̃ quixuxü̃. Rü ngẽxguma cuxü̃ tangugügügu rü nüxü̃ tadaugü na aixcüma cumexü̃”,

ñanagürü. 5 Natürü duü̃xü̃gü rü ínatüe erü ñanagürügü:

“Rü nüe̱tama nixĩ na chixexü̃ ixügüxü̃ erü ngẽmaãcü yexeraãcü nango̱x na namecümaxü̃ ya Tupana”, ñanagürügü. Rü ñanagürügü ta:

“Rü ngẽxguma chi tórü chixexü̃gagu yexeraãcü nango̱xgu na aixcüma namecümaxü̃ ya Tupana, rü maneca tama name ega tórü chixexü̃cèx tüxü̃ napoxcuegu”, ñanagürügü. 6 Natürü ngẽma ñaxü̃gu na naxĩnüẽxü̃ i duü̃xü̃gü rü poraãcü ínatüe, erü tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü ngẽxguma chi tama namexgu ya Tupana, ¿rü ñuxãcü chi i meã duü̃xü̃güxü̃ yacagüxü̃ i naãneãrü gu̱xgu? 7 Natürü i duü̃xü̃gü rü ñanagürügü:

“Rü ngẽxguma chi chorü chixexü̃gagu yexeraãcü nango̱xgu na ñuxãcü aixcüma namexü̃ ya Tupana, ¿rü tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ i choxna nac̱axü̃ naxcèx i chorü chixexü̃ rü choxü̃ napoxcuxü̃ naxcèx i ngẽma?” ñanagürügü. 8 Natürü ngẽma ñaxü̃gu na naxĩnüẽxü̃ i duü̃xü̃gü rü poraãcü ínatüe. Erü ngẽxguma chi aixcüma yixĩgu i ngẽma nagu naxĩnüẽxü̃ i duü̃xü̃gü, rü chi narümemaẽ nixĩ na yexeraãcü chixexü̃ naxügüxü̃ na yexeraãcü mexü̃ na ínguxuchixü̃cèx. Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, nangẽxma i chixexü̃ i duü̃xü̃gü i choxü̃ ügagümarexü̃ i nüxü̃ ixugüexü̃ na ngẽma yiĩxü̃ i chorü ngu̱xẽẽtae i duü̃xü̃güxü̃ namaã changúexẽẽxü̃. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽma ñagüxü̃ rü nagagu tátama napoxcue.

Guxãma i yixema rü taxüetüxü̃gü

9 ¿Rü ñuxãcü nixĩ i ñu̱xmax? ¿Pexcèx rü yixema i Yudíugü rü togü i duü̃xü̃güarü yexera Tupanapẽ́xewa imexü̃? Pemaã nüxü̃ chixu rü tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i Yudíugü ixĩgüxü̃ rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü naxüetüxü̃gü. 10 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü tataxuma ya texé ya aixcüma Tupanapẽ́xewa mexẽ, rü bai ya wüxie. 11 Rü tataxuma ya texé ya aixcüma nüxü̃ cuáxe i Tupanaãrü ore na ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na naxcèx imaxẽxü̃. Rü tataxuma ya texé ya aixcüma Tupanacèx dauxe. 12 Rü guxãma ítatüe, rü guxãma itayarütauxe rü chixexü̃ taxügü i Tupanapẽ́xewa. Rü tataxuma ya texé ya aixcüma mexü̃ üechaxe, rü bai ya wüxie. 13 Rü tümaã̱x rü wüxi i yuetamaxü̃ i ingenaxü̃rüü̃ nixĩ erü nge̱ma ítanaxũxũxẽẽ i nagúxü̃raü̃xü̃ i dexa i chixexü̃. Rü tümaãrü conümaã rü poraãcü tidorae. Rü ngẽma tümaãrü dexa rü ñoma ãxtapeguchatarüü̃ nixĩ erü togüxü̃ nachixexẽẽ. 14 Rü chixexü̃ i ore i duü̃xü̃güãẽwa ngúxü̃maãxĩcatama tidexagü. 15 Rü ítamemare na duü̃xẽxü̃ timáxü̃. 16 Rü ngextá ítaxĩxü̃wa rü togüxü̃ tachixexẽẽ rü tanangechaü̃xẽẽ rü chixexü̃gu tanayixẽẽ. 17 Rü tama nüxü̃ tacuèx na ñuxãcü togü i duü̃xü̃güxü̃ tangechaü̃güxü̃ rü meã natanüwa tamaxẽxü̃. 18 Rü tama nüxü̃ tacuáxchaü̃ na Tupanaxü̃ tamuü̃ẽxü̃”,

ñanagürü i ngẽma ore i ümatüxü̃wa. 19 Rü nüxü̃ tacuèx rü ngema poxcu i Tupanaarü mugüwa nüxü̃ yaxuxü̃ rü naxcèx nixĩ i ngema Yudíugü ga natanüwa nanguxü̃ ga yema mugü. Rü woo ngema tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i duü̃xü̃gücèx rü ta nixí i ngema poxcu. Erü taxúema aixcüma naga taxĩnü i ngẽma mugü. Rü ngẽmacèx taxucürüwa texé Tupanapewa tügü ítapoxü̃ i ngẽxguma Tupana tüxü̃ icagügu i tümaãrü pecaduchiga. 20 Rü ñu̱xma na taxúema aixcüma naga ĩnüẽxü̃ i ngẽma mugü, rü ngẽmacèx taxucürüwama texé tügü tixu na ngẽma mugü taxaurexü̃gagu Tupanapẽ́xewa tamexü̃. Erü ngẽma mugü tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ nixĩ na poraãcü ipecaduã̱xgüxü̃.

Tórü õgagu nixĩ i Tupana tüxna naxãxü̃ i maxü̃

21-22 Rü ñu̱xma na taxucürüwama Tupanapẽ́xewa tüxü̃ yamexẽẽxü̃ i ngẽma mugü, rü ngẽmacèx ya Tupana rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na ñuxãcü yiĩxü̃ i tüxü̃ yamexẽẽxü̃ na napẽ́xewa imexü̃cèx. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ na yaxõgüxü̃gagu nixĩ i tüxü̃ yamexẽẽxü̃ ya Tupana na aixcüma napẽ́xewa imexü̃cèx. Rü yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃gü ümatüxü̃ rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma. Rü yema mexü̃ ga Tupana taxcèx üxü̃ ga yexguma núma namuãgu ga Nane na tórü pecadu naxütanüxü̃cèx, rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃cèx nixĩ, erü Tupanapẽ́xewa rü nawüxigu i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü. 23 Rü guxãma tipecaduã̱xgü rü nüxna tayaxü̃gugü ya Tupana ya tüxü̃ maxẽxẽẽcü. 24 Natürü ga Tupana rü poraãcü tamaã namecüma rü yemacèx tüxü̃́ nangetanüãcüma tüxü̃ nimexẽẽgü na napẽ́xewa imexü̃cèx. Rü ñu̱xma rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃, yerü Ngechuchu ya Cristu rü marü tüxü̃́ nanaxütanü ga tórü pecadugü. 25-26 Rü Tupana rü aixcüma núma nanamu ga Cristu na nayuxü̃cèx rü yemaãcü tórü pecadu naxütanüxü̃cèx na Tupana tüxü̃́ nüxü̃ rüngümaxü̃cèx i ngẽxguma aixcüma Cristuaxü̃́ yaxõgügu. Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana na tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx na ñuxãcü nüma nügücèx tüxü̃ yamexẽẽxü̃ na aixcüma napẽ́xewa imexü̃cèx. Rü nuxcüma ga Tupana rü yaxna namaã naxĩnü ga duü̃xü̃gü ga yexguma chixexü̃ naxüegu, rü tama paxa nanapoxcue. Rü ñu̱xma rü ta tüxü̃ nanawẽ́x na ñuxãcü aixcüma namexü̃ i ngẽma nüma naxüxü̃ erü tüxü̃́ ínanapi i tórü pecadugü. Rü ngẽmaãcü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na ñu̱xma rü ta aixcümacü yiĩxü̃ i ngẽxguma tüxü̃ yaxuxgu na napẽ́xewa marü timexü̃ ya guxãma ya yíxema Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxe. 27 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü taxucürüwama yigü ticuèxüü̃gü rü nüxü̃ tixu na yixematama yigü imexẽẽgüxü̃ i napẽ́xewa. Erü taxucürüwama texé tügü tamexẽẽ i Tupanapẽ́xewa. Rü tama ngẽma na naxaurexü̃cèx i ngẽma mugü nixĩ i imexü̃, rü tama ngẽma na mexü̃ ixügüxü̃cèx nixĩ i imexü̃. Natürü Tupanapẽ́xewa time i ñu̱xma, erü Cristuaxü̃́ tayaxõgü. 28 Rü yixema nüxü̃ tacuèx rü ngẽxguma Cristuaxü̃́ yaxõgügu nixĩ i Tupanapẽ́xewa imexü̃, rü tama ngẽma mugü na ixauregüxü̃cèx nixĩ i napẽ́xewa imexü̃. 29 ¿Ẽ́xna pexcèx rü Tupana rü Yudíugüarü Tupanaxĩcatama yiĩxü̃? ¿Rü tama ẽ́xna i ngẽma togü i duü̃xü̃güarü Tupana rü ta yiĩxü̃? Ngẽmáãcüx, ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ãrü Tupana ta nixĩ. 30 Rü nüxü̃ tacuèxgü na nangẽxmaxü̃ ya wüxitama ya Tanatü ya Tupana. Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü nüma ya Tupana rü nayamexẽẽ na napẽ́xewa yamexü̃cèx. Rü ngẽmaãcü i nüma ya Tupana rü Yudíugüxü̃ nimexẽẽ i ngẽxguma yaxõgüãgu. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nayamexẽẽ i guxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü i ngẽxguma Cristuaxü̃́ yaxõgüãgu. 31 Rü ñu̱xma na Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü bexmana nagu perüxĩnüẽ na ngẽmaãcü iyanaxoxẽẽxü̃ i ngẽma mugü. Natürü tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü ñu̱xma na Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ rü aixcüma tayanguxẽẽ i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃.

4

Abráü̃ rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ rü yemacèx Tupana nüxü̃ nixu na namexü̃

1 ¿Rü ñu̱xma rü ñuxũ ñagüxü̃ tá i nachiga ga nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃? ¿Rü ñuxãcü nixĩ ga nüxü̃ naxüpetüxü̃ ga Tupanapẽ́xewa? ¿Rü tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ ga Tupana nüxü̃ ixuxü̃ ga Abráü̃ rü mecü na yiĩxü̃? 2-3 Rü dücax, yexguma chi wüxi ga norü puracü ga mexü̃cèx Tupanapẽ́xewa namexgu ga Abráü̃, rü yexguma chi waxi nixĩ ga nüxü̃́ nayexmaxü̃ ga ṯacücèx nügü na yacuèxüü̃xü̃. Natürü taxucèxma Tupanapẽ́xewa nügü nicuèxüü̃ ga Abráü̃, erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Abráü̃ rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ, rü yemacèx Tupana nanayaxu rü nüxü̃ nixu na namexü̃”,

ñanagürü i ngẽma ore. 4 Rü ngẽxguma texé wüxi i puracü ü̱xgu rü tüxü̃́ naxütanügu rü woetama tümaãrü natanü nixĩ rü tama ãmare nixĩ i ngẽma. 5 Natürü tama ngẽmaãcü nixĩ i ngẽxguma Tupanaãxü̃́ yaxõ̱xgu. Erü ngẽxguma yaxõ̱xgu, rü tama ṯacü rü puracü i mexü̃cèx nixĩ i Tupanapẽ́xewa imexü̃, natürü Tupanapẽ́xewa time erü tayaxõ. Rü ngẽmaãcü Tupana tüxü̃ nayaxu ya yíxema yaxṍxẽ woo taxuü̃ma i ṯacü rü puracü i mexü̃ taxü̱xgu na ngẽmacèx Tupana tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. 6 Rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabí rü ta tümachiga nidexa ga guxema duü̃xẽ ga yaxṍxẽ. Rü nüxü̃ nixu ga na tataãẽxü̃ ga guxema duü̃xẽ yerü Tupanapẽ́xewa tame, woo tama ṯacü rü mexü̃ taxü̱xgu na yemaãcü Tupanapẽ́xewa tamexü̃cèx. 7 Rü nüma ga Dabí rü ñanagürü:

“Rü tataãẽgü ya yíxema duü̃xẽgü ya Tupana tümaãrü chixexü̃güxü̃ ngechaü̃xẽ rü tümaãrü pecadugüxü̃ iyanangümaxẽ. 8 Rü tataãẽ ya yíxema duü̃xẽ ya Tupana tama tüxü̃́ nagu naxĩnüxẽ i tümaãrü pecadu”,

ñanagürü ga Dabí. 9 Rü dücax, ¿pexcèx rü ngẽma taãẽ rü ngẽma duü̃xü̃gü i Yudíugü ixĩgüxü̃cèxicatama yiĩxü̃, rü ẽ́xna ngẽma togü i duü̃xü̃gücèx ta yiĩxü̃? Dücèx, rü marü pemaã nüxü̃ tixu rü Tupanapẽ́xewa name ga Abráü̃ yerü nayaxõ. Rü yemacèx Tupana nanayaxu. 10 ¿Natürü ñuxgu nixĩ ga nayauxãxü̃? ¿Ẽ́xna marü ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃guwena, rü ẽ́xna naxü̃pa ga na ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃? Rü pemaã nüxü̃ chixu rü naxü̃pa nixĩ ga na Tupana nayaxuxü̃ ga Abráü̃. 11 Rü Tupana nayaxuxguwena nixĩ ga ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃ ga Abráü̃. Rü yema nixĩ ga norü cuèxruü̃ ga nawa nüxü̃ nacuáxü̃ na aixcüma Tupana marü nayaxuxü̃ rü nüxü̃ nadauxü̃ na namexü̃ yerü nüxü̃́ nayaxõ. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma ya Abráü̃ rü tümanatü yiĩxü̃ ya guxãma ya yíxema yaxõgüxe woo tama ítawiechèxmüpẽ́xechiraü̃gügu. Rü ngẽmaãcü ya Tupana rü tüxü̃ nayaxu ya guxãma ya yíxema yaxõgüxe, rü tüxü̃ nadau na timexü̃ erü tayaxõgü. 12 Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya Abráü̃ rü tümanatü nixĩ ya guxãma ya yíxema íwiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxe rü Abráü̃rüü̃ yaxõgüxe. Natürü tama ngẽma na tügü ítawiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃cèx nixĩ i tümanatü yiĩxü̃. Natürü tümanatü nixĩ erü tayaxõgü yexgumarüü̃ ga na yaxõõxü̃ ga nüma ga tanatü ga Abráü̃ naxü̃pa ga na ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃.

Abráü̃ rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ rü yemacèx Tupana nayanguxẽẽ ga norü uneta ga Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃

13 Rü Tupana rü Abráü̃maã inaxuneta na nüma ya Abráü̃ rü guxü̃ma i naxrüü̃ yaxõgüxü̃ rü tá na nayauxgüãxü̃ i ñoma i naãne na noxrü yiĩxü̃cèx. Natürü tama yema na mugü naxaurexü̃cèx nixĩ ga Tupana yemaãcü Abráü̃maã ixunetaxü̃. Natürü yemaãcü namaã inaxuneta yerü Abráü̃ nayaxõ, rü yemacèx Tupanapẽ́xewa name. 14 Natürü ngẽxguma chi ngẽma duü̃xü̃gü i mugü auregüxü̃cèxicatama yixĩgu i ngẽma Tupanaãrü uneta, rü natücèxmamare chi nixĩ i ngẽma na yaxõgüxü̃, rü chi ngẽma Tupanaãrü uneta rü taxuwama name. 15 Nüxü̃ tacuèx rü ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü poxcuwa tüxü̃ naga erü taxúema aixcüma meã tayanguxẽẽ. Natürü yexguma chi natau̱xguma ga yema mugü rü tataxu chima na texé chixri yanguxẽẽxü̃. 16 Rü yexguma Tupana Abráü̃maã ixunetagu na nüxü̃ tá nangü̃xẽẽxü̃, rü Abráü̃ãrü õgagu nixĩ ga namaã inaxunetaxü̃. Rü ngẽmacèx i guxãma i yixema na Abráü̃rüü̃ yaxõgüxü̃ rü taxcèx ta nixĩ ga yema Tupanaãrü uneta ga Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx rü tama yíxema mugü auregüxecèxicatama nixĩ i ngẽma Tupanaãrü uneta, natürü guxãma ya yíxema Abráü̃rüü̃ Tupanaãxü̃́ yaxõgüxecèx ta nixĩ. Rü ñu̱xma rü guxãma i yixema na Abráü̃rüü̃ meã yaxõgüxü̃ rü Abráü̃xãcügü tixĩgü rü nüma rü tanatü nixĩ i Tupanapẽ́xewa yerü nüxĩra nayaxõ. 17 Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü Abráü̃chigaxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Rü muxü̃ma i duü̃xü̃günatü tá cuxü̃ chixĩxẽẽ”,

ñanagürü. Rü Abráü̃ rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ, rü yemacèx Tupana nayanguxẽẽ ga norü uneta ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü yima Tupana nixĩ ya wena namaxẽxẽẽcü i yuexü̃. Rü yimatama nixĩ ya naxücü i ngẽma woo ñu̱xma taxuxü̃. 18 Rü nüma ga Abráü̃ rü aixcüma nayaxõ ga yexguma Tupana nüxü̃ ñaxgu:

“Rü tá namuxũchi i cutaagü”,

ñaxgu. Rü woo ga Abráü̃ ga marü yaguã̱xü̃chichirẽ́x na yiĩxü̃ rü na nangexacüxü̃, natürü nayaxõõma ga yema Tupanaãrü uneta rü meã ínananguxẽẽ na wüxi ga nane tá nüxü̃́ yexmaxü̃. Rü yemaãcü ningu na muxü̃ma i duü̃xü̃günatü yiĩxü̃, yema Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. 19 Rü Abráü̃ rü wixguxuchi 100 ga taunecü nüxü̃́ nayexma ga yexguma. Natürü tama inayarümaãchi ga na yaxõõxü̃ woo nüxü̃ na nacuáxü̃ ga paxa tá na nayuexü̃ ga nüma rü namèx ga Chara rü marü poraãcü nangupetüarü taunecüã̱xgüxü̃ ga na naxãxãcügüxü̃cèx. 20 Rü yemaãcü ga Abráü̃ rü nayaxõõma na nüxü̃́ tá nayexmaxü̃ ga wüxi ga nane yema Tupana namaã ixunetaxü̃rüü̃. Rü tama nagu narüxĩnü na Tupana ngürüãchi nawomüxẽẽxü̃. Natürü yexeraãcü Tupanaãxü̃́ nayaxõõma, rü nüxü̃ nicuèxüü̃. 21 Rü aixcümaxü̃chi nayaxõ na naporaxü̃ ya Tupana na yanguxẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma norü uneta. 22 Rü yemacèx ga Tupana rü nüxü̃ nixu na napẽ́xewa namexü̃ ga Abráü̃. Yerü Tupana nüxü̃ nadau ga ñuxãcü aixcüma nüxü̃́ na yaxõõxü̃. 23 Rü tama Abráü̃chigaxicatama nixĩ ga naxümatüxü̃ ga Tupanaãrü ore ga ñaxü̃:

“Rü Tupana rü nüxü̃ nixu na napẽ́xewa namexü̃ ga Abráü̃, yerü nüxü̃ nadau ga ñuxãcü aixcüma nüxü̃́ na yaxõõxü̃”,

ñaxü̃. 24 Natürü guxãma i yixema na yaxõgüxü̃chiga ta nixĩ i ngẽma ore. Erü Tupana rü tórü õgagu tüxü̃ nade na napẽ́xewa imexü̃ i yixema i nüxü̃́ na yaxõgüxü̃ ya yima yuwa tórü Cori ya Ngechuchuxü̃ írüdaxẽẽcü. 25 Rü Ngechuchuxü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Tupana na tórü pecaducèx nayuxü̃cèx. Rü ñu̱xũchi nüma ga Tupana rü wenaxãrü Ngechuchuxü̃ ínarüdaxẽẽ na nagagu imexü̃cèx i Tupanapẽ́xewa.

5

Ñu̱xma rü Tupanapẽ́xewa tame erü Cristuaxü̃́ tayaxõgü

1 Rü ñu̱xma rü Tupanapẽ́xewa time erü tayaxõgü. Rü ngẽmacèx marü tama Tupanamaã taxuwanüã̱xgü i ñu̱xmax, erü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü marü tamaã nanangüxmüxẽẽ ya Tupana. 2 Rü Cristugagu nixĩ na tamaã namecümaxü̃ ya Tupana i ñu̱xmax erü tayaxõgü. Rü nüxü̃ tacuèx rü guxü̃gutáma tamaã namecüma. Rü tataãẽgü erü nüxü̃ tacuèx na tüxü̃́ tá nangẽxmaxü̃ i tachica i mexü̃ i Tupanaxü̃tawa. 3 Rü ngẽxgumarüü̃ ta tataãẽgü i woo ngúxü̃ ingegügu. Erü nüxü̃ tacuèx rü ngẽma ngúxü̃ rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na yexeraãcü iporaexü̃ rü yaxna namaã ixĩnüẽxü̃cèx. 4 Rü ngẽxguma yaxna namaã ixĩnüẽgu rü Tupana rü tamaã nataãẽ. Rü ngẽma na tamaã nataãẽxü̃ rü ngẽmacèx meã ítananguxẽẽ na tüxü̃́ tá nangẽxmaxü̃ i tachica i mexü̃ i Tupanaxü̃tawa. 5 Rü ñu̱xma na ínanguxẽẽxü̃ na tüxü̃́ tá nangẽxmaxü̃ i tachica i Tupanaxü̃tawa, rü ngẽmacèx taxucèxma tangechaü̃gü. Erü Tupana rü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃. Rü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ i tüxna namuxü̃ nixĩ i tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i ngẽma. 6 Rü yexguma taxucürüwama yigütama imaxẽxẽẽgu, rü nawa nangu na Tupana yanguxẽẽxü̃ ga yema norü uneta. Rü yexguma nixĩ ga ñoma ga naãnewa namuãxü̃ ga Cristu na pecaduã̱xgüxü̃cèx nayuxü̃cèx. 7 Rü tama natauxcha na wüxie rü to i duü̃xü̃cèx tayuxü̃, woo wüxi i duü̃xü̃ i mexü̃cèx yixĩgu. Rü woo tangẽxmagu ya texé ya naxcèx yuchaü̃chiréxe i wüxi i duü̃xü̃ i aixcüma mexẽchixü̃, natürü tama tüxü̃́ natauxcha i ngẽma. 8 Natürü Tupana tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na ñuxãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃ yerü yexguma ipecaduã̱xgügu nixĩ ga taxcèx nayuxü̃ ga Cristu. 9 Rü ñu̱xma rü Tupanapewa time yerü taxcèx nayu ga Cristu. Rü ngẽmacèx meãma nüxü̃ tacuèx rü nüma rü aixcüma tá tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ na tama tüxü̃ napoxcuexü̃cèx ya Tupana. 10 Rü yexguma norü uwanügü ixĩgügu, rü nümatama ga Tupana rü nügümaã tüxü̃ narüngüxmüẽxẽẽ ga yexguma nayu̱xgu ga Nane. Rü ñu̱xma na marü namaã irüngüxmüẽxü̃, rü yexeraãcü nüxü̃ tacuèx na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ nagagu na namaxü̃xü̃ i nümax. 11 Rü tama ngẽxĩcatama nixĩ. Natürü i ñu̱xma rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristugagu rü Tupanamaã tataãẽgü, yerü Cristugagu nixĩ ga Tupana ga tamaã nangüxmüxü̃.

Adáü̃chiga rü Cristuchiga

12 Rü nüxiraxü̃cü ga yatü ga Adáü̃gagu nixĩ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃güwa nanguxü̃ ga pecadu. Rü pecadugagu ínangu i yu. Rü yemaãcü guxü̃ma ga duü̃xü̃güwa naxüe na nayuexü̃, yerü guxü̃ma nipecaduã̱x. 13 Rü naxü̃pa na Tupana Moĩchéna naxãxü̃ ga yema mugü ga naxümatüxü̃, rü duü̃xü̃gü rü chixexü̃ naxügüecha, rü yemacèx nayue. Natürü yema mugü rü tauta nayexma ga yexguma, rü yemacèx taxucürüwa texé nüxü̃ tixu ga yema duü̃xü̃gü ga na chixri naga naxĩnüẽxü̃ ga yema mugü. 14 Rü yema duü̃xü̃gü ga Adáü̃wena buexü̃ rü tama Adáü̃rüü̃ nanangõ̱x ga yema ori̱x ga Tupana nüxna chu̱xuxü̃. Natürü chixexü̃ naxügü, rü yemacèx nayue. Rü yemaãcü nixĩ ñu̱xmata Tupana Moĩchéna naxã ga yema mugü ga naxümatüxü̃. Rü Adáü̃wa inaxügü na nayuexü̃ ga duü̃xü̃gü, natürü Cristuwa inaxügü na nayaxuxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 15 Natürü yema chixexü̃ ga Adáü̃ üxü̃ rü taxuacü nagu tanangu i ngẽma ãmare ga Tupana tüxna ãxü̃, erü tama namaã nawüxigu. Rü aixcüma nixĩ ga wüxi ga yatüarü chixexü̃gagu na nayuexü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. Natürü tama yemaãcü tamaã nanaxü ga Tupana. Yerü nüma rü tüxü̃́ nangetanüãcüma núma nanamu ga Nane ya Ngechuchu ya Cristu na tórü pecaducèx nayuxü̃cèx. Rü yemaãcü guma Cristugagu Tupana nanamaxẽxẽẽ i muxü̃ma i duü̃xü̃gü. 16 Rü yema pecadu ga Adáü̃ üxü̃ rü taxuacüma nagu tanangu ga yema ãmare ga Tupana tüxna ãxü̃. Yerü wüxitama ga Adáü̃ãrü pecadugagu, rü Tupana nüxü̃ nixu rü tá nayu naxcèx ga yema. Natürü Ngechuchu ya Cristugagu rü Tupana nüxü̃ nixu na napẽ́xewa imexü̃ rü nüxna íinguxü̃xü̃ i guxü̃ma i tórü pecadugü. 17 Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü nayue yerü wüxitama ga yatü ga Adáü̃ rü pecadu naxü. Natürü tama yemaãcü tamaã nanaxü ga Tupana, yerü ga nüma rü poraãcü tamaã namecüma rü tüxü̃́ nangetanüãcüma tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ na napẽ́xewa yamexü̃, rü nümatama ya Tupana rü Nane ya Ngechuchu ya Cristugagu nanamaxẽxẽẽ na namaã wüxigu ãẽ̱xgacügü yixĩgüxü̃cèx. 18 Rü yema Adáü̃ãrü chixexü̃ rü poxcuwa nanagagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü. Natürü yema mexü̃ ga Ngechuchu ya Cristu üxü̃ rü pecaduwa ínananguxü̃xẽẽ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃, rü nüxna nanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃. 19 Rü guma nüxĩraü̃cü ga yatü ga Adáü̃ rü tama Tupanaga naxĩnü. Rü yemaãcü wüxitama ga yatügagu rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü nipecaduã̱x. Natürü ínangu ga guma yatü ga Ngechuchu, rü meã Tupanaga naxĩnü. Rü gumagagu rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü rü tá nime i Tupanapẽ́xewa. 20 Rü Tupana rü Moĩchéna nanaxã ga norü mugü na duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx na ñuxãcü poraãcü pecadu naxügüxü̃. Natürü yexguma yexeraãcü pecadu naxügügu ga duü̃xü̃gü, rü yexeraãcü Tupanaãxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü. 21 Rü ñu̱xma woo pecadugagu na iyuexü̃, natürü Tupanaãxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü i guxü̃guma. Rü ngẽmaãcü pecaduwa tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ na napẽ́xewa imexü̃cèx rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristugagu tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃.

6

Ñu̱xma rü tama pecadu ixügüxü̃cèx nixĩ i imaxẽxü̃, natürü Cristucèx nixĩ i imaxẽxü̃

1 Rü ñu̱xma na Tupanaãxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güxü̃, ¿rü ñuxãcü tá imaxẽxü̃ i ñu̱xmax? ¿Rü pexcèx rü namexü̃ na pecadu ixügüechaxü̃ na yexeraãcü Tupanaãxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güxü̃cèx? 2 Rü dücax, tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü ñu̱xma pecaduchaxwa rü ñoma iyuexü̃rüü̃ tixĩgü, erü marü tama naga taxĩnüẽ. Rü ngẽmacèx tama name i yeü̃cürü pecadu taxügüecha. 3 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na ṯacücèx yiĩxü̃ na íibaiü̃xü̃? Rü ítabaiü̃ na ngẽmaãcü duü̃xü̃güxü̃ nawéxü̃cèx na aixcüma Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü na ixĩgüxü̃. Rü yexguma íibaiü̃gu, rü nüma nayuxü̃rüü̃ yexma nayu ga tacüma ga nuxcümaü̃xü̃. 4 Rü yexguma íibaiü̃gu, rü Cristu yuxü̃rüü̃ yexma nayu ga tacüma ga nuxcümaü̃xü̃, rü Cristu itáxü̃rüü̃ inatèx ga yema tacüma ga nuxcümaü̃xü̃. Rü yemaãcü naxüpetü na wena imaxẽxü̃cèx rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, yexgumarüü̃ ga Ngechuchu na yuwa írüdaxü̃ rü wena namaxü̃xü̃ ga yexguma Nanatü ga Tupana norü poramaã ínadaxẽẽgu. 5 Rü ñu̱xma na Cristumaã wüxigu nayuxü̃ ga tacüma ga nuxcümaü̃xü̃, rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma Cristumaã tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃. 6 Rü nüxü̃ tacuèx rü yema tórü maxü̃ ga nuxcümaü̃xü̃ rü Cristumaã wüxigu curuchagu nayu na yexma yanaxoxü̃cèx ga yema tacüma ga chixexü̃. Rü ñu̱xma rü tama pecadutüü̃wa tangẽxmagü, rü ngẽmacèx marü tama naga taxĩnüẽ. 7 Erü yíxema yúxe rü marü tama pecadutüü̃wa tangẽxma na yeü̃cürü pecadu taxüechaxü̃cèx. 8 Rü ñu̱xma na Cristumaã nayuxü̃ ga tórü maxü̃ ga nuxcümaü̃xü̃, rü nüxü̃ tacuèx na Cristurüü̃ tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃. 9 Rü nüxü̃ tacuèx rü ñu̱xma na yuwa ínadaxü̃ ya Cristu, rü tagutáma wena nayu. Yerü nüma rü marü yuxü̃ narüyexera. 10 Rü yexguma nayu̱xgu ga Cristu rü pecaducèx nixĩ ga nayuxü̃, rü noxtacüma yexma wüxicana ningutanü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃güarü pecadugü. Natürü ñu̱xma na namaxü̃xü̃, rü Tupanacèx nixĩ i namaxü̃xü̃ na Tupanaãrü ngúchaü̃ naxüxü̃cèx. 11 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema rü name nixĩ i pegügu perüxĩnüẽ na marü peyuexü̃ pecaduchaxwa rü Tupanacèx pemaxẽxü̃, erü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgü. 12 Rü ngẽmacèx rü tama name i pecadutüü̃wa pegü pengẽxmagüxẽẽ na pemaã inacuáxü̃cèx. Rü tama name i penaxüchica i pecadu na pexeneãrü ngúchaü̃gü i chixexü̃ pexü̃ naxüxẽẽxü̃cèx. 13 Rü tama name i pecaduna penaxãgü i pexene na ngẽmamaã chixexü̃ pexügüxü̃cèx. Rü name nixĩ i Tupanana pegü pexãgü, erü ñoma duü̃xü̃gü i yuexü̃ rü wena maxẽxü̃rüü̃ pixĩgü. Rü ngẽmacèx name nixĩ i Tupanana penaxãgü i pexene na ngẽmamaã mexü̃ pexügüxü̃cèx. 14 Rü ñu̱xma rü tãũtáma pecadutüü̃wa pengẽxmagü na pemaã inacuáxü̃cèx. Rü yexguma yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃we perüxĩxgu, rü pemaã inacuèx ga pecadu. Natürü i ñu̱xma rü Cristugagu Tupana pemaã namecüma, rü nüma nixĩ i pemaã inacuáxü̃ i ñu̱xmax.

Ngẽxguma wüxi i corimẽ́xẽwa yigü ingẽxmagüxẽẽgu, rü ngẽmaga nixĩ i ixĩnüẽxü̃

15 Rü ñu̱xma na tama yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugütüü̃wa ingẽxmagüxü̃, rü ñu̱xma na Tupana rü Cristugagu tamaã mecümaxü̃, ¿rü ñuxãcü tá imaxẽxü̃? ¿Rü pexcèx namexü̃ na yeü̃cürü pecadu ixügüechaxü̃? Rü dücax, tama name na ngẽmaãcü imaxẽxü̃. 16 Rü pema nüxü̃ pecuèx rü ngẽxguma wüxi i corimẽ́xẽwa pegü pengẽxmagüxẽẽgu na naga pexĩnüẽxü̃cèx rü ngẽma tá nixĩ i perü cori ixĩxü̃, rü pema rü norü duü̃xü̃gü tá pixĩgü i ngẽma cori i naga pexĩnüẽxü̃. Rü ñu̱xma rü pema tá nüxü̃ pedaugü ngoxi ngẽxü̃rüüxü̃ perü me yixĩ na ngẽmaga pexĩnüẽxü̃cèx. Rü ngẽxguma pecadu i yuwa tüxü̃ gagüxü̃ perü me yixĩgu, rü ngẽma tá nixĩ i pemaã icuáxü̃. Rü ngẽxguma perü me yixĩgu na Tupanaga na pexĩnüẽxü̃, rü yimaga tá pexĩnüẽ na napẽ́xewa pimexü̃cèx. 17 Natürü Tupanana moxẽ chaxã, yerü woo pecaduga na pexĩnüẽchiréxü̃, natürü i ñu̱xma rü aixcüma naga pexĩnüẽ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i marü peyaxuxü̃ i Cristuchiga. 18 Rü ñu̱xma rü Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü erü nüma rü chixexü̃na pexü̃ ínanguxü̃xẽẽ na tama pecadu pexügüechaxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ na napẽ́xewa pimexü̃cèx rü meã naxcèx pemaxẽxü̃cèx. 19 Rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gümaã chidexarüü̃ nixĩ i tauxchaxü̃ i oremaã pemaã chidexaxü̃ i ñu̱xmax, erü pema rü woetama taguma nüxü̃ pexĩnüẽ i ñaã ore, rü ngürüãchi tãũtáma nüxü̃ pecuèx i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü dücax, rü nuxcüma rü ipenaxã ga pexene na namaã penaxügüxü̃cèx ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga chixexü̃. Natürü i ñu̱xma rü name nixĩ i Tupanana pegü pexã na aixcüma napẽ́xewa pexüünegüxü̃cèx rü naxcèxicatama pemaxẽxü̃cèx. 20 Rü yexguma pecadutüü̃wa peyexmagügu, rü taxucürüwama Tupanapẽ́xewa mexü̃ pexügü ga yexguma. 21 ¿Natürü ṯacüwa pexü̃́ namexü̃ ga yema chixexü̃ i ñu̱xma rü wüxi i ãne pexna ãxü̃? Yerü yema chixexü̃ rü yuwamare pexü̃ nagagü, rü tama i maxü̃wa. 22 Natürü marü tama pecadutüü̃wa pengẽxmagü i ñu̱xmax, erü marü nüxna ípenguü̃ rü marü Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü ngẽma waxi nixĩ i poraãcü pexü̃́ mexü̃ erü ngẽmagagu penayaxu i maxü̃ i Tupanapẽ́xewa üünexü̃ rü ngẽmawena tá penayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 23 Rü ngẽma natanü na pecadu ixüxü̃, rü yu nixĩ. Natürü yíxema tórü Cori ya Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxe, rü Tupana tüxna nanaxãmare i maxü̃ i taguma gúxü̃.

7

Wüxi i ngecü rü ngẽxguma nayutegu rü marü tama ngĩtemẽ́xẽwa ingẽxma. Rü ñu̱xma na taxcèx nayuxü̃ ya Cristu, rü marü tama yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugütüü̃wa tangẽxmagü

1 Pa Chaueneẽgüx, rü pema na nagu pexĩxü̃ i ngẽma mugü, rü nüxü̃ pecuèx rü ngẽxguma tamaü̃xguxicatama nixĩ na ngẽma mugütüü̃wa tangẽxmaxü̃ ya wüxichigü ya duü̃xẽ. 2 Rü dücax, rü wüxi i ngecü i ãtecü rü ngĩtemẽ́xẽwa ingẽxma ega namaxyane ya ngĩte, erü ngẽma ñanagürü i ore i mugü. Natürü ngẽxguma nayu̱xgu ya ngĩte, rü marü tama ngĩtemẽ́xẽwa ingẽxma. Rü yema mugü ga ngĩtemẽ́xẽwa ngĩxü̃ yexmaxẽẽxü̃ ga noxri rü marü tama ngĩmaã inacuèx. 3 Rü ngẽmaãcü i ngẽxguma namaxyane ya ngĩte rü to i yatümaã inapexgu, rü pecadu ixü. Natürü ngẽxguma marü nayu̱xgu ya ngĩte, rü marü nüxna íinguxuchi i ngẽma mugü ga ngĩtemẽ́xẽwa ngĩxü̃ yexmaxẽẽxü̃ ga noxrix. Rü ngẽxguma wenaxãrü naxãtegu rü taxuü̃ma i chixexü̃ ixü. 4 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pemax, Pa Chaueneẽgüx, rü marü tama yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugütüü̃wa pengẽxmagü yerü nüma ga Cristu rü pexcèx nayu. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Cristu ga yuwa írüdacüarü pixĩgü. Rü ngẽmaãcü nanaxü ya Tupana na naxcèx imaxẽxü̃cèx, rü norü ngúchaü̃ ixügüxü̃cèx. 5 Rü yexguma nuxcümaü̃xü̃ ga tacümawe rüxĩxgu rü poraãcü tanaxü ga taxüneãrü ngúchaü̃gü woo yema mugü tüxna na nachu̱xuxü̃ ga yema. Natürü yexguma nüxü̃ icuèxgu na nachu̱xuxü̃ ga yema pecadu ga ixüxü̃, rü yexeraãcü tanaxüxchaü̃. Rü yemaãcü ga yema tórü pecadugü rü yuwa tüxü̃ nagagü. 6 Natürü i ñu̱xma rü marü tama ngẽma mugütüü̃wa tangẽxmagü, erü Tupana rü marü nüxna tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü ñoma duü̃xü̃gü i iyuexü̃rüü̃ tixĩgü i napẽ́xewa i ngẽma mugü, erü marü tama tamaã inacuèx. Rü ngẽmacèx tama nagu taxĩ i ngẽma nuxcüma ümatüxü̃ ga mugü, erü marü nüxna ítanguxü̃ na Tupanaãrü ngúchaü̃ ixügüxü̃cèx rü naxcèx na imaxẽxü̃cèx namaã i tórü maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ i Naãẽ i Üünexü̃ tüxna ãxü̃.

Ngẽma pecadu i chowa ngẽxmaxü̃ rü chomaã inacuèx

7 ¿Rü ñuxũ ñagüxü̃ tá i ñu̱xmax? ¿Rü pexcèx rü yema mugü yiĩxü̃ ga tüxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃? ¡Rü dücax, tama name i ngẽmaãcü nagu tarüxĩnüẽ! Natürü yexguma chi yema mugü rü tama choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽgu, rü tãũ chima nüxü̃ chacuèx na pecadutüü̃wa chayexmaxü̃. Rü dücax, rü yexguma chi yema mugü rü tãũ chima choxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽgu na wüxi i pecadu yiĩxü̃ na ṯoguã̱xãrü ngẽmaxü̃cèx chixauxãchixü̃, rü tãũ chima nüxü̃ chacuèx na pecadu yiĩxü̃ i ngẽma. 8 Natürü yexguma yema mugü choxü̃ ngu̱xẽẽgu na nachixexü̃ na ṯoguã̱xãrü ngẽmaxü̃ choxü̃́ ngúchaü̃xü̃, rü yexguma ga pecadu rü nayoxniẽ na yexeraãcü choxü̃́ na nangúchaü̃xẽẽãxü̃. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tadau rü ngẽxguma chi natau̱xgu i ngẽma mugü, rü tãũ chima nüxü̃ tacuèxgü na ñuxãcü wüxi i chixexüchixü̃ na yiĩxü̃ i ngẽma pecadu. 9-10 Rü noxri tauta yema mugüxü̃ chacuèxgu, rü choma nagu charüxĩnügu rü chame. Natürü yexguma yema mugüxü̃ chacuèxgu, rü nüxü̃ chicuèxãchi na chixexü̃ chaxüxü̃ rü ngẽma chixexü̃cèx rü tá na chayuxü̃. Rü yemaãcü ga yema mugü ga Tupana Moĩchéna ãxü̃ na duü̃xü̃güxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx, rü choxü̃ nayuxẽẽãma. 11 Rü nüma ga pecadu rü nayoxniẽ namaã ga yema mugü. Yerü yexguma yema mugü choxü̃ ngu̱xẽẽgu na ñuxãcü nachixexü̃ ga yema pecadu, rü yexeraãcü choxü̃́ nangúchaü̃ ga yema pecadu. Rü yemaãcü ga yema pecadu rü choxü̃ nawomüxẽẽ rü nayoxniẽ namaã ga yema mugü rü yuwa choxü̃ naga. 12 Natürü yema mugü rü aixcüma naxüüne i Tupanapẽ́xewa. Rü guxü̃ma i ngẽma Tupana tamaã nüxü̃ ixuxü̃ rü naxüüne rü aixcüma name rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 13 ¿Natürü ñuxãcü nixĩ i ngẽma i ñu̱xmax? ¿Ẽ́xna pexcèx rü yema mugü yiĩxü̃ ga yuwa choxü̃ gaxü̃? Rü dücax, rü tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü ngẽma pecadu nixĩ i Tupanaãrü mugümaã yoxniẽxü̃ na yuwa choxü̃ nagaxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tacuèx na ñuxãcü poraãcü nachixexü̃ i pecadu. Rü yexguma yema mugü choxü̃ ngu̱xẽẽgu na ñuxãcü poraãcü nachixexü̃ ga yema pecadu, rü yexeraãcü choxü̃́ nangúchaü̃ ga yema chixexü̃ rü yexeraãcü chanaxüama ga pecadu. 14 Nüxü̃ tacuèx i ngẽma mugü rü Tupanaãẽ i Üünexü̃wa ne naxũ. Natürü choma rü duü̃xü̃mare chixĩ, rü ngẽmacèx nixĩ i chomaã inacuáxü̃ i ngẽma pecadu i chaxüxü̃. 15 Rü tama nüxü̃ chacuèx na ṯacü choxü̃ üpetüxü̃ erü tama chanaxü i ngẽma mexü̃ i chanaxwèxexü̃ na chaxüxü̃, natürü ngẽma chixexü̃ i tama chanaxwèxexü̃ na chaxüxü̃ rü ngẽmaãma nixĩ i chaxüxü̃. 16 Natürü i ñu̱xma na chanaxüxü̃ i ngẽma tama chanaxwèxechiréxü̃ na chaxüxü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ chicuèxãchi na namexü̃ i ngẽma mugü. 17 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü tama chauechama nixĩ i chanaxüxü̃ i ngẽma chixexü̃. Natürü ngẽma pecadu i chowa ngẽxmaxü̃ nixĩ i chomaã icuáxü̃, rü ngẽma nixĩ i chixexü̃ choxü̃ üxẽẽxü̃. 18 Rü choma nüxü̃ chacuèx rü wüxi i pecaduã́xü̃ i duü̃xü̃mare chixĩ, rü ngẽmacèx chowa rü nataxuma i ṯacü i mexü̃. Erü woo chanaxwèxe na mexü̃ chaxüxü̃, natürü tama chomaã nanguxü̃ na chanaxüxü̃. 19 Erü ngẽma mexü̃ i chanaxwèxexü̃ na chaxüxü̃, rü tama chanaxü. Natürü chanaxüama i ngẽma chixexü̃ i tama chanaxwèxexü̃ na chanaxüxü̃. 20 Rü ngẽxguma chi chanaxüamagu i ngẽma chixexü̃ i tama chanaxwèxexü̃ na chaxüxü̃, rü meãma nango̱x na tama chauechama chanaxüxü̃. Natürü ngẽma pecadu i chowa ngẽxmaxü̃ nixĩ i chomaã icuáxü̃ rü chixexü̃ choxü̃ üxẽẽxü̃. 21 Rü ngẽmaãcü nüxü̃ chadau i ñuxãcü na chiĩxü̃. Rü ngẽxguma mexü̃ chaxüxchaü̃gu rü choxü̃́ natauxcha na chixexü̃ãma chaxüxü̃. 22 Choma rü chauãẽwa rü chorü me nixĩ i Tupanaãrü mugü, rü naga chaxĩnüchaü̃. 23 Natürü ñaã chaxune i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x ixĩxü̃wa, rü nangẽxma i ṯacü i tama naxüxchaü̃xü̃ i ngẽma chauãẽ naxwèxexü̃. Rü ngẽma pecadu i chowa ngẽxmaxü̃ nixĩ i chomaã icuáxü̃ rü chixexü̃ choxü̃ üxẽẽxü̃. 24-25 Rü ngẽmaãcü i choma rü chauãẽwa chayanguxẽẽchaü̃ i Tupanaãrü mugü, natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i chaxune rü nanaxüxchaü̃ i ngẽma nanaxwèxexü̃ i pecadu. Rü taxucèxma chataãẽ i chomax. ¿Rü texé tá nüxna choxü̃ ítanguxuchixẽẽ i ñaã pecadu i chowa ngẽxmaxü̃ rü yuwa choxü̃ gaxchaü̃xü̃? Rü Tupanana moxẽ chaxã erü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü tá choxü̃ nüxna ínanguxuchixẽẽ.

8

Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ãcüma tamaxẽ

1 Rü ñu̱xma ya Tupana rü marü taxucèxma nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. 2 Erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ i Ngechuchu ya Cristugagu tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü nüxna tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ i pecadu na tama yuwa tüxü̃ nagagüxü̃cèx. 3 Rü yema taxüneãrü ngúchaü̃gü rü marü nüxü̃ narüyexera ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Rü yemacèx ga yema mugü rü taxucürüwa mexü̃ tüxü̃ naxüxẽẽ. Natürü nüma ga Tupana rü marü nanaxü ga yema taxucürüwa naxüxü̃ ga yema mugü. Yerü ga Tupana rü ñoma ga naãnewa nanamu ga Nanexü̃chi. Rü woo taxüne i pecaduã́xü̃rüü̃ nixĩ ga naxü̃ne, natürü nüma ga Nane rü taguma napecaduã̱x. Rü nüma ga Nane rü tórü pecaducèx nayu, rü yemaãcü inayanaxoxẽẽ ga norü pora ga yema pecadu ga taxünewa yexmaxü̃. 4 Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana na tüxü̃́ na natauxchaxü̃cèx na yanguxẽẽxü̃ i ngẽma tüxü̃ namuxü̃ i ngẽma mugü. Erü ñu̱xma rü tama ñoma i taxüne naxwèxexü̃ãcüma tamaxẽ, natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ãcüma nixĩ i imaxẽxü̃. 5 Rü yíxema tümaxü̃ne naxwèxexü̃ãcüma maxẽxẽ, rü naxcèx tadaugü i ngẽma ñoma i naãnecü̱̃ã̱x naxwèxexü̃. Natürü yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ãcüma maxẽxẽ, rü ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ nixĩ i naxcèx tadaugüxü̃. 6 Rü yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃cèx daugüxe rü tataãẽgü, rü tá tüxü̃́ nangẽxma i tümaãrü maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü yíxema tümaxü̃ne naxwèxexü̃cèx daugüxe rü ngẽma rü tá yuwa tüxü̃ nagagü. 7 Rü yíxema tümaxü̃ne naxwèxexü̃cèx daugüxe rü Tupanamaã tarüxuwanügü. Rü tama Tupanaga taxĩnüẽchaü̃ erü taxucürüwama naga taxĩnüẽ. 8 Rü ngẽmacèx ya yíxema tümaxü̃neãrü ngúchaü̃we rüxĩxẽ, rü taxucürüwa Tupanaãrü ngúchaü̃ taxügü. 9 Natürü ngẽxguma aixcüma pewa nangẽxmagu i Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü tama pexeneãrü ngúchaü̃ pexü, natürü Naãẽ i Üünexü̃ãrü ngúchaü̃ nixĩ i pexüxü̃. Rü yíxema tama tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i Cristu tüxna ãxü̃, rü tama Cristuarü duü̃xü̃ tixĩ. 10 Natürü ngẽxguma pewa namaxü̃xgu ya Cristu, rü peãxẽ rü namaxü̃ erü Cristugagu Tupana pexü̃́ nüxü̃ inayarüngüma i perü pecadugu. Rü woo i pexene rü pecadugagu tá nayuama, natürü peãxẽ rü Cristugagu tá namaxü̃, erü Tupana pexü̃ nadau na pimexü̃. 11 Rü ngẽxguma pewa namaü̃xgu i Naãẽ ya yima Tupana ga Ngechuchu ya Cristuxü̃ írüdaxẽẽcü, rü nümatátama ya yima Cristuxü̃ írüdaxẽẽcü tá wena nanamaxẽẽ i pexene i yuxwèxexü̃, rü Naãẽ i Üünexü̃ i pewa maxü̃xü̃ tá nixĩ i naxüxü̃ i ngẽma. 12 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü tanaxwèxe i Tupanaãrü ngúchaü̃ taxü, rü tama tanaxwèxe i taxüne i pecaduã́xü̃ãrü ngúchaü̃ taxü. 13 Erü ngẽxguma chi pexeneãrü ngúchaü̃ pexü̱xgu rü tá ipeyarütauxe. Natürü ngẽxguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã ipeyanaxoxẽẽgu i ngẽma pexene üxchaü̃xü̃, rü aixcüma tá pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 14 Erü guxãma ya yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃ tümamaã icuáxe, rü aixcüma Tupanaxãcügü tixĩgü. 15 Yerü tama penayauxgü ga wüxi ga naãxẽ ga pecaduwa pexü̃ gagüxü̃ rü ngemagagu wenaxarü Tupanaarü poxcucèx pemuü̃ẽ. Natürü yema Naãxẽ ga peyauxgüxü̃ rü Tupanaãxẽ i Üünexü̃ i naxacügü pexü̃ ixĩgüxẽẽxü̃ nixĩ. Rü ngẽmatama Naãẽ i Üünexü̃ nixĩ i tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na tama imuü̃ẽxü̃cèx na Tupanana ingaicamagüxü̃ rü:

“Pa Chaunatüx”, ñagüxü̃ nüxü̃. 16 Rü ngẽmatama Naãẽ i Üünexü̃ nixĩ i aixcüma tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ na Tupanaxãcügü na ixĩgüxü̃. 17 Rü ñu̱xma na Tupanaxãcügü ixĩgüxü̃ i yixema, rü nüxü̃ tacuèx rü daxũguxü̃ i naãnewa tá tanayaxu i ngẽma mexü̃gü i Tupana tüxna ãxchaü̃xü̃. Rü ngẽmaãcü Cristumaã tá tüxü̃́ nangẽxma i tachica i mexü̃ i Tupanaxü̃tawa, erü Cristurüü̃ ngúxü̃ tingegü na yixcüra wüxigu namaã mexü̃wa ingẽxmagüxü̃cèx.

Ngẽma mexü̃ i yixcüra tá nüxü̃ idauxü̃chiga

18 Rü dücax, choma nagu charüxĩnü rü ngẽma ngúxü̃ i ñu̱xma ñoma i naãnewa ingegüxü̃, rü taxuü̃ma nixĩ i ngẽxguma nagu nanguxgu i ngẽma mexü̃ i yixcüra tá nüxü̃ idauxü̃ i ngẽxguma Cristumaã ingẽxmagügu i daxũguxü̃ i naãnewa. 19 Rü ñu̱xma rü guxü̃ma i ṯacü i Tupana üxü̃ rü taxü̃ i norü ngúchaü̃maã ínananguxẽẽgü i ngẽma ngunexü̃ i nagu tá nataeguxü̃ ya Cristu na Tupana guxü̃pẽ́xewa naxãcügüxü̃ iwéxü̃. 20 Rü nüxü̃ tacuèxgü rü yexguma pecadu naxü̱xgu ga guma nüxĩraü̃cü ga yatü rü yexguma nixĩ ga nachixexü̃ ga guxü̃ma ga yema Tupana üxü̃. Rü tama yema Tupana üxü̃ãrü ngúchaü̃ nixĩ ga yema, natürü yemaãcü nüxü̃ naxüpetü yerü ga Tupana rü yemaãcü inaxuneta ga yexguma pecadu naxü̱xgu ga guma yatü. Natürü i ñu̱xma rü guxü̃ma ga yema Tupana üxü̃ rü ínananguxẽẽ na ngẽma chixexü̃wa ínanguxü̃xü̃cèx. 21 Erü ngẽma ngunexü̃ i Tupana tá nagu nadexü̃ i naxãcügü na naxü̃tawa nangẽxmagüxü̃cèx, rü ngẽxguma tá ta nixĩ i chixexü̃wa ínanguxü̃xẽẽãxü̃ i guxü̃ma ga yema nümatama naxüxü̃. Rü ngẽmaãcü wenaxãrü noxrirüü̃ tá name i guxü̃ma. 22 Rü nüxü̃ tacuèx rü ñaa naane rü guxü̃ma i nawa ngexmaxü̃ rü ñoma wüxi i nge i ixraxacüchaxü̃cürüxü̃ poraãcü ngúxü̃ ninge ñu̱xmatáta nawa nangu i ngema ngunexü̃ i nagu Tupana wena nangexwacaxü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ma.. 23 Rü tama ñaa naanexĩcatama nixĩ i ngúxü̃ ingexü̃ i ñu̱xma, natürü yixema i tüxü̃́ ngexmaxü̃ i Tupanaãxẽ i Üünexü̃ rü ta ngúxü̃ tingegü ñx̱matáta nawa nangu na Tanatü tüxü̃ dexü̃ rü ngexwacaü̃xü̃ i taxü̃negü tüxna ãxü̃. Rü woo tüxü̃́ nangexma i Naãxẽ i Üünexü̃ ya Tupana tüxna muxü̃ na norü ügü yixĩxü̃cèx i ngema mexü̃gü i Tupana tá tüxna naxãxü̃ i dauxü̃guxü i naanewa, natürü tanaxwèxe na nge̱maxü̃chi ingugüxü̃. 24 Cristu tüxna nanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃, natürü ítananguxẽẽgümare na naxü̃-tawa ingugüxü̃ na nayauxgüxü̃cèx i ngẽma maxü̃. Natürü nüxü̃ tacuèx rü ngẽxguma chi marü nüxü̃ idaugügu i ngẽma írünguxẽẽgüxü̃, rü taxucèxma tü̱xcüü̃ ítananguxẽẽgü. Erü ngẽma marü nüxü̃ idauxü̃, rü taxucèxma ítananguxẽẽ. 25 Natürü ngẽxguma tauta nüxü̃ idaugügu i ngẽma írünguxẽẽgüxü̃, rü tanaxwèxe i meã ítananguxẽẽgüecha ñu̱xmatáta nüxü̃ idaugü. Rü ngẽmaãcü nixĩ i Cristuxü̃ írünguxẽẽgüxü̃. 26 Rü Tupanaãẽ rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ta na iporaexü̃cèx i ngẽxguma ituraegu i tórü õwa. Rü yixema rü tama nüxü̃ tacuèx na ñuxãcü Tupanamaã idexagüxü̃ rü ṯacücèx iyumüxẽgüxü̃. Natürü Naãẽ i Üünexü̃ rü naxauxãcüma ore i tama nüxü̃ icuáxü̃maã Tupanamaã nidexa rü taxcèx nayumüxẽ. 27 Rü Tupana ya meã tüxü̃ cuácü rü nüxü̃ nacuèx na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃. Erü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ rü Tupana naxwèxexü̃ãcüma Tupanaxü̃ nacèèxü̃ tümacèx ya yíxema Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe.

Cristu rü tüxü̃ naporaexẽẽãma na taxuü̃ma i guxchaxü̃gü tüxü̃ narü- yexeraxü̃cèx

28 Rü nüxü̃ tacuèx rü tümaãrü mexü̃cèx nixĩ i Tupana ínanguxẽẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma tüxü̃ üpetüxü̃ ya yíxema nüxü̃ ngechaü̃güxe ga nüma nanaxwèxexü̃ãcüma tüxü̃ nadexe. 29 Rü woetama nuxcümama ga Tupana rü marü tüxü̃ nacuèx na texégü tá tixĩgüxü̃ ya yíxema noxrü ixĩgüxe. Rü noxritama naãne ixügügumama tüxü̃ nade na Nanerüü̃ timexü̃ i napẽ́xewa, rü yima Nane rü tümamaã nayaxü̃cèx rü tümamaã inacuáxü̃cèx ya guxãma ya yíxema naẽneẽgü ixĩgüxe. 30 Rü guxema noxri naãne ixügügumama Tupana tüxü̃ dexe, rü tümacèx naca na noxrü tixĩgüxü̃cèx. Rü guxema tümacèx nac̱axe, rü nügücèx tüxü̃ nimexẽẽgü. Rü guxema nügücèx tüxü̃ yamexẽẽgüxe, rü daxũwa tá tüxü̃ nagagü na guxü̃gutáma naxü̃tawa tangẽxmagüxü̃cèx. 31 ¿Rü ñuxũ ñagüxü̃ tá i ñu̱xma i ngẽmachiga? Rü ngẽxguma Tupana taétüwa chogügu, ¿rü texé tá tüxü̃ rüyexeraxü̃? 32 Yerü nüma ga Tupana rü tama tüxna nayanuxü̃ ga Nanexü̃chi. Natürü taxcèx inanamu ga Nane na taxcèx nayuxü̃cèx i guxãma i yixema. Rü ñu̱xma na yemaãcü taxcèx inamuãxü̃ ga Nane, ¿rü taux ẽ́xna tüxna naxããxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i inaxwèxexü̃ na naxcèx imaxẽxü̃cèx? 33 Rü Tupana tüxü̃ nade rü tüxü̃ nixu na napẽ́xewa imexü̃. Rü ngẽmacèx ¿rü texé tá napẽ́xewa tüxü̃ tixugü na ichixexü̃? Erü Tupanatama nixĩ ya tüxü̃ ixucü na tüxü̃́ nataxuü̃ma i chixexü̃. 34 ¿Rü texé tá poxcuwa tüxü̃ tamugü i ñu̱xmax? ¿Pexcèx rü Cristu tá yiĩxü̃? Dücèx, taxucürüwama ngẽmaãcü nixĩ yerü Cristu nixĩ ga taxcèx yucü na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx. Rü tama ngẽxĩcatama taxcèx naxü, natürü wenaxãrü ínarüda. Rü ñu̱xma rü Tupanaxü̃tawa nangẽxma rü nge̱ma ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü nge̱ma taétüwa nachogü rü Tupanaxü̃ taxcèx nacèèxü̃. 35 ¿Rü ñu̱xma rü ṯacü tá Cristuna tüxü̃ ixĩgachixẽẽxü̃ na tama tüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx? Rü woo ngúxü̃ ingegügu, rü ẽ́xna guxchaxü̃gü tüxü̃́ ngẽxmagu, rü ẽ́xna duü̃xü̃gü Cristugagu taxchi aiegu, rü ẽ́xna itaiyaegu, rü ẽ́xna ingexchirugügu, rü ẽ́xna ãũcümaxü̃wa ingẽxmagügu, rü ẽ́xna duü̃xü̃gü tüxü̃ daixchaü̃gu, natürü woo guxü̃ma i ngẽma tüxü̃ üpetügu, natürü ya Cristu rü tãũtáma nüxü̃ narüchau na tüxü̃ nangechaü̃xü̃. 36 Natürü guxü̃guma ãũcümaxü̃wa tangẽxmagü, ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Erü ngẽma ore rü ñanagürü:

“Rü cugagu duü̃xü̃gü toxü̃ nadaixchaü̃ rü duü̃xü̃güpẽ́xewa rü ñoma carnerugü i daiwa ĩxü̃rüü̃ tixĩgü”,

ñanagürü i ngẽma ore. 37 Natürü woo guxü̃ma i ngẽma tüxü̃ na ngupetüxü̃, rü Ngechuchu ya Cristu ya tüxü̃ ngechaü̃cü, rü tüxü̃ naporaexẽẽãma na taxuü̃ma i guxchaxü̃gü tüxü̃ narüyexeraxü̃cèx, rü bai i ṯacü. 38-39 Rü ngẽmacèx aixcüma chayaxõ na taxucürüwama ṯacü Tupanana tüxü̃ ixĩgachixẽẽxü̃ na ngẽmaãcü tama tüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx. Rü woo iyu̱xgu rü woo imaxẽgu, natürü Tupana tá tüxü̃ nangechaü̃ẽcha. Rü taxucürüwama Tupanana tüxü̃ nixĩgachixẽẽ i ṯacü i norü orearü ngeruü̃gü, rü ẽ́xna ṯacü rü ngoxogü rü ẽ́xna ṯacü i to i poraxü̃. Rü bai i ṯacü i ñu̱xma tüxü̃ üpetüxü̃, rü bai i ṯacü i yixcüra tá ngẽxmaxü̃, rü bai i ṯacü i daxũwa ngẽxmaxü̃, rü bai i ṯacü i naãnetüü̃wa ngẽxmaxü̃, rü bai i ṯacü i to i Tupana üxü̃, rü taxucürüwama Tupanana tüxü̃ nixĩgachixẽẽ na tama tüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx. Rü ngẽmaãcü nixĩ i tüxü̃ nangechaü̃xü̃ ya Tupana nagagu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu.

9

Tupana rü nanade i Yudíugü na norü duü̃xü̃gü na yixĩgüxü̃cèx

1 Dücèx, Pa Chaueneẽgüx, rü pemaã tá nüxü̃ chixu i wüxi i ore. Rü ngẽma ore i pemaã tá nüxü̃ chixuxü̃ rü aixcüma nixĩ erü Cristuarü duü̃xü̃ chixĩ. Rü tama chidora. Rü chauãẽwatama nüxü̃ chacuèx na aixcüma na yiĩxü̃ i ngẽma ore erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nixĩ i chauãẽmaã icuáxü̃. 2 Rü poraãcü changechaü̃, rü choxü̃́ nangúecha i chauãẽwa, erü tama nayaxõgü i chautanüxü̃gü i Yudíugü. 3 Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃guma ngẽma chautanüxü̃gu charüxĩnü, rü poraãcü chanaxwèxe na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃. Rü choma rü aixcüma íchamemare na poxcuwa choxü̃ namuxü̃ ya Tupana rü Cristuna choxü̃ yaxũgachixẽẽxü̃ ega ngẽmaãcü chi nüxü̃ chayaxõgüxẽẽgu rü chanamaxẽxẽẽgu i ngẽma chautanüxü̃gü i Yudíugü. 4 Rü nümagü rü chauxrüü̃ Yudíugü nixĩgü. Rü Tupana rü nuxcümaxü̃chima namaã inaxuneta na naxãcügü yixĩgüxü̃cèx. Rü norü o̱xigü rü nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü namexẽchixü̃ ga Tupana ga yexguma naxcèx nango̱xgux. Rü Tupana rü norü o̱xigümaã inaxuneta rü ñanagürü nüxü̃:

“Rü ngẽxguma chauga pexĩnüẽgu rü tá pexü̃ charüngü̃xẽẽ”,

ñanagürü nüxü̃. Rü Tupana rü nüxna nanaxã ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Rü nanangúexẽẽ na ñuxãcü nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. Rü meãma namaã inaxuneta na Cristu rü naxcèx núma tá namuãxü̃ na namaxẽxẽẽãxü̃cèx rü nüxna na naxããxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 5 Rü yema nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigütaa nixĩgü i ngẽma Yudíugü, rü ngẽmacèx naxcèx ta nixĩ ga yema uneta ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana. Rü ngẽma Yudíugütanüxü̃watama nixĩ ga nabuxü̃ ga Cristu ya Tupanaxü̃chi ixĩcü ya guxü̃e̱tüwa ngẽxmacü. Rü tanaxwèxe i guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü. Rü ngẽmaãcü yiĩ. 6 Rü ñu̱xma rü woo tama guxü̃ i Yudíugü na yaxõgüxü̃, natürü taxucürüwama texé nüxü̃ tixu na Tupana rü tama yanguxẽẽãxü̃ i ngẽma norü uneta. Erü ngẽma Yudíugü rü tama aixcüma guxü̃ma Tupanaãrü duü̃xü̃gü nixĩgü. 7 Rü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü i Abráü̃taagü ixĩgüxü̃, rü aixcüma Abráü̃tanüxü̃ nixĩgü i Tupanapẽ́xewa. Yerü ga Tupana rü Abráü̃maã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü:

“Rü cune ya Ichaátanüxü̃gü tá nixĩ i aixcüma cutanüxü̃gü ixĩgüxü̃ i chopẽ́xewa”,

ñanagürü. Rü yemaãcü namaã inaxuneta woo na nayexmaxü̃ ga togü ga Abráü̃xãcügü. 8 Rü ngẽmawa meãma nüxü̃ tacuèx rü tama ngẽma na Abráü̃taa tixĩgüxü̃cèx nixĩ i Tupanaxãcügü tixĩgüxü̃. Natürü yíxema aixcüma Tupanaãrü uneta nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ãcüma yaxõgüxe waxi tixĩ ya aixcüma Abráü̃taa ixĩgüxe i Tupanapẽ́xewa. 9 Yerü naxü̃pa ga na nabuxü̃ ga Abráü̃ nane, rü yema Tupanaãrü uneta ga Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃, rü ñanagürü:

“Rü naĩ ya taunecüarü ñúxgumaãcü tá wena nuã chaxũ, rü cuxmèx i Chara rü tá ixãxãcü i ngẽxguma”,

ñanagürü. 10 Natürü tama Abráü̃maãxĩcatama nixĩ ga yemaãcü yadexaxü̃ ga Tupana. Yerü tórü o̱xi ga Ichaá namèx ga Rebecamaã rü ta nidexa ga Tupana. Rü ngĩma rü ngĩteaxü̃́ ixãxãcü rü nataxreẽ́xpü̱x ga ngĩne. 11-13 Natürü yexguma tauta nabuegu rü taxuü̃ma ga mexü̃ rü ẽ́xna chixexü̃ naxüegu ga yema ngĩnegü, rü Rebecamaã nidexa ga Tupana, rü ñanagürü:

“Rü ngẽma nüxĩra buxü̃ i cune, rü ngẽma wixweama buxü̃ãrü duü̃xü̃ tá nixĩ”,

ñanagürü ngĩxü̃. Rü yema dexa rü namaã nawüxigu i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Marü chanayaxu ya Acobu, natürü nüxü̃ chaxo ya Echaú”,

ñaxü̃. Rü yemaãcü ga Tupana rü ngĩmaã nanango̱xẽẽ na namẽ́xwa nangẽxmaxü̃ na tüxü̃ nayaxuxü̃ ya yíxema woetama nüxü̃́ ngúchaü̃xẽ na tümacèx nac̱axü̃ tama nagu naxĩnüãcüma i ṯacü rü mexü̃ rü ẽ́xna ṯacü rü chixexü̃ na taxüxü̃. 14 ¿Rü ñuxũ ñagüxü̃ i ñu̱xmax? ¿Pexcèx rü Tupana rü chixexü̃ naxüxü̃ ga yexguma tama Acobuxü̃ nangechaü̃xü̃rüü̃ nüxü̃ na nangechaü̃gu ga Echaú? Rü dücax, tama chixexü̃ naxü. 15 Yerü norü orewa rü Tupana rü Moĩchéxü̃ ñanagürü:

“Rü ngẽxguma chi texémaã chamecümachaü̃gu, rü tümamaã tá chamecüma. Rü choxü̃́ tá tangechaü̃tümüü̃ ya yíxema choxü̃́ ngechaü̃tümüü̃chaü̃xẽ”,

ñanagürü. 16 Rü ngẽmaãcü tama ngẽma tümatama tanaxwèxexü̃gagu rü ẽ́xna ngẽma taxüxü̃gagu nixĩ i Tupana tüxü̃ yaxuxü̃ ya texé. Natürü tüxü̃ nayaxu erü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃. 17 Rü yexgumarüü̃ ta ga Tupana rü norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü nüxü̃ ga Equituaneãrü ãẽ̱xgacü:

“Rü ãẽ̱xgacüxü̃ cuxü̃ chingucuchixẽẽ na cuwa duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽxü̃cèx i ñuxãcü na chaporaxü̃. Rü ngẽmaãcü chanaxü na guxü̃ i duü̃xü̃gü i guxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxü̃, nüxü̃ na cuáxü̃cèx i chauchiga”,

ñanagürü. 18 Rü ngẽmaãcü ya Tupana rü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃ ya yíxema nüxü̃́ ngechaü̃tümüü̃chaü̃xẽ. Rü ngẽxguma tüxü̃ nataiãchiarü maxü̃ã̱xẽẽchaü̃gu rü tüxü̃ nanataiãchiarü maxü̃ã̱xẽẽ ya yíxema tama nüxü̃ cuáxchaü̃xẽ. 19 Natürü bexmana tá ñacurügü choxü̃:

“Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcü yixĩgu ya Tupana, ¿rü tü̱xcüü̃ nüxü̃ nixu na tagagu yiĩxü̃ na chixexü̃ ixügüxü̃ rü tama naga ixĩnüẽxü̃? ¿Rü texé tapora na itayanaxoxẽẽxü̃cèx i Tupanaãrü ngúchaü̃?” ñacurügü tá. 20 Natürü Pa Duü̃xü̃x, ¿texé quixĩ i cuma rü ngẽmacèx ngẽmaãcü Tupanaxü̃ cuyaxũgaxü̃? ¿Cuxcèx rü ẽ́xna wüxi i tü̃xü̃ i waixü̃müwa üxü̃ rü namexü̃ i ngẽma norü üruü̃maã na ñaxü̃?

“¿Rü tü̱xcüü̃ ngẽmaãcü choxü̃ cuxü na ngẽmaãcü chixĩxü̃cèx i ñu̱xmax?” ñaxü̃. 21 Rü ngẽma tü̃xü̃ãrü üruü̃ rü waixü̃müwa nanaxü i ṯacü i nüma naxüxchaü̃xü̃. Rü ngẽxguma nanaxwèxegu, rü ngẽma waixü̃müwa nanaxü i wüxi i tü̃xü̃ na norü meruü̃ yiĩxü̃cèx. Rü ngẽxguma nanaxwèxegu, rü ngẽmatama waixü̃müwa nanaxü i wüxi i tü̃xü̃ na norü guxchirechixü̃ yiĩxü̃cèx. 22 Rü ngẽxgumarüü̃tama nixĩ i naxüãxü̃ ya Tupana. Erü tüxü̃ nanawéxchaü̃ na ñuxãcü naporaxü̃ i nüma rü ñuxãcü napoxcueãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃, natürü poraãcü yaxna namaã naxĩnü i ngẽma duü̃xü̃gü, rü tama paxa nanapoxcue i ngẽma ímemaregüxü̃ na napoxcuexü̃. 23 Natürü ga Tupana rü inanawéxchaü̃ na ñuxãcü poraãcü tamaã namecümaxü̃ i yixema na yaxõgüxü̃. Rü ngẽmacèx nixĩ i nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güxü̃, rü nuxcümamatama tüxü̃ nadexü̃ na naxü̃tawa ingẽxmagüxü̃cèx i daxũguxü̃ i naãnewa i ngextá ínamexẽchixü̃wa. 24 Rü ngẽmaãcü i yixema na Yudíugü ixĩgüxü̃, rü tatanüwa Tupana tüxü̃ nidexechi ya ñuxre na norü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa rü nayadexechi i togü. 25 Rü ngẽmacèx rü Tupanaãrü ore ga Ochéa ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama chorü duü̃xü̃güchirẽ́x ixĩgüxü̃, rü: ‘Pema rü chorü duü̃xü̃gü pixĩgü i ñu̱xmax’, ñacharügü tá nüxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugürüü̃ nüxü̃ changechaü̃chiréxü̃, rü: ‘Pexü̃ changechaü̃ i ñu̱xmax’, ñacharügü tá nüxü̃. 26 Rü noxri ga Tupana rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü nüxü̃: ‘Pema rü tama chorü duü̃xü̃gü pixĩgü’, ñanagürü nüxü̃. Natürü yematama nachica ga ngextá nüxü̃ íyemañaxü̃wa, rü wenaxãrü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nidexa ga Tupana ya Maxẽxẽẽruü̃, rü ñanagürü nüxü̃: ‘Pema rü chauxacügü tá pixĩgü’, ñanagürü nüxü̃”.

Rü yema nixĩ ga Tupanaãrü ore ga Ochéa ümatüxü̃. 27-28 Rü Yudíugüchiga rü ta nidexa i Tupanaãrü ore, yerü nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaxía rü ñanagürü:

“Rü woo namuxũchichirẽ́x i Yudíugü yima naxnücü ya taxtüpechinüwa yimacürüü̃, natürü noxre tátama nixĩ i aixcüma nayauxgüxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü paxa tá ínangu ya tórü Cori na napoxcueãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma tama noxrü ixĩgüxü̃”,

ñanagürü ga Ichaxía. 29 Rü nümatama ga Ichaxía, rü ñanagürü ga ü̃pa:

“Rü ngẽxguma chi nüma ya tórü Cori ya guxü̃ i naãneãrü yora rü tãũ chima íyaxügüxẽẽãgu i ñuxre i tatanüxü̃gü i Yudíugü, rü chi itayarüxoxochi, yexgumarüü̃ ga na iyanaxogüxü̃ ga guma ĩãnegü ga Chodoma rü Gomora namaã ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃”,

ñanagürü ga Ichaxía.

Yudíugü rü tama nayaxõgüchaü̃ i ore i mexü̃ i Cristuchiga

30 ¿Rü ñuxũ ñagüxü̃ i ñu̱xmax? Rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ ga tama Tupanacèx daugüxü̃ ga noxrix, rü ngẽmatama duü̃xü̃gü nixĩ i ñu̱xma Tupanapẽ́xewa imexü̃ yerü nayaxõgü. 31 Natürü yema Yudíugü ga nagu ĩxchaü̃xü̃ ga yema Moĩchéarü mugü na Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx, rü ínatüe. 32 ¿Rü ñuxãcü ínatüe? Dücèx, ínatüe yerü yema mugüguama naxĩ na Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx, rü tama Ngechuchuaxü̃́ nayaxõgüchaü̃. Rü yemaãcü ga Ngechuchu rü yema duü̃xü̃gücèx rü wüxi ga guxchaxü̃ nixĩ. 33 Rü ngẽmachiga nixĩ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Choma rü Yudíugütanüwa chanamu ya Cristu. Rü nüma rü ngẽma Yudíugücèx rü wüxi i guxchaxü̃ tá nixĩ erü ngẽxguma tama nüxü̃́ yaxõgüãgu rü tá inayarütauxe. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃, rü aixcüma tá namaxẽ”,

ñanagürü.

10

1 Pa Chaueneẽgüx, rü ngẽma poraãcü chanaxwèxexü̃ rü chorü yumüxẽwa Tupanana naxcèx chac̱axü̃, rü ngẽma nixĩ na guxü̃ma i chautanüxü̃gü i Yudíugü na yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü aixcüma Tupanaãrü na yixĩgüxü̃cèx. 2 Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu, rü nümagü i Yudíugü rü aixcüma poraãcü Tupanagu narüxĩnüẽ rü nanaxügüchaü̃ i Tupanaãrü ngúchaü̃. Natürü ínatüe erü tama Cristuaxü̃́ nayaxõgüchaü̃ na ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx. 3 Rü woo Tupana ñoma ga naãnewa nanamu ga Cristu na gumagagu Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx i duü̃xü̃gü, natürü nümagü i Yudíugü rü tama nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ i ngẽma. Rü nügütama nimexẽẽgüchaü̃, rü ngẽmacèx nagu naxĩãma i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü tama Cristuaxü̃́ nayaxõgüchaü̃ na nagagu Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx. 4 Natürü nüma ga Cristu rü nayanguxẽẽ ga yema mugü rü yemaãcü inayanaxoxẽẽ na tama tamaã inacuáxü̃cèx i ngẽma mugü. Rü yemaãcü nanaxü ga Cristu na guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃ rü aixcüma Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx. 5 Rü Moĩché nanaxümatü nachiga na ñuxãcü Tupanapẽ́xewa tamexü̃ ya wüxie ega naga taxĩnügu i ngẽma mugü, rü ñanagürü:

“Tupana pexü̃ namu na guxü̃gutáma meã peyanguxẽẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma mugü erü ngẽxguma naga pexĩnüẽgu i guxü̃ma i ngẽma mugü rü tá pemaxẽ. Natürü ngẽxguma tama naga pexĩnüẽgu i wüxitama i ngẽma mugü, rü tãũtáma pemaxẽ”,

ñanagürü. 6 Natürü ñu̱xma rü Tupanapẽ́xewa time ega Cristuaxü̃́ yaxõgügu. Rü ngẽmacèx taxucèxma i cuãẽwa rü ñacurügü:

“¿Texé tá daxũguxü̃ i naãnewa taxũ na Cristucèx tayac̱axü̃ na nuã naxũxü̃cèx rü tüxü̃ yanangü̃xẽẽxü̃cèx na imexü̃cèx i Tupanapẽ́xewa?” ñacurügü. 7 Rü taxucèxma cuãẽwa ñacurügü:

“¿Rü texé tá yuexü̃tanüwa taxũ na ngẽxma Cristucèx tayadauxü̃cèx na nuã tanagaxü̃cèx?” ñacurügü. 8 Erü tama ngẽmaãcü nixĩ i Cristucèx idauxü̃, yerü yema ore ga Moĩché ümatüxü̃ rü ñanagürü:

“Rü marü cuxü̃tawa nangẽxma i Tupanaãrü ore. Rü cuèxwa nangẽxma na nüxü̃ quixuxü̃cèx. Rü cuãẽwa nangẽxma na nagu curüxĩnüxü̃cèx”,

ñanagürü. Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽmatama ore nixĩ i guxü̃wama duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃. Rü ngẽma ore nixĩ i pexü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ na ñuxãcü pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ ega aixcüma peyaxõgügu. 9 Erü ngẽxguma cuèxmaã nüxü̃ quixuxgu na curü Cori yiĩxü̃ ya Ngechuchu, rü ngẽxguma cuãẽwa cuyaxõxgu na yuwa Tupana ínadaxẽẽxü̃, rü tá cuxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 10 Erü taãẽwa tayaxõgü na ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa imexü̃. Rü taèxmaã nüxü̃ tixu na Ngechuchu rü tórü Cori yiĩxü̃, rü ngẽmaãcü tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 11 Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü guxãma ya yíxema ya Ngechuchuaxü̃́ yaxṍxẽ, rü nüma ya Ngechuchu rü taxútáma tüxü̃ narümaãchiixẽẽ erü tá nayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngema tümamaã inaxunetaxü̃”,

ñanagürü. 12 Rü Tupanapẽ́xewa rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü nawüxigu. Rü woo Yudíugü yixĩgu rü ẽ́xna woo tama Yudíugü yixĩgu, natürü Tupanapẽ́xewa rü nawüxigu i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. Erü nüma ya tórü Cori, rü guxããrü Cori nixĩ. Rü nüma rü aixcüma tüxü̃ namaxẽxẽẽ ya guxãma ya texé ya nüxna c̱axe na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx. 13 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü guxãma ya texé ya tórü Corina c̱axe na tüxna naxããxü̃cèx i maxü̃, rü tá tanayaxu i tümaãrü maxü̃ i taguma gúxü̃”,

ñanagürü. 14 ¿Natürü ñuxãcü tá tórü Corina naxcèx tacagü, ega tama nüxü̃́ tayaxõgügu? ¿Rü ñuxãcü tá nüxü̃́ tayaxõgü, ega taguma nüxü̃ taxĩnüẽgu i nachiga? ¿Rü ñuxãcü tá nüxü̃ taxĩnüẽ i norü ore, ega taguma texé tümamaã nüxü̃ ixuxgu? 15 ¿Rü ñuxãcü tá texé nüxü̃ tixu i Cristuchiga ega taxúema tüxü̃ nüxü̃ yarüxuxẽẽgu? Rü ngẽmacèx nixĩ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Rü wüxi i taãẽ nixĩ na ínangugüxü̃ i Tupanaãrü orearü uruü̃gü na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx i Tanatüarü ore i mexü̃ i Cristuchiga”,

ñaxü̃. 16 Natürü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü naga naxĩnüẽ i ngẽma ore i mexü̃. Rü Ichaxía nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ nixĩ. Yerü ga nüma rü ñanagürü:

“Pa Corix, noxretama nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i toxü̃́ yaxõgüxü̃ i ngẽma ore i nüxü̃ tixuxü̃”,

ñanagürü. 17 Rü dücax, rü ngẽma na Cristuchigaxü̃ naxĩnüẽxü̃wa nixĩ i ne naxũxü̃ na yaxõgüãxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü ngẽma nüxü̃ naxĩnüẽxü̃, rü ore i mexü̃ i Cristuchiga nixĩ. 18 Natürü i ñu̱xma rü pexna chaca, ¿ẽ́xna pexcèx rü ngẽma Yudíugü rü taguma nüxü̃ naxĩnüẽ i ngẽma ore i mexü̃ i Cristuchiga? Dücèx, ngẽmáãcü marü nüxü̃ naxĩnüẽ. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü ngẽma Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü guxü̃wama i ñoma i naãnewa rü nüxü̃ nixugüe i norü ore. Rü ngextá ínangẽxmagüxü̃wa i Yudíugü, rü nge̱ma rü ta nüxü̃ nixugügü”,

ñanagürü i ngẽma ore. 19 Natürü wena pexna chaca, ¿rü ngẽma Yudíugü rü tama ẽ́xna nüxü̃ nicuèxãchitanü na Cristugagu yiĩxü̃ na Tupana nadexü̃ i duü̃xü̃gü i ñu̱xmax? Rü ngẽmáãcü nüxü̃ nacuèxgü. Yerü Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Dücèx, Pa Yudíugüx, choma rü tá chanamaxẽxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü ngẽmacèx i pema rü tá pixãũxãchigü. Rü ngẽxguma chanamaxẽxẽẽgu i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama choxü̃ cuèxgüchiréxü̃, rü pema i Yudíugü rü tá penuẽ erü nüxü̃ charüngü̃xẽẽ i ngẽma togü”,

ñanagürü. 20 Rü yemawena ga Ichaxía, rü tama namuü̃ ga yema Yudíugümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga yema Tupanaãrü ore ga ñaxü̃:

“Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ i tama chauxcèx daugüxü̃, rü choxü̃ tá inayangaugü. Rü choma rü tá chaugü chango̱xẽẽ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i tama chauxcèx ícagüchiréxü̃”,

ñaxü̃. 21 Rü Tupana rü Ichaxíawa Yudíugüchiga nidexa rü ñanagürü:

“Rü guxü̃ i ngunexü̃gu rü nüxna chaxuecha i ngẽma duü̃xü̃gü i tama chauga ĩnüẽchaü̃xü̃ rü chomaã nuẽxü̃. Natürü tama choxü̃́ inarüxĩnüẽchaü̃”,

ñanagürü.

11

Nangẽxma i ñuxre i Yudíugü i Tupana dexü̃ na aixcüma noxrü yixĩgüxü̃cèx

1 Ñu̱xma pexna chaca rü, ¿pexcèx ẽ́xna ya Tupana rü marü nüxü̃ naxo i norü duü̃xü̃gü i Yudíugü? Tama nixĩ i nüxü̃ naxoxü̃. Erü choma i Pauru rü Yudíu chixĩ. Rü Abráü̃tanüxü̃ chixĩ, rü Abráü̃taa ya Beyamítanüxü̃ chixĩ. 2 Rü nuxcümamatama Tupana Yudíugümaã inaxuneta na norü duü̃xü̃gü yixĩgüxü̃cèx, rü ñu̱xma rü tama Yudíugüxü̃ naxo. ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na ñuxũ ñaxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería? Rü Tupanaãrü orewa nüxü̃ tadaugü rü Ería rü Tupanapẽ́xewa poraãcü yema Yudíugüxü̃ nixugü. 3 Rü ñanagürü ga Ería:

“Pa Corix, ngẽma Yudíugü rü marü nanadai i curü orearü uruü̃gü. Rü nagu napogüe i ngẽma nachicagü i ngextá duü̃xü̃gü cuxü̃ íicuèxüü̃güxü̃wa. Rü chaxicatama íchayaxüãchi. Rü choxü̃ rü ta nimèxgüchaü̃”,

ñanagürü ga Ería. 4 Natürü Tupana nanangãxü̃, rü ñanagürü:

“Dücèx, choma rü marü choxü̃́ nangẽxma i 7000 i yatügü i chaugüxü̃́ chidexechixü̃. Rü nümagü rü taguma nüxü̃ nicuèxüü̃gü i ngẽma tupananetachicünèxã i Baá”,

ñanagürü. 5 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i ñu̱xmax. Rü woo muxü̃ma i Yudíugü tama nayaxõgü, natürü nangẽxma i ñuxre i Tupana namaã mecümaxü̃gagu dexü̃. 6 Rü ñu̱xma na Tupana tüxü̃ ngechaü̃xü̃gagu tüxü̃ nadexü̃, rü taxucürüwama texé nüxü̃ tixu na ṯacü rü mexü̃ na ixügüxü̃gagu na yixĩxü̃. Erü ngẽxguma chi ṯacü rü mexü̃ ixügüxü̃gagu yixgu na tüxü̃ nadexü̃, rü natücèxmamare chi nixĩ na nüxü̃́ ingechaü̃tümüxü̃güxü̃. 7 ¿Rü ñuxãcü yiĩxü̃ i ñu̱xmax? Rü ngẽma rümumaẽxü̃ i Yudíugü rü tama nüxü̃ inayangaugü i ngẽma maxü̃ i naxcèx nadaugüxü̃. Natürü ngẽma noxretama i Yudíugü i Tupana dexü̃, rü ngemagü nixĩ i nüxü̃ iyangaugüxü̃. Rü guxü̃ma ga yema togü ga Yudíugü rü Tupana ínanawogü yerü tama naga naxĩnüe. 8 Rü ngẽmachiga nixĩ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Tupanatama ngẽma duü̃xü̃güaxü̃́ nanaguxchaxẽẽ. Rü ngẽmacèx woo nüxü̃ nadaugügu i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga. Rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu i ngẽma ore, rü tama nayaxõgü. Rü ñu̱xma rü ta ngẽmaãcü nixĩ”,

ñanagürü. 9 Rü Dabí rü ta rü ñanagürü:

“Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü norü petacèx naxügüxü̃ i õnagügagu rü norü muxü̃ma i ngẽmaxü̃gügagu rü chixexü̃gu tá nayi rü ngẽmacèx tá napoxcue. 10 Rü naãẽwa rü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgü, rü guxchaxü̃gü tá nüxü̃́ nangẽxma. Rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i ṯacü i yaxü̃ ípaxixü̃rüü̃ tá nixĩgü namaã i norü guxchaxü̃gü”,

ñanagürü.

Tupana nanamaxẽxẽẽ i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃

11 Rü pexna chaca, rü ñu̱xma na Cristuxü̃ naxoexü̃ i ngẽma Yudíugü, ¿rü pexcèx ẽ́xna rü ngẽmacèx ya Tupana rü tá nüxü̃ naxoxochixü̃? Tama nüxü̃ naxo. Natürü ñu̱xma na tama Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃ i ngẽma Yudíugü, rü ngẽmacèx ya Tupana rü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ rü nanamaxẽxẽẽ i ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü ngẽmaãcü nanaxü ya Tupana na yaxãũxãchiexü̃cèx i ngẽma Yudíugü, rü Cristuaxü̃́ na yaxõgüãxü̃cèx. 12 Rü yema na ínatüexü̃ ga yema Yudíugü, rü yemagagu muxü̃ma ga togü ga duü̃xü̃gü nanayauxgü ga Tupanaãrü ngü̃xẽẽ i taxü̃. Rü yema na noxretama ga Yudíugü nayaxõgüxü̃, rü yemagagu Tupana nanamaxẽxẽẽ ga yema tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Natürü ngẽxguma tá Tupanacèx nawoegu̱xgu i guxü̃ma i Yudíugü, rü Tupana rü tá yexeraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 13-14 Rü ñu̱xma Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yudíugü Ixĩgüxü̃x, rü choxü̃́ nangẽxma i wüxi i ore i pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃xü̃. Rü dücax, petanüwa nixĩ i choxü̃ namuxü̃ ya Tupana na pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore. Rü ñu̱xma rü aixcüma meã chayanguxẽẽ i ngẽma puracü, erü chanaxwèxe na pexü̃ nadaugüxü̃ i ngẽma chautanüxü̃ i Yudíugü na ñuxãcü Tupana pexü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nixãũxãchie i ñuxre i nümagü, rü tá Cristuaxü̃́ nayaxõgü, rü ngẽmaãcü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. 15 Nüxü̃ tacuèx rü ngẽma Yudíugü rü tama Cristuaxü̃́ nayaxõgüchaü̃ i ñu̱xmax. Rü ngẽmacèx ya Tupana rü nanade i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Natürü ñu̱xma na ngẽmaãcü yiĩxü̃, ¿rü ñuxãcü tá nixĩ i ngẽxguma Cristuaxü̃́ yaxõgüãgu i ngẽma Yudíugü, rü wena Tupana nadexgu? Rü wüxi i mexẽchixü̃ tá nixĩ naxcèx i ngẽma Yudíugü. Erü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i yuxü̃ rü wenaxãrü maxü̃xü̃rüü̃ tá nixĩgü. 16 Rü Tupana rü wena tá nanade i ngẽma Yudíugü i ngẽxguma yaxõgüãgu. Rü ngẽ-maãcü tá nixĩ, yerü nuxcümaü̃cü ga nanatü ga Abráü̃ rü Tupanaãrü duü̃xü̃ nixĩ. Rü ngẽmacèx i nataagü i Yudíugü rü Tupanaãrü duü̃xü̃gü ta nixĩgü. Rü ñoma wüxi i pãũ i Tupanana ixãxü̃rüü̃ tá nixĩ. Erü ngẽxguma ngẽma pãũwa íraxü̃ Tupanaãrü yixĩgu, rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na guxü̃ma i ngẽma pãũ rü noxrü na yiĩxü̃. Rü ngẽma wüxi i nanetü i Tupanana ixãxü̃rüü̃ tá nixĩ. Rü ngẽxguma ngẽma nanetüchumèxã rü Tupanaãrü yixĩgu, rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na guxü̃ma i ngẽma nanetü rü noxrü na yiĩxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nixĩ i ngẽma Yudíugümaã nangupetüxü̃, erü wüxi i ngunexü̃gu rü guxü̃ma i nümagü rü Tupanacèx tá nawoegu. 17 Tupana nüxü̃ naxo ga yema Yudíugü ga tama yaxõgüchaü̃xü̃. Rü ñoma wüxi i ori̱xchacüü i idaexü̃rüü̃ nixĩ ga yema Yudíugüxü̃ naxoxü̃. Natürü nachicüü Tupana pexü̃ nade woo tama Yudíugü na pixĩgüxü̃. Rü wüxi i naĩxnecücü̱̃ã̱x i ori̱xchacüü rü ori̱x i toxü̃wa yarüñaxcuchixü̃rüü̃ pixĩgü. Rü ñu̱xma i pema rü ta pexü̃́ nangẽxma i pechica i natanüwa i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃. Rü Tupana rü pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ rü ta namaxẽxẽẽ. 18 Natürü pema i tama Yudíugü na pixĩgüxü̃, rü tama name i pegü picuèxüü̃ rü nüxü̃ pixu na ngẽma Yudíugüarü yexera pixĩgüxü̃. Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcü pegü picuèxüü̃güchaü̃gu, rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie na tama petanüwa ne naxũxü̃ ga Cristu ya pexü̃ maxẽxẽẽcü, natürü Yudíugütanüwa nixĩ ga ne naxũxü̃. Rü ngẽma Yudíugügagu nixĩ i Tupana pexü̃ dexü̃ rü pexü̃ namaxẽxẽẽxü̃ i ñu̱xmax. 19 Natürü bexmana tá ñaperügügü:

“Tupana rü marü nüxü̃ naxo ga yema Yudíugü rü yemacèx nachicüü tüxü̃ nade”, ñaperügügü tá. 20 Ngẽmáãcü aixcüma nixĩ ga Tupana nüxü̃ oxü̃ ga yema Yudíugü yerü tama nayaxõgü. Rü ngẽma na peyaxõgüxü̃cèxicatama nixĩ i nachicüü Tupana pexü̃ dexü̃ i ñu̱xmax. Rü ngẽmacèx tama name i pegü picuèxüü̃gü. ¡Natürü pexuãẽgü na tama yema Yudíugüxü̃ üpetüxü̃rüü̃ pexü̃ üpetüxü̃cèx! 21 Yerü yema Yudíugü ga noxri Tupanaãrü ixĩgüxü̃, rü Tupana nüxü̃ naxo yerü tama nayaxõgü. Rü yexguma yemaãcü Tupana nüxü̃ oxgu ga yema duü̃xü̃gü rü pexü̃ rü tá ta naxo ega tãũtáma peyaxõgüechagu. 22 Dücèx, na ñuxãcü namecümaxü̃ ya Tupana. Natürü tüxü̃ napoxcu ta ega tama aixcüma yaxõgügu. Rü nanapoxcue ga yema duü̃xü̃gü ga chixexü̃gu y̱ixü̃, natürü pemaã rü namecüma. Natürü penaxwèxe i guxü̃guma nüma nanaxwèxexü̃ãcüma pemaxẽ rü peyaxõgü na guxü̃guma pemaã namecümaẽchaxü̃cèx. Erü ngẽxguma tama nüma nanaxwèxexü̃ãcüma pemaxẽgu rü tama peyaxõgüechagu, rü tãũtáma pemaã namecüma. Rü pexü̃ rü tá ta naxo, rü tá pexü̃ ínawogü. 23 Natürü ngẽxguma yaxõgüãgu i ngẽma Yudíugü i ñu̱xma maxẽxü̃, rü woo Tupana na nüxü̃ oxü̃ ga noxrix, natürü wena táxarü nanade erü nüxü̃́ nangẽxma i pora na wenaxãrü nadeãxü̃cèx ega aixcüma yaxõgüãgu. 24 Rü pema na tama Yudíugü na pixĩgüxü̃, rü tama Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü ga noxrix. Natürü Tupana pexü̃ nade na noxrü pixĩgüxü̃cèx. Rü ñu̱xma na yemaãcü Tupana pexü̃ dexü̃, rü ngẽxguma yaxõgüãgu i ngẽma Yudíugü, rü Tupana rü pexü̃ nadexü̃ãrü yexera tá nüxü̃́ natauxcha na nadeãxü̃ i ngẽma Yudíugü, yerü woetama norü duü̃xü̃güchirẽ́x nixĩgü ga noxrix.

Wüxi i ngunexü̃ rü guxü̃ma i Yudíugü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃

25 Pa Chaueneẽgü i Yaxõgüxü̃x, nangẽxma i wüxi i ore ga noxri tama duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃ ga Tupana. Natürü chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx i ngẽma ore na tama nagu perüxĩnüẽxü̃cèx na duü̃xü̃gü i nüxü̃ cuèxüchixü̃ pixĩgüxü̃, rü pexicatama Tupana pexü̃ dexü̃. Rü dücax, noxretama nixĩ i ngẽma Yudíugü i aixcüma yaxõgüxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nixĩ ñu̱xmatáta yaxõgüã i guxü̃ma i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i Tupana dexü̃. 26 Natürü ngẽmawena rü guxü̃táma i Yudíugü rü tá ta nayaxõgü, rü tá nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Yima Cristu ya ínanguxü̃xẽẽcü, rü Yudíugütanüwatama ne naxũ. Rü nüma rü tá Yudíugüxü̃ chixexü̃wa ínanguxü̃xẽẽ. 27 Rü aixcüma norü pecaduwa tá íchananguxü̃xẽẽ i ngẽma Yudíugü. Rü ngẽxguma tá nixĩ na aixcüma chayanguxẽẽxü̃ i ngẽma chorü uneta ga ü̃paxüchima Abráü̃maã nüxü̃ chixuxü̃”,

ñanagürü ga Tupana. 28 Natürü i ñu̱xma ya Tupana rü Yudíugüxü̃ nadau na norü uwanügü yiĩxü̃ erü tama nayaxõgü i ngẽma ore i mexü̃. Natürü ngẽmaãcü naxüpetü na pexü̃́ natauxchaxü̃cèx na peyaxõgüxü̃ i pema i tama Yudíugü na pixĩgüxü̃. Natürü nüma ya Tupana rü ñu̱xma rü ta ngẽma Yudíugüxü̃ nangechaü̃ yerü nuxcümaü̃güxü̃ ga norü o̱xigümaã inaxuneta na nüxü̃ tá nangü̃xẽẽxü̃. 29 Rü ngẽxguma Tupana rü ṯacü i mexü̃maã inaxunetagu, rü aixcüma nayanguxẽẽ i ngẽma, rü taguma nüxü̃ inayarüngüma. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽxguma texécèx nacaxgu, rü taguma nüxü̃ inayarüngüma i ngẽma. 30 Rü pema na tama Yudíugü pixĩgüxü̃, rü ü̃pa rü tama Tupanaga pexĩnüẽ. Natürü ñu̱xma na tama naga naxĩnüẽxü̃ i Yudíugü, rü ngẽmacèx Tupanaãxü̃́ pengechaü̃tümüü̃gü erü peyaxõgü i pemax. 31 Rü ngẽma pexü̃ ngupetüxü̃rüü̃ nixĩ i ngẽma Yudíugüxü̃ nangupetüxü̃. Nümagü rü tama Tupanaga naxĩnüẽ i ñu̱xmax, natürü ngẽmaãcü nüxü̃ nangupetü na Tupanaãxü̃́ pengechaü̃tümüü̃güxü̃cèx, rü nümagü rü ta Tupanaãxü̃́ nangechaü̃tümüü̃güxü̃cèx i ñu̱xmax. 32 Yerü nüma ga Tupana rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gümaã nanaxuegu na chixexü̃wa nangẽxmagüxü̃ nagagu ga norü pecadugü. Natürü yemaãcü namaã nanaxuegu ga Tupana na nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃güxü̃cèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. 33 Rü namexẽchi ya tórü Tupana, rü poraãcüxüchima tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü nüma rü nüxü̃ nacuèxüchi erü guxü̃xü̃ma nacuèx. Rü yixema rü taxucürüwama nüxü̃ tacuèx i tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ i tüxü̃ nadexü̃, rü taxucürüwama nüxü̃ tacuèx i guxü̃ma i ngẽma naxüxü̃ i nümax. 34 ¿Erü texé i tatanüwa nüxü̃ tacuèx i guxü̃ma i ngẽma tórü Cori nagu rüxĩnüxü̃? ¿Rü texé nüxü̃ tacuèx na tórü Corixü̃ taxucu̱xẽxü̃? 35 ¿Rü texé tüxira ṯacü rü ãmare tórü Corina taxã, na yixcama nüxĩ ṯacümaã tüxü̃́ nataeguxẽẽãxü̃cèx? 36 Erü guxü̃ma i ṯacü ingẽxmaxü̃ rü Tupanaxü̃tawa ne naxĩ. Rü nüma nixĩ ga naxüãxü̃ ga guxü̃ma na noxrü yiĩxü̃cèx. Rü name nixĩ i guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü rü tanataxẽẽ. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

12

Pexü̃ chacèèxü̃ na pegütama Tupanana pexãgüxü̃ na wüxi i ãmare i maxü̃xü̃ na pixĩgüxü̃cèx

1 Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, ñuxãcü Tupana poraãcüxüchima tamaã namecüma. Rü ngẽmacèx pexü̃ chacèèxü̃ na pegütama Tupanana pexãgüxü̃ na wüxi i ãmare i maxü̃xü̃ na pixĩgüxü̃cèx. Rü ngẽma ãmare nixĩ i aixcüma napẽ́xewa üünexü̃ rü namaã nataãẽxü̃. Rü ngẽmaãcü nixĩ ya Tupana i nanaxwèxexü̃ na nüxü̃ picuèxüü̃güxü̃. 2 Rü tama name i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gücümagu pexĩ. Natürü name nixĩ i Tupanana pegü pexãgü na nüma pexü̃ naxüchicüüxü̃cèx rü ngexwacaxü̃xü̃ i peãẽ pexü̃́ ngẽxmaxü̃cèx rü ngẽmaãcü naxcèxicatama pemaxẽxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ pecuèx i ṯacü nixĩ i Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃ na penaxüxü̃, rü ṯacü nixĩ i aixcüma mexü̃ i napẽ́xewa, rü ṯacü nixĩ i namaã nataãẽxü̃. 3 Rü Tupana ya chomaã mecümacü, rü choxü̃ namu na pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i guxãma i pema na tama namexü̃ na texé i petanüwa tügü írütaxü̃ rü tügügu tarüxĩnüxü̃ na togüarü yexera tiĩxü̃. Natürü name nixĩ na wüxichigü meã tügü ngugüarü maxü̃ã́xü̃ rü tügügu rüxĩnüxü̃ na ñuxãcü Tupana tüxna naxãxü̃ i tümaãrü cuèx wüxigu namaã i tümaãrü õ. 4 Rü dücax, rü taxünewa nangẽxma i taeru rü tachacüügü rü taparagü rü muxü̃ma i to i taxüneãrü ngẽmaxü̃gü. Rü wüxichigü i ngẽma taxüneãrü ngẽmaxü̃gü rü nüxü̃́ nangẽxma i noxrütama puracü. 5 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i yixema na yaxõgüxü̃, rü woo na imuxü̃ natürü wüxitama i duü̃xü̃gü tixĩgü, erü Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü ngẽmacèx i guxãma i yixema rü yigümücügü tixĩgü, erü woetama wüxitama i duü̃xü̃gü tixĩgü. 6 Rü wüxichigü i yixema, rü Tupana tüxna nanaxã i tórü cuèx i nüma nanaxwèxexü̃ na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃. Rü tanaxwèxe i meãma nagu taxĩ i ngẽma cuèx i Tupana tüxna ãxü̃. Rü ngẽxguma tüxna naxããgu i tórü cuèx na norü orearü uruü̃ ixĩgüxü̃cèx, rü name nixĩ i ngẽma õ i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃maã tanaxü i ngẽma puracü. 7 Rü ngẽxguma tüxna naxããgu i tórü cuèx na togüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃cèx, rü name nixĩ i meãma tanaxü i ngẽma. Rü ngẽxguma texéna naxããgu i tümaãrü cuèx na togüxü̃ tangúexẽẽxü̃cèx, rü name nixĩ i meãma tanaxü i ngẽma. 8 Rü yíxema nüxü̃ cuáxe na Tupanaãrü oremaã togüxü̃ tataãẽxẽẽxü̃, rü name nixĩ i meãma tanaxü i ngẽma. Rü yíxema nüxü̃ cuáxe na togümaã tangauxü̃ i tümaãrü ngẽmaxü̃, rü name nixĩ i tümaãrü ngúchaü̃maã tanaxü i ngẽma. Rü yíxema ãẽ̱xgacü ixĩxẽ rü name nixĩ i meãma tayanguxẽẽ i ngẽma puracü. Rü yíxema nüxü̃ cuáxe na togü tüxü̃́ ngechaü̃tümüü̃güxü̃, rü name nixĩ i taãẽãcüma tanaxü i ngẽma.

Ñuxãcü nanaxwèxe na namaxẽxü̃ i duü̃xü̃gü i Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃

9 Rü name nixĩ i aixcüma meãma pegü pengechaü̃gü i wüxichigü. ¡Rü nüxü̃ pexo i guxü̃ma i ṯacü i chixexü̃ ixĩxü̃! ¡Rü nagu pexĩ i ngẽma aixcüma mexü̃ ixĩxü̃! 10 Rü name nixĩ i wüxichigü pegü pengechaü̃gü, ñoma pegüeneẽxü̃chixü̃ pengechaü̃xü̃rüü̃. Rü name nixĩ i naxcèx pedaugü na ñuxãcü peeneẽgüxü̃ petaxẽẽxü̃ rü ñuxãcü pegü perüngü̃xẽẽxü̃. 11 Rü tama name i cuxo ega ṯacü rü puracü cuxü̃ namu̱xgu ya tórü Cori. Natürü name nixĩ i curü ngúchaü̃maã cunaxü i norü puracü. 12 Rü name nixĩ i petaãẽgü erü ípenanguxẽẽ na Tupanaxü̃tawa pengugüxü̃. Rü ngẽxguma ṯacü rü ngúxü̃ pexü̃ ngupetügu, rü name nixĩ i yaxna namaã pexĩnüẽ. ¡Rü tama name i nüxü̃ perüchaue na peyumüxẽgüxü̃! 13 Rü ngẽxguma nüxü̃ pedèu̱xgu na ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃ i ngẽma togü i yaxõgüxü̃, rü name nixĩ i nüxü̃ perüngü̃xẽẽ. ¡Rü meã penayaxu i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃tagu naxĩãnexü̃! 14 Rü ngẽxguma chi texé chixri pemaã üpetügu, rü name nixĩ i tümacèx peyumüxẽgü na meã tüxü̃ naxüpetüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü name nixĩ i Tupanana tümacèx peca na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx rü tama tüxü̃ napoxcuxü̃cèx. 15 ¡Rü wüxigu tümamaã petaãẽgü ya yíxema taãẽgüxe! ¡Rü wüxigu tümamaã pexauxe ya yíxema ngechaü̃güxe rü auxexe! 16 ¡Rü meã pegü pengechaü̃gü i wüxichigü! ¡Rü tama pegü picuèxüü̃gü! ¡Rü namaã pegü pewüxiguxẽẽ i ngema tama nügü icuèxüü̃güxü̃! ¡Rü tama pegügu perüxĩnüẽ na togüarü yexera nüxü̃ cuèxüchigüxü̃ na pixĩgüxü̃! 17 Rü ngẽxguma texé chixexü̃ pemaã ü̱xgux, ¡rü tãũtáma chixexü̃maã pexütanü! Natürü name nixĩ i naxcèx pedau na mexü̃ pexüxü̃ i guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa. 18 ¡Rü naxcèx pedau na guxü̃ma i duü̃xü̃gümaã meã pemaxẽxü̃ rü namaã na iperüngüxmüxü̃cèx i guxü̃guma! 19 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxe, tama name i pegütama pexütanü ega texé ṯacü rü chixexü̃ pemaã ü̱xgu. Natürü name nixĩ i Tupanamẽ́xẽgu penaxü i ngẽma na nüma napoxcuãxü̃cèx. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü cho̱xmẽ́xwa nangẽxma na duü̃xü̃güxü̃ chapoxcuxü̃ i norü chixexü̃cèx. Rü choma tá nüxü̃́ chanaxütanü i ngẽma duü̃xü̃ i chixexü̃ üxü̃”,

ñanagürü ya tórü Cori. 20 Rü ngẽxguma ṯacü rü chixexü̃ cumaã naxü̱xgu i togü, rü tama name i chixexü̃maã cunataeguxẽẽ. Natürü name nixĩ i nagu quixũ i Tupanaãrü ore i ñaxü̃,

“Rü ngẽxguma curü uwanü taiyèxgu, ¡rü nachibüxẽẽ! Rü ngẽxguma yaṯawaxgu, ¡rü naxaxexẽẽ! Erü ngẽxguma ngẽmaãcü cunaxü̱xgu, rü poraãcü tá cunaxãnexẽẽ”,

ñaxü̃. 21 Rü ngẽxguma togü chixexü̃ cumaã ü̱xgux, rü name nixĩ i cuxuãẽ na tama chixexü̃gu cunguxü̃cèx. Rü name nixĩ na mexü̃ cuxüxü̃ namaã i ngẽma duü̃xü̃. Rü ngẽmaãcü tá icuyanaxoxẽẽ i ngẽma chixexü̃ i cumaã naxüxchaü̃xü̃.

13

1 Rü name nixĩ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü meã nórü ãẽ̱xgacüga naxĩnüẽ. Erü Tupana nixĩ ya nüxü̃ unetacü i guxü̃ma i ãẽ̱xgacügü. Erü nataxuma i ãẽ̱xgacü i tama Tupana ingucuchixẽẽxü̃. 2 Rü ngẽmacèx, texé ya tama tümaãrü ãẽ̱xgacüga ĩnüchaü̃xẽ, rü Tupanaga nixĩ i tama taxĩnüxü̃. Rü yíxema tama naga ĩnüẽchaü̃xẽ, rü tá tapoxcue. 3 Erü ngẽma ãẽ̱xgacügü rü tama ngẽma mexü̃ ügüxü̃ãrü poxcuruü̃ nixĩ, natürü ngẽma chixexü̃ ügüxü̃ãrü poxcuruü̃ nixĩ. Rü ngẽxguma cunaxwèxegu na tama nüxü̃ cumuü̃xü̃ i wüxi i ãẽ̱xgacü, rü name nixĩ i meã cumaxü̃. Rü nüma i ãẽ̱xgacü rü tá cumaã nataãẽ. 4 Erü nüma i ãẽ̱xgacü rü Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃ nixĩ rü ngẽmacèx nanamu na cuxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Natürü ngẽxguma chixri cumaü̃xgu, rü ngẽxguma tá waxi nixĩ i nüxü̃ cumuü̃xü̃. Erü nüma i ãẽ̱xgacü rü tama natücèxma nixĩ na nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i pora na cuxü̃ napoxcuxü̃. Erü woetama Tupana nanamu na napoxcuãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃ i chixri maxü̃xü̃. 5 Rü ngẽmacèx name nixĩ i naga cuxĩnü i curü ãẽ̱xgacügü. Rü tama ngẽma poxcuxü̃ na cumuü̃xü̃cèxicatama nixĩ i namexü̃ na naga cuxĩnüxü̃, natürü name nixĩ i naga cuxĩnü erü marü nüxü̃ cucuèx na namexü̃ i ngẽma. 6 Rü ngẽmacèx name nixĩ i meã nüxü̃́ penaxütanü i ngẽma dĩẽru i perü ãẽ̱xgacügücèx ixĩxü̃ i ngẽma nümagü nagu naxunetaxü̃ẽ̱xpü̱x na nüxü̃́ penaxütanüxü̃cèx. Erü ngẽma ãẽ̱xgacügü rü Tupanaãxü̃́ nixĩ i napuracüexü̃ i ngẽxguma naxüãgu i ngẽma puracü na pemaã inacuáxü̃. 7 Rü wüxichigü i ngẽma ãẽ̱xgacügü, rü name nixĩ i nüxna penaxã i ngẽma nüxna üxü̃. ¡Rü nüxü̃́ penaxütanü i ngẽma dĩẽru i perü ãẽ̱xgacügü nagu unetaxü̃ẽ̱xpü̱x na nüxü̃́ penaxütanüxü̃! ¡Rü penaxü̱x i ngẽma ĩãneãrü puracü i perü ãẽ̱xgacügü pexü̃ muxü̃ na penaxüxü̃cèx! ¡Rü nüxü̃ pengechaü̃gü rü naga pexĩnüẽ i ngẽma perü ãẽ̱xgacügü! Erü ngẽmaãcü nixĩ i namexü̃ na penaxüxü̃. 8 Rü tama name i texéaxü̃́ ṯacü pengetanü. Natürü nangẽxma i wüxitama i ngetanü i taguma tüxü̃́ ingutanüxü̃. Rü ngẽma nixĩ na yigü ingechaü̃güxü̃. Rü ngẽmacèx ya yíxema aixcüma tümamücüxü̃ ngechaü̃xẽ rü marü tayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃. 9 Rü ñanagürü i Tupanaãrü mugü:

“¡Rü tãũtáma naĩ i ngemaã icupe! ¡Rü tãũtáma cumáẽta! ¡Rü tãũtáma cungĩ̱x! ¡Rü tãũtáma ṯoguã̱xãrü ngẽmaxü̃ cuxü̃́ nangúchaü̃!”

ñanagürü. Natürü ngẽma mugü rü guxü̃ma i togü i Tupanaãrü mugümaã rü wüxigu nanu nagu i norü ore i ñaxü̃:

“¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü na cugütama cungechaü̃xü̃rüü̃!”

ñaxü̃. 10 Rü yíxema tümamücüxü̃ ngechaü̃xẽ, rü taxuü̃ma i chixexü̃ namaã taxü. Rü ngẽmacèx i ngẽxguma tamücüxü̃ ingechaü̃gu, rü aixcüma tayanguxẽẽ i Tupanaãrü mugü. 11 Rü name nixĩ i tanaxü i guxü̃ma i ngẽma, erü ñomaü̃cüü rü nangẽxma i muxü̃ma i guxchaxü̃gü. Rü name nixĩ i pegü ípemexẽẽ rü paxa penaxü i tórü Coriarü puracü. Erü ñu̱xma rü noxri yaxõgüguarü yexera ningaicamachigü i ngẽma ngunexü̃ i nagu tá taxcèx nataeguxü̃ ya tórü Cori. 12 Rü woo na naporaxü̃ i Chataná i ñoma i naãnewa i ñu̱xmax, natürü paxa tá nagu̱x i ngẽma, rü paxa tá ínangu ya Cristu na nügüxü̃tawa tüxü̃ nagagüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ tarüxoe i guxü̃ma i chixexü̃ ixügüxü̃. Rü ñu̱xma na nüxü̃ icuáxü̃ i Tupanaãrü ore, ¡rü ngĩxã yigüna tadaugü na tama nagu iy̱ixü̃cèx i ṯacü rü chixexü̃gü! ¡Rü ngĩxã meã tamaxẽ na ngẽmaãcü nüxü̃ rüyexeragüxü̃cèx i guxü̃ma i chixexü̃! 13 ¡Rü ngĩxã mexü̃ taxügü rü meã tamaxẽ! Erü aixcüma Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü, rü tanaxwèxe i nüma nanaxwèxexü̃ãcüma tamaxẽ. Rü tama name na ingãxẽxü̃ rü na naxügüxü̃ i petagü i chixexü̃ i duü̃xü̃gü nawa ãũgatanüxü̃. Rü tama name i tingẽãẽmare rü ẽ́xna to i chixexü̃ taxügü, rü bai na yigü ichoxü̃gagüxü̃, rü bai i togüchi ixaiexü̃ naxcèx i norü ngẽmaxü̃gü. 14 Natürü name nixĩ i nacümagu pexĩ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu, rü nüxna naxcèx peca na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na meã naxcèx pemaxẽxü̃cèx. Rü tama name i naxcèx pedaugü na ñuxãcü pexeneãrü ngúchaü̃ na pexügüxü̃.

14

Tama name i nüxü̃ quixu i cueneẽ i yaxõxü̃

1 Rü ngẽxguma petanügu naxãxchaü̃gu i wüxi i peeneẽ i tama perüü̃ meã Tupanaãrü orexü̃ cuáxü̃, rü name nixĩ i meã penayaxu. Natürü tama name i namaã pegü pechoxü̃ga naxcèx i nacümagü i nagu yaxũxü̃ i Tupanapẽ́xewa. 2 Rü dücax, nangẽxma i ñuxre i taeneẽgü i nagu rüxĩnüẽxü̃ na namexü̃ na guxü̃raü̃xü̃ i õna nangõ̱xgüxü̃. Natürü nangẽxma i togü i taeneẽgü i tama aixcüma meã Tupanaãrü orexü̃ cuèxgüxü̃ i tama namachi ngõ̱xgüchaü̃xü̃. Rü nümagü nüxü̃ nacuèxgügu rü Tupanapẽ́xewa nachu̱xu na ṯacü rü namachi nangõ̱xgüxü̃, rü ngẽmacèx nixĩ i nabü rü ori̱xgüxicatama nangõ̱xgüxü̃. 3 Rü ngẽxguma tangẽxmagu ya texé ya namachi ngṍxẽ, rü tama name i nüxü̃ taxoo̱x i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama namachi ngõ̱xgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya yíxema tama namachi ngṍxẽ, rü tama name na nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i namachi ngõ̱xgüxü̃, erü nümagü rü ta Tupanaãrü duü̃xü̃gü nixĩgü. 4 ¿Rü texé quixĩ i cuma rü ngẽmacèx nüxü̃ quixu i to i coriarü duü̃xü̃gü? Rü dücax, pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma norü cori tá nixĩ i nangugüxü̃ rü ngoxi mexü̃ naxü̱x i ngẽma norü duü̃xü̃, rü ẽ́xna tama. Rü ngẽma duü̃xü̃ rü Tupanapẽ́xewa rü tá name, erü nüma ya tórü Cori ya Cristu rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na nügücèx namexẽẽãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃. 5 Rü dücax, nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i nagu rüxĩnüẽxü̃ na ngü̃xchigaarü ngunexü̃ rü togü i ngunexü̃ãrü yexera namexü̃ na nagu Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃. Rü nangẽxma i togü i duü̃xü̃gü i nagu rüxĩnüẽxü̃ na guxü̃ma i ngunexü̃gü rü nawüxiguxü̃ i Tupanapẽ́xewa. Natürü wüxichigü i yixema rü tanaxwèxe i meã taãẽwa nüxü̃ tacuèx na aixcüma Tupanapẽ́xewa namexü̃ i ngẽma taxüxü̃ rü tixõxü̃. 6 Rü yíxema duü̃xẽ ya ṯacü rü ngunexü̃ Tupanacèx íxüxüchixe, rü ngẽmaãcü tanaxü na ngẽma ngunexü̃gu tórü Corixü̃ ticuèxüü̃xü̃cèx. Rü yíxema namachi ngṍxẽ, rü ngẽmaãcü tanangõ̱x na tórü Corixü̃ ticuèxüü̃xü̃cèx, rü Tupanana moxẽ taxã naxcèx i ngẽma tangṍxü̃. Rü yíxema tama namachi ngṍxẽ, rü ngẽmaãcü tanaxü na tórü Corixü̃ ticuèxüü̃xü̃cèx, rü tüma rü ta Tupanana moxẽ taxã naxcèx i ngẽma nabü i tangṍxü̃. 7 Rü ñu̱xma na ñoma i naãnewa imaxẽxü̃, rü taxúema tügücèxtama tamaxü̃ rü ẽ́xna tügücèxtama tayu. 8 Erü ñu̱xma na imaxẽxü̃, rü tórü Coriarü ngúchaü̃ na ixügüxü̃cèx nixĩ i imaxẽxü̃. Rü ngẽxguma iyuegu, rü ngẽma rü ta tórü Corimẽ́xẽwa nangẽxma. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tadau rü woo imaxẽgu rü ẽ́xna woo iyuegu, rü tórü Coriarü duü̃xü̃gü tixĩgü, rü namẽ́xwa tangẽxmagü. 9 Rü yemacèx nixĩ ga nayuxü̃ ga Cristu rü wenaxãrü namaxü̃xü̃ na tümaãrü Cori yiĩxü̃cèx ga guxãma ga guxema yaxõgüxe ga marü yuexe rü guxãma ya yíxema yaxõgüxe ya ñu̱xma rü ta maxẽxẽ. 10 Rü ngẽmacèx Pa Chaueneẽx, ¿rü tü̱xcüü̃ i nüxü̃ quixuxü̃ i cueneẽ i yaxõxü̃? Rü cumax, Pa To i Chaueneẽx, ¿rü tü̱xcüü̃ i nüxü̃ cuxoxü̃ i cueneẽ? Erü guxãtáma i yixema rü Tupanapẽ́xewa tá tangugü na nüma tüxü̃ nangugüxü̃cèx rü ngoxi ime rü ẽ́xna tama. 11 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ya tórü Cori:

“Ngẽma aixcüma na chamaxü̃xü̃rüü̃ tá ta nixĩ i aixcüma guxü̃táma i duü̃xü̃gü chopẽ́xegu caxã́pü̱xügüxü̃, rü guxü̃táma choxü̃ icuèxüü̃güxü̃”,

ñanagürü. 12 Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tacuèx na wüxichigü i yixema rü aixcüma tá Tupanapẽ́xewa na ingugüxü̃ na namaã nüxü̃ ixuxü̃cèx na ñuxãcü imaxẽxü̃ rü ṯacü na ixüxü̃.

Tama name i chixexü̃gu cunanguxẽẽ i cueneẽ i yaxõxü̃

13 Rü ngẽmacèx nixĩ, Pa Chaueneẽgüx, i tama namexü̃ na tamücügüxü̃ ixuechaü̃. Natürü narümemaẽ nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i ṯacü i peeneẽgüxü̃ pecadugu yixẽẽxü̃ rü ẽ́xna norü õxü̃ chixexẽẽxü̃. 14 Choma nüxü̃ chacuèx rü nataxuma i õna i Tupanapẽ́xewa chixexü̃. Rü aixcümaxü̃chi nüxü̃ chacuèx i ngẽma erü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃ chixĩ, rü nüma choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma. Natürü ngẽxguma chi texé nagu rüxĩnügu na tama Tupanapẽ́xewa namexü̃ i ṯacü rü õna na tangṍxü̃, rü name nixĩ i noxtacüma tama na tanangṍxü̃ ega nagu tarüxĩnügu na tama namexü̃ i ngẽma. 15 Rü ngẽxguma ngẽma cungṍxü̃cèx tümaãẽwa cunangu̱xẽẽgu ya cueneẽ, rü cumaã nüxü̃ chixu rü tama aixcüma tüxü̃ cungechaü̃. Rü tama name i ngẽma cungṍxü̃gagu chixexü̃gu tüxü̃ cunguxẽẽ rü tüxü̃ icuyarütauxẽẽ ya yíxema cueneẽ ya Cristu tümacèx yuxe. 16 Rü ngẽmacèx, woo cuxcèx namexgu i ngẽma cuxüxü̃, natürü tama name na cunaxüamaxü̃ ega ngẽmacèx togü tá cuxü̃ ixuxgu na pecadu yiĩxü̃ i ngẽma cuxüxü̃. 17 Rü ngẽma Tupanapẽ́xewa na imexü̃cèx rü tama ṯacü rü õna na ingṍxü̃ rü ẽ́xna ṯacü rü axexü̃ na ixaxüxü̃gagu nixĩ. Natürü napẽ́xewa na imexü̃cèx rü tanaxwèxe i Naãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã meã tayanguxẽẽ i ngẽma Tupana naxwèxexü̃ rü yigümaã itarüngüxmüẽ rü aixcüma tataãẽgü napẽ́xewa ya Tupana. 18 Rü yíxema ngẽmaãcü Cristucèx maxü̃́xẽ, rü Tupana rü tümamaã nataãẽ, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü ta tümamaã nataãẽgü. 19 Rü ngẽmacèx, ¡ngĩxã naxcèx tadaugü i guxü̃ma i nacüma i mexü̃ i yigümaã tüxü̃ rüngüxmüẽxẽẽxü̃! ¡Rü ngĩxã yigü tarüngü̃xẽẽ na yexeraãcü iyaexü̃cèx i tórü õwa rü Tupanaãrü orewa! 20 Rü tama name i ṯacü rü õna na cungṍxü̃gagu icuyanax-oxẽẽ i Tupanaãrü puracü i cueneẽãrü maxü̃wa. Rü aixcüma nixĩ i guxü̃ma i õnagü i namexü̃ i Tupanapẽ́xewa. Natürü wüxi i chixexü̃ nixĩ ega ngẽma õna i ingṍxü̃gagu chixexü̃gu nayixẽẽgu i taeneẽgü. 21 Rü ngẽmacèx tama name i cunangõ̱x i namachi, rü ẽ́xna cuyaxaxü ya binu, rü ẽ́xna cunaxü i ṯacü i to, ega ngẽmagagu chixexü̃gu cunanguxẽẽgu i cueneẽ i yaxõxü̃. 22 Rü ngẽxguma cuma nagu curüxĩnügu na namexü̃ na cunangṍxü̃ i ngẽxü̃rüüxü̃mare i õna, rü Tupanapẽ́xewa rü name nixĩ i cuxicatama nüxü̃ cucuèx i ngẽma. Rü tataãẽ ya yíxema tümaãẽwa nüxü̃ cuáxe na Tupanapẽ́xewa namexü̃ i ngẽma taxüxü̃. 23 Natürü ngẽxguma wüxie nagu rüxĩnügu na tama namexü̃ i Tupanapẽ́xewa na ṯacü rü õna na tangṍxü̃, rü pemaã nüxü̃ chixu rü chixexü̃ taxü ega tanangõ̱xomagu, erü tümaãẽwa nagu tarüxĩnü na tama aixcüma namexü̃ i ngẽma taxüxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma tümaãẽwa nagu tarüxĩnüxü̃ na nachixexü̃ rü aixcüma pecadu taxü ega tanaxüamagu.

15

Name nixĩ i cumücüxü̃ cutaãxẽxẽẽ

1 Rü yixema na iporaexü̃ i tórü õwa, rü name nixĩ i nüxü̃ tarüngü̃xẽẽ i ngẽma tamücügü i turaexü̃ i norü õwa. Rü tama name i yigüguxicatama tarüxĩnüẽ rü tóxrücèxicatama tadaugü. 2 Natürü wüxichigü i yixema rü name nixĩ i taeneẽãxü̃́ tanangúchaü̃xẽẽ na ngẽmaãcü nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃cèx na yexeraãcü yaxõõxü̃cèx. 3 Yerü woo ga Cristu rü tama noxrütama ngúchaü̃ naxü. Natürü nayanguxẽẽ ga yema Tupanaãrü ore ga ñaxü̃:

“Pa Chaunatüx, rü ngẽma duü̃xü̃gü i cumaã guxchigagüxü̃, rü chomaã nixĩ i naguxchigagüxü̃”,

ñaxü̃. 4 Rü guxü̃ma ga yema nuxcüma ümatüxü̃ ga Tupanaãrü orewa, rü naxümatü na tüxü̃ nangu̱xẽẽxü̃cèx na taguma nüxü̃ rüxoexü̃ ega woo ṯacü rü guxchaxü̃ tüxü̃ üpetügu. Rü yema Tupanaãrü ore rü naxümatü na tüxü̃ nataãẽxẽẽxü̃cèx rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx na aixcüma Tupanaãrü ixĩgüxü̃. 5 Rü Tupana nixĩ ya tüxü̃ rüngü̃xẽẽcü na yaxna namaã ixĩnüẽxü̃cèx i guxü̃ma i guxchaxü̃gü. Rü nüma nixĩ i tüxü̃ nataãẽxẽẽxü̃. Rü chanaxw̱ae i nüma ya Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽ na aixcüma ngẽma Cristu pexü̃́ naxw̱aexü̃ãcüma pemaxẽxü̃. 6 Rü chanaxwèxe na ngẽmaãcü pemaxẽxü̃ na guxãma i pema rü wüxigu nüxü̃ picuèxüü̃güxü̃cèx ya Tupana ya Nanatü ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu.

Duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ nixu i ore i mexü̃

7 Rü ngẽmacèx, yema Cristu pexü̃ na dexü̃rüü̃ rü name nixĩ i wüxichigü meã pegü peyaxu na ngẽmaãcü Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx i duü̃xü̃gü. 8 Rü pemaã nüxü̃ chixu rü Cristu núma naxũ na Yudíugüxü̃ yanangü̃xẽẽxü̃cèx, na yemaãcü yanguxẽẽãxü̃cèx ga yema uneta ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana. Rü yemaãcü ga Cristu rü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na aixcümacü na yiĩxü̃ ya Tupana rü aixcüma yanguxẽẽãxü̃ i ngẽma norü uneta. 9 Rü yexgumarüü̃ ta ga Cristu rü núma naxũ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ na nümagü rü ta Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx naxcèx na poraãcü Tupanaãxü̃́ nangechaü̃tümüü̃güxü̃. Rü yemachiga nixĩ ga yema Tupanaãrü ore ga Dabí ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü ngẽmacèx guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güpẽ́xewa tá cuxü̃ chicuèxüü̃. Rü tá chorü wiyaewa cuxü̃ chataxẽẽ”,

ñaxü̃. 10 Rü toxnamana i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yudíugü Ixĩgüxü̃, rü name nixĩ i pema rü wüxigu chorü duü̃xü̃gü i Yudíugümaã petaãẽgü”,

ñanagürü. 11 Rü toxnamana, rü ñanagürü ta:

“Pa Duü̃xü̃gü i Tama Yudíugü Ixĩgüxü̃x, rü name nixĩ i nüxü̃ picuèxüü̃gü ya tórü Cori. Rü Pa Guxü̃ma i Nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i Duü̃xü̃güx, rü name nixĩ i penataxẽẽ”,

ñanagürü. 12 Rü Ichaxía rü ta nanaxümatü rü ñanagürü:

“Rü Dabí nanatü ya Ichaíwa tá ne naxũ i wüxi i nataa i tá Cristu ixĩxü̃. Rü nüma tá nixĩ i norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá aixcüma nüxü̃́ nayaxõgü rü tá ínananguxẽẽgü na yimagagu Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃”,

ñanagürü. 13 Rü ñu̱xma i pema na nüxü̃́ peyaxõgüxü̃ rü chanaxwèxe i poraãcü pexü̃ nataãẽxẽẽ ya yima Tupana ya pexü̃ rüngü̃xẽẽcü na meã Cristuxü̃ ípenanguxẽẽgüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü i Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü tá pexü̃ naporaexẽẽ na yexeraãcü Cristuxü̃ ípenanguxẽẽgüxü̃cèx. 14 Pa Chaueneẽgüx, meãma nüxü̃ chacuèx na guxü̃ i duü̃xü̃gümaã pemecümaxü̃, rü aixcüma Tupanaxü̃ na pecuáxü̃, rü aixcüma meãma pegü pixucu̱xẽgüxü̃. 15 Natürü ñaã poperawa rü meãma pexcèx chanaxümatü i ñuxre i Tupanaãrü ucu̱xẽgü, erü tama chanaxwèxe i nüxü̃ ipeyarüngümaẽ. Rü tama chamuü̃ na pexcèx chanaxümatüxü̃ i ngẽmachiga yerü Tupana nixĩ ga choxü̃ mucü na pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx. 16 Rü nüma nixĩ ga choxü̃ namuxü̃ na Ngechuchu ya Cristuarü puracü chaxüxü̃cèx i natanüwa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü ngẽma puracü ga nawa choxü̃ namuxü̃ nixĩ na ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃ i ore i mexü̃ na Tupanaxü̃tawa chanagagüxü̃cèx, na wüxi i ãmare i Tupana namaã taãẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i Naãẽ i Üünexü̃ imexẽẽgüxü̃. 17 Rü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃ na chiĩxü̃, rü ngẽmacèx chataãẽ namaã i ngẽma puracü i Tupanaãxü̃́ chaxüxü̃. 18-19 Rü ñu̱xma rü yema Cristu chorü maxü̃wa üxü̃chigaxü̃xĩcatama nixĩ i chixuxü̃. Rü nüma nixĩ ga choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ na Tupanaxü̃tawa chanagagüxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, na nümagü rü ta Tupanaga naxĩnüẽxü̃cèx. Rü yemaãcü chorü oremaã, rü chorü puracümaã, rü cuèxruü̃gü ga taxü̃ ga Tupana üxü̃maã, rü Naãẽ i Üünexü̃ãrü poramaã Tupanaxü̃tawa chanagagü ga yema duü̃xü̃gü. Rü yemaãcü Yerucharéü̃wa rü guxü̃wama ñu̱xmata Ilíricuarü naãnewa meãma chayanguxẽẽ na nüxü̃ chixuxü̃ ga yema ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃ i Cristuchiga. 20 Rü yemaãcü chapuracü na nüxü̃ chixuxü̃cèx ga Tupanaãrü ore i mexü̃ ga ngextá taguma ñuxgu Cristuchigaxü̃ ínaxĩnüẽxü̃wa ga duü̃xü̃gü. Yerü tama chanaxwèxe ga marü togü nüxü̃ íxuxü̃wa rü duü̃xü̃gü marü nüxü̃ ícuáxü̃wa nüxü̃ na chixuxü̃ ga yema ore. 21 Rü yemachiga nixĩ ga Tupanaãrü ore ga Ichaxía ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Rü yíxema taguma Cristuchigaxü̃ cuèxgüxe, rü taguma nachigaxü̃ ĩnüẽxẽ, rü tá nüxü̃ tacuèxgü i nachiga”,

ñaxü̃.

Pauru rü Dumawa naxũxchaü̃

22 Rü yema toxnamana na chapuracüxü̃cèx nixĩ ga taxucürüwa petanüwa chaxũxü̃ woo muẽ̱xpü̱xcünachirẽ́x yéma chaxũxchaü̃. 23 Natürü ñu̱xma na marü chanagu̱xẽẽxü̃ i ngẽma puracü i toxnamana, rü nagu charüxĩnü na petanüwa chaxũxü̃. Yerü ñuxgumamatama nixĩ ga nagu charüxĩnüẽchaxü̃ na petanüwa chaxũxchaü̃xü̃. 24 Rü ngẽxguma Españawa chaxũxgu, rü nagu charüxĩnü na woe pexü̃tagu íchidauxü̃. Rü nagu charüxĩnü na ñuxre i ngunexü̃ ngẽxma petanügu charüxã́ũxü̃. Rü wüxi i chorü taãẽ tá nixĩ i ngẽma. Rü ngẽmawena rü chanaxwèxe i choxü̃ perüngü̃xẽẽ na Españawa chaxũxü̃cèx. 25 Natürü i ñu̱xma rü Yerucharéü̃wa tá chaxũ, na nge̱ma chanangexü̃cèx i ñuxre i dĩẽru naxcèx i taeneẽgü i nge̱ma ngẽxmagüxü̃. 26 Erü ngẽma taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i Machedóniããnewa rü Acayaanewa ngẽxmagüxü̃, rü norü ngúchaü̃maã nagu narüxĩnüẽ na ngĩxü̃ nanutaquẽ́xegüxü̃ i ñuxre i dĩẽru na ngẽmaãcü nüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx i taeneẽgü i nüxü̃́ nataxuxü̃ i Yerucharéü̃wa ngẽxmagüxü̃. 27 Rü ngẽma taeneẽgü i Machedóniãcü̱̃ã̱x rü Acayacü̱̃ã̱x rü norü me nixĩ na ngẽmaãcü naxügüãxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü aixcüma nüxü̃́ nangẽxma i norü ngetanü i taeneẽgü i Yudíugütanüwa. Erü ngẽma taeneẽgü i Yudíugügagu nixĩ i ngẽma togü i duü̃xü̃gütanüwa nanguxü̃ i Tupanaãrü ore. Rü ñu̱xma rü name nixĩ i ngẽma togü i duü̃xü̃gü rü norü ngẽmaxü̃maã taeneẽgü i Yudíugü i yaxõgüxü̃xü̃ narüngü̃xẽẽgü. 28 Rü ngẽxguma chanagu̱xẽẽgu i ngẽma puracü, rü ngẽxguma taeneẽgü i Yudíugüna marü ngĩxü̃ chaxãxgu i ngẽma dĩẽru, rü Españawa tá chaxũ. Rü ngẽxguma nge̱ma chaxũxgu, rü tá woe pexü̃tagu íchidau. 29 Rü nüxü̃ chacuèx rü ngẽxguma petanüwa changuxgu, rü wüxigu tá tataãẽgü, erü nüma ya Cristu tá tüxü̃ nataãẽxẽẽ i ngẽxguma ngẽmaãcü wüxiwa ingẽxmagügu. 30 Pa Chaueneẽgüx, tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu, rü ngẽma na Naãẽãrü ngü̃xẽẽmaã choxü̃ pengechaü̃xü̃gagu pexü̃ chacèèxü̃ na Tupanana chauxcèx pec̱axü̃ i perü yumüxẽwa. Rü ngẽmaãcü tá choxü̃ perüngü̃xẽẽ nawa i ñaã puracü i Tupana choxna ãxü̃. 31 ¡Rü Tupanana pec̱a na choxü̃ ínapoxü̃xü̃cèx nüxna i ngẽma Yudíugü i Yudéaanewa ngẽxmagüxü̃ i tama yaxõgüxü̃! ¡Rü nüxna pec̱a naxcèx i ngẽma taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i Yerucharéü̃wa ngẽxmagüxü̃, na taãẽãcüma nayauxgüãxü̃cèx i ngẽma dĩẽru i nge̱ma naxcèx changexü̃! 32 Rü ngẽmaãcü ngẽxguma Tupana naxwèxegu, rü taãẽãcüma petanüwa tá changu, na wüxigu pemaã chataãẽxü̃cèx. 33 Rü chanaxwèxe na pemaã inaxã́ũxü̃ ya Tupana ya tüxü̃ taãẽxẽẽcü. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

16

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃ ga Dumawa yexmagüxü̃

1 Rü ñu̱xma na petanüwa naxũxchaü̃xü̃ i taeyèx i Febe, rü pemaã ngĩxü̃ chixu rü wüxi i taeyèx i mecü iyixĩ. Erü ngĩma rü nüxü̃ irüngü̃xẽẽ i ngẽma yaxõgüxü̃ i Chẽcréaarü ĩãnewa ngẽxmagüxü̃. 2 Rü chanaxwèxe i meã ngĩxü̃ peyaxu, nae̱gagu ya tórü Cori ya Ngechuchu, erü ngẽma nixĩ i mexü̃ na penaxüxü̃ namaã i guxü̃ma i yaxõgüxü̃. Rü chanaxwèxe i guxü̃ma i ṯacü i ngĩxü̃́ taxuxü̃wa rü ngĩxü̃ perüngü̃xẽẽ, erü ngĩma rü poraãcü togüxü̃ irüngü̃xẽẽ, rü choxü̃ rü ta irüngü̃xẽẽ. 3 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü i Prisila rü Aquiru! Rü nümagü rü chomücügü nixĩgü i Ngechuchu ya Cristuarü puracüwa. 4 Rü nümagü rü ãũcümaxü̃wa nichocu na chauétüwa nachogüexü̃cèx, na tama chayuxü̃cèx ga chomax. Rü ngẽmacèx moxẽ nüxna chaxã. Rü tama chaxicatama moxẽ naxcèx nüxna chaxã, natürü moxẽ nüxna naxãgü ta i guxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 5 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü ta i guxü̃ma i taeneẽgü i Aquirupatawa ngutaquẽ́xegüüxü̃! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ perümoxẽgü ya chomücü ya nüxü̃ changechaü̃cü ya Epenétu! Rü nüma nixĩ ga nüxĩra Cristuaxü̃́ yaxõõxü̃ ga Áchiaanewa. 6 ¡Rü ngĩxü̃ perümoxẽgü i María ga poraãcü petanüwa Tupanaãxü̃́ puracücü! 7 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü i chautanüxü̃gü i Aü̃drúnicu rü Yúniã ga wüxigu chomaã poxcuexü̃! Rü nümagü nixĩ i yatügü i aixcüma Tupana imugüxü̃ i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ nüxü̃ ngechaü̃güxü̃. Rü nümagü rü nüxĩra chauxü̃pa Cristuaxü̃́ nayaxõgü. 8 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü ya Aü̃priátu ya chomücü ya nüxü̃ changechaü̃cü ya chauxrüü̃ tórü Coriaxü̃́ yaxõcü! 9 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü ya Urubánu ya tomücü ixĩcü i Cristuarü puracüwa! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ perümoxẽgü ya Estaqui ya nüxü̃ changechaü̃cü! 10 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü ya Apere ya aixcüma tüxü̃ nüxü̃ dauxẽẽcü na ñuxãcü Cristuaxü̃́ yaxõõxü̃! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ perümoxẽgü i Aritúburutanüxü̃gü! 11 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü i chautanüxü̃ i Erudiṹ! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ perümoxẽgü i Narsíchutanüxü̃ i tórü Coriaxü̃́ yaxõgüxü̃! 12 ¡Rü ngĩxü̃ perümoxẽgü i Trifena rü Trifocha! Rü ngĩmagü rü tórü Coriaxü̃́ ipuracüe. ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta ngĩxü̃ perümoxẽgü i taeyèx i Péchida i ngĩxü̃ ingechaü̃gücü! Rü ngĩma rü marü poraãcü tórü Coriaxü̃́ ipuracü. 13 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü ya Rufu ya aixcüma meã tórü Coriaxü̃́ yaxõcü! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta ngĩxü̃ perümoxẽgü i naẽ ga chauerüü̃ chomaã ixĩcü! 14 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü i Achícritu, rü Peregúte, rü Erme, rü Patroba, rü Erma, rü guxü̃ma i togü i taeneẽgü i natanüwa ngẽxmagüxü̃! 15 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü ta i Firórugu, rü Yúria, rü Neréu, rü naẽyèx, rü Oripa, rü guxü̃ma i togü i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i natanüwa ngẽxmagüxü̃! 16 Rü chanaxwèxe i pegü pengechaü̃güãcüma pegü perümoxẽgü i wüxichigü. Rü guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ i toxnamana ngẽxmagüxü̃, rü pexü̃ narümoxẽgü. 17 Pa Chaueneẽgüx, pexü̃ chacèèxü̃ na pegüna pedaugüxü̃cèx nüxna i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ itoyechaü̃xü̃ rü chixexü̃gu pexü̃ yixẽẽgüchaü̃xü̃. Erü ngẽma duü̃xü̃güarü ngu̱xẽẽtae rü tama namaã nawüxigu i ngẽma ngu̱xẽẽtae ga noxri peyauxgüxü̃ ga yexguma noxri peyaxõgügu. Rü name nixĩ i noxtacüma nüxna pixĩgachi i ngẽma duü̃xü̃gü rü tama natanügu pexãgü. 18 Erü ngẽma duü̃xü̃gü rü tama tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuarü ngúchaü̃ naxügü, natürü noxrütama ngúchaü̃ nixĩ i naxügüxü̃. Rü ore i tauxchaxü̃gümaã nayaxucu̱xẽgü i duü̃xü̃gü, rü ngẽmaãcü nanawomüxẽẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i tama meã nüxü̃ cuèxgüxü̃. 19 Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nacuèxgü na aixcüma meã Tupanaga pexĩnüẽxü̃ i pemax. Rü ngẽmacèx pemaã chataãẽ i chomax. Rü chanaxwèxe na meã nüxü̃ pecuáxü̃ i ṯacü nixĩ i mexü̃ i Tupanapẽ́xewa na penaxüxü̃cèx i ngẽma. Natürü ngẽma Tupanapẽ́xewa chixexü̃, rü ¡nüxna pixĩgachi na tama nagu pey̱ixü̃cèx! 20 Rü ngẽxguma ngẽmaãcü meã pemaxẽgu rü nüma ya Tanatü ya Tupana ya tüxü̃ taãẽxẽẽcü rü tá pexü̃ naporaexẽẽ na aixcüma nüxü̃ perüyexeraxü̃cèx i Chataná. Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pemaã inarüxã̱ũ̱x rü pexü̃ narüngü̃xẽẽ. 21 Rü pexü̃ narümoxẽ ya Timutéu ya chomücü ixĩcü i Tupanaãrü puracüwa. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽgü i chautanüxü̃gü i Dúchiu, rü Yachóü̃ rü Sochípatru. 22 Rü choma i Téchiu na chanaxümatüxü̃ i ñaã popera, rü choma rü ta pexü̃ charümoxẽ nae̱gagu ya tórü Cori. 23 Rü pexü̃ narümoxẽ ta ya Gayu ya napatawa changẽxmacü. Rü nüma rü inanaxã ya daa napata na nawa nangutaquẽ́xegüxü̃cèx i guxü̃ma i yaxõgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽgü i Eratu i daa ĩãneãrü dĩẽruarü dauruü̃ ixĩxü̃, rü taeneẽ i Cuartu. 24 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Pauru rü Tupanaxü̃ yacuèxüü̃ãcüma nanagu̱xẽẽ i norü popera

25-26 ¡Rü ñu̱xmax, rü ngĩxã nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tanatü ya Tupana! Rü nüma nüxü̃́ nangẽxma i pora na pexü̃ naporaexẽẽxü̃cèx na meã peyaxõgüamaxü̃cèx i ngẽma norü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃ tamaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü ngẽma nixĩ i ore i guxü̃wama nüxü̃ chixuxü̃ rü namaã changúexẽẽtaexü̃ i Ngechuchu ya Cristuchiga. Rü ngẽmatama ore i Cristuchiga rü taxchaxwa naxẽxü̃gu ga noxrix, natürü i ñu̱xma ya Tupana rü marü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma. Rü nuxcüma tauta naãne ü̱xgu rü Tupanaxĩcatama nüxü̃ nacuèx ga yema, natürü i ñu̱xma rü norü orearü uruü̃gü ümatüxü̃ ga orewa taxcèx nanango̱xẽẽ. Rü ngẽma ore rü namaã nawüxigu ga yema ore ga nuxcüma nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana ya guxü̃guma maxẽchacü. Rü ñu̱xma ya Tupana rü guxü̃wama nanamugü i norü orearü uruü̃gü na guxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ na yaxugüexü̃cèx i ngẽma ore i Cristuchiga na nüxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx rü naga na naxĩnüẽxü̃cèx. 27 Rü nüma ya Tupana rü nüxĩcatama nixĩ i Tupana yiĩxü̃, rü nüxĩcatama nixĩ i guxü̃xü̃ nacuáxü̃. ¡Rü ñu̱xmax, rü ngĩxã guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü, erü Nane ya Ngechuchu ya Cristu rü poraãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ! Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Pauru

1 CORĨ́TIUCÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

NÜXĨRAÜ̃XÜ̃ GA POPERA GA CORĨ́TIUCÜ̱̃Ã̱X GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Corĩ́tiuarü ĩãnewa yexmagüxü̃

1-2 Pa Chaueneẽgü i Corĩ́tiucü̱̃ã̱xgüx, choma i Pauru nixĩ i Tupana yaxuxü̃ norü ngúchaxü̃maã na Ngechuchu ya Cristu norü puracüwa choxü̃ namuxü̃cèx. Rü choma rü namaã i taeneẽ i Chótene nixĩ i pexü̃ tarümõxẽgüxü̃ rü pexcèx tanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Pa Chaueneẽgü ya Tupanaãrü Ixĩgüxex, pema rü marü Tupanapẽ́xewa pixüüne yerü Ngechuchu ya Cristu marü pexü̃ nixüünexẽẽ. Rü Tupana rü marü pexü̃ nade na norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx wüxigu namaã i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i guxü̃wama tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Rü nüma ya Ngechuchu ya tórü Cori ixĩcü, rü ngẽma duü̃xü̃güarü Cori ta nixĩ. 3 Rü chanaxwèxe ya Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu norü ngechaxü̃gagu poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Tupana tüxü̃ narüngü̃xẽẽ erü Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü

4 Rü taguma nüxü̃ charüchau na Tupanana moxẽ pexcèx chaxãxü̃. Rü moxẽ nüxna chaxã naxcèx i ngema ngü̃xẽẽ i Ngechuchu ya Cristugagu Tupana pexna ãmarexü̃. 5 Yerü Cristugagu Tupana pexna nanamu ga Naãxẽ i Üünexü̃ na pemaxã inaxãṹxü̃cèx. Rü pexna nanaxã ga norü ore, rü naétü pexü̃́ nanatauxchaxẽẽ na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ñuxü̃ ñaxü̃chiga yixĩxü̃. 6 Rü yemaãcü yexguma nüxü̃ pexĩnüẽgu ga yema ore ga Cristuchiga rü aixcüma peyaxõgü. 7 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na ípenanguxẽẽxü̃ na wena táxarü núma naxũxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu, rü Tupana pexna nanaxã i taxü̃ i cuèx na taxuü̃ma pexü̃́ taxuxü̃cèx na naxcèx pemaxẽxü̃. 8 Rü ngẽmaãcü tá pexna nadau ya Tupana ñu̱xmatáta nagú i naãne, rü guxü̃gutáma pexü̃ naporaexẽẽ na aixcüma peyaxõgüamaxü̃cèx rü naxcèx pemaxẽxü̃cèx, na taxúema chixexü̃maã pexü̃ ixugüxü̃cèx i ngẽxguma wenaxãrü núma naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 9 Rü Tupana rü guxü̃guma nayanguxẽẽ i norü uneta. Rü nüma nixĩ ga pexü̃ nadexü̃ na aixcüma Nane ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristumücügü pixĩgüxü̃cèx.

Nügü nitoye ga yema yaxõgüxü̃

10 Pa Chaueneẽgüx, tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu pexü̃ chacèèxü̃ na wüxigu pegümaã perüxĩnüẽxü̃ rü tama pegü pitoyexü̃cèx. Rü name nixĩ i aixcüma pegü pengechaü̃gü rü aixcüma wüxigutama perüxĩnüẽ i peãẽwa. 11 Pa Chaueneẽgüx, pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore, yerü Croétanüxü̃tanüwa nüxü̃ chacuáchiga ga pegümaã na penuẽxü̃, rü tama aixcüma wüxigu na perüxĩnüẽxü̃. 12 Rü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma erü ñuxre i pema rü ñaperügügü:

“Choma rü Pauruwe charüxũ”, ñaperügügü. Rü togue rü:

“Choma rü Aporuwe charüxũ”, ñaperügügü. Rü togue rü:

“Choma rü Pedruwe charüxũ”, ñaperügügü. Rü togue rü:

“Choma rü Cristuwe charüxũ”, ñaperügügü. 13 ¿Rü ñuxãcü nixĩ i ngẽma? ¿Pexcèx rü Cristu rü marü niyauxye? ¿Ẽ́xna pema nüxü̃ pecuèxgu rü choma i Pauru chiĩxü̃ ga curuchawa pexcèx chipotaxü̃ rü chayuxü̃? ¿Rü ẽ́xna pema nüxü̃ pecuèxgu rü chauégagu yiĩxü̃ ga ípebaiü̃xü̃? 14 Rü Tupanana moxẽ chaxã, yerü taxúema pexü̃ íchabaiü̃xẽẽ ga pemax. Rü Crispu rü Gayuxicatama nixĩ ga íchabaiü̃xẽẽxü̃. 15 Rü ngẽmacèx taxucürüwa texé tügü tixu na chauégagu ítabaiexü̃. 16 Rü yemáãcü aixcüma íchanabaiü̃xẽẽ ga Estéfanatanüxü̃gü ta, natürü chauxcèx rü taxúema ga togue tüxü̃ íchabaiü̃xẽẽ. 17 Yerü nüma ga Cristu rü tama choxü̃ namu ga duü̃xü̃güxü̃ na íchabaiü̃xẽẽxü̃cèx, natürü choxü̃ namu na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü nanaxwèxe i tauxchaxü̃ i oremaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore. Erü ngẽxguma chi ñoma nüxü̃ cuèxüchixü̃rüü̃ nüxü̃ chixuxgu i ngẽma ore, rü ngürüãchi i duü̃xü̃gü rü tá chauguama narüxĩnüẽ rü tá nüxü̃ inayarüngümaẽ na Cristu yiĩxü̃ ga tüxü̃ maxẽxẽẽcü ga yexguma curuchagu nayu̱xgux.

Cristuwa nixĩ ga Tupana inawéxü̃ ga norü pora rü norü cuèx

18 Rü ngẽma ore na ñuxãcü tórü pecaducèx curuchagu nayuxü̃ ga Cristu, rü wüxi i natücèxmamare nixĩ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i poxcuwa ĩxü̃. Natürü yixema na Tupana tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü nüxü̃ tacuèx na ngẽma ore rü Tupanaãrü pora yiĩxü̃. 19 Erü norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ga Tupana:

“Rü tá ichayanaxoxẽẽ i guxü̃ma i norü cuèx i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ cuèxüchigüxü̃. Rü tá nüxü̃ chaxo i ngẽma duü̃xü̃güarü cuèx”,

ñanagürü. 20 Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgüx, ¿Tupanapẽ́xewa rü ṯacüwa namexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i poraãcü nüxü̃ cuèxüchixü̃? ¿Rü ṯacüwa namexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i Moĩché ümatüxü̃ i mugüwa ngu̱xẽẽtaegüxü̃? ¿Rü ṯacüwa namexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i meã nüxü̃ cuèxgüxü̃ i ñoma i naãneãrü cuáchigagu na yadexagüxü̃? Erü guxü̃ma i ngẽma cuèx i duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃ rü Tupanacèx rü taxuwama name. 21 Natürü nüma ya Tupana ya guxü̃xü̃ma cuácü, rü tama nanaxwèxe na ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü cuágagu na yiĩxü̃ i naxü̃tawa nangugüxü̃ i nümagü. Natürü nanaxwèxe na ngẽma norü ore i mexü̃gagu na yiĩxü̃ i namaxẽxẽẽãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃ woo togücèx rü natücèxmamare yixĩgu i ngẽma ore. 22 Ngẽma Yudíugü rü nüxü̃ nadaugüchaü̃ i cuèxruü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Rü ngẽma Griégugü rü naxcèx nadaugü i ñoma i naãneãrü cuèx. 23 Natürü ngẽma ore i toma nüxü̃ tixuxü̃, rü Cristu ga curuchawa ipotacüchiga nixĩ. Rü ngẽma ore rü naãẽwa nangu̱x i ngema Yudíugü. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃cèx rü wüxi i natücèxmamare nixĩ. 24 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana dexü̃ i Yudíugü rü ẽ́xna tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gücèx Tupana inanawẽ́x i norü pora rü norü cuèx ga yexguma pecaducèx nayu̱xgu ga Cristu. 25 Rü yema Tupana üxü̃ ga yexguma nayu̱xgu ga Cristu rü muxü̃ma i duü̃xü̃gücèx rü wüxi i ngẽãẽmare nixĩ. Natürü ngẽma Tupana nagu rüxĩnüxü̃ rü guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü cuèxarü yexera nixĩ. Rü yexguma curuchagu nayu̱xgu ga Cristu rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gücèx rü natura ga Tupana ga yexguma. Natürü yexguma nixĩ ga inawéãxü̃ ga ñuxãcü guxü̃ i duü̃xü̃güarü yexera na naporaxüchixü̃. 26 Pa Chaueneẽgüx, name nixĩ i nagu perüxĩnüẽ na ñuxãcü Tupana pexü̃ dexü̃ na norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx. Rü noxretama pixĩgü na nüxü̃ pecuèxüchixü̃ ega duü̃xü̃gü pexü̃ ngugügu, rü noxretama pixĩgü na ãẽ̱xgacügü pixĩgüxü̃, rü noxretama pixĩgü i ngẽma itaarü dĩẽruã́xü̃tanüxü̃ pixĩgüxü̃. Natürü woo ngẽma na pixĩgügu rü Tupana rü pexü̃ nade na norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx. 27 Rü Tupana nanade ga yema duü̃xü̃gü ga togü ga duü̃xü̃gü nüxü̃ ixuxgu rü taxuü̃ma icuáxü̃. Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana na naxãneẽxẽẽãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ icuèxüchixü̃. Rü Tupana nanade ga yema duü̃xü̃gü ga togü nüxü̃ ixuxgu rü turaexü̃. Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana na naxãneẽxẽẽãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i poraexü̃. 28 Rü Tupana nanade ga yema duü̃xü̃gü ga togü nüxü̃ oexü̃, rü ñoma i naãnewa taxuü̃ma ixĩgüxü̃. Rü yemaãcü Tupana nanaxãneexẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i ñoma i naanewa norü ngemaxü̃gümaã nügü icuèxüü̃güxü̃. 29 Rü ngẽmacèx taxucürüwama texé tügü ticuèxüü̃ i Tupanapẽ́xewa. 30 Rü nümatama ga Tupana nixĩ ga Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃güxü̃ pexü̃ yaxĩgüxẽẽxü̃. Rü tatanüwa nanamu ga Cristu na nüma tüxna naxããxü̃cèx i cuèx i aixcüma ixĩxü̃, rü pecaduwa tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx. Rü nüma ya Cristu nixĩ i tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ rü tüxü̃ yamexẽẽgüxü̃ na aixcüma ixüünexü̃cèx napẽ́xewa ya Tupana. 31 Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü ngẽxguma texé tügü icuèxüü̃chaü̃gu rü name nixĩ i tórü Corixü̃ ticuèxüü̃”,

ñanagürü.

2

Cristu ga curuchawa ipotacüchiga

1 Pa Chaueneẽgüx, yexguma noxri petanüwa chaxũxgu na pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx ga Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃ i Cristuchiga, rü tama ñoma nüxü̃ cuèxüchixü̃rüü̃ãcüma pemaã chidexa, rü tama ore ga guxchaxü̃maã nixĩ ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 2 Yerü yexguma petanüwa chayexmagu, rü Cristuchigaxü̃xĩcatama nixĩ ga pemaã chixuxü̃. Rü taxuü̃ma ga ṯacü ga togu charüxĩnü. Rü yemaãcü Ngechuchu ya Cristu ga curuchawa ipotacüguxicatama nixĩ ga charüxĩnüxü̃. 3 Rü yexguma petanüwa changuxgu rü nüxü̃ chadau ga taxü̃ ga guxchaxü̃gü ga petanüwa, rü yemacèx poraãcü chaxoegaãẽ rü Tupanapewa chorü muü̃maã chiḏurux. 4 Rü yexguma pemaã chideaxgu rü pemaã nüxü̃ chixuxgu ga Tupanaãrü ore, rü tama ñoma nüxü̃ cuèxüchixü̃rüü̃ãcüma pemaã nüxü̃ chixu na yemaãcü pexü̃́ chanangúchaü̃xẽẽxü̃ na peyaxõgüxü̃cèx. Natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã rü Tupanaãrü poramaã nixĩ ga pexü̃́ chanangúchaü̃xẽẽxü̃. 5 Rü yemaãcü Tupanaãrü poramaã pemaã nüxü̃ chixu ga yema ore na Tupanagagu yiĩxü̃ na nüxü̃́ peyaxõgüxü̃, rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güarü cuágagu na yiĩxü̃.

Tupana rü Naãẽ i Üünexü̃wa nügü tüxü̃ nacuèxẽẽ

6 Natürü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma natanüwa changẽxmagu i ngẽma duü̃xü̃gü i marü meãma yaxõgüxü̃, rü ngẽxguma nixĩ i chanangúexẽẽxü̃ i ngẽma aixcüma Tupanaarü cuèx i üünexü̃. Natürü ngẽma cuèx rü tama ñoma i naãnewa ne naxũ, rü bai i ñoma i naãneãrü ãẽ̱xgacügü i paxa tá iyarüxoxü̃wa ne naxũ. 7 Natürü ngẽma cuèx rü Tupanawa nixĩ i ne naxũxü̃. Rü ngẽma cuèx nixĩ ga noxri tauta naãne ü̱xgu Tupanaxĩcatama nüxü̃ cuáxü̃ ga na ñuxãcü tá tüxna naxããxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 8 Natürü yema Tupana nagu rüxĩnüxü̃, rü taxuü̃ma ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga ãẽ̱xgacü nüxü̃ nacuèx. Yerü yexguma chi aixcüma nüxü̃ nacuèxgügu ga yema Tupana nagu rüxĩnüxü̃ rü tãũ chima curuchawa nayapotagü ga guma mecü ya tórü Cori. 9 Rü ngemachiga nixĩ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa i ñaxü̃:

“Rü ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaxü̃ ngechaü̃güxü̃cèx, rü nüma nanamexẽẽ i ṯacü i taxúema nüxü̃ dauxü̃, rü taguma texé nüxü̃ ĩnüxü̃, rü bai i texé nagu rüxĩnüxü̃”,

ñaxü̃. 10 Rü ngẽma Tupana mexẽẽxü̃ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ngechaü̃güxü̃, rü ñu̱xma rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma, yerü núma nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ na taxcèx nango̱xẽẽãxü̃cèx. Rü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ rü guxü̃xü̃ma nacuèx, rü èi̱xrüxü̃ i ngẽma Tupanaxĩcatama nüxü̃ cuáxü̃ rü ta nüxü̃ nacuèx. 11 Rü duü̃xü̃gütanüwa rü ¿texé nüxü̃ tacuèx na ṯacügu naxĩnüxü̃ i wüxi ya yatü? Rü naãẽxĩcatama nixĩ i nüxü̃ cuáxü̃ i ngẽma nagu naxĩnüxü̃ i ngẽma yatü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta Tupanaãẽ i Üünexü̃xĩcatama nixĩ i nüxü̃ cuáxü̃ na ṯacügu naxĩnüxü̃ ya Tupana. 12 Rü yixema rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i naãẽ nixĩ ga iyauxgüxü̃. Natürü tanayauxgü i ngema Naãẽ i Üünexü̃ ga Tupana taxcèx núma muxü̃ na aixcüma nüxü̃ icuáxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü ga Tupana norü ngechaü̃maã tüxna ãmarexü̃. 13 Rü ñu̱xma na pemaã nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽmachiga, rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ toxna ãxü̃ i oremaã nixĩ i pemaã nüxü̃ tixuxü̃. Rü tama ore i torü cuèxwa tayaxuxü̃maã nixĩ i pemaã nüxü̃ tixuxü̃. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tixu i Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ore namaã i ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanaãẽ nawa ngẽxmagüxü̃. 14 Rü texé ya tama Tupanaãẽ i Üünexü̃ tümawa ngẽxmaxẽ, rü taxucürüwa tanayaxu i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxü̃ ngu̱xẽẽxü̃, erü tümacèx ya yíxema duü̃xẽ rü natücèxmamare nixĩ. Rü tama nüxü̃ tacuèxéga erü yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃ tümawa ngẽxmaxẽxĩcatama tixĩ ya nüxü̃ cuáxe na tanangugüxü̃ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxü̃ ngu̱xẽẽxü̃. 15 Rü yíxema duü̃xẽ ya Tupanaãẽ i Üünexü̃ tümawa ngẽxmaxẽ, rü meã tanangugü i guxü̃ma. Natürü ngẽma togü i duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃, rü taxucürüwama tümaãrü maxü̃xü̃ nangugü ya yíxema duü̃xẽ ya aixcüma Tupanaãẽ tümawa ngẽxmaxẽ. 16 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“¿Texé nüxü̃ tacuèx na ṯacügu naxĩnüxü̃ ya tórü Cori? ¿Rü texé nüxü̃ tacuèx na Tupanaxü̃ taxucu̱xẽxü̃?”

ñanagürü. Natürü yixema nixĩ i aixcüma nüxü̃ icuáxü̃ i ngẽma Cristu nagu rüxĩnüxü̃.

3

Pauru rü Aporu rü wüxigu Tupanaãxü̃́ napuracüe

1 Pa Chaueneẽgüx, yexguma noxri petanüwa changuxgu, rü taxucürüwa ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãẽ nawa ngẽxmaxü̃maã chidexaxü̃rüü̃ãcü pemaã chidexa. Natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃maã chideaxgurüü̃ nixĩ ga pemaã chidexaxü̃. Yerü pema rü yexwacèx, peyaxõgü ga yexguma, rü yemacèx yexwacèx yaxõgüxü̃maã chideaxü̃rüü̃ãcü pemaã nüxü̃ chixu ga Cristuchiga. 2-3 Rü tauxchaxü̃ ga oremaã pexü̃ changúexẽẽ, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i õxchana ega noxri nabuxgu rü naẽgünenixü̃ ya tauxchaãcü yaxaxüne nüxna taxã. Rü yemaãcü tauxchaxü̃ ga oremaã pemaã nüxü̃ chixu ga Tupanaãrü ore ga noxrix, yerü taxucürüwa nüxü̃ pecuèxéga ga Tupanaãrü ore ga guxchaxü̃. Rü ñu̱xma rü ta tama nüxü̃ pecuèxéga i Tupanaãrü ore i guxchaxü̃, erü ñoma tama yaxõgüxü̃ i duü̃xü̃gürüü̃tama pemaxẽ. Rü dücax, ngẽxguma ñu̱xma rü ta pixãũxãchiwèxegu rü pegümaã penuẽgu, rü ngẽmawa nango̱x na ngẽma tama yaxõgüxü̃rüü̃acütama nagu perüxĩnüẽxü̃ rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱xrüü̃acütama na pemaxẽxü̃. 4 Rü ngẽxguma petanüwa wüxie ñágügu rü:

“Choma rü Pauruwe charüxũ”, ñágügu, rü togue rü:

“Choma rü Aporuwe charüxũ”, ñágügu, rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃rüü̃ãcüma na pemaxẽxü̃. 5 Rü ngẽxguma meã nagu rüxĩnüẽgu, ¿rü ṯacü chixĩ i choma i Paurux? rü ¿ṯacü nixĩ i nüma i Aporux? Toma rü Tupanaãrü duü̃xü̃gümare tixĩgü, rü togagu nixĩ ga nüxü̃́ peyaxõgüxü̃ ga tórü Cori ya Ngechuchu. Rü wüxichigü ga toma rü tanaxü ga yema puracü ga tórü Cori toxna ãxü̃. 6 Rü chauxü̃tawa nixĩ ga nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ rü peyaxõgüxü̃ ga Tupanaãrü ore ga noxrix. Rü Aporu nixĩ ga pexü̃ rüngü̃xẽẽcü na yexeraãcü meã peyaxõgüxü̃ ga yema ore. Natürü Tupana nixĩ ga pexü̃ maxẽxẽẽcü. 7 Rü ngẽmacèx woo yíxema tüxira duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxe i Tupanaãrü ore rü woo yíxema wixwena yexeraãcü duü̃xü̃güxü̃ ngúexẽe̱xẽ, rü taxuü̃ma tixĩgü. Natürü Tupana nixĩ ya guxü̃ma ücü, erü nüma nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ namaxẽxẽẽxü̃. 8 Rü ngẽmaãcü ya yíxema tüxira duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxe i Tupanaãrü ore, rü yíxema wixwena yexeraãcü duü̃xü̃güxü̃ ngúexẽe̱xẽ rü tawüxigumare i ngẽma puracüwa. Natürü Tupana rü tá tüxü̃́ nanaxütanü i tümaãrü puracü ya wüxichigü ngẽxgumarüü̃ na ñuxãcü tanaxüxü̃ i ngema puracü.. 9 Rü ngẽmaãcü i toma rü wüxigu Tupanaãxü̃́ tapuracüe. Rü ngẽmaãcü nixĩ i perü maxü̃wa napuracüxü̃ ya Tupana na nüma nanaxwèxexü̃ãcüma pixĩgüxü̃cèx. 10 Rü choma nixĩ ga Tupana choxü̃ muxü̃ na chaxira pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx ga Cristuchiga. Rü togü nixĩ ga chowena yexeraãcü pexü̃ ngúexẽẽxü̃. Natürü guxãma ya texé ya naxǘxe i ñaã puracü rü name nixĩ i taxuãẽ na meã tanaxüxü̃cèx. 11 Rü ñaã puracü rü Ngechuchu ya Cristuwa nixĩ ga inaxügüxü̃, rü ngẽmacèx taxucürüwama texé tayangucuchixẽẽ i to i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 12 Rü ñu̱xma na norü puracü ixüxü̃ i wüxichigü i yixema, rü tanaxwèxe i taxuãẽ na aixcüma meã naxüxü̃ i ngẽma. Erü yíxema aixcüma meã naxǘxe i norü puracü, rü ñoma wüxi i ĩpataarü üruü̃ i uirumü rü dĩẽrumü rü nuta i mexẽchixü̃maã üpataxü̃rüü̃ tixĩ. Natürü yíxema tama aixcüma meã naxǘxe i ngẽma Cristuarü puracü rü ñoma ĩpataarü üruü̃ i chixexü̃ i naĩ rü naĩxã́tü rü dexnemenèxãmaremaã üpataxü̃rüü̃ tixĩ. 13 Natürü ngẽxguma nagu̱xgu i naãne, rü tá nango̱x na ñuxãcü naxüãxü̃ i Tupanaãrü puracü i wüxichigü i duü̃xü̃. Erü ngẽma ngunexü̃gu rü tá nangẽxma ya üxü ya taxüchine. Rü ñoma ṯacü üxüwa iguxü̃rüü̃ tá nixĩ i Tupana nüxü̃ na üxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃ãrü puracü na nüxü̃ nacuáxü̃cèx ngoxi aixcüma name rü ẽ́xna tama. 14 Rü yíxema aixcüma meã naxǘxe i Cristuarü puracü, rü yima ĩpata ya taixü̃ne ya tama üxümaã ixaxü̃nerüü̃ tá nixĩ i ngẽma tümaãrü puracü. Rü tá Tupanaxü̃tawa tanayaxu i tümaãrü natanü naxcèx i ngẽma taxüxü̃. 15 Natürü yíxema tama aixcüma meã naxǘxe i ngẽma puracü, rü yima ĩpata ya tama taixü̃ne ya üxümaã ixaxü̃nerüü̃ tá nixĩ i ngẽma tümaãrü puracü. Rü tá ngẽxma inayarüxomare i guxü̃ma i ngẽma taxüxü̃. Rü tüxicatama tãũtáma tixa ñoma wüxi i duü̃xü̃ i üxüemawa iyagoxü̃rüü̃. 16 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx i pema rü Tupanapata na pixĩgüxü̃, rü ngema Naãẽ ya Tupana rü pewa na namaxü̃xü̃? 17 Rü ngẽxguma texé pexü̃ chixetanüxẽẽgu, rü Tupana tá tüxü̃ napoxcu, erü Tupanapata ya nawa namaxü̃ne rü naxüüne. Rü pematama nixĩ ya yima Tupanapata na pixĩgüxü̃. 18 Tama name i texé tügütama tawomüxẽẽ. Rü ngẽxguma petanüwa texé tügügu rüxĩnügu na wüxi i duü̃xü̃ i nüxü̃ cuáxe na tiĩxü̃ i ñoma i naãnewa, rü name nixĩ i ñoma taxuü̃ma tacuáxü̃rüü̃ tügü tixĩxẽẽ. Rü ngẽxguma tá nixĩ i wüxi i duü̃xü̃ i aixcüma nüxü̃ cuáxe tá tiĩxü̃. 19 Erü ñoma i naãneãrü cuèx rü wüxi i ngẽãẽmare nixĩ i Tupanacèx. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü ngẽma duü̃xü̃gü i nügügu rüxĩnüẽxü̃ na nüxü̃ cuèxüchigüxü̃ yiĩxü̃, rü norü cuèxgutama ínanatüexẽẽ ya Tupana”,

ñanagürü. 20 Rü toxnamana i Tupanaarü orewa rü ñanagürü ta:

“Tórü Cori ya Tupana rü nüxü̃ nacuèx na taxuwama namexü̃ i ngẽma norü ĩnü i ngẽma duü̃xü̃gü i ñoma i naanewa cuèxwa ngugüxü̃”,

ñanagürü. 21 Rü ngẽmacèx tama name i texé tügü ticuèxüxü̃ ega duü̃xü̃güarü cuèxwamare tarüxũxgu.. Erü Tupana rü marü pexna nanaxã i guxü̃ma na pexrü yiĩxü̃cèx. 22 Rü ngẽmacèx i choma i Pauru, rü taeneẽ ya Aporu, rü taeneẽ ya Pedru, rü ñoma i naãne, rü torü maxü̃, rü torü yu, rü ñomatama i ngunexü̃, rü moxü̃ãrü ngunexü̃, rü guxü̃ma i ngẽma rü pexrü nixĩ. 23 Rü pematama rü Cristuarü pixĩgü. Rü Cristu rü Tupanaãrü nixĩ.

4

Yema ngúexü̃gü ga Ngechuchu imugüxü̃ãrü puracüchiga

1 Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i tomaã nagu perüxĩnüẽ na Cristuarü puracütanüxü̃mare na tixĩgüxü̃. Rü nüma nixĩ i toxü̃ namuxü̃ na pexü̃ tangúexẽẽxü̃cèx ga yema ore ga noxri Tupanaxĩcatama nüxü̃ cuáxü̃. 2 Rü ngẽxguma texé ṯacü rü puracü tüxna ãxgu, rü name nixĩ i aixcüma tayanguxẽẽ i ngẽma puracü i tüxna taxãxü̃ na ngẽmaãcü itanawéxü̃cèx na aixcüma wüxi i duü̃xü̃ i mexü̃ tixĩxü̃. 3 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na meã chayanguxẽẽchaü̃xü̃ i ngẽma puracü i Tupana choxna ãxü̃, rü taxucèxma chaugücèx chaxoegaãẽ ega woo choxna pecagu rü ẽ́xna ṯacü rü ãẽ̱xgacügü choxna caxgu naxcèx i ngẽma puracü i chaxüxü̃. Rü woo i chomatama rü taxuxü̃cèxma íchicuèx na ngextá chixri chanaxüxü̃ i ngẽma puracü. 4 Natürü ñu̱xma na chomatama nagu charüxĩnüxü̃ na nataxuü̃ma i chorü chixexü̃ i Tupanapẽ́xewa, rü tama ngẽmacèx Tupana choxü̃ nadau na changearü pecaduã́xü̃. Erü nümatama ya tórü Cori ya Tupana nixĩ i aixcüma choxü̃ nacuáarü maxü̃ã́xü̃. 5 Rü ngẽmacèx tama name na toxü̃ pengugüarü maxü̃ã́xü̃ naxü̃pa na núma naxũxü̃ ya tórü Cori. Natürü name nixĩ i nüxü̃ ípenanguxẽẽ, erü nüma tá nixĩ i nango̱xẽẽãxü̃ i guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma icúxü̃ rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü naãẽwa nagu rüxĩnüẽxü̃. Rü ngẽxguma tá nixĩ ya Tupana i tümamaã nataãẽxü̃ ya wüxichigü ya yíxema aixcüma mexü̃ ügüxe. 6 Pa Chaueneẽgüx, perü mexü̃cèx nixĩ i pemaã nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽma ore na ngema Tupana naxwèxexü̃ãcüma pemaxẽxü̃. Rü choma rü Aporu nixĩ i perü cuèxruü̃gü tixĩgüxü̃ na towa pengúexü̃ na Tupanaãrü ore pemaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ãcü penaxüxü̃. Rü ngẽmacèx tama name na wüxi i perü ngu̱xẽẽtaexü̃maã petaãẽgüxü̃ rü to rü nüxü̃ pexoexü̃. 7 Rü ñu̱xma rü pexna chaca, ¿rü texé tixĩ ya yíxema pemaã nüxü̃ ixuxe na togüarü yexera pexü̃ ixĩxẽe̱xẽ? ¿Erü guxü̃ma i ngema cuèx i pexü̃́ ngẽxmaxü̃ rü Tupana pexna nanaxã? Rü ñu̱xma na nüma pexna naxããxü̃ i ngẽma cuèx ¿rü tü̱xcüü̃ pegü picuèxüü̃gü ñoma pematama perü poramaã penayaxuxü̃rüü̃? 8 Rü pegügu perüxĩnüẽgu rü aixcüma marü meãma Tupanaxü̃ picuèxüchi rü marü pexü̃́ nangẽxma i guxü̃ma i ṯacü i penaxwèxexü̃ na naxü̃tawa pengugüxü̃cèx. Rü pegügu perüxĩnüẽgu rü ñoma ãẽ̱xgacügü i taxü̃rüü̃ pixĩgü rü taxuü̃ma toxü̃tawa penaxwèxe i ñu̱xmax. ¡Chierü aixcüma Tupanapẽ́xewa ãẽ̱xgacügü pixĩgügu na toma rü ta wüxigu pemaã ãẽ̱xgacügü na tixĩgüxü̃cèx! 9 Rü toma na Ngechuchu toxü̃ imugüxü̃, rü chauxcèx rü wixwe toxü̃ nawogü ya Tupana. Rü ñoma poxcuexü̃ i yuewa ĩxü̃rüü̃ tixĩgü. Rü ñoma wüxi i ṯacü i nüxü̃ nacugüexü̃rüü̃ tixĩgü i napẽ́xewa i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x, rü napẽ́xewa i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü, rü napẽ́xewa i guxü̃ma i ṯacü i Tupana üxü̃. 10 Rü ñu̱xma na Cristuwe tarüxĩxü̃, rü ngẽmacèx taxuü̃ma icuáxü̃ toxü̃ nawogü i duü̃xü̃gü, natürü i pema rü pegügu perüxĩnüẽgu rü guxü̃xü̃ma pecuèx i Cristuchiga. Toma nüxü̃ tacuèx na duü̃xü̃güpẽ́xewa taturaexü̃, natürü i pema rü pegügu perüxĩnüẽ na aixcüma peporaexü̃. Rü duü̃xü̃gü toxü̃ naxo, natürü pexü̃ nangechaü̃gü. 11 Rü ñu̱xma rü ta tama inayacuèx na ngúxü̃ tingegüxü̃, erü ñu̱xma rü ta taiya toxü̃́ nangu̱x, rü tiṯawae, rü tangexchiru. Rü duü̃xü̃gü rü chixri tomaã nachopetü, rü tangepata. 12 Rü tipae na yeü̃cürü toxmẽ́xmaã tapuracüeechaxü̃. Rü duü̃xü̃gü rü ṯacü tomaã nixugüe, natürü i toma rü mexü̃ i oremaã tanangãxü̃gü. Rü towe ningẽxü̃tanü, natürü yaxna namaã taxĩnüẽ. 13 Rü chixri tochiga nidexagü, natürü i toma rü meã nachiga tidexagü. Rü ñoma guxchirexü̃ nadaugüxü̃rüü̃ tomaã nixĩgü, rü ñoma duü̃xü̃gü i taxuwama mexü̃ãcü toxü̃ nixĩxẽẽ. Rü ñu̱xma rü ta ngemagutama tomaã naarüxĩnüe. 14 Tama pexcèx chanaxümatü i ñaã popera na pexü̃ chaxãneẽxẽẽxü̃cèx. Natürü pexcèx chanaxümatü na pexü̃ chixucu̱xẽgüxü̃cèx chauxacügüxüchirüü̃, erü pexü̃ changechaü̃. 15 Erü woo nangẽxmagu i muxü̃ma i perü ngu̱xẽẽruü̃gü i Cristuchiga pexü̃ ngúexẽẽxü̃, natürü chaxicatama nixĩ i penatü chiĩxü̃ ga Cristuxü̃ na peyaxuxü̃wa. Yerü chauxü̃tawa nixĩ ga noxri ga penayaxuxü̃ ga Ngechuchu ya Cristuarü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽmacèx chaxicatama nixĩ i penatü chiĩxü̃ i perü õwa. 16 Rü ngẽmacèx pexü̃ chacèèxü̃ na chauxrüxü̃ meã pemaxẽxü̃. 17 Rü ngẽmacèx pexü̃tawa chanamu ya Timutéu ya poraãcü nüxü̃ changechaü̃cü ya chaune ixĩcü i tórü Coriarü orewa. Rü nüma rü aixcüma meã nayanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma nagu chanamuxü̃. Rü nüma tá pexna nüxü̃ nacuèxãchixẽẽ na ñuxãcü Ngechuchu ya Cristu naxwèxexü̃ãcüma meã chamaxü̃xü̃ rü chanangúexẽẽxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga natanügu chixũgüxü̃. 18 Rü ñuxre i pemagü rü pegü picuèxüü̃gü, erü nagu perüxĩnüẽ na tagutáma pexü̃tawa íchayadauxü̃. 19 Natürü ngẽxguma nanaxwèxegu ya tórü Cori, rü paxa tá nge̱ma chaxũ na pexü̃ íchayadauxü̃cèx. Rü ngẽxguma rü tá chomaxü̃chi nüxü̃ chadau ngoxi ngẽma duü̃xü̃gü i nügü icuèxüü̃güxü̃ nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãrü pora rü ẽ́xna yadoragümare. 20 Erü Tupanaarü pora rü tama nüxü̃ tixumare, natürü nagu ítamaxẽ i ngema pora. 21 ¿Rü ñu̱xma rü ṯacü ẽ́xna nixĩ i penaxwèxexü̃ i pema? ¿Penaxwèxe na pexü̃ chingagüxü̃ i ngẽxguma nge̱ma changuxgu, rü ẽ́xna penaxwèxe na pexü̃ changechaü̃ãcüma rü pemaã chamecümaãcüma pexü̃ na íchayadauxü̃?

5

Duü̃xü̃gü i chixri maxẽxü̃chiga

1 Rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixugügü rü wüxi i yatü i petanüwa rü naẽrücümaãtama naxãmèx. Rü ngẽma nixĩ i pecadu i poraãcü chixexüchixü̃, erü woo ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃tanüwa rü tama ngẽmaãcü naxüpetü. 2 ¿Rü ñuxãcü i pema i ngẽxguma i pegü picuèxüü̃güamaxü̃? Rü narümemaẽ chi nixĩ na poraãcü pengechaü̃güxü̃. Rü ngẽma yatü i ngẽma chixexü̃ üxü̃ rü name nixĩ na ípenamuxũchixü̃ i petanüwa. 3 Rü woo tama petanüwa changẽxmagu i chomax, natürü guxü̃guma pegu charüxĩnü. Rü ñoma pexü̃tawa changẽxmaxü̃rüü̃ rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu pemaã nüxü̃ chixu na ṯacü tá namaã pexüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃. 4 Rü name nixĩ i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu pengutaquẽ́xegü. Rü nüma ya tórü Cori ya Ngechuchu rü tá napetanügu na pexü̃ naporaexẽẽxü̃cèx. Rü choma rü tá pexna chacuèxãchi i chorü yumüxẽwa. 5 Rü ngẽma norü poxcu i tá nüxna pexãxü̃ i ngẽma yatü, rü ngẽma tá nixĩ na ípenamuxũchixü̃ i petanüwa na Chataná ngúxü̃ nüxü̃ ingexẽẽxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá inayarüxo i naxü̃neãrü ngúchaü̃ i chixexü̃, natürü naãẽ rü tá namaxü̃ i ngẽxguma wena núma naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu. 6 ¡Rü tama name i pema rü pegü picuèxüü̃ naxcèx i ngẽma pexüxü̃! ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx i ngẽma ore i ñaxü̃:

“Wüxi i íraxü̃ i pãũãrü puxẽẽruü̃ rü taxü̃ma i pãũchara nipuxẽẽ”, ñaxü̃? 7 Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i nuxcümaü̃xü̃ i pecüma i pexü̃ chixexẽẽxü̃. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü penaxü̱xgu, rü ñoma ngexwacaxü̃xü̃ i pãũ i ngearü puxẽẽruü̃ã́xü̃ i Üpetüchigaarü petawa ingṍxü̃rüü̃ tá pime. Rü ñu̱xma i pema rü aixcüma ngexwacaxü̃xü̃ i duü̃xü̃gü pixĩgü, yerü Cristu rü ñoma wüxi i carnerurüü̃ marü tachicüü tórü pecaducèx nayu. 8 Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ tarüxoe i nuxcümaü̃xü̃ i tacüma i chixexü̃gü rü aixcüma Tupanagu tarüxĩnüẽ rü meã naxcèx tamaxẽ, erü ngexwacaxü̃xü̃ i norü duü̃xü̃gü tixĩgü. 9 Nüxĩraü̃xü̃ ga chorü poperawa rü pemaã nüxü̃ chixu na tama natanügu pexãgüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i naĩ i ngemaã naxü̃neãrü ngúchaü̃ ügüxü̃. 10 Natürü yexguma yema ñachagu pexü̃, rü tama pemaã nüxü̃ chixu na nüxna pixĩgachitanüxü̃chixü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ i naĩ i ngemaã maxẽmarexü̃, rü ẽ́xna ngẽma duü̃xü̃gü i guxü̃ma i ṯacü nügüna nugüchaü̃güxü̃, rü ẽ́xna ngĩ́tèèxgüxü̃, rü ẽ́xna ngẽma duü̃xü̃gü i tupananetachicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Erü ngẽxguma chi naxchaxwa ípechoü̃xgu i ngẽma duü̃xü̃gü, rü chi taxucürüwa i ñoma i naãnewa pengẽxmagü. 11 Natürü yexguma pemaã nüxü̃ chixuxgu na tama natanügu pexãgüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixri maxẽxü̃, rü nachiga chidexa i ngẽma duü̃xü̃gü i nügü ixugüxü̃ na peeneẽgü i yaxõgüxü̃ na yixĩgüxü̃ natürü naĩ i ngemaã maxẽxü̃, rü ẽ́xna aüexü̃, rü ẽ́xna tupananetachicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü ẽ́xna oregütèèxgüxü̃, rü ẽ́xna ngãxẽwèxegüxü̃, rü ẽ́xna ngĩ́tèèxgüxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ na tama namexü̃ na natanügu pexãgüxü̃ rü bai i namaã na pechibüexü̃. 12-13 Erü tama cho̱xmẽ́xwa nangẽxma na nüxna chac̱axü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü Tupana tá nixĩ ya nüxna c̱acü i ngẽma duü̃xü̃gü. Natürü i pema rü pemẽ́xwa nangẽxma na nüxna pec̱axü̃ i ngẽma peeneẽgü i yaxõgüxü̃ i tama meã maxẽxü̃. Rü name nixĩ i petanüwa ípenamuxũchi i ngẽma duü̃xü̃ i chixri maxü̃xü̃.

6

Ngẽxguma ṯacü rü guxchaxü̃ tüxü̃́ ngẽxmagu taeneẽmaã, rü tama name i ãẽ̱xgacügü i tama yaxõgüxü̃pẽ́xewa tayamexẽẽ i ngẽma

1 Rü ngẽxguma wüxie i pema pexü̃́ nangẽxmagu i ṯacü rü guxchaxü̃ i wüxi i peeneẽ i yaxõxü̃maã, ¿rü tü̱xcüü̃ wüxi i ãẽ̱xgacü i tama yaxõxü̃ãrü ngü̃xẽẽcèx ípeyaca na nüma pexü̃́ namexẽẽãxü̃cèx i ngẽma perü guxchaxü̃gü? ¿Rü tama ẽ́xna inamexü̃ i ngẽma peeneẽgü i yaxõgüxü̃ na namexẽẽgüxü̃ i ngẽma perü guxchaxü̃gü? 2 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na yixema na yaxõgüxü̃ tá yiĩxü̃ i naãneãrü gu̱xgu nüxna icagüxü̃ i guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü? Rü ñu̱xma na pema tá yiĩxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güxü̃ picagüxü̃, ¿rü tü̱xcüü̃ taxucürüwa i pematama penamexẽẽ i ngẽma perü guxchaxü̃gü i írachiréxü̃? 3 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx rü woo ngẽma daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü, rü yixema tá yiĩxü̃ i nüxü̃ icagüxü̃? Rü ngẽmacèx nixĩ i yexeraãcü pemẽ́xwa nangẽxmaxü̃ na ñuxãcü penamexẽẽxü̃ i ngẽma guxchaxü̃gü i ñoma i naãnewa pexü̃́ ngẽxmagüxü̃. 4 Rü ngẽmacèx, ngẽxguma ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃́ ngẽxmagu i ñoma i naãnewa, ¿rü tü̱xcüü̃ i ngẽma ãẽ̱xgacügü i tama yaxõgüxü̃xü̃tawa pegü ípeyaxuaxü̃güxü̃ na pexü̃́ namexẽẽgüãxü̃cèx i ngẽma? 5 Rü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore na pexãneẽxü̃cèx. ¿Ẽ́xna tataxuma i petanüwa ya wüxie ya nüxü̃ cuáxe na tanamexẽẽxü̃ i ngẽma guxchaxü̃gü i petanüwa ngẽxmaxü̃? 6 Rü tama pegümaã penuẽxĩcatama, natürü nae̱tü rü ãẽ̱xgacügü i tama yaxõgüxü̃xü̃tawa pexĩ na penamexẽẽxü̃cèx i ngẽma perü guxchaxü̃gü. 7 Rü ngẽma na pegümaã penuẽxü̃, rü ngẽma rü poraãcü chixexü̃ nixĩ. ¿Rü tü̱xcüü̃ tama yaxna namaã pexĩnüẽ i ngẽma guxchaxü̃gü i peeneẽ pemaã üxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ tama namaã peporae ega texé perü ṯacücèx ngĩ̱xgux? 8 Natürü i pema rü poraãcü chixexü̃ pexüe, erü woo peeneẽgü i yaxõgüxü̃ãxü̃́ rü ta pengi̱x.. 9-10 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü nataxuxü̃táma i nachica i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa? ¡Rü tama name i pegütama pewomüxẽẽgü! Erü ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa rü nataxũtáma i nachica i ngẽma duü̃xü̃gü i naĩ i ngemaã ipexü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i tupananetachicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i naxmèxẽchita rü ẽ́xna nateechita ngẽãẽxü̃, rü ngẽma yatügü i naxrüü̃ yatüxü̃maã ngẽãẽxü̃, rü ngẽma ngĩ́tèèxgüxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i nügünaxica nanuxũchixü̃ i norü ngẽmaxü̃gü, rü ngẽma duü̃xü̃gü i ngãxẽwèxegüxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i oregütèèxgüxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i womüxẽẽwèxegüxü̃. Rü guxü̃ma i ngẽmagü rü nataxũtáma i nachica i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. 11 Rü yexgumarüü̃tama pixĩgü ga ñuxre ga pema ga ü̃pax. Natürü i ñu̱xma ya Tupana rü marü pexü̃́ ínanapi i perü chixexü̃ na noxrüxicatama pixĩgüxü̃cèx. Rü ñu̱xma rü aixcüma napẽ́xewa pime yerü Naãẽ i Üünexü̃ rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu marü perü pecaduna pexü̃ ínanguxü̃xẽẽ.

Ñuxãcü naxüüne i taxüne

12 Rü ñuxre i pema rü ñaperügügü:

“Rü marü name na chanaxüxü̃ i ngẽma chanaxwèxexü̃”, ñaperügügü. Rü aixcüma nixĩ i ngẽma, natürü tama guxü̃ i ngẽma ixügüxü̃ rü tüxü̃́ name. Rü aixcüma nixĩ i Tupana choxü̃ ínguxuchixẽẽxü̃ na chanaxüxü̃cèx i ngẽma chanaxwèxexü̃, natürü tama name na ṯacü rü chixexü̃gu chaugü changuxẽẽxü̃ na chomaã inacuáxü̃cèx. 13 Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü ñuxre i duü̃xü̃gü rü ñanagürügü:

“Rü õna rü taxünecèx nixĩ, rü taxüne rü õnacèx nixĩ”, ñanagürügü. Rü aixcüma ngẽmaãcü nixĩ, natürü ya Tupana rü tá inayanaxoxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma. Rü taxüne rü tama naĩ i ngemaã namaã na ingẽãẽmarexü̃cèx nixĩ. Erü taxünemaã nixĩ i naxüxü̃ i tórü Coriarü ngúchaü̃. Rü tórü Cori nixĩ ya taxünexü̃ maxẽẽcü. 14 Rü yema Tupana wena namaxẽẽxü̃rüü̃ ga tórü Cori ya Ngechuchu, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta norü poramaã wena tüxü̃ namaxẽxẽẽ. 15 ¿Rü tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx na ngẽma pexene rü Cristuarü na yiĩxü̃? ¿Rü ñuxãcü i ngẽma chaxune i Cristuarü ixĩxü̃ rü ngexü̃ i ngẽãẽxü̃maã inapexü̃? Taxucürüwama ngẽmaãcü nixĩ. 16 ¿Rü ẽ́xna tama nüxü̃ pecuèx ega wüxi i ngexü̃ i ngẽãẽxü̃maã inapexgu ya wüxi ya yatü rü ngẽma taxre i naxü̃ne rü wüxitama i naxü̃ne yiĩxü̃? Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Ngẽma taxre i naxü̃ne rü wüxitama i naxü̃ne tá nixĩ”,

ñanagürü. 17 Natürü ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ rü tórü Cori ya Cristuaxü̃́ yaxõõxgu, rü ngẽma naãẽ i ngẽma duü̃xü̃ rü Cristuãẽmaã wüxigutama narüxĩnüẽ. 18 Rü ngẽmacèx name nixĩ na nüxü̃ perüxoexü̃ i pexeneãrü ngúchaü̃ na pexüxü̃. Rü guxü̃ma i togü i pecadu i wüxi i duü̃xü̃ üxü̃ rü tama naxü̃nexü̃ nachixexẽẽ. Natürü ngẽma na naĩ i ngemaã nangẽãẽxü̃ rü ngẽma waxi nixĩ i naxü̃nexü̃ chixexẽẽxü̃. 19 ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx i pexene rü Tupanaãẽ i Üünexü̃pata na yiĩxü̃? Rü pegu nixĩ i naxãchiü̃xü̃ i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ i Tupana pexna muxü̃. Rü ngẽmacèx i pema rü tama pegüarü yoratama pixĩgü. 20 Erü Tupana rü marü pexcèx nataxe rü poraãcü nüxü̃́ petatanü. Rü ngẽmacèx penaxwèxe i ngẽma pexenemaã meã Tupanacèx pemaxẽ na ngẽmaãcü namaã penataxẽẽxü̃ ya Tupana.

7

Ucu̱xẽgü i ãmèxchiga

1 Rü ñu̱xma rü tá pexü̃ changãxü̃ ga yema ãmèxchiga ga choxna naxcèx pec̱axü̃ ga perü poperawa. Rü narümemaẽ chi nixĩ i noxtacüma tama naxãmax ya yatü. 2 Natürü ngẽma na naxü̃neãrü ngúchaü̃ na naxügümarexü̃ i duü̃xü̃gü, rü narümemaẽ nixĩ i wüxichigü ya yatü rü na naxãmaxü̃, rü wüxichigü i nge rü na naxãtexü̃. 3 Rü yima yatü ya ãmacü rü taxucürüwama naxmèxna nügü ninuxũ. Rü ngẽma nge i ãtecü rü taxucürüwama ngĩtena ngĩgü iyanuxũ. 4 Erü ngẽma nge i ãtecü rü tama ngĩgüxü̃neãrü yoratama iyixĩ, erü ngĩte nixĩ ya ngĩxĩneãrü yora ixĩcü. Rü ngẽxgumarüü̃ ya ngĩte rü tama nügüxü̃neãrü yora nixĩ, erü naxmèx iyixĩ i naxü̃neãrü yora ixĩcü. 5 Rü tama name i wüxi ya yatü rü namèxna nügü ninuxũ, rü ẽ́xna wüxi i ngecü rü ngĩtena ngĩgü iyanuxũ, ega tama nügümaã namexẽẽãgu na ñuxre i ngunexü̃ tama nügümaã namaxẽxü̃ naxcèx na nayumüxẽgüxü̃. Rü ngẽmawena rü name nixĩ na wenaxãrü noxrirüü̃ nügümaã namaxẽxü̃ na tama Chataná nüxna ĩnüxü̃cèx na chixexü̃gu nayixẽẽãxü̃cèx. 6 Rü guxü̃ma i ñaã ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ãmèxchiga rü ãtechiga rü tama wüxi i mu nixĩ i ngẽma. Natürü pemaã nüxü̃ chixumare na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na namexü̃ i ngẽmaãcü na penaxüxü̃. 7 Rü chomatama nagu charüxĩnü rü chierü name nixĩ ega choma chamaxü̃xü̃rüü̃ namaxẽgu i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. Natürü Tupana rü wüxichigü i duü̃xü̃na nanaxã i nacüma na ñuxãcü namaxẽxü̃cèx rü ñuxãcü nagu naxĩnüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx tama guxãma tawüxigu. 8 Rü ngẽma ngemèxgüxü̃ rü ngetegüxü̃ rü yutegüxü̃ rü namaã nüxü̃ chixu rü narümemaẽ nixĩ i chauxrüü̃ tama naxãmèx rü tama naxãte. 9 Natürü ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ taxucürüwa naxü̃neãrü ngúchaü̃maã naporagu, rü name nixĩ na naxãmaxü̃ rü ẽ́xna naxãtexü̃. Erü narümemaẽ nixĩ i noxtacüma naxãmèx rü ẽ́xna naxãte na tama ngema norü ngúchaü̃gagu düxwa chixexü̃gu nanguxü̃cèx. 10 Natürü yíxema marü ãmaxẽ rü ãtexe, rü tümamaã nüxü̃ chixu na tama namexü̃ na tümatexü̃ na ítatáxü̃. Rü ngẽma mu rü tórü Coriarü mu nixĩ, rü tama choxrü nixĩ. 11 Natürü ngẽxguma chi ngürüãchi wüxi i ngexü̃ natexü̃ ítèxgu, rü name nixĩ i noxtacüma nangete rü ẽ́xna wena natecèx nataegu. Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya yatü rü tama name i namèxü̃ ínatèx. 12 Rü ñu̱xma rü choxü̃́ nangẽxma i wüxi i ore i tümacèx ya yíxema ãmaxẽ ngĩmaã i wüxi i nge i tama yaxõ̱xcü. Rü ngẽma ore rü choxrütama nixĩ rü tama tórü Coriarü nixĩ. Rü ngẽxguma wüxi ya yatü ya õcü ngĩmaã ãmaxgu i wüxi i nge i tama yaxõ̱xcü, rü tama name i ngĩxü̃ ínatèx, ega ngĩma rü aixcüma namaã naxãtechaü̃gu. 13 Rü ngẽxguma wüxi i nge i yaxõ̱xcü ãtegu namaã ya wüxi ya yatü ya tama yaxõcü, rü tama name i íinatèx ya yima ngĩte ega nüma ya yima yatü rü aixcüma ngĩmaã naxãmèxchaü̃gu. 14 Rü yima yatü ya tama yaxõcü, rü namèx i yaxõ̱xcügagu Tupana nüxü̃ nacuèx. Rü ngẽma ngecü i tama yaxõ̱xcü, rü ngĩte ya yaxõcügagu Tupana ngĩxü̃ nacuèx. Erü ngẽxguma chi tama ngẽmaãcü yixĩgu, rü chi ngẽma naxãcügü rü duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ãcügürüü̃ tá nixĩgü. Natürü i ñu̱xma ya naxãcügü rü marü Tupana tüxü̃ nacuèx. 15 Natürü ngẽxguma yima yatü ya tama yaxõcü rü namèxü̃ ínatáxchaü̃gu rü ¡noxtacüma ngĩxü̃ ínatá! Rü ngẽxgumarüü̃ ega ngẽma ngecü i tama yaxõcü rü ngĩtexü̃ ínatáxchaü̃gu, rü ¡noxtacüma ngĩtexü̃ ínatá! Rü ngẽxguma ya yima yatü ya yaxõcü rü marü name ega wena naxãmèxgu. Rü ngẽma ngecü i yaxõcü rü marü name ega wena naxãtegu. Erü Tupana pexü̃ nade na pegü pengechaü̃güxü̃cèx. 16 Rü ngẽmacèx, Pa Ngecü i Tupanaãxü̃́ Yaxõ̱xcüx, rü ngẽxguma cute i tama yaxõxü̃ cuxü̃ ítáxchaü̃gu, namẽ nixĩ i tama cunachu̱xu, erü tama nüxü̃ cucuèx ngoxi tá nüxü̃ cuyaxõxẽẽ i ngẽma cute rü ẽ́xna tama. Rü cumax, Pa Yatü ya Yaxõ̱xcüx, rü ngẽxguma cuxmèx i tama yaxõxü̃ cuxü̃ ítáxchaü̃gu, rü name nixĩ i tama cunachu̱xu, erü tama nüxü̃ cucuèx ngoxi tá ngixü̃ cuyaxõxẽẽ i ngẽma cuxmèx rü ẽ́xna tama. 17 Rü ñu̱xma rü pemaã nüxü̃ chixu rü nüma ga Tupana rü wüxichigü ga duü̃xẽna nanaxã ga tümaãrü cuèx na tümaãrü maxü̃maã itacuáxü̃cèx rü meã tanaxüxü̃cèx i ngẽma puracü ga noxri tüxü̃́ yexmaxü̃ ga tauta Tupana tümacèx caxgu. Rü ngẽma ngu̱xẽẽtae nixĩ i namaã chanangúexẽẽxü̃ i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ i wüxichigü ya tupaucawa ngẽxmagüxü̃. 18 Rü ngẽxguma Tupana naxcèx caxgu i wüxi i duü̃xü̃ i marü Yudíugürüü̃ íwiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃, rü nüe̱tama nixĩ ega ngẽmaãcütama yixĩgu. Rü ngẽxguma Tupana nayau̱xgu i wüxi i duü̃xü̃ i tama íwiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃, rü nüe̱tama nixĩ ega ngẽmaãcütama yixĩgu. 19 Erü Tupanapẽ́xewa rü nüe̱tama nixĩ ega wüxi i duü̃xü̃ rü ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃gu rü ẽ́xna tama. Erü ngẽma Tupana aixcüma naxwèxexü̃ nixĩ na naga naxĩnüxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃. 20 Rü wüxichigü i duü̃xü̃ rü name nixĩ i nawatama napuracü ga yema puracü ga nüxü̃́ yexmaxü̃ ga yexguma Tupana noxri naxcèx caxgu. 21 Rü yexguma wüxi ga coriarü duü̃xü̃ quixĩyane Tupana cuxcèx caxgu, rü tama name i ngẽmacèx cuxoegaãẽ. Natürü ngẽxguma cuxü̃́ natauxchagu na nüxna ícunguxuchixü̃ i ngẽma cori, rü marü name na ícunguxuchixü̃. 22 Rü cuma ga na cucoriã̱xyane cuxcèx nac̱axü̃ ga Tupana, rü name nixĩ i nüxna cucuèxãchi na Cori ya Cristu pecaduwa cuxü̃ ínguxuchixẽẽxü̃. Rü cuma ga na cungearü coriã̱xyane cuxcèx nac̱axü̃ ga Tupana, rü name nixĩ i nüxna cucuèxãchi na tórü Cori ya Cristuarü duü̃xü̃ quiĩxü̃ i ñu̱xma na nüxü̃́ cupuracüxü̃cèx. 23 Tupana rü marü pexcèx nataxe rü poraãcü nüxü̃́ petatanü. ¡Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü tãũtáma naga pexĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i wenaxãrü ñoma i naãneãrü chixexü̃wa pexü̃ gagüchaü̃xü̃! 24 Rü name nixĩ, Pa Chaueneẽgüx, i wüxichigü i pema rü meã Tupanapẽ́xewa penaxüama ga yema puracü ga noxri pexü̃́ yexmaxü̃ ga yexguma Tupana pexcèx caxgu. 25 Rü ñu̱xma rü tá pemaã nüxü̃ chixu i nachiga i ngẽma duü̃xü̃gü i ngemèxgüxü̃ rü ngetegüxü̃. Rü tórü Cori ya Ngechuchu rü taxuü̃ma i mu choxna naxã i ngẽmachiga. Natürü tá pemaã nüxü̃ chixu i ñuxãcü nagu charüxĩnü i ngẽmachiga. Rü ngẽma chorü ore rü aixcüma nixĩ erü choma nixĩ i wüxi i duü̃xü̃ ga nüxü̃́ changechaü̃tümüü̃ãcüma choxü̃ nayaxuxü̃ ga tórü Cori. 26 Natürü ngema ñu̱xma nüxü̃ idauxü̃ i guxchaxü̃gügagu rü chauxcèx rü chi name i tama nixãmèx i ngẽma yatügü i ngemèxgüxü̃. 27 Rü ngẽxguma marü cuxãmèxgu rü tama name i ngĩxü̃ ícutèx. Natürü ngẽxguma cungemèxgu rü name i tama cuxãmèx. 28 Natürü ngẽxguma cuxãmèxgu rü tama pecadu nixĩ i ngẽma. Rü ngẽxguma wüxi i paxü̃ ãtegu rü tama pecadu nixĩ i ngẽma. Natürü ngẽma ixãmèxgüxü̃ rü ixãtegüxü̃ rü tá nayexera i norü guxchaxü̃gü i ñoma i naãnewa, rü ngẽma nixĩ i tama chanaxwèxexü̃ na nüxü̃ nangupetüxü̃. 29 Pa Chaueneẽgüx, pemaã nüxü̃ chixu rü tama muxü̃ i ngunexü̃ tüxü̃́ nangẽxma na naxüxü̃cèx i Tupanaãrü puracü. Rü ngẽmacèx ya yíxema ixãmèxgüxe rü name nixĩ i meã tanaxügü i Tupanaãrü puracü ñoma tangemèxgüxü̃rüü̃. 30 Rü yíxema ngexwaca yutanügüxe rü yixema peta ügüxe rü yíxema itaxegüxe, rü tama name i ngẽmacèx Tupanaãrü puracü na ítangẽ́xgüxü̃. 31 Rü yíxema tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i tümaãrü ngẽmaxü̃gü i ñoma i naãnewa, rü tama name i ngẽmacèx Tupanaãrü puracü na ítangẽ́xgüxü̃. Erü ñoma i naãne i ñu̱xma nüxü̃ idauxü̃ rü paxa tá nagu̱x. 32 Rü tama chanaxwèxe na ṯacücèx pexoegaãẽgüxü̃. Rü ngẽxguma wüxi i yatü ngemèxgu, rü Tupanaãrü puracügu narüxĩnü rü nagu narüxĩnü na ñuxãcü Tupanaãrü ngúchaü̃ naxüxü̃. 33-34 Natürü ngẽxguma naxãmèxgu ya wüxi ya yatü, rü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gu narüxĩnü rü nagu narüxĩnü na ñuxãcü namèxü̃ nataãẽxẽẽxü̃. Rü ngẽmaãcü muxü̃gu narüxĩnü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i ngexü̃gü. Rü ngẽma ngexü̃ i ngetexü̃ rü Tupanaãrü puracügu narüxĩnü, erü marü Tupanana nügü naxã rü guxü̃ i naxü̃nemaã rü naãẽmaã naxcèx namaxü̃. Natürü ngẽma ngexü̃ i ãtexü̃ rü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gu narüxĩnü, rü nagu narüxĩnü na ñuxãcü natexü̃ nataãẽxẽẽxü̃. 35 Rü perü mexü̃cèx nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma, rü tama pexna na chanachu̱xuxü̃cèx nixĩ. Natürü ngẽma ñacharügü na meã pemaxẽxü̃cèx rü aixcüma penaxüxü̃cèx i tórü Coriarü puracü. 36 Rü ngẽxguma texé nagu rüxĩnügu na tümaxãcü rü marü na napaxü̃, rü tümacèx namexgu na naxãtexü̃, rü marü name i ngĩxü̃ taxüte ega aixcüma tümacèx namexgu. Rü ngẽma na naxãtexü̃ i tümaxãcü rü tama pecadu nixĩ. 37 Natürü ngẽxguma wüxi i yatü nüxü̃́ nangẽxmagu i norü pacü rü tama nanaxwèxegu na ngĩxü̃ naxütexü̃, rü ngẽma rü ta marü name. Erü naxmẽ́xwa ingẽxma rü taxucèxma texé tanachixewe na ngĩxü̃ naxütexü̃cèx. 38 Rü ngẽmawa nüxü̃ tadau rü ngẽma yatü i naxãcü ngĩxü̃ ütexü̃ rü mexü̃ naxü. Rü ngẽma yatü i tama naxãcü ngĩxü̃ ütexü̃ rü yexeraxü̃ i mexü̃ naxü. 39 Rü wüxi i nge i ãtecü rü ngĩtemẽ́xẽwa ingẽxma i ngẽxguma namaü̃xgu ya ngĩte. Natürü ngẽxguma nayu̱xgu ya ngĩte, rü marü name ega to i yatü i ngĩma ngĩxü̃́ ngúchaü̃xü̃maã naxãtegu. Natürü inaxwèxe na wüxi ya yatü ya yaxõcümaã naxãtexü̃. 40 Natürü chauxcèx rü yexeraãcü chi itaãẽ i ngẽxguma chi tãũ chima wena naxãtegu. Rü ngẽma ore rü choxrütama nixĩ, natürü nagu charüxĩnü rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ĩnü ta nixĩ.

8

Tupananetachicünèxãgüna naxuaxü̃güxü̃ ga õnachiga

1 Ñu̱xma rü tá pemaã nüxü̃ chixu i nachiga i ngẽma õnagü i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃ norü tupananetachicünèxãgüna uaxü̃güxü̃. Rü aixcüma nixĩ i wüxichigü i yixema i meãma nüxü̃ icuáxü̃ i ngẽmachiga. Natürü ngẽma nüxü̃ na icuáxü̃gagu rü ñuxguacü rü yigü namaã ticuèxüxü̃. Natürü ngẽma na yigü ingechaü̃xü̃ rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na yexeraãcü meã yaxõgüchigüxü̃. 2 Rü ngẽxguma chi texé nagu rüxĩnügu na ṯacüxü̃ tacuáxü̃, rü name nixĩ i nüxna tacuèxãchi na ngẽxguma rü ta tama aixcüma nüxü̃ tacuáxü̃ i guxü̃ma i ngẽma cuèx i aixcüma ixĩxü̃. 3 Natürü ngẽxguma texé aixcüma Tupanaxü̃ ngechaü̃gu, rü Tupana rü tüxü̃ nacuèx ya yíxema. 4 Rü ngẽma na nangṍxü̃ i ngẽma õnagü i tupananetachicünèxãgüna naxuaxü̃güxü̃ i duü̃xü̃gü, rü meãma nüxü̃ tacuèx na taxuwama namexü̃ i ngẽma tupananetachicünèxãgü erü tama aixcüma Tupanaxü̃chi nixĩgü. Erü wüxixicatama nixĩ ya aixcüma Tupana ixĩcü, rü nataxuma ya naĩ. 5 Rü woo duü̃xü̃gü nagu narüxĩnüe rü nangexma i muxü̃ma i tupanagü i ñoma i naanewa rü dauxü̃guxü̃ i naanewa, natürü taxcèx rü tama ngemaãcü nixĩ. 6 Erü yixema nüxü̃ tacuèx na wüxitama yixĩxü̃ ya Tupana ya Tanatü ixĩcü. Rü nüma ya Tanatü nixĩ i naxüãxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃, rü naxcèx nixĩ i imaxẽxü̃ i yixemax. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nangẽxma i wüxitama ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. Rü yimagagu nixĩ na nangẽxmaxü̃ i guxü̃ma, rü yimagagu nixĩ i tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃. 7 Natürü tama guxü̃ma i yaxõgüxü̃ nüxü̃ nacuèx na nangẽxmaxü̃ ya wüxitama ya Tupana rü wüxitama ya tórü Cori. Rü ñuxre i nümagü ga ü̃pa rü nüxü̃ nayapue na nüxü̃́ yaxõgüãxü̃ i ngẽma tupananetachicünèxãgü, rü ñu̱xma rü ta tama aixcüma nüxü̃ nacuèxgü i ngẽma mexü̃ i Tupana nüxü̃́ naxwèxexü̃. Rü ngẽmacèx nixĩ i ñu̱xma i nagu naxĩnüẽxü̃ na chixexü̃ naxügüxü̃ i ngẽxguma nangõ̱xgüãgu i ngẽma naxü̃namachi i togü i duü̃xü̃gü norü tupananetachicünèxãgüna uaxü̃güxü̃ na nüxü̃ namaã yacuèxüü̃güxü̃cèx. 8 Rü yixema nüxü̃ tacuèx na tama ṯacü rü namachi na ingṍxü̃gagu yiĩxü̃ na Tupana tüxü̃ dexü̃. Rü tãũtáma yexera time i napẽ́xewa ega nangõ̱xgügu i ngẽma namachi. Rü tãũtáma yexera tichixe i napẽ́xewa ega tama nangõ̱xgügu. 9 Natürü i pema i nüxü̃ na pecuáxü̃ na tama pecadu yiĩxü̃ na nangṍxü̃ i ngẽma namachi, ¡rü pexuãẽgü erü ngürüãchi ngẽma na pengṍxü̃gagu chixexü̃gu tá penayixẽẽ i ngẽma peeneẽgü i tauta aixcüma meã nüxü̃ cuèxgüxü̃ na ṯacü yiĩxü̃ i Tupana nüxü̃́ naxwèxexü̃! 10 Erü cuma na meã Tupanaxü̃ cucuáxü̃, rü ngẽxguma chi cunangõ̱xgu i ngẽma namachi i ngextá tupananetachicünèxãgüxü̃ íyacuèxüü̃güxü̃wa, rü ngürüãchi wüxi i cueneẽ i tauta meã Tupanaxü̃ cuáxü̃ tá cuxü̃ nadau. Rü ngürüãchi nüma rü tá ta nanangõ̱x i ngẽma namachi woo naãẽwa nagu naxĩnügu na wüxi i chixexü̃ yiĩxü̃ na nangṍxü̃ i ngẽma namachi. 11 Rü ngẽmaãcü i cuma na meã Tupanaxü̃ cucuáxü̃, rü tá icuyanatauxẽẽ i ngẽma cueneẽ i Cristu naxcèx yuxü̃ i tauta meã Tupanaxü̃ cuáxü̃. 12 Rü ngẽmacèx i ngẽxguma chixexü̃gu cunanguxẽẽ̱xgu i ngẽma cueneẽ i tauta meã Tupanaxü̃ cuáxü̃, rü Cristumaã rü ta chixexü̃ cuxü. 13 Rü ngẽmacèx i ngẽxguma ngẽma namachi i changṍxü̃gagu chixexü̃gu chananguxẽẽ̱xgu i chaueneẽ, rü narümemaẽ nixĩ i noxtacüma taguma namachi changõ̱x na tama pecadugu chananguxẽẽxü̃cèx i ngẽma chaueneẽ.

9

Yíxema Cristu tüxü̃ muxẽ na nüxü̃́ tapuracüxü̃cèx, rü tüxna naxü i tümaãrü natanü

1 Rü pemaã nüxü̃ chixu rü tórü Coritama nixĩ ya choxü̃ yaxucü rü choxü̃ mucü na norü puracü chaxüxü̃cèx, rü ngẽmacèx taxuü̃ma i duü̃xü̃gümẽ́xẽwa changẽxma i ñu̱xmax. Rü chomatama chauxetümaã tórü Cori ya Ngechuchuxü̃ chadau, rü ngẽma puracü i nüxü̃́ chaxüxü̃gagu nixĩ i peyaxõgüxü̃ i pemax. 2 Rü woo togü i duü̃xü̃gü tama choxü̃ cuèxgüchaü̃gu na tórü Cori choxü̃ muxü̃, natürü i pema rü meãma nüxü̃ pecuèx na nüma yiĩxü̃ ga choxü̃ namuxü̃. Yerü chauxü̃tawa nixĩ ga tórü Coriaxü̃́ peyaxõgüxü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ pecuèx na aixcüma yiĩxü̃ na nüma choxü̃ namuxü̃. 3-4 Rü ñaã nixĩ i chorü dexa i namaã chanangãxü̃xü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chauchiga idexagüxü̃:

“¿Ẽ́xna tama name na duü̃xü̃gü choxna naxãxü̃ i chorü õna rü chorü axexü̃ naxcèx i chorü puracü? 5 ¿Ẽ́xna tama inamexü̃ ta na wüxi i ngexü̃ i yaxõxü̃maã na chaxãmaxü̃ na chayagaxü̃cèx ngẽxgumarüü̃ na naxãmaxü̃ i Pedru, rü naẽneẽgü ya tórü Cori, rü ngẽma togü i yatügü i Tupana imugüxü̃? 6 ¿Rü ẽ́xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü choma rü Bernabéxicatama i tama namexü̃ na toxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃ ngẽma togü i orearü uruü̃güxü̃ na perüngü̃xẽẽgüxü̃rüü̃? 7 ¿Ṯacü rü duü̃xü̃ i churarawa ũxü̃ i nügüxü̃́tama naxütanüxü̃ i norü õna? ¿Rü ṯacü rü duü̃xü̃ i ori̱x itoxü̃ i tama namúxü̃ i norü o? ¿Rü ṯacü rü duü̃xü̃ i carnerugüna dauxü̃ i tama nagünenixü̃ ne ixaxüxü̃?” Ngẽma ñacharügü nüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chauchiga idexagüxü̃. 8 ¡Rü ñu̱xma rü tãũtáma nagu perüxĩnüẽ na chorü orexicatama yiĩxü̃ i ñaã nüxü̃ chixuxü̃! Erü Tupanaãrü ore ga Moĩché ümatüxü̃wa rü ta ngẽma ñanagürü. 9 Erü ngẽma ore rü ñanagürü:

“¡Rü ngẽma woca i aruchuarü putẽ́xewa puracüxü̃, rü tãũtáma cunaw̱ẽxnagu na tama yima aruchuwa nachibüxü̃cèx!”

ñanagürü i ngẽma ore. Rü nüxü̃ tacuèx na tama wocagügu naxĩnüxü̃ ga Tupana ga yexguma yema ñaxgu. 10 Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü tagu nixĩ ga naxĩnüxü̃ ga yexguma yema ñaxgu ga Tupana. Rü tachiga nixĩ ga naxümatüxü̃ ga yema ore. Erü yíxema aruchunecü ǘxe rü yíxema norü oarü pu̱xwa puracüxe, rü ngẽxguma tapuracüeyane rü tanaxwèxegü na ítananguxẽẽgüxü̃ i ngẽma norü o i tüxna üxü̃. 11 Rü toma rü wüxi ya nanetüchire ya itatoxü̃nerüü̃ tixĩgü ga yexguma pemaã nüxü̃ tixuxgu ga Tupanaãrü ore. ¿Rü ñu̱xma rü tama ẽ́xna i pexcèx namexü̃ na toxna penaxãxü̃ i ṯacü i toxü̃́ taxuxü̃? 12 Rü ngẽxguma ngẽma togü i orearü uruü̃gü petanüwa nayauxgügu i ngẽma nüxü̃́ taxuxü̃, rü maneca toma rü yexera name nixĩ i petanüwa tanayaxu i ngẽma toxü̃́ taxuxü̃. Natürü i toma rü tama ngẽmaãcü tanaxü. Erü toma rü guxü̃ i guxchaxü̃maã taporae na tama pexü̃́ tanaguxchaxẽẽxü̃cèx na Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃. 13 Pema nüxü̃ pecuèx rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i tupauca ya taxü̃newa puracüexü̃, rü ngẽma õna ya yima tupaucawa ngẽxmaxü̃tama nangõ̱xgü. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tupaucagu Tupanacèx naxü̃nagü dèi̱xü̃, rü nanade i ñuxre i ngẽma namachi norü ngõ̱xruü̃. 14 Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya yíxema nüxü̃ ixugüxe i ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü tórü Cori nüxü̃ nixu rü name nixĩ i tanayauxtanü i ngema tümaarü puracü.. 15 Natürü i choma rü taguma ngẽmaãcü chanaxü. Rü ñu̱xma na pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera, rü tama ṯacü choxna pexãxü̃cèx nixĩ. Erü ngẽma na taguma texéxü̃tawa ṯacücèx íchac̱axü̃, rü wüxi i chorü taãẽ nixĩ. Rü narümemaẽ chierü nixĩ na chayuxü̃ naxü̃pa na texé choxna nayaxuxü̃ i ñaã taãẽ i choxü̃́ ngẽxmaxü̃. 16 Rü ñu̱xma na nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü taguma ngẽmacèx chaugü chicuèxüü̃. Erü woetama ngẽma nixĩ i chorü puracü ga Tupana choxna ãxü̃, rü ngẽmacèx taxucürüwama chanangexrü. Erü poraãcü chi chachixexü̃gu i ngẽxguma tãũ chima nüxü̃ chixuxgu. 17 Rü ngẽxguma chi chaugagu chitama chanaxü̱xgu i ngẽma puracü, rü nagu chi charüxĩnü na choxü̃́ naxãtanüxü̃. Natürü ngẽxguma Tupana choxü̃ muxü̃ãcüma chanaxü̱xgu, rü chanaxüama erü woetama ngẽma nixĩ i chorü puracü ga Tupana choxna ãxü̃. 18 ¿Rü ñu̱xma rü ṯacü tá nixĩ i chorü natanü naxcèx i ngẽma puracü i chaxüxü̃? Rü dücax, rü chorü natanü nixĩ i ngẽma taãẽ i chayaxuxü̃ i ngẽxguma ngetanüãcüma nüxü̃ chixuxgu i ngẽma ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽmaãcü woo Tupanapẽ́xewa name na petanüwa chanayaxuxü̃ i chorü natanü na ngẽmamaã chamaxü̃xü̃cèx, natürü taguma texena naxcèx chaca.. 19 Rü woo taxúxemẽ́xẽwa changẽxma i chomax, natürü guxãmẽ́xẽwa chaugü changẽxmaxẽẽ, na ngẽmaãcü yexeraãcü muxü̃ma i duü̃xü̃g üxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 20 Rü ngẽxguma chautanüxü̃ i Yudíugütanüwa changẽxmagu, rü namaã chaugü chawüxiguẽẽ na ngẽmaãcü nüxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü woo tama yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugütüü̃wa changẽxmagu, natürü chayanguxẽẽãma i ngẽma mugü na ngẽmaãcü Cristuxü̃tawa chanagagüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ñu̱xma rü ta nagu ĩxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃. 21 Rü ngẽxguma natanüwa changẽxmagu i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gümaã chaugü chawüxiguxẽẽ na ngẽmaãcü nüxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Natürü taguma íchanangẽ́x i Tupanaãrü mugü erü guxü̃guma Cristuarü mugütüü̃wa changẽxma. 22 Rü ngẽxguma natanüwa changẽxmagu i ngẽma duü̃xü̃gü i tama poraãcü Cristuchigaxü̃ cuèxgüxü̃, rü choma rü ta ngẽma duü̃xü̃gümaã chaugü chawüxiguxẽẽ, na ngẽmaãcü nüxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü guxü̃ma i duü̃xü̃gürüü̃ chaugü chixĩxẽẽ, rü nagúxü̃raü̃ãcüma naxcèx chadau na ngẽmaãcü düxwa Tupanaxü̃tawa chanagagüxü̃cèx i ñuxre i nümagü. 23 Rü ngẽmaãcü nixĩ i chapuracüxü̃ na guxü̃wama nanguxü̃cèx i ngẽma ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Erü chanaxwèxe na choma rü ta choxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃, naxrüü̃ i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃. 24 Pema rü meãma nüxü̃ pecuèx i wüxi i inüca i nawa iñaãchixü̃ rü muxü̃ma inaxü̃ãchi, natürü wüxixicatama nixĩ i ngẽma nüxĩra ínguxü̃ rü nayaxuxü̃ i norü ãmare. Rü name nixĩ i pegüna pedau na Tupana pexna naxãxü̃cèx i ngẽma perü ãmare. 25 Guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i nügü ngúexẽẽxü̃ naxcèx i wüxi i inüca na toguegüxü̃ naporamaexü̃cèx, rü meã nügüna nadaugü na ngẽmaãcü nayauxgüãxü̃cèx i norü ãmare i paxaãchiruü̃ ixĩxü̃. Natürü yixema na yaxõgüxü̃ rü yigüna tadaugü na meã naxügüxü̃cèx rü meã imaxẽxü̃cèx na nayauxgüxü̃cèx i tórü ãmare i taguma gúxü̃. 26 Rü ngẽmacèx i choma rü tama ñoma chauechitamare chiñaxü̃rüü̃ chixĩ, rü tama ñoma ṯacü i nügü dèi̱xü̃ i ngürüanegumare idagüxü̃rüü̃ chixĩ. 27 Rü ngẽmacèx meã chaugümaã ichacuèx na taxuü̃ma i chaxuneãrü ngúchaü̃ chaxüxü̃cèx. Erü tama chanaxwèxe i mexü̃maã togüxü̃ changu̱xẽẽchirẽ́xãcüma chixexü̃ chaxü rü ngemagagu tama chanayaxu i chorü ãmare.

10

Nayaxucu̱xẽgü na tama nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx i tupananetachicünèxãgü

1 Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i nüxna pecuèxãchie ga ṯacü nüxü̃ na ngupetüxü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü ga Moĩchéwe rüxĩxü̃. Rü pema nüxü̃ pecuèx rü yexguma nawe naxĩxgu rü wüxi ga caixanexü̃ napẽ́xegu nixũ rü nayadüxü. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü wüxigu Moĩchémaã natüü̃gu nixĩxü̃tanü. Rü yexgumarüü̃ ta Moĩchémaã nawa nichoü̃ ga yema Taxtü ga Dauchiüxü̃. 2 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü yexguma wüxigu Moĩchémaã yema caixanexü̃pechitatüü̃gu yaxĩxü̃tanügu rü yema Taxtü ga Dauchiüxü̃wa yachoü̃gu, rü yemaãcü nügü nango̱xẽẽgü na Moĩchéweama naxĩxü̃. 3 Rü yexgumarüü̃ ta ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü nanangõ̱xgü ga yema pãũ ga daxũwa rüy̱ixü̃. 4 Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü nayaxaxgü ga yema dexá ga Cristu nüxna ãxü̃. Yerü Cristu rü yema duü̃xü̃güxü̃ ínixümücü ga yema ínaxĩxü̃wa, rü nüxna nanaxã ga yema dexá ga yaxaxgüxü̃. 5 Natürü narümumaẽ ga yema duü̃xü̃gü ga tama Tupanaãrü ngúchaü̃ ügüxü̃. Rü yemacèx ga yema duü̃xü̃gü rü yexma nayue rü yéma nawogü ga naxü̃negü ga dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa. 6 Rü guxü̃ma ga yema nangupetü na tórü cuèxruü̃ yiĩxü̃cè rü tama tórü o̱xigürüxü̃ chixexü̃cèxama idaugüxü̃cèx. 7 Rü ngẽmacèx tama name i nüxü̃ picuèxüü̃gü i ṯacü rü tupananetachicünèxãgü, yexgumarüü̃ ga ñuxre ga nümagü naxügüxü̃rüü̃. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü tórü o̱xigüchigaxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Rü duü̃xü̃gü ínarütogü na nachibüexü̃cèx rü na naxaxegüxü̃cèx, rü ngẽmawena rü inachigü na íyayüxexü̃cèx”,

ñanagürü i ngẽma ore. 8 Rü tama name i yixema rü naĩ i ngemaã itape yexgumarüü̃ ga ñuxre ga nümagü naxügüxü̃rüü̃. Rü yemacèx wüxitama ga ngunexü̃gu rü nayue ga 23,000. 9 Rü tama name i nüxü̃ taxü ya tórü Cori na ñuxãcü yaxna tamaã naxĩnüxü̃ yexgumarüü̃ ga ñuxre ga nümagü naxügüxü̃rüü̃. Rü yemacèx nixĩ ga yema duü̃xü̃güxü̃ nangõ̱xcuxü̃ ga ãxtapegü rü nayuexü̃. 10 Rü tama name i chixexü̃ Tupanamaã pixugü yema ñuxre ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigürüü̃. Rü yemacèx ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü nanadai. 11 Rü guxü̃ma ga yema nuxcümaxü̃güxü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ ngupetüxü̃, rü ñomaxü̃cüü rü tórü cuèxruü̃ nixĩ. Rü naxümatü na ngẽmawa nüxü̃ icuáxü̃cèx na ñuxãcü Tupana naxwèxexü̃ na imaxẽxü̃ i yixema i ñomaü̃cüü. 12 Rü ngẽmacèx ya yíxema tügügu rüxĩnüxẽ na taporaxü̃ i Tupanapẽ́xewa, rü name nixĩ na meã tügüna tadauxü̃ na tama chixexü̃gu tanguxü̃cèx. 13 Rü ñu̱xma rü ta taguma pexcèx ínangu i ngúchaxü̃ i chixexü̃ i taxucürüwama namaã yaxna pexĩnüexü̃. Rü name nixĩ i Tupanana perüyoü̃ erü nüma rü aixcüma nayanguxẽẽ i ngema tamaã inaxunetaxü̃ rü taxũtáma nawa pexü̃ nawogü i ngúchaxü̃gü i taxucürüwama yaxna namaã pexĩnüexü̃. Natürü ngexguma tá ngúchaxü̃gü i chixexü̃ pexcèx ínguxgu rü nüma rü tá pexü̃ ínapoxü̃ na tama nagu peyixü̃cèx. 14 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ¡rü nüxü̃ perüxoe i ngema nacümagü i tupananetachicünèxãgücèx naxügüxü̃ i ngema duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃! 15 Pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore, erü chauxcèx rü duü̃xü̃gü i nüxü̃ cuáxü̃ pixĩgü. Rü pema tátama nagu perüxĩnüẽ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 16 Rü ngẽxguma õna i üünexü̃cèx ingutaquẽ́xegügu, rü yaxaxgügu ya yima binu ya üünecü rü moxẽ naxcèx ixãgügu, rü ngẽmaãcü yigü tango̱xẽẽ na Cristu ya taxcèx nagü ibacüwe rüxĩxü̃. Rü ngẽxguma nangõ̱xgügu i ngẽma pãũ i ibücuxü̃, rü ngẽmaãcü yigü tango̱xẽẽ na Cristu ya taxcèx naxü̃ne ixãcüwe rüxĩxü̃. 17 Rü woo na imuxü̃ i yixema, natürü wüxitama i pãũ tangõ̱xgü. Rü ngẽmaãcü nixĩ i wüxitama ixĩgüxü̃ erü wüxiwetama tarüxĩ. 18 ¡Rü dücax i ngẽma Yudíugü i nangõ̱xgüxü̃ i ngẽma naxü̃namachi i Tupanacèx nadèi̱xü̃! Rü ngẽxguma wüxigu nügümaã nangõ̱xgüãgu, rü guxü̃ma i ngẽma nangõ̱xgüxü̃ rü ngẽmaãcü nügü nango̱xẽẽ na wüxigu Tupanawe naxĩxü̃. 19 Rü ñu̱xma na ngẽma ñachaxü̃, rü tama chanaxwèxe i nagu perüxĩnüẽ na naxüünexü̃ i ngẽma namachi i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ norü tupananetachicünèxãcèx dèi̱xü̃. Rü tama chanaxwèxe i nagu perüxĩnüẽ na ṯacüwa namexü̃ i ngẽma norü tupananetachicünèxãgü, erü nangearü maxü̃ã̱x. 20 Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃, norü tupananetachicünèxãcèx nadaiãgu i ṯacü rü naxü̃na, rü tama Tupanacèx nixĩ i nadaiãxü̃, natürü ngoxogücèx nixĩ i nadaiãxü̃. Rü tama chanaxwèxe i ngoxogütanüxü̃xü̃ pegü pixĩgüxẽẽ. 21 Rü pema na peyaxaxgüxü̃ ya yima binu ya tórü Corixü̃ namaã picuèxüü̃gücü rü taxucürüwama namaã pexãmücü i ngẽma duü̃xü̃gü i Chatanáwe rüxĩxü̃. Rü pema na tórü Coriarü mechawa penangṍxü̃ i ngẽma õna i nüxü̃ namaã picuèxüü̃güxü̃ rü taxucürüwama ngẽma duü̃xü̃gü i Chatanáwe rüxĩxü̃ãrü mechawa peyachibüe. 22 ¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i ñu̱xmax? ¿Ẽ́xna penanuxẽẽchaü̃ ya tórü Cori? ¿Ẽ́xna pexcèx rü nüxü̃ tarüporamaẽgü i yixemax?

Name nixĩ i taeneẽarü mexü̃c èx tadaugü rü tama i tóxrütama

23 Pema rü ñaperügügü:

“Marü name na tanaxüxü̃ i ṯacü i tanaxwèxegüxü̃”, ñaperügügü. Rü aixcüma nixĩ i ngẽma, natürü tama tüxü̃́ name i guxü̃ma i ngẽma ixüxchaü̃xü̃. Rü ngẽmáãcü Cristu tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ na naxüxü̃cèx i ngẽma inaxwèxexü̃, natürü tama guxü̃ma i ngẽma ixüxü̃ tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na yexeraãcü meã yaxõgüamachigüxü̃cèx. 24 Rü tama name nixĩ i tóxrütama mexü̃cèx tadaugü, natürü name nixĩ i togüarü mexü̃cèx tadaugü. 25 Rü marü name i penangõ̱x i nagúxü̃raü̃xü̃ i namachi i namaã nataxegüxü̃, natürü taxucèxma tü̱xcüü̃ naxcèx ípeca ngoxi marü tupananetagüxü̃ namaã yacuèxüxü̃güxü̃ i namachi yixĩ. 26 Erü ñoma i naãne rü guxü̃ma i nawa ngẽxmaxü̃, rü tórü Cori ya Tupanaarü nixĩ. 27 Rü ngẽxguma chi wüxi i duü̃xü̃ i tama yaxõxü̃ pexna uxgu na naxü̃tawa peyachibüexü̃cèx, rü chi nge̱ma pexĩxgu, rü marü name i penangõ̱x i guxü̃ma i õna i pepẽ́xegu yaxüxüchixü̃. Rü taxucèxma tü̱xcüü̃ naxcèx pexoegaãẽ rü nüxna peca na ngextá ne naxũxü̃ i ngẽma namachi i pemaã nangṍxü̃. 28 Natürü ngürüãchi wüxie tá pemaã nüxü̃ tixu rü ñatarügü:

“Ñaã namachi rü tupananetachicünèxãcèx yamèxgüxü̃ i naxü̃nawa ne ũxü̃ nixĩ”, ñatarügü. Rü ngẽxguma i pema rü tama name na penangṍxü̃ i ngẽma namachi na tama chixexü̃gu tüxü̃ penguxẽẽxü̃cèx ya yíxema pemaã nüxü̃ ixuxe, rü tama ngẽmacèx taxoegaãẽxü̃cèx i tümax. 29 Rü tama pechiga nixĩ i chidexaxü̃ i ngẽxguma:

“Na tama taxoegaãẽxü̃cèx”, ñachagu. Natürü yíxema pemaã nüxü̃ ixuxechiga nixĩ i chidexaxü̃. Natürü bexmana ngürüãchi wüxi i yaxõxü̃ tá cuxna naca rü ñanagürü tá cuxü̃:

“¿Tü̱xcüü̃ i togü naxcèx oegaãẽxü̃gagu choxna cunachu̱xu na tama chanaxüxü̃ i ṯacü i chanaxwèxexü̃? 30 Rü ngẽxguma chi Tupanana moxẽ chaxãxgu naxcèx i ngẽma õna i changṍxü̃, ¿rü tü̱xcüü̃ i ngẽma õnacèx choxü̃ quixu?” ñanagürü. 31 Dücèx, pemaã nüxü̃ chixu rü name nixĩ i guxü̃ma i ngẽma pexüxü̃maã Tupanaxü̃ picuèxüxü̃gü. Rü ngexguma ṯacü pengo̱xgügu rü exna ṯacü pixaxgügu rü ẽ́xna ṯacü i to pexügügu, rü name nixĩ i ngẽmamaã Tupanaxü̃ picuèxüxü̃gü. 32 Rü tama name i penaxü i ṯacü i togüxü̃ chixexü̃gu yixẽẽxü̃, rü woo Yudíugü yixĩgügu rü ẽ́xna tama Yudíugü yixĩgügu, rü ẽ́xna yaxõgüxü̃ yixĩgügu. 33 Rü choma rü guxü̃wama guxü̃xü̃ma chataãẽxẽẽchaxü̃. Rü ngemacèx tama chanaxü i ngema chomatama namaã chataãxẽxü̃, natürü chanaxü i ngema togü namaã taãxẽxü̃ na ngemaãcü nümagü rü ta nuxü̃́ nangúchaxü̃ na yaxõgüãxü̃ rü nayauxgüãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃.

11

1 Rü name nixĩ i nagu pexĩ i chaucüma ngẽxgumarüü̃ i choma na Cristucümagu chixũxü̃rüü̃.

Name nixĩ i ngexü̃gü rü mexü i nacümagu naxĩ

2 Pa Chaueneẽgüx, pemaã chataãẽ erü guxü̃guma chaugu perüxĩnüẽ rü nagu pexĩ ga yema ngu̱xẽẽtae ga pexü̃ changúexẽẽxü̃. 3 Natürü chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na Cristu rü wüxichigü i yatüeru na yiĩxü̃. Rü yatüxü̃gü rü naxmèxẽru nixĩgü ngẽxgumarüü̃ ya Tupana rü Cristueru na yiĩxü̃. 4 Rü ngẽmacèx i ngẽxguma wüxi ya yatü ngutaquẽ́xewa yumüxẽgu rü ẽ́xna Tupanaãrü orexü̃ yaxuxgu, rü tama ínangèxüchipatẽ́xegu, rü ngẽma rü wüxi i chixexü̃ nixĩ i Cristupẽ́xewa naxüxü̃. 5 Natürü ngẽxguma chi wüxi i ngecü ngutaquẽ́xewa yumüxẽgu rü ẽ́xna Tupanaãrü orexü̃ yaxuxgu, rü chi tama ngĩgü natüerugu, rü ngẽma rü wüxi i chixexü̃ nixĩ i ngĩtepẽ́xewa naxüxü̃. Rü ñoma ngĩgü yadüeruxü̃rüü̃ iyixĩ. 6 Erü ngẽxguma chi tama ngĩgü natüeruchaü̃gu, rü narümemaẽ nixĩ i noxtacüma ngĩgü ibèi̱xeru. Natürü ngẽxguma chi wüxi i ngĩrü ãne yixĩgu i ngẽma na ngĩgü nabèi̱xeruxü̃ rü ẽ́xna ngĩgü yadüeruxü̃, rü narümemaẽ nixĩ i ngĩgü itüeru. 7 Natürü yatügü rü tama name na nügü natüerugüxü̃. Yerü ga Tupana rü nügüraü̃ãcü nanaxü ga yatü rü Tupanachipeta nixĩ. Rü yima yatüwa nixĩ i nangóxü̃ na ñuxãcü namexẽchixü̃ ya Tupana. Rü ngẽma ngecüwa nixĩ i nangóxü̃ na ñuxãcü namexü̃ ya yatü. 8 Yerü yexguma noxri Tupana naxü̱xgu ga yatü, rü tama ngecüwa nixĩ ga naxüãxü̃. Rü ngĩma waxi nixĩ ga yatüwa ngĩxü̃ naxüxü̃. 9 Rü yatücèx nixĩ ga Tupana ngĩxü̃ üxü̃ ga ngecü, rü tama ngecücèx nixĩ ga Tupana naxüxü̃ ga yatü. 10 Rü ngẽmacèx name nixĩ i ngĩgü itüeru na duü̃xü̃güpẽ́xewa rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xgüpẽ́xewa nangóxü̃cèx na ngĩtemẽ́xẽwa nangẽxmaxü̃. 11 Natürü Tupanapẽ́xewa rü taxuü̃ma nixĩ ya yatü ega natau̱xgu i ngecü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngecü rü taxuü̃ma iyixĩ ega natau̱xguma ya yatü. 12 Yerü yexguma noxri Tupana ngĩxü̃ ü̱xgu ga ngecü, rü yatüwa nixĩ ga ngĩxü̃ naxüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya yatü rü ngecüwa nixĩ i nabuxü̃. Natürü Tupana nixĩ ya naxücü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. 13 Rü pematama tá penangugü rü ngoxi name na wüxi i ngecü rü tama ngĩgü natüeruãcüma nayumüxẽxü̃. 14 Rü woetama tórü bucüma nixĩ i nüxü̃ na icuáxü̃ na wüxi i ãne yiĩxü̃ na nügü namèxyaexẽẽxü̃ i wüxi i yatüxü̃. 15 Natürü ngecücèx rü wüxi i mexẽchixü̃ nixĩ na namèxyaexü̃. Erü Tupana rü ngĩxna nanaxã i ngĩyae na ngẽmamaã ngĩgü natüeruxü̃cèx. 16 Natürü ngẽxguma chi texé ngẽmachiga tügü choxü̃gagügu, rü name nixĩ i nüxü̃ tacuèx na ngẽmatama yiĩxü̃ i tacüma rü nacüma i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ i guxü̃nema ya tupaucagüwa.

Duü̃xü̃gü rü chixri namaã inacuèxgü ga Coriarü õna i üünexü̃

17 Rü ñu̱xma i ñaã popera i pexcèx chaxümatüxü̃wa rü pemaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i wüxi i pecüma i chixexü̃ i tama namaã chataãẽxü̃. Erü chauxcèx i ngẽma perü ngutaquẽ́xegü rü pexü̃ nachixexẽẽ, rü tama aixcüma perü meruü̃gü nixĩ. 18 Erü duü̃xü̃gü chomaã nüxü̃ nixugügü rü ngẽxguma tórü Coricèx pengutaquẽ́xegüü̃xgu rü pegü pitoye. Rü ngãxü̃gu chayaxõ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ yaxugügüxü̃. 19 Choma rü nüxü̃ chacuèx na aixcüma woe tátama yiĩxü̃ i pegü pitoyexü̃ na ngẽmawa nüxü̃ icuáxü̃cèx na texégü tiĩxü̃ ya yíxema aixcüma Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxe. 20 Rü ngẽma pegü na pitoyexü̃gagu nixĩ na tama aixcüma tórü Corixü̃ picuèxüü̃güãcüma yiĩxü̃ i penangṍxü̃ i tórü Coriarü õna i Üünexü̃ i ngẽxguma pengutaquẽ́xegüü̃xgu. 21 Erü ngẽxguma penangõ̱xgu i ngẽma õna i Üünexü̃ rü wüxichigü rü peñuxãẽgü na pexira na penayaxuxü̃cèx i ngẽma õna. Rü yoxni i ngẽma togü rü ngẽxma nataiyae, rü togü rü nayaxaxgü ya binu ñu̱xmata nangãxẽ. 22 ¿Ẽ́xna pengechiü̃gü ecèx tama nge̱ma pechibüexü̃ rü pexaxegüxü̃? ¿Tü̱xcüü̃ nüxü pexoe i ngẽma togü i yaxõgüxü̃ rü penaxãneẽxẽẽ i ngẽma yaxõgüxü̃ i ngearü ngẽmaxü̃ã̱xgüxü̃? ¿Rü ṯacüxü̃ tá pemaã chixu i ñu̱xmax? ¿Pexcèx rü tá pemaã chataãẽxü̃? Dücèx, pemaã nüxü̃ chixu rü tama pemaã chataãẽ naxcèx i ngẽma pexügüxü̃.

Tórü Coriarü õna i üünexü̃chiga

23 Rü ngema ngu̱xẽẽtae i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü tórü Corixü̃tawatama chanayaxu. Rü yexguma tórü Cori ga Ngechuchuxü̃ ínaxuaxü̃gu, rü yematama chütaxü̃gu rü nüma rü nanayaxu ga wüxi ga pãũ. 24 Rü Tupanana moxẽ naxã, rü yemawena rü inanabücu, rü ñanagürü:

“Ñaã nixĩ i chaxune i pexcèx ichaxãxü̃chiga. ¡Rü penangṍ i ñaã pãũ na ngẽmaãcü peãẽwa choxna pecuèxãchiexü̃cèx!” ñanagürü. 25 Rü yexgumarüü̃ ta ga chibüwena rü Ngechuchu nanayaxu ga wüxi ga pochiyu ga binuchiümaã ããcuxü̃, rü ñanagürü:

“Rü daa binu rü wüxi i cuèxruü̃ nixĩ na ngexwacèx Tupana duü̃xü̃gümaã ixunetaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃chiga. Rü chaugü ya pexcèx ibacümaã nixĩ i Tupana pexü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i ngẽmachiga. Rü ngẽxguma ñuxguacü daa binu pixaxgügu rü ñu̱xma choma na chanaxüxü̃rüü̃ tá penaxü na peãẽwa choxna pecuèxãchiexü̃cèx”, ñanagürü ga Ngechuchu. 26 Rü guxü̃guma i ngẽxguma penangõ̱xgu i ñaã pãũ rü peyaxaxgügu ya daa binu rü ngẽmawa tá duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ picuèxẽẽ na ñuxãcü tórü pecaducèx nayuxü̃ ga tórü Cori. Rü ngẽmaãcü tá penaxü ñu̱xmatáta wena nataegu i nümax.

Texegücèx nixĩ i tórü Coriarü õna i üünexü̃

27 Natürü ngẽxguma chi texe tama tügü tamexẽẽarü maxü̃x̱ãcüma nangõ̱xgu i Coriarü pãũ i üünexü̃ rü tayaxaxü̱xgu ya yima binu ya üünecü, rü pecadu taxü napewa ya tórü Cori ya taxcèx yucü rü nagü ibacü. 28 Rü ngẽmacèx naxü̃pa na tanangṍxü̃ i ngẽma pãũ rü na tayaxaxüxü̃ ya yima binu, rü name nixĩ i wüxichigü meã tümaarü maxü̃gu tarüxĩnü ngoxi nataxuma i ṯacü rü chixexü̃ i tümaãrü maxü̃wa. 29 Erü ngẽxguma tama tügü tamaxẽẽarü maxü̃ãcüma tanangõ̱xgu rü tayaxaü̱xgu, rü tügütama poxcuwa taga. Erü tama aixcüma tayaxõ na tórü Corichiga yixĩxü̃ i ngema pãũ rü yima binu.. 30 Rü ngẽmacèx nixĩ i muxũchixe i petanüwa rü piḏaaweexü̃ rü peturaexü̃, rü ñuxre i togü rü marü nayuexü̃. 31 Natürü ngẽxguma chi tórütama maxü̃gu rüxĩnüegu naxü̃pa na nangṍxü̃ i ngẽma Coriarü õna, rü nüma rü taxucèx tüxü̃ napoxcue. 32 Natürü ngẽxguma tórü Cori ñoma i tórü maxü̃wa tüxü̃ poxcugu, rü ngẽmaãcü tüxü̃ inayarüwẽ́xãchixẽẽ na tama yixcüra naãneãrü gu̱xgu tüxü̃ napoxcuxü̃cèx wüxigu namaã i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃. 33 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, ngẽxguma pengutaquẽ́xegügu na penangṍxü̃cèx i ngẽma õna i üünexü̃, name nixĩ i pegü ípenanguxẽẽ na guxãma wüxigu meã penangṍxü̃cèx. 34 Rü ngẽxguma chi texé taiyèxgu, rü name nixĩ i tümapatawatama tachibü na tama Tupana pexü̃ poxcuexü̃cèx naxcèx na chixexü̃ pexüexü̃ i perü ngutaquẽ́xegüwa. Rü ngẽma to i guxchaxü̃gü i pexü̃́ ngẽxmaxü̃, rü choma tá chanamexẽẽ i ngẽxguma petanüwa chaxũxgu.

12

Ngẽma cuèx i Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxna ãxü̃chiga

1 Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü yiĩxü̃ i ngẽma cuèx rü ñuxacü na yixĩxü̃ i ngema tauxcha i Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxna ãxü̃. Rü ngẽmachiga nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃xü̃ i ñu̱xmax. 2 Rü pema meãma nüxü̃ pecuèx ga yexguma tauta Cristuaxü̃́ peyaxõgügu, rü pegü nüxna pexãgü ga tupananetachicünèxãgü ga tama idexaxü̃. 3 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü chanaxwèxe i meã nüxü̃ pecuèx rü taxucürüwama texe ya Tupanaãẽ i Üünexü̃ tümawa ngexmaxe rü chixri Ngechuchuchuga tidexa. Rü ngexgumarüxü̃ ta rü taxucürüwama texe ngürümare tüechama rü:

“Ngechuchu rü tórü Cori nixĩ”, ñatarügü ega tama Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxü̃ mu̱xgu na ngẽmaãcü tidexaxü̃cèx. 4 Rü nüma ya Tupana rü duü̃xü̃güna nanaxã i naguxü̃raü̃ i tauchagü. Natürü ngema Naãxẽ i Üü̃nexü̃ i nawa ne naxĩxü̃ i ngema tauchagü rü wüxitama nixĩ. 5 Nangẽxma i nagúxü̃raü̃xü̃ i Tupanaarü puracü, natürü yima tórü Cori ya tüxna naxãcü i ngema puracügü rü wüxitama nixĩ.. 6 Rü Tupanaãrü pora rü nagúxü̃raü̃ãcü nango̱x. Natürü wüxitama nixĩ ya yima Tanatü ya tawa gúxü̃raü̃ãcü nango̱xẽẽcü i ngema norü puracü. 7 Rü ngema Naãẽ i Üünexü̃ wüxixewachigü nanango̱xẽẽ i Tupanaarü pora i norü duü̃xü̃gütanüwa na ngemaãcü guxãarü ngü̃xẽẽruü̃ yixĩxü̃cèx. 8 Rü Naãẽ i Üünexü̃ rü tümáxena rü nanaxã i tauxcha na ucu̱ẽxü̃ tacuáxü̃cèx. Rü ngẽmatama Naãẽ i Üünexü̃ rü togueãxü̃́ rü nanatauxchaxẽẽ na nüxü̃ tacuáxü̃ na mea tangúexẽẽtaexü̃ i Tupanaarü ore. 9 Rü togue rü ngẽmatama Naãẽ i Üünexü̃ tüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na Tupanana tarüyoexü̃cèx. Rü togue rü tüxna nanaxã i pora na ngẽmamaã naxcèx tayataanegüxẽẽxü̃cèx i ngẽma iḏaaweexü̃. 10 Rü togue rü tüxna nanaxã i pora na tanaxüxü̃cèx i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃. Rü togue rü tüxü̃́ nanatauxchaẽẽ na nüxü̃ tixuxü̃cèx i Tupanaãrü ore. Rü togue rü tüxna nanaxã i cuèx na nüxü̃ tacuáxü̃cèx i ṯacü yiĩxü̃ i ngoxogüarü ixĩxü̃ rü ṯacü yiĩxü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ixĩxü̃. Rü togue rü tüxna nanaxã i tauxcha na ngẽma tama nüxü̃ tacuáxü̃ i nagawa tidexaxü̃cèx. Rü togue rü tüxna nanaxã i cuèx na tanango̱xẽẽxü̃cèx na ṯacüchiga yiĩxü̃ na tidexaxü̃ ya yíxema to i nagawa idexáxe. 11 Rü guxü̃ma i ngẽma rü Tupanaãẽ i Üünexü̃tama nixĩ i naxüxü̃. Rü nüma nixĩ i wüxichigü i duü̃xü̃na naxããxü̃ i ngẽma cuèx i nüma nanaxwèxexü̃ na nüxna naxããxü̃.

Guxãma i yaxõgüxü̃ rü wüxitama i naxü̃newa naxügü

12 Rü duü̃xü̃xü̃ne rü woo muxü̃gu nixüye, natürü wüxitama i naxü̃ne nixĩ. Rü ngexgumarüxü̃ ta i ngema Cristuãxü̃́ yaxõgüxü̃ rü woo namu, natürü wüxitama i naxü̃newa naxügü. 13 Rü yexguma íibaiü̃gu rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxitama i naxü̃ne tüxü̃ nixĩgüxẽẽ. Rü woo Yudíugü na ixĩgüxü̃, rü ẽ́xna tama Yudíugü na ixĩgüxü̃, rü woo togümẽ́xẽwa ingexmagüxü̃ rü ẽ́xna taxúxemẽ́xẽwa ingẽxmagüxü̃, natürü wüxitama i naxü̃ne tüxü̃ nixĩgüxẽẽ i nüma i Naãẽ i Üünexü̃ i nüxicatama ixĩxü̃. Rü guxãma i yixema rü marü tüxna nangu i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃. 14 Wüxi i naxü̃ne rü tama naxãmenã̱xamare, natürü muxü̃gu nixüye. 15 Rü ngẽxguma chi yima nacutü ñaxgu:

“Rü ñu̱xma na tama naxmẽ́x chiĩxü̃, rü ngẽmacèx tama ngẽma naxü̃newa changẽxma”, ñaxgu, rü tama ngẽmacèx nüxü̃ narüxo na ngema naxü̃newa nangexmaxü̃. 16 Rü ngẽxguma chi yima naxpaxchinü ñaxgu:

“Rü ñu̱xma na tama naxẽtü chiĩxü̃, rü ngẽmacèx tama naxü̃newa changẽxma”, ñaxgu, rü tama ngẽmacèx nüxü̃ narüxo na ngema naxü̃newa nangexmaxü̃. 17 Rü ngẽxguma chi guxü̃ma i naxü̃ne rü naxẽtü yixĩgu, ¿rü ṯacümaã chi i nüxü̃ naxĩnüxü̃ i ngema naxü̃ne? Rü ngẽxguma chi guxü̃ma i naxü̃ne rü naxmachi̱xẽ yixĩgu, ¿rü ṯacümaã chi i nüxü̃ nawãxĩxü̃? 18 Natürü Tupana ga naxǘcü ga taxüne, rü ngexta nüma ínanaxwèxexü̃wa nanangexmaxẽẽ i taeru rü tachacüügü rü taparagü. 19 Rü ngẽxguma chi nataxu̱xgu i norü üyechigü i taxü̃ne rü chi naxãmenèxãmare. 20 Rü ngema naxü̃ne rü woo muxü̃gu nixüye, natürü wüxitama i naxüne nixĩ. 21 Rü taxetü rü taxucürüwa taxmẽ́xü̃ ñanagürü:

“Choma rü tama chacuxwèxe”, ñanagürü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i taeru rü taxucürüwa tacutügüxü̃ ñanagürü:

“Choma rü tama chapexwèxe”, ñanagürü. 22 Natürü ngẽma yexeraãcü ãũcümaxü̃ i taxünewa, rü ngẽma nixĩ i yexera nanaxwèxexü̃ i taxüne. 23 Rü ngẽma taxünewa yexeraãcü naxcèx ixãnexü̃, rü ngẽma nixĩ i yexera meã ixüxchiruxü̃. Rü ngẽma taxünewa ngẽxmaxü̃ i tama inaxwèxexü̃ na nangóxü̃, rü ngẽma nixĩ i yexera meã idüxüxü̃. 24 Natürü tama ngẽmaãcü tanaxü namaã i ngẽma taxünewa ngẽxmaxü̃ i guxãxü̃ma iwéxü̃. Rü ngẽmaãcü Tupana nanaxü i taxüne, na yexeraãcü nüxna idauxü̃cèx i ngẽma yexera naxcèx ixãnexü̃. 25 Rü ngẽmaãcü Tupana nanaxü i taxüne na wüxichigü i norü üye nügügu naxĩnüexü̃cèx rü nügü nangü̃xẽẽgüxü̃cèx. 26 Rü ngẽxguma chi wüxi i ngẽma taxünearü üye nüxü̃́ ngu̱xgux, rü guxü̃ma i ngẽma togü i natanüxü̃gü rü ta nüxü̃́ nangu̱x. Rü ngẽxguma chi wüxi i ngẽma taxünearü üye taãẽxgu, rü guxü̃ma i ngẽma togü i natanüxü̃gü rü ta nataãẽgü. 27 Rü ñu̱xma i wüxichigü i pema rü Cristuxünearü üye pixĩgü, rü ngema naxü̃newa pexügü. 28 Rü ngẽmacèx ya Tupana rü nanaxw̱ae na ñaacü nügü inanuxü̃ i norü duü̃xü̃gü: Rü yíxema tüxira tüxü̃ naxunetagüxe tixĩ ya norü puracüwa tüxü̃ namugüxe. Rü tüxü̃ naxuneta ya toguegü na nüxü̃ tixugüxü̃cèx i norü ore. Rü tüxü̃ naxuneta ya toguegü na duü̃xü̃güxü̃ tangúexẽẽxü̃cèx i norü ore, rü toguegü na tanaxügüxü̃cèx i mexü̃gü i Tupanaãrü poramaã taxügüxü̃. Rü toguegü rü tüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na tanameexẽẽxü̃cèx i iḏaaweexü̃, rü toguegü na nüxü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx i ngema ṯacü nüxü̃́ taxuxü̃, rü toguegü yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü na tixĩgüxü̃cèx. Rü tüxü̃́ nanatauchaxẽẽ ya toguegü na ngẽma naga i tama nüxü̃ tacuáxü̃wa tidexagüxü̃cèx. 29 Rü tama guxãma Tupana tüxü̃ imugüxe tixĩgü, rü tama guxãma Tupanaãrü orearü uruü̃ tixĩgü. Rü tama guxãma norü orewa ngu̱xẽẽtaegüxe tixĩgü, rü tama guxãma nüxü̃ tacuèx na tanaxüxü̃ i mexü̃gü i taxü̃gü i Tupanaãrü poramaã üxü̃. 30 Rü tama guxãma nüxü̃ tacuèx na tanameẽxẽẽxü̃ i duü̃xü̃gü i iḏaaweexü̃. Rü tama guxãma nüxü̃ tacuèx na nawa tidexagüxü̃ i wüxi i naga i tama nüxü̃ tacuáxü̃. Rü tama guxãma nüxü̃ tacuèx na tanango̱xẽẽxü̃ na ṯacüchiga yadexaxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama nüxü̃ nacuáxü̃ i nagawa idexaxü̃. 31 Rü name nixĩ inaxcèx pedèu̱x na Tupana pexna naxãxü̃cèx i ngẽma cuèx rü tauxchagü i rümemaegüxü̃.

Yigü na ingechaü̃güxü̃chiga

Natürü i ñu̱xma rü tá pexü̃ changúexẽẽ i ṯacü nixĩ i guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ãrü yexera rümemaẽxü̃.

13

1 Rü woo togü i nagawa chideaxgu, rü woo Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xgawa chideaxgu, natürü ñoma wüxi i ṯacü i ãgaxü̃rüü̃mare chixĩ ega tama guxãxü̃ changechaü̃gu. 2 Rü woo nüxü̃ chacuèxgu na meã duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃ i Tupanaãrü ore, rü woo nüxü̃ chacuèxgu i guxü̃ma i ṯacü i ẽxü̃guxü̃ i Tupanachiga, rü woo choxü̃́ natauxchagu na chorü õmaã chayaxĩgachixẽẽxü̃ ya mèxpǘnegü, natürü taxuwama chame ega tama guxãxü̃ changechaü̃gu. 3 Rü woo ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃xü̃ chayanuxgu i guxü̃ma i ṯacü i choxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü woo Tupanaãrü orecèx chaugü ichaxãxgu na üxüwa choxü̃ yagugüxü̃cèx, rü taxuwama choxü̃́ name i ngẽma ega tama guxãxü̃ changechaü̃gu. 4 Rü yíxema guxãxü̃ ngechaü̃xẽ, rü yaxna namaã taxĩnü, rü namaã tamecüma. Rü tama tixãũxãchiwèxe, rü tama togüxü̃ tügü tarüyexera rü tama tügü ticuèxüü̃. 5 Rü yíxema aixcüma guxãxü̃ ngechaü̃xẽ, rü tama taguxchigawèxe, rü tama tügüguxicatama tarüxĩnü, rü tama tanuxwèxe, rü tama nagu tarüxĩnüẽcha ega texé chixexü̃ tümamaã ü̱xgu. 6 Rü tama namaã tataãẽ i chixexü̃gü, natürü namaã tataãẽ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. 7 Rü yíxema aixcüma guxãxü̃ ngechaü̃xẽ, rü yaxna namaã taxĩnü, rü guxü̃guma nüxü̃́ tayaxõ, rü guxü̃guma mexü̃gu namaã tarüxĩnü, rü taguma naxchi taxai woo ṯacü tümamaã naxü̱xgu i togü. 8 Rü ngẽma yigü na ingechaü̃xü̃ rü tagutáma inayacuèx. Natürü ngẽma na nüxü̃ ixuxü̃ i Tupanaãrü ore rü wüxi i ngunexü̃gu tá inayacuèx. Rü ngẽma tama nüxü̃ icuáxü̃ i nagawa na idexaxü̃, rü tá ta inayacuèx. Rü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ icuáxü̃ rü wüxi i ngunexü̃gu rü marü taxuwatáma tüxü̃́ name. 9 Erü ngẽma tórü cuèx i ñu̱xma tüxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü Tupanapẽ́xewa rü naxíra. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma norü orexü̃ na ixuxü̃, rü wüxi i íramarexü̃tama nixĩ. 10 Rü guxü̃ma i ngẽma rü tá inayarüxo i ngẽxguma Tupanapẽ́xewa ingugügu rü nüma tá guxü̃xü̃ma tüxü̃ nacuèxẽẽgu. 11 Yexguma chabuxgu ga chomax, rü wüxi ga buxü̃rüü̃ chidexa, rü buxü̃ nagu rüxĩnüxü̃gu charüxĩnü, rü tama meã chauãẽxü̃ chacuèx. Natürü yexguma marü chayèxgu, rü nüxü̃ charüxo ga guxü̃ma ga yema chorü bucüma. 12 Rü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ idauxü̃ i Tupanachiga, rü ñoma wüxi i worua ya üxachametüxewa yigü idauxü̃rüü̃ nixĩ na taxcèx naxẽxü̃. Natürü yixcüra rü tá aixcüma meã nüxü̃xü̃chi tadau ya Tupana. Rü ñu̱xma rü írarüwatama nüxü̃ chacuèx i Tupanachiga. Natürü wüxi i ngunexü̃gu rü tá meã nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i nachiga, ngẽma na Tupana meãma choxü̃ cuáxü̃rüü̃. 13 Rü ñu̱xma rü nangẽxma i tomaẽ̱xpü̱x i nacümagü i guxü̃gutáma ngexmaxü̃. Rü ñaãgü nixĩ:

1 Rü Tupanaãxü̃́ tayaxõgü

2 Rü nüxü̃ ítananguxẽẽ na nataeguxü̃ ya Cristu

3 Rü nüxü̃ tacuèx na tamücüxü̃ ingechaü̃xü̃.

Natürü ngẽma tomaẽ̱xpü̱xtanüwa rü ngẽma rümemaexü̃ nixĩ na guxãxü̃ ingechaü̃xü̃.

14

Ngẽma tama nüxü̃ icuáxü̃ i nagawa na idexaxü̃chiga

1 ¡Rü naxcèx pedèu̱x na guxãxü̃ pengechaü̃xü̃! Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ i naxcèx pedau i ngema tauxchagü rü ngema cuèx i Naãẽ i Üünexü̃wa ne ĩxü̃. Rü ngẽma cuèx i yexeraãcü penaxw̱aexü̃ nixĩ na pexü̃́ natauxchaxü̃ na nüxü̃ pixuxü̃ i Tupanaarü ore. 2 Yíxema duü̃xẽ ya tama nüxü̃ tacuáxü̃ i nagawa idexaxe, rü Tupanamaã nixĩ i tidexaxü̃ rü tama i duü̃xü̃gümaã, erü taxúema nüxü̃ tacuèx na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nixĩ i tüxü̃ idexaxẽẽxü̃, natürü ngẽma ore i nüxü̃ tixuxü̃ rü ẽxü̃guxü̃ nixĩ. 3 Naturü yíxema nüxü̃ ixuxe i Tupanaarü ore rü ngema yaxõgüxü̃arü ngü̃xẽẽruxü̃ tixĩ, erü yexeraãcü cuèxwa tanangugüxẽẽ rü nüxü̃ tanangúchaxü̃xẽẽ i ngema ore rü tanataãẽxẽẽ i ngema yaxõgüxü̃ i ngexguma guxchaxü̃ nüxü̃ üpetügu. 4 Rü yíxema duü̃xẽ ya tama nüxü̃ tacuáxü̃ i nagawa idexaxe, rü tümacèxtama nixĩ i ngema na yexeraãcü mea Tupanaãxü̃́ tayaxõxü̃cèx. Natürü yíxema nüxü̃ ixuxe i Tupanaarü ore rü nüxü̃ tixu na yexeraãcü Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx i guxü̃ma i yaxõgüxü̃. 5 Choma chierü chanaxwèxe na guxãma i pema rü ngẽma tama nüxü̃ pecuáxü̃ i nagawa na pidexagüxü̃. Natürü yexeraãcü chanaxwèxe na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixuxü̃ i Tupanaãrü ore. Erü ngẽma to i nagawa na pidexagüxü̃ãrü yexera narümemaẽ na togümaã nüxü̃ pixuxü̃ i Tupanaãrü ore. Natürü ngẽma to i nagawa na idexaxü̃, rü name ega ngẽma yaxõgüxü̃maã nüxü̃ ixuxgu na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma dexa, na nümagü rü ta yexeraãcü meã Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 6 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü ngẽxguma chi pexü̃tawa chaxũxgu, rü chi to i nagawa chideaxgu, ¿rü ṯacüwa chi pexü̃́ namexü̃ i ngẽma? Natürü ngẽxguma chi pemaã nüxü̃ chixuxgu i ngẽma Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃, rü ẽ́xna ngẽma chomatama nüxü̃ chacuáxü̃ na aixcüma yiĩxü̃, rü ẽ́xna ngẽma ẽxü̃guxü̃ i ñu̱xma Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃, rü ẽ́xna ṯacü rü to i ngu̱xẽẽtae i Tupanachiga, rü ngẽma waxi nixĩ i pexü̃́ mexü̃. 7 ¡Rü dücax ngẽma paxetaruü̃ i quena rü ẽ́xna arpa! Rü ngẽxguma tãũ chima texé meã napaüxgu, rü tãũ chima nüxü̃ tacuèx na ṯacügu tanapaxüxü̃. 8 Rü ngẽma churaragü, rü ngẽxguma norü uwanügümaã nügü nadaixchaü̃gu, ¿rü ñuxãcü tá nügü namexẽẽ na nügü nadèi̱xü̃cèx ega tama meã nangógagu ya yima corneta ya dèi̱xcèx naxcèx c̱axü̃ne? 9 Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ nangupetü. Rü ngẽxguma chi perü conümaã nüxü̃ pixuxgu i dexa i taxúema nüxü̃ cuáxü̃, ¿rü ñuxãcü tá nüxü̃ tacuèx na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ pixuxü̃? Rü ñoma ngürüanewa pidexagüxü̃rüü̃ tá pixĩgü. 10 Rü aixcüma nixĩ i namuxü̃ i nagagü i ñoma i naãnewa. Rü guxü̃ma i ngẽma nagagü rü name naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i nawa idexagüxü̃. 11 Natürü ngẽxguma chi tama nüxü̃ chacuèxgu i ngẽma naga i to i duü̃xü̃ chomaã nawa idexaxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃cèx rü ñoma to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xrüü̃ chixĩ, rü chauxcèx rü ñoma to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃rüü̃ nixĩ i nümax. 12 Choma nüxü̃ chacuèx rü pema rü pexü̃́ nangúchaü̃ na pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma nacümagü i Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxna ãxü̃. Natürü name nixĩ i naxcèx pedau na guxü̃ãrü yexera pexna naxããxü̃ i ngẽma nacümagü i namaã nüxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ na yexeraãcü meã Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 13 Rü ngẽmacèx yíxema duü̃xẽ ya taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa idexaxe, rü name nixĩ i Tupanana naxcèx taca na tüxna naxããxü̃cèx i cuèx na togümaã nüxü̃ tixuxü̃cèx na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ tixuxü̃. 14 Rü ngẽxguma chi taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa chayumüxẽgu, rü chauãẽ nixĩ i ngẽma yumüxe̱xü̃. Natürü chomatama rü taxuü̃ma chacuèx na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma. 15 ¿Rü ñuxãcü tá chayumüxẽxü̃ i ñu̱xmax? Rü marü name nixĩ ega taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa chayumüxẽgu, natürü chanaxwèxe i guxãma nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa rü ta chayumüxẽ. Rü marü name nixĩ ega taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa chawiyaegu, natürü chanaxwèxe i guxãma nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa rü ta chawiyae. 16 Erü ngẽxguma chi taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa Tupanaxü̃ quicuèxüü̃gu, rü yíxema duü̃xẽgü ya nge̱ma irüxĩnüẽxẽ, rü taxucürüwa cumaã wüxigu Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü, erü tama nüxü̃ tacuèx na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃. 17 Rü woo ngẽma curü yumüxẽ rü namexẽchi̱xgu, natürü yíxema duü̃xẽgü ya nge̱ma irüxĩnüẽxẽ rü taxuü̃ma i mexü̃ nawa tayaxu ega to i nagawa quideaxgu. 18 Tupanana moxẽ chaxã, erü perü yexera taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa chidexa. 19 Natürü woo muxü̃ma i ore i taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa na chidexaxü̃, natürü ngẽma yaxõgüxü̃ãrü ngutaquẽ́xegüwa rü chauxcèx rü narümemaẽ chi nixĩ ega woo noxre i ore i meãma nüxü̃ icuáxü̃wa namaã nüxü̃ chixuxgu i Tupanaãrü ore na ngẽmaãcü ngẽmamaã meã chanangúexẽẽxü̃cèx. 20 Pa Chaueneẽgüx, tama name i ñoma buxü̃gürüü̃ chixri nagu perüxĩnüe i ngema ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü narümemae nixĩ i ñoma buxü̃gürüxü̃ pegü pixĩgüxẽẽ naxchèxwa i ngema chixexü̃, natürü ngema peru ĩnüwa rü penaxwèxe i duü̃xü̃gü i marü yaxü̃rüü̃ mea nagu perüxĩnüe rü nagu pexĩ i ngema ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 21 Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃xü̃ ga norü orearü uruü̃ ümatüxü̃ rü ñanagürü:

“Rü nuã tá chanamugü i to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü na to i nagawa yadexagüxü̃cèx namaã i ñaã Yudíugü i tama yaxõgüxü̃. Natürü woo ngẽmaãcü chanaxü̱xgu, rü tãũtáma chauga naxĩnüẽ i ngẽma Yudíugü i tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃”,

ñanagürü ga Tupana. 22 Rü ngẽmacèx ngẽma na taxúema nüxü̃ cuáxü̃ i nagawa idexaxü̃, rü wüxi i cuèxruü̃ nixĩ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃. Rü tama duü̃xü̃gü i marü yaxõgüxü̃cèx nixĩ i ngẽma. Natürü ngẽma Tupanaãrü orexü̃ na ixuxü̃, rü duü̃xü̃gü i marü yaxõgüxü̃cèx nixĩ na yexeraãcü meã Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü tama duü̃xü̃gü i tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃cèx nixĩ i ngẽma. 23 Rü ngẽxguma chi pema i yaxõgüxe pengutaquẽ́xegügu, rü guxã chima to i nagawa pidexagügu, ¿rü ñuxũ ñaxü̃ tá ega petanügu naxücuxgu i wüxi i duü̃xü̃ i nge̱ma iyarüxĩnüxü̃ rü ẽ́xna wüxi i duü̃xü̃ i tauta yaxõxü̃? ¿Taux ẽ́xna i nagu tá naxĩnüxü̃ na pexãũãẽgüxü̃ i pemax? 24 Natürü ngẽxguma chi guxãma i pema nüxü̃ pixuxgu i Tupanaãrü ore, rü chi petanügu naxücuxgu i wüxi i duü̃xü̃ i tama yaxõxü̃ rü ẽ́xna wüxi i duü̃xü̃ i nge̱ma iyarüxĩnüxü̃, rü tá nüxü̃ naxĩnü i ngẽma Tupanaãrü ore i nüxü̃ pixuxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ nacuèx na nüma rü wüxi i pecaduã́xü̃ na yiĩxü̃. Rü nügügu tátama ínarüxĩnü i ngẽxguma nüxü̃ naxĩnügu i ngẽma nüxü̃ pixugüexü̃. 25 Rü ngẽma chixexü̃ i nüxĩcatama nüxü̃ nacuáxü̃ rü tá naxcèx ínicuèx. Rü nüma rü ngẽxma tá nacaxã́pü̱xü, rü tá Tupanaxü̃ nicuèxüü̃. Rü tá nüxü̃ nixu na aixcüma Tupana petanüwa nangẽxmaxü̃.

Tama name i penaxĩxãchiãxẽgü i perü ngutaq̱uewa, rü name i meamare penaxü

26 Dücèx, Pa Chaueneẽgüx, ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü tá penaxüxü̃ ega ngẽxguma pengutaquẽ́xegügu. Rü ñuxre i pema rü marü name na Tupanaãrü wiyaegu pewiyaegüxü̃, rü togue rü tangu̱xẽẽtaegüxü̃, rü togue rü nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽma ore i Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃, rü togue rü nawa tidexagüxü̃ i naga i tama nüxü̃ tacuèxgüxü̃, rü togue rü tanango̱xẽẽgüxü̃ i ngẽma dexa i to i nagawa nüxü̃ yaxugüxü̃. Natürü guxü̃ma i ngẽma rü tanaxwèxe i yaxõgüxü̃ãrü ngü̃xẽẽcèx na yiĩxü̃, na yexeraãcü yaxõgüãxü̃cèx rü meã Tupanacèx namaxẽxü̃cèx. 27 Rü ngẽxguma to i naga i pema tama nüxü̃ pecuáxü̃wa pidexagügu, rü name nixĩ i taxre rü ẽ́xna tomaẽ̱xpü̱xicatama tidexagü. Rü tanaxwèxe i wüxiexira tidexa i noxri rü yixcama ya togue. Rü ngẽxguma chi texé to i nagawa ideaxgu, rü name nixĩ na tangẽxmaxü̃ ya wüxie ya nüxü̃ ixuchigüxe na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i to i nagawa nüxü̃ yaxuxü̃. 28 Natürü ngẽxguma chi tatau̱xgu na texé nüxü̃ ixuchigüxü̃ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i to i nagawa nüxü̃ yaxuxü̃, rü narümemaẽ nixĩ na noxtacüma tama to i nagawa pidexagü i perü ngutaquẽ́xewa. Rü narümemaẽ i wüxichigü tüxica Tupanamaãxĩcatama bexma tidexa. 29 Rü ngẽxgumarüü̃ ta ngẽxguma pengutaquẽ́xegügu, rü name nixĩ i taxre rü ẽ́xna tomaẽ̱xpü̱xicatama nüxü̃ tixu i Tupanaãrü ore. Rü ngẽma togü i ngutaquẽ́xetanüxü̃ rü name nixĩ na meã nangugügüãxü̃ i ngẽma ore. 30 Natürü ngẽxguma chi íyadexayane i wüxi i duü̃xü̃, rü Tupana tümamaã ideaxgu ya togue ya nge̱ma rütoxe, rü name nixĩ na iyanachianexü̃ i ngẽma nüxĩra idexaxü̃ na tidexaxü̃cèx ya yíxema duü̃xẽ ya Tupana tümamaã idexaxe. 31 Rü ngẽmaãcü guxãma i pema na Tupana pemaã idexaxü̃, rü name nixĩ i wüxichigü ípenanguxẽẽ na pewa nanguxü̃ na pidexagüxü̃ i Tupanaãrü ore. Rü ngẽmaãcü i ngẽma togü i ngutaquẽ́xetanüxü̃gü rü tá Tupanachiga meã nangúe rü tá nataãẽgü. 32 Rü ngẽmaãcü tanaxwèxe i meãma tümaãẽmaã itacuèx ya wüxichigü ya yíxema Tupanaãrü orexü̃ ixuxe. 33-34 Erü perü ngutaquẽ́xegüwa rü Tupana nanaxwèxe na meã penaxüxü̃ i guxü̃ma, rü tama nanaxwèxe na nge̱ma pexãũgatanüxü̃ rü pegü ípetüexẽẽxü̃. Rü guxü̃ma i togü i yaxõgüxü̃ãrü ngutaquẽ́xegüwa rü marü nüxü̃ nayapue na tama yadexagüxü̃ i ngexü̃gü. Rü name nixĩ i pema rü ta ngẽmaãcü penaxü, erü nachu̱xu na yadexagüxü̃ i ngexü̃gü i ngutaquẽ́xegüwa. Rü name nixĩ na yatügüga naxĩnüẽxü̃ i ngexü̃gü, ngẽma Tupanaãrü ore tüxü̃ muxü̃rüü̃. 35 Rü ngẽxguma chi ṯacüxü̃ nacuáxchaü̃gu i wüxi i ngexü̃, rü name nixĩ i nachiü̃watama natena naca i nachiga i ngẽma. Erü wüxi i ãne nixĩ ega ngutaquẽ́xewa yadeaxgu i wüxi i ngexü̃. 36 Pa Corĩ́tiucü̱̃ã̱xgüx, name nixĩ na nüxna pecuèxãchiexü̃ na tama pewaxira ne naxũxü̃ i Tupanaãrü ore. Rü tama pexicatama nixĩ i penayauxgüxü̃ i ngẽma. 37 Rü ngẽxguma chi texé tügügu rüxĩnügu na Tupanaãrü orearü uruü̃ tiĩxü̃ rü ẽ́xna tügügu tarüxĩnügu na Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxna naxãxü̃ i ṯacü rü cuèx, rü name nixĩ i nüxna tacuèxãchi na tórü Coriarü ore yiĩxü̃ i ñaã ore i pexcèx chaxümatüxü̃. 38 Natürü ngẽxguma chi texé tama nüxü̃ cuáxchaü̃gu i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü name nixĩ i tama tüxü̃ pecuáxchaü̃. 39 ¡Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü Tupanana naxcèx peca i cuèx na meãma nüxü̃ pixuxü̃cèx i norü ore! ¡Rü tama penachu̱xu na to i nagawa yadexagüxü̃ i duü̃xü̃gü! 40 Rü perü ngutaquẽ́xegüwa, rü name nixĩ na meã penaxüxü̃ i guxü̃ma. Rü tama name i nge̱ma pexãũgatanü rü pegü ípetüexẽẽ.

15

Cristu na yuwa írüdaxü̃chiga

1 Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe i nüxna pecuèxãchie i ngẽma Tupanaãrü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃ ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü yematama ore nixĩ ga pema peyauxgüxü̃. Rü ñu̱xma rü ngẽmatama oregagu nixĩ i meã peyaxõgüxü̃. 2 Rü ngẽma oregagu nixĩ i pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃, ega aixcüma guxü̃guma peyaxõgüamagu. Natürü ngẽxguma tama guxü̃guma peyaxõgügu, rü natücèxmamare nixĩ i ngẽma perü õ. 3 Rü yexguma noxri petanüwa changuxgu, rü yema nüxira pexü̃ changu̱xẽẽxü̃ nixĩ ga yema chaxira togü choxü̃ ngu̱xẽẽxü̃ na Cristu rü tórü pecaducèx nayuxü̃, ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃. 4 Rü yexgumarüü̃ ta pexü̃ changúexẽẽ na ñuxãcü inatèxgüãxü̃, rü ñuxãcü norü tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃gu rü wena na namaxü̃xü̃, ngẽma Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃. 5 Rü yexgumarüü̃ ta pexü̃ changúexẽẽ ga ñuxãcü Pedrucèx na nangóxü̃ ga Cristu, rü ñuxãcü yixcüra rü norü ngúexü̃gü ga yamugüxü̃cèx na nangóxü̃. 6 Rü yemawena ga Cristu rü noxtacüma 500 arü yexera ga yaxõgüxü̃cèx nango̱x. Rü muxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü rü ñu̱xma rü ta namaxẽ, natürü nümaxü̃ rü marü nayue. 7 Rü yemawena rü Chaü̃tiágucèx nango̱x, rü yixcama guxü̃ma ga yema togü ga ngúexü̃gücèx nango̱x. 8 Rü düxwa chowa inayacuèx ga chauxcèx rü ta na nangóxü̃, woo ngürüãchimare nixĩ ga yema, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i buxü̃ i tautama norü ngunexü̃wa nanguyane buxü̃rüü̃. 9 Rü choma rü guxü̃ma i ngẽma togü i Tupana imugüxü̃tüü̃wa chaxü. Rü ngemacèx tama name i Tupana imuxü̃maã choxü̃ naxugüxü̃ i duü̃xü̃gü, yerü nawe chingẽchigü ga Tupanaãrü duü̃xü̃gü rü poraãcü chixexü̃ chaxü. 10 Natürü ga Tupana rü chomaã namecüma, rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü choxü̃ pedau na ṯacü chiĩxü̃ rü ñuxãcü na chiĩxü̃. Rü yema chomaã na namecümaxü̃ rü tama natücèxma nixĩ. Yerü choma rü guxü̃ ga togü ga yamugüxü̃ãrü yexera chanaxü ga Tupanaãrü puracü. Natürü tama chauechama chanaxü ga yema puracü, natürü Tupana ga chomaã mecümacü rü chomaã puracücü nixĩ ga naxücü ga yema puracü na nüxü̃ chixuxü̃cèx ga norü ore. 11 Natürü i ñu̱xma rü nüe̱tama nixĩ ega woo choma chixĩgu rü ẽ́xna togü yixĩgu ga pemaã nüxü̃ ixuxü̃ ga yema ore. Yerü yema ore ga pemaã nüxü̃ tixuxü̃, rü Tupanaãrü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃ nixĩ, rü yema nixĩ ga pixõgüxü̃.

Ñuxãcü wena tá namaxẽ i duü̃xü̃gü i yuexü̃

12 Marü pemaã nüxü̃ tixu na Cristu rü yuwa ínadaxü̃. ¿Rü tü̱xcüü̃ ñuxre i pema rü ñaperügügü:

“Yuexü̃ rü tagutáma wena namaxẽ”, ñaperügügü? 13 Rü ngẽxguma chi ngẽma yuexü̃ rü tagu chima wena namaxẽgu rü yima Cristu rü tãũ chima wena namaxü̃. 14 Rü yexguma chi Cristu tama wena maü̃xgu, rü ngẽma ore i nüxü̃ tixuxü̃ i nachiga rü taxuwa chima name, rü natücèxmamare chi nixĩ i perü õ. 15 Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcü yixĩgu, rü toma i Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü doratèèxgüxü̃ tixĩgü. Erü nüxü̃ tixu na Tupana Cristuxü̃ wena maxẽẽxü̃. Rü ngẽxguma chi tama aixcüma yixĩgu na wena namaxẽxü̃ i yuexü̃, rü chi wüxi i doramare nixĩ na Tupana Cristuxü̃ wena maxẽẽxü̃. 16 Rü ngẽxguma chi ngẽma yuexü̃ rü tagu chima wena namaxẽgu, rü ga Cristu rü chi ta tãũ chima wena namaxü̃. 17 Rü yexguma chi Cristu tama wena maü̃xgu, rü natücèxmamare chi nixĩ i peyaxõgüxü̃, rü ñu̱xma rü chi ta perü pecadugagu ipeyarütauxe. 18 Rü chi ngẽmaãcü yixĩgu rü ngẽma duü̃xü̃gü i Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ i marü yuexü̃, rü chi ta tãũ chima nüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 19 Rü ngẽxguma chi ñoma i maxü̃cèxicatama yixĩgu na Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü chi guxü̃ i togü i duü̃xü̃güarü yexera tangechaü̃tümüü̃gü. 20 Natürü aixcümaxü̃chi nixĩ ga Cristu ga yuwa na ínadaxü̃. Natanüwa i guxü̃ma i ngẽma yuexü̃ i yixcüra tá írüdagüxü̃, rü Cristu nixĩ ga namaã inaxügücü na ínadaxü̃, yerü nüma nixĩ ga nüxĩra wena namaxü̃xü̃. 21 Rü yexgumarüü̃ wüxi ga yatügagu na nayuexü̃ ga duü̃xü̃gü, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ na wüxi i yatügagu wena namaxẽxü̃ i ngẽma marü yuexü̃. 22 Rü ngema na Adáü̃gagu guxãma na yuexü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta Cristugagu tá namaxẽxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃. 23 Natürü wüxichigü tá tümawa nangu na wena tamaxü̃xü̃. Rü Cristu nixĩ ga nüxĩra maxü̃cü. Rü ngẽxguma wena núma naxũxgu i nümax, rü ngẽxguma tá nixĩ i wena namaxẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i noxrü ixĩgüxü̃. 24 Rü ngẽmawena tá nixĩ i nagúxü̃ i naãne. Rü ngẽxguma tá nixĩ ya Cristu i nüxü̃ naporamaẽxü̃ i guxü̃ma i norü uwanügü. Rü ngẽxguma tá nixĩ i Nanatü ya Tupanana naxããxü̃ i guxü̃ma na nüma namaã inacuáxü̃cèx. 25 Erü nüma ya Cristu rü ãẽ̱xgacü tá nixĩ ñu̱xmatáta nüxü̃ naporamaẽ i guxü̃ma i norü uwanügü. 26 Rü ngẽma nawa iyacuáxü̃ i norü uwanü i tá nüxü̃ naporamaẽxü̃, rü yu nixĩ. 27 Yerü Tupana rü marü Cristumẽ́xẽwa nanayexmagüxẽẽ ga guxü̃ma. Natürü woo Tupanaãrü ore nüxü̃ ixuxgu na Cristumẽ́xẽwa nangẽxmagüxü̃ i guxü̃ma, natürü nümatama ya Tupana rü tama Cristumẽ́xẽwa nangẽxma. Yerü nüma ga Tupana nixĩ ga Cristumẽ́xẽwa nayexmagüxẽẽãxü̃ ga guxü̃ma. 28 Rü ngẽxguma guxü̃ma Cristumẽ́xẽwa ngẽxmagügu, rü ñu̱xũchi nümatama ya Cristu ya Tupana Nane rü tá Nanatümẽ́xẽwa nügü nangẽxmaxẽẽ. Yerü nüma ga Tupana nixĩ ga Cristumẽ́xẽwa nayexmagüxẽẽãxü̃ ga guxü̃ma. Rü ngẽmaãcü ya Tupana rü guxü̃maã tá inacuèx. 29 Rü nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i petanüwa i Tupanae̱gagu yuexü̃chicüü íbaiü̃xü̃. ¿Rü tü̱xcüü̃ ngẽma naxügü? Rü ngẽxguma chi tama wena namaxẽgu i duü̃xü̃gü i yuexü̃, ¿rü tü̱xcüü̃ ngẽma yuexü̃chicüü ínabaiü̃? 30 ¿Rü tü̱xcüü̃ i toma rü guxü̃guma ãũcümaxü̃wa tangẽxmagü? 31 Pemaã nüxü̃ chixu, Pa Chaueneẽgüx, rü guxü̃ i ngunexü̃gu rü ãũcümaxü̃wa changẽxma, rü tama nüxü̃ chacuèx i ṯacü rü ngunexü̃gu Tupanaãrü oregagu tá na chayuxü̃. Rü ngẽma rü aixcümaxü̃chi nixĩ, ngẽxgumarüü̃ na aixcüma yiĩxü̃ na choxü̃́ nangẽxmaxü̃ i wüxi i taãẽ i taxü̃ i ñu̱xma na tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃. 32 Choma rü nuã Epéchiuwa rü Tupanaãrü orechigagu chorü uwanümaã poraãcü togü tachoxü̃gagü. Rü ñoma naẽxü̃ i idüraexü̃maã togü tadèi̱xü̃rüü̃ tixĩgü. ¿Natürü ṯacüwa choxü̃́ namexü̃ ga yema ega chorü maxü̃ i ñoma i naãnewa choxü̃́ ngẽxmaxü̃cèxicatama yixĩgu? Rü ngẽxguma chi aixcüma yixĩgu na tama wena namaxẽxü̃ i yuexü̃, rü marü name i ñatarügügü:

“¡Ngĩxã tachibüe rü taxaxegü, erü paxa tá tayue!” ñatarügügü. 33 ¡Natürü tãũtáma nawe perüxĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü chixri idexagüxü̃! Erü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i ñaxü̃:

“Rü texé ya chixexü̃ i duü̃xü̃maã ãmücüxe, rü tüxü̃́ inayanaxoxẽẽ i tümacümagü i mexü̃”, ñaxü̃. 34 Rü name nixĩ i meã pegüãẽgu perüxĩnüẽ rü nüxü̃ perüxoe i ngẽma perü chixexü̃gü. Rü wüxi i perü ãne nixĩ na pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü ñuxre i pema rü tama aixcüma Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃ rü tama aixcüma Tupanaxü̃ pecuèxgüxü̃.

Ñuxãcü wena namaxẽ i yuexü̃gü

35 Natürü ngürüãchi tá texe pexna taca rü ñatarügü pexü̃:

“¿Ñuxãcü tá wena namaxẽxü̃ i yuexü̃? ¿Rü nañuxraü̃xü̃ i naxü̃nemaã tá ínadagüxü̃?” ñatarügü tá pexü̃. 36 Pa Duü̃xü̃ i Ngẽãẽmarexü̃x ¡rü dücax! Rü ngẽxguma wüxi ya nanetüchire itoxgu, rü nüma ya yima naxchire rü nayu na ngemaãcü naxüxü̃cèx i ngẽma nanetü. 37 Rü ngẽma waixü̃mügu itoxü̃, rü tama marü nanetü ixĩxü̃ nixĩ, natürü naxchire nixĩ ya yima itoxü̃ne woo triguchire rü ẽ́xna ngexü̃rüüxü̃mare i to i nanetüchire yixĩgu. 38 Rü ngẽxguma marü inatoxguwena, rü Tupana nixĩ i yanaxüxẽẽcü ya yima nachire na nüma nanaxwèxexü̃ãcüma yiĩxü̃cèx i ngẽma nanetü. 39 Rü tama guxü̃ i naxü̃negü nawüxigu. Rü duü̃xẽxü̃ne rü nanatoraxü̃, rü naẽxü̃güxü̃ne rü to nixĩ, rü werigüxü̃ne rü to nixĩ, rü choxnigüxü̃ne rü to nixĩ. 40 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nangẽxma i naxü̃negü i daxũguxü̃ i naãnecü̱̃ã̱x, rü nangẽxma i naxü̃negü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x. Rü ngẽma daxũguxü̃ i naãnecü̱̃ã̱x i naxü̃negü rü nüxü̃́ nangẽxma i noxrütama mexü̃, rü ngẽma ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i naxü̃negü rü ta nüxü̃́ nangẽxma i noxrütama mexü̃. Natürü tama nawüxigu i ngẽma norü mewa. 41 Rü üèxcüarü y̱auracüü rü tama namaã nawüxigu i tauemacüarü y̱auracüü. Rü woramacurigüarü y̱auracüü rü to nixĩ. Rü nügütanüwa ya woramacurigü, rü tama nawüxigu i norü y̱auracüüwa. 42 Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta naxüpetü namaã i naxü̃negü i ngẽma duü̃xü̃gü i yuexü̃. Erü ngẽma naxü̃ne i noxri nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ rü iyarüxoxwèxexü̃ nixĩ. Natürü ngẽma naxü̃ne i tá nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ i ngẽxguma wena namaxẽgu, rü ngẽma rü tagutáma inayarüxo. 43 Rü ngẽma naxü̃ne i yuxü̃ rü taxuwama name i ngẽxguma inatèxgux. Natürü ngẽxguma wena namaü̃xgu rü tá namexẽchi. Rü ngẽma naxü̃ne i ñu̱xma turaxü̃ rü ngẽxguma wena namaü̃xgu rü tá napora. 44 Rü itanatèx i ngẽma naxü̃ne i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x ixĩxü̃. Natürü ngẽxguma ínadaxgu, rü daxũcü̱̃ã̱x i naxü̃ne tá nixĩ. Rü ñu̱xma na nangẽxmaxü̃ i naxü̃ne i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na nangẽxmaxü̃ ta i naxü̃ne i daxũcü̱̃ã̱x. 45 Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Guma nüxĩraü̃cü ga yatü ga Adáü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga naxü̃ne ga paxaãchi maxü̃xü̃”,

ñanagürü. Natürü ya Cristu rü daxũcü̱̃ã̱x nixĩ. Rü nüma nixĩ i tüxna naxããxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 46 Noxri rü tüxü̃́ nangẽxma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i taxüne. Natürü yixcama rü Tupana tá tüxna nanaxã i to i taxüne i daxũcü̱̃ã̱x ixĩxü̃. 47 Guma nüxĩraü̃cü ga yatü ga waixü̃müwa ücü, rü ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x nixĩ. Natürü tórü Cori ya Cristu rü daxũguxü̃ i naãnecü̱̃ã̱x nixĩ. 48 Rü ngẽma taxünegü i ñoma i naãnewa tüxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü guma Adáü̃xü̃ne ga waixü̃müwa ücürüü̃ nixĩgü. Natürü ngẽma naxü̃negü i daxũwa nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ i duü̃xü̃gü, rü Cristuxü̃nerüü̃ nixĩgü. 49 Rü ñgexgumarüü̃ na Adáü̃ ga waixü̃müwa ücürüü̃ na yiĩxü̃ i taxüne, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta Cristu ya daxũwa ngẽxmacürüü̃ nixĩ i taxüne i yixcüra. 50 Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, pemaã nüxü̃ chixu rü ñaã taxüne i namachinaxcèx rü naxchinèxãnaxcèx, rü taxucürüwa Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa nangu. Erü ngẽma iyarüxoxü̃, rü taxucürüwama Tupanaxü̃tawa i ngextá taxuü̃ma íyarüxoxü̃wa nixücu. 51 Natürü chanaxwèxe na nüxü̃ pecuáxü̃ i wüxi i ore i ẽxü̃guxü̃ ga noxri Tupanaxĩcatama nüxü̃ cuáxü̃. Rü dücax, tãũtáma guxã tayue, natürü guxãxü̃ne rü tá naxüchicüü. 52 Rü ngürüãchimare wüxi i peãxẽtügu tá nixĩ i ngẽma na naxüchicüüxü̃ i taxüne i ngẽxguma naãneãrü gu̱xgux naxãgagu ya corneta. Rü tá naxãga ya yima corneta, rü ngẽxguma i ngẽma duü̃xü̃gü i yuexü̃ rü tá ínarüdagü na tagutáma wena nayuexü̃cèx. Rü yixema na imaxẽxü̃ rü tá naxüchicüü i taxünegü. 53 Erü ngẽma taxüne i yuxwèxexü̃ rü woetama tama taixü̃ rü tá naxüchicüü. Rü wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i naxü̃ne i aixcüma taixü̃ rü tagutáma yuxü̃ tá nixĩ. 54 Rü ngẽxguma ngẽmaãcü naxüchicüügu i taxüne i yuxwèxexü̃, rü tüxü̃́ nangẽxmagu i taxüne i ngexwacaxü̃xü̃ i taguma yuxü̃, rü ngẽxguma tá nixĩ i yanguxü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Marü inayarüxo na nayuexü̃ i duü̃xü̃gü. Rü Tupana rü marü yuxü̃ narüyexera. 55 Rü dücax, Pa Yux, ¿ngẽxü̃ i curü pora i namaã toxü̃ curüyexeraxü̃? ¿Rü ngẽxü̃ i ngẽma cuxne i namaã toxü̃ cudèi̱xü̃?”

ñanagürü i ngẽma Tupanaãrü ore. 56 Rü ngẽma naxne i yu, rü pecadu nixĩ. Erü ngẽma pecadu nixĩ i naporaxẽẽxü̃ i ngẽma yu na tüxü̃ nadèi̱xü̃cèx. Rü ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ nixĩ i naporaxẽẽxü̃ i pecadu, erü woo namexgu i ngẽma mugü, natürü taxucürüwama texé aixcüma tayanguxẽẽ. 57 Natürü name nixĩ i Tupanana moxẽ taxã yerü núma nanamu ga tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu na ngẽma yuxü̃ tüxü̃ naporamaẽxẽẽxü̃cèx. 58 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü name nixĩ i meã peyaxõgüama rü taguma ípenatèx i Tupanaãrü ore. Rü name nixĩ i guxü̃guma meã penaxü i tórü Coriarü puracü, erü pema nüxü̃ pecuèx rü ngẽma puracü i nüxü̃́ pexüxü̃, rü tama natücèxma nixĩ.

16

Togü i yaxõgüxü̃cèx inanutaq̱ue ga dĩẽru

1 Rü ñu̱xma tá pemaã nüxü̃ chixu i nachiga i ngẽma dĩẽru i penutaquẽ́xexü̃ na namaã nüxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i Yudéaanewa ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽma yaxõgüxü̃ i Gárataanewa ngẽxmagüxü̃ rü marü namaã nüxü̃ chixu na ngĩxü̃ nanutaquẽ́xegüxü̃ i ngẽma dĩẽru. Rü chanaxwèxe i pema rü ta ngẽxgumarüü̃ penaxü. 2 Rü ngema dĩẽru i perü puracüwa ngixü̃ peyaxucüwa rü gu̱xcü i yüxüarü ngunexügu rü tá ngixü̃ pexã i ngẽma dĩẽru i Tupanaarü ixĩcü. Rü ngĩmaã tá penguxü̃ na tama ngẽxguma nge̱ma changuxguama ngĩxü̃ na pedexü̃cèx. 3 Rü ngẽxguma petanüwa changuxgu, rü tá chanaxümatü i ñuxre i poperagü naxcèx i taeneẽgü i Yerucharéü̃wa ngẽxmagüxü̃. Rü ñu̱xũchi ngẽma poperamaã tá Yerucharéü̃wa chanamugü i ngẽma duü̃xü̃gü i pema nüxü̃ pexunetaxü̃ na nge̱ma ngĩxü̃ nangegüxü̃cèx i ngẽma dĩẽru i taeneẽgücèx ngĩxü̃ penutaquẽ́xecü. 4 Rü ngẽxguma chi choxü̃́ natauxchagu na nge̱ma Yerucharéü̃wa chaxũxü̃, rü nümagü rü tá wüxigu chomaã nge̱ma naxĩ.

Pauru nagu narüxĩnü na Corĩ́tiuwa naxũxü̃

5 Choma rü Machedóniããnewa tá chaxüpetü na íchayadauxü̃cèx i taeneẽgü i nge̱ma ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽmawena rü tá petanüwa changu na pexü̃ íchayadauxü̃cèx. 6 Rü ngürüãchi tá ñuxre i ngunexü̃gü ngẽxma petanügu charüxã̱ũ̱x, rü bexmana ngürüãchi nge̱ma petanüwa tá chanangupetüxẽẽ ya mucü. Rü ngẽxguma rü tá pexü̃́ natauxcha na choxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃ na ngẽma íchaxũxchaü̃xü̃wa chaxũxü̃cèx. 7 Erü tama chanaxwèxe i paxaãchimare pexü̃ chadau. Natürü petanügu charüxã́ũxchaü̃ i ñuxre i ngunexü̃ ega chi norü ngúchaxü̃ yixĩxgu ya tórü Cori. 8 Natürü nuã Epéchiuarü ĩãnewa tá changẽxma ñu̱xmatáta Pẽtecóstearü ngunexü̃wa nangu. 9 Erü nuã rü tórü Cori poraãcü choxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na nüxü̃́ chapuracüxü̃cèx rü nüxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx i muxü̃ma i duü̃xü̃gü woo namu i ngẽma tama naxwèxegüxü̃ na nuã chapuracüxü̃. 10 Rü ngẽxguma chi Timutéu petanüwa nguxgu, rü chanaxwèxe i meãma penayaxu na petanüwa nataãẽxü̃cèx. Erü nüma rü ta chauxrüü̃ tórü Coriarü puracüwa napuracü. 11 Rü ngẽmacèx tama chanaxwèxe i texé petanüwa nüxü̃ taxoe. Natürü chanaxwèxe i nüxü̃ perüngü̃xẽẽ na taãẽãcüma nuã naxũxü̃ na choxü̃ íyadauxü̃cèx. Erü poraãcü íchananguxẽẽ na nuã nanguxü̃cèx namaã i ngẽma togü i taeneẽgü. 12 Rü ngẽma taeneẽ i Aporu rü poraãcü nüxü̃ chacèèxü̃ na petanüwa íyadauxü̃cèx namaã i ngẽma togü i taeneẽgü. Natürü tama nge̱ma naxũxchaü̃ i ñu̱xmax. Natürü ngẽxguma naxãchicagu rü tá nge̱ma naxũ.

Pauru nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃

13 ¡Rü pexuãẽgü na taxuü̃ma i chixexü̃gu pey̱ixü̃cèx! ¡Rü meãma peyaxõgüama woo ṯacü pexü̃ üpetügu! Rü name nixĩ i peporaeama rü taxucèxma pemuü̃ẽ. 14 Rü guxü̃ma i ngẽma pexüxü̃, rü name nixĩ i pegü pengechaü̃güãcüma penaxü. 15 Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, pema nüxü̃ pecuèx na Estéfanatanüxü̃gü yiĩxü̃ ga nüxĩra yaxõgüxü̃ ga Acayaanewa. Rü meãma nüxü̃ pecuèxgü na ñuxãcü poraãcü taeneẽgü i yaxõgüxü̃xü̃ na nangü̃xẽẽgüxü̃. 16 Rü chanaxwèxe i naga pexĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i Estéfanatanüxü̃gürüü̃ ixĩgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe i naga pexĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i ñaã Tanatüarü puracüwa puracüexü̃ rü ngü̃xẽẽtaegüxü̃. 17-18 Rü ñu̱xma na taxucürüwama chauxü̃tawa pengẽxmagüxü̃, rü wüxi ga chorü taãẽ nixĩ na núma naxĩxü̃ ga taeneẽgü ga Estéfana rü Fortunátu rü Acáicu. Rü yema taeneẽgü ga núma ĩxü̃ rü pexü̃ nixuchigagü rü yemaãcü choxü̃ nataãẽxẽẽgü ga yema pexü̃ na nataãẽxẽẽgüxü̃rüü̃. Rü tanaxwèxe i naga pexĩnüẽ rü nüxü̃ pengechaü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmagürüü̃ ixĩgüxü̃. 19 Rü guxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i Áchiaaneãrü ĩãnegüwa ngẽxmagüxü̃, rü moxẽ pexcèx nge̱ma namugü. Rü Aquiru rü Prisila rü guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ i Aquirupatawa ngutaquẽ́xegüxü̃, rü moxẽ pexcèx nge̱ma namugü nae̱gagu ya tórü Cori. 20 Rü guxü̃ma i taeneẽgü i núma ngẽxmagüxü̃ rü moxẽ pexcèx nge̱ma namu. Rü chanaxwèxe i wüxichigü i pema rü pegü pengechaü̃güãcüma pegü perümoxẽgü. 21 Choma i Pauru rü cho̱xmẽ́xmaãtama pexcèx chanaxümatü i ñaã chorü moxẽ. 22 Rü ngẽxguma chi texé tama tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuxü̃ ngechaü̃gu, rü Tupana tá tüxü̃ napoxcu. Rü paxa tá ínangu ya tórü Cori. 23 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ.. 24 Rü guxãma i pema, rü poraãcü pexü̃ changechaü̃ãcüma pexü̃ charümoxẽ nae̱gagu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu.

Rü nuãma pexna,

Pauru

2 CORĨ́TIUCÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

NORÜ TAXRE GA POPERA GA CORĨ́TIUCÜ̱̃Ã̱X GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Corĩ́tiuwa yexmagüxü̃

1 Pa Chaueneẽgü i Corĩ́tiucü̱̃ã̱xgü i Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃, rü Pa Chaueneẽgü i Guxü̃ma i Acayaanewa Ngẽxmagüxü̃, choma i Pauru nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera wüxigu namaã i taeneẽ i Timutéu. Rü choma nixĩ i Tupana choxü̃ yaxuxü̃ na Ngechuchu ya Cristu choxü̃ muxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore. 2 Rü tanaxwèxe na Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexna nanaxã i norü ngechaxü̃ rü norü taãẽxü̃.

Pauru rü ngúxü̃ ninge

3 Rü toma rü nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tupana ya Nanatü ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. Erü nüma nixĩ ya Tanatü ya nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃gücü rü tórü Tupana ya guxü̃guma tüxü̃ taãẽxẽẽcü. 4 Rü nüma ya Tupana rü toxü̃ nataãẽxẽẽ i ngẽxguma ngúxü̃ tingexgu, na toma rü ta tanataãẽxẽẽgüxü̃cèx i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i ngúxü̃ ingegüxü̃. Rü ngẽmaãcü ngẽma Tupana toxü̃ na taãẽxẽẽxü̃rüü̃ toma rü ta tanataãẽxẽẽgü i ngẽma togü i duü̃xü̃gü. 5 Rü ñu̱xma na Cristurüü̃ poraãcü ngúxü̃ tingegüxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ nümatama poraãcü toxü̃ nataãẽxẽẽ. 6 Rü ngẽmacèx, ngẽxguma toma ngúxü̃ tingegügu, rü ngẽmaãcü toxü̃ nangupetü na pema rü pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i perü taãẽ rü perü maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽxguma Tupana toxü̃ taãẽxẽẽgu, rü ngẽmaãcü tomaã nanaxü na pema rü ta pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i perü taãẽ rü yaxna namaã pexĩnüẽxü̃cèx i ngẽxguma ngẽmatama ngúxü̃ i toma tingegüxü̃ pexü̃́ ngẽxmagu. 7 Toma rü aixcüma tayaxõgü na pema rü tagutáma ípenatáxü̃ i Tupanaãrü ore. Erü nüxü̃ tacuèx rü ngẽma na toxrüü̃ ngúxü̃ pingegüxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta toxrüü̃ pexü̃́ nangẽxma i ngẽma taãẽ i Tupanawa ne ũxü̃. 8 Pa Chaueneẽgüx, tanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na ñuxre ga guxchaxü̃gü toxü̃ ngupetüxü̃ ga Áchiaanewa. Rü yema na poraãcü toxü̃́ naguxchaxü̃, rü düxwa marü tama namaã taporae, rü nagu tarüxĩnüẽ na marü tãũtáma tamaxẽxü̃. 9 Rü nagu tarüxĩnüẽ rü ñoma yuwa taxĩxü̃rüü̃ tixĩgü. Natürü yemaãcü toxü̃ naxüpetü, erü Tupana ya yuexü̃xü̃ írüdagüxẽẽcü toxü̃ nangúexẽẽchaü̃ na nüxĩcatama nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i pora na yuwa toxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx, rü taxucürüwama togütama na ítanguxü̃xẽẽxü̃. 10 Rü Tupana rü toxü̃ ínanguxü̃xẽẽ nawa ga yema guxchaxü̃ ga yuwa toxü̃ gagüchaü̃xü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta toxü̃ ínanguxü̃xẽẽ nawa i ñaã taxü̃ i guxchaxü̃ i ñu̱xma toxü̃́ ngẽxmaxü̃. Rü aixcüma tayaxõgü na nüma rü guxü̃gutáma ngẽmaãcü toxü̃ nangüxẽẽxü̃. 11 Natürü tanaxwèxe i pema rü perü yumüxẽmaã toxü̃ perüngü̃xẽẽ. Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcü penaxü̱xgux, rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü rü tá Tupanana moxẽ naxãgü naxcèx i ngẽma na ñuxãcü toxü̃ nangü̃xẽẽxü̃.

Tü̱xcüü̃ tama Corĩ́tiuwa naxũ ga Pauru

12 Nangẽxma i ṯacü i toxü̃ taãẽxẽẽxü̃. Rü ngẽma nixĩ na toõẽwa nüxü̃ tacuáxü̃ na ñoma i naãnewa rü aixcüma Tupana naxwèxexü̃ãcüma meã tamaxẽxü̃. Rü pepẽ́xewa nixĩ ga guxü̃ãrü yexera yemaãcü tamaxẽxü̃. Natürü tama togagu nixĩ ga yema, yerü Tupana ya tomaã mecümacü nixĩ ga toxü̃ rüngü̃xẽẽcü na yemaãcü pepẽ́xewa tamaxẽxü̃cèx. 13-14 Rü yema poperagü ga pexcèx taxümatüxü̃wa, rü nataxuma ga ṯacü ga icúxü̃. Natürü yema toma tamaxẽxü̃ãcüma nixĩ ga pexcèx tanaxümatüxü̃ na yemawa meã nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ñuxãcü tixĩgüxü̃. Rü woo i ñu̱xma rü tama aixcüma meã toxü̃ na pecuáxü̃, natürü chanaxwèxe i wüxi i ngunexü̃gu rü aixcüma meã toxü̃ pecuèx. Rü ngẽxguma meã toxü̃ pecuèxgu rü pema rü tá tomaã petaãẽgü i ngẽxguma ínanguxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu, rü ngẽxgumarüü̃ i toma rü tá ta pemaã tataãẽgü. 15-16 Rü yemagu charüxĩnüxü̃cèx nixĩ ga noxri ga pexü̃tawa na chaxũxchaü̃xü̃ na pexü̃ íchayadauxü̃cèx rü yemaãcü pexü̃ na charüngü̃xẽẽxü̃cèx. Rü nagu charüxĩnü ga Machedóniããnewa chaxũxgu na pexü̃tagu íchidauxü̃, rü yexguma Machedóniããnewa ne chaxũxgu rü wenaxãrü pexü̃tagu íchidauxü̃. Rü yemaãcü chanaxüxchaü̃, yerü nagu charüxĩnü na yemawena choxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃ na Yudéaanewa chaxũxü̃cèx. 17 Bexmana pema nagu perüxĩnüẽgu rü tama aixcüma chayanguxẽẽe̱gaãcüma nagu charüxĩnü ga yema pexü̃tawa na chaxũe̱gaxü̃. ¿Ẽ́xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i tama Tupanaãxü̃́ yaxõxü̃rüü̃ãcüma chamaxü̃, rü “Ngü̃” ñacharügüchirẽ́x woo tama chayanguxẽẽe̱gagu i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃? 18 Natürü Tupana toxü̃ nacuèx na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma torü ore ega pemaã itaxunetagu. 19 Erü yima Ngechuchu ya Cristu ya Tupana Nane ga guma Chiribánu rü Timutéu rü choma pemaã nüxü̃ tixuchigacü, rü ore i aixcüma ixĩxü̃xü̃xicatama nixu. Rü nüma rü aixcüma nayanguxẽẽ i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃. 20 Rü Cristu nixĩ ya yima yanguxẽẽcü ga guxü̃ma ga yema unetagü ga Tupana nuxcümaxü̃chi nüxü̃ ixuxü̃. Rü ngẽmacèx ngẽxguma Ngechuchuégagu Tupanaxü̃ icuèxüü̃gügu, rü ñatarügügü:

“Rü aixcüma nixĩ i ngẽma”, ñatarügügü. 21 Rü ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü Tupana nixĩ ya toxü̃ poraexẽẽcü rü pexü̃ poraexẽẽcü na taguma Cristuna ixĩgachixü̃cèx. Rü nümatama nixĩ ga tüxü̃ nadexü̃ na noxrü ixĩgüxü̃cèx. 22 Rü nüma ya Tupana rü nae̱ga tagu naxü erü tórü yora nixĩ. Rü nüma rü tüxna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃ na wüxi i tórü cuèxruü̃ yiĩxü̃cèx, rü ngẽmawa nüxü̃ icuáxü̃cèx na yixcüra tá tüxna naxããxü̃ i muxü̃ma i to i mexü̃gü. 23 Pema nüxü̃ pecuèx ga noxri rü Corĩ́tiuwa chaxũxchaü̃, natürü tama yéma petanüwa chaxũ yerü tama chanaxwèxe na pexü̃ changechaü̃güxẽẽxü̃. Rü yemacèx tama pexü̃tawa íchayadau, yerü tama pexü̃ chingagüchaü̃. Rü Tupana nüxü̃ nacuèx na aixcüma na yiĩxü̃ ga yema. 24 Rü tama tanaxwèxe na pexü̃ tamuxü̃ na ñuxãcü tá Tupanaãxü̃́ peyaxõgüxü̃. Erü pema rü marü aixcüma meãma peyaxõgü. Natürü ngẽma tanaxwèxexü̃ nixĩ na pexü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃ na yexeraãcü petaãẽgüxü̃cèx.

2

1 Rü yemacèx nixĩ ga tama wena pexü̃tawa chaxũxü̃, yerü tama chanaxwèxe ga pexü̃ na changechaü̃xẽẽxü̃. 2 Erü ngẽxguma chi pexü̃ changechaü̃xẽẽgu, ¿rü texé tá choxü̃ tataãẽxẽẽ? ¿Rü ñuxãcü tá choxü̃ petaãẽxẽẽ, ega pexü̃ changechaü̃xẽẽgu? 3 Rü yemacèx nixĩ ga yemaãcü pexcèx popera chaxümatüxü̃ na penamexẽẽgüxü̃cèx i perü guxchaxü̃gü naxü̃pa na pexü̃tawa chaxũxü̃. Yerü tama chanaxwèxe ga yexguma chi yéma chaxũxgu na choxü̃ pengechaü̃xẽẽxü̃. Erü pema nixĩ i chanaxwèxexü̃ na choxü̃ petaãẽxẽẽgüxü̃. Rü aixcüma nagu charüxĩnü rü ngẽxguma choma chataãẽxgu rü pema rü tá ta petaãẽgü. 4 Rü yexguma pexcèx chanaxümatügu ga yema popera, rü poraãcü chanaxi̱xãchiãẽ, rü düxwa yema chorü ngechaü̃maã chaxaxu. Natürü tama pexcèx chanaxümatü na pexü̃ changechaü̃xẽẽxü̃cèx, natürü pexcèx chanaxümatü na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ñuxãcü poraãcü pexü̃ changechaü̃xü̃.

Pauru rü nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga yema duü̃xü̃ ga chixexü̃ namaã üxü̃

5 Rü yema yatü ga choxü̃ ngechaü̃xẽẽxü̃, rü tama choxü̃xĩcatama nixĩ ga nangechaü̃xẽẽxü̃, natürü pexü̃ rü ta nangechaü̃xẽẽ. Natürü tama chanangupetüxẽẽchaxü̃ na pexna chacaxü̃ i ngemachiga.. 6 Rü yema poxcu ga nüxna pexãxü̃ ga yema duü̃xü̃ ga yexguma pengutaquẽ́xegügu, rü chauxcèx rü marü name na ngẽxĩcatama na yiĩxü̃. 7 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü chanaxwèxe i nüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃ i norü chixexü̃ rü nüxü̃ perüngü̃xẽẽ na tama yexeraxü̃ i chixexü̃wa nagaãxü̃cèx i ngẽma norü ngechaü̃. 8 Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i wenaxãrü noxrirüü̃ nüxü̃ nüxü̃ pedauxẽẽ na aixcüma nüxü̃ pengechaü̃xü̃. 9 Rü yemacèx nixĩ ga yemachiga marü pexcèx chanaxümatüxü̃, yerü pexü̃ chaxüxchaü̃, rü nüxü̃ chacuáxchaü̃ ngoxi marü aixcüma chauga pexĩnüẽ. 10 Rü ñu̱xma pemaã nüxü̃ chixu rü yíxema pema tüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃xẽ i tümaãrü chixexü̃, rü choma rü tá ta tüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃. Rü ngẽxguma chi ṯacü rü chixexü̃xü̃ tüxü̃́ changechaü̃gu, rü pegagu nixĩ i Cristupẽ́xewa tüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃xü̃ i ngẽma. 11 Rü ngẽmaãcü chanaxü na tama nayoxniẽxü̃cèx i Chataná na chixexü̃gu tüxü̃ nayixẽẽxü̃cèx. Erü yixema rü meãma nüxü̃ tacuèx i nacüma i Chataná na ñuxãcü chixexü̃gu tüxü̃ nayixẽẽchaü̃xü̃.

Tróaarü ĩãnewa rü nanaxi̱xãchiãẽ ga Pauru

12 Rü yexguma Tróaarü ĩãnewa changuxgu na nüxü̃ chixuxü̃cèx ga Cristuarü ore, rü poraãcü choxü̃́ natauxcha na yéma tórü Coriaxü̃́ chapuracüxü̃. 13 Natürü tama aixcüma chataãẽ ga yéma, yerü tama yexma nüxü̃ chayangau ga taeneẽ ga Titu. Rü yemacèx nüxü̃ charümoxẽ ga yémacü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü ichaxũãchi, rü Machedóniããnewa chaxũ.

Cristu rü Paurumaã napora

14 Rü Tupanana moxẽ taxãgü erü norü duü̃xü̃güxü̃ toxü̃ nixĩgüxẽẽ. Rü ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃, rü nüma ya Tupana rü guxü̃guma tomaã nanaxũpẽ́xe. Rü nüma nixĩ i toxü̃ namuxü̃ na duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ tacuèxẽẽxü̃cèx i norü ore. Rü ngẽma norü ore rü guxü̃wama nangu rü guxü̃guma nipuema ñoma wüxi i pumara i yixichixü̃rüü̃. 15 Rü ñu̱xma i toma i Cristugagu Tupanapẽ́xewa na timexü̃, rü guxü̃wama tanguchigagü natanüwa i ngema yaxõgüxü̃ rü ngema tama yaxõgüxü̃.. 16 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü nüxü̃́ nawèxtümüxü̃ i tochiga, erü ngema ore i nüxü̃ tixuxü̃ rü norü poxcuchigaxü̃ namaã nixu. Natürü ngẽma yaxõgüxü̃ rü namaã nataxẽgü i tochiga erü ngema ore i nüxü̃ tixuxü̃ rü ore i namaxẽxẽẽxü̃ nixĩ. Rü ngẽmacèx ¿texéãxü̃́ natauxcha i ñaã puracü na nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽma ore? 17 Rü yíxema toxrüü̃ ixĩgüxexicatama tixĩ ya tüxü̃́ natauxchaxe. Rü toma rü tama Tupanaãrü oregu dĩẽru ngĩxü̃ tayaxu ngẽma togü naxügüxü̃rüü̃. Natürü Tupanapẽ́xewa rü aixcüma meã nüxü̃ tixu i ngẽma norü ore, erü nüma toxü̃ nimugü rü Cristuarü tixĩgü.

3

Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃chiga

1 Rü ñu̱xma na pemaã nüxü̃ tixuxü̃ na aixcüma Tupana yiĩxü̃ ga toxü̃ mucü, rü bexmana tá nagu perüxĩnüẽ na wenaxãrü togüétüwa tidexagüxü̃. ¿Ẽ́xna penaxwèxe na wüxi i carta i cuèxruü̃ pexü̃ tawéxü̃ na nawa nüxü̃ pecuáxü̃cèx na aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃gü tixĩgüxü̃, rü ẽ́xna penaxwèxe na pexü̃tawa naxcèx ítac̱axü̃ i cartagü na ngẽmawa duü̃xü̃gü toxü̃ cuáxü̃cèx naxrüxü̃ i ngema togü? 2 Rü pemaã nüxü̃ tixu rü tama tanaxwèxe i ṯacü rü carta na duü̃xü̃gü toxü̃ cuáxü̃cèx, erü pematama nixĩ i ngẽma cartarüü̃ pixĩgüxü̃, rü pewa nixĩ i nangóxü̃ na aixcüma Tupana yiĩxü̃ ga toxü̃ mucü. Rü meãma toõẽwa nüxü̃ tacuèx i ngẽma. Rü yema na naxüchicüüxü̃ ga perü maxü̃, rü ngẽmawa guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nadau na aixcüma wüxi ga mexü̃ ga puracü taxüxü̃ ga petanüwa. 3 Rü ñu̱xma rü meãma nango̱x na pema rü ñoma wüxi i carta i Cristutama ümatüxü̃rüü̃ na pixĩgüxü̃. Rü torü puracügagu nixĩ i ngẽma. Natürü tama wüxi i carta i ṯacü rü ümatüxü̃maã ümatüxü̃ pixĩgü, natürü pema nixĩ i carta i Tupana ya Maxü̃cüãẽ i Üünexü̃ ümatüxü̃. Rü ngẽma carta rü tama popera rü ẽ́xna nutawa iwücuchixü̃ nixĩ, natürü perü maxü̃wa nixĩ i nangóxü̃ i ngẽma. 4 Rü ngẽmacèx tama tamuü̃ẽ na ngẽmaãcü togücèxtama tidexagüxü̃, erü tayaxõgü na Cristugagu Tupana toxü̃ dauxü̃ na timexü̃. 5 Rü tama toxrütama cuèxmaã nixĩ i tanaxüxü̃ i ṯacü rü mexü̃. Natürü guxü̃ma i ngẽma taxüxü̃ rü Tupanaãrü ngü̃xẽẽmaã nixĩ i tanaxüxü̃. 6 Rü Tupana rü toxü̃ narüngü̃xẽẽ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽma ngexwacaxü̃xü̃ i norü uneta na ñuxãcü Cristugagu tá tüxna naxããxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma maxü̃ rü tama yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃gagu tanayaxu, natürü tanayaxu erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxna nanaxã. Rü yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü yuwa tüxü̃ nagagü, natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü tüxna nanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃. 7 Rü yema mugü ga Moĩchéna naxãxü̃ ga Tupana, rü nutagu nixĩ ga naxümatüxü̃. Rü yexguma Moĩché nayau̱xgu ga yema mugü, rü poraãcü niy̱aurachiwecüxü. Rü yemacèx ga duü̃xü̃gü rü taxucürüwama Moĩchéchiwegu narüdaunü. Natürü yema norü y̱aurachiwecüü rü nixochigü. Natürü ga yema mugü ga Moĩché tüxna ãxü̃ i yuwa tüxü̃ gagüxü̃, rü taxü̃ ga y̱auracüüxü̃maã ínangu. Rü yemaãcü namexẽchi ga yexguma ínanguxgu. 8 Natürü yexeraãcü namexẽchi nixĩ i ngẽma uneta i ngexwacaxü̃xü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ taxcèx ngo̱xẽẽxü̃. 9 Rü yemaãcü woo namexẽchi ga yema mugü ga yuwa tüxü̃ gagüxü̃, natürü yexeraãcü namexẽchi i ngẽma uneta i ngexwacaxü̃xü̃ i Tupanapẽ́xewa tüxü̃ mexẽẽxü̃. 10 Rü yema mugü ga noxri mexẽchixü̃, rü ñu̱xma rü taxuwama name, ega namaã nügü nangugügu i ngẽma Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ i yexeraãcü mexẽchixü̃. 11 Rü yemaãcü woo namexẽchi ga yema mugü ga paxaãchi ixĩxü̃, natürü yexeraãcü namexẽchi i ngẽma uneta i ngexwacaxü̃xü̃ i guxü̃gutáma ixĩxü̃. 12 Rü toma aixcüma nüxü̃ tacuèx na guxü̃gutáma yiĩxü̃ i ngẽma Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ i mexẽchixü̃, rü ngẽmacèx tama cúãcüma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixu. 13 Rü ngẽmacèx tama duü̃xü̃güchaxwa iticu̱xgü yema Moĩché üxü̃rüü̃. Yerü ga Moĩché rü nügü nidüxchiwe na tama nüxü̃ nadaugüxü̃cèx ga yema Yudíugü ga ñuxãcü na yaxochigüxü̃ ga norü y̱aurachiwecüü. 14 Natürü ga yema duü̃xü̃gü ga Moĩchéxü̃ íixümücügüxü̃ rü ñoma yadüxgüchiwexü̃rüü̃ nixĩgü yerü tama nüxü̃ nacuèxgüéga ga ṯacüchiga na yiĩxü̃ ga yema mugü. Rü ñu̱xma rü ta i ngẽma Yudíugü rü tama nüxü̃ nacuèxgüéga i ngẽxguma nawa nangúegu i ngẽma mugü. Erü nangẽxma i ṯacü i ñoma yadüxgüchiwexü̃rüü̃ nüxü̃́ naguxchaxẽẽxü̃ na tama nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx. Rü ñu̱xma rü ta tama nüxna ínanguéga i ngẽma nacüma erü Cristuxicatama nixĩ ya yima nüxna ínanguxẽẽcü. 15 Rü ñu̱xma rü ta i ngẽma Yudíugü, rü ngẽxguma nawa nangúegu i ngẽma ore ga Moĩché tüxna ãxü̃, rü nangẽxma i ṯacü i ñoma yadüxgüchiwexü̃rüü̃ nüxü̃́ naguxchaxẽẽxü̃ na tama nüxü̃ nacuèxgüégaxü̃cèx na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma ore. 16 Natürü ngẽxguma wüxi i duü̃xü̃ nüxü̃ rüxoxgu i nacüma i chixexü̃, rü tórü Coriaxü̃́ yaxõõgu, rü ngẽxguma nixĩ i nüxna ínanguxü̃ i ngẽma nüxü̃́ naguxchaxẽẽxü̃. 17 Erü nüma ya tórü Cori rü Naãẽ i Üünexü̃ rü wüxitama nixĩ rü ngextá ínangẽxmaxü̃wa i tórü Coriãẽ i Üünexü̃, rü tüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ na Tupanana ingaicamagüxü̃. 18 Rü ngẽmacèx guxãma i yixema na Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ rü ñoma wüxi i woruarüü̃ tawa nangóchipeta na ñuxãcü namexẽchixü̃ ya tórü Cori erü nataxuma i ṯacü i tüxü̃ idüxüxü̃ naxchaxwa. Rü nüma ya tórü Cori i Naãẽ i Üünexü̃ ixĩcü, rü guxü̃guma yexeraãcü tüxü̃ nimexẽẽchigü na naxrüü̃ aixcüma imexü̃cèx.

4

1 Rü ngẽmacèx taguma nüxü̃ tarüchau i ñaã puracü, erü Tupana ya nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃cü nixĩ ga toxü̃ mucü na tanaxüxü̃cèx i ñaã puracü na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃cèx i norü ore. 2 Rü yemacèx nüxü̃ tarüxoe ga guxü̃ma ga ṯacü ga chixexü̃ i ãne tüxna ãxü̃ i cúãcü üxü̃. Rü tama tanawomüxẽẽãcüma nixĩ i namaã nüxü̃ tixuxü̃ i ore rü tama tanaxüchicüü i ngẽma ore. Natürü ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃xĩcatama nixĩ i nüxü̃ tixuxü̃. Rü ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa tamaxẽ rü duü̃xü̃güpẽ́xewa togü itawẽ́x na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü tixĩgüxü̃ i tomax. 3 Rü ngẽxguma chi texécèx naguxchagu i ngẽma ore i mexü̃ i nüxü̃ tixuxü̃, rü ngẽma duü̃xü̃gü i iyarütauxexü̃cèxicatama nixĩ i naguxchaxü̃. 4 Erü nümagü rü tama nayaxõgü. Rü ngẽmacèx i ñoma i naãneãrü ãẽ̱xgacü i Chataná rü nüxü̃́ nanaguxchaxẽẽ na tama nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü namexẽchixü̃ i norü ore ya Cristu ya Üünecü. Rü Cristuwa nixĩ i nangóxü̃ na ñuxãcü na yiĩxü̃ ya Tupana. 5 Rü ngẽxguma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxgu i ngẽma ore, rü tama tochigaxü̃tama tixugü. Natürü nüxü̃ tixu na Ngechuchu ya Cristu rü tórü Cori yiĩxü̃, rü nüma tüxü̃ na nangechaü̃xü̃gagu perü ngü̃xẽẽruü̃gü na tixĩgüxü̃. 6 Erü nümatama ya Tupana ga noxri naãne naxü̱xgux rü ẽãnexü̃wa nango̱xẽẽcü ga ngóonexü̃, rü nümatama nixĩ i ñu̱xma i tüxü̃ yango̱xnaãẽxẽẽgüxü̃ na ngẽmawa nüxü̃ icuáxü̃cèx na ñuxãcü namexẽchixü̃ i nümax. Rü ngẽma norü mexü̃ rü Ngechuchu ya Cristuchiwewa nixĩ i nüxü̃ idauxü̃.

Tayaxõgüama ega woo ngúxü̃ ingegügu

7 Rü ngẽma nüxü̃ na icuáxü̃ na ñuxãcü namexẽchixü̃ ya Tupana, rü ngẽma cuèx rü wüxi i mexẽchixü̃ nixĩ. Natürü ngẽma cuèx i mexẽchixü̃ rü taxüne i maĩraxü̃naxcèxwa nangẽxma, na nangóxü̃cèx na Tupanawa ne naxũxü̃ i guxü̃ma i pora rü tama i tawatama. 8 Rü guxü̃wama toxü̃́ nangẽxma i guxchaxü̃gü, natürü taguma nüxü̃ tarüchau i ñaã puracü. Rü woo poraãcü taxoegaãẽgügu, natürü taguma ítanangẽ́x. 9 Rü woo togü towe ingẽxü̃tanügu, natürü ya Tupana rü taguma toxü̃ ínawogü. Rü woo duü̃xü̃gü toxü̃ napíexẽẽgu, natürü tama ngẽxma tayacuèxẽẽ i ñaã puracü. 10 Rü guxü̃wama i ngextá ítaxĩxü̃wa rü ãũcümaxü̃wa tangẽxmagü, yexgumarüü̃ ga Ngechuchu na ãũcümaxü̃wa nayexmaxü̃rüü̃. Natürü ngẽmaãcü toxü̃ naxüpetü na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃cèx na ñuxãcü towa namaxü̃xü̃ ya Ngechuchu. 11 Rü ñu̱xma na tamaxẽxü̃, rü guxü̃ i ngunexü̃gu rü Ngechuchugagu ãũcümaxü̃wa tangẽxmagü. Natürü ngẽmaãcü toxü̃ naxüpetü na Ngechuchu inawéxü̃cèx i norü pora nawa i ñaã toxone i yuxwèxexü̃. 12 Rü ngẽmaãcü Tupanaãrü orecèx ãũcümaxü̃wa tangẽxmagü, natürü ngẽmaãcü toxü̃ naxüpetü na pema rü pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 13 Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Nüxü̃́ chayaxõ rü yemacèx Tupanachiga chidexa”,

ñanagürü. Rü ngẽxgumarüü̃tama tixĩgü i toma na tayaxõgüxü̃ rü Tupanachiga tidexagüxü̃. 14 Erü nüxü̃ tacuèxgü rü Tupana ga yuwa ínadaxẽẽcü ga Ngechuchu ya tórü Cori, rü yimatama Tupana tá nixĩ ya toxü̃ írüdagüxẽẽcü, erü Ngechuchuarü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü ngẽmaãcü wüxigu pemaã nügüxü̃tawa tá toxü̃ nagagü. 15 Rü guxü̃ma ga yema toxü̃ ngupetüxü̃ rü perü mexü̃cèx nixĩ na yexeraãcü yamuẽtanüxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃. Rü ngẽmaãcü tá düxwa namuxũchi i ngẽma duü̃xü̃gü i moxẽ Tupanana ãgüxü̃ rü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃. 16 Rü ngẽmacèx taguma nüxü̃ tarüxoe na nüxü̃ tixuxü̃ i ngẽma ore. Rü woo yayachigügu rü yaturachigügu i toxone, natürü toõẽwa rü guxü̃ i ngunexü̃gu rü yexeraãcü tiporaetanü. 17 Erü ngẽma ngúxü̃ i toxü̃ üpetüxü̃ i ñaã torü maxü̃wa, rü ngẽma rü wüxi i paxaãchimare nixĩ rü paxa tá nangupetü. Natürü ngẽmaãcü tá tanayaxu i wüxi i maxü̃ i mexẽchixü̃ i tagutáma gúxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i maxü̃ãrü yexeraxüchi ixĩxü̃. 18 Rü tama ngẽma ñu̱xma nüxü̃ idauxü̃gu nixĩ itarüxĩnüẽxü̃, natürü nagu tarüxĩnüẽ i ngẽma ñu̱xma tama nüxü̃ idauxü̃. Erü ngẽma ñu̱xma nüxü̃ idauxü̃ rü tama natai, natürü ngẽma ñu̱xma tama nüxü̃ idauxü̃, rü guxü̃gutáma nangẽxmaẽcha.

5

1 Rü nüxü̃ tacuèxgü ega ngẽxguma iyanaxoxgu i ñaã toxone i paxaãchi ñu̱xma toxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü daxũguxü̃ i naãnewa tá tanayaxu i wüxi i toxone i tagutáma iyarüxoxü̃ i Tupanatama toxcèx mexẽẽxü̃ rü tama i duü̃xü̃gü. 2 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma i ñaã toxonewa tamaxẽyane, rü tama aixcüma tataãẽgü. Erü tanaxwèxe na paxa toxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma toxone i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmaxü̃. 3 Rü ngẽma toxone i daxũguxü̃ i naãnewa tá toxü̃́ ngẽxmaxü̃ rü ñoma wüxi i naxchirurüü̃ tá toxü̃ nidüxü, na ngẽmaãcü naxãxü̃nexü̃cèx i toõẽ. 4 Rü ñaã toxone i ñu̱xma toxü̃́ ngẽxmaxü̃wa tamaxẽyane, rü tanaxi̱xãchiãẽgü rü tama aixcüma tataãẽgü. Rü tama aixcüma ítanatáxchaü̃ i toxone i ñoma i naãnewa toxü̃́ ngẽxmaxü̃, natürü tanaxwèxegü na tanayaxuxü̃ i toxone i ngexwacaxü̃xü̃ na ngẽmaãcü ngẽma maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ iyanaxoxẽẽxü̃cèx i toxone i ñu̱xma toxü̃́ ngẽxmaxü̃. 5 Rü Tupana nixĩ ya toxü̃ imexẽẽcü naxcèx i ngẽma ngexwacaxü̃xü̃ i maxü̃ rü ngẽma ngexwacaxü̃xü̃ i toxone. Rü toxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ na ngẽmawa nüxü̃ tacuáxü̃cèx na aixcüma tá tanayaxuxü̃ i ngẽma. 6 Rü ngẽmacèx taxucèxma taxoegaãẽgü. Erü nüxü̃ tacuèx rü ñu̱xma ñaã toxonewa tamaxẽyane, rü taxucürüwama tórü Corixü̃tawa tangẽxmagü i daxũguxü̃ i naãnewa. 7 Rü woo tama nüxü̃ tadaugügu ya yima tórü Cori i ñu̱xmax, natürü tayaxõgü na wüxi i ngunexü̃ rü tá nüxü̃ tadaugüxü̃. Rü ngẽma nixĩ i toxü̃ poraxẽẽxü̃ i ñaã torü maxü̃wa. 8 Rü ngẽmacèx taxucèxma taxoegaãẽgü ega tayuegu. Erü toxcèx rü narümemaẽ nixĩ na nüxna ítachoxü̃xü̃ i ñaã toxone, na tórü Corixü̃tawa tayangẽxmagüxü̃cèx. 9 Rü ngẽmacèx, woo ñoma i toxonewa tangẽxmagügu rü ẽ́xna tama nawa tangẽxmagügu, rü tanaxwèxe na guxü̃guma tórü Coriarü ngúchaü̃ na taxüxü̃. Rü ngẽmacèx naxcèx tadaugü na tanaxüxü̃ i ngẽma nanaxwèxexü̃ i nümax. 10 Erü guxãtama i yixema rü Cristupẽ́xewa tá tangugü na wüxichigü nayaxuxü̃cèx i ngẽma tüxna üxü̃. Rü nüma tá wüxichigüxü̃ nangugüarü maxü̃ã̱x. Rü ngẽxgumarüü̃ na ñuxãcü meã imaxẽxü̃ rü ẽ́xna chixri imaxẽxü̃ ga yexguma ñoma ga taxünewa iyexmagügu, rü ngẽmaãcü tá tüxna nanaxã ya wüxichigü.

Cristu rü taxcèx Tupanaxü̃ narüngüxmüxẽẽ

11 Rü ngẽmacèx Tupanaãrü orearü uwa tapuracüe rü tayaxucu̱xẽgü i duü̃xü̃gü na yaxõgüãxü̃cèx. Erü toma rü aixcüma torü Corixü̃ tamuü̃ẽ. Rü Tupana toxü̃ nacuèx na ñuxãcü yiĩxü̃ i tórü maxü̃, rü chierüna pema rü chi ta toxü̃ pecuèxgux. 12 Rü tama tanaxwèxe i wenaxãrü togüétüwa tidexagü, natürü pexü̃ tarüngü̃xẽẽchaü̃ na pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx na ṯacücèx tomaã petaãẽgüxü̃ na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ñuxãcü penangãxü̃xü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i pepẽ́xewa nügü írümegünetaxü̃ natürü norü maxü̃wa rü tama ixaixcümagüxü̃. 13 Rü woo duü̃xü̃gü toxü̃ daugügu na Tupanagu taxãũãẽgüxü̃, rü nüe̱tama nixĩ i ngẽma erü nümatama ya Tupana rü meãma toxü̃ nacuèx. Natürü i pema rü meãma toxü̃ pecuèx na meãma toõẽxü̃ tacuáãcüma pemaã nüxü̃ tixuxü̃ ga norü ore. 14 Rü Cristu ya poraãcü toxü̃ ngechaü̃cü nixĩ ya ñu̱xma tomaã icuácü, erü tayaxõ na nüma rü guxããrü pecaducèx nayuxü̃ na yexma yanaxoxü̃cèx ga guxããrü chixexü̃gü. 15 Rü yemaãcü guxü̃ma ga duü̃xü̃gücèx nayu ga Cristu, na ngẽma duü̃xü̃gü i ñu̱xma maxẽxü̃, rü tama nümatama nagu naxĩnüẽxü̃gu namaxẽxü̃cèx, natürü naxcèx na namaxẽxü̃cèx ya yima naxcèx yucü rü wena írüdacü. 16 Rü ngẽmacèx i toma rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃rüü̃ texéxü̃ tangugüarü maxü̃ã̱x. Rü woo ga ü̃pa rü ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃rüü̃ Cristuxü̃ tangugü, natürü i ñu̱xma rü tama ngẽmaãcü namaã nagu tarüxĩnüẽ. 17 Rü ngẽxguma texé Cristuaxü̃́ yaxõ̱xgu, rü ngexwacaxü̃xü̃ i duü̃xü̃ tixĩ. Rü nuxcümaü̃xü̃ ga tümacüma rü marü tüxna inayarüxo, rü ngexwacaxü̃xü̃ i maxü̃ tüxü̃́ nangẽxma. 18 Rü guxü̃ma i ngẽma rü Tupana nixĩ ya naxücü. Rü nüma nixĩ ga Cristugagu tamaã inangüxmüxü̃. Rü ñu̱xma rü toxü̃ namu na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃ na namaã inangüxmüẽxü̃cèx. 19 Yerü Tupana rü Cristugagu duü̃xü̃gümaã nügü narüngüxmüxẽẽ. Rü tama duü̃xü̃güarü pecadugu naxĩnüãcüma nanaxü ga yema. Rü ñu̱xma rü toxü̃ namu na ngẽmachigaxü̃ duü̃xü̃gümaã tixuxü̃. 20 Rü ngẽmaãcü Cristuarü orearü ngeruü̃gü tixĩgü, rü towa nixĩ i Tupana pexü̃ cèèxü̃xü̃ na namaã iperüngüxmüẽxü̃cèx. Rü ngẽmacèx Cristuégagu pexü̃ tacèèxü̃gü na Tupanamaã iperüngüxmüẽxü̃cèx. 21 Cristu rü taguma pecadu naxü. Natürü tagagu nixĩ ga Tupana ga ñoma pecaduã́xü̃rüü̃ãcüma namaã naxüãxü̃ na yemaãcü nagagu tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx nawa i tórü chixexü̃ na aixcüma napẽ́xewa imexü̃cèx.

6

1 Rü ñu̱xma na Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃ tixĩgüxü̃, rü pexü̃ tacèèxü̃ na tama nüxü̃ pexoexü̃cèx ga yema pemaã na namecümaxü̃ ga yexguma nayu̱xgu ga Nane. 2 Erü Tupana rü norü ore i ümatüxü̃wa, rü ñanagürü:

“Rü yema ngunexü̃ ga nagu namexü̃gu na choxü̃ peyaxuxü̃, rü yexguma nixĩ ga pexü̃ chaxĩnüxü̃. Rü yexguma pexna chanaxuãxü̃gu ga maxü̃ i taguma gúxü̃, rü yexguma nixĩ ga pexü̃ charüngü̃xẽẽxü̃”,

ñanagürü. Rü ñu̱xma nixĩ i ngẽma ngunexü̃ i nagu namexü̃ na Tupanaxü̃ peyaxuxü̃, rü ñu̱xma nixĩ i ngẽma ngunexü̃ i pexna naxuaxü̃ãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 3 Rü toma rü guxü̃guma naxcèx tadau na guxãpẽ́xewa meã tamaxẽxü̃ na taxucèxma texé chixri torü puracüchiga idexaxü̃cèx. 4-5 Rü guxü̃wama duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ tadauxẽẽchaü̃ na aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃. Rü ngẽmacèx yaxna namaã taxĩnüẽ i ngẽxguma woo ngúxü̃ toxü̃ ngupetügu, rü ẽ́xna ṯacü toxü̃́ tau̱xgu, rü ẽ́xna ṯacü rü guxchaxü̃ toxü̃́ ngẽxmagu, rü ẽ́xna toxü̃ yac̱uaixgügu, rü ẽ́xna toxü̃ napoxcuegu, rü ẽ́xna naxi̱xãchiãẽtanügu rü tomaã nanuẽgu. Rü poraãcüxüchima tapuracüe, rü ñuxguacü rü tama tapee, rü ñuxguacü rü taiya toxü̃́ nangu̱x. Natürü yaxna namaã taxĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma. 6 Rü ngexgumarüxü̃ ta duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ na aixcüma namexü̃ i torü maxü̃, erü aixcüma Tupanapẽ́xewa meã tamaxẽ, rü meã Tupanaxü̃ tacuèx, rü yaxna duü̃xü̃gümaã taxĩnüẽ, rü namaã tamecüma. Rü nüxü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ na towa nangẽxmaxü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü aixcüma guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ tangechaü̃xü̃. 7 Rü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ na aixcüma namexü̃ i torü maxü̃, erü namaã nüxü̃ tixu i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü itanawẽ́x i Tupanaãrü pora i towa ngẽxmaxü̃. Rü ngẽma toxne ixĩxü̃ rü ngẽma nixĩ i torü maxü̃ i aixcüma mexü̃ i Tupanapẽ́xewa. Rü ngẽmamaã nixĩ i togü ítapoxü̃xü̃ i torü uwanügüpẽ́xewa. 8 Rü ñuxguacü i duü̃xü̃gü rü toxü̃ nicuèxüü̃gü, rü ñuxguacü rü ṯacü tomaã nixugüe. Rü ñuxguacü rü meã tochiga nidexagü, rü ñuxguacü rü chixri tochiga nidexagü. Rü woo aixcümachirẽ́x yixĩgu i ngẽma ore i nüxü̃ tixuxü̃, natürü doratèèx toxü̃ nawogüe. 9 Rü woo meã toxü̃ nacuèxgüchirẽ́xgu, natürü ñoma tama toxü̃ nacuáxü̃rüü̃ tomaã nixĩgü i duü̃xü̃gü. Rü ñuxguacü rü wixgutaèx tayue, natürü nae̱tüwa tamaxẽãma. Rü toxü̃ napoxcue, natürü tama toxü̃ nadaixichi. 10 Rü woo tangechaü̃gügu, natürü guxü̃guma tataãẽgüama. Rü woo ñoma i naãnewa tama tamuãrü ngẽmaxü̃ã̱xgügu, natürü muxü̃ma i duü̃xü̃na tanaxã i taxü̃ i mexü̃ erü togagu nanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü woo taxuü̃ma toxü̃́ ngẽxmèxgu i ñoma i naãnewa, natürü daxũ-guxü̃ i naãnewa rü toxü̃́ nangẽxma i guxü̃ma. 11 Pa Chaueneẽgü i Corĩ́tiucü̱̃ã̱x, dücax aixcüma pemaã nüxü̃ tixu rü guxü̃ i torü maxü̃nemaã pexü̃ tangechaü̃güxüchi. 12 Rü toma rü tama pexü̃ taxoe, natürü pema waxi nixĩ i tama petoxwèxexü̃. 13 Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, rü ñoma wüxi i papá naxãcügüxü̃ cèèxü̃xü̃rüü̃ pexü̃ chacèèxü̃ na choxü̃ pengechaü̃güxü̃cèx ngẽma choma pexü̃ changechaü̃xü̃rüü̃.

Tupana ya maxü̃cüpata tixĩgü

14 ¡Rü tãũtáma namaã pexãmücü i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃! Erü ngẽxguma chi ngẽmaãcü penaxü̱xgu rü tãũtáma guxã wüxigu perüxĩnüẽ. ¿Rü ñuxãcü nawüxiguxü̃ i ngẽma mexü̃ namaã i ngẽma chixexü̃? ¿Rü ñuxãcü nawüxigu i ngóonexü̃ namaã i ẽãnexü̃? 15 ¿Rü ñuxãcü nawüxiguxü̃ ya Cristu namaã i Chataná? ¿Rü ñuxãcü nawüxiguxü̃ i wüxi i duü̃xü̃ i yaxõxü̃ namaã i wüxi i duü̃xü̃ i tama yaxõxü̃? 16 ¿Rü ñuxãcü Tupanapatawa nangẽxmaxü̃ i tupananetachicünèxãgü? Erü yixema rü Tupana ya maxü̃cüpata tixĩgü, rü tawa namaxü̃ i nümax. Rü Tupana rü pechiga nidexa ga yexguma ñaxgu:

“Rü ngẽma duü̃xü̃güwa tá chamaxü̃, rü natanügu tá chayarüxũũxü̃. Rü norü Tupana tá chixĩ, rü nümagü rü tá chorü duü̃xü̃gü nixĩgü”,

ñaxgu. 17 Rü yemacèx ñanagürü ta ga tórü Cori:

“¡Rü ípechoxü̃ i natanüwa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃! ¡Rü tãxṹ i nüxü̃ pingõgüxü̃ i ngẽma chopẽ́xewa chixexü̃! Rü choma rü tá pexü̃ chayaxu. 18 Rü choma rü Penatü tá chixĩ, rü pemagü rü tá chaunegü rü chauxacügü pixĩgü”,

ñanagürü ya tórü Cori ya Tupana ya guxü̃ãrü yexera poraxüchicü.

7

1 Rü dücax, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü ngẽma Tupanaãrü unetagü i pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü taxcèx nixĩgü. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe na yigüna idaugüxü̃ na tama taxünemaã rü ẽ́xna taãẽmaã naxüxü̃cèx i ngẽma Tupanapẽ́xewa tama mexü̃. Rü tanaxwèxe i aixcüma Tupanaxü̃ imuü̃ẽãcüma nüxna yigü taxãgü rü naxcèxicatama tamaxẽ.

Pauru rü ngema Corĩ́tiucü̱̃ã̱xgümaã nataãxẽ

2 Rü tanaxwèxe i toxü̃ pengechaü̃gü. Rü dücax ga toma rü taxúxemaãma chixexü̃ taxügü. Rü taxúxexü̃ma chixexü̃gu tanguxẽẽ. Rü taxúxexü̃ma tawomüxẽẽgü. 3 Rü tama pexü̃ chixuxü̃cèx nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma. Yerü marü pemaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü guxü̃ ga chorü maxü̃maã pexü̃ changechaü̃xü̃. Rü ngema pexü̃ na changechaü̃xü̃gagu rü íchamemare na petanüwa chamaxü̃xü̃ rü ẽ́xna wüxigu pemaã chayuxü̃. 4 Rü ñu̱xma rü taxucèxma pexü̃ chaxãneãcüma pemaã chidexa erü poraãcü pemaã chataãẽ. Rü woo ngúxü̃ na tingegüxü̃, natürü aixcüma choxü̃́ penangúchaü̃xẽẽ rü choxü̃ petaãẽxẽẽ. 5 Rü yexguma Machedóniããnewa tangugügucürüwa rü taguma itarüngü̃gü. Yerü guxü̃wama ga ngexta ítaxĩxü̃wa rü nüxü̃ itayangau ga guxchaxü̃gü. Rü duü̃xü̃gü rü toxü̃́ nanaguxchaxẽẽ na tanaxüxü̃ i Tupanaarü puracü rü yemacèx poraãcü taxoegaãxẽgü.. 6 Natürü ya Tupana ya tüxü̃ taãẽxẽẽcü ya yíxema ngechaü̃güxe, rü toxü̃ rü ta nataãẽxẽẽ ga yexguma toxü̃tawa nanguxgu ga taeneẽ ga Titu. 7 Rü tama yema toxü̃tawa na nanguxü̃cèxicatama tataãẽgü, natürü tataãẽgü ta yerü ga pema rü poraãcü nüxü̃́ penangúchaü̃xẽẽ rü penataãẽxẽẽ ga guma taeneẽ ga Titu. Rü nüma ga Titu rü tomaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü poraãcü penaxwèxexü̃ na toxü̃ pedauxü̃. Rü tomaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü naxcèx pengechaü̃güxü̃ ga yema chomaã pexüxü̃, rü na ñuxãcü chauxcèx pexoegaãẽgüxü̃. Rü guxü̃ma ga yema oremaã rü yexeraãcü chataãẽ. 8 Choma nüxü̃ chacuèx rü yema popera ga pexcèx chaxümatüxü̃ rü pexü̃ nangechaü̃güxẽẽ, natürü ñu̱xma rü marü tama naxcèx changechaü̃ na chanaxümatüxü̃ ga yema popera. Rü noxri rü yemáãcü naxcèx changechaü̃ ga yexguma nüxü̃ chacuèxgu ga na pexü̃ nangechaü̃güxẽẽxü̃ ga yema popera ga yexguma penayau̱xgu. 9 Natürü i ñu̱xma rü chataãẽ na pexcèx chanaxümatüxü̃ ga yema popera. Rü tama yema na pengechaü̃güxü̃cèx chataãẽ, natürü chataãẽ yerü yema perü ngechaü̃gagu Tupanana pecuèxãchie rü penaxüchicüü ga perü maxü̃. Rü pema rü aixcüma Tupanana pecuèxãchieãcüma namaã peporae ga yema ngechaü̃, rü yemaãcü taxuü̃ma ga chixexü̃ pemaã taxü ga yexguma pexcèx tanaxümatügu ga yema popera. 10 Rü ngẽma ngechaü̃ i Tupana naxwèxexü̃ãcüma namaã iporaexü̃, rü name nixĩ, erü ngẽma ngechaü̃gagu naxüchicüü i tórü maxü̃ rü ngẽmagagu tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmacèx taxucèxma naxcèx pixãũxãchie i ngẽma ngechaü̃. Natürü ngẽma ngechaü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ rü taxuwama name erü yuwa nanaga. 11 Rü yexguma yema poperamaã pexü̃ changechaü̃xẽẽgu, rü Tupana naxwèxexü̃ãcüma nixĩ ga namaã peporaexü̃ ga yema ngechaü̃. ¡Rü dücax i ñu̱xma i ṯacü Tupana pemaã üxü̃ i ngẽma perü ngechaü̃gagu! Yerü yema perü ngechaü̃gagu rü aixcüma nagu perüxĩnüẽ ga yema chixexü̃ ga petanüwa üpetüxü̃, rü meãma chomaã nüxü̃ pixu ga yema. Rü yema perü ngechaü̃gagu rü peãẽwa nangu̱x ga yema chixexü̃, rü poraãcü Tupanaxü̃ pemuü̃ẽ. Rü yemacèx penaxwèxe na yéma chaxũxü̃ na pexü̃ chayarüngü̃xẽẽxü̃cèx yerü penamexẽẽgüchaü̃ ga yema chixexü̃. Rü yema perü ngechaü̃gagu rü aixcüma penaxucu̱xẽ ga yema duü̃xü̃ ga chixexü̃ üxü̃. Rü guxü̃ ga yemawa rü ipenawẽ́x na tama pegagu yiĩxü̃ ga yema chixexü̃ ga ngupetüxü̃. 12 Rü yemacèx, yexguma pexcèx chanaxümatügu ga yema popera, rü tama yema duü̃xü̃ ga chixexü̃ üxü̃gu charüxĩnüãcüma chanaxümatü, rü tama yema duü̃xü̃ ga namaã chixexü̃ naxüxü̃gu charüxĩnüãcüma chanaxümatü. Natürü chanaxümatü ga yema popera na yemawa Tupanapẽ́xewa nüxna pecuèxãchiexü̃cèx na ñuxãcü aixcüma toxü̃ pengechaü̃güxü̃. 13 Rü yema na toxü̃ pengechaü̃güxü̃, rü wüxi ga taãẽ nixĩ ga toxcèx. Natürü yema taãẽãrü yexera nixĩ ga yema taãẽ ga toxü̃́ yexmaxü̃ ga yexguma nüxü̃ tadèu̱xgu ga Titu ga ñuxãcü taxü̃ ga taãẽ petanüwa na nayaxuxü̃. Rü aixcüma guxãma ga pema nixĩ ga wenaxãrü poraãcü nüxü̃́ penangúchaü̃xẽẽxü̃. 14 Rü noxri tauta yéma naxũxgu ga Titu, rü namaã nüxü̃ chixu na mexü̃ i duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. Rü ñu̱xma rü taxucèxma chaxãne, erü guxü̃ma ga yema Titumaã nüxü̃ chixuxü̃ ga pechiga rü aixcüma ngẽmaãcü nixĩ, yexgumarüü̃ na aixcüma yiĩxü̃ ga guxü̃ma ga yema Tupanaãrü ore ga pemaã nüxü̃ tixuxü̃. 15 Rü ñu̱xma i Titu rü yexeraãcü pexü̃ nangechaü̃ i ngẽxguma nüxna nacuèxãchigu na ñuxãcü meã naga pexĩnüẽxü̃ rü ñuxãcü nüxü̃ pengechaü̃ãcüma meã penayaxuxü̃. 16 Rü choma rü ta poraãcü pemaã chataãẽxü̃chi, erü nüxü̃ chacuèx na aixcüma peyanguxẽẽxü̃ ga guxü̃ma ga yema pemaã nüxü̃ chixuxü̃.

8

Yema yaxõgüxü̃ rü woo tama na namuãrü dĩẽruã̱xgüxü̃, natürü yema nüxü̃́ yexmacü ga dĩẽrumaã meã togüxü̃ narüngü̃xẽẽgü

1 Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgüx, rü pemaã nüxü̃ tixuxchaü̃ na ñuxãcü Tupana namaã mecümaxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃ i Machedóniããneãrü ĩãnegüwa ngẽxmagüxü̃. 2 Rü woo taxü̃ ga guxchaxü̃gü nüxü̃ na üpetügüxü̃, natürü nataãẽgüama. Rü woo tama na namuãrü dĩẽruã̱xgüxü̃, natürü yema nüxü̃́ yexmacü ga dĩẽrumaã meã togüxü̃ narüngü̃xẽẽgü. 3 Rü choma nüxü̃ chadau rü pemaã nüxü̃ chixu rü nümagü rü taãẽãcüma ngĩxü̃ inaxãgü ga gu̱xcüma ga dĩẽru ga nüxü̃́ tauxchacü na ngĩxü̃ inaxãgüxü̃. Rü ngĩe̱tü yemaãrü yexera taãẽãcüma ngĩxü̃ inaxãgü. 4 Rü poraãcü toxü̃ nacèèxü̃gü na tama nüxna tanachu̱xuxü̃cèx na yemaãcü yema togü ga taeneẽgüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx. 5 Rü yema nagu tarüxĩnüẽxü̃ãrü yexera ngĩxü̃ inaxãgü ga yema yaxõgüxü̃ ga Machedóniããnecü̱̃ã̱x. Yerü Tupananaxĩra nügü naxãgü rü yemawena toxna nügü naxuaxü̃gü na toga naxĩnüẽxü̃cèx, yema Tupana naxwèxexü̃rüü̃. 6 Rü yemacèx Tituxü̃ tacèèxü̃ na wena petanüwa naxũxü̃cèx na ngĩxü̃ pinguxẽẽxü̃cèx ga yema dĩẽru ga marü pemaã ngĩxü̃ inaxügücü na ngĩxü̃ penutaquẽ́xexü̃ naxcèx i ngẽma togü i taeneẽgü i nüxü̃́ nataxuxü̃. 7 Pema rü guxü̃wama meã ipexĩ erü meã peyaxõgü, rü pexü̃́ natauxcha na meã nüxü̃ pixuxü̃ i Tupanaãrü ore erü meã nüxü̃ pecuèx na ṯacüchiga yiĩxü̃. Rü aixcüma togüxü̃ perüngü̃xẽẽchaü̃, rü yema pexü̃ tangúexẽẽxü̃ãcüma pegü pengechaü̃gü. Rü ñu̱xma rü ngẽxgumarüü̃ ta penaxwèxe na aixcüma meã ipexĩxü̃ nawa i ngẽma mexü̃ i nacüma na dĩẽru ngĩxü̃ ipexãxü̃ naxcèx i ngẽma taeneẽgü i nüxü̃́ nataxuxü̃. 8 Tama wüxi i mu nixĩ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü chanaxwèxemare na nüxü̃ pecuáxü̃ na ñuxãcü taãẽãcüma ngĩxü̃ inaxãgüxü̃ ga togü ga yaxõgüxü̃. Rü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma na pema rü ta ngĩxü̃ ipexãgüxü̃cèx i ngẽma dĩẽru i togü i taeneẽgüarü ngü̃xẽẽcèx ixĩcü, na ngẽmaãcü ipenawéxü̃cèx na aixcüma nüxü̃ pengechaü̃güxü̃. 9 Erü pema rü marü nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü tamaã namecümaxü̃ ga tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. Rü woo nüxü̃́ nayexma ga guxü̃ma, natürü ñoma wüxi ga ngearü yemaxü̃ã́xü̃rüü̃ pexcèx nügü nixĩxẽẽ na ngẽmaãcü pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i muxü̃ma i mexü̃gü. 10 Rü ñu̱xma rü perü mexü̃cèx nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma dĩẽruarü nutaquẽ́xechiga. Rü taunecü ga ngupetücügutama nixĩ ga ipenaxügüxü̃ ga ngĩxü̃ na penutaquẽ́xexü̃. Rü yema rü aixcüma perü ngúchaü̃maã nixĩ ga penaxüxü̃. 11 Rü ñu̱xma rü yema noxri na meã ipenaxügüxü̃rüü̃, rü name nixĩ i taãẽãcüma rü perü ngúchaü̃maã peyanguxẽẽ rü ngẽma dĩẽru i pexü̃́ ngẽxmacüwa ngĩxü̃ ipexã naxcèx i ngẽma peeneẽgü i nüxü̃́ nataxuxü̃. 12 Erü ngẽxguma aixcüma wüxi ya duü̃xẽ tümaãrü ngúchaü̃maã ngẽma dĩẽru i tüxü̃́ ngẽxmèxcüwa tümaẽneẽcèx ngĩxü̃ itaxãxgu, rü Tupana rü taãẽãcüma ngĩxü̃ nayaxu. Erü nüma ya Tupana rü taguma tüxna ngĩxcèx naca i ngẽma tüxü̃́ tau̱xcü. 13 Rü ngẽmacèx tama chanaxwèxe i ngẽma togüxü̃ na perüngü̃xẽẽxü̃gagu pexü̃́ nataxu i pemax. 14 Natürü chanaxwèxe i guxãma tüxü̃́ nangẽxma i ṯacü i tanaxwèxexü̃, erü tama name na texéaxü̃́ nataxuxü̃ i ṯacü. Rü ñu̱xma na pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i perü dĩẽru, rü name nixĩ i nüxü̃ perüngü̃xẽẽgü i ngẽma taeneẽgü i nüxü̃́ nataxuxü̃. Rü ngürüãchi to i ngunexü̃gu i pema pexü̃́ natau̱xgu, rü nümagü rü tá nüxĩ nüxü̃́ nangẽxma na pexü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá guxãtama tawüxigu. 15 Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Guxema muxü̃ma tüxü̃́ yexmaxẽ rü taxuü̃ma tüxü̃́ ínayaxü. Rü guxema noxretama tüxü̃́ yexmaxẽ rü tama tüxü̃́ inayataxu”,

ñanagürü.

Titu rü namücügüchiga

16 Natürü Tupanana moxẽ chaxã, erü nüma rü Tituxü̃ nagu narüxĩnüxẽẽ na aixcüma pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx, ngẽma choma pegu charüxĩnüxü̃rüü̃. 17 Rü nüma ga Titu rü: “Ngü̃” ñanagürü na wena petanüwa chanamuxü̃. Yerü nüma rü woetama poraãcü pegu narüxĩnü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü wena petanüwa naxũ, erü nüxü̃́ nangúchaü̃. 18 Rü Titumaã nge̱ma tanamu i wüxi i taeneẽ i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ nüxü̃ ngechaü̃güxü̃ erü nüma rü aixcüma meã nüxü̃ nixu i Tupanaãrü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 19 Rü tama ngẽmacèxicatama nixĩ. Erü guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ rü ngẽma taeneẽxü̃ naxunetagü na toxü̃ íyaxümücüxü̃cèx rü toxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽxguma Yerucharéü̃wa ngĩxü̃ tangexgu i ngẽma dĩẽru, na ngẽmaãcü nüxü̃ ticuèxüü̃güxü̃cèx ya tórü Cori, rü na guxãma nüxü̃ dauxü̃cèx na ñuxãcü taãẽãcüma yigü rüngü̃xẽẽgüxü̃. 20 Rü ítayaga i ngẽma taeneẽ, erü tama tanaxwèxe i texé toxü̃ tixu i yixcama ngĩxcèx i ngẽma tacü i dĩẽru i taeneẽgücèx ngĩxü̃ inutaquẽ́xegücü. 21 Erü tama Tupanapẽ́xewaxicatama tanaxwèxe na meã tanaxüxü̃, natürü guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa rü ta tanaxwèxe na meã tanaxüxü̃. 22 Rü Titumaã rü ngẽma to i taeneẽmaã petanüwa tanamu i wüxi i to i taeneẽ i toxü̃ nüxü̃ dauxẽẽxü̃ na aixcüma nüxü̃́ nangúchaü̃ na naxüãxü̃ i Tupanaãrü puracü. Rü ñu̱xma rü yexeraãcü petanüwa naxũxchaü̃ i nümax, erü nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü pema rü taãẽãcüma togüxü̃ na perüngü̃xẽẽgüchaü̃xü̃. 23 Rü ngẽxguma texé pexna caxgu na texe yiĩxü̃ ya Titu, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu na nüma rü chomücü ya wüxiwa chomaã pexcèx puracücü na yiĩxü̃! Rü ngẽma taxre i togü i namücügü, rü ngẽma nixĩ i yatügü i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ nüxü̃ unetagüxü̃ na Cristuarü puracü naxügüxü̃cèx. Rü nümagü rü aixcüma norü maxü̃maã Cristuxü̃ nicuèxüü̃gü. 24 Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i ngẽma taeneẽgüxü̃ nüxü̃ pedauxẽẽ na aixcüma nüxü̃ pengechaü̃güxü̃, na guxü̃ma i yaxõgüxü̃ nüxü̃ cuèxgüxü̃cèx i ngẽmachiga. Rü ngẽmaãcü guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ tá nüxü̃ nacuèxgü na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma mexü̃ i ore i pechiga namaã nüxü̃ tixuxü̃.

9

Yema dĩẽru ga yema togü ga yaxõgüxü̃cèx ngĩxü̃ inutaquẽ́xecüchiga

1 Rü taxucèxma tü̱xcüü̃ pexcèx chanaxümatü ngĩchiga i ngẽma dĩẽru i ngĩxü̃ penutaquẽ́xegücü naxcèx i ngẽma taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i Yudéaanewa ngẽxmagüxü̃. 2 Erü marü nüxü̃ chacuèx rü perü ngúchaü̃maã ipenaxã i ngẽma dĩẽru. Rü guxü̃guma taãẽãcüma ngẽma yaxõgüxü̃ i Machedóniããnewa ngẽxmagüxü̃maã nüxü̃ chixu na ñuxãcü i pema i Acayaanewa ngẽxmagüxe rü naĩ ya taunecügutama marü ípememarexü̃ na ngĩxü̃ ipexãgüxü̃ i ngẽma dĩẽru. Rü yema rümumaẽxü̃ ga yaxõgüxü̃ ga Machedóniããnecü̱̃ã̱x, rü yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu na ñuxãcü taãẽãcüma togücèx ngĩxü̃ na ipexãgüxü̃ i perü dĩẽru, rü nümagü rü ta inanaxügü na ngĩxü̃ inaxãgüxü̃. 3 Natürü i ñu̱xma rü nge̱ma petanüwa chanamugü i ngẽma taeneẽgü na nüxü̃ nadaugüxü̃cèx, na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃ i pechiga. Rü chanaxwèxe na aixcüma ípememarexü̃ na ngĩxü̃ ipexãxü̃ i ngẽma dĩẽru, ngẽma taeneẽgümaã nüxü̃ chixuxü̃rüü̃. 4 Erü ngẽxguma chi ñuxre i taeneẽgü i Machedóniããnecü̱̃ã̱x rü ngürüãchi chomaã petanüwa naxĩxgu, rü tama chanaxwèxe na pexü̃ na iyangauxü̃ na tama aixcüma ípememarexü̃ na ngĩxü̃ ipexãxü̃ i ngẽma dĩẽru. Rü toxü̃́ rü chi wüxi i ãnexü̃chi nixĩ, erü marüchirẽ́x namaã nüxü̃ tixu na ñuxãcü aixcüma ípememarexü̃ na ngĩxü̃ ipexãxü̃ i ngẽma dĩẽru. Rü maneca pexü̃́ rü chi ta wüxi i ãnexü̃chi nixĩ. 5 Rü ngẽmacèx nixĩ i chauxcèx namexü̃ na naxcèx íchac̱axü̃ i ngẽma taeneẽgü na nüxĩra petanüwa naxĩxü̃cèx rü nümatama pexü̃ yanangü̃xẽẽgüxü̃cèx na ngĩxü̃ penutaquẽ́xegüxü̃cèx i ngẽma dĩẽru ga ü̃pamama ngĩxü̃ pixucü. Rü ngẽmaãcü aixcüma tá íimemare i ngẽma dĩẽru i ngẽxguma nge̱ma changuxgu. Rü togü tá nüxü̃ nadaugü na aixcüma perü ngúchaü̃maã yiĩxü̃ na ngĩxü̃ ipexãgüxü̃ rü tama aüãcüma na yiĩxü̃. 6 ¡Rü nüxna pecuèxãchie i ngema dexa i ñaxü̃:

“Rü yíxema noxretama i nanetüchire itoxe, rü noxretama i norü o tayaxu. Natürü yíxema muxü̃ i nanetüchire itoxe, rü muxü̃ma i norü o tayaxu”,

ñaxü̃! 7 Rü wüxichigü tanaxwèxe na ngĩxü̃ itaxãxü̃ i ngẽma ngĩgu tarüxĩnücü na ñuxre ngĩxü̃ itaxãxchaü̃xü̃. Rü tama name i aüãcüma ngĩxü̃ itaxã rü ẽ́xna texé tüxü̃ muãcüma ngĩxü̃ itaxã. Erü Tupana rü nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma duü̃xü̃ i taãẽãcüma ngĩxü̃ ixãxü̃. 8 Rü Tupanamẽ́xẽwa nangẽxma na poraãcü pexna naxããxü̃cèx i guxü̃ma i mexü̃ i pexü̃́ taxuxü̃, na guxü̃guma pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i ngẽma penaxwèxexü̃ rü nae̱tü na pexü̃́ íyaxüxü̃cèx na togüxü̃ namaã perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. 9 Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Yima yatü ya mecü rü norü ngúchaü̃maã meã inanaxã nüxna i ngẽma duü̃xü̃gü i taxuü̃ma nüxü̃́ ngẽxmaxü̃. Rü Tupana rü tá guxü̃gu nüxna nacuèxãchi na ñuxãcü namecümaxü̃ i nümax”,

ñanagürü. 10 Tupana nixĩ ya tüxna naxãcü ya nanetüchire na inatoxü̃cèx, rü tüxna naxãcü i õna na nangṍxü̃cèx. Rü nüma tá nixĩ i pexna naxããxü̃ ya guxü̃nema ya nanetüchire ya penaxwèxene na ipenatoxü̃cèx. Rü nüma tá nanaxüxẽẽ rü nanayaxẽẽ ya yima nanetüchire. Rü tá nanamuxẽẽ i norü o, na muxũchixü̃ nawa peyaxuxü̃cèx na ngẽmamaã togüxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. 11 Rü ngẽmaãcü i pema rü tá pexü̃́ nangẽxma i guxü̃ma i mexü̃ na tauxchaãcüma nüxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx i togü. Rü ngẽxguma ngẽma togü i taeneẽgüxü̃tawa ngĩxü̃ tangegügu i ngẽma dĩẽru i naxcèx ngĩxü̃ ipexãcü, rü nümagü rü tá poraãcü Tupanana moxẽ naxãgü ngixcèx. 12 Erü ngẽxguma nüxna ngĩxü̃ taxãxgu i ngẽma dĩẽru i nüxü̃ ngĩmaã perüngü̃xẽẽgücü i ngẽma taeneẽgü, rü tama ṯacü i nüxü̃́ taxuxü̃cèxicatama ta nixĩ, natürü nae̱tü i nümagü i taeneẽgü rü perü ãmaregagu tá poraãcü Tupanana moxẽ naxãgü. 13 Rü nümagü i ngẽma taeneẽgü rü tá Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü, erü ngẽma perü ãmaremaã tá nüxü̃ nüxü̃ pedauxẽẽ na aixcüma naga pexĩnüẽxü̃ i Cristuarü ore i mexü̃. Rü nümagü rü tá Tupanana moxẽ naxãgü naxcèx i ngẽma perü ãmare i perü ngúchaü̃maã nüxna rü guxü̃ma i yaxõgüxü̃na pexãgüxü̃. 14 Rü ngẽxgumarüü̃ i ngẽma taeneẽgü rü tá poraãcü pexcèx nayumüxẽgü, erü pexü̃ nangechaü̃gü. Rü tá Tupanana moxẽ naxãgü naxcèx na ñuxãcü nüma ya Tupana poraãcü pexü̃ nangüxẽẽxü̃ na yemaãcü pexü̃́ natauxchaxü̃cèx na nüxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃. 15 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Tupanana moxẽ taxã, yerü tüxna nanamu ga Nane na tórü ãmare yiĩxü̃cèx. Rü nataxuma i ore i nagu mexü̃ na nüxü̃ ixuxü̃cèx na ñuxãcü namaã itaãẽgüxüchixü̃ i ngẽma ãmare.

10

Pauruarü ore rü aixcüma nixĩ yerü Tupana nixĩ ga nüxna ãgacü

1 Rü ñu̱xma rü yema Cristu yaxna tamaã naxĩnüxü̃rüü̃ rü tamaã namecümaxü̃rüü̃, rü choma rü ta pemaã yaxna chaxĩnüãcüma rü pemaã chamecümaãcüma pexü̃ chacèèxü̃ na chauga pexĩnüẽxü̃cèx. Erü nümaxü̃ i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nixugü na pexü̃ chamuü̃xü̃ ega pexü̃tawa changẽxmagu natürü ngẽxguma pexna chayaxü̃gu rü tama pexü̃ chamuü̃. 2 Natürü ngẽxguma nge̱ma petanüwa chaxũxgu, rü chierü natau̱xguma na ṯacücèx namaã chaporagaxü̃ rü na chanaxucu̱xẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i petanüwa toxü̃ ixuxü̃ na ñoma tama yaxõgüxü̃rüü̃ na tamaxẽxü̃. Erü choma rü íchamemare na namaãxü̃chi na chidexaxü̃. 3 Rü aixcüma woo duü̃xü̃gü tixĩgü natürü tama ñoma i naanecüã̱xrüxü̃ togü tadai i ngexguma ítanapoxü̃gu i Tupanaarü ore. 4-5 Erü ngẽma toxne i namaã ítanapoxü̃xü̃ i Tupanaãrü ore rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x namaã ãxnexü̃ nixĩ. Erü toma rü toxü̃́ nangẽxma i Tupanaãrü pora na ngẽmamaã itayanaxoxẽẽxü̃cèx i Chatanáãrü pora. Rü ngẽmaãcü itayanaxoxẽẽ i guxü̃ma i chixexü̃ i ore i Tupanaxü̃ namaã yaxugügüxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü ngẽmaãcü itayanaxoxẽẽ i guxü̃ma i Tupanaãrü uwanügüarü ore i nügü namaã yacuèxüü̃güãcüma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugügüxü̃ na tama Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü guxü̃ma i ṯacü i nagu naxĩnüẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃, rü Cristuna tanaxuaxü̃ na nüma namaã inacuáxü̃cèx. 6 Rü wüxicana marü meã Cristuga pexĩnüẽgu, rü toma rü ítamemare na tüxü̃ tapoxcuexü̃ ya guxãma ya texé ya tama naga ĩnüẽxẽ i Cristuarü ore. 7 Pema rü norü düxétüxü̃newaxicatama nixĩ i penangugüxü̃ i wüxi i duü̃xü̃. Natürü ngẽxguma texé tügü cuèxgu na Cristuarü duü̃xü̃ tiĩxü̃, rü name nixĩ i nüxü̃ tacuèx na toma rü ta tümarüü̃ Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃. 8 Rü woo írarüwa chanangupetüxẽẽ na chaugü chicuèxüü̃xü̃ namaã i ngẽma na Tupana toxü̃ muxü̃, natürü taxucèxma naxcèx chaxãne. Erü aixcüma Cori nixĩ ya toxü̃ mucü na pexü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx na yexeraãcü meã peyaxõgüxü̃cèx. Rü tama ṯacü rü chixexü̃gu pexü̃ na tayixẽẽxü̃cèx nixĩ i toxü̃ namuxü̃. 9 Rü tama chanaxwèxe i nagu perüxĩnüẽ na pexü̃ íchaḇaixgüchaü̃xü̃ namaã i ngẽma poperagü i pexcèx chaxümatüxü̃. 10 Erü nümaxü̃ i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nixugü na chorü poperawaxicatama pexü̃ íchabai̱xgüxü̃, natürü chomaxüchi pexü̃tawa changexmagu rü tama aixcüma nüxü̃ chacuèx na ñuãcü mea chidexaxü̃ na ngemaãcü chauga pexü̃ chaxĩnüexẽẽxü̃cèx, ñaxü̃maã choxü̃ nixugüe. 11 Natürü texe ya ngemaãcü idexáxe rü tanaxwèxe i nagu tarüxĩnü rü ngẽma pexna tayaxü̃guãcüma torü poperawa pemaã nüxü̃ tixuxü̃rüü̃ tátama tixĩgü i ngẽxguma petanüwa tangẽxmagügu. 12 Toma rü tama tanaxwèxe i namaã togü tawüxiguxẽẽ rü ẽ́xna nagu togü tangugü i ngẽma duü̃xü̃gü i nügütama icuèxüü̃güxü̃. Nümagü rü nügütama nawomüxẽẽgü, erü nügümaã nügü nawüxiguxẽẽ rü nügügutama nügü nangugü. 13 Natürü toma rü tama togü namaã ticuèxüü̃gü i ngẽma yaxõgüxü̃ i tama Tupana toxmẽ́xwa ngẽxmagüxẽẽxü̃. Yerü Tupana nixĩ ga tomaã nüxü̃ ixucü na ngextá nanaxwèxexü̃ na tapuracüexü̃. Rü nüma nixĩ ga noxri Corĩ́tiuwa ga petanüwa toxü̃ nangugüxẽẽxü̃ na pemaã nüxü̃ tixuxü̃cèx ga norü ore. 14 Rü yemaãcü toxira nixĩ ga noxri petanüwa tangugüxü̃ na pemaã nüxü̃ tixuxü̃cèx ga yema Cristuarü ore. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na petanüwa taxĩxü̃, rü tama tanangupetüxẽẽ ga yema Tupana tomaã nüxü̃ ixuxü̃, yerü nüma nixĩ ga toxü̃ namuxü̃ na pexü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. 15 Rü ngemacèx tama togüarü puracümaãmare nixĩ i togü ticuèxüü̃güxü̃. Rü tama nüxü̃ tachopetüchaü̃ i ngẽma Tupana tomaã nüxü̃ ixuxü̃ na pexü̃ tangúexẽẽxü̃. Natürü ngema pexü̃́ tanaxw̱aexü̃ nixĩ na yexeraãcü nüxü̃ pecuáxü̃ i Tupanaarü ore na ngemaãcü yexera peyaxõgüxü̃cèx. 16 Rü ngẽxguma marü petanüwa tangugüguwena rü tanaxwèxe i ngẽma duü̃xü̃gü i perü yéamaxü̃ra ngẽxmagüxü̃ i ngextá taguma texé nüxü̃ íixuxü̃wa taxĩ na ngẽmamaã rü ta nüxü̃ tixuxü̃cèx i ore i mexü̃. Erü tama tanaxwèxe i togüarü puracümaã togü ticuèxüü̃gü. 17 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü ngẽxguma texé tügü icuèxüü̃chaü̃gu, rü name nixĩ i tórü Corixü̃ ticuèxüü̃, erü nüma nixĩ i tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃”,

ñanagürü i ngẽma ore. 18 Erü ngẽma yatü i aixcüma Tupanapẽ́xewa mexü̃ rü tama nügütama nicuèxüü̃. Natürü ngẽma yatü i tórü Cori nüxü̃ icuèxüüxü̃ nixĩ i aixcüma Tupanapẽ́xewa mexü̃.

11

Pauru rü nüxü̃ nixuchiga ga yema orearü uruü̃güneta ga tama Tupana imugüxü̃

1 Rü ñu̱xma i ngẽma tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü bexmana pexcèx rü wüxi i ngẽãẽmare nixĩ, natürü chanaxwèxe i choxü̃́ iperüxĩnüẽmare rü yaxna chomaã pexĩnüẽ. 2 Erü Tupana pexü̃ inuxũxü̃rüü̃ pexü̃ chinuxũ. Erü chaugagu nixĩ i Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃, rü marü Cristuna pexü̃ chaxuaxü̃ na noxrüxicatama pixĩgüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i ngearü chixexü̃ãẽ Cristuxü̃ pexü̃ chawẽ́x ñoma wüxi i pacü i taguma yatüxü̃ cuèxcürüü̃. 3 Natürü chaxoegaãẽ rü yema ãxtape norü doramaã Ebaxü̃ na womüxẽẽxü̃rüü̃, ngürüãchi tá ta texé pexü̃ tawomüxẽẽ, na nüxü̃ perüxoexü̃cèx na Cristugu perüxĩnüẽxü̃ rü naxcèxicatama na pemaxẽxü̃. 4 Erü pema rü tauxchaãcü nixĩ na pexü̃ nawomüxẽẽgüxü̃. Rü ngẽxguma ínangugügu i duü̃xü̃gü i pemaã nüxü̃ ixuxü̃ i to i Ngechuchuchiga ya tama yima toma nüxü̃ tixuchigacü, rü pema rü nüxü̃́ peyaxõgü i ngẽma duü̃xü̃gü. Rü pema rü taãẽãcüma penayaxu i to i naãẽ i tama Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga marü peyaxuxü̃ ixĩxü̃. Rü peyaxõgü i to i ore i tama Tupanaãrü ore i mexü̃ ga noxri peyaxuxü̃ ixĩxü̃. 5 Dücèx, rü woo nawe perüxĩxgu i ngẽma togü i orearü uruü̃güneta, natürü chauxcèx rü taxuwama choxü̃ narüyexeragü. 6 Rü woo tama choxü̃́ nangẽxmagu i tauxcha na duü̃xü̃güpẽ́xewa chidexaxü̃, natürü aixcüma meã nüxü̃ chacuèx i ngẽma nachiga chidexaxü̃. Rü ngẽma rü guxü̃ma i torü puracüwa marü pexü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ i guxü̃guma. 7 ¿Pexcèx rü chixexü̃ pemaã chaxü ga yexguma chaugü ícharüxíragu na pexü̃ chataxẽẽxü̃cèx rü cho̱xmẽ́xmaã chapuracügu na ngetanüãcüma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ ga Tupanaãrü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃? 8 Rü aixcüma yema togü ga yaxõgüxü̃ choxna ngĩxü̃ ãgücü ga dĩẽru ngĩxü̃ chayaxu na yemamaã petanüwa chapuracüxü̃cèx rü pexü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx. 9 Rü yexguma petanüwa chayexmagu rü aixcüma choxü̃́ itaxu ga dĩẽru, natürü taguma texéna ngĩxcèx chaca. Rü taeneẽgü ga Machedóniããnewa ne ĩxü̃ rü choxna ngĩxü̃ naxãgü ga yema choxü̃́ tau̱xcü. Rü yemaãcü tama pexü̃tawa ngĩxcèx íchaca ga yexguma. Rü ñu̱xma rü ta tagutáma ṯacücèx pexna chaca. 10 Rü Cristu ya chowa ngexmacüégagu pemaã nüxü̃ chixu i ngema na aixcüma ngetanüãcüma petanüwa chapuracüxü̃. Rü ngema rü chorü taãxẽ nixĩ. Rü taxucürüwa texe i guxü̃ i Acáyaanewa choxna tanayaxu i ngema taãxẽ. 11 ¿Rü ṯacücèx yiĩxü̃ i ngẽmaãcü chidexaxü̃? ¿Ẽ́xna pexcèx rü tama pexü̃ changechaü̃xü̃cèx yiĩxü̃ i ngẽmaãcü chidexaxü̃? Dücèx, pemaã nüxü̃ chixu rü Tupana nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü aixcüma pexü̃ changechaü̃xü̃. 12 Natürü ngẽma na ngetanüãcüma pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma ore, rü ngẽmaãcü tá chanaxüecha na taxucürüwa chixri chauchiga yadexagüxü̃cèx i ngẽma togü i orearü uruü̃güneta i nügü ixuxü̃ na toxrüü̃ naxügüãxü̃ i Tupanaãrü puracü. 13 Nümagü rü aixcüma orearü uruü̃güneta nixĩgü, rü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽgü. Rü nümagü rü togu nügü nicu̱xgü, rü nügü nixugü na Cristu yamugüxü̃. 14 Rü ngẽma rü taxucèxma namaã peḇaixãchiãẽgü. Erü woo i Chataná rü ta rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x i yauracüxü̃rüü̃ãcü nügü nango̱xẽẽ. 15 Rü ngẽmacèx woetama ngẽmaãcü nixĩgü i ngẽma duü̃xü̃gü i Chatanáãxü̃́ puracüexü̃. Rü nümagü rü duü̃xü̃gü i mexü̃ ügüxü̃gu nügü nicu̱xgü. Natürü ngẽma ngẽmaãcü ixĩgüxü̃, rü Tupana tá nanapoxcue naxcèx i ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃.

Pauru rü yema puracü ga Ngechuchu nawa namuxü̃wa ngúxü̃ ninge

16 Rü wena pemaã nüxü̃ chixu rü tama chanaxwèxe i nagu perüxĩnüẽ na wüxi i ãũãẽxü̃ chiĩxü̃. Natürü ngẽxguma chi ngẽmaãcü chomaã nagu perüxĩnüẽgu, rü tama chanaxwèxe i choxna penachu̱xu na ñoma wüxi i ãũãẽxü̃rüü̃ chaugüétüwa chidexaxü̃, na ngẽmaãcü choma rü ta írarüwa chaugütama chicuèxüüxü̃cèx. 17 Rü ñu̱xma na chaugüétüwa chidexaxü̃ rü ngẽma rü tama tórü Coriarü mu nixĩ. Natürü ñoma wüxi i ãũãẽxü̃ nügü icuèxüüxü̃rüü̃ nixĩ i chidexaxü̃. 18 Rü ñu̱xma na nangẽxmaxü̃ i muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa nügü icuèxüü̃güxü̃, rü choma rü tá ta írarüwa chaugü chicuèxüü̃. 19 Pema rü nagu perüxĩnüẽ rü nüxü̃ cuèxüchigüxü̃ pixĩgü. Natürü taãẽãcüma yaxna namaã pexĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama naãẽxü̃ icuáxü̃. 20 Rü yaxna namaã pexĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i nügüxü̃́ pexü̃ puracüexẽẽxü̃, rü ngẽma ngetanüãcüma pexü̃ puracüexẽẽmarexü̃, rü ngẽma pexü̃ womüxẽẽgüxü̃, rü ngẽma chixri pexü̃ yauxgüxü̃, rü ngẽma pemaã guxchigagüxü̃. 21 Rü woo wüxi i ãnexü̃chi nixĩ na pemaã nüxü̃ chixuxü̃, natürü chauxcèx rü tama aixcüma pexü̃ nüxü̃ tadauxẽẽ ga torü pora ga yexguma petanüwa tayexmagügu. Natürü ñu̱xma na tama namuü̃ẽxü̃ na nügü yacuèxüü̃güxü̃ i ngẽma togü i duü̃xü̃gü, rü choma rü ta taxucèxma chamuü̃ na chaugüétüwa chidexaxü̃ woo pexcèx rü taxuwama namexgu i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃. 22 Nümagü rü nügü yaxugügu rü Yudíugü nixĩgü. Natürü choma rü ta Yudíu chixĩ. Rü nümagü nügü yaxugügu rü Iraétanüxü̃gü nixĩgü. Natürü choma rü ta rü Iraétanüxü̃ chixĩ. Rü nümagü rü nügü yaxugügu rü Abráü̃tanüxü̃ nixĩgü. Natürü choma rü ta Abráü̃tanüxü̃ chixĩ. 23 Nümagü rü nügü yaxugügu rü Cristuaxü̃́ napuracüe. Natürü choma rü norü yexera Cristuaxü̃́ chapuracü. Rü ngẽma ñachagürü pexü̃ woo pema nagu perüxĩnüẽgu na ñoma wüxi i ãũãẽxü̃rüü̃ chidexaxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃güarü yexera poraãcü Tupanaãxü̃́ chapuracü. Rü norü yexera chapoxcu, rü norü yexera choxü̃ nac̱uaixgü ga duü̃xü̃gü. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü ãũcümaxü̃chixü̃wa chayexma rü wixguxüchi taèx choxü̃ nimèxgü. 24 Rü 5 ẽ́xpü̱xcüna nixĩ ga 39 ga c̱uaximaã choxü̃ napoxcu-güxü̃ ga chautanüxü̃gü ga Yudíugü. 25 Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna nixĩ ga naĩmaã choxü̃ nac̱uaixgüxü̃, rü wüxicana ga nutamaã choxü̃ ínamuxũchigüxü̃. Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna nixĩ ga guma wapuru ga nagu chixũxü̃ne rü chomaã inanguxü̃. Rü wüxicana ga yexguma chomaã inanguxgu ga wapuru rü wüxi ga chütaxü̃ rü wüxi ga ngunexü̃ chinge na taxü̃ ga taxtüarü ngãxü̃tügu mürapewaétügu chatunagüãcüma chiwẽxẽxü̃. 26 Rü poraãcü nu ne chanaxũ, rü poraãcü ãũcümaxü̃wa chayexma yerü natügü ga ãũcümaxü̃gu chixũgü, rü ngĩ́tèèxgüxü̃ rü chixexü̃ chomaã naxügüchaü̃. Rü woo chautanüxü̃gü ga Yudíugütanüwa, rü woo yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa, rü woo ĩãnegüwa, rü woo namagüwa, rü woo taxtü i taxü̃wa rü ãũcümaxü̃wa chayexma. Rü yema duü̃xü̃gü ga chomücügüneta ixĩgüxü̃tanüwa rü ta ãũcümaxü̃wa chayexma. 27 Rü poraãcü chataarü puracüã̱x, rü muxũchixü̃ ga guxchaxü̃gü choxü̃ nangupetü. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü tama chape, rü chataiya, rü chiṯawa. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü tama chachibü, rü choxü̃ nanadeyu, rü choxü̃́ nataxu ga chauxchiru. 28 Rü nae̱tüwa i guxü̃ma i ngẽma, rü guxü̃ i ngunexü̃gu rü chaxoegaãẽ naxcèx i guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ i guxü̃ i ĩãnewa ngẽxmagüxü̃. 29 Rü ngẽxguma chi texé tama poragu, rü choxü̃́ rü ta nangu̱x. Rü ngẽxguma chi wüxie texéxü̃ pecadugu nguxẽẽgu, rü chauãẽwa nangu̱x i ngẽma. 30 Natürü ngẽxguma chi chaugü chicuèxüü̃chaü̃gu, rü tá chaugü chicuèxüü̃ naxcèx na duü̃xü̃gü choxü̃ dauxü̃ na taxuwama chamexü̃. 31 Rü Tupana ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristunatü ya mecü na guxü̃guma nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü nüxü̃ nacuèx na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃. 32 Rü yexguma Damacuwa chayexmagu, rü guma ĩãneãrü ãẽ̱xgacü ga Aretaarü ngü̃xẽẽruü̃, rü norü churaragüxü̃ namu na nüxna nadaugüxü̃cèx ga guma ĩãneãrü poxeguxü̃ãrü ĩã̱xgü na choxü̃ yayauxgüxü̃cèx ga yexguma chi yéma íchaxũũxgu. 33 Natürü yema ĩãneãrü poxeguxü̃ãrü ĩã̱xãcüwa rü wüxi ga pexchigu choxü̃ ínarüc̱ẖüxüetaü̃gü ga chomücügü. Rü yemaãcü chiña naxchaxwa ga yema ãẽ̱xgacü.

12

Tórü Cori rü Pauruxü̃ nango̱xetüxẽẽ rü nüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga ṯacü ga ẽxü̃guxü̃

1 Taxuwama name na texé tügü icuèxüüxü̃. Natürü tá pemaã nüxü̃ chixuama na ñuxãcü tórü Cori choxü̃ nango̱xetüxẽẽxü̃ rü ñuxãcü choxü̃ nüxü̃ na nacuèxẽẽxü̃ ga ṯacü ga ẽxü̃guxü̃. 2 Rü 14 ga taunecü marü nangupetü ga na Tupana daxũguxü̃ ga naãnewa ga nüma ínayexmaxü̃wa choxü̃ nagaxü̃. Natürü tama nüxü̃ chacuèx rü chauãẽwaxicatama nixĩ ga yéma choxü̃ nagaxü̃, rü ẽ́xna guxü̃ ga chaxunemaã yiĩxü̃ ga yéma choxü̃ nagaxü̃. Rü Tupanaxĩcatama nüxü̃ nacuèx i ngẽma. 3-4 Rü aixcüma meãma nüxü̃ chacuèx na daxũguxü̃ ga naãnewa choxü̃ nagaxü̃ ga Tupana, natürü tama nüxü̃ chacuèx rü guxü̃ ga chaxunemaã yéma choxü̃ naga rü ẽ́xna tama. Rü Tupanaxĩcatama nixĩ ya nüxü̃ cuácü i ngẽma. Rü yéma nüxü̃ chaxĩnü ga ore ga ẽxü̃guxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃güna chu̱xuxü̃ na nüxü̃ yaxugüxü̃. 5 Rü choma rü chi name na chaugü naxcèx chicuèxüüxü̃ i ngẽma, natürü tãũtáma ngẽmaãcü chanaxü. Erü ngẽma ngúxü̃ na chingexü̃maãxĩcatama tá nixĩ i chaugü chicuèxüüxü̃. 6 Natürü ngẽxguma chi chaugü chicuèxüü̃chaü̃gu, rü tãũ chima wüxi i ngẽãẽmare nixĩ i ngẽma, erü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃ i chauchiga. Natürü tama chaugü chicuèxüü̃ na taxúema nagu rüxĩnüxü̃cèx na ngẽma chowa nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ rü nüxü̃ nadaugüxü̃ãrü yexera chiĩxü̃. 7 Natürü tórü Cori rü tama nanaxwèxe i poraãcüxüchima chaugü namaã chicuèxüüxü̃ ga yema ẽxü̃guxü̃ ga mexẽchixü̃ ga choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃. Rü yemacèx chaxunewa nananguxẽẽ ga wüxi ga choxü̃́ ngúxü̃ ñoma wüxi ya tuxu chaxunewa ingaxixü̃rüü̃. Rü yema rü ñoma wüxi ga Chatanáãrü orearü ngeruü̃rüü̃ chauxü̃tawa nangu na choxü̃ nachixewexü̃cèx na tama chaugü chicuèxüüxü̃cèx. 8 Rü tomaẽ̱xpü̱xcüna tórü Corina chaca na choxü̃́ iyanaxoxẽẽãxü̃cèx ga yema choxü̃́ ngúxü̃. 9 Natürü nüma ya tórü Cori rü ñanagürü choxü̃:

“Rü cuma nüxü̃ cucuèx na guxü̃guma cuxü̃ changechaü̃, rü ngẽxĩcatama nixĩ i cunaxwèxexü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama poraexü̃wa nixĩ i aixcüma chanango̱xẽẽxü̃ i ñuxãcü na chaporaxü̃”, ñanagürü choxü̃. Rü ngẽmacèx chataãẽ ega tama chaporagu. Erü ngẽxguma tama chaporagu rü ngẽxguma nixĩ i chowa inawéãxü̃ i norü pora ya Cristu. 10 Rü ngẽma na Cristuxü̃ na changechaü̃xü̃gagu nixĩ i yaxna namaã chaxĩnüxü̃ ega woo chaturagu rü woo ṯacü chomaã yaxugüegu i duü̃xü̃gü. Rü woo choxü̃́ natau̱xgu i chorü ngẽmaxü̃gü, rü woo duü̃xü̃gü rü chowe yangẽxü̃tanügu, rü woo guxchaxü̃gü choxü̃́ ngẽxmagu rü Cristucèx rü yaxna namaã chaxĩnü i guxü̃ma i ngẽma. Erü ngẽxguma chaturagu, rü ngẽxguma nixĩ i yexeraãcü Cristu choxü̃ poraxẽẽxü̃.

Pauru rü naxcèx naxoegaãẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Corĩ́tiuwa yexmagüxü̃

11 Maneca ñoma wüxi i ãũãẽxü̃rüü̃ chidexa, erü ngẽmaãcü chaugü chicuèxüü̃. Natürü pegagutama nixĩ i düxwa ngẽmaãcü chaugüétüwa chidexaxü̃, yerü pema chi nixĩ ga choxü̃ picuèxüü̃güxü̃, rü tama i chomax. Rü woo taxuwama chame i chomax, natürü taxuwama choxü̃ narüyexeragü i ngẽma orearü uruü̃güneta i nawe perüxĩxü̃. 12 Rü yexguma petanüwa chayexmagu, rü yaxna pemaã chaxĩnüãcüma pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ na aixcüma Cristu choxü̃ muxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃cèx ga norü ore. Rü cuèxruü̃gümaã pexü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ ga yema. Rü pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ ga taxü̃ ga mexü̃gü ga Tupanaãrü poramaã üxü̃. 13 Rü yexguma petanüwa chayexmagu rü pemaã chamecüma yema guxü̃ma ga togü ga yaxõgüxü̃maã na chamecümaxü̃rüü̃tama. Natürü wüxiwaxicatama nixĩ ga íchatüxü̃ yerü ga petanüwa rü tama ngĩxü̃ chayaxu ga dĩẽru yema togü ga yaxõgüxü̃tanüwa ngĩxü̃ chayaxuxü̃rüü̃. Rü chanaxwèxe i choxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃ i ngẽma. 14 Rü ñu̱xma rü marü íchamemare na norü tomaẽ̱xpü̱xcüna pexü̃ íchayadauxü̃. Rü tãũtáma ṯacücèx pexna chayaca. Erü tama perü ngẽmaxü̃gücèx petanüwa chaxũ, natürü pexcèxüchi nixĩ i nge̱ma chaxũxü̃. Pema rü chauxacügü pixĩgü i Tupanaãrü orewa. Rü ngẽma papá rü mamáãrü puracü nixĩ na naxãcügüna naxããxü̃ i ngẽma nüxü̃́ taxuxü̃. Rü tama naxãcügüarü puracü nixĩ na nanatüna rü naẽna naxãgüãxü̃. 15 Rü choma rü íchamemare na chorü ngúchaü̃maã pexcèx ichanaxãxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i choxü̃́ ngẽxmaxü̃ rü woo chaugütama rü ta na ichaxãxü̃ na aixcüma meã peyaxõgüxü̃cèx. Natürü chauxcèx rü ngẽxguma yexeraãcü pexü̃ changechaü̃gu, rü pema rü yexeraãcü nüxü̃ perüxoetanü na choxü̃ pengechaü̃xü̃. 16 Rü nümaxü̃ i duü̃xü̃gü i petanüwa, rü woo nüxü̃ nacuèxgü na taguma ṯacücèx pexü̃tawa íchac̱axü̃, natürü nümagü rü nüxü̃ nixugüama na pexü̃ chawomüxẽẽãcüma perü dĩẽru ngĩxü̃ chayaxuxü̃. 17 ¿Ẽ́xna pema nagu perüxĩnüẽgu rü yema duü̃xü̃gü ga petanüwa chamugüxü̃wa pexü̃ chawomüxẽẽ? 18 Rü Titumaã nüxü̃ chixu na petanüwa íyadauxü̃cèx. Rü namaã yéma chanamu ga yema to ga taeneẽ. ¿Ẽ́xna pema nagu perüxĩnüẽgu ga Titu rü pexü̃ yéma nayawomüxẽẽ? ¿Tama ẽ́xna aixcüma yiĩxü̃ na chauxrüü̃ meã na namaxü̃xü̃ rü chauxrüü̃ mexü̃gu naxĩnüxü̃ ga Titux? 19 Bexmana pema tá nagu perüxĩnüẽ rü ngẽmaãcü tidexagü, erü togüétüwatama tachogüchaü̃. Natürü, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Tangechaü̃güex, rü Tupanapẽ́xewa rü Cristuégagu nixĩ i tidexagüxü̃ na yexeraãcü meã Tupanaãxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx rü yexeraãcü meã na pemaxẽxü̃cèx. 20 Erü chaxoegaãẽ rü ngẽxguma wena pexü̃ íchayadèu̱xgu, rü ngürüãchi tama choma chanaxwèxexü̃ãcüma ípemaxẽ, rü ngẽmacèx i pema rü tãũtáma chomaã petaãẽgü. Rü chaxoegaãẽ erü ngürüãchi tá pexü̃ ichayangau na pegüchi ípexaiexü̃, rü pegüarü ngẽmaxü̃cèx pixãũxãchigüxü̃, rü pegümaã penuẽxü̃, rü pegüguxicatama íperüxĩnüẽxü̃, rü pexoregütèèxgüxü̃, rü ṯoguã̱xü̃ pixuxü̃, rü pegü picuèxüü̃güxü̃, rü chixexü̃ ípexüexü̃ rü ngẽmaãcü chixri ípemaxẽxü̃. 21 Rü chaxoegaãẽ rü ngẽxguma wena petanüwa chaxũxgu, rü ngürüãchi Tupana rü pegagu tá choxü̃ naxãnexẽẽ. Rü ngürüãchi ngechaü̃ tá choxna pexã, erü muxẽma i petanüwa rü marü ñuxgumama pecadu taxügüecha, rü tama nüxü̃ tarüxoechaü̃ na Tupanapẽ́xewa chixexü̃ taxügüxü̃ rü naĩ i ngemaãmare na tamaxẽxü̃ rü guxü̃ma i togü i chixexü̃ na taxügüxü̃.

13

Pauru nayaxucu̱xẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Corĩ́tiucü̱̃ã̱x rü ñu̱xũchi nüxü̃ narümoxẽ

1 Ñu̱xma rü norü tomaẽ̱xpü̱xcüna tá nixĩ na petanüwa chaxũxü̃. Rü Tupanaãrü ore rü tamaã nüxü̃ nixu rü ngẽxguma texé chixexü̃ ü̱xgu rü taxre rü ẽ́xna tomaẽ̱xpü̱x i duü̃xü̃gü nüxü̃ daugügu rü nüxü̃ yaxugügu na aixcüma yiĩxü̃, rü aixcüma tá poxcu tümamaã taxuegu ya yíxema chixexü̃ üxe. 2 Rü ngẽmacèx i pema i ü̃pamamatama pecadu ügüechaxe rü guxãma i pema ya chixri maxẽxẽ, rü ñu̱xma na woo pexna chayaxü̃guxü̃ rü wenaxãrü pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽ rü ngẽxguma tá nge̱ma chaxũxgu rü aixcüma tá chanamexẽẽ i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ i petanüwa ngẽxmaxü̃, rü tãũtáma chanangupetüxẽẽmare i ngẽma. 3 Rü pema na naxcèx iperüdaunüxü̃ na Cristu chowa idexaxü̃, rü ngẽxguma nge̱ma chaxũxgu, rü ngẽxguma tá nixĩ i nüxü̃ pedauxü̃ na aixcüma chowa na yadexaxü̃ ya Cristu. Rü nüma ya Cristu rü chowa tá pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na tama naturaxü̃ natürü aixcüma yanguxẽẽãxü̃ i norü ore rü tüxü̃ napoxcuexü̃ ya yíxema chixexü̃ ügüxe. 4 Rü aixcüma nixĩ ga Cristu ga ñoma wüxi ga duü̃xü̃ i turaxü̃rüü̃ nügü yaxĩxẽẽxü̃ ga yexguma curuchawa yapotagu. Natürü i ñu̱xma rü Tupanaãrü poragagu namaxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ i toma na norü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃, rü taturae i toxonewa. Natürü ngẽma na norü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃, rü Tupanaãrü poragagu tá tamaxẽ na pexü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. 5 Rü name nixĩ i pegütama pengugü na nüxü̃ pecuáxü̃cèx ngoxi aixcüma meã peyaxõgü. Rü name nixĩ i pegü pengugüarü maxü̃ã̱x rü ngoxi Tupanapẽ́xewa pime. ¿Tama ẽ́xna nüxna pecuèxãchie na Ngechuchu ya Cristu rü pewa nangẽxmaxü̃ ega aixcüma peyaxõgügu? 6 Rü chierüna nüxü̃ pecuèxgu na toma rü tama orearü uruü̃günetamare na tixĩgüxü̃. 7 Rü Tupanana naxcèx taca na taxuü̃ma i chixexü̃ na pexügüxü̃cèx. Rü tama duü̃xü̃güpẽ́xewa togü ítarütagüxü̃cèx nixĩ na ngẽmaãcü tayumüxẽgüxü̃. Natürü Tupanana naxcèx taca i ngẽma na aixcüma meã naxcèx pemaxẽxü̃cèx woo duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽgu na toma rü ítatüemarexü̃. 8 Toma rü taxucürüwama chixri nachiga tidexagü i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃, erü toma rü nae̱tüwa tachogü i ngẽma ore. 9 Rü tá tataãẽgü ega aixcüma peporaegu i perü maxü̃wa rü ngẽmacèx natau̱xgu i ṯacücèx pemaã na taporagaexü̃. Rü Tupanana tá naxcèx tacaama na pexü̃ naporaexẽẽxü̃cèx i perü maxü̃wa na düxwa aixcüma mexü̃ i norü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃cèx. 10 Rü naxü̃pa na pexü̃ na íchayadauxü̃ nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera, na ngẽxguma nge̱ma changuxgu rü nataxuxü̃cèx i ṯacücèx pemaã na chaporagaxü̃. Erü tórü Cori choxü̃ namu na pexü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx na yexeraãcü meã peyaxõgüxü̃cèx, rü tama chixexü̃ pemaã na chaxüxü̃cèx nixĩ i choxü̃ namuxü̃. 11 Rü ñu̱xma na ichayacuèxẽẽxü̃ i ñaã popera, Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe i meã pexü̃ naxüpetü rü naxcèx pedau na ñuxãcü aixcüma meã Tupanacèx pemaxẽxü̃. Rü name nixĩ i pegü petaãẽxẽẽgü rü wüxigu perüxĩnüẽ rü meã yaxna pegümaã pexĩnüẽ rü aixcüma pegü pengechaü̃gü. Rü nüma ya Tupana ya tüxü̃ ngechaü̃cü rü tüxü̃ rüngüxmüẽxẽẽcü, rü guxü̃gutáma pemaã inarüxã̱ũ̱x. 12 Rü chanaxwèxe i wüxichigü i pema rü pegü pengechaü̃güãcüma pegü perümoxẽgü. 13 Rü guxü̃ma i togü i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ rü pexü̃ narümoxẽgü. 14 Rü ñu̱xma rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ, rü Tanatü ya Tupana rü pexü̃ nangechaü̃, rü Naãẽ i Üünexü̃ rü guxü̃guma pemaã inarüxã̱ũ̱x.

Rü nuãma pexna,

Pauru

GÁRATAANECÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

5

6

POPERA GA GÁRATAANEWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Gárataaneãrü ĩãnegüwa yexmagüxü̃

1-2 Pa Toeneẽgü i Yaxõgüxü̃ i Gárataaneãrü Ĩãnegüwa Ngẽxmagüxü̃x, choma i Pauru rü namaã i guxü̃ma i taeneẽgü i nuã chauxü̃tawa ngẽxmagüxü̃ nixĩ i pexcèx tanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choxü̃ nixĩ ga namugüxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu rü Tanatü ya Tupana. Rü aixcüma tama duü̃xü̃gü nixĩ ga choxü̃ unetagüxü̃ na chanaxüxü̃cèx i ñaã Tupanaãrü puracü. Natürü Tanatü ya Tupana ga Ngechuchuxü̃ írüdaxẽẽcü rü nümatam ya Ngechuchu ya Cristu nixĩ ga choxü̃ naxunetagüxü̃. 3 Rü chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ. 4 Rü nüma ga tórü Cori ya Ngechuchu rü nügü inaxã na tórü pecaducèx nayuxü̃cèx na nüxna tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü chixexü̃. Rü yemaãcü nanaxü, yerü yema nixĩ ga Tanatü ya Tupanaãrü ngúchaü̃. 5 ¡Namexẽchi ya Tupana i guxü̃guma! Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Nataxuma i to i ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃

6 Rü yema na Cristuaxü̃́ pengechaü̃tümüü̃güxü̃cèx nixĩ ga pexna naxuxü̃ ya Tupana na penayaxuxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ñu̱xma rü poraãcü chaḇaixãchiãẽ, erü paxaxüchi ipenaxügü na Tupanana pixĩgachixü̃, na nawe perüxĩxü̃cèx i to i ngu̱xẽẽtae i nagu perüxĩnüẽgu rü pexü̃ maxẽxẽẽxü̃. 7 Natürü tama aixcüma nangẽxma i to i ngu̱xẽẽtae i nawa nayaxuxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i pexü̃́ naguxchaxẽẽchaü̃xü̃, rü nanaxüchicüügüchaü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i mexü̃ ga pemaã nüxü̃ chixuxü̃ ga Cristuchiga. 8 Rü toma rü marü pexna tanaxã ga yema ngu̱xẽẽtae i aixcüma ixĩxü̃ i Ngechuchuchiga. Rü ngẽxguma chi texé pexü̃ ngúexẽẽgu i to i ngu̱xẽẽtae, rü name nixĩ i noxtacüma Tupana tüxü̃ napoxcu. Rü woo choma chixĩgu, rü ẽ́xna ṯacü rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x yixĩgu i pexü̃ ngu̱xẽẽxü̃ i to i ngu̱xẽẽtae, rü name nixĩ i noxtacüma Tupana tüxü̃ napoxcu. 9 Rü ñu̱xma rü wena pemaã nüxü̃ chixu ga yema noxri pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü ngẽxguma chi texé pexü̃ ngúexẽẽgu i wüxi i to i ngu̱xẽẽtae i tama yema noxri peyaxuxü̃rüü̃ ixĩxü̃, rü name nixĩ i noxtacüma Tupana tüxü̃ napoxcu. 10 Rü tama chomaã na petaãẽgüxü̃cèx nixĩ i ngẽma ñachaxü̃. Erü tama naxcèx chadau na duü̃xü̃gü chomaã taãẽgüxü̃, natürü Tupana chomaã taãẽxü̃cèx nixĩ i chadauxü̃. Erü ngẽxguma chi duü̃xü̃güxü̃xicatama chataãẽxẽẽchaü̃gu, rü tãũ chima Cristuarü puracütanüxü̃ chixĩ.

Ñuxãcü Pauruxü̃ nayaxu ga Tupana na norü puracüwa namuãxü̃cèx

11 Natürü, Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na ñaã ore i mexü̃ i nüxü̃ chixuxü̃, rü tama duü̃xü̃güãẽwa yiĩxü̃ na ne naxũxü̃. 12 Yerü tama wüxi ga duü̃xü̃xü̃tawa naxcèx changu̱x. Natürü Ngechuchu ya Cristutama nixĩ ga choxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽcü. 13 Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüẽchiga na ñuxãcü chamaxü̃xü̃ ga ü̃pa ga yexguma Yudíugücümagu chixũxgu. Rü nüxü̃ pexĩnüẽchiga na ñuxãcü poraãcü nawe chingẽchigüxü̃ ga guxü̃ma ga Tupanaãrü duü̃xü̃gü ga yaxõgüxü̃ rü ñuxãcü chixri namaã na chaxüpetüxü̃ na yemaãcü nüxü̃ nüxü̃ charüxoxẽẽxü̃cèx ga yema na Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãxü̃. 14 Rü muxü̃ma ga chautanüxü̃gü ga Yudíugü ga chorü nayaã̱xgüraü̃xü̃ãrü yexera nagu chixũ ga yema Yudíugücüma. Yerü norü yexera meãma chayanguxẽẽ ga nacümagü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga chorü o̱xigü nagu ĩxü̃. 15-16 Natürü yexguma tautama chabuxgu, rü woetama Tupana choxü̃ naxuneta na choxü̃ namuxü̃cèx na chanaxüxü̃cèx i norü puracü. Rü nüma rü chauxcèx naca na noxrü chixĩxü̃cèx yerü poraãcü choxü̃ nangechaü̃. Rü yexguma Tupana naxwèxegu, rü choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga Nane ya Cristu. Rü yemaãcü nanaxü na ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixuxü̃cèx na ñuxãcü Ngechuchugagu tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü yexguma yemaãcü Tupana choxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽgu ga Nane, rü taxúenama chayaca. 17 Rü bai ga Yerucharéü̃wa na chaxũxü̃ na nüxna chayac̱axü̃cèx ga yema togü ga ngúexü̃gü ga nüxĩra Tupana imugüxü̃. Natürü ga choma rü yexgumatama Arábiaanewa chaxũ. Rü yemawena, rü Damacuarü ĩãnecèx chataegu. 18 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga taunecüguwena rü düxwa Yerucharéü̃wa chaxũ na Pedruxü̃ chacuáxü̃cèx. Rü 15 ga ngunexü̃tama naxü̃tawa chayexma. 19 Rü yéma nüxü̃ chadau ta ga Chaü̃tiágu ga tórü Cori naẽneẽ. Natürü taxuü̃ma ga togü ga ngúexü̃gü ga tórü Cori imugüxü̃xü̃ chadau. 20 Rü Tupana choxü̃ nadau na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma ore i ñu̱xma pexcèx chaxümatüxü̃. 21 Rü yemawena, rü Chíriaanewa rü Chiríchiaanewa chaxũ. 22 Natürü yema taeneẽgü ga Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ ga Yudéaanewa yexmagüxü̃, rü taguma choxü̃xü̃chi nadaugü. 23 Rü yema nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ ga chauchiga rü ñaãxĩcatama nixĩ:

“Rü ngẽma Pauru ga ü̃pa tawe ingẽchigüxü̃, rü ñu̱xma rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu i Tupanaãrü ore i mexü̃, rü namaã nayaxucu̱xẽ na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü nanaxü i ñu̱xma rü woo ga noxri rü inayanaxoxẽẽchaü̃ ga yema ore”, ñaxü̃. Rü yexicatama nixĩ ga chauchiga ga nüxü̃ naxĩnüẽxü̃. 24 Rü yexguma ga yema duü̃xü̃gü rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü nagagu ga yema Tupana chomaã üxü̃.

2

Yema togü ga ngúexü̃gü ga Tupana imugüxü̃ rü meã Pauruxü̃ nayauxgü

1 Rü 14 ga taunecüwena rü wenaxãrü Yerucharéü̃wa chaxũ namaã ga Bernabé. Rü Titu rü ta íchayaga. 2 Rü yéma chaxũ yerü Tupana choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga na nanaxwèxexü̃ na yéma chaxũxü̃. Rü yéma Yerucharéü̃wa, rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügümaãxĩcatama changutaquẽ́xe. Rü meãma namaã nüxü̃ chixu ga nachiga ga yema Tupanaãrü ore i mexü̃ ga nüxna chaxãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü yemaãcü meãma namaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü na yiĩxü̃ ga chorü ngu̱xẽẽtae, yerü tama chanaxwèxe na yixcüra rü choxü̃́ nüxü̃ naxoexü̃ rü ngẽmaãcü natücèxmamare na yiĩxü̃ i ngẽma puracü i chaxüxü̃. 3 Rü yema yaxõgüxü̃, rü nümagü rü ta norü me nixĩ ga yema chorü ngu̱xẽẽtae. Rü yemacèx rü woo tama Yudíu na yiĩxü̃ ga Titu rü taguma na ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃, natürü yema ãẽ̱xgacügü rü tama nanamu na ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃cèx. 4 Natürü aixcüma nixĩ ga ñuxre ga taeneẽgüneta ixĩgüxü̃ ga bexmamare tatanügu nachocuxü̃. Rü yemagü nixĩ ga naxwèxegüxü̃ na inawiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃ i tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü yema taeneẽgüneta rü bexma tatanügu nachocu na tüxü̃ nangugügüxü̃cèx na ñuxãcü Cristu nüxna tüxü̃ ínguxü̃xẽẽxü̃ ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Yerü nümagü nanaxwèxegü na wenaxãrü nagu ixĩxü̃ ga yema mugü ga guxchaxü̃ ga Moĩché ümatüxü̃. 5 Natürü bai ga írarüwa naga na taxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü. Yerü tama tanaxwèxegü na texé pexü̃́ naxüchicüüxü̃ i ngẽma ore i mexü̃ i aixcüma ixĩxü̃ i tamaã nüxü̃ ixuxü̃ i ñuxãcü tüxü̃́ na nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega Cristuaxü̃́ yaxõgügu. 6 Natürü yexguma yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü ga Yerucharéü̃wa yexmagüxü̃ nüxü̃ ĩnüẽgu ga ñuxãcü na yiĩxü̃ ga chorü ngu̱xẽẽtae, rü namaã nataãẽgü rü taxuü̃ma ga ṯacü ga togü ga mugü choxna naxãgü na namaã changúexẽẽtaexü̃cèx. Natürü tama yema na ãẽ̱xgacügü yixĩgüxü̃gu charüxĩnü, erü nüxü̃ chacuèx na Tupanapẽ́xewa rü guxãma na wüxiguxü̃. 7 Natürü nümagü ga yema ãẽ̱xgacügü, rü nüxü̃ nicuèxãchigü na choxü̃ yiĩxü̃ ga namuxü̃ ga Tupana na yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixuxü̃cèx ga norü ore i mexü̃, yexgumarüü̃ ga Pedruxü̃ na namuxü̃rüü̃ ga Tupana na Yudíugümaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx ga yema ore. 8 Rü gumatama Tupana ga Pedruxü̃ mucü na Yudíugümaã nüxü̃ na yaxuxü̃ ga ore i mexü̃, rü gumatama Tupana nixĩ ga choxü̃ mucü na yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixuxü̃cèx ga yema ore. 9 Rü yemacèx ga Chaü̃tiágu rü Pedru rü Cuáü̃ ga yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü, rü nüxü̃ nicuèxãchigü na choxü̃ naxunetaxü̃ ga Tupana na chanaxüxü̃cèx i ngẽma puracü. Rü yemacèx ga yema ãẽ̱xgacügü, rü tomẽ́x niyauxãchigü ga choma rü Bernabé na toxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽgüxü̃cèx na aixcüma namücügü tixĩgüxü̃ i ngẽma puracüwa. Rü nümagü rü ta norü me nixĩ na ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃tanüwa na tanaxüxü̃ i Tupanaãrü puracü rü nümagü i Yudíugütanüwa. 10 Rü toxna naxcèx naca na nüxü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx ga yema yaxõgüxü̃ ga ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃. Rü yexicatama nixĩ ga toxna nüxü̃ nacuèxãchixẽẽxü̃. Rü choma rü ta ngẽmatama nixĩ i guxü̃guma woetama meãma chaxüxü̃.

Pauru rü Aü̃tioquíawa Pedruxü̃ naxucu̱xẽ

11 Natürü yixcüra ga yexguma Aü̃tioquíawa naxũxgu ga Pedru, rü noxtacüma nüxü̃ nüxü̃ chaxĩnüxẽẽ, yerü tama aixcüma name ga yema naxüxü̃ namaã ga yema yaxõgüxü̃ ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃. 12 Yerü noxri rü yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nachibü ga Pedru. Natürü yexguma yéma nangugügu ga ñuxre ga Yudíugü ga yaxõgüxü̃ ga Chaü̃tiágu yéma mugüxü̃, rü Pedru rü marü tama yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ga yéma ngugüxü̃ ga nagu ĩxü̃ ga yema nacüma na Tupanacèx ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃. 13 Rü yema togü ga Yudíugü ga yaxõgüxü̃, rü yexguma nüxü̃ nadaugügu ga yema Pedru üxü̃, rü nümagü rü ta nanaxügü ga yema chixexü̃ rü naxcèx nawoeguchaü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga nacümagü. Rü düxwa ga Bernabé rü ta natanügu naxã ga yema chixexü̃ ügüxü̃. 14 Natürü yexguma nüxü̃ chadèu̱xgu na tama Tupanaãrü ore i mexü̃ tüxü̃ ngu̱xẽẽxü̃ãcüma na namaxẽxü̃ ga yema yatügü, rü guxü̃ ga yaxõgüxü̃pẽ́xewa Pedruxü̃ nüxü̃ chaxĩnüxẽẽ. Rü ñacharügü nüxü̃:

“Rü dücax i cuma na Yudíuchirẽ́x quiĩxü̃, cuma rü tama aixcüma Yudíugücümagu quixũ. ¿Rü ñuxãcü i ñu̱xma i cunamuxü̃ na Yudíugücümagu naxĩxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃?” ñacharügü nüxü̃.

Yudíugü rü woo ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ rü norü õgagu nixĩ i nayauxgüãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃

15 Rü pemaã nüxü̃ chixu rü toma rü aixcüma torü bucümatama Yudíugü tixĩgü rü Tupanaxü̃ tacuèxgü. Rü ngẽmaãcü tama duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃ tixĩgü. 16 Rü nüxü̃ tacuèxgü rü yema nuxcümaü̃güxü̃ ga mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü tama tüxü̃ nimexẽẽ i Tupanapẽ́xewa, erü taxucürüwama texé aixcüma naga taxĩnüẽ i ngẽma mugü. Natürü i ñu̱xma rü Tupana tüxü̃ nadau na imexü̃ ega Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgügu. Rü yemacèx ga toma rü ta Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ tayaxõgü na torü õgagu Tupana toxü̃ nadauxü̃ na timexü̃. Erü nüxü̃ tacuèxgü rü tama ngẽma mugügagu nixĩ na Tupanapẽ́xewa tamexü̃ ya wüxie, erü taxucürüwama texé aixcüma naga taxĩnü i ngẽma mugü na ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa tamexü̃cèx. 17 Rü ñu̱xma i yixema rü Cristuaxü̃́ tayaxõgü, rü ngẽmacèx nixĩ i Tupanapẽ́xewa imexü̃. Natürü ngẽxguma chi wüxi i ngunexü̃gu rü yixema nagu rüxĩnüẽgu rü mugügu na ixĩxü̃gagu yixĩgu na Tupanapẽ́xewa imexü̃, rü maneca tá nagu tarüxĩnüẽ na Cristu tüxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃. Natürü dücax, rü tama ngẽmaãcü nixĩ erü Cristu rü tagutáma texéxü̃ napecaduã̱xẽẽ. 18 Choma rü marü nüxü̃ charüxo na nagu charüxĩnüxü̃ na mugügu chixũxü̃gagu Tupanapẽ́xewa chamexü̃. Natürü ngẽxguma chi wenaxãrü naxcèx chataegugu i ngẽma nuxcümaü̃güxü̃ i mugü rü chi nüxü̃ charüxoxgu na Cristuaxü̃́ chayaxõxü̃, rü chi aixcüma wüxi i pecaduã́xü̃ chixĩ. 19 Yerü yexguma yema mugüwa changu̱xgu, rü düxwa nüxü̃ chicuèxãchi na tama yanguxü̃ ga yema mugü na choxü̃ namexẽẽxü̃ Tupanapẽ́xewa. Yerü taxucürüwama aixcüma naga chaxĩnü ga guxü̃ma ga yema mugü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Cristuaxü̃́ chayaxõ na Tupanapẽ́xewa chamexü̃cèx rü naxcèxicatama chamaxü̃xü̃cèx. Rü Cristu rü curuchagu nayu na iyanaxoxü̃cèx ga nuxcümaü̃xü̃ ga chorü maxü̃ ga choxü̃́ yexmaxü̃ ga yexguma yema mugügu chixũxgu. 20 Rü ñu̱xma rü marü tama chaugümaãtama ichacuèx, natürü Cristu nixĩ ya chomaã icuácü erü chowa namaxü̃. Rü ñu̱xma rü Tupana Nane ya Cristuaxü̃́ chayaxõõcüma nixĩ i chamaxü̃xü̃ i ñoma i naãnewa. Rü nüma nixĩ ga choxü̃ nangechaü̃ü̃xü̃, rü nügü inaxãxü̃ na chauxcèx nayuxü̃cèx. 21 Rü tama nüxü̃ chaxoxchaü̃ i ngẽma mexü̃ ga Tupana taxcèx üxü̃ ga yexguma nayu̱xgu ga Cristu. Yerü yexguma chi yema mugügu ixĩxü̃gagu Tupanapẽ́xewa imexgu, rü natücèxmamare chi nixĩ ga na nayuxü̃ ga Cristu.

3

Ñu̱xma rü tama ngẽma mugügu taxĩ erü marü Cristuaxü̃́ tayaxõgü

1 Pa Chaueneẽgü i Gárataanecü̱̃ã̱x, pema rü pengẽãẽgümare. Rü yexguma petanüwa tayexmagügu rü meãma guxãpẽ́xewa pemaã nüxü̃ tixu rü pexcèx tanango̱xẽẽ na ñuxãcü curuchagu taxcèx nayuxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu. ¿Rü texé pexü̃ tawomüxẽẽ i ñu̱xma na tama naga pexĩnüẽxü̃cèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ ga pemaã nüxü̃ tixuxü̃? 2 Rü wüxi i orecèx pexna chaca, rü ¿ñuxãcü yiĩxü̃ ga penayaxuxü̃ ga Tupanaãẽ i Üünexü̃? ¿Ẽ́xna pexcèx rü yema mugü na pinguxẽẽgüxü̃gagu yiĩxü̃ ga penayaxuxü̃, rü ẽ́xna ngẽma ore i mexü̃ ga nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ rü pixõgüxü̃gagu yiĩxü̃? 3 Pema rü pengẽãẽgümare rü poraãcü ípetüe. Noxri rü Cristuaxü̃́ peyaxõgü yerü Tupanaãẽ i Üünexü̃ pewa napuracü. ¿Rü ñuxãcü i ñu̱xma i nagu perüxĩnüẽxü̃ na wenaxarü naxcèx pewoeguxü̃ i ngema nuxcümaxü̃xü̃ i mugü i taguma maxü̃ pexna ãxü̃? 4 Pema rü poraãcü Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽ. Rü chierü tama natücèxmamare yixĩgu ga yema, erü taxucürüwa natücèxmamare nixĩ. 5 Rü yexguma Tupana pexna namuxgu ga Naãẽ i Üünexü̃ rü petanüwa naxüãgu ga taxü̃ ga mexü̃gü ga norü poramaã naxüxü̃, rü ¿ṯacügagu nixĩ ga naxüãxü̃ ga yema? ¿Pexcèx rü mugü na pinguxẽẽxü̃gagu yiĩxü̃ ga Tupana naxüxü̃ ga yema? Tama yemagagu nixĩ. Tupana rü petanüwa nanaxü ga yema taxü̃ ga mexü̃gü yerü nüxü̃́ peyaxogü ga norü ore ga nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 6 Rü dücax, pemaã nüxü̃ chixu rü name nixĩ i nuxcümaü̃cü ga torü o̱xi ga Abráü̃rüü̃ pixĩgü. Yerü Abráü̃ rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ, rü yemacèx Tupana nüxü̃ nadau ga na namexü̃. 7 Rü ngẽmawa nüxü̃ pedau rü ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃ nixĩ i aixcüma Abráü̃tanüxü̃ ixĩgüxü̃ i Tupanapẽ́xewa. 8 Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü nüxü̃ nixu na ñuxãcü Tupanapẽ́xewa tá na yamexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃ i woo tama Yudíugü ixĩgüxü̃. Rü yemaãcü nüxü̃ nixu naxü̃pa ga na nangupetüxü̃. Yerü Tupana rü nuxcümamatama Abráü̃maã nüxü̃ nixu ga ñaã ore i mexü̃ i ñaxü̃:

“Rü cugagu tá nüxü̃ charüngü̃xẽẽ i guxü̃ma i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü”,

ñaxü̃. Rü yemaãcü nüxü̃ tacuèx rü Cristu rü Abráü̃taa na yiĩxü̃. 9 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Tupana nanayaxu i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃, yexgumarüü̃ ga Abráü̃ ga yaxõcüxü̃ na nayaxuxü̃rüü̃. 10 Natürü chixexü̃wa nangẽxmagü i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i nagu rüxĩnüẽxü̃ na mugü yanguxẽẽgüxü̃gagu Tupanapẽ́xewa yamexü̃. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i tama aixcüma yanguxẽẽgüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma mugü i ümatüxü̃, rü chixexü̃wa nangẽxmagü”,

ñanagürü. Erü nüxü̃ tacuèxgü na taxucürüwama aixcüma texé yanguxẽẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma mugü. 11 Rü ngẽmaãcü meãma nango̱x na tama ngẽma mugü tinguxẽẽxü̃cèx yiĩxü̃ na texé Tupanapẽ́xewa mexü̃. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü yíxema tümaãrü õgagu Tupanapẽ́xewa mexẽ, rü yíxema tá tixĩ ya aixcüma tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i maxü̃ i taguma gúxü̃”,

ñanagürü. 12 Natürü ngẽxguma nagu rüxĩnüẽgu na mugü inguxẽẽxü̃cèx yiĩxü̃ na Tupanapẽ́xewa imexü̃, rü taxucèx chima tü̱xcüü̃ tayaxõgü. Erü Tupanaãrü orewa rü ngẽmachiga naxümatü, rü ñanagürü:

“Rü yíxema aixcüma meãma yanguxẽe̱xẽ i guxü̃ma i mugü, rü ngẽmagagu tá tüxü̃́ nangẽxma i tümaãrü maxü̃”,

ñanagürü. Natürü ngẽma mugü rü düxwa chixexü̃wa tüxü̃ naga erü taxucürüwama texé aixcüma meã tayanguxẽẽ. 13 Natürü ga Cristu rü nawa tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ ga yema mugü ga chixexü̃wa tüxü̃ yexmagüxẽẽxü̃. Rü taxcèx nixĩ ga chixexü̃wa nayexmaxü̃ ga yexguma curuchagu nayu̱xgu. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa, rü ñanagürü:

“Rü guxãma ya yíxema wüxi i naĩwa tüxü̃ natuxẽẽgüãcüma yúxe, rü chixexü̃wa tangẽxma”,

ñanagürü. 14 Rü yemaãcü curuchagu nayu ga Ngechuchu ya Cristu na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃, yema Tupana Abráü̃maã ixunetaxü̃rüü̃. Rü taxcèx rü ta nayu ga Cristu na yíxema rü ta nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx rü nayauxgüxü̃cèx i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i tamaã inaxunetaxü̃.

Tupanaãrü uneta rü ngẽma mugüarü yexera name

15 Pa Chaueneẽgüx, ñu̱xma rü tá pemaã nüxü̃ chixu i wüxi i cuèxruü̃ na ñuxãcü duü̃xü̃gü ṯacü nügümaã mexẽẽxü̃. Rü dücax, ngẽxguma chi wüxi ya yatü rü texémaã ṯacücèx inaxunetagu rü chi wüxi i poperagu meã naxümatüãgu i ngẽma, rü taxucürüwa texé itayanaxoxẽẽ rü ẽ́xna tanaxüchicüü i ngẽma norü uneta. 16 Rü dücax, rü yexgumarüü̃tama nixĩ ga nangupetüxü̃ ga yexguma Tupana rü Abráü̃maã rü Abráü̃taamaã inaxunetagu. Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü tama “Abráü̃taagü” ñanagürü, yerü tama muxü̃ma ga duü̃xü̃güchiga nidexa. Natürü yema ore rü “Abráü̃taa” ñanagürümare, yerü wüxitama ga duü̃xü̃chiga nixĩ ga yadexaxü̃. Rü yema rü Cristuchiga nixĩ. 17 Rü ngẽmaãcü pemaã chanango̱xẽẽ na Tupana rü Abráü̃maã namexẽẽãxü̃ rü namaã inaxunetaxü̃ na Cristugagu tá yiĩxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugü ga 430 ga taunecü yema unetawena ínguxü̃, rü taxucürüwama inayanaxoxẽẽ ga yema Tupanaãrü uneta ga nüxĩra Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü ta napora i ngẽma uneta. 18 Rü ngẽxguma chi mugü inguxẽẽgüxü̃gagu yixĩgu na Tupana tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃, rü natücèxmamare chi nixĩ ga yema Tupanaãrü uneta ga nüxĩra Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃. Natürü aixcüma nixĩ na ngetanüãcüma Abráü̃xü̃ nangü̃xẽẽxü̃ ga Tupana, yerü yemaãcü marü namaã inaxuneta. 19 Rü ñu̱xma rü ¿ṯacüwa namexü̃ ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃? Rü dücax, Tupana rü marü Abráü̃maã inaxunetaguwena nixĩ ga duü̃xü̃güna naxããxü̃ ga yema mugü, na yemaãcü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx na ñuxãcü poraãcü pecadu naxüexü̃. Rü yemaãcü nixĩ ñu̱xmata ínangu ga guma Abráü̃taa ya Cristu. Rü gumachiga nixĩ ga Abráü̃maã inaxunetaxü̃ ga Tupana ga noxrix. Rü yexguma ínanguxgu ga yema mugü, rü Tupana rü daxũcü̱̃ã̱x ga norü orearü ngeruü̃gümaãxĩra nüxü̃ nixu. Rü yemagü nixĩ ga nüxĩ Moĩchémaã nüxü̃ ixugüxü̃, rü nüma ga Moĩché rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu. 20 Natürü yexguma Tupana Abráü̃maã ixunetagu, rü nümaxü̃chima ga Tupana nixĩ ga Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃ ga yema norü uneta. Rü tama togümaãxĩra nüxü̃ nixu na yemagü nüxĩ Abráü̃maã nüxü̃ ixugüexü̃cèx.

Ṯacücèx duü̃xü̃güna nanaxã ga Tupana ga yema mugü

21 ¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i ñu̱xmax? ¿Pexcèx ẽ́xna rü yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugü rü inayanaxoxẽẽ i Tupanaãrü unetagü? Rü dücax, tama ngẽmaãcü nixĩ. Yerü yexguma chi naporagu ga yema mugü na tüxna naxããxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü chi Tupanapẽ́xewa time i ngẽxguma meãma yanguxẽẽgu. 22 Natürü tama ngẽmaãcü nixĩ. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ tadau na guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü pecadutüü̃wa nangẽxmagüxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü yíxema Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxexicatama tixĩ ya nayauxgüxe i ngẽma maxü̃ i aixcüma mexü̃ i Tupana tamaã ixunetaxü̃. 23 Rü yexguma tauta ínanguxgu ga Cristu na nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx, rü mugütüü̃wa tayexmagü rü tamaã inacuèx. Rü yemaãcü tixĩgü rü ñu̱xmata Tupana taxcèx nango̱xẽẽ ga Ngechuchu ya Cristu na nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx. 24 Rü yemaãcü ga yema mugü rü tamaã inacuèx ñu̱xmata Cristuxü̃tawa tüxü̃ nagagü na nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx rü ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa imexü̃cèx. 25 Natürü i ñu̱xma na marü núma nanguxü̃ ya Cristu na nüxü̃́ yaxõgüxü̃cèx, rü marü tama ngẽma mugütüü̃wa tangẽxmagü. Rü ñu̱xma rü marü taxucèxma tü̱xcüü̃ tamaã inacuèx i ngẽma mugü. 26 Rü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃, rü Tupanaxãcügü pixĩgü i guxãma i pemax. 27 Rü ñu̱xma na Cristuégagu ípebaiü̃xü̃, rü Cristuarü pixĩgü rü nüma rü pemaã inacuèx na naxrüü̃ pixĩgüxü̃cèx. 28 Rü ñu̱xma rü Tupanapẽ́xewa rü nüe̱tama nixĩ ega woo Yudíugü pixĩgügu rü ẽ́xna tama. Rü nüe̱tama ega woo wüxi i coriarü duü̃xü̃gü pixĩgügu rü ẽ́xna taxúxearü duü̃xü̃gü pixĩgügu. Rü nüe̱tama ega woo piyatügu rü ẽ́xna pingexgu. Erü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃, rü wüxitama i duü̃xü̃ pixĩgü i guxãma i pemax. 29 Rü ñu̱xma na Cristuarü pixĩgüxü̃, rü ngẽmacèx waxi nixĩ na aixcüma Abráü̃taagü pixĩgüxü̃. Rü ngẽmacèx i pema rü tá ta penayaxu i guxü̃ma ga yema Abráü̃maã inaxunetaxü̃ ga Tupana.

4

1 Rü dücax, ngẽxguma wüxi i buxü̃ yunatügu, rü ngẽma buxü̃ rü tama ngẽxgumatama nanayaxu i nanatüarü ngẽmaxü̃gü. Rü woo guxü̃ma i nanatüarü ngẽmaxü̃ãrü yora yixĩgu, natürü ngẽxü̃rüüxü̃ i nanatüarü puracütanüxü̃rüü̃mare nixĩ ñu̱xmata nayèx. 2 Rü ngẽmacèx nangẽxma i ngẽma buxü̃ãrü dauruü̃ i namaã icuáxü̃ rü nüxü̃́ nüxna dauxü̃ i ngẽma nanatüarü ngẽmaxü̃gü ñu̱xmata nawa nangu ya yima taunecü ya noxri nanatü nagu unetacü na ngẽma buxü̃ rü nügümaã inacuáxü̃cèx. 3 Rü yexgumarüü̃ nixĩ ga tamaã nangupetüxü̃ ga noxrix. Yerü yexguma tauta Cristuxü̃ icuèxgu, rü natüü̃wa tayexmagü ga yema naãẽgü i chixexü̃gü i ñoma i naãnemaã icuèxgüxü̃. 4 Natürü yexguma nawa nanguxgu ga yema ngunexü̃ ga inaxunetaxü̃ ga Tupana, rü núma nanamu ga Nane. Rü duü̃xü̃gürüü̃ wüxi ga ngewa nabu ga guma Nane. Rü yema Moĩché ümatüxü̃ ga mugütüü̃wa nayexma ga yexguma nabuxgu. 5 Rü yemaãcü núma nangu ga Tupana Nane na tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx i guxãma i yixema ga noxri mugütüü̃wa na iyexmagüxü̃. Rü yemaãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga nüma ga Tupana Nane na Nanatü ya Tupanamaã tüxü̃ yaxuxü̃cèx na aixcüma naxãcügüxüchi ixĩgüxü̃. 6 Rü Tupana pexna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ na pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx na aixcüma naxãcügüxüchi pixĩgüxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü marü name i “Pa Chaunatüx”, ñaperügü nüxü̃ ya Tupana. 7 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Tupanaxãcüxüchi quixĩ, rü tama wüxi i norü duü̃xü̃mare quixĩ. Rü ñu̱xma na naxãcüxüchi quiĩxü̃, rü norü ngúchaü̃ nixĩ na cuxna naxããxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i noxrü ixĩxü̃.

Pauru rü yema yaxõgüxü̃cèx naxoegaãẽ

8 Rü ü̃pa ga yexguma tauta Tupanaxü̃ pecuèxgu, rü perü tupananetagütüü̃wa peyexmagü rü nüxü̃ picuèxüü̃gü ga yema tama aixcüma Tupana ixĩgüxü̃. 9 Natürü i ñu̱xma na Tupanaxü̃ pecuáxü̃ rü nüma rü na pexü̃ nacuáxü̃, rü ¿tü̱xcüü̃ wena naxcèx pewoeguchaü̃ i ngẽma naãẽgü i chixexü̃gü i ñoma i naãnemaã icuèxgüxü̃? ¿Rü tü̱xcüü̃ penaxwèxe na wena natüü̃wa pegü pengẽxmagüxẽẽxü̃ i ngẽma naãẽgü i tama aixcüma poraexü̃ i natücèxmamare ixĩgüxü̃? 10 Rü dücax i pemax, rü ñu̱xma rü ta ngẽma nuxcümaü̃güxü̃ i Yudíugücümagu pexĩãma woo Cristuaxü̃́ na peyaxõgüxü̃. Erü penaxaure i ñuxre i ngunexü̃gü rü ñuxre ya tauemacügü rü ñuxre ya taunecügü rü ñuxre i petagü, erü nagu perüxĩnüẽ na ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa tá pimexü̃. 11 Rü ngẽmacèx poraãcü chaxoegaãẽ, erü ngürüãchi natücèxmamare tá nixĩ ga yema puracü ga petanüwa chaxüxü̃. 12 Pa Chaueneẽgüx, pexü̃ chacèèxü̃ na chauxrüü̃ nüxü̃ perüxoexü̃ na nagu pexĩxü̃ i ngẽma Yudíugüarü mugü. Erü ñu̱xma na Cristuwe charüxũxü̃ rü marü nüxü̃ charüxo na nagu chixũxü̃ ga yema mugü ga ü̃pa tama nagu pexĩxü̃. Rü dücax, yexguma noxri petanüwa chayexmagu rü tama choxü̃ pexo, rü ngẽmacèx chanaxwèxe i ñu̱xma rü ta chauga pexĩnüẽ. 13 Rü pema rü marü nüxü̃ pecuèx rü yexguma noxri pemaã nüxü̃ chixuxgu ga Tupanaãrü ore i mexü̃, rü yema na chiḏaawexü̃gagu nixĩ ga petanügu charüxã́ũxü̃ rü pemaã nüxü̃ chixuxü̃ ga Tupanaãrü ore. 14 Rü yema ḏaawe ga choxü̃́ yexmaxü̃, rü woo pexcèx rü wüxi ga wèxtümüü̃ nixĩ, natürü tama choxü̃ pexo rü tama choxü̃ ípetèxüchi. Natürü meãma choxü̃ peyauxgü ñoma wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x chiĩxü̃rüü̃. Rü ñoma Ngechuchu ya Cristu chiĩxü̃rüü̃, meãma choxü̃ peyauxgü. 15 ¿Natürü ṯacü ẽ́xna nangupetü namaã ga yema perü taãẽ ga noxri pexü̃́ yexmaxü̃? Erü pemaã nüxü̃ chixu rü noxri petanüwa chayexmagu rü poraãcü chomaã petaãẽgü. Rü yexguma chi pexü̃́ natauxchagu, rü pemaã nanguxü̃gu, rü chi pexetü peyaxu na choxna penaxãxü̃cèx, yerü yemaãcü poraãcü chomaã petaãẽgü ga yexguma. 16 ¿Natürü ṯacü pexü̃ naxüpetü i ñu̱xmax? ¿Pexcèx rü ẽ́xna perü uwanü chixĩ yerü pemaã nüxü̃ chixu ga Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃? 17 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ ngúexẽẽxü̃ na Yudíugücümagu na pexĩxü̃cèx, rü pegu narüxĩnüẽneta, tama aixcüma ṯacü rü mexü̃cèx nadaugü. Erü nümagü rü toxna pexü̃ nixĩgachixẽẽchaü̃ na ngẽmaãcü naga pexĩnüẽxü̃cèx. 18 Rü ngẽma togü rü marü name na pegu naxĩnüẽxü̃, natürü nanaxwèxe na perü mexü̃cèx nadaugüxü̃ i guxü̃guma. Rü tama name na petanüwa changẽxmaguxicatama perü mexü̃cèx na nadaugüxü̃ i ngẽma togü. 19 Pa Chauxacügüx, wenaxãrü ñoma wüxi i mama ngĩxãcümaã ngu̱xnecacürüü̃ poraãcü pexcèx ngúxü̃ chinge na aixcüma meã Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx rü aixcüma naxcèx na pemaxẽxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü tá chixĩ ñu̱xmatáta Cristu naxwèxexü̃rüü̃ pixĩgü i perü maxü̃wa. 20 Rü chierü ñu̱xmatama pexü̃tawa changẽxmagu na pemaã chidexaxüchixü̃cèx, rü tama ñu̱xmarüü̃ pexcèx chanaxümatümarexü̃cèx. Erü ñu̱xma rü tama nüxü̃ chacuèx na ṯacügu pemaã charüxĩnüxü̃.

Ore i cuèxruü̃ i Abráü̃xü̃taxü̃ ga Agáchiga rü namèxü̃chi ga Charachiga

21 Rü pema na ngẽma Moĩché ümatüxü̃ i mugütüü̃wa pegü pengẽxmagüxẽẽchaü̃xü̃, rü chanaxwèxe i chomaã nüxü̃ pixu ngoxi aixcüma nüxü̃ pecuá na ñuxũ ñaxü̃ i ngẽma mugü. 22 Erü ngẽma mugüwa nüxü̃ tadau rü Abráü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga taxre ga nane. Rü wüxi ga nane rü naxü̃taxü̃ ga Agáwa nüxü̃́ nayexma, rü naĩ ga nane rü namèxü̃chi ga Charawa nüxü̃́ nayexma. 23 Rü guma nane ga naxü̃taxü̃wa nüxü̃́ yexmacü, rü nabu yerü yema nixĩ ga norü ngúchaü̃ ga Abráü̃. Natürü guma nane ga namèxü̃chiwa nüxü̃́ yexmacü, rü nabu yerü yemaãcü inaxuneta ga Tupana. 24-25 Rü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore erü ngẽmawa nangẽxma i ṯacü i aixcüma ixĩxü̃ i pexcèx chango̱xẽẽchaü̃xü̃. Rü yema taxre ga ngexü̃gü rü taxre i cuèxruü̃gü nixĩgü na ngẽmawa nüxü̃ icuáxü̃cèx na ñuxãcü Tupana duü̃xü̃güxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na naxü̃tawa nangugüxü̃cèx. Rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga norü ngü̃xẽẽ nixĩ ga yexguma Chinaĩ́ãrü mèxpǘnewa Moĩchéna naxããgu ga norü mugü na naga naxĩnüẽxü̃cèx ga duü̃xü̃gü. Rü yema mugü ga Moĩchéna naxãxü̃ ga Chinaĩ́wa rü Agá iyixĩ ga norü cuèxruü̃. Rü yema nge ga Agá rü naxü̃taxü̃ iyixĩ ga Abráü̃ rü yemacèx ga ngĩxãcügü rü ngĩxrüü̃tama togütüü̃wa nayexmagü rü tama ínanguxü̃. Rü yemaãcü ga yema nge rü wüxi i cuèxruü̃ iyixĩ nachiga i ngẽma Yudíugü i ñu̱xma maxẽxü̃ rü ngẽma mugüwe rüxĩxü̃. Erü nümagü rü ñu̱xma rü ta natüü̃wa nangẽxmagü i ngẽma mugü ga Moĩché yaxuxü̃ ga mèxpǘne ga Chinaĩ́ ya Arábiaanewa ngẽxmanewa. Rü ñu̱xma rü ta ngẽma mugügu naxĩ rü tama nüxü̃ narüxoe. 26-28 Natürü yema nge ga Abráü̃ namèxü̃chi rü tama Agárüü̃ iyixĩ. Rü ngĩne ga Ichaá rü nabu yerü Tupanaãxü̃́ nayaxõ ga Abráü̃ ga yexguma Tupana namaã nüxü̃ ixuxgu rü tá na nüxü̃́ nayexmaxü̃ ga wüxi ga nane. Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, yixema rü ta tayaxõ i ngẽma Tupana tamaã ixunetaxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü tama ngẽma nuxcümaü̃güxü̃ i mugütüü̃wa tangẽxmagü. Rü ngẽmaãcü Abráü̃ namèxü̃chixacügürüü̃ tixĩgü. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tadau na aixcüma Tupana yanguxẽẽxü̃ i norü ore ga Abráü̃ namèxü̃chichiga ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“¡Nataãẽ, Pa Ngecü i Ngexacücü! ¡Rü curü taãẽmaã rüxáixnaxü̃ woo tagumachirẽ́x na cuxãxãcüxü̃! Erü tá cuxãxãcü, rü ngẽma ngexü̃ i cuxü̃taxü̃ i cuteaxü̃́ ãxãcüxü̃ãrü yexera tá cuxü̃́ nangẽxma i cuxacügü”,

ñaxü̃. 29 Natürü guma Abráü̃ nane ga naxü̃taxü̃wa nüxü̃́ yexmacü, rü chixri namaxü̃ namaã ga guma Abráü̃ nane ga Tupanaãrü unetagagu bucü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ñu̱xma rü yixema i Tupanaãẽ i Üünexü̃gagu tüxü̃́ na nangẽxmaxü̃ i maxü̃, rü chixri tamaã nachopetü i ngẽma Yudíugü i naxwèxegüxü̃ na nagu ixĩxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃. 30 ¿Natürü ñuxũ ñaxü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa? Rü dücax, ngẽmawa Abráü̃maã nüxü̃ nixu ga na ngĩxü̃ ínatáxü̃cèx ga naxü̃taxü̃ ngĩnemaã, yerü taxucürüwama yema ngĩnemaã nayayauxye ga norü yemaxü̃ ga namèxwaxü̃chixü̃cü ga naneãrü tá ixĩxü̃. 31 Rü ngẽmaãcü, Pa Chaueneẽgüx, rü nüxü̃ tadau rü tama Abráü̃ naxü̃taxü̃xãcügürüü̃ tixĩgü, erü tama ngẽma mugütüü̃wa tangẽxmagü. Natürü Abráü̃ namèxü̃chixacügürüü̃ tixĩgü, erü Tupanaãrü unetagagu tüxü̃́ nangẽxma i tórü maxü̃.

5

Meã pegüna pedaugü na tama wena ngẽma mugütüü̃wa pengẽxmagüxü̃cèx

1 Rü ñu̱xma ya Cristu rü marü tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ na tama ngẽma mugütüü̃wa ingẽxmagüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx name nixĩ i pegüna pedaugü na tama wena natüü̃wa pegü pengẽxmagüxẽẽxü̃cèx i ngẽma mugü. 2 ¡Rü choxü̃́ iperüxĩnüẽ! Rü choma i Pauru rü pemaã nüxü̃ chixu, rü ngẽxguma chi nagu pexĩxgu na pegü ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃ na ngẽmaãcü penayaxuxü̃cèx i perü maxü̃, rü ngẽxguma ya Cristu rü chi taxuwama pexü̃́ name. 3 Rü wena pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxü̃rüü̃ i yatü i nügü íwiechèxmüpẽ́xechiraü̃chaü̃xü̃ na ngẽmaãcü Tupanapẽ́xewa namexü̃cèx, rü name nixĩ i nüxna nacuèxãchi na taxucürüwa ngẽmaãcü na nayauxãxü̃ i norü maxü̃ ega tama aixcüma naga naxĩnügu i guxü̃ma i togü i mugü. 4 Rü guxãma i pema i nagu rüxĩnüẽxẽ na Tupanapẽ́xewa pimexü̃ ega nagu pexĩxgu i ngẽma mugü, rü pemaã nüxü̃ chixu rü marü Cristuna pixĩgachi i ngẽxgumax. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pegü nüxna peyaxü̃xẽẽ i ngẽma ngechaü̃ ga noxri Tupana namaã pexü̃ ngechaü̃xü̃. 5 Natürü Tupanaãẽ i Üünexü̃ nixĩ i tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na yaxõgüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx nixĩ i ínanguxẽẽxü̃ na Cristugagu Tupanapẽ́xewa imexü̃. 6 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü nüe̱tama nixĩ ega woo íiwiechèxmüpẽ́xechiraü̃gu rü ẽ́xna tama, erü tama ngẽma nixĩ i Tupanapẽ́xewa tüxü̃ mexẽẽxü̃. Rü ngẽma Tupana naxwèxexü̃ i ñu̱xma nixĩ na aixcüma yaxõgüxü̃ rü ngẽmaãcü yigü na ingechaü̃güxü̃. 7 Pema rü meãma ipenaxügü na Cristuwe perüxĩxü̃. ¿Rü texé ẽ́xna pexü̃́ nüxü̃ taxoo̱x na tama naga pexĩnüẽxü̃cèx i norü ore i aixcüma ixĩxü̃? 8 Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü tama Tupana ga noxri pexcèx c̱acü nixĩ ya yima pexü̃́ nüxü̃ oócü. 9 Rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie rü wüxitama i duü̃xü̃ i chixexü̃ üxü̃, rü nanachixexẽẽ i guxü̃ma i togü i natanüxü̃gü, ñoma wüxi i íraxü̃ i pãũãrü puxẽẽruü̃ rü wüxi i taxü̃ i pãũchara ipuxẽẽxü̃rüü̃ nixĩ. 10 Choma rü chayaxõ na tórü Cori tá pexü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na choma nagu charüxĩnüxü̃rüü̃ nagu perüxĩnüẽxü̃cèx. Natürü Tupana tá nanapoxcu i ngẽma duü̃xü̃ i pexü̃ chixeãẽxẽẽxü̃, rü nüe̱tama nixĩ ega woo texé tixĩgu. 11 Rü nümaxü̃ i duü̃xü̃gü rü chauchiga nidexagü, rü nüxü̃ nixugüe na choma rü duü̃xü̃güxü̃ changúexẽẽxü̃ na nügü ínawiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃cèx rü mugü na yanguxẽẽgüxü̃cèx na ngẽmaãcü nüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü, Pa Chaueneẽgüx, rü ngẽxguma chi ngẽmaãcü duü̃xü̃güxü̃ changúexẽẽgu, rü tãũ chima chowe ningẽxü̃tanü i Yudíugü, erü tãũ chima naãẽwa nangu̱x i ngẽma ore i nüxü̃ chixuxü̃ nachiga ya Cristu ga curuchagu taxcèx yucü. 12 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ chixeãẽgüxü̃ rü pexü̃ ucu̱xẽgüxü̃ na pegü ípewiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃cèx, rü ¿tü̱xcüü̃ ẽ́xna i nümagü i tãũ noxtacüma nügü yacaugüpüxücharexegüxü̃ ta? 13 Natürü pemax, Pa Chaueneẽgüx, rü Tupana pexcèx naca na ngẽma mugüna ípenguxü̃xü̃cèx. Natürü ñu̱xma na nüxna ípenguxü̃xü̃, rü tama name i ngẽmacèx pexeneãrü ngúchaü̃ pexügü. Natürü name nixĩ na pegü pengechaü̃güxü̃ rü ngẽmaãcü pegü perüngü̃xẽẽgüxü̃ i wüxichigü. 14 Erü guxü̃ma i Tupanaãrü mugü rü wüxi i muwatama nango̱x rü ñanagürü:

“¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü na cugütama cungechaü̃xü̃rüü̃!”

ñanagürü. 15 Natürü name nixĩ i pexuãẽgü erü ngẽxguma chi pegümaã penuẽgu rü pegüchi pexaiegu, rü ngürüãchi tá pegü pewoone rü tá ipeyanaxoxẽẽ i Tupanaãrü ore i pewa ngẽxmaxü̃.

Ngẽma taxüneãrü ngúchaü̃ rü tama Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngúchaü̃maã nawüxigu

16 Pemaã nüxü̃ chixu, rü name nixĩ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ãcüma pemaxẽ. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu, rü tãũtáma pexeneãrü ngúchaü̃ pexügü. 17 Erü ngẽma taxüneãrü ngúchaü̃ rü tama Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngúchaü̃maã nawüxigu. Rü ngẽma Tupanaãxẽ i Üünexü̃ãrü ngúchaü̃ rü tama taxüneãrü ngúchaü̃maã nawüxigu. Erü ngẽma taxre i ngúchaü̃gü, rü nügüchi naxaie erü wüxichigü i ngẽma rü tamaã inacuáxchaü̃. Rü ngẽmacèx i pema rü taxucürüwa penaxü i ngẽma pematama penaxwèxexü̃. 18 Natürü ngẽxguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ pemaã icuèxgux, rü marü tama ngẽma nuxcümaü̃güxü̃ i mugütüü̃wa pengẽxmagü. 19 Rü meãma nango̱x na ñuxãcü namaxẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i naxü̃neãrü ngúchaü̃ ügüxü̃, rü naĩ i ngemaã maxẽxü̃, rü airugürüü̃mare ixĩgüxü̃. Rü tama naxãneẽ na ṯacü rü chixexü̃ naxügüxü̃. 20 Rü tupananetachicünèxãgüxü̃ nicuèxüü̃gü, rü nayuüe rü nangṍxwèxegü, rü aigu narüxĩnüẽ, rü nachoxü̃gawèxegü, rü togüchi naxaie norü ngẽmaxü̃gücèx, rü nanuxwèxegü, rü duü̃xü̃güxü̃ naxucu̱xẽgü na to i ngu̱xẽẽtaegu naxĩxü̃cèx, rü ngẽmaãcü nayatoye i duü̃xü̃gü na tama wüxigu naxĩnüẽxü̃cèx. 21 Rü togüarü ngẽmaxü̃gücèx nixãũxãchigü, rü nangãxẽwèxegü, rü peta naxügüecha, rü nanaxügü i muxü̃ma i togü i chixexü̃gü i ngẽxgumarüü̃ ixĩxü̃. Rü ngẽmacèx, wena pemaã nüxü̃ chixu rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü maxẽxü̃, rü nataxũtáma i nachica i ngextá Tupana ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. 22 Natürü ngẽxguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ tamaã icuèxgu, rü nüma nixĩ i tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ na yigü ingechaü̃güxü̃cèx, rü itaãẽgüxü̃cèx, rü meã yigümaã imaxẽxü̃cèx, rü yaxna namaã ixĩnüẽxü̃cèx i togü, rü togümaã imecümagüxü̃cèx, rü togüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃cèx, rü aixcüma yanguxẽẽxü̃cèx i ngẽma nüxü̃ ixuxü̃. 23 Rü ngẽxgumarüü̃ ta Naãẽ i Üünexü̃ tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na tama chixexü̃maã nataeguxẽẽxü̃cèx ega togü chixexü̃ tamaã ü̱xgux. Rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na meãma yigünatama idauxü̃cèx na tama chixexü̃gu iy̱ixü̃cèx. Rü nataxuma i mugü i nachu̱xuxü̃ na naxüxü̃ i ngẽma mexü̃gü. 24 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü marü nüxü̃ narüxoe ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga norü maxü̃ ga chixexü̃, rü yema naxü̃neãrü ngúchaü̃gü ga chixexü̃, rü guxü̃ma ga ṯacü ga to ga ngúchaü̃ ga tama mexü̃. 25 Rü ñu̱xma na Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxna naxãxü̃ i tórü maxü̃, rü name nixĩ i nüma tórü maxü̃maã na inacuáxü̃. 26 Rü tama name i yigü ítarüta rü togümaã tanuãẽ, rü bai na ṯacücèx ixãũxãchixü̃.

6

Name nixĩ i guxãma i pema rü pegü perüngü̃xẽẽgü i wüxichigü

1 Pa Chaueneẽgüx, ngẽxguma chi texéxü̃ pedèu̱xgu na ṯacü rü chixexü̃gu tanguxü̃, rü pema na Tupanaãẽ i Üünexü̃ naxwèxexü̃ãcüma na pemaxẽxü̃, rü name nixĩ i tüxü̃ pengechaü̃ãcüma tüxü̃ perüngü̃xẽẽ na itayarüwẽ́xãchixü̃cèx. ¡Natürü pexuãẽgü i wüxichigü, na tama pema rü ta nagu pey̱ixü̃cèx i ngẽma chixexü̃! 2 ¡Rü pegü perüngü̃xẽẽgü i ngẽxguma texé petanüwa guxchaxü̃gü tüxü̃́ ngẽxmagu! Erü ngẽxguma ngẽmaãcü pegü perüngü̃xẽẽgu, rü ngẽmaãcü tá peyanguxẽẽ i ngẽma Cristu pexü̃ muxü̃. 3 Rü ngẽxguma texé nagu rüxĩnügu na wüxi i ṯacü tixĩxü̃, rü tügütama tawomüxẽẽ, erü Tupanapẽ́xewa rü taxuü̃machirẽ́x tixĩ. 4 Rü ngẽmacèx i wüxichigü, rü name nixĩ i tügüarü maxü̃tama tangugü. Rü ngẽxguma namexgu i tümaãrü maxü̃, rü tügümaã tátama tataãẽ, rü taxucèxma tü̱xcüü̃ togüarü maxü̃wa tügü tangugüarü maxü̃ã̱x. 5 Erü tanaxwèxe ya wüxichigü na tümaãrü maxü̃natama tadauxü̃ i Tupanapẽ́xewa. 6 Rü yíxema nayaxuxe i ngu̱xẽẽtae i Tupanaãrü orewa rü name nixĩ na tümaãrü ngu̱xẽẽruü̃maã tangauxü̃ i gúxü̃ i tümaãrü ngẽmaxü̃gü. 7 ¡Rü pexuãẽgü na tama ípetüexü̃cèx i perü maxü̃wa! Erü taxucürüwa texé Tupanaxü̃ tawomüxẽẽ. Rü yíxema chixexü̃ ǘxe, rü chixexü̃ tá tayaxu. Rü yíxema mexü̃ ǘxe, rü mexü̃ tá nixĩ i tayaxuxü̃. 8 Rü yíxema tümaxüneãrü ngúchaü̃ üxe, rü ngẽma tümaxü̃neãrü ngúchaü̃ rü tá yuwa tüxü̃ naga. Natürü yíxema Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngúchaü̃ üxe, rü ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃wa tá tanayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 9 Rü ngẽmacèx tama name na nüxü̃ rüchauexü̃ na mexü̃ ixüexü̃. Erü ngẽxguma chi tama nüxü̃ rüchauegu, rü düxwa mexü̃ tá tayaxu i Tupanaxü̃tawa. 10 Rü ngẽmacèx ngẽxguma tüxü̃́ nangẽxmagu na ṯacümaã togüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃, rü name nixĩ i guxãxü̃ma tarüngü̃xẽẽ. Natürü yexera tanaxwèxegü na nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ i ngẽma taeneẽgü rü taeyèxgü i yaxõgüxü̃.

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃, rü nayaxucu̱xẽgü

11 Rü nuã tá ichanaxügü na chomaxü̃chima cho̱xmẽ́xmaã pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. ¡Rü dücax, nüxü̃ pedèu̱x i ngẽma choma chaxümatüxü̃ na ñuxãcü natamatüxü̃! 12 Rü ngẽma Yudíugü i pexü̃ ngúexẽẽxü̃ na pegü ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃cèx, rü ngẽmaãcü pexü̃ namu erü nanataãẽxẽẽgüchaü̃ i ngẽma togü i Yudíugü na tama naxchi naxaiexü̃cèx nagagu na Ngechuchu ya Cristu ga curuchagu yucüaxü̃́ na yaxõgüãxü̃. 13 Erü woo i nümagü na ínawiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃, rü tama nayanguxẽẽ i guxü̃ma i mugü. Natürü nümagü rü nanaxwèxegü na pegü ípewiü̃chèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃, na yixcama nügü yacuèxüü̃güxü̃cèx rü togü i Yudíugümaã nüxü̃ na yaxuxü̃cèx na pema rü ta naxrüü̃ nagu pexĩxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃güxü̃ i mugü. 14 Natürü i choma rü chaugü chicuèxüü̃ erü nüxü̃́ chayaxõ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ga curuchagu yucü. Rü ngẽmacèxicatama nixĩ i chaugü chicuèxüü̃xü̃. Rü ñu̱xma na Cristu ga curuchagu yucüaxü̃́ chayaxõxü̃, rü marü tama nagu charüxĩnü i ñoma i naãne rü norü ngẽmaxü̃gü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ñoma i naãne rü marü tama choxü̃ nacuáxchaü̃. 15 Erü ngẽxguma Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgügu, rü Tupanapẽ́xewa rü taxuü̃ma nixĩ i ngẽma na íiwiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃ rü ẽ́xna tama. Natürü ngẽma aixcüma napẽ́xewa mexü̃ nixĩ na naxüchicüüxü̃ i tórü maxü̃ na ngexwacaxü̃xü̃ i duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃cèx. 16 Rü Tupanana naxcèx chaca na pexü̃ nataãẽxẽẽgüxü̃cèx rü nüxü̃́ pengechaü̃tümüü̃güxü̃cèx i guxãma i pema i aixcüma yanguxẽẽgüxe i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü guxãma ya yíxema aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe. 17 Rü ñu̱xmawena rü tama chanaxwèxe na texé ṯacü rü guxchaxü̃gü choxna ãxü̃. Erü choma rü aixcüma tórü Cori ya Ngechuchuarü duü̃xü̃ chixĩ. Rü ngẽma chorü o̱xrigüchica i chowa ngẽxmagüxü̃wa nüxü̃ pecuèx na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma. 18 Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Pauru

EPÉCHIUCÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

5

6

POPERA GA EPÉCHIUWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Epéchiuarü ĩãnewa yexmagüxü̃

1 Pa Chaueneẽgü ya Epéchiuwa Ngẽxmagüxe, choma i Pauru nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choma i Pauru chixĩ i Tupana choxü̃ yaxuxü̃ na Ngechuchu ya Cristu choxü̃ muxü̃cèx na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore. Rü pexcèx chanaxümatü i guxãma i pema ya Epéchiuarü ĩãnewa ngẽxmagüxe rü Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe rü Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxe. 2 Rü chanaxwèxe i pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ ya Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu.

Tupana rü poraãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ erü Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü

3 Rü name nixĩ i nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tanatü ya Tupana ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristunatü ixĩcü. Erü nüma ya Tupana rü Cristugagu tüxna nanaxã i naguxü̃raü̃xü̃ i ngü̃xẽẽgü i üünexü̃ i dauxü̃guxü̃ i naanewa taxcèx ne namugüxü̃. 4-5 Rü tautama naãne ü̱xgu, rü Cristugagu Tupana tüxü̃ nade na napẽ́xewa ixüünegüxü̃cèx rü na nataxuxü̃cèx i tórü chixexü̃ i napẽ́xewa. Rü Tupana rü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃. Rü yemacèx nuxcümamatama tüxü̃ naxuneta na naxãcügüxü̃ tüxü̃ nadexü̃cèx Ngechuchugagu. Rü yemaãcü nanaxü yerü yema nixĩ ga norü ngúchaü̃. 6 Rü ngẽmacèx name nixĩ i guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tupana. Erü nüma rü poraãcüxüchima tamaã namecüma rü poraãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga yexguma taxcèx núma namuãxgu ga Nane ya nüxü̃ nangechaü̃xü̃chicü. 7 Rü Tupana rü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃, rü yemacèx nanamu ga Nane na taxcèx nayuxü̃ rü nagü inabaxü̃ na yemaãcü tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽü̃cèx rü tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx ga tórü pecadugü. 8 Rü Tupana tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na ñuxãcü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃ ga yexguma tüxna naxããxgu ga guxü̃ma ga tórü cuèx na taãẽxü̃ icuáxü̃cèx rü tüxü̃́ natauxchaxü̃cèx i norü ore. 9 Rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga norü ngúchaü̃ ga noxri nüxĩcatama nüxü̃ nacuáxü̃. Rü yema norü ngúchaü̃ ga nuxcümaxü̃chima Cristumaã nagu naxĩnüxü̃ ga Tupana, rü yema nixĩ ga ñoma ga naãnewa na namuãxü̃ na tüxü̃ yamaxẽxẽẽxü̃cèx. 10 Rü yema nagu naxĩnüxü̃ nixĩ na Cristumẽ́xẽwa nangẽxmaxẽẽãxü̃ i guxü̃ma i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmaxü̃ rü guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nanaxü ya Tupana i ngẽxguma nawa nanguxgu na yanguxẽẽãxü̃. 11 Yerü naxü̃pa ga ñoma ga naane naxüxü̃ ga Tupana, rü woetama tomaã nanaxuegu na Cristugagu tanayauxgüxü̃cèx i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i nüma toxna naxãxchaü̃xü̃ na aixcüma naxcèx tamaxẽxü̃cèx. Rü aixcüma yemaãcü nanaxü yerü yema nixĩ ga norü ngúchaü̃ ga Tupana ya guxü̃ma ücü, ngẽma nüma nagu naxĩnüxü̃ãcüma. 12 Rü yemaãcü Tupana tomaã nanaxuegu na toma i toxira Cristuaxü̃́ yaxõgüxe naxcèx tamaxẽxü̃cèx rü nüxü̃ ticuèxüü̃güxü̃cèx naxcèx i norü pora i üünexü̃. 13 Rü yexgumarüü̃ ta ga pema i Epéchiucü̱̃ã̱xgü, rü yexguma nüxü̃ pexĩnüẽgu ga yema ore i aixcüma ixĩxü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü yexguma Cristuaxü̃́ peyaxõgügu, rü namücügü pixĩgü. Rü Tupana ga tamaã ixunetacü na tüxna namuãxü̃cèx i Naãẽ i Üünexü̃, rü marü pexna nanamu i ngẽma Naãẽ na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na aixcüma norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. 14 Rü ngema Naãẽ i Üünexü̃ ga Tupana tüxna muxü̃, rü ngemaawa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ na aixcüma Tupana tá tüxna naxãxü̃ i guxü̃ma i ngema tamaã inaxunetaxü̃. Rü ngẽxguma wena núma naxũxgu ya Cristu na nügüxü̃tawa tüxü̃ nagagüxü̃cèx rü aixcüma tá tanayaxu i guxü̃ma i ngema Tupana tomaã nüxü̃ ixuxü. Rü ngẽmacèx name nixĩ na nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃ ya Tanatü ya Tupana ya üxünecü.

Pauru rü yaxõgüxü̃cèx nayumüxẽ.

15-16 Rü ngẽmacèx, ñu̱xma na nüxü̃ chacuáxü̃ na aixcüma tórü Cori ya Ngechuchuaxü̃́ peyaxõgüxü̃ rü na aixcüma nüxü̃ pengechaü̃güxü̃ i guxü̃ma i ngẽma togü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃, rü ngẽmacèx taguma nüxü̃ charüchau na pexcèx moxẽ nüxna chaxãxü̃ rü pexna chacuèxãchixü̃ i chorü yumüxẽwa. 17 Rü ngẽxguma namaã chideaxgu ya Tanatü ya Tupana ya mexẽchicü ya Nanatü ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu, rü naxcèx nüxna chaca na pexna naxããxü̃cèx i ngẽma cuèx i Naãẽ i Üünexü̃wa ne ũxü̃. Rü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ tá nixĩ i pexcèx nango̱xẽẽxü̃ i Tupanaãrü ore i mexü̃ na yexeraãcü nüxü̃ pecuáxü̃cèx ya Tupana. 18 Rü Tupanana naxcèx chaca na nümatama pexü̃ yango̱xnaãẽxẽẽxü̃cèx, na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ṯacü yiĩxü̃ i ngẽma ípenanguxẽẽxü̃ i naxcèx pexü̃ nadexü̃. Rü nüxna naxcèx chaca na pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx na ñuxãcü namexẽchixü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i nüma norü duü̃xü̃gücèx namexẽẽxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa. 19-20 Rü ngẽxgumarüü̃ ta rü nüxna naxcèx chaca na pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx na ñuxãcü nataxüchixü̃ i norü pora i tawa ngẽxmaxü̃ rü namaã tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ i yixema na yaxõgüxü̃. Rü ngẽmatama pora i taxü̃maã nixĩ ga napuracüxü̃ ga Tupana ga yexguma yuwa Cristuxü̃ ínadaxẽẽgu rü daxũguxü̃ ga naãnewa nagaãxgu rü nügüarü tügünecüwawa yanatoxẽẽãgu na guxããrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 21 Rü yemaãcü guxü̃e̱tüwa nanayexmaxẽẽ. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Cristumẽ́xẽwa nangẽxmagü i guxü̃ma i daxũguxü̃ i naãnecü̱̃ã̱x i ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i ãẽ̱xgacügü. Rü ngẽmaãcü naxmẽ́xwa nangẽxmagü i guxü̃ma i pora i ñu̱xma ngẽxmagüxü̃ rü guxü̃ma i pora i tá ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽmaãcü i nüma rü guxü̃ i ãẽ̱xgacügüarü ãẽ̱xgacü tá nixĩ i guxü̃guma. 22 Rü yemaãcü ga Tupana rü marü Cristumẽ́xẽwa nanayexmagüxẽẽ ga guxü̃ma. Rü yexgumarüü̃ ta Cristuxü̃ ningucuchixẽẽ na guxü̃ma i yaxõgüxü̃ẽru na yiĩxü̃cèx. 23 Rü ñu̱xma rü guxü̃ma i yaxõgüxü̃ rü wüxigu Cristuarü nixĩgü. Rü nüma nixĩ i tawa nangẽxmaxü̃ i guxãma i yixema i nüxü̃́ na yaxõgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüma nixĩ i nangẽxmaxẽẽãxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃ i guxü̃wama.

2

Tamaxẽ erü Tupana tüxü̃ nangechaü̃

1 Rü ü̃pa ga pema rü perü pecadugagu rü perü chixexü̃gagu ñoma peyuexü̃rüü̃ pixĩgü. 2 Yerü ga pema rü nagu pexĩ ga yema chixexü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nagu ĩxü̃. Rü pema rü naga pexĩnüẽ ga Chataná i ngoxogüarü ãẽ̱xgacü ixĩxü̃. Rü nüma nixĩ i nüxü̃́ nangúchaü̃xẽẽãxü̃ na chixexü̃ naxügüxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaga ĩnüẽxü̃. 3 Rü guxãma ga yixema rü yemaãcü chixri tamaxẽ ga ü̃pa. Rü tanaxü ga tóxrütama ngúchaü̃, rü nagu taxĩ ga yema taxüne naxwèxexü̃ rü yema taãẽ naxwèxexü̃. Rü yemagagu yema togü ga duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ügüxü̃rüü̃ nawa taxügü i ngẽma poxcu i ãũcümaxü̃chixü̃ i Tupana mexẽẽxü̃. 4 Natürü ga Tupana rü poraãcü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü rü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃. 5 Rü yemacèx, woo tórü pecadugagu ñoma iyuexü̃rüü̃ tixĩgü, natürü ga Tupana rü tüxna nanaxã ga maxü̃ ga yexguma Cristuxü̃ ínadaxẽẽgu. Rü ñu̱xma rü pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃, erü Tupana pemaã namecüma. 6 Rü yema na Ngechuchu ya Cristuxü̃ wena namaxẽẽxü̃rüü̃ rü tüxü̃ rü ta namaxẽxẽẽ ga Tupana. Rü yemaãcü nanaxü na yixema rü ta Cristumücügü ixĩgüxü̃cèx, rü namaã ãẽ̱xgacügü ixĩgüxü̃cèx i daxũguxü̃ i naãnewa. 7 Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana na guxü̃gutáma duü̃xü̃güxü̃ nawéaxü̃cèx na ñuxãcü Cristugagu poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃ rü tamaã namecümaxü̃. 8 Rü yemaãcü pemaã namecüma ga Tupana. Rü yemacèx penayaxu ga maxü̃ i taguma gúxü̃ yerü peyaxõgü. Rü ngẽma maxü̃ rü taxucürüwama pegünatama penaxã, natürü Tupana nixĩ ga pexna naxãmarecü ga yema. 9 Rü tama ṯacü i mexü̃ i pexüxü̃gagu nixĩ i pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃, natürü Tupana nixĩ ya pexna naxãmarecü na ngẽmaãcü taxúema tügü icuèxüüxü̃cèx. 10 Rü Tupana nixĩ ga tüxü̃ maxẽxẽẽcü. Rü ñu̱xma rü tüxü̃́ nangẽxma i ngẽma maxü̃ yerü Ngechuchu ya Cristu tórü pecaducèx nayu. Rü Tupana tüxna nanaxã i ngẽma maxü̃ na meã imaxẽxü̃cèx rü mexü̃ ixügüxü̃cèx. Rü yemaãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga Tupana yerü woetama nuxcümaxü̃chima marü yemagu narüxĩnü.

Cristu nixĩ ya yigümaã tüxü̃ rüngüxmüẽxẽẽcü

11-12 Rü ngẽmacèx i pema na tama Yudíugü pixĩgüxü̃, rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie na tama toxrüü̃ na pixĩgüxü̃ ga noxri rü tama Tupanaxü̃ na pecuèxgüxü̃. Rü yema na tama toxrüü̃ pixĩgüxü̃ rü yemacèx ga toma ga Yudíugü i togü na ítawiechèxmüpẽ́xechiraü̃güxü̃, rü nüxü̃ tixugüe na pema rü tama Tupanapẽ́xewa na pimexü̃ yerü tama toxrüü̃ pegü ípewiechèxmüpẽ́xechiraü̃gü. Rü yexguma ga pema rü tama Cristuxü̃ pecuèxgü, yerü tama Tupanaãrü duü̃xü̃gü i Yudíugütanüxü̃ pixĩgü. Rü tama nüxü̃ pecuèxgü ga Tupana núma na namuxü̃ ga Nane na duü̃xü̃güarü pecaducèx nayuxü̃cèx na nüxna naxããxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü woo ga yema mexü̃gü ga Yudíugümaã inaxunetaxü̃ ga Tupana, rü taxucürüwa penayaxu. Yerü ñoma ga naãnewa rü pemaxẽmare, rü tama nüxü̃ pecuèx ga ṯacü chi pexü̃ na üpetüxü̃ ga yexguma chi peyuegu yerü tama Tupanaxü̃ pecuèx. 13 Natürü woo ga noxri rü tama Tupanaxü̃ na pecuáxü̃, natürü i ñu̱xma rü nügüxü̃tawa pexü̃ nagagü. Rü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgü yerü pexcèx nayu rü nagü inanaba. 14-15 Rü ñu̱xma rü Cristu nixĩ ya tüxü̃ rüngüxmüẽxẽẽcü. Rü noxri ga toma ga Yudíugü rü pexchi taxaie yerü tama toxrüü̃ Yudíugü pixĩgü. Natürü i ñu̱xma rü Cristu marü yigümaã tüxü̃ narüngüxmüẽxẽẽ. Rü yemaãcü wüxitama i duü̃xü̃güxü̃ tüxü̃ nixĩgüxẽẽ rü inayanaxoxẽẽ na yigüarü uwanü ixĩgüxü̃. Rü yexguma nayu̱xgu ga Cristu rü tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ na tama natüü̃wa iyexmagüxü̃cèx ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga mugü ga toma ga Yudíugü nagu taxĩxü̃. Rü wüxitama i duü̃xü̃gü i ngexwacaxü̃xü̃ tüxü̃ nixĩgüxẽẽ i toma i Yudíugü na tixĩgüxü̃ rü pema i tama Yudíugü na pixĩgüxü̃. Rü yemaãcü nanaxü na guxãma i yixema rü norü duü̃xü̃gü na ixĩgüxü̃cèx. Rü yemaãcü yigümaã tüxü̃ inarüngüxmüẽxẽẽ. 16 Rü yexguma curuchagu nayu̱xgu ga Cristu, rü inayanaxoxẽẽ ga yigüchi na ixaiexü̃. Rü yemaãcü ga Cristu rü Tupanamaã tüxü̃ inarüngüx-müẽxẽẽ, rü wüxitama i duü̃xü̃güxü̃ tüxü̃ nixĩgüxẽẽ. 17 Rü yexguma Cristu núma ũxgu, rü taxcèx núma nanange ga ore ga mexü̃ ga marü yigümaã rü Tupanamaã na rüngüxmüẽxü̃. Rü yema ore rü toxcèx nixĩ i toma i Yudíugü ga toxira Tupanaxü̃ na tacuáxü̃. Rü yema ore rü pexcèx rü ta nixĩ ga woo tama Tupanaxü̃ na pecuèxgüxü̃ ga noxrix. 18 Rü ñu̱xma rü guxãma i yixema rü Cristugagu tüxü̃́ natauxcha na Tanatü ya Tupanana ingaicamagüxü̃. Rü ngẽmatama Naãẽ i Üünexü̃ nixĩ i tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na nüxna ingaicamagüxü̃cèx ya Tanatü ya Tupana. 19 Rü ngẽmacèx i pema rü woo tama Tupanaxü̃ pecuèxgü ga noxrix, rü woo tama norü duü̃xü̃gü pixĩgü ga yexguma, natürü tama ngẽmaãcü pixĩgü i ñu̱xmax. Erü ñu̱xma rü natanüxü̃ pixĩgü i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃. Rü aixcüma Tupanaxãcügüxüchi pixĩgü i ñu̱xmax. 20-22 Guxãma i pema rü wüxi ya ĩpata ya mexü̃ne ya Tupana nawa maxü̃ne pixĩgü. Rü ngẽma cementu i ladriyu nae̱tügu nugüxü̃, rü ngẽma rü Tupanaãrü ngúexü̃gü ga imugüxü̃ rü norü orearü uruü̃gü nixĩ. Rü yima ladriyu ya nüxirama cementuétüwa ixücuchicü rü Cristu nixĩ. Rü nge̱ma inanaxügü na naxüãxü̃ ya guxü̃nema ya yima ĩ. Rü düxwa ningu na wüxi ya tupauca ya taxü̃ne ya Cristugagu üünene na yiĩxü̃. Rü ngẽmaãcü i pema na Cristuarü pixĩgüxü̃ rü wüxigu tomaã peyanguxẽẽ ya wüxi ya tupauca ya taxü̃ne i ngextá Tupanaãẽ i Üünexü̃ ímaxü̃xü̃wa.

3

Tupana rü Pauruxü̃ namu na ore i mexü̃xü̃ yaxuxü̃ namaã ga yema duü̃xü̃gü ga tama Yudíugü ixĩgüxü̃

1 Rü ñu̱xma na yemaãcü Tupana pexü̃ rüngü̃xẽẽxü̃, rü choma i Pauru rü pexcèx chayumüxẽ. Rü pemaã nüxü̃ chixu rü núma poxcupataü̃wa changẽxma erü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃ chixĩ. Rü nuxma chapoxcu erü guxü̃wama nüxü̃ chixuchiga na pema rü ta pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i pechica i Tupanaxü̃tawa woo na tama Yudíugü pixĩgüxü̃. 2 Rü maneca marü nüxü̃ pecuáchiga na ñuxãcü Tupana choxü̃ nangechaü̃ãcüma choxü̃ muxü̃ na pexü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx rü pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃. 3 Rü Tupana chomaã nanango̱xẽẽ rü choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga yema ore ga pechiga ga noxri nüxĩcatama nüxü̃ nacuáxü̃. Rü yemachiga nixĩ ga írarüwa marü pexcèx chanaxümatüxü̃ ga noxrix. 4 Rü yexguma pexcèx chanaxümatügu rü pemaã nüxü̃ chixu ga yema noxri ẽxü̃guxü̃ ga ore i ñuxãcü Tupana rü Cristugagu duü̃xü̃güxü̃ namaxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽxguma meã nawa pengúegu i ngẽma popera rü tá nüxü̃ pecuèx na aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore ga noxri ẽxü̃guxü̃ ga nachiga pexcèx chaxümatüxü̃. 5 Rü yema nixĩ ga ore ga ẽxü̃guxü̃ ga Tupana taxúexü̃ma meã nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃ ga noxrix. Natürü i ñu̱xma rü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ rü marü nanango̱xẽẽ i ngẽma ore naxcèx i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i üünexü̃ i yamugüxü̃ rü norü orearü uruü̃gü. 6 Rü ñu̱xma rü tá pemaã nüxü̃ chixu i ñuxãcü na yiĩxü̃ i ngẽma ore ga noxri ẽxü̃guxü̃. Rü dücax, woo tama Yudíugü pixĩgü natürü i ñu̱xma rü pexcèx rü ta nixĩ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ ga noxri Tupana tomaã ixunetaxü̃. Rü ñu̱xma i pema rü ta norü duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü pexcèx nixĩ i guxü̃ma i ngẽma Tupanaãrü unetagü ga noxri tomaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü ngẽmaãcü i ñu̱xma rü Ngechuchu ya Cristugagu pexü̃́ nangẽxma i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü erü peyaxõgü i norü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 7 Rü woo taxuwama chame na chanaxüxü̃cèx i norü puracü, natürü ya Tupana rü choxü̃ namuãma rü choxü̃ naporaxẽẽ na nüxü̃ chixuxü̃cèx i ngẽma norü ore i mexü̃. 8 Rü chaugücèx i Tupanapẽ́xewa rü choma nixĩ i guxü̃ i norü duü̃xü̃güarü ñaxtüwaama chaxüxü̃. Rü woo ngẽmaãcü chixĩ, natürü Tupana choxü̃ nangechaü̃ rü choxna nanaxã i ngẽma puracü i mexü̃ na ngẽma tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ na chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃ na ñuxãcü namexẽchixü̃ rü taguma iyagúxü̃ ga yema taxcèx naxüxü̃ ga Cristu. 9 Rü nüma ga Tupana ya guxü̃ãrü üruü̃ ixĩcü, rü choxü̃ namu na guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽxü̃cèx na ñuxãcü yiĩxü̃ i ngẽma norü ngúchaü̃ ga nuxcüma ẽxü̃guxü̃ ga noxri nüxĩcatama nüxü̃ nacuáxü̃. Rü ngẽma norü ngúchaü̃ nixĩ i Cristugagu tüxü̃ na namaxẽxẽẽxü̃. 10 Rü yemaãcü choxü̃ namu ga Tupana na ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ chixuxü̃cèx i ore i mexü̃ na yaxõgüãxü̃cèx. Rü nüma ya Tupana nanaxwèxe na yaxõgüãxü̃ na ngẽmaãcü guxü̃ma i ãẽ̱xgacügü i daxũcü̱̃ã̱x nüxü̃ nadaugüxü̃cèx na ñuxãcü nüxü̃ nacuèxüchixü̃ ga Tupana ga yexguma duü̃xü̃güaxü̃́ natauxchaxẽẽãgu na naxü̃tawa nangugüxü̃cèx. 11 Rü yemaãcü nüxü̃́ nanatauxchaxẽẽ ga Tupana yerü woetama nuxcümaxü̃chima guxü̃guma nagu narüxĩnü na tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristugagu tá na namaxẽxẽẽãxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü yemaãcü nayanguxẽẽ. 12 Rü ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃ rü nüxü̃́ na yaxõgüxü̃, rü tüxü̃́ natauxcha na Tupanana ingaicamagüxü̃ rü taxucèxma nüxü̃ na imuü̃ẽxü̃. 13 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na pexcèx ngúxü̃ chingexü̃ rü pexü̃ chacèèxü̃ na tama chauxcèx pexoegaãẽgüxü̃cèx. Erü ngẽma ngúxü̃ na chingexü̃ i ñu̱xma rü perü meruü̃ nixĩ i ngẽma.

Cristu rü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃

14 Rü ngẽmacèx, ngẽxguma nagu charüxĩnügu na ñuxãcü Tanatü ya Tupana taxcèx namexẽẽxü̃ na naxãcügü ixĩgüxü̃cèx, rü napẽ́xegu chacaxã́pü̱xü na nüxü̃ chicuèxüü̃xü̃cèx. 15 Rü nüma nixĩ i Nanatü yiĩxü̃ i guxü̃ma i norü duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa rü daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxü̃. 16 Rü Tanatü ya guxü̃guma poraãcü tamaã mecümacüna chaca na Naãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã pexü̃ naporaexẽẽxü̃cèx na aixcüma peporaexü̃cèx i perü maxü̃wa. 17-18 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxna naxcèx chaca na perü õgagu pewa namaxü̃xü̃cèx ya Cristu. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü perü maxü̃wa peporaegu rü pexü̃́ nangẽxmagu i ngẽma ngechaü̃ i aixcüma ixĩxü̃, rü tá wüxigu guxü̃ma i yaxõgüxü̃maã nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü nataxüchixü̃ i norü ngechaü̃ i namaã tüxü̃ nangechaü̃xü̃ ya Cristu. 19 Rü woo tama yanguxgu i tórü cuèx na nüxü̃ icuáxü̃cèx na nañuxraü̃xü̃ i ngẽma ngechaü̃ i namaã Cristu tüxü̃ ngechaü̃xü̃, natürü Tupanana naxcèx chaca na pexcèx nango̱xẽẽãxü̃cèx na ñuxãcü na yiĩxü̃ i ngẽma ngechaü̃ na aixcüma pewa nangẽxmaxü̃ i guxü̃ma i Tupanacümagü. 20 Rü ñu̱xma rü name nixĩ i guxãma i yixema rü nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tupana. Erü nüma rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na naxüãxü̃ i guxü̃ma i ngẽma naxcèx íic̱axü̃ rü ẽ́xna nagu rüxĩnüẽxü̃ãrü yexeraxüchi. Rü ngẽma norü pora i tawa ngẽxmaxü̃maã nixĩ i naxüãxü̃ i guxü̃ma i ngẽma. 21 Rü ñu̱xma rü name nixĩ i guxü̃ma i norü duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃ rü guxü̃gutáma Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü naxcèx i ngẽma Ngechuchu ya Cristu üxü̃. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

4

Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü wüxigutama tüxü̃ narüxĩnüẽxẽẽ

1 Rü ñu̱xma na ngẽmaãcü Tupana tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃, rü choma i Cristugagu na chapoxcuxü̃, rü pexü̃ chacèèxü̃ na Tupana naxwèxexü̃ãcüma meã pemaxẽxü̃. Rü name nixĩ i ngẽmaãcü pemaxẽ erü pexü̃ nixĩ ga nadexü̃ ga Tupana, rü norü duü̃xü̃gü pixĩgü i ñu̱xmax. 2 Rü tama name i pegü picuèxüxü̃gü. Rü name nixĩ i guxü̃guma pemecümagü rü yaxna namaã pexĩnüẽ i togü rü nüxü̃ pengechaü̃gü. 3 Rü chanaxw̱ae i wüxigu perüxĩnüẽ rü ñoma wüxitama i duü̃xü̃rüü̃ pixĩgü erü pewa nangẽxma i Tupanaãẽ i Üünexü̃. Rü name nixĩ i naxcèx pedau na guxü̃guma pegü pengechaü̃güxü̃ rü ngẽmaãcü taguma ṯacücèx pegü pitoyexü̃. 4 Erü yixema na Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃, rü ñoma wüxitama i duü̃xü̃rüü̃ tixĩgü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta wüxitama nixĩ i Naãẽ i Üünexü̃ i guxãwama maxü̃xü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta Tupana pexü̃ nade na guxãma ípenanguxẽẽgüxü̃cèx i wüxitama i maxü̃ i taguma gúxü̃. 5 Rü wüxitama nixĩ ya tórü Cori, rü wüxiaxü̃́tama nixĩ i yaxõgüxü̃ rü wüxicèxicatama nixĩ ga íibaiü̃xü̃ ga guxãma. 6 Rü wüxitama nixĩ ya Tupana ya guxãnatü ixĩcü. Rü nüma rü guxãe̱tüwama nangẽxma rü guxãwama namaxü̃. Rü nüma rü guxãxü̃ narüngü̃xẽẽ na tanaxüxü̃cèx i norü puracü. 7 Natürü wüxichigü i yixema rü tanayaxu i ngẽma nacüma rü ngẽma cuèx i Cristu tüxna ãmarechaü̃xü̃ na naxügüxü̃cèx i norü puracü. 8 Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü yexguma daxũguxü̃ ga naãnewa naxũxgu, rü yéma tüxü̃ nagagü ga guxema marü tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ nawa ga tümaarü chixexü̃. Rü norü duü̃xü̃güna nanaxã ga cuèx na ngemamaã Tupanaarü puracü naxügüxü̃cèx”,

ñanagürü i ngẽma ore. 9 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü pexna chaca, rü ¿ṯacüchiga nixĩ i ngẽma ore i ñaxü̃, “Daxũwa naxũ”, ñaxü̃? Rü dücax, ngẽmawa nüxü̃ tacuèx ga noxri rü ñoma ga naãnegu na ínaxĩxü̃ ga nümax. 10 Rü gumatama Cristu ga ñoma ga naãnegu írüxĩcü, rü gumatama nixĩ ga daxũguxü̃ i naãne i Tupana íngẽxmaxü̃wa ũxcü na guxãe̱tüwa nangẽxmaxü̃cèx rü guxü̃wama nangẽxmaxü̃cèx. 11 Rü nümatama nixĩ ga guxema norü duü̃xẽgüna naxããxü̃ ga tümaãrü cuèx rü tümaãrü puracü. Rü tüxü̃ naxuneta ga ñuxre na toxnamana norü orexü̃ tayarüxugüxü̃cèx. Rü toguegü rü tüxna nanaxã ga cuèx na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃cèx i ngema norü ore i tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃. Rü toguegü rü tüxna nanaxã ga cuèx na duü̃xü̃güaxü̃́ tanangúchaü̃xẽẽxü̃ i Tupanaarü ore na yaxõgüãxü̃cèx. Rü toguegü rü tüxna nanaxã ga cuèx na ngema yaxõgüxü̃arü dauruxü̃gü tixĩgüxü̃cèx. Rü toguegü rü tüxna nanaxã ga cuèx na norü oremaã tangúexẽẽtaegüxü̃cèx. 12 Rü yemaãcü norü duü̃xẽgüna nanaxã ga tümaãrü puracü rü tümamaã inananguxü̃xẽẽ na ngẽma yaxõgüxü̃xü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx na ngẽmaãcü guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ rü yexeraãcü nüxü̃ yacuáetanüxü̃cèx i norü ore. 13 Rü Cristu nanaxwèxe na ngẽma norü orewa iyaetanüxü̃ i guxãma i yixema ñu̱xmatáta wüxigu aixcüma meã yaxõgü rü meã nüxü̃ icuèxgü ya Tupana Nane. Rü ngẽmaãcü tá düxwa nawa tangugü na aixcüma Tupana naxwèxexü̃ãcüma ixĩgüxü̃, rü tá tiyaetanü i norü orewa ñu̱xmatáta ñoma Cristu ya aixcüma mexẽchicürüü̃ ixĩgü. 14 Rü tãũtáma ñoma buxü̃gürüü̃ tixĩgü i tórü maxü̃wa. Erü ngẽma buxü̃gü rü tauxchaãcü toguama narüxĩnüẽ. Rü ngẽxguma ṯacü rü to i ngu̱xẽẽtaexü̃ naxĩnüẽgu rü ngẽmawe narüxĩ ñu̱xmata naga naxĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ i norü doramaã nawomüxẽẽgüxü̃ rü nachixexẽẽgüchaü̃xü̃. Natürü i yixema rü tama name na ngẽxgumarüü̃ ixĩgüxü̃. 15 Rü name nixĩ i yigü ingechaü̃güãcüma nagu taxĩ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, na ngẽmaãcü yexeraãcü naxrüü̃ ixĩgüxü̃cèx ya Cristu ya guxü̃ma i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü ixĩcü. 16 Rü taeru ya Cristuwa nixĩ i ne naxũxü̃ i tórü pora na naxcèx imaxẽxü̃cèx. Rü guxãma i yixema rü wüxigu naxmẽ́xwa tangẽxmagü. Rü ngẽxguma Cristugagu meã wüxigu ipuracüegu rü yigü rüngü̃xẽẽgu rü guxü̃ma meãma inixũ. Rü ngẽmaãcü yigü ingechaü̃güãcüma norü orewa tiyaetanü na düxwa nüma nanaxwèxexü̃ãcüma ixĩgüxü̃cèx.

Maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ i Cristugagu tüxü̃́ ngẽxmaxü̃

17 Rü ñu̱xma rü Cristuégagu pexü̃ chaxucu̱xẽ na tama nagu pexĩxü̃ i ngẽma chixexü̃ ga noxri nagu pexĩxü̃ ga yexguma tauta Cristuaxü̃́ peyaxõgügu. Rü tama name i nagu pexĩ i nacümagü i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃ i naẽchitamare maxẽxü̃. 18 Erü Chataná rü nanatoõẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü, rü ngẽmacèx chixexü̃guxicatama narüxĩnüẽ. Rü nagagugütama nüxü̃́ nataxuma i maxü̃ i taguma gúxü̃ i Tupanawa ne ũxü̃, erü tama nüxü̃ nacuèxgüchaü̃. 19 Rü tama naxãneẽ na ṯacü rü chixexü̃ na naxügüxü̃, rü ngẽmacèx nagu naxĩ rü nüxü̃́ namepua i guxü̃raü̃xü̃ i chixexü̃gü na naxügüxü̃. 20 Natürü i pema rü tama ngẽmaãcü na pemaxẽxü̃cèx nixĩ i Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃. 21 Yerü pema rü marü meã nüxü̃ pexĩnüẽ ga Cristuchiga. Rü toxü̃tawa naxcèx pengúe, rü nüxü̃ pecuèx i norü ore i aixcüma ixĩxü̃ na ñuxãcü Ngechuchu naxwèxexü̃ãcüma na pemaxẽxü̃. 22 Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i pecümagü ga ü̃pa nagu pexĩxü̃. Yerü yema nuxcümaü̃xü̃ ga perü maxü̃ rü nachixexüchi. Rü pexü̃ napora rü pexü̃ nawomüxẽẽgü na nagu pexĩxü̃cèx ga yema pexeneãrü ngúchaü̃gü i tama mexü̃. Natürü i ñu̱xma rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i ngẽma. 23 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃ rü name nixĩ na Tupanaguxicatama perüxĩnüẽxü̃. Rü name nixĩ i Tupanana pegü pexãgü na Naãẽ i Üünexü̃ pewa puracüxü̃cèx rü na nangexwacaxü̃xẽẽãxü̃cèx i peãẽ. 24 Rü name nixĩ i penayaxu i ngexwacaxü̃xü̃ i pecüma i Tupana norü ngúchaü̃maã pexcèx mexẽẽxü̃. Rü ngẽma nacüma i ngexwacaxü̃xü̃ rü perü maxü̃ i mexü̃wa tá nango̱x i ngẽxguma nagu pexĩxgu i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ rü tama nawe perüxĩxgu i pexeneãrü ngúchaü̃. 25 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na Cristuarü pixĩgüxü̃ rü tama name na pidoratèèxgüxü̃. Natürü name nixĩ i wüxichigü rü tümamücümaã aixcümaxü̃ tixu. Erü guxãma i yixema rü yigütanüxü̃ i yaxõgüxü̃ tixĩgü. 26 Rü ngẽxguma texé ṯacü peãẽwa ngu̱xẽẽgu rü ¡pegüna pedaugü na tama pecadu pexüxü̃cèx! Rü tama name i nagu perüxĩnüẽẽcha natürü name nixĩ i paxa ngẽmatama i ngunexü̃gu nüxü̃ ipeyarüngüma i ngẽma naxü̃pa na yanaxücuxü̃ ya üèxcü. 27 Rü pegüna pedaugü na tama penaxüchicaxü̃cèx i Chataná na ngẽmaãcü nayoxniẽxü̃cèx rü pemaã inacuáxü̃cèx. 28 Rü ngẽxguma texé petanüwa ngĩ́tèèxgu ga ü̃pa, rü name nixĩ i nüxü̃ tarüxo i ngẽma. Rü name nixĩ i tümamẽ́xẽmaã meã tapuracü na ngẽmaãcü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i tümaãrü ngẽmaxü̃ na ṯoguã̱x ya tüxü̃́ nataxúemaã tangauxü̃cèx. 29 Rü tama name i chixexü̃ i oremaã pidexagü. Rü name nixĩ i ore i mexü̃maã pidexagü na ngẽmaãcü ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ ĩnüẽxü̃xü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx na yexeraãcü Tupanaga naxĩnüẽxü̃cèx rü nataãẽgüxü̃cèx. 30 ¡Rü pexuãẽgü na tama penangechaü̃xẽẽxü̃cèx i Tupanaãẽ i Üünexü̃! Erü ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ nixĩ i Tupana pexna muxü̃ na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na aixcüma norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃ ñu̱xmatáta ngẽma ngunexü̃ i nagu pexcèx núma naxũxü̃ ya Cristu. 31 ¡Rü nüxü̃ perüxoe na nagu perüxĩnüẽẽchaxü̃ ega texé ṯacü rü chixexü̃ pemaã ü̱xgux! Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ na nüxü̃ perüxoexü̃ na aigu perüxĩnüẽxü̃, rü ẽ́xna penuẽxü̃, rü ẽ́xna pegü na pengaexü̃, rü ẽ́xna peguxchigawèxegüxü̃. Rü ngẽmaãcü name nixĩ na nüxü̃ perüxoexü̃ i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ i dexagü. 32 Rü name nixĩ i pegü perüngü̃xẽẽgü rü pegümaã pemecümagü, rü pegüxü̃́ pengechaü̃tümüü̃gü i wüxichigü. Rü ngẽxguma petanüwa texé ṯacü rü chixexü̃ pemaã ü̱xgux, rü name nixĩ i pegüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gü i wüxichigü yema na Cristugagu Tupana pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃rüü̃.

5

Name nixĩ i meã namaxẽ i Tupanaxãcügü

1 Rü ñu̱xma rü Tupanaxãcügü ya pexü̃ nangechaü̃güxe pixĩgü. Rü ngẽmacèx name nixĩ i naxcèx pedau na naxrüü̃ meã pemaxẽxü̃ rü naxrüü̃ pimexü̃. 2 Rü name nixĩ i pegü pengechaü̃gü yema Cristu tüxü̃ na ngechaü̃xü̃rüü̃. Rü nüma rü taxcèx nügü inaxã rü taxcèx nayu. Rü yemaãcü Tupanaxü̃ nataãẽxẽẽ yerü yemaãcü tüxü̃ namaxẽxẽẽ. 3 Rü ñu̱xma rü Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü ngẽmacèx tama name i naĩ i ngemaã rü ẽ́xna naĩ ya yatümaã na ipepexü̃. Rü tama name na pexeneãrü ngúchaü̃we perüxĩxü̃ rü ẽ́xna pegüna penanugüchaü̃xü̃ i ṯacü i ngẽmaxü̃gü. Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gü, rü bai i nachiga na pidexagümarexü̃. 4 Rü tama name i ṯacü rü ore i ãũãchixü̃xü̃ pixu, rü bai i ṯacü rü ngeãẽxü̃mare pixu, rü bai i texéxü̃ pecugücüraxü̃. Erü ngẽma ore i chixexü̃gü rü taxuwama name. Rü narümemaẽ nixĩ i Tupanana moxẽ pexãgü. 5 Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma texé naĩ i ngemaã rü ẽ́xna naĩ ya yatümaã ipexgu, rü ẽ́xna tümaxü̃neãrü ngúchaü̃ taxü̱xgu, rü taxucürüwama taxãchica i ngextá tórü Cori ya Cristu rü Tanatü ya Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxucürüwama texé nge̱ma taxãchica ega tügüna tananugüchaü̃xgu i ṯacü rü ngẽmaxü̃gü. Erü yíxema ngẽma nacüma tüxü̃́ ngẽxmaxẽ rü düxwa namaã tatupanaã̱x i ngẽma nacüma i chixexü̃. 6 ¡Rü tama naga pexĩnüẽ ega texé ṯacü rü ore i ngẽãẽmarexü̃maã pexü̃ womüxẽẽchaü̃gu na penaxüxü̃cèx i ngẽma chixexü̃gü! Erü ngẽma chixexü̃gügagu nixĩ i Tupana tá poraãcü napoxcuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama naga ĩnüẽxü̃. 7 Rü ngẽmacèx tama name i ngẽma duü̃xü̃gümaã pexãmücügü na pema rü ta tama penaxüxü̃cèx i ngẽma chixexü̃gü. 8 Rü ü̃pa ga pema rü ẽãnexü̃wa peyexmagü, yerü tama Tupanaxü̃ pecuèx rü chixri pemaxẽ. Natürü i ñu̱xma na Tupanaxü̃ pecuáxü̃ rü tórü Coriarü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃, rü ngóonexü̃wa pengẽxmagü. Rü ngẽmacèx name nixĩ i duü̃xü̃gü i ngóonexü̃wa ngẽxmagüxü̃rüü̃ meã na pemaxẽxü̃. 9 Erü ngẽxguma ngóonexü̃wa ingẽxmagu, rü mexü̃ taxügü, rü nagu taxĩ i ore i aixcüma ixĩxü̃, rü meã tamaxẽ. 10 Rü ngẽmacèx name nixĩ i naxcèx pedau na nagu pexĩxü̃ i ngẽma maxü̃ i tórü Cori namaã taãẽxü̃. 11 Rü tama name i pema rü ta penaxü i ngẽma chixexü̃gü i taxuwama mexü̃ i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i ẽãnexü̃wa ngẽxmagüxü̃ ügüxü̃. Natürü narümemaẽ nixĩ i penango̱xẽẽ na nachixexü̃ i ngẽma naxügüxü̃. 12 Erü ngẽma chixexü̃ i cúãcüma naxügüxü̃ i ngẽma yatügü rü ngexü̃gü, rü woo nachiga idexagümaregu rü wüxi i ãnexü̃chi nixĩ. 13 Natürü ngẽxguma ngóonexü̃ nagu baxigu i ṯacü rü chixexü̃gü rü meã tá nango̱x na ñuxãcü nachixexü̃. 14 Erü guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃, rü ngẽxguma ngóonexü̃wa nangẽxmagu, rü meãma nango̱x na ñuxãcü yiĩxü̃. Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü orewa rü ñanagürü:

“¡Naḇaixãchi i cuma na cupexü̃! ¡Rü írüda i cuma na icuyarütaxuxü̃! ¡Rü nagu rüxĩnü na ñuxãcü nachixexü̃ i ngẽma curü pecadugü! Rü Cristu tá cuxcèx nanangóonexẽẽ rü tá cuxü̃ narüngü̃xẽẽ na Tupanaxü̃ cucuáxü̃cèx”,

ñanagürü i ngẽma ore. 15 Rü ngẽmacèx name nixĩ i pexuãẽgü rü meã pemaxẽ. Rü tama name i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü orexü̃ cuèxgüxü̃rüü̃ãcüma na pemaxẽxü̃, natürü name na duü̃xü̃gü i meã Tupanaga ĩnüẽxü̃rüü̃ meã na pemaxẽxü̃. 16 Rü ñu̱xma na Tupana pexü̃́ yatauxchaãchixẽẽxü̃ rü ¡pepaxaãẽgü na nüxü̃́ pepuracüexü̃ rü penaxüxü̃ i ngẽma nüma nanaxwèxexü̃! Erü ñomaü̃cüü i duü̃xü̃gü rü poraãcü chixexü̃ naxügü. 17 Rü ñu̱xma na ngẽmaãcü namaxẽxü̃ i togü i duü̃xü̃gü, rü tama name na naxrüü̃ pixĩgüxü̃. Rü tama name i duü̃xü̃gü i ngẽãẽmarexü̃rüü̃ pixĩgü. Natürü name nixĩ i Tupanaãrü orewa pengúe na nüxü̃ pecuáxü̃cèx i ṯacü na yiĩxü̃ i tórü Cori pexü̃́ naxwèxexü̃ na penaxüxü̃. 18 Rü tama name i ṯacü rü axexü̃ i ngúchi̱xáxü̃maã pengãxẽ, erü ngẽma rü chixexü̃ tüxü̃ naxüxẽẽ i ngẽxguma ngẽmaãcü imaxẽgu. Natürü name nixĩ i Tupanaãẽ i Üünexü̃na pegü pexãgü na pewa nangẽxmaxü̃cèx rü pemaã inacuáxü̃cèx. 19 Rü name nixĩ i Tupanaãrü orechigagu rü norü wiyaegügu pegümaã pidexagü rü pegümaã nüxü̃ pixu. Rü name nixĩ i nagúxü̃raü̃xü̃ i norü wiyaegügu pewiyaegü, na ngẽmaãcü guxü̃ne ya perü maxü̃nemaã tórü Corixü̃ picuèxüü̃güxü̃cèx. 20 Rü name nixĩ i guxü̃guma tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu moxẽ nüxna pexãgü ya Tanatü ya Tupana naxcèx i guxü̃ma.

Ñuxãcü meã nügümaã namaxẽ i wüxi ya ĩpatacü̱̃ã̱x i Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃

21 Rü ñu̱xma na Cristumẽ́xẽwa pengẽxmagüxü̃, rü name nixĩ i pegüga pexĩnüẽ i wüxichigü, erü Cristuxü̃ pengechaü̃gü rü naga pexĩnüẽ. 22 Rü pemax, Pa Ngexü̃güx, rü ngẽma tórü Cori naxwèxexü̃rüü̃ rü name nixĩ na petega pexĩnüẽxü̃. 23 Erü nüma ya yatü rü namèxẽru nixĩ, ngẽxgumarüü̃ ya Cristu na guxü̃ma i yaxõgüxü̃ẽru na yiĩxü̃. Rü nümagü i yaxõgüxü̃ rü Cristuxü̃ne nixĩgü rü nüma ya Cristu nixĩ i norü maxẽxẽẽruü̃ yiĩxü̃. 24 Rü ngẽxgumarüü̃ na Cristuga naxĩnüẽxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngexü̃gü rü name nixĩ na guxü̃guma natega naxĩnüẽxü̃. 25 Rü name nixĩ i namèxü̃ nangechaü̃ ya yatü, yema Cristu guxãma ga yaxõgüxexü̃ na nangechaü̃xü̃rüü̃. Rü yema na tüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx nixĩ ga nayuxü̃ ga Cristu. 26 Rü yemaãcü nanaxü ga Cristu na nügüxü̃́ tüxü̃ nadexü̃cèx rü tüxü̃ yaxüünexẽẽxü̃cèx i guxãma i yixema na yaxõgüxü̃. Rü norü oremaã rü ngẽma dexá i nawa íibaiü̃xü̃maã tüxü̃ nimexẽẽ na aixcüma napẽ́xewa imexü̃cèx. 27 Rü yemaãcü tüxü̃ nimexẽẽ na nügütama tüxü̃ nawéxü̃cèx na aixcüma guxü̃wama imexü̃ rü na nataxuxü̃ma i ṯacü i tórü chixexü̃ rü bai i írarüwa i ngẽxguma napẽ́xewa ingugügu. Erü tüxü̃ nade na ixüünegüxü̃cèx rü guxü̃wama imexü̃cèx i napẽ́xewa. 28 Rü yema Cristu tüxü̃ na ngechaü̃xü̃rüü̃, rü wüxichigü ya yatü rü nanaxwèxe na namèxü̃ nangechaü̃xü̃ ñoma nügüxü̃nexü̃ na nangechaü̃xü̃rüü̃tama. Rü yíxema tümamèxü̃ ngechaü̃xẽ rü tügütama nixĩ i tangechaü̃xü̃. 29 Erü tataxuma ya texé ya tümaxü̃nechitama aixe, natürü tanaxüwemü rü meãma nüxna tadau ngẽma Cristu guxü̃ma i yaxõgüxü̃na dauxü̃rüü̃. 30 Rü guxãma i yixema na yaxõgüxü̃ rü Cristutanüxü̃ tixĩgü rü ngẽmaãcü wüxigu namücügü tixĩgü. Rü nüma nixĩ i tüxna nadauxü̃. 31 Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü wüxichigü ya yatü rü nanatüna rü naẽna tá nixũgachi na namèxmaã inaxã́ũxü̃cèx. Rü ngẽma taxre rü wüxi tátama nixĩgü”,

ñanagürü i ngẽma ore. 32 Rü ngẽma ore i yatüchiga rü namèxchiga rü wüxi i ore i aixcüma mexü̃ nixĩ. Natürü ñu̱xma na pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽma rü Cristuchiga rü yaxõgüxü̃chiga nixĩ i chidexaxü̃. 33 Natürü ngẽma ore rü pechiga ta nixĩ. Rü ngẽmacèx i wüxichigü i pema i yatügü rü name nixĩ i pemèxü̃ na pengechaü̃xü̃ ngẽma pegütama na pengechaü̃xü̃rüü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema i ngexü̃gü rü penaxwèxe i petega pexĩnüẽ.

6

1 Pa Buxü̃güx, ñu̱xma na Cristuarü pixĩgüxü̃, rü name nixĩ i penatüga rü peega pexĩnüẽ, erü ngẽma nixĩ i aixcüma mexü̃. 2-3 Yerü yema mugü ga Tupana Moĩchéna ãxü̃tanüwa rü yema mu ga nüxĩra wüxi ga unetamaã Tupana nüxü̃ ixuxü̃, rü ñanagürü:

“¡Rü tüxü̃ nangechaü̃ rü tüxü̃ rüngü̃xẽẽ ya cunatü rü cue na aixcüma cutaãẽxü̃cèx rü namáxü̃cèx i curü maxü̃ i ñoma i naãnewa!”

ñanagürü. 4 Rü pemax, Pa Papágü rü Pa Mamágüx, rü tama name i penangamare rü penanuẽxẽẽ i pexacügü. Rü name nixĩ i meã penayaexẽẽ, rü peyaxucu̱xẽgü rü penangúexẽẽ na meã tórü Coriaxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 5 Rü pemagü, Pa Duü̃xü̃gü ya Ixããrü Coriã̱xgüe, rü name nixĩ i meã naga pexĩnüẽ i perü corigü i ñoma i naãnewa. Rü penaxwèxe i nüxü̃ pengechaü̃güãcüma rü nüxü̃ pemuü̃ẽãcüma meã naga pexĩnüẽ ñoma Cristuaxü̃́ pepuracüexü̃rüü̃. 6 Rü tama name ega perü corigü pexü̃ dawenüguxicatama meã nüxü̃́ pepuracüe na ngẽmaãcü pemaã nataãẽxü̃cèx. Natürü ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü name nixĩ i guxü̃ma i perü ngúchaü̃maã penaxü i ngẽma Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃. 7 Rü ngẽma puracü i perü cori pexna ãxü̃, rü name nixĩ i petaãẽãcüma penaxü, ñoma tórü Cori ya Ngechuchuaxü̃́ pepuracüexü̃rüü̃. Erü aixcüma nüxü̃́ nixĩ i pepuracüexü̃ rü tama i duü̃xü̃güaxü̃́. 8 Rü name nixĩ i ngẽmaãcü meã pepuracüe, erü nüxü̃ pecuèx rü wüxichigü i duü̃xü̃ rü woo wüxi i coriarü duü̃xü̃ yixĩgu rü ẽ́xna taxúxearü yixĩgu, natürü tórü Cori ya Ngechuchu tá nüxü̃́ nanaxütanü naxcèx i ngẽma mexü̃ i naxüxü̃. 9 Rü pemax, Pa Corigüx, rü name nixĩ i ngẽxgumarüü̃ ta meã namaã pemaxẽ i perü duü̃xü̃gü. Rü tama name i ṯacü rü chixexü̃maã penaxãũxü̃ne. Rü nüxna pecuèxãchie na pema rü ta perü duü̃xü̃gürüü̃ tórü Cori ya daxũgucümẽ́xẽwa na pengẽxmagüxü̃. Rü aixcüma guxãma i yixema rü tawüxigu i napẽ́xewa ya tórü Cori ya Cristu.

Cristuarü duü̃xü̃güarü poxü̃ruü̃ i Tupana nüxna ãxü̃ na nügü namaã ínapoxü̃güxü̃cèx naxchaxwa i Chataná

10 Rü ñu̱xma na tórü Corimücügü pixĩgüxü̃, Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i pegü peporaexẽẽ na penayaxuxü̃cèx i ngema pora i nawa ne ũxü̃. Erü nüma rü naporaxüchi. 11 ¡Rü pegü panaxǘ i guxü̃ma i ngema poxü̃ruü̃gü i Tupana pexna ãxü̃ na ngẽmamaã pegü ípepoxü̃xü̃cèx i ngẽxguma Chataná pexü̃ womüxẽẽchaü̃gu! 12 Erü tama duü̃xü̃gü i taxrüü̃ ãmachixü̃ rü ãxchinaxãxü̃maã nixĩ i yigü idaixü̃. Natürü ngẽma namaã yigü idaixü̃ nixĩ i Chatanáãrü duü̃xü̃gü i ngoxogü i chixexü̃gü i poraexü̃. Rü nümagü rü namuxũchi rü tüxü̃ narüporamaẽgüchaü̃. Rü tama nüxü̃ tadaugü erü naãẽgü nixĩ, natürü guxü̃wama nangẽxmagü i ñoma i naãnewa. Rü namaã inacuèx i ñoma i naãne i chixexü̃. 13 Rü ngẽmacèx name nixĩ i penayauxgü i guxü̃ma i ngẽma poxü̃ruü̃gü i Tupana pexna ãxü̃, na ngẽmaãcü pegü ípepoxü̃xü̃cèx i ngẽxguma ngẽma naãẽgü pexü̃ nachixexeẽchaü̃gu. Rü ngẽmaãcü tãũtáma nüxü̃ penguxü̃ i ngẽma naãẽgü i chixexü̃ rü tá nüxü̃ perüporamaegü. 14 Rü ngemacèx name nixĩ i mea pegüna pedaugü na tama perü uwanümẽ́xẽgu peyixü̃cèx. Rü penaxw̱ae na pixaixcümagüxü̃ na taxuwama nachixexü̃cèx i perü maxü̃. 15 Rü name nixĩ i guxü̃guma ípememaregü na nüxü̃ peyarüxugüexü̃cèx i ngema ore i ngüxmüxẽẽruxü̃. 16 Rü ngema guxü̃arü yexera ixĩxü̃ nixĩ na aixcüma Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃ na ngẽmaãcü pegü ípepoxü̃xü̃cèx nüxna i Chatanáne i ãũcümaxü̃ i namaã tüxü̃ nachixexẽẽchaü̃xü̃. 17 Rü name nixĩ i penayaxu i ngema maxü̃ i taguma gúxü̃ na ngemamaã pegü ípepoxü̃xücèx ñoma wüxi i churara i napatẽ́xemaã nügü ípoxü̃xü̃rüxü̃. Rü ngema Tupanaarü Ore i Naãẽ i Üünexü̃ pexna ãxü̃, rü ngema nixĩ i pexne ixĩxü̃. 18 Rü tama name i nüxü̃ perüchaue na peyumüxẽgüxü̃. Natürü name nixĩ i guxü̃guma Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã Tupanaxü̃ pecèèxü̃. Rü penaxw̱ae i pexuãẽ na taguma nüxü̃ perüxoexü̃cèx. Rü ngemaãcü name nixĩ i naxcèx peyumüxẽgü i guxü̃ma i Tupanaarü duü̃xü̃gü. 19 Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe i chauxcèx peyumüxẽgü na Tupana choxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃cèx rü choxna naxããxü̃cèx i ngẽma ore i nüma nanaxwèxexü̃ na nüxü̃ chixuxü̃. Rü chanaxwèxe i Tupanana naxcèx peca na choxü̃ naporaxẽẽxü̃cèx na tama chamuü̃ãcüma nüxü̃ chixuxü̃cèx rü mea chanango̱xẽẽxü̃cèx i ngema norü ore i Cristuchiga ga noxri exü̃guxü̃ i ñu̱xma maxü̃ tüxna ãxü̃. 20 Rü ngẽma orexü̃ na chixuxü̃cèx nixĩ ga Tupana nügüchicüü choxü̃ inamuxü̃. Rü ngẽmagagu nixĩ i chapoxcuxü̃ i ñu̱xmax. Rü chanaxwèxe i chauxcèx peyumüxẽgü na tama chamuü̃ãcüma meãma nüma nanaxwèxexü̃ãcüma nüxü̃ chixuxü̃cèx i ngẽma norü ore.

Pauru nanagu̱xẽẽ ga norü popera rü wenaxãrü yema duü̃xü̃güxü̃ narümoxẽ

21 Rü taeneẽ ya nüxü̃ ingechaü̃cü ya Tíquicu, rü chauxrüü̃ aixcüma meãma napuracü i tórü Coriarü puracüwa. Rü nüma tá pemaã nüxü̃ nixu i guxü̃ma i chauchiga na ñuxãcü choxü̃ naxüpetüxü̃ i nuã. 22 Rü ngẽmacèx nixĩ i pexü̃tawa chanamuxü̃, na pemaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx na ñuxãcü toxü̃ naxüpetüxü̃, na ngẽmaãcü pexü̃ nataãẽxẽẽxü̃cèx. 23 Pa Toeneẽgü i Yaxõgüxü̃x, chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narü-ngü̃xẽẽgü i guxãma i pema na meã pegümaã pemaxẽxü̃cèx, rü aixcüma petaãẽgüxü̃cèx, rü pegü pengechaü̃güxü̃cèx rü meã peyaxõgüxü̃cèx. 24 Rü chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽ i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i aixcümaxü̃chi tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuxü̃ ngechaü̃güxü̃. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Pauru

PIRIPUCÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

POPERA GA PIRIPUWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Piripuwa yexmagüxü̃

1 Pa Toeneẽgü ya Piripuwa Ngẽxmagüxex, choma i Pauru rü namaã i taeneẽ i Timutéu nixĩ i pexcèx tanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü toma rü Ngechuchu ya Cristuarü puracütanüxü̃ tixĩgü. Rü pexcèx tanaxümatü i pema i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü na pixĩgüxü̃, rü pema i tupaucawa ngü̃xẽẽtaeruü̃gü na pixĩgüxü̃, rü guxãma i pema i Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxe. 2 Rü chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Pauru rü yema yaxõgüxü̃cèx nayumüxẽ

3 Rü guxü̃guma i ngẽxguma pexna chacuèxãchigu rü Tupanana moxẽ chaxã i pexcèx. 4 Rü ngẽxguma chayumüxẽgux, rü guxü̃guma chataãẽãcüma pexcèx chayumüxẽ i guxãma i pemax. 5 Erü pema rü noxritama Tupanaãrü orexü̃ pexĩnüẽgumama rü poraãcü choxü̃ perüngü̃xẽẽ na nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃. Rü ñu̱xma rü ta choxü̃ perüngü̃xẽẽgüecha. 6 Rü Tupana rü marü inanaxügü i wüxi i mexü̃ i puracü i perü maxü̃wa. Rü nüxü̃ chacuèx rü nüma rü guxü̃gutáma nanaxüecha i ngẽma puracü ñu̱xmatáta yanguxẽẽã i ngẽxguma ínanguxgu ya Ngechuchu ya Cristu. 7 Rü aixcüma name na ngẽmaãcü pemaã nagu charüxĩnüxü̃, erü poraãcü pexü̃ changechaü̃ rü aixcüma Tupana wüxigu tüxü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i yixema. Rü woo ñu̱xma na chapoxcuxü̃ rü ẽ́xna ega ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa choxü̃ nagagügu, rü Tupana choxü̃ narüngü̃xẽẽ i ngẽxguma norü ore i mexü̃e̱tüwa chideaxgu rü namaã nüxü̃ chixuxgu i ãẽ̱xgacügü na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma orewa nüxü̃ iyarüngauxü̃ i tórü maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx rü ngẽma choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ãcüma, rü pexü̃ rü ta narüngü̃xẽẽ. 8 Rü Tupana nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü poraãcü pexü̃ chadauxchaü̃xü̃ rü pexü̃ na changechaü̃xü̃ i guxãma i pemax, ngẽma Ngechuchu ya Cristu pexü̃ na ngechaü̃xü̃rüü̃. 9 Rü chorü yumüxẽwa naxcèx íchaca na yexeraãcü pegü pengechaü̃güxü̃cèx rü Tupanaxü̃ pengechaü̃güxü̃cèx. Rü naxcèx íchaca na yexeraãcü nüxü̃ pecuáxü̃cèx i guxü̃ma i Tupanachiga rü yexeraãcü nüxü̃ pecuáxü̃cèx na ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na naxcèx pemaxẽxü̃. 10 Rü ngẽmaãcü pexcèx chayumüxẽ erü chanaxwèxe na meã penangugüxü̃ i ṯacü nixĩ i aixcüma mexü̃ i Tupanapẽ́xewa na penaxüxü̃cèx i ngẽma. Rü chanaxwèxe na aixcüma namexü̃ i perü maxü̃ na taxucèxma ṯacücèx Tupana pexna c̱axü̃cèx i ngẽxguma ínanguxgu ya Cristu. 11 Rü naxcèx íchaca na Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽxü̃ na aixcüma namexü̃cèx i perü maxü̃ rü aixcüma penaxüxü̃cèx i ngẽma Tupanapẽ́xewa mexü̃ na ngẽmaãcü meã pemaxẽãcüma Tupanaxü̃ picuèxüü̃güxü̃cèx.

Chauxcèx rü Cristuarü ngúchaü̃ na chaxüxü̃cèx nixĩ i chamaxü̃xü̃

12 Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx rü guxü̃ma i ngẽma choxü̃ üpetüxü̃, rü aixcüma ngẽmaãcü choxü̃ naxüpetü na yexeraãcü natachigaxü̃cèx i Tupanaãrü ore i mexü̃. 13 Rü ñu̱xma i núma rü guxü̃ma i churaragü i ãẽ̱xgacüpataarü dauruü̃gü rü guxü̃ma i togü rü ta nüxü̃ nacuèxgü na chapoxcuxü̃ naxcèx na Cristuarü duü̃xü̃ chiĩxü̃. 14 Rü ñu̱xma na chapoxcuxü̃ rü muxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ rü tama namuü̃ẽãcüma nüxü̃́ nangúchaü̃ na nüxü̃ yaxugüexü̃ i Tupanaãrü ore i mexü̃. Rü yexeraãcü tórü Coriaxü̃́ nayaxõgü. 15 Rü aixcüma nixĩ i ñuxre i duü̃xü̃gü rü togüxü̃ na yaxãũxãchixẽẽxü̃cèxmare nüxü̃ nixugüexü̃ i Cristuchiga, erü togüxü̃ narüyexerachaü̃. Natürü nangẽxma i togü i duü̃xü̃gü i aixcüma mexü̃gu naxĩnüẽãcüma meã nüxü̃ ixugüexü̃ i ngẽma ore. 16 Rü ñuxre i duü̃xü̃gü rü Cristuchigaxü̃ nixugüe erü choxü̃ nangechaü̃gü rü nüxü̃ nacuèxgü na Tupana nuxma choxü̃ muxü̃ na íchanapoxü̃xü̃cèx i norü ore i mexü̃. 17 Natürü nangẽxma i togü i noxrütama ngúchaü̃cèx daugüxü̃ rü ngẽmacèx nüxü̃ ixugüexü̃ i ngẽma ore. Rü nümagü rü tama mexü̃gu narüxĩnüẽ, natürü naxcèx nadaugü na yexeraãcü choxü̃́ naguxchaxẽẽgüãxü̃ i ñu̱xma na chapoxcuxü̃. 18-19 Natürü nüe̱tama nixĩ ega woo ngẽmaãcü yixĩgu. Erü woo mexü̃ i norü ngúchaü̃maã yixĩgu rü ẽ́xna tama, natürü Cristuchigaxü̃ nixugüe. Rü ngẽma rü wüxi i taãẽ nixĩ i chauxcèx. Rü guxü̃gutáma chataãẽẽcha erü nüxü̃ chacuèx rü guxü̃ma i ngẽma rü chorü mexü̃cèx tá nixĩ erü chauxcèx peyumüxẽgü rü choxü̃ narüngü̃xẽẽ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i Ngechuchu ya Cristuxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. 20 Rü ngẽma poraãcü chanaxwèxexü̃ nixĩ na taguma ṯacü rü chixexü̃ chaxüxü̃ na taxucèxma chaugücèx chaxãnexü̃cèx. Rü chanaxwèxe i guxü̃guma íchamemare na guxãpẽ́xewa tama chamuü̃ãcüma Cristuchigaxü̃ chixuxü̃. Rü ñu̱xma na chamaxü̃xü̃ rü woo chayu̱xgu rü chanaxw̱ae i guxü̃guma aixrügumarüü̃tama chaugagu Cristuxü̃ nicuèxüü̃gü i duü̃xü̃gü. 21 Erü chauxcèx rü Cristuarü ngúchaü̃ na chaxüxü̃cèx nixĩ i na chamaxü̃xü̃. Natürü ngẽxguma chayu̱xgux rü ngẽma rü ta name, erü Cristuxü̃tawa tá changẽxma i ngẽxguma. 22 Natürü tama nüxü̃ chacuèx i ṯacü nixĩ i rümemaẽxü̃ i chauxcèx, ngẽma na chayuxü̃ rü ẽ́xna na chamaxü̃xü̃.. Erü ñu̱xma na chamaxü̃xü̃ rü choxü̃́ natauxcha na chanaxüxü̃ i tórü Coriarü puracü. 23 Rü ngẽmacèx tama nüxü̃ chacuèx na ṯacü yiĩxü̃ i chauxcèx rümemaẽxü̃ i ngẽma taxrewa. Erü ñuxguacü rü chanaxwèxe na chayuxü̃ na Cristuxü̃tawa changẽxmaxü̃cèx. Rü ngẽma nixĩ i aixcüma yexera rümemaẽxü̃ i chauxcèx. 24 Natürü i pexcèx rü nagu charüxĩnü rü narümemaẽ nixĩ na ñoma i chaxunemaãtama na chamaxü̃xü̃ na ngẽmaãcü pexü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx. 25 Rü ñu̱xma na aixcüma meã nüxü̃ chacuáxü̃ na pechoxwèxexü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ chacuèx na tãũtáma paxa chayuxü̃. Rü ngẽmaãcü tá chamaxãma na pexü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx na yexeraãcü Cristucèx pemaxẽxü̃cèx rü yexeraãcü taãẽãcüma nüxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx. 26 Rü ngẽmaãcü wena táxarü petanüwa changẽxma. Rü ngẽxguma wena choxü̃ pedaugügu rü aixcüma tá petaãẽgü erü tá pexü̃́ nangẽxma na ṯacücèx Ngechuchu ya Cristuxü̃ picuèxüü̃güxü̃. 27 Rü ngẽma guxü̃ãrü yexera rümemaẽxü̃ nixĩ na naxcèx pedauxü̃ na meã pemaxẽxü̃, ngẽma Cristuarü ore pemaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü ngẽxguma petanüwa chaxũxgu rü ẽ́xna woo tama nge̱ma chaxũxgu, natürü nüxü̃ chaxĩnüchaü̃ na guxãma wüxigu pegü peporaexẽẽxü̃ na taguma nüxü̃ perüc̱ẖauxü̃cèx na aixcüma peyaxõgüxü̃, rü ngẽmaãcü Tupanaãxü̃́ pepuracüexü̃ na yexeraãcü yaxũchigüxü̃cèx i norü ore i mexü̃. 28 Rü ngẽmacèx penaxwèxe i tama texéxü̃ pemuü̃ẽãcüma nüxü̃ pixugüama i ngẽma ore. Rü ngẽma na tama nüxü̃ pemuü̃ẽxü̃ rü ngẽma rü wüxi i cuèxruü̃ tá nixĩ nüxü̃́ i perü uwanügü. Rü ngẽmawa tá nüxü̃ nacuèxgü na poxcuwa tá naxĩxü̃ i nümagü natürü pema rü tá maxü̃wa na pexĩxü̃. Rü Tupana tá nixĩ ya pexü̃ rüngü̃xẽẽcü na tama nüxü̃ pemuü̃ẽxü̃cèx i ngẽma perü uwanügü. 29 Rü Tupanaga nixĩ na Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta naga nixĩ na Cristucèx ngúxü̃ pingegüxü̃. Rü ngẽma rü wüxi i ngü̃xẽẽ nixĩ i pexna naxãxü̃ ya Tupana. 30 Pema rü choma rü wüxigu Tupanaãrü puracüwa tangẽxmagü, rü tanaxüama i ngẽma puracü ega woo texé tüxü̃́ naguxchaxẽẽgux. Rü ü̃pa rü marü choxü̃ pedau na ñuxãcü meã chanaxüxü̃ i ngẽma puracü, rü ñu̱xma rü ta nüxü̃ picuáchiga na ñuxãcü chanaxüamaxü̃ woo namu i chorü guxchaxü̃gü.

2

Cristu rü ñoma taxuü̃ma yiĩxü̃rüü̃ nügü nixĩxẽẽ rü yemacèx ga Tupana rü guxü̃ãrü ãẽ̱xgacüxü̃ nayaxĩxẽẽ

1 Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, rü ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, ¿rü aixcüma yiĩxü̃ i nüma pexü̃ nataãẽxẽẽxü̃? ¿Rü aixcüma yiĩxü̃ i petaãẽgüxü̃ erü nüma pexü̃ nangechaü̃? ¿Rü aixcüma yiĩxü̃ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ pexü̃tawa ngẽxmaxü̃? ¿Rü aixcüma yiĩxü̃ i pegü pengechaü̃güxü̃ rü pegüxü̃́ pengechaü̃tümüü̃güxü̃? 2 Rü ngẽxguma chi ngẽmaãcü yixĩgu, rü chanaxwèxe i guxãma wüxigu perüxĩnüẽ, rü aixcüma guxãma pegü pengechaü̃gü, rü aixcüma guxãma ñoma wüxitama piĩxü̃rüü̃ na yiĩxü̃ i peãẽ, rü guxãma wüxitama i ngúchaü̃cèx pedau. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu rü wüxi i chorü taãẽ tá nixĩ. 3 Rü tama name na togüarü yexera pegü pixĩgüxẽẽxü̃ rü pegü picuèxüxü̃güxü̃. Natürü narümemae nixĩ i nagu perüxĩnüẽxü̃ na ngema togü rü perü yexera nüxü̃ nacuègüxü̃. 4 ¡Rü tama pegüguxicatama perüxĩnüẽ, natürü pegü peporaexẽẽ na togüxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx! 5 Rü name nixĩ ga yema Ngechuchu ya Cristu nagu rüxĩnüxü̃gu na perüxĩnüẽxü̃ i pemax. 6 Yerü nüma rü woo ga Tupanaxü̃chi na yiĩxü̃, natürü tama nügü nicuèxüxü̃ na Tupana yixĩxü̃. 7-8 Rü yemacèx yéma nanatèx ga norü mexü̃gü ga daxũguxü̃ ga naãnewa. Rü wüxi i duü̃xü̃ i togüaxü̃́ puracüxü̃rüü̃ nügü nixĩxẽẽ. Rü ñoma wüxi i duü̃xü̃rüü̃ ñoma ga naãnegu nabu. Rü yexguma marü duü̃xü̃ yixĩgu ga nümax, rü ñoma taxuü̃ma yiĩxü̃rüü̃ nügü nixĩxẽẽ. Rü Tupanaga naxĩnü, rü yemaãcü curuchagu nayu woo wüxi ga ãnexü̃chi na yiĩxü̃ ga yema. 9 Rü yemacèx ga Tupana rü guxü̃étüwa nanangexmaxẽẽ rü nayangucuchixẽẽ na guxü̃ma i ãẽ̱xgacügüétüwa nangẽxmaxü̃cèx. 10 Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana na Ngechuchupẽ́xegu tacaxã́pü̱xügüxü̃cèx rü nüxü̃ ticuèxüü̃güxü̃cèx ya guxãma ya texé ya daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxe, rü guxãma i ñoma i naãnewa ngẽxmagüxe, rü guxãma ya texé ya marü yuexe. 11 Rü yemaãcü Tupana ãẽ̱xgacüxü̃ nayaxĩxẽẽ na guxãma nüxü̃ ixuxü̃cèx na tórü Cori yiĩxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu rü ngẽmaãcü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx ya Tanatü ya Tupana.

Cristuarü duü̃xü̃gü rü ñoma omügürüü̃ nixĩgü i natanüwa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃

12 Rü ñu̱xma na nüxü̃ pecuáxü̃ na ñuxãcü Nanatüga naxĩnüxü̃ ga Cristu, rü chanaxwèxe i chauga pexĩnüẽ, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxe. Rü yéma petanüwa chayexmagu chauga na pexĩnüẽxü̃ãrü yexera chanaxwèxe i chauga pexĩnüẽ i ñu̱xma na tama petanüwa changẽxmaxü̃. Rü chanaxwèxe i Tupanaxü̃ pemuü̃ẽãcüma naxcèx pedaugüama i perü maxü̃ i taguma gúxü̃. 13 Erü Tupana nixĩ ya perü maxü̃wa puracücü na mexü̃gu perüxĩnüexü̃cèx. Rü nüma nixĩ i pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ na naga pexĩnüẽxü̃cèx rü peyanguxẽẽxü̃cèx i ngema norü ngúchaxü̃. 14 ¡Rü guxü̃ma i ngema Tupanacèx pexüxü̃wa rü tama name i oõcü penaxü rü pegü naxcèx pechoxü̃gagü! 15-16 Rü name i ngẽmaãcü meã pemaxẽ na taxúema ṯacü rü chixexü̃xü̃ pewa iyangauxü̃cèx. Rü penaxwèxe i mexü̃ i Tupanaxãcügü pixĩgü i natanüwa i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ rü chixeãẽgümarexü̃. Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ pixugüyane i ngẽma ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü yoxni natanüwa rü ñoma woramacurigü ya ẽãnexü̃wa ibáixgücürüü̃ tá pixĩgü. Rü ngẽmaãcü i ngẽxguma wena núma naxũxgu ya Cristu rü poraãcü tá pemaã chataãẽ erü tá nüxü̃ chadau na tama natücèxmamare yiĩxü̃ ga yema puracü ga petanüwa chaxüxü̃. 17 Rü ngẽma ñu̱xma na meã peyaxõgüxü̃, rü ngẽma nixĩ i perü ãmare i Tupanana pexãxü̃. Rü ngẽma na meã yanguxü̃cèx i ngẽma perü ãmare i Tupanapẽ́xewa, rü choma rü íchamemare na Tupanacèx ichanaxãxü̃ i chorü maxü̃ rü chayuxü̃. Rü ngẽmacèx woo chayu̱xgu rü wüxi i taãẽ tá nixĩ i chauxcèx. Rü chanaxwèxe i pemagü rü ta ngẽmacèx wüxigu chomaã petaãẽgü. 18 Rü ngẽmacèx ega ngẽma ore i mexü̃cèx chayu̱xgux, rü tama name na pengechaü̃güxü̃ natürü chanaxwèxe na wüxigu chomaã petaãẽgüxü̃.

Timutéu rü Epaporu- dítuchiga

19 Rü ngẽxguma tórü Cori ya Ngechuchu naxwèxegu rü paxa petanüwa chanamue̱ga ya taeneẽ ya Timutéu na pexü̃ na íyadauxü̃cèx rü chataãẽxü̃cèx i ngẽxguma núma nangeãgu i pechiga. 20 Rü aixcüma nataxuma i to i chorü ngü̃xẽẽruü̃ i choma nagu charüxĩnüxü̃gu rüxĩnüxü̃, rü Timutéuxicatama nixĩ. Rü nataxuma i to i naxrüü̃ aixcüma pegu rüxĩnüxü̃ rü pexü̃ rüngü̃xẽẽchaü̃xü̃. 21 Erü guxü̃ma i togü rü naxcèx nadaugü i noxrütama ngúchaü̃gü, rü tama aixcüma nagu narüxĩnüẽ i ngẽma Ngechuchu ya Cristuarü ngúchaü̃. 22 Natürü i pema rü marü nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü meã namaxü̃xü̃ i Timutéu, rü ñuxãcü choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ i Tupanaãrü orearü uchigawa, ñoma wüxi i buxü̃ i nanatüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃rüü̃. 23 Rü ngẽmacèx i ngẽxguma nüxü̃ chacuèxgu na ñuxãcü tá choxü̃ na naxüpetüxü̃ i núma, rü ñu̱xũchi nge̱ma petanüwa chanamuxchaü̃ i Timutéu na pexü̃ íyadauxü̃cèx. 24 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nagu charüxĩnü rü tórü Cori rü aixcüma tá choxü̃ narüngü̃xẽẽ na chomatama nge̱ma petanüwa íchayadauxü̃cèx. 25 Rü ngẽxgumarüü̃ ta chauxcèx name nixĩ i nge̱ma petanüwa chanamuxü̃ i taeneẽ i Epaporudítu. Rü nüma nixĩ ga pematama chauxcèx núma penamuxü̃ na choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Rü nüma rü chomücü nixĩ i Tupanaãrü puracüwa, rü poraãcü choxü̃ narüngü̃xẽẽ i Tupanaãrü orearü uwa. 26 Rü poraãcü nüxü̃́ nangúchaü̃ na pexü̃ íyadauxü̃ i guxãma i pemax. Rü poraãcü naxoegaãẽ, yerü pema rü nüxü̃ pecuáchiga ga na yaḏaawexü̃ ga nümax. 27 Rü aixcüma nixĩ ga na yaḏaawexü̃, rü wixguxüchi taèx nayu. Natürü Tupanaãxü̃́ nangechaü̃tümüü̃ rü choma rü ta nüxü̃́ changechaü̃tümüü̃, rü yemacèx naxcèx nayataanexẽẽ na tama yexeraãcü changechaü̃xü̃cèx. 28 Rü ngẽmacèx rü yexeraãcü chanaxwèxe na paxa petanüwa chanamuxü̃ i Epaporudítu, na pema rü petaãẽgüxü̃cèx i ngẽxguma wena nüxü̃ pedaugügu. Rü ngẽxguma i choma rü tá ta chataãẽ i ngẽxguma nüxü̃ chacuèxgu na petanüwa nangẽxmaxü̃ na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. 29 Rü chanaxwèxe i tórü Coriégagu petaãẽgüãcüma meã penayaxu erü peeneẽ nixĩ. Rü name nixĩ i nüxü̃ pengechaü̃gü i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Epaporudíturüü̃ ixĩgüxü̃. 30 Yerü nüma ga Epaporudítu rü yema na poraãcü nawa napuracüxü̃ ga Cristuarü puracü, rü yemacèx wixguxüchi taèx nayu. Rü ãũcümaxü̃wa nügü nayexmaxẽẽ na pechicüü choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx.

3

Ngẽma na Cristuxü̃ icuáxü̃ rü ngẽma nixĩ i guxü̃ãrü yexera rümemaẽxü̃

1 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe i petaãẽgü erü tórü Coriarü duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü yema ore ga noxri pexcèx chaxümatüxü̃ rü tama choxü̃́ nawèxtümüü̃ na wena pexcèx chanaxümatüxü̃ erü aixcüma pexü̃́ name i ngẽma ore. 2 ¡Rü pegüna pedèu̱x nüxna i ngẽma duü̃xü̃gü i chixri maxẽxü̃ rü chixexü̃maã pexü̃ ixucu̱xẽgüxü̃! Rü nümagü nixĩ i nüxü̃ yaxugüexü̃ rü ngẽxguma tama yigü íiwiechèxmüpẽ́xechiraü̃gu, rü taxucürüwama Tupanapẽ́xewa time. 3 Natürü yíxema aixcüma Tupanapẽ́xewa imexẽ, rü yixema tixĩgü. Rü Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü i Naãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã. Rü tataãẽgü erü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü tama tayaxõgü na ngẽma yigü íiwiechèxmüpẽ́xechiraü̃xü̃cèx Tupanapẽ́xewa imexü̃. 4 Rü choma chi waxi nixĩ i guxü̃ i togüarü yexera chayaxõxü̃ i ngẽma wiechèxmüpẽ́xechiraü̃chiga. Rü tataxu chima ya togue ya texé chauxrüü̃ yaxṍxẽ i ngẽmachiga. 5 Yerü yexguma 8 ga ngunexü̃ chauétü yixĩgu ga na chabuxü̃, rü choxü̃ ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃gü, erü Yudíu chixĩ. Rü Beyamítanüxü̃ chixĩ. Rü chaunatü rü chaué rü Yudíugü tixĩgü, rü ngẽmacèx i choma rü Yudíuxüchi chixĩ. Rü choma rü Parichéuchirẽ́x chixĩ, rü pema nüxü̃ pecuèx rü ngẽma Parichéugü rü meãma nanaxaure i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃. 6 Rü yema na meã chayanguxẽẽchaü̃xü̃cèx ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü yemacèx nawe chingẽchigü ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü yema na aixcüma meã chanaxaurexü̃cèx ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü yemacèx taxucürüwama texé chauchigaxü̃ tixu ga tama na chaxaurexü̃. 7 Natürü guxü̃ma ga yema ü̃pa chauxcèx mexü̃, rü ñu̱xma rü taxuwama choxü̃́ name erü marü íchanatèx na Cristuaxü̃́xĩcatama chayaxõxü̃cèx. 8 Rü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristu ya chorü Corixü̃ na chacuáxü̃, rü chauxcèx rü guxü̃ma ga yema ü̃pa nagu chixũxü̃ rü taxuwama name, erü ngẽma na Cristuxü̃ na chacuáxü̃ rü guxü̃ãrü yexera narümemaẽ. Rü guxü̃ma ga yema mugü ga noxri nagu chixũxü̃ rü marü nüxü̃ charüxo na Cristuwe charüxũxü̃cèx. Rü chauxcèx rü ñoma guxchirerüü̃ nixĩ ga yema ü̃pa nagu chixũxü̃ ega Cristumaã nügü chananguxgu. 9 Rü yemaãcü nüxü̃ charüxo ga guxü̃ma nagagu ga yema na Cristuarü duü̃xü̃ na chiĩxü̃cèx. Rü ñu̱xma rü Tupanapẽ́xewa chame erü Cristuaxü̃́ chayaxõ. Rü tama ngẽma na chamecümaxü̃cèx rü ẽ́xna mugü chaxaurexü̃cèx nixĩ na chamexü̃ i napẽ́xewa. Natürü ngẽma na Cristuaxü̃́ chayaxõxü̃cèx nixĩ i nügücèx choxü̃ namexẽẽxü̃ ya Tupana. 10-11 Rü ngẽma ñu̱xma chanaxwèxexü̃ nixĩ na aixcüma Cristuxü̃ chacuáxü̃ rü chowa na nangẽxmaxü̃ i ngẽma pora ga wena Cristuxü̃ írüdaxẽẽxü̃ i ñu̱xma nüxü̃́ ngẽxmaxü̃. Rü yema ngúxü̃ na yangexü̃ ga nüma rü na nayuxü̃ rü ngẽxgumarüü̃tama chanaxwèxe i íchamemare na naxcèx ngúxü̃ chingexü̃ rü naxcèx chayuxü̃ na yixcama choma rü ta yuwa ícharüdaxü̃cèx.

Pauru naxcèx nadau na Cristucèx namaxü̃xü̃ ñu̱xmatáta Tupanax- ü̃tawa nangu

12 Rü ñu̱xma na ngẽma ñachaxü̃ pemaã rü tama chanaxwèxe i nagu perüxĩnüẽ na guxü̃xü̃ chacuáxü̃ i Cristuchiga, rü ẽ́xna guxü̃wama na chamexü̃. Natürü guxü̃ i ngunexü̃gu rü naxcèx chadauama na Ngechuchu ya Cristuarü ngúchaü̃ na chaxüxü̃cèx, yerü yemacèx nixĩ ga nüma ga chauxcèx nadauxü̃ ga noxrix. 13 Pa Chaueneẽgüx, pemaã nüxü̃ chixu rü chomatama meãma nüxü̃ chacuèx rü ñu̱xma rü ta tautama nawa changu i ngẽma naxcèx chadauxü̃. Natürü i ñu̱xma rü marü nüxü̃ icharüngüma i guxü̃ma ga yema noxri nagu chixũxü̃. Rü ñu̱xma rü chaugü chaporaxẽẽ na aixcüma Cristucèx na chamaxü̃xü̃ na nawa changuxü̃cèx i ngẽma maxü̃ i chopẽ́xewaama ngẽxmaxü̃. 14 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü naxcèx chadau na aixcüma Cristucèx chamaxü̃xü̃ ñu̱xmatáta Tupanaxü̃tawa changu. Erü chanayauxchaü̃ i ngẽma ãmare i nüma daxũguxü̃ i naãnewa naxcèx taxcèx nangemaxü̃ i yixema na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. 15 Rü guxãma i yixema na aixcüma Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃, rü name nixĩ i ngẽmaãcü nagu tarüxĩnüẽ. Natürü ngẽxguma chi texé i petanüwa toguama tarüxĩnügu, rü Tupana tá tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i ngẽma nüma nanaxwèxexü̃ na nüxü̃ tacuáxü̃. 16 Rü ngẽma inaxwèxexü̃ nixĩ na aixcüma naga ixĩnüẽẽchaxü̃ rü meãma nagu ixĩxü̃ i ngẽma ore i marü nüxü̃ icuáxü̃. 17 Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i chauxrüü̃ nagu pexĩ i ngẽma pexü̃ nüxü̃ chadauxẽẽxü̃ na namexü̃. ¡Rü penangugü na ñuxãcü meã namaxẽxü̃ i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i toma tamaxẽxü̃ãcüma maxẽxü̃! 18 Rü marü muẽ̱xpü̱xcüna pemaã nüxü̃ chixu, rü ñu̱xma rü changechaü̃ãcüma rü chaxauxãcüma wena pemaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i muxü̃ma i duü̃xü̃gü i Cristuarü uwanürüü̃ãcüma maxẽxü̃. Rü nümagü rü tama nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ na Cristu curuchagu naxcèx yuxü̃. 19 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá düxwa Tupana nanapoxcue. Rü ngẽma naxü̃neãrü ngúchaü̃ nixĩ i namaã natupanaã́xü̃. Rü woo nüxü̃ nacuèxchirẽ́x na wüxi i ãne na yiĩxü̃ i ngẽma chixexü̃ natürü namaã nataãẽgüama. Rü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃guxicatama narüxĩnüẽ. 20 Natürü i yixema rü daxũguxü̃ i naãnewa tüxü̃́ nangẽxma i tachica. Rü ítananguxẽẽ na daxũguxü̃ i naãnewa taxcèx ne naxũxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü Maxẽxẽẽruü̃. 21 Rü ñaã taxüne i yuxwèxexü̃ rü nüma ya Cristu tá nanaxüchicüü na naxü̃ne i mexẽchixü̃rüü̃ yiĩxü̃cèx. Rü ngẽma norü pora i namaã guxü̃e̱tüwa nangẽxmaxü̃, rü ngẽmamaãtama tá nanaxüchicüü i taxüne na noxrürüü̃ yiĩxü̃cèx.

4

Ñu̱xma na tórü Coriarü ixĩgüxü̃ rü name nixĩ na guxü̃guma namaã itaãẽgüxü̃

1 Pa Chaueneẽgüx, rü pexü̃ changechaxü̃ rü poraãcü pexü̃ íchayadauxchaxü̃. Rü ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃rüü̃ chanaxwèxe i meã tórü Coricèx pemaxẽ erü pema nixĩ i chorü taãẽ rü chorü ãmare i Tupana choxna ãxü̃ pixĩgüxü̃. 2 Rü nüxü̃ chacèèxü̃ i taeyèxgü i Ebódia rü Chitique na nügümaã nangüxmüẽxü̃cèx, erü nümagü rü tórü Corixacügü nixĩgü. 3 Rü cumax, Pa Chomücü ya Mecü i Wüxigu Tupanaãrü Puracüwa Chomaã Puracücüx, rü cuxna naxcèx chaca na nüxü̃ curüngü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽma taxre i taeyèxgü, erü nümagü rü wüxigu chomaã rü Cremetemaã rü ngẽma togü i chomücügü i Tupanaãrü poperawa marü ngo̱xégagüxü̃maã napuracüe i Tupanaãrü orearü uwa. 4 Rü ñu̱xma na tórü Coriarü pixĩgüxü̃, Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i guxü̃guma namaã petaãẽgü. Rü wena pemaã nüxü̃ chixu, rü ¡petaãẽgü! 5 Rü chanaxwèxe i meã pemaxẽ na guxü̃ma i duü̃xü̃gü pexü̃ nacuèxgüxü̃cèx na aixcüma mexü̃ i duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. ¡Rü nüxna pecuèxãchie na tórü Cori rü paxa tá nataeguxü̃ na núma naxũxü̃! 6 ¡Rü taxucèxma penaxi̱xãchiãẽgü! ¡Rü Tupanamaã nüxü̃ pixu i perü yumüxẽwa i guxü̃ma i ṯacü i pexü̃ ngupetüxü̃! ¡Rü naxcèx ípeca rü moxẽ nüxna pexã! 7 Rü ngẽmaãcü i nüma ya Tupana rü tá pexü̃ nataãẽxẽẽ namaã i wüxi i taãẽ i mexẽchixü̃ i guxü̃ma i taãẽ i nüxü̃ icuáxü̃ãrü yexera mexẽchixü̃. Rü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü ngẽma taãẽ i Tupana pexna ãxü̃ rü tá nüxna pexü̃ ínapoxü̃ i ngẽma chixexü̃ i nagu perüxĩnüẽchaxü̃.

Name nixĩ i nagu tarüxĩnüẽ i guxü̃ma i ṯacü i aixcüma mexü̃ ixĩxü̃

8 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i nagu perüxĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü guxü̃ma i ngẽma nacüma i taxucürüwama texé chixri nachiga idexaxü̃. Rü name nixĩ i nagu perüxĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma ore i aixcüma meã iwéxü̃ rü guxü̃ma i ngẽma Tupanapẽ́xewa mexü̃, rü guxü̃ma i ngẽma mexü̃ i duü̃xü̃gü namaã taãẽxü̃, rü guxü̃ma i ngẽma mexü̃ i Tupanaxü̃ naxcèx icuèxüüxü̃güxü̃. Rü name nixĩ i ngẽmagu perüxĩnüẽ. 9 Rü chanaxwèxe i aixcüma penaxü i ngẽma pexü̃ changúexẽẽxü̃, rü ngẽma pexü̃ namaã chixucu̱xẽgüxü̃, rü ngẽma chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃, rü ngẽma chauxü̃tawa nüxü̃ pedauxü̃ na chanaxüxü̃. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu rü pemaã tá inarüxã̱ũ̱x ya Tupana ya tamaã irüngüxmücü rü tüxü̃ taãẽxẽẽcü.

Yema Piripucü̱̃ã̱x ga yaxõgüxü̃ rü dĩẽrumaã Pauruxü̃ narüngü̃xẽẽgü

10 Rü ñu̱xma na chorü Coriarü chiĩxü̃, rü poraãcü chataãẽ erü wenaxãrü choxna pecuèxãchie rü choxü̃ perüngü̃xẽẽ. Rü choma nüxü̃ chacuèx rü pema rü guxü̃guma choxü̃ perüngü̃xẽẽchaü̃, natürü taguma pexü̃́ natauxcha ga na penaxüxü̃ ga yema. 11 Rü tama ngẽma na ṯacü choxü̃́ taxuxü̃cèx nixĩ i pemaã nüxü̃ chixuxü̃ i ngẽmachiga. Erü choma rü marü chomaã nixü na namaã chataãẽxü̃ i ngẽma choxü̃́ ngẽxmaxü̃. 12 Rü nüxü̃ chacuèx na ñuxãcü na yiĩxü̃ ega guxü̃ choxü̃́ tau̱xgux, rü nüxü̃ chacuèx na ñuxãcü na yiĩxü̃ ega choxü̃́ namuxũchixgu. Rü marü chomaã nixü na namaã chataãẽxü̃ i ngẽma choxü̃́ ngẽxmaxü̃ woo changaxpütüwegu, rü ẽ́xna woo chataiyaxgu, rü ẽ́xna woo choxü̃́ namuxũchixgu rü ẽ́xna woo choxü̃́ natau̱xguma. 13 Rü Cristu nixĩ ya choxü̃ poraxẽẽcü, rü ngẽmacèx chomaã nanguxü̃ na chanaxüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma Tupana naxwèxexü̃ na chanaxüxü̃. 14 Natürü ga pema rü wüxi ga mexü̃ choxü̃́ pexügü ga yexguma guxchaxü̃wa chayexmagu rü choxü̃ perüngüxẽẽ. 15 Rü pema, Pa Yaxõgüxü̃ i Piripucü̱̃ã̱x, rü meãma nüxü̃ pecuèx rü yexguma noxri Machedóniããnewa nüxü̃ chixuxgu ga Tupanaãrü ore, rü yexguma yéma íchaxũxü̃gu, rü pexicatama nixĩ ga ãmare choxna pexãxü̃ naxcèx ga yema ngü̃xẽẽ ga chauxü̃tawa peyaxuxü̃. 16 Rü yexguma Techarónicaarü ĩãnewa chayexmayane, rü pema rü yéma chauxcèx penamugü ga perü ãmare na choxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. Rü tama nixĩ ga yexgumaríca choxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃. 17 Rü woo perü ãmaremaã chataãẽ, natürü yexeraãcü chataãẽ erü ngẽma choxü̃ na perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx rü Tupana tá ãmare pexna naxã. 18 Rü ñu̱xma rü marü choxü̃́ nangẽxma i guxü̃ma i ṯacü i chanaxwèxexü̃, rü aixcüma ngẽmaãrü yexera choxü̃́ nangẽxma. Rü ñu̱xma na Epaporudítu núma nangexü̃ i perü ãmare, rü taxuü̃ma choxü̃́ nataxu. Rü ngẽma perü ãmare i chauxcèx núma pemuxü̃, rü Tupanapẽ́xewa rü ñoma wüxi i pumara i yixixü̃rüxü̃ nixĩ, rü nüma rü poraãcü namaã nataãẽ. 19 Rü ngẽmacèx ya chorü Tupana rü norü ngẽmaxü̃gü i mexẽchixü̃wa tá pexna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i pexü̃́ taxuxü̃. Rü ngẽmaãcü tá nanaxü erü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgü. 20 Rü name nixĩ i guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tanatü ya Tupana. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Pauru nanagu̱xẽẽ ga norü popera rü wenaxãrü yema duü̃xü̃güxü̃ narümoxẽ

21 Rü chanaxwèxe i chauégagu nüxü̃ perümoxẽgü i guxü̃ma i taeneẽgü i Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽgü i ngẽma taeneẽgü i chauxü̃tawa ngẽxmagüxü̃. 22 Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽgü i guxü̃ma i taeneẽgü i núma Dumawa ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽma yexera pexü̃ rümoxẽgüxü̃ rü ngẽma nixĩ i taeneẽgü i Dumaãrü ãẽ̱xgacü ya tacüxü̃-tawa puracüexü̃. 23 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Pauru

COROCHACÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

POPERA GA COROCHAWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Corochawa yexmagüxü̃

1-2 Pa Chaueneẽgü ya Corochaarü Ĩãnewa Ngẽxmagüxex, choma i Pauru rü wüxigu namaã i taeneẽ i Timutéu nixĩ i pexcèx tanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choxü̃ nixĩ ga Tupana ga inamuãchixü̃ na guxü̃wama nüxü̃ chixuchigüxü̃cèx i Ngechuchu ya Cristuarü ore. Rü pexcèx chanaxümatü i guxãma i pema ya chaueneẽgü ya aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxe. Rü chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽ na meã pegümaã pemaxẽxü̃cèx rü petaãẽgüxü̃cèx.

Pauru rü yema yaxõgüxü̃cèx nayumüxẽ

3 Rü guxü̃guma i ngẽxguma pexcèx tayumüxẽgügu, rü moxẽ nüxna taxã ya Tupana ya Nanatü ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 4 Rü ngẽmaãcü tanaxü erü marü nüxü̃ tacuáchiga na ñuxãcü aixcüma meã Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃, rü aixcüma nüxü̃ pengechaü̃güxü̃ i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃. 5 Rü nüxü̃ tacuèxgü na ngẽmaãcü meã Tupanapẽ́xewa pemaxẽxü̃ erü penayauxgüchaü̃ i ngẽma mexü̃gü i Tupana pexü̃́ namaã nguxü̃xü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü ñu̱xma rü meã ípenanguxẽẽ na penayauxgüxü̃cèx i ngẽma mexü̃gü yerü marü nüxü̃ pexĩnüẽ ga Tupanaãrü ore i mexü̃ i aixcüma ixĩxü̃. 6 Rü ngẽmatama ore i mexü̃ ga pexü̃tawa nguxü̃, rü guxü̃wama nangu i ñu̱xmax. Rü guxü̃wama ningüchigü rü duü̃xü̃güarü maxü̃xü̃ naxüchicüü, yema perü maxü̃xü̃ na naxüchicüüxü̃rüü̃ ga yexguma nüxü̃ pexĩnüẽgu rü nüxü̃ pecuèxgügu na ñuxãcü Tupana aixcüma pexü̃ na ngechaü̃xü̃ rü pexü̃ rüngü̃xẽẽchaü̃xü̃. 7 Rü ngẽma ore i mexü̃ nixĩ ga pexü̃ nangúexẽẽxü̃ ga Epáparu ya tomücü ya nüxü̃ tangechaü̃gücü ya wüxigu tomaã Tupanaãrü orewa puracücü. Nüma rü Cristuarü puracütanüxü̃ ya mecü nixĩ, rü nüma nixĩ i tochicüü pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃. 8 Rü nüma ya Epáparu nixĩ i tomaã nüxü̃ yaxuxü̃ i pechiga na ñuxãcü Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã choxü̃ pengechaü̃güxü̃. 9 Rü ngẽmacèx i toma ga noxritama pexü̃ tacuáchigagu, rü taguma nüxü̃ itayarüngümaẽ na pexcèx tayumüxẽgüxü̃. Rü guxü̃guma Tupanana naxcèx tacagü na meã pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx i ngẽma nüma nanaxwèxexü̃ na penaxüxü̃. Rü nüxna naxcèx tacagü na pexna naxããxü̃cèx i nagúxü̃raü̃xü̃ i cuèx i Naãẽ i Üünexü̃wa ne ũxü̃. 10 Rü nüxna naxcèx tacagü na meã tórü Cori naxwèxexü̃ãcüma na pemaxẽxü̃cèx rü guxü̃guma penaxüxü̃cèx i ngẽma nüma nanaxwèxexü̃. Rü nüxna naxcèx tacagü na pexü̃́ natauxchaxẽẽãxü̃cèx na togüxü̃ perüngü̃xẽẽgüxü̃cèx rü guxü̃ i ngunexü̃gu yexeraãcü Tupanaxü̃ pecuáxü̃cèx. 11 Rü nüxna naxcèx tacagü na norü pora i mexẽchixü̃maã pexü̃ naporaexẽẽxü̃cèx, na namaã peporaexü̃cèx i guxü̃ma i guxchaxü̃gü rü yaxna namaã pexĩnüẽxü̃cèx. 12 Rü ñu̱xũchi tanaxwèxe i taãẽãcüma Tanatü ya Tupanana moxẽ pexã, erü nüma pexü̃ nimexẽẽgü na pema rü ta penayauxgüxü̃cèx i ngẽma mexü̃gü i naxü̃tawa ngẽxmagüxü̃ i nüma tá nüxna naxãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i noxrü ixĩgüxü̃. 13 Yerü nüma ga Tupana rü marü Chatanámẽ́xẽwa tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ rü Nane ya nüxü̃ nangechaü̃cümẽ́xẽwa tüxü̃ nangẽxmagüxẽẽ. 14 Rü guma Nanegagu nixĩ ga tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ rü tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃ ga tórü pecadugü.

Rü yexguma pecaducèx nayu̱xgu ga Cristu rü Tupana nügümaã nanangüxmüẽxẽẽ ga duü̃xü̃gü

15 Taguma texé Tupanaxü̃ tadau, natürü nüma rü núma nanamu ga Nane na duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃cèx rü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü na yiĩxü̃ i nüma ya Tupana. Rü naxü̃pa ga guxü̃ma ga ṯacü i ñu̱xma ngẽxmaxü̃, rü nüxĩra marü nayexma ga Tupana Nane. 16 Rü Nanexü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Tupana na naxüãxü̃cèx ga guxü̃ma i ṯacü i ñu̱xma ngẽxmaxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa rü ñoma i naãnewa, rü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ idauxü̃ rü ngẽma tama nüxü̃ idauxü̃. Rü yemaãcü nanaxü ga guxü̃ma ga norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma ga ngoxogüarü ãẽ̱xgacügü. Rü yemaãcü nanaxü ga guxü̃ma na nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. 17 Rü naxü̃pa i guxü̃ma i ṯacü i ñu̱xma ngẽxmaxü̃, rü Cristu rü marü nüxĩra nayexma. Rü nagagu nixĩ i meã inanuxü̃ i guxü̃ma erü nüma nixĩ i namaã inacuáxü̃. 18 Rü nüma ya Cristu rü naẽru nixĩ i guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃. Rü nüma nixĩ ga naxüãxü̃ rü nüxna naxããxü̃ ga maxü̃. Rü nüma nixĩ ga nüxĩra yuwa ínadaxü̃ na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 19 Rü Cristu rü Tupanaxü̃chi nixĩ, yerü yemaãcü nanaxwèxe ga Tupana. 20 Rü Tupana rü ñoma ga naãnewa nanamu ga Cristu na curuchagu pecaducèx nayuxü̃cèx. Rü yemaãcü nixĩ ga Tupana nügümaã nangüxmüẽxẽẽxü̃ ga guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃ rü guxü̃ma i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmaxü̃. Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana yerü yemaãcü nanaxwèxe. 21 Rü pema ga ü̃pa rü tama Tupanamücügü pixĩgü yerü naxchi pexaie nagagu ga perü chixexü̃ ga nagu perüxĩnüexü̃ rü pexüxü̃. 22 Natürü i ñu̱xma ya Tupana rü nügümaã pexü̃ narüngüxmüẽxẽẽ na namücügü i mexü̃ pixĩgüxü̃cèx. Rü yemaãcü nanaxü ga Tupana ga yexguma Cristu duü̃xü̃xü̃ ixĩxgu rü curuchawa ngúxü̃ yangexgu rü yexma nayu̱xgu. Rü yemaãcü nayu ga Cristu na nügüxü̃tawa pexü̃ nagagüxü̃cèx rü napẽ́xewa pimexü̃cèx rü nataxuxü̃cèx i perü chixexü̃. 23 Natürü nge̱ma na pengugüxü̃cèx, rü penaxwèxe na guxü̃guma mea peyaxõgüxü̃ rü meã naga pexĩnüẽxü̃ rü taguma nüxü̃ perüxoexü̃ i ngẽma norü ore i mexü̃ ga marü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Rü̃ ngematama ore nixĩ i ñu̱xma nüxü̃ yaxugüexü̃ i gúxü̃ i naanewa.

Tupana rü Pauruxü̃ namu na guxü̃ma ga yaxõgüxü̃xü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx

24 Rü ñu̱xma na woo pexcèx ngúxü̃ chingexü̃ rü chataãẽ erü nüxü̃ chacuèx rü ñaã chaxunemaã choma rü ta chayanguxẽẽ ga yema ngúxü̃ ga Cristu ingexü̃ naxcèx i norü duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃. 25 Rü ñu̱xma ya Tupana rü choxü̃ namu na nüxü̃ charüngü̃xẽẽxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma norü duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃. Rü perü mexü̃cèx nixĩ i choxü̃ namuxü̃ na guxü̃wama meã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore. 26-27 Rü ngẽma Tupanaãrü ore rü ñanagürü:

“Rü Cristu rü pewa nangẽxma i ñu̱xmax, rü nagaguxicatama nixĩ i pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i pechica i daxũguxü̃ i naãnewa i ngextá ínamexẽchixü̃wa”,

ñanagürü. Rü yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nacuèxgü ga yemachiga, natürü ñu̱xma ya Tupana rü norü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ. Erü nüma ya Tupana rü norü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽchaü̃ na ñuxãcü poraãcü pexü̃ nangechaü̃xü̃ rü pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ i guxãma i pema i tama Yudíugü ixĩgüxe. Rü ñu̱xma i pema na woo tama Yudíugü pixĩgüxü̃, natürü pema rü ta pexü̃́ nangẽxma i pechica i daxũguxü̃ i naãnewa erü Cristuaxü̃́ peyaxõgü. 28 Rü ñu̱xma i toma rü Cristuchigaxü̃ nixĩ i tixuxü̃. Rü ngema ore i Tupanaarü cuèx nawa ngexmaxü̃maã nixĩ i guxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ tixucu̱xẽgüxü̃ rü tanangúexẽẽxü̃ na ngemaãcü ngearü chixexü̃ã́xü̃ Cristuxü̃tawa tagagüxü̃. 29 Rü ngẽmatama puracü nixĩ i nawa poraãcüxüchima chapuracüamaxü̃ woo ṯacü rü guxchaxü̃ chauxcèx ínguxgu. Rü guxü̃ma i ngẽma pora i Cristu choxna ãxü̃ i chowa ngẽxmaxü̃ nixĩ i choxü̃ poraxẽẽxü̃ na chanaxüamaxü̃cèx i ngẽma puracü.

2

1 Pa Chaueneẽgüx, chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü poraãcü pexcèx chapuracüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe i nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü poraãcü chapuracüxü̃ naxcèx i ngẽma taeneẽgü i Laodichéaarü ĩãnewa ngẽxmagüxü̃ rü guxü̃ma i petanüxü̃gü i taguma choxü̃ daugüxü̃. 2 Rü ngẽmaãcü poraãcüxüchima chapuracü na nüxü̃́ rü ta chanangúchaü̃xẽẽxü̃cèx. Erü chanaxwèxe i guxü̃ma aixcüma nügü nangechaü̃gü rü nüxü̃́ nangẽxma i ngẽma mexü̃ i cuèx i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽmaãcü tá meãma nüxü̃ nacuèxgü ga yema noxri Tupanaxĩcatama nüxü̃ cuáxü̃. Rü yima rü Cristutama nixĩ. 3 Rü nüma nixĩ i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i guxü̃ma i cuèx i aixcüma mexü̃. Rü nüma nixĩ i taxcèx nango̱xẽẽãxü̃ i Tupanachiga. 4 Rü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma ore erü tama chanaxwèxe na texé pexü̃ womüxẽẽgüxü̃ namaã i ṯacü rü ore i chixexü̃wa pexü̃ gagüxü̃. 5 Rü woo na tama nge̱ma petanüwa changẽxmaxü̃, natürü chauãẽwa rü poraãcü pegu charüxĩnü. Rü wüxi i chorü taãẽ nixĩ na nüxü̃ chacuáxü̃ na ñuxãcü meã pegü ipinuxü̃ na meã pegümaã ipecuáxü̃cèx rü ñuxãcü tama nüxü̃ perüxoexü̃ na Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃.

Ñu̱xma na Cristuarü ixĩgüxü̃ rü ngexwacaxü̃xü̃ i maxü̃ tüxü̃́ nangẽxma

6 Rü pema ga noxri rü meãma tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuxü̃ peyauxgü. Rü ñu̱xma rü yema noxri meãma na penayauxgüxü̃rüü̃ rü name nixĩ i guxü̃guma nüxna penaxã i perü maxü̃ na nüma pexü̃́ namaã inacuáxü̃cèx. 7 Rü wüxi i nanetü nanaxwèxe i naxchúmèxã na nataixü̃cèx rü na namaxü̃xü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pema rü penaxwèxe na meã Cristuna peyaxũ̱xgüxü̃ na meã nawa piyaetanüxü̃cèx rü meã naxcèx pemaxẽxü̃cèx rü meã nüxü̃́ peyaxõgüamaxü̃cèx yema noxri Epáparu pexü̃ ngúexẽẽgurüü̃. Rü name nixĩ i guxü̃guma Tupanana moxẽ pexã. 8-9 ¡Rü naxcèx pexuãẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ womüxẽẽgüchaü̃xü̃! Rü tama name i nüxü̃́ iperüxĩnüẽ i ngẽma norü ore i tama aixcüma ixĩxü̃ rü taxuwama mexü̃. Erü ngẽma duü̃xü̃gü rü pexü̃ nangúexẽẽchaü̃ na nagu pexĩxü̃cèx i ngẽma nacümagü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü nagu ĩxü̃. Rü ñoma i naãneãrü ngu̱xẽẽtaegü nixĩ i inaxĩnüẽxü̃. Rü tama aixcüma Cristuchiga nixĩ i ngẽma pexü̃ nangúexẽẽxü̃. Rü name nixĩ i nüxna pixĩgachi i guxü̃ma i ngẽma ngu̱xẽẽtaeruü̃gü i chixexü̃gü rü Cristuwe perüxĩ. Erü Cristu rü Tupanaxü̃chi nixĩ rü guxü̃ma i Tupanaãrü pora rü Cristuwa nangẽxma. 10 Rü ñu̱xmax, rü Tupanaãrü maxü̃ rü norü pora rü aixcüma pewa nangẽxma erü namẽ́xwa pengẽxmagü ya Cristu ya namaã icuácü i guxü̃ma i daxũcü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacügü rü guxü̃ma i ngoxogüarü ãẽ̱xgacügü. 11 Rü ngẽma Yudíugü rü nügü ínawiechèxmüpẽ́xechiraü̃gü na Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx. Natürü ngẽxguma Cristuaxü̃́ yaxõgügu rü tama ngẽmaãcü tamaã nanaxü ya Cristu na imexü̃cèx. Erü nüma ya Cristu rü tórü maxü̃wa napuracü rü tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ nawa i taxüneãrü ngúchaü̃gü. Rü ngẽmaãcü nixĩ i tüxü̃ yamexẽẽxü̃ na Tupanapẽ́xewa imexü̃cèx. 12 Rü yexguma ípebaiü̃gu, rü Cristu na itáxü̃rüü̃ yexma natèx ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga perü maxü̃. Rü yema Cristu na írüdaxü̃rüü̃ rü pema rü ta penayaxu i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, yerü peyaxõgü na Tupana norü poramaã Cristuxü̃ írüdaxẽẽxü̃. 13 Rü ü̃pa ga pema rü tama aixcüma pexü̃́ nayexma ga maxü̃ i taguma gúxü̃ yerü pepecaduã̱xgü rü pexeneãrü ngúchaü̃ pexügü. Natürü i ñu̱xma rü Cristuxü̃ namaxẽẽxü̃rüü̃ pexü̃ namaxẽxẽẽ ya Tupana erü Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü Tupana rü marü Cristugagu tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga guxü̃ma ga tórü pecadugü. 14 Rü noxri rü tachixe yerü tama aixcüma naga taxĩnüẽ ga yema mugü ga Moĩché tüxna ãxü̃, rü tórü pecadugü rü yuwa tüxü̃ nagagü. Natürü ga Cristu rü curuchagu tórü pecaducèx nayu, rü yemaãcü Tupana tüxü̃́ nayangutanüxẽẽ ga yema tórü pecadugü. 15 Rü yexguma curuchagu nayu̱xgu ga Cristu, rü yexguma nixĩ ga Chatanáxü̃ naporamaẽxü̃ ga Tupana. Rü yexguma nixĩ ga guxü̃ ga duü̃xü̃güpẽ́xewa Chatanáxü̃ naxãnexẽẽxü̃ ñoma wüxi i churaragüarü ãẽ̱xgacü i norü uwanü i nüxü̃ naporamaẽxü̃xü̃ naxãnexẽẽxü̃rüü̃.

Name nixĩ i naxcèx tadaugü i ngẽma mexü̃gü i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxü̃

16 Rü ñu̱xma rü taxucèxma tü̱xcüü̃ pexü̃ nixu i ngẽma Yudíugü ega woo tama naxrüü̃ penaxü̱xgux. Nümagü rü ñuxre i õnagüxicatama nangõ̱xgü, rü ñuxre i axeü̃xĩcatama nixaxgü, rü ñuxre i petaarü ngunexü̃gü naxauregü na ngẽmaãcü Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. Rü nangẽxma i norü peta i gucü ya taunecügu Tupanacèx naxauregüxü̃ rü togü i petagü i gucü ya tauemacügu naxauregüxü̃. Rü nüxü̃́ nangẽxma i nacümagü na ñuxãcü ngü̃xchigaarü ngunexü̃gü naxauregüxü̃. 17 Rü aixcüma yema nuxcümaü̃güxü̃ ga Yudíugü rü nanaxauregü ga yema nacümagü yerü ga Cristu rü tauta ínangu ga yexguma. Natürü i ñu̱xma rü marü ínangu ya Cristu rü tórü pecaducèx nayu. Rü ñu̱xma rü name nixĩ na naga ixĩnüẽxü̃ rü tama nagu ixĩxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃güxü̃ i nacümagü. 18 ¡Rü tãũtáma naga pexĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ixugüxü̃ na ipeyarütauxexü̃ ega tama daxũcü̱̃ã̱x i orearü ngeruü̃güxü̃ picuèxüü̃gügu! Nümagü rü tama nügü nicuèxüü̃güneta rü nügü nixugü na yango̱xetügüxü̃. Rü noxrütama cuèxmaãmare nügü nicuèxüü̃gü. 19 Natürü i nümagü rü tama aixcüma naga naxĩnüẽ ya yima taeru ixĩcü ya Cristu ya tüxü̃ poraexẽẽcü rü tüxü̃ iyaetanüxẽẽcü i tórü õwa i guxãma i yixema i norü duü̃xü̃gü ixĩgüxe. Rü nüma ya Cristu nixĩ i wüxigu tüxü̃ naxĩnüẽxẽẽxü̃ i wüxichigü i yixema ngẽma Tupana naxwèxexü̃rüü̃. 20 Rü yexguma nayu̱xgu ga Cristu rü yexma nayu ga nuxcümaü̃xü̃ ga perü maxü̃, rü yexma nayarüxo ga guxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga pecümagü i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü nagu rüxĩnüẽxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xmax ¿rü tü̱xcüü̃ nixĩ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x maxẽxü̃rüü̃ nagu pemaxẽxü̃ i pemax, rü tü̱xcüü̃ nixĩ i ngẽma Yudíugücümagu pexĩxü̃? 21 Rü nümagü i Yudíugü rü nüxü̃ nixugüe rü ñanagürügü:

“Tama name i nüxü̃ quingõgü i ngẽã, rü tama name i cunangõ̱x i yea, rü tama name i cunayaxu i ngẽma”, ñanagürügü. 22 Natürü guxü̃ma i ngẽma nacümagü rü paxa tá inayarüxo erü duü̃xü̃güarü nixĩgü. Rü ngẽma pexü̃ namuxü̃ rü duü̃xü̃güarü mugümare nixĩ. Rü ngẽma pexü̃ nangúexẽẽxü̃ rü duü̃xü̃güarü ngu̱xẽẽtaemare nixĩ. 23 Rü guxü̃ma i ngẽma pexü̃ namuxü̃ rü pexcèx namexcüraxü̃ erü pexü̃ naxucu̱xẽgü na ṯacü pexauregüxü̃cèx, rü tama pegü picuèxüü̃güxü̃cèx, rü meã pexenemaã ipecuèxgüxü̃cèx. Natürü guxü̃ma i ngẽma mugü rü tama aixcüma pexü̃ narüngü̃xẽẽ na nüxü̃ perüxoexü̃cèx i pexeneãrü ngúchaü̃gü.

3

1 Rü ñu̱xma i pemax, rü Cristu wena maxü̃xü̃rüü̃ rü pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃. Rü ngẽmacèx name nixĩ i naxcèx pedau i ngẽma mexü̃gü i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmaxü̃ i ngextá Cristu rü Tupanaãrü tügünecüwawa írütoxü̃wa rü namaã ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. 2 Rü name nixĩ i guxü̃guma nagu perüxĩnüẽ i ngẽma daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmaxü̃ i ngemaxü̃gü rü tama i ngẽma ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. 3 Yerü yexguma nayu̱xgu ga Cristu rü yexma nayu ta ga nuxcümaü̃xü̃ ga perü maxü̃. Rü ñu̱xma rü pexü̃́ nangẽxma i perü maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃ erü Cristutanüxü̃ pixĩgü rü Tupanamẽ́xẽwa pengẽxmagü. 4 Rü nümatama ya Cristu nixĩ i pexü̃ namaxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽxguma wena núma nango̱xgu, rü namaã tá pengóe, rü naxrüü̃ tá pimexẽchi.

Marü nüxü̃ tarüxo i nuxcümaü̃xü̃ i tacüma i chixexü̃gü rü tanayaxu i ngexwacaxü̃xü̃ i tórü maxü̃

5 Rü ñu̱xma rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü chixexü̃ i pewa ngẽxmaxü̃. Rü tama name i pemèxna naĩ i ngemaã pemaxẽ, rü tama name i petena naĩ ya yatümaã pemaxẽ. Rü tama name i penaxü i pexeneãrü ngúchaü̃ rü bai i nagu perüxĩnüẽmare. Rü tama name i pexü̃́ nangúchaü̃ i ṯacü rü to i chixexü̃gü. Rü tama name i pegünaxĩcatama penanuxuchigüchaü̃ i guxü̃ma i ngẽmaxü̃gü, erü yíxema ngẽma nacüma tüxü̃́ ngẽxmaxẽ rü düxwa namaã tatupanaã̱x. 6 Rü guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gücèx tá nixĩ i Tupana napoxcuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü maxẽxü̃ rü tama naga ĩnüẽchaü̃xü̃. 7 Rü pema ga ü̃pa rü penaxü ga yema chixexü̃gü, rü yemaãcü pemaxẽ. 8 Natürü i ñu̱xma rü name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i ngẽma na pegüchi pexaiexü̃, rü pegümaã penuẽxü̃, rü chixri pemaxẽxü̃, rü pegümaã peguxchigagüxü̃, rü guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ i dexa i nüxü̃ pixuxü̃. 9 Rü tama name i pegümaã pidorae, erü marü ípenatèx ga nuxcümaü̃xü̃ ga pecüma rü guxü̃ma ga yema chixexü̃gü ga ü̃pa pexügüxü̃. 10 Rü ñu̱xma rü marü penayaxu i ngexwacaxü̃xü̃ i perü maxü̃ rü ngexwacaxü̃xü̃ i duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü guxü̃ i ngunexü̃gu rü Tupana pexü̃ ningexwacaxü̃xẽẽchigü na yexeraãcü pimexü̃cèx naxrüü̃ rü yexeraãcü nüxü̃ na pecuèxgüxü̃cèx ya Tanatü ya Tupana ya maxü̃ tüxna ãcü. 11 Rü ñu̱xma rü Tupanacèx rü nüe̱tama nixĩ ega Yudíu quixĩgu rü ẽ́xna tama. Rü nüe̱tama nixĩ ega ícuwiechèx-müpẽ́xechiraü̃gu rü ẽ́xna tama. Rü nüe̱tama nixĩ ega ṯacü rü nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃ quixĩgu, rü ẽ́xna ṯacü rü duü̃xü̃ quixĩgu. Rü nüe̱tama nixĩ ega wüxi i coriarü duü̃xü̃ quixĩgu, rü ẽ́xna taxúxearüma duü̃xü̃ quixĩgu. Erü ñu̱xma rü ngẽma guxü̃ãrü yexera aixcüma tüxü̃́ mexü̃ nixĩ na Cristu rü guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ rü guxãwama nangẽxmaxü̃. 12 Rü ñu̱xma ya Tupana rü pexü̃ nangechaü̃ i pema rü pexü̃ nadei na noxrü pixĩgüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx name nixĩ i guxü̃guma pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i togü, rü namaã pemecümagü, rü tauxchaãcüma nüxna penaxã, rü taguma napẽ́xewa pegü picuèxüxü̃gü. Rü ngẽxguma woo ṯacü pemaã naxü̱xgux rü name nixĩ i yaxna namaã pexĩnüẽ. 13 Rü name nixĩ i wüxichigü i pema na pegümaã yaxna pexĩnüẽxü̃. Rü ngẽxguma chi texé ṯacü pemaã ü̱xgux, rü name nixĩ i pegüxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gü i ngẽma. Rü yexgumarüü̃ ga tórü Cori na pexü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃rüü̃, rü name nixĩ i togüaxü̃́ nüxü̃ pengechaü̃gü. 14 Rü guxü̃ãrü yexera mexü̃ nixĩ na pegü pengechaü̃güxü̃. Erü ngẽxguma aixcüma pegü pengechaü̃gügu rü aixcüma wüxigu tá perüxĩnüẽ, rü meã pegümaã tá pemaxẽ. 15 Rü name nixĩ na pemaã inacuáxü̃ i ngẽma taãẽ i Cristu pexna ãxü̃ na ngẽmaãcü aixcüma pegü pengechaü̃güxü̃cèx. Yerü yemacèx nixĩ ga Tupana pexü̃ dexü̃ na wüxitama i duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx rü meã wüxigu perüxĩnüẽxü̃cèx. Rü name nixĩ i moxẽ nüxna pexãgü ya Tupana. 16 Rü name nixĩ i guxü̃guma peãẽwa nangẽxma i Cristuarü ore rü taãẽãcüma naga pexĩnüẽ. Rü name nixĩ i meã peãẽxü̃ pecuáãcüma namaã pegü pengúexẽẽ rü pegü pixucu̱xẽgü na ngẽmaãcü pegüaxü̃́ penangúchaü̃xẽẽxü̃cèx. Rü name nixĩ i aixcüma Tupanana moxẽ pexãgüãcüma nagu pewiyaegü i nagúxü̃raü̃xü̃ i norü wiyaegü. 17 Rü guxü̃ma i ngẽma pexüxü̃ rü nüxü̃ pixuxü̃ rü name nixĩ i tórü Cori ya Ngechuchuégagu penaxü. Rü name nixĩ i ngẽmaãcü Ngechuchuégagu Tanatü ya Tupanana moxẽ pexãgü.

Tupana nanaxwèxe na meã namaxẽxü̃ i duü̃xü̃gü i Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃

18 Pa Ngexü̃gü i Ãtegüxü̃x, rü name nixĩ i petega pexĩnüẽ. Erü woetama ngẽma nixĩ i mexü̃ na penaxüxü̃ erü tórü Cori ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgü. 19 Pa Yatügü i Ãmaxgüxü̃x, rü name nixĩ i ngĩxü̃ pengechaü̃gü i pemèxgü. Rü tama name na ngĩmaã pechixecümagüxü̃. 20 Pa Buxü̃güx, rü name nixĩ i guxü̃wama penatü rü peega pexĩnüẽ, erü ngẽma nixĩ i namaã nataãẽxü̃ ya tórü Cori. 21 Pa Papágüx, rü tama name i penanuẽxẽẽ i pexacügü. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü penaxü̱xgux rü ngürüãchi tá nüxü̃́ nawèxtümüü̃ i ngẽma namaã nüxü̃ pixuxü̃. 22 Pa Duü̃xü̃güx i Ixããrü Coriã̱xgüxü̃x, rü name nixĩ i guxü̃wama naga pexĩnüẽ i perü corigü i ñoma i naãnewa pemaã icuèxgüxü̃. Rü tama name i pexü̃ nadaugüguxicatama meã pepuracüe na ngẽmaãcü penataãẽxẽẽxü̃cèx. Natürü name nixĩ i mexü̃ i perü ngúchaü̃maã guxü̃guma meã pepuracüe erü tórü Corixü̃ pemuü̃ẽ. 23 Rü guxü̃ma i ngẽma perü puracü i pexüxü̃wa rü name nixĩ i perü ngúchaü̃maã penaxü ñoma tórü Cori ya Cristuaxü̃́ pepuracüexü̃rüü̃ rü tama i duü̃xü̃güaxü̃́. 24 Rü marü nüxü̃ pecuèx rü daxũguxü̃ i naãnewa rü tórü Cori ya Cristu tá pexna nanaxã i perü ãmare i maxü̃ i taguma gúxü̃. Erü yima Cristu ya aixcüma perü Cori ixĩcüaxü̃́ nixĩ i pepuracüexü̃. 25 Natürü yíxema chixexü̃ üxe rü tá ta tanayaxu i tümaãrü natanü naxcèx i ngẽma chixexü̃ i taxüxü̃, rü aixcüma Tupana tá tüxü̃ napoxcu. Erü Tupanapẽ́xewa rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü nawüxigu, rü taxucürüwama texé Tupanachèxwa tiña ega chixexü̃ taxü̱xgux.

4

1 Rü pemax, Pa Corigüx, rü name nixĩ i perü duü̃xü̃gümaã pemecümagüxü̃, rü tama penawomüxẽẽxü̃. ¡Rü nüxna pecuèxãchie na pema rü ta pexü̃́ nangẽxmaxü̃ ya perü Cori ya daxũgucü! 2 ¡Rü guxü̃guma peyumüxẽgü, rü pexuãẽgü na tama chixexü̃gu peyixü̃cèx! ¡Rü Tupanana moxẽ pexãgü! 3 ¡Rü toxcèx rü ta peyumüxẽgü na Tupana toxü̃́ natauxchaxẽẽxü̃cèx na nüxü̃ tixuxü̃cèx i norü ore i mexü̃, rü meãma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixuxü̃cèx i ngẽma ore ga noxri tama nüxü̃ nacuèxgüxü̃ i Cristuchiga! Rü ngẽma orecèx nixĩ i ñu̱xma ichapoxcuxü̃. 4 Rü chanaxwèxe i chauxcèx peyumüxẽgü na meã duü̃xü̃gücèx chanango̱xẽẽxü̃ i ngẽma ore, erü ngẽma nixĩ i mexü̃ na chanaxüxü̃. 5 ¡Rü meã pemaxẽ napẽ́xewa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃! ¡Rü ñu̱xma na pexü̃́ natauxchaxü̃, rü yoxni paxa penaxü̱x i Tupanaãrü puracü! ¡Rü taxṹ i perüchomarexü̃! 6 Rü ngexguma togü i duü̃xü̃gümaã pidexagügu, rü name nixĩ i penataãẽxẽẽ namaã i ngema dexa i namaã nüxü̃ pixuxü̃. ¡Rü ngemaãcü mea penangaxü̃ i ngema pexna cèxü̃ nachiga i perü õ!.

Pauru nanagu̱xẽẽ ga norü popera rü wenaxãrü yema duü̃xü̃güxü̃ narümoxẽ

7 Rü nüma ya taeneẽ ya Tíquicu ya nüxü̃ ingechaü̃gücü rü aixcüma choxü̃ narüngü̃xẽẽ rü wüxigu chomaã Cori ya Tupanacèx napuracü. Rü nüma tá pemaã nüxü̃ nixu i chauchiga. 8 Rü ñu̱xma rü petanüwa chanamu na pexü̃ nataãẽxẽẽxü̃cèx rü pemaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx na ñuxãcü toxü̃ nangupetüxü̃ i tomax. 9 Rü Tíquicumaã petanüwa chanamu i Onéchimu ya taeneẽ ya nüxü̃ ingechaü̃gücü ya aixcüma meã Tupanaãrü puracü ücü. Rü nüma rü petanüxü̃ nixĩ. Rü nümagü tá nixĩ i pemaã nüxü̃ yaxugüxü̃ na ṯacü ngupetüxü̃ i núma. 10 Rü pexü̃ narümoxẽ i Aritácu i wüxigu chomaã poxcuxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽ i Marcu i Bernabéeneẽ ixĩxü̃. Rü marü pemaã nüxü̃ chixu i Marcuchiga na meã penayauxgüxü̃cèx i ngẽxguma petanüwa nanguxgu. 11 Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽ ya taeneẽ ya Ngechuchu ya Ixaixcümacügu ãe̱gacü. Rü ngẽma tomaẽ̱xpü̱x i yatügü rü ngẽxĩcatama nixĩ i Yudíugü i yaxõgüxü̃ i wüxigu chomaã puracüexü̃ i Tupanaãrü puracüwa. Rü nümagü rü poraãcü choxü̃ nataãẽxẽẽgü. 12 Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽ i Epáparu. Rü nüma rü petanüxü̃ nixĩ, rü aixcüma nanaxü i Cristuarü puracü. Rü nüma rü norü yumüxẽwa rü guxü̃guma Tupanaxü̃ nacèèxü̃ pexcèx na aixcüma meã pemaxẽxü̃cèx rü peyaxõgüamaxü̃cèx rü aixcüma penaxüxü̃cèx i ngẽma Tupana naxwèxexü̃. 13 Rü choma rü marü nüxü̃ chadau rü pemaã nüxü̃ chixu i ñuxãcü Epáparu poraãcü pexcèx napuracü rü naxcèx napuracü i ngẽma taeneẽgü i Laodichéaarü ĩãnewa rü Iráporiarü ĩãnewa ngẽxmagüxü̃. 14 Rü Luca ya duturu ixĩcü ya nüxü̃ ingechaü̃gücü, rü pexü̃ narümoxẽ. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽ i Dema. 15 ¡Rü chauégagu nüxü̃ perümoxẽgü i taeneẽgü i Laodichéawa ngẽxmagüxü̃! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ perümoxẽgü i Nifa rü guxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i napatawa ngutaquẽ́xegüxü̃! 16 Rü ngẽxguma marü nüxü̃ pedaumatüguwena i ñaã popera, rü chanaxwèxe i Laodichéawa penamu na nge̱macü̱̃ã̱x i taeneẽgü rü ta nüxü̃ nadaumatügüxü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma popera i Laodichéawa chamuxü̃, rü ngẽxguma pexü̃tawa nanguxgu rü chanaxwèxe i nüxü̃ pedaumatügü. 17 Rü chanaxwèxe i Ariquípumaã nüxü̃ pixu, rü ñapegügü nüxü̃:

“¡Rü meã napuracü rü yanguxẽẽ i ngẽma puracü i tórü Cori cuxna ãxü̃!” ñapegügü nüxü̃. 18 Choma i Pauru rü cho̱xmẽ́xmaãtama pexcèx chanaxümatü i ñaã chorü moxẽ. ¡Rü nüxna pecuèxãchie na chapoxcuxü̃! Rü chanaxwèxe i Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽ.

Rü nuãma pexna,

Pauru

1 TECHARÓNICACÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

4

5

NÜXĨRAÜ̃XÜ̃ GA POPERA GA TECHARÓNICAWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Techarónicawa yexmagüxü̃

1 Pa Toeneẽgü i Techarónicawa Ngẽxmagüxü̃ i Tanatü ya Tupana rü Tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuarü Duü̃xü̃gü Ixĩgüxü̃x, choma i Pauru rü namaã i taeneẽ i Chiribánu rü Timutéu nixĩ i pexcèx tanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü tanaxwèxe i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Meãma nayaxõgü ga yema Techarónicawa yexmagüxü̃ rü yemaãcü wüxi ga cuèxruü̃ ga mexü̃ nixĩgü

2 Rü torü yumüxẽwa rü guxü̃guma pexna tacuèxãchigü, rü pexcèx Tupanana moxẽ taxã. 3 Rü guxü̃guma i ngẽxguma Tanatü ya Tupanamaã tidexagügu, rü taguma nüxü̃ itayarüngümaẽ na ñuxãcü meã peyaxõgüãcüma penaxüxü̃ i Tupanaãrü puracü, rü ñuxãcü nüxü̃ pengechaü̃güãcüma togüxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃. Rü taguma nüxü̃ itayarüngümaẽ na ñuxãcü aixcüma meã ípenanguxẽẽxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü ngẽmacèx yaxna namaã pexĩnüẽ i ngẽma ngúxü̃ i ñu̱xma pingexü̃. 4 Pa Chaueneẽgüx, Tupana pexü̃ nangechaü̃, rü nüxü̃ tacuèx rü nümatama nixĩ ga pexü̃ nadexü̃. 5 Rü yexguma pemaã nüxü̃ tixuxgu ga Tupanaãrü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü tama toechama tidexagümare, yerü Tupanaãẽ i Üünexü̃ toxü̃ narüngü̃xẽẽ na norü poramaã pemaã nüxü̃ tixuxü̃. Rü meã nüxü̃ tacuáãcüma pemaã nüxü̃ tixu ga yema ore yerü toõẽwatama nüxü̃ tacuèx na aixcüma yiĩxü̃. Rü pematama nüxü̃ pecuèx ga ñuxãcü meã pepẽ́xewa na tamaxẽxü̃ ga yexguma na yemaãcü pexü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx. 6 Rü pema rü meãma penaxügü ga yema pexü̃ tangúexẽẽxü̃ rü yema tüxü̃ nangúexẽẽxü̃ ga tórü Cori ya Ngechuchu. Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ pexü̃ taãẽxẽẽãcüma penayauxgü ga yema ore ga woo yemacèx poraãcü ngúxü̃ na pingegüxü̃. 7 Rü yemaãcü ga pema rü wüxi ga cuèxruü̃ ga mexü̃ pixĩgü naxcèx ga guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga Machedóniããnewa rü Acayaanewa yexmagüxü̃. 8 Rü yema na peyaxõgüxü̃gagu rü tórü Cori ya Ngechuchuarü ore rü guxü̃wama ninguchigü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Machedóniããnewa rü Acayaanewa rü guxü̃wama nüxü̃ nacuèxgü na ñuxãcü meã Tupanaãxü̃́ peyaxõgüxü̃. Rü ngẽmacèx marü taxucèxma tü̱xcüü̃ i toma rü namaã nüxü̃ tixu i ngẽma ore i mexü̃ i pechiga. 9 Erü nümagütama i ngẽma duü̃xü̃gü rü marü nüxü̃ nixugügü ga ñuxãcü ga pema rü meã toxü̃ na peyauxgüxü̃ ga yexguma petanüwa taxĩxgu. Rü nüxü̃ nixugügü ta ga ñuxãcü nüxü̃ na perüxoexü̃ ga perü tupananetachicünèxãgü na Tupanaxü̃chi ya maxü̃cü rü ixaixcümacüwe perüxĩxü̃cèx rü nüxü̃́ pepuracüexü̃cèx. 10 Rü nüxü̃ nixugügü ta na ñuxãcü aixcüma ípenanguxẽẽxü̃ na wenaxãrü daxũwa ne naxũxü̃ ya Ngechuchu ya Tupana Nane ga yuwa ínadaxẽẽãcü. Rü yima Ngechuchu nixĩ ya tüxü̃ ínguxü̃xẽẽcü nüxna i ngẽma poxcu i ãũcümaxü̃ tá ínguxü̃.

2

Pauruarü puracü ga Techarónicawa

1 Pa Chaueneẽgüx, rü pematama nüxü̃ pecuèx rü tama natücèxmamare nixĩ na pexü̃tawa taxĩxü̃. 2 Rü pema nüxü̃ pecuèx rü naxü̃pa ga pexü̃tawa na tangugüxü̃ rü chixri tomaã nachopetü ga Pirípucüã̱xgü rü tomaã naguxchigagü. Natürü Tupana toxü̃ narüngü̃xẽẽ na pemaã nüxü̃ tixuxü̃cèx ga norü ore i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü yemacèx tama tamuü̃ẽãcüma pemaã nüxü̃ tixu ga yema ore woo ga torü uwanügü rü poraãcü toxü̃́ na naguxchaxẽẽgüãxü̃. 3 Rü yexguma pemaã nüxü̃ tixuxgu ga yema ore, rü tama ítatüeãcüma pemaã nüxü̃ tixu. Rü tama chixexü̃ pemaã taxügüchaü̃ãcüma rü tama pexü̃ tawomüxẽẽgüchaü̃ãcüma pemaã nüxü̃ tixu ga yema ore. 4 Yerü Tupana nixĩ ga toxü̃ unetacü rü toxü̃ mucü na pemaã nüxü̃ tixuxü̃cèx ga norü ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü yemacèx Tupana naxwèxexü̃ãcüma pemaã nüxü̃ tixu ga yema ore. Rü tama duü̃xü̃güxü̃mare na tataãẽxẽẽgüxü̃cèx pemaã nüxü̃ tixu, natürü nüxü̃ tixu na Tupanaxü̃ tataãẽxẽẽgüxü̃cèx. Rü nüma ya Tupana nixĩ i tüxü̃ nacuáxü̃ rü tüxü̃ nadauxü̃ rü nangugüãxü̃ i ngẽma nagu rüxĩnüẽxü̃. 5 Rü pema nüxü̃ pecuèx rü taguma pepẽ́xewa pexü̃ ticuèxüü̃gü na toga pexĩnüẽxü̃cèx, rü taguma pexü̃ tawomüxẽẽgü na ngĩxü̃ tayauxgüxü̃cèx ga perü dĩẽru. Rü Tupana nixĩ ya toxü̃ daucü na taguma yemaãcü na tanaxüxü̃. 6 Rü taguma naxcèx tadaugü na duü̃xü̃gü toxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx, rü woo i pema rü bai i togü i duü̃xü̃gü. 7 Rü woo Cristutama toxü̃ namu na yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü na tixĩgüxü̃ natürü tama ñoma wüxi ga ãẽ̱xgacürüü̃ pepewa tixĩgü. Natürü meãmare pemaã itacuèx, ñoma wüxi i mamá i ngĩxãcügüna meã dèu̱xcürüü̃ pemaã tixĩgü. 8 Rü poraãcü pexü̃ tangechaü̃, rü yemacèx pemaã nüxü̃ tixu ga Tupanaãrü ore. Rü tama yemaxicatama pexna taxãxchaü̃ ga yexguma. Natürü marü ítamemare ta ga pexcèx na tayuexü̃, yerü poraãcü pexü̃ tangechaü̃gü. 9 Pa Chaueneẽgüx, pema nüxü̃ pecuèx ga ñuxãcü poraãcü na tapuracüexü̃ na torü õnacèx tataxegüxü̃cèx. Rü ngunecü rü woo chütacü tapuracüe na taxúeaxü̃́ma wüxi ga guxchaxü̃ tixĩgüxü̃cèx ga yexguma petanüwa tayexmagügu rü pemaã nüxü̃ tixuxgu ga Tupanaãrü ore. 10 Pa Duü̃xü̃gü i Tupanaãxü̃́ Yaxõgüxü̃, pema nixĩ ga toxü̃ pedaugüxü̃ rü Tupana rü ta toxü̃ nadau ga ñuxãcü meã na tamaxẽxü̃ ga petanüwa, rü ñuxãcü taxuü̃ma ga chixexü̃ na taxüxü̃ ga yexguma. 11 Rü pema nüxü̃ pecuèx ta ga ñuxãcü pexü̃́ na tanangúchaü̃xẽẽxü̃. Rü yexguma pengechaü̃gügu, rü pexü̃ tataãẽxẽẽgü ñoma wüxi i papá i naxãcügüxü̃ taãẽxẽẽgüxü̃rüü̃. 12 Rü ñu̱xma na Tupanaãrü pixĩgüxü̃, rü pexü̃ taxucu̱xẽgü na meã naxcèx pemaxẽxü̃. Rü nüma nixĩ i pexcèx nangemaxü̃ na ngextá ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa pengugüxü̃cèx na nge̱ma mexü̃wa pengẽxmagüxü̃cèx. 13 Rü ngẽmacèx guxü̃guma pexcèx Tupanana moxẽ taxã, yerü yexguma noxri nüxü̃ pexĩnüẽgu ga yema norü ore ga pemaã nüxü̃ tixuxü̃, rü meã penayauxgü, yerü nüxü̃ pecuèxgü rü aixcüma Tupanaãrü ore nixĩ rü tama duü̃xü̃güarü oremare nixĩ. Rü yema ore nixĩ ga naxüchicüüxü̃ ga perü maxü̃ ga yexguma peyaxõgügu. 14 Pa Chaueneẽgüx, nüxü̃ tacuèx na ñuxãcü ngúxü̃ pingegüxü̃ yerü petanüxü̃gütama pexchi naxaie rü chixri pemaã nachopetü. Natürü yemaãcütama nüxü̃ nangupetü ga Tupanaãrü duü̃xü̃gü ga Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ ga Yudéaanewa yexmagüxü̃. Yerü natanüxü̃gütama ga Yudíugü rü chixri namaã nachopetü. 15 Rü yema Yudíugü nixĩ ga tórü Cori ga Ngechuchuxü̃ imèxgüxü̃, yexgumarüü̃ ga norü o̱xigü rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃güxü̃ na nadèi̱xü̃rüü̃. Rü yema Yudíugü nixĩ ga towe ingẽxü̃tanüxü̃. Rü Tupanamaã rü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã narüxuwanügü. 16 Rü ngẽxguma ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃maã nüxü̃ tixuxchaü̃gu i Tupanaãrü ore na nümagü rü ta nüxü̃́ nangẽxmagüxü̃cèx i maxü̃, rü ngẽma Yudíugü rü toxna nanachu̱xu. Rü ngẽmaãcü i ngẽma Yudíugü rü poraãcüxüchima chixexü̃ naxügü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü düxwa marü nüxna nangu i ngẽma Tupanaãrü poxcu i ãũcümaxü̃chixü̃.

Pauru rü nüxü̃́ nangúchaü̃ na wenaxãrü natanüwa naxũxü̃ ga yema yaxõgüxü̃ ga Techarónicawa

yexmagüxü̃

17 Pa Chaueneẽgüx, yexguma pexna ítixĩxguwena, rü woo tama pexü̃tawa na tayexmagüechaxü̃, natürü guxü̃guma pegu tarüxĩnüẽ, rü poraãcü toxü̃́ nangúchaü̃ na pexü̃tawa taxĩxü̃ na wenaxãrü pexü̃ ítayadaugüxü̃cèx. 18 Rü aixcüma nge̱ma taxĩxchaü̃. Rü chomatama i muẽ̱xpü̱xcüna rü chanaxwèxe na nge̱ma pexü̃tawa taèx chaxũũxü̃e̱gaxü̃ natürü ngoxo i Chataná rü guxü̃guma toxü̃́ nanaguxchaxẽẽ na tama nge̱ma taxĩxü̃cèx. 19 Natürü pexü̃ ítayadaugüchaü̃ãma erü ngẽxguma wenaxãrü núma naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü ¿tècücèx tá nixĩ i Tupanapẽ́xewa tataãẽgüxü̃ i tomax? Rü aixcüma pewa tá nixĩ i ítananguxẽẽxü̃ na tomaã nataãẽxü̃ ya Tupana. Rü pema tá nixĩ i torü taãẽ pixĩgüxü̃. Rü pegagu tá nixĩ i aixcüma togümaãtama tataãẽgüxü̃ i napẽ́xewa. 20 Rü ngẽmáãcü pegagu nixĩ i togümaãtama tataãẽgüxü̃, rü pema nixĩ i torü taãẽ pixĩgüxü̃.

3

1 Rü yema na taxuacüma ñuxãcü wenaxãrü petanüwa na chaxũxü̃, rü düxwa nagu charüxĩnü na Atenagutama na charüxã́ũxü̃. 2-3 Rü pexü̃tawa chanamu ga taeneẽ ga Timutéu na pexü̃ íyadauxü̃cèx. Erü nüma nixĩ i Tupanaãrü puracütanüxü̃ i wüxigu namaã tapuracüexü̃ na tanaxunagüxü̃cèx i ngẽma ore i mexü̃ i Cristuchiga. Rü nge̱ma petanüwa chanamu na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na yexeraãcü peyaxõgüxü̃cèx rü aixcüma petaãẽgüxü̃cèx rü ngẽmaãcü taguma texé i petanüwa nüxü̃ rüxoxü̃cèx ega ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃́ ngẽxmagu. Erü pematama marü nüxü̃ pecuèx na guxãma i yixema na yaxõgüxü̃ rü ngúxü̃ tá tingegü. 4 Rü yexguma petanüwa tayexmagügu rü marü pemaã nüxü̃ tixu na ngúxü̃ tá pexü̃ üpetüxü̃. Rü pema marü nüxü̃ pecuèx na aixcüma yemaãcü pexü̃ nangupetüxü̃. 5 Rü yemacèx ga yexguma marü tama namaã chaporagu ga yema tama paxa pechigaxü̃ na chacuáxü̃, rü yemacèx düxwa Timutéuxü̃ yéma petanüwa chamu na pexna yac̱axü̃cèx ngoxi meã ípeyaxõgüama i Tupanaãrü ore. Yerü chaxoegaãẽ rü bexmana ngoxo i Chataná rü chixexü̃gu pexü̃ nayixẽẽ, rü chi ngẽmaãcü yixĩgu, rü natücèxmamare chi nixĩ ga pemaã nüxü̃ tixuxü̃ ga Tupanaãrü ore. 6 Natürü ñu̱xma na ínanguxü̃ i Timutéu na petanüwa ne naxũxü̃, rü mexü̃ i ore i pechiga nge̱ma ne nange. Rü tomaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü meã peyaxõgüxü̃, rü ñuxãcü guxãma meã pegü pengechaü̃güxü̃. Rü tomaã nüxü̃ nixu ta na ñuxãcü guxü̃guma toxü̃ pengechaü̃güãcüma togu perüxĩnüẽxü̃, rü ñuxãcü poraãcü wena toxü̃ pedaugüchaü̃xü̃ rü ngexgumarüxü̃ ta i toma rü toxü̃́ nangúchaü̃ na wena pexü̃ tadaugüchaüxü̃. 7 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü woo guxchaxü̃ toxü̃́ na ngẽxmaxü̃ rü ngúxü̃ na tingegüxü̃, rü poraãcü toxü̃ nataãẽxẽẽ i ngẽma pexü̃ na tacuáchigaxü̃ na meã ípemaxẽxü̃ rü meã peyaxõgüamaxü̃. 8 Rü ñu̱xma na nüxü̃ tacuáchigaxü̃ na aixcüma meã tórü Coriaxü̃́ peyaxõgüamaxü̃, rü poraãcü tataãẽgü. 9 ¿Rü ñuxãcü tá Tupanana moxẽ taxã naxcèx i ngẽma taãẽ i taxü̃ i toxna pexãxü̃? Erü aixcüma pegagu nixĩ i toxü̃́ nangẽxmaxü̃ i wüxi i taãẽ i taxü̃ i napẽ́xewa. 10 Rü ngunecü rü chütacü rü tayumüxẽgü, rü Tupanana naxcèx tacagü na petanüwa toxü̃ nawoeguxẽẽxü̃cèx na wena pexü̃ tadaugüxü̃cèx rü pexü̃ tarüngü̃xẽẽgüxü̃cèx na yexeraãcü nüxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx. 11 Rü poraãcü tanaxwèxegü na Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu toxü̃ natauxchaxẽẽxü̃ na wena petanüwa ítayadaugüxü̃cèx. 12 Rü tanaxwèxegü na tórü Cori ya Ngechuchu pexü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na yexeraãcü pegü pengechaü̃güxü̃cèx rü guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ na pengechaü̃güxü̃cèx, ngẽxgumarüü̃ i toma rü poraãcü pexü̃ na tangechaü̃güxü̃rüü̃. 13 Rü tanaxwèxegü na tórü Cori ya Ngechuchu pexü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na peãẽwa rü aixcüma meã peyaxõgüxü̃cèx rü norü duü̃xü̃gü i aixcüma mexü̃gü na pixĩgüxü̃cèx rü na nataxuxü̃cèx i perü pecadugü i napẽ́xewa ya Tanatü ya Tupana i ngẽxguma wena núma naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu namaã i guxü̃ma i norü duü̃xü̃gü. Rü tanaxwèxe na ngẽmaãcü yiĩxü̃.

4

Maxü̃ i Tupanaxü̃ taãẽxẽẽxü̃chiga

1 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü tórü Cori ya Ngechuchuégagu pexü̃ tacèèxü̃ rü pexü̃ tamu na guxü̃guma Tupanacèx meã pemaxẽxü̃ yema pexü̃ tangúexẽẽxü̃rüü̃ rü ñu̱xma marü penaxüxü̃rüü̃. 2 Pema rü marü nüxü̃ pecuèx ga yema torü ucu̱xẽgü ga tórü Cori ya Ngechuchu toxü̃ muxü̃ na pexü̃ tangúexẽẽxü̃cèx. 3 Rü Tupana nanaxwèxe na aixcüma namexü̃ i perü maxü̃ rü naxcèxicatama na pemaxẽxü̃. Rü tama name i chixri pemaxẽ i napẽ́xewa rü to i ngexü̃gümaã pengẽãẽgümare. 4 Rü wüxichigü tanaxwèxe na aixcüma tümamèxü̃ tangechaü̃xü̃, rü ngĩmaãxĩcatama na tamaxü̃xü̃. 5 Rü tama name i ngĩxü̃ na pecuáxchaü̃marexü̃cèx ngĩmaã pexãmèx i wüxi i nge erü ngẽmaãcü namaxẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. 6 Rü tama name i texé ngĩmaã tamaxü̃ i naxmèx ya tümaẽneẽ. Erü yexgumarüü̃ ga marü pemaã nüxü̃ tixuxü̃rüü̃, rü Tupana tá poraãcü tüxü̃ napoxcu ya guxãma ya yíxema ngẽmaãcü maxẽxẽ. 7 Erü Tupana tüxü̃ nade na meã imaxẽxü̃cèx rü tama chixexü̃ ixügüxü̃cèx. 8 Rü ngẽmacèx ega texé tama naga ĩnügu i ñaã ngu̱xẽẽtaegü, rü pemaã nüxü̃ chixu rü tama wüxi i duü̃xü̃ga nixĩ i ngẽma nüxü̃ taxoxü̃, natürü Tupanagatama nixĩ i nüxü̃ taxoxü̃. Rü guma nixĩ ga pexna namucü ga Naãẽ i Üünexü̃. 9 Rü ngẽma na pegü pengechaü̃güxü̃chiga, rü taxucèxma pexcèx chanaxümatü i poperawa. Yerü Tupanatama marü pexü̃ nangúexẽẽ i ngẽma na ñuxãcü aixcüma pegü pengechaü̃güxü̃. 10 Rü aixcüma nixĩ i guxü̃guma meã nüxü̃ pengechaü̃güxü̃ i guxü̃ma i taeneẽgü i Machedóniããnewa ngẽxmagüxü̃. Natürü, Pa Toeneẽgüx, pexü̃ tacèèxü̃gü na yexeraãcü meã nüxü̃ pengechaü̃güxü̃cèx. 11 ¡Rü meã pegü pengechaü̃gü, rü pexrütama maxü̃gu perüxĩnüẽ, rü tama i togüarü maxü̃gu! ¡Rü pematama naxcèx pepuracüe i perü ngẽmaxü̃gü yema marü pemaã nüxü̃ tixuxü̃rüü̃! 12 Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu, rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü tá pexü̃ nangechaü̃gü, rü taxuü̃táma pexü̃́ nataxu.

Ñuxãcü tá nixĩ i ngẽxguma nataegugu ya tórü Cori

13 Pa Chaueneẽgüx, rü ñu̱xma rü tá pexü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ i ngexta tá naxĩxü̃ i ngema yaxõgüxü̃ i yuexü̃ na ngemaãcü tama pengechaü̃güxü̃cèx naxrüxü̃ i ngema tama nüxü̃ cuèxgüxü̃ na wena tá namaxẽxü̃ i ngema yuexü̃. 14 Erü yixema na yaxõgüxü̃ na nayuxü̃ rü wena namaxü̃xü̃ ga Ngechuchu, rü ngẽxgumarüü̃ ta tayaxõgü na Tupana tá ínadagüxẽẽxü̃ i guxü̃ma i ngẽma Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüãcüma yuexü̃. 15 Rü ngẽmacèx pemaã nüxü̃ tixu i ngẽma ore ga tórü Cori ya Ngechuchu namaã ngu̱xẽẽtaexü̃. Rü ngẽxguma wena núma naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu rü yixema na imaxẽxü̃ i ñoma i naãnewa rü tãũtáma yixira napẽ́xe taxĩ i ngẽma yuexü̃. 16 Erü nümatama ya Cori ya Ngechuchu rü daxũwa tá ínarüxĩ, rü tá nangẽxma i wüxi i naga i taxü̃ i daxũwa inaxũxü̃ i tüxü̃ muxü̃, rü tá nüxü̃ taxĩnüẽ i Tupanaãrü orearü ngeruü̃güarü ãẽ̱xgacü i tagaãcü daxũwa icagüxü̃, rü tá yacuegüxü̃ ya Tupanaãrü corneta. Rü ngẽxguma i ngẽma yuexü̃ i Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ rü tá ínarüdagü. 17 Rü ngẽmawena i yixema na imaxẽxü̃ rü Tupana tá wüxigu caixanexü̃gu tüxü̃ nigagü namaã i ngẽma duü̃xü̃gü i yuwa írüdagüxü̃. Rü ngẽmaãcü tá daxũgu tórü Cori ya Ngechuchuxü̃ tayangaugü na guxü̃gutáma naxü̃tawa ingẽxmagüxü̃cèx. 18 Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i ñaã oremaã pegü petaãẽxẽẽgü.

5

1 Natürü, Pa Chaueneẽgüx, rü ngẽma norü ngunexü̃ rü taunecü i tá nagu nangupetüxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü taxucèxma pexcèx chanaxümatü i ngẽmachiga. 2 Erü pematama meã nüxü̃ pecuèx rü ngẽma ngunexü̃ i taxúema nagu ínanguxẽẽxü̃gu tá nixĩ i ínanguxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu. Rü ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ i ngürüãchi chütacü ínguxü̃rüü̃ tá nixĩ. 3 Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü nagu írüxĩnüẽgu na guxü̃ma na mexü̃ rü taxuü̃ma na nüxü̃ üpetüxü̃, rü ngẽma ngunexü̃gügu rü tá ngürüãchi nagu̱x i guxü̃ma. Rü ñoma wüxi i ngecü i ãxãcücü rü ngürüãchi ngĩxãcümaã ngu̱xnecacürüü̃ tá nixĩ na taxúema naxchaxwa iñaxü̃ i ngẽma. 4 Natürü pemax, Pa Chaueneẽgüx, rü marü meãma nüxü̃ pecuèx i Cristuarü nguchiga. Rü ngẽmacèx taxucèxma ngürüãchi pexü̃ ínayaḇaixgü ya Cori ya Ngechuchu ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ tüxü̃ íbaixgüxü̃rüü̃. 5 Erü guxãma i pema rü Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü, rü ngẽmacèx ngóonexü̃wa pengẽxmagü rü meãma nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü meã pemaxẽxü̃. Rü yixema rü tama Chatanáãrü duü̃xü̃gü tixĩgü, rü ngẽmacèx tama ẽãnexü̃wa tangẽxmagü rü tama tanaxü i ngẽma chixexü̃ i ẽãnexü̃wa üxü̃. 6 Rü ngẽmacèx tama name i taechita tamaxẽmare naxrüü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃. Rü name nixĩ i taxuãẽgü, rü meã taãẽgu tarüxĩnüẽ. 7 Erü ngẽma duü̃xü̃gü i naẽchitamare maxẽxü̃ rü ñoma duü̃xü̃gü i chütacü peexü̃rüü̃ nixĩgü. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i axegüxü̃ rü chütacü nixĩ i nügü nangãxẽxẽẽxü̃. 8 Natürü i yixema rü ngóonexü̃wa tangẽxmagü, rü ngẽmacèx tanaxwèxe i guxü̃guma taxuãẽgü. Rü name nixĩ i aixcüma meã Tupanaãxü̃́ tayaxõgü, rü yigü tangechaü̃gü, rü meã ítananguxẽẽ na Tupana tüxna naxãxü̃cèx i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü imaxẽgu, rü ngẽmaãcü tá yigü ítapoxü̃ i ngẽxguma Chataná chixexü̃gu tüxü̃ yixẽẽchaü̃gu. 9 Erü Tupana rü tama tüxü̃ nade na tüxü̃ napoxcuexü̃cèx, natürü tüxü̃ nade na tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristugagu nayauxgüxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 10 Rü Ngechuchu ya Cristu rü taxcèx nayu na wüxigu namaã imaxẽxü̃cèx i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü nüe̱tama ega woo marü iyuyane ínanguxgu rü ẽ́xna imaxẽyane ínanguxgu, erü daxũguxü̃ i naãnewa rü wüxiwa tá namaã tamaxẽ. 11 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i wüxichigü pegü petaãẽxẽẽgü rü pegü peporaexẽẽ i perü õwa ngẽxgumarüü̃ i ñu̱xma na marü ípenaxügüxü̃.

Pauru rü nayaxucu̱xẽgü ga yema yaxõgüxü̃

12 Pa Chaueneẽgüx, pexü̃ tacèèxü̃gü na nüxü̃ pengechaü̃güxü̃cèx i ngẽma taeneẽgü i petanüwa puracüexü̃ rü pemaã icuèxgüxü̃ rü pexü̃ ngúexẽẽxü̃ i Cori ya Ngechuchuarü ore. 13 Rü name nixĩ i namaã petaãẽgü rü aixcüma meã nüxü̃ pengechaü̃gü i ngẽma taeneẽgü, erü nümagü nixĩ i pexü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃. Rü name nixĩ i pegü pengechaü̃güãcüma pemaxẽ. 14 Rü pemaã nüxü̃ tixu ta na penaxucu̱xẽgüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i oexü̃ i tama pura-cüechaü̃xü̃. ¡Rü nüxü̃́ penangúchaü̃xẽẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i marü nüxü̃ rüxoechaü̃xü̃ na yaxõgüãxü̃! ¡Rü nüxü̃ perüngü̃xẽẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i turaexü̃ i norü õwa! ¡Rü name nixĩ i yaxna namaã pexĩnüẽ i guxü̃ma i ngẽma taeneẽgü! 15 Rü ngẽxguma texé chixexü̃ pemaã ü̱xgu, rü tama name i chixexü̃maã penataeguxẽẽ. ¡Natürü name nixĩ i naxcèx pedau na guxü̃guma mexü̃ pexügüxü̃ i pegütanüwa rü ngema togütanüwa rü ta! 16 Rü name nixĩ i guxü̃guma petaãẽgü. 17 ¡Rü guxü̃guma peyumüxẽgü! 18 ¡Rü woo ṯacü pexü̃ ngupetügu, rü Tupanana moxẽ pexãgü! Erü ngẽmaãcü nanaxwèxe ya Tupana na pemaxẽxü̃ i pema i Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃. 19 Rü tama name i nüxü̃ pexoe i Tupanaãẽ i Üünexü̃. 20 Rü tama name i nüxü̃ pexoe i Tupanaãrü ore ega texéwa pemaã yadeaxgu ya Tupana. 21 Natürü name nixĩ i meãma penangugü i guxü̃ma i oregü na nüxü̃ pecuáxü̃cèx rü ngoxi aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma ore rü ẽ́xna tama. ¡Rü ngẽma ore i aixcüma mexü̃xĩcatama pixõgü! 22 ¡Rü nüxna pixĩgachi i nagúxü̃raü̃xü̃ i chixexü̃gü! 23 Rü chanaxwèxe i nümatama ya Tupana ya tüxü̃ taãẽxẽẽcü pexü̃ imexẽẽ na aixcüma napẽ́xewa pimexü̃cèx. Rü chanaxwèxe i guxü̃wama pexna nadau i peãẽwa rü pexenewa na nataxuxü̃cèx i ṯacü i perü chixexü̃ i ngẽxguma wenaxãrü núma naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 24 Rü nüma ya Tupana ya pexü̃ decü rü nixaixcüma na yanguxẽẽãxü̃ i guxüma i ngẽma tamaã inaxunetaxü̃.

Pauru rü wenaxãrü yema duü̃xü̃güxü̃ narümoxẽ rü naxcèx ínaca na Cori ya Ngechuchu ya Cristu meã nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ ga

yema yaxõgüxü̃

25 Pa Chaueneẽgüx, ¡Toxcèx peyumüxẽgü! 26 Rü chanaxwèxe i chauégagu nüxü̃ perümoxẽgü i guxü̃ma i taeneẽgü. 27 Rü Cori ya Ngechuchuégagu pexü̃ chamu na guxü̃ i taeneẽgüpẽ́xewa na nüxü̃ pedaumatüxü̃ i ñaã popera i pexcèx nge̱ma chamuxü̃. 28 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax.

Rü nuãma pexna,

Pauru

2 TECHARÓNICACÜ̱̃Ã̱X

1

2

3

NORÜ TAXRE GA POPERA GA TECHARÓNICAWA YEXMAGÜXÜ̃ GA YAXÕGÜXÜ̃TANÜWA NAMUXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga Techarónicawa yexmagüxü̃

1 Pa Techarónicawa Ngẽxmagüxü̃ i Toeneẽgü i Yaxõgüxü̃ i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuarü Duü̃xü̃gü Ixĩgüxü̃x, choma i Pauru rü taeneẽ i Chiribánu rü Timutéu nixĩ i pexcèx tanaxümatüxü̃ i ñaã popera. 2 Rü tanaxwèxe i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Ngẽma chixexü̃ ügüxü̃ rü Tupana tá nanapoxcue i ngẽxguma wenaxãrü núma naxũxgu ya Cristu

3 Pa Toeneẽgüx, rü guxü̃guma pexcèx Tupanana moxẽ taxã, erü name nixĩ na ngẽmaãcü tanaxüxü̃. Erü guxü̃guma yexeraãcü peyaxõgüetanü rü yexeraãcü pegü pingechaü̃güetanü. 4 Rü ngẽmacèx tomatama taãẽãcüma pechigaxü̃ tixu natanüwachigü i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü namaã nüxü̃ tixu na ñuxãcü meã peyaxõgüxü̃, rü ñuxãcü namaã peporaexü̃ i guxü̃ma i ngẽma guxchaxü̃gü rü ngúxü̃gü i pexü̃ ngupetüxü̃. 5 Rü ngẽma guxchaxü̃gü i pexü̃ ngupetüxü̃wa nüxü̃ tacuèx na aixcümacü yiĩxü̃ ya Tupana, erü pexü̃ nangugü na aixcüma pimexü̃ na pichocuxü̃cèx i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. Rü nge̱ma na pichocuxü̃cèx nixĩ i ngúxü̃ pingegüxü̃ i ñu̱xmax. 6 Rü aixcüma name nixĩ na Tupana napoxcuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngúxü̃ pexü̃ ingegüxẽẽxü̃. 7 Natürü i pema i ñu̱xma ngúxü̃ ingegüxe rü name nixĩ i wüxigu tomaã pexü̃ inarüngü̃ẽxẽẽ ya Tupana. Rü ngẽma rü tá nanaxü ya Tupana i ngẽxguma üxüemagu daxũwa ne naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu wüxigu namaã i norü orearü ngeruü̃gü i poraexü̃. 8 Rü aixcüma núma tá naxũ i nüma ya tórü Cori ya Ngechuchu na napoxcueãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuáxchaü̃güxü̃ rü tama naga ĩnüẽxü̃ i ngẽma ore i mexü̃ i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuchiga. 9 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü wüxi i poxcu i taguma gúxü̃gu tá napoxcue erü tórü Cori ya Ngechuchuarü yaxü̃wa tá nawogü. Rü nge̱ma rü tagutáma nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü namexẽchixü̃ rü naporaxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu. 10 Rü ngẽmaãcü tá ngẽma duü̃xü̃gümaã nangupetü i ngẽxguma tórü Cori ya Ngechuchu núma ũxgu. Rü núma tá nangu na nórü duü̃xü̃gü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx, rü tá naḇaixãchiãẽgü rü nataãẽgü erü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü namexẽchixü̃ i nümax. Rü pema rü tá ta wüxigu namaã pengẽxmagü, yerü peyaxõgü ga yema Tupanaãrü ore ga pemaã nüxü̃ tixuxü̃. 11 Rü ngẽmacèx guxü̃guma pexcèx tayumüxẽgü. Rü Tupanana taca na nüma pexü̃ nadauxü̃ na aixcüma mexü̃ i norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃ i ñu̱xma na pexü̃ nadexü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxna taca na nümatama norü poramaã yanguxẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma mexü̃ i peãẽwa nagu perüxĩnüẽxü̃ rü guxü̃ma i ngẽma puracügü i mexü̃ i perü õgagu pexüxü̃. 12 Rü ngẽxguma Tupana ngẽmaãcü pexü̃ rüngü̃xẽẽgu, rü perü maxü̃ i mexü̃gagu rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nicuèxüü̃gü ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. Rü nümatama ya tórü Cori rü tá pemaã nataãẽ erü nüma rü wüxigu Tanatü ya Tupanamaã pexü̃ nangechaü̃gü.

2

Pauru rü nanango̱xẽẽ i ñuxãcü tá na yiĩxü̃ i ngẽxguma ínanguxgu ya Cori ya Ngechuchu

1-2 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃ i nachiga na ñuxãcü tá na yiĩxü̃ i ngẽxguma tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu wena núma ũxgu rü tüxü̃ nangutaquẽ́xexẽẽgügu na wüxiwa namaã ingẽxmagüxü̃cèx. Rü pemaã nüxü̃ tixu na tama ngürüãchi togumare perüxĩnüẽxü̃ rü paxa peyaxõgüxü̃ i ṯacü rü ore i tama toma pemaã nüxü̃ tixuxü̃. Erü tama tanaxwèxe na peḇaixãchiãẽgüxü̃ ega texé pemaã idoraegu rü pemaã nüxü̃ ixuxgu na marü ínanguxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu. Rü ngẽxguma texé pemaã nüxü̃ ixuxgu na nagu taxãnegüxü̃ na Cristu rü marü ínanguxü̃, rü tama name i tümaga pexĩnüẽ. Rü woo pemaã nüxü̃ tixugügügu na tanayauxgüxü̃ i wüxi i torü popera i nüxü̃ ixuxü̃ na marü ínanguxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu, ¡rü tãũtáma tüxü̃́ peyaxõgü! 3 ¡Rü tãũtáma naga pexĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü pexü̃ womüxẽẽgüchaü̃xü̃! Erü naxü̃pa na Ngechuchu núma ũxü̃ rü tá ínangu i ngẽma yatü i Tupanaãrü uwanü ixĩxü̃, rü tá nananuẽxẽẽ i muxü̃ma i duü̃xü̃gü i yaxõgüchiréxü̃. Natürü ngẽma yatü rü Tupana marü namaã nanaxuegu rü tá napoxcu. 4 Rü ngẽma Tupanaãrü uwanü rü tá Tupanamaã rü guxü̃ma i ngẽma Tupanaãrü ixĩxü̃maã narüxuwanü. Rü tá naxchi naxai i guxü̃ma i ṯacü i mexü̃ i duü̃xü̃gü Tupanaxü̃ namaã icuèxüü̃güxü̃. Rü Tupanaãrü tupauca ya taxü̃newa tá nayarüto ñoma Tupana yiĩxü̃rüü̃. Rü tá nügü nixu na Tupana yiĩxü̃. 5 ¿Tama ẽ́xna nüxna pecuèxãchie ga yexguma petanüwa chayexmagu rü marü meãma pemaã nüxü̃ chixu nachiga ga yema? 6 Rü pema marü nüxü̃ pecuèx na tü̱xcüü̃ yiĩxü̃ i tauta núma naxũxü̃ i ngẽma Tupanaãrü uwanü. Tauta núma naxũ, erü tauta nawa nangu i ngema ngunexü̃ i nagu nua naxũxü̃. 7 Rü ngẽma chixexü̃ i Tupanaãrü uwanü üxü̃, rü marü cúãcü inaxügü. Natürü nümatama i Tupanaãrü uwanü rü tãũtáma nango̱x ñu̱xmatáta ngẽma norü chogüruü̃ nüxü̃ ingé. 8 Rü ngẽxguma tá nixĩ i ínanguxü̃ i ngẽma Tupanaãrü uwanü. Natürü nüma ya tórü Cori ya Ngechuchu rü wüxi i “cue” ñaxü̃maã tá nayamèx. Rü ngẽxguma ínanguxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu rü ngẽma norü y̱auxracüüxü̃maã tá inayanaxoxẽẽ i ngẽma norü uwanü. 9 Rü ngẽma Tupanamaã rüxuwanüã́xü̃, rü ngẽxguma ínanguxgu rü tá nüxü̃́ nangẽxma i Chatanáãrü pora rü ngẽmacèx tá naporaxüchi. Rü tá nanaxü i nagúxü̃raü̃xü̃ i cuèxruü̃gü i Chatanáãrü poramaã naxüxü̃ i namaã duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃.. 10 Rü nagúxü̃raü̃xü̃ i chixexü̃ tá naxü na nawomüxẽẽãxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana tá poxcuexü̃. Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃ naxüpetü i ngẽma duü̃xü̃gü, yerü tama nanayauxgüchaü̃ rü tama nüxü̃ nangechaü̃ i ngẽma Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. 11 Rü ngẽmacèx ya Tupana rü nanangexrü i ngẽma duü̃xü̃gü na poraãcü ínatüexü̃cèx rü yaxõgüãxü̃cèx i ngẽma ore i doramare ixĩxü̃. 12 Rü ngẽmacèx düxwa Tupana tá namaã nanaxuegu na napoxcuexü̃ i guxü̃ma i ngema duü̃xü̃gü i tama yaxõgüchaü̃xü̃ i norü ore rü namaã taãẽgüxü̃ i ngẽma chixexü̃ na naxügüxü̃.

Tupana tüxü̃ nade na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃

13 Natürü, Pa Chaueneẽgüx i Tórü Cori ya Ngechuchu Pexü̃ Ngechaü̃güxex, rü guxü̃guma Tupanana moxẽ pexcèx taxã yerü nüma ga Tupana rü noxritama naãne ixügügumama pexü̃ nade na pexira penayauxgüxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃ ga yexguma pexü̃ nangü̃xẽẽgu ga Naãẽ i pexü̃ üünexẽẽxü̃ rü peyaxõgügu ga yema ore i aixcüma ixĩxü̃. 14 Rü yemacèx Tupana pexcèx naca ga yexguma pemaã nüxü̃ tixuxgu ga norü ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Erü nüma nanaxwèxe na pexü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i pechica i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuxü̃tawa i ngextá ínamexẽchixü̃wa. 15 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe i meã peyaxõgüama rü tama nüxü̃ ipeyarüngümaẽ ga yema ore ga tomatama pexü̃ tangúexẽẽxü̃ rü yema ore ga poperagu pexcèx taxümatüxü̃. 16-17 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü Tanatü ya Tupana pexü̃ nataãẽxẽẽgü rü pexü̃ narüngü̃xẽẽ na guxü̃guma mexü̃ i oremaã pidexagüxü̃cèx rü mexü̃ pexügüxü̃cèx. Rü yima Tanatü ya Tupana nixĩ ya tamaã namecümaãcüma tüxü̃ ngechaü̃cü rü guxü̃guma tüxü̃ taãẽxẽẽcü rü tamaã ixunetacü na wüxi i ngunexü̃ tá naxü̃tawa ingẽxmagüxü̃.

3

Pauru naxcèx ínaca na naxcèx nayumüxẽgüxü̃

1 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü chanaxwèxe na toxcèx peyumüxẽgüxü̃ na paxa guxü̃wama nanguxü̃cèx i tórü Cori ya Ngechuchuarü ore i mexü̃, rü duü̃xü̃gü norü ngúchaü̃maã na nayauxgüxü̃cèx ga yema pema na penayauxgüxü̃rüü̃. 2 ¡Rü toxcèx peyumüxẽgü ta na tama ṯacü rü chixexü̃ tomaã naxügüxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃gü! Erü tama guxü̃ma i duü̃xü̃gü nayaxõgü. 3 Natürü tórü Cori ya Ngechuchu rü aixcüma nayanguxẽẽ i ngẽma tamaã inaxunetaxü̃. Rü nüma tá pexü̃ naporaexẽẽ rü pexna nadau na tama chixexü̃gu pey̱ixü̃cèx. 4 Rü tórü Cori ya Ngechuchu toxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na aixcüma penaxüxü̃ i ngẽma pexü̃ tamuxü̃ rü tagutáma nüxü̃ perüxoexü̃ na ngẽmaãcü penaxüxü̃. 5 Rü tanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu pexü̃ narüngü̃xẽẽ na aixcüma pegü pengechaü̃güxü̃cèx, ngẽma Tupana tüxü̃ ngechaü̃xü̃rüü̃. Rü naxcèx ítaca na pexü̃ naporaexẽẽxü̃cèx na Cristurüü̃ namaã peporaexü̃cèx i ngẽma ngúxü̃gü i ngẽxguma pexcèx ínanguxgu.

Name nixĩ na ipuracüexü̃ i wüxichigü

6 Pa Chaueneẽgüx, tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu pexü̃ tamu na tama namaã pixãmücügüxü̃cèx i ṯacü i taeneẽ i tama puracüchaü̃xü̃ rü tama ngẽma pexü̃ tangúexẽẽãcüma maxü̃xü̃. 7 Erü pema rü marü nüxü̃ pecuèx na ñuxãcü tá pemaxẽxü̃ na toxrüü̃ penaxüxü̃cèx. Yerü toma ga yexguma petanüwa tayexmagügu rü torü õnacèx tapuracüe, rü tama yexma tarüchomare. 8 Rü toma rü taguma texéarü õna ngetanüãcüma tangõ̱x. Natürü ngunecü rü chütacü rü torü õnacèx tapuracüe na tama wüxi ga guxchaxü̃ pexü̃́ tixĩgüxü̃cèx. 9 Rü woochirẽ́x Tupanapẽ́xewa rü name nixĩ ga perü ngü̃xẽẽcèx na ítac̱axü̃, natürü tama yemaãcü tanaxü. Rü torü õnacèx tapuracüe yerü pexü̃ nüxü̃ tadauxẽẽchaü̃ na ñuxãcü meã imaxü̃xü̃. 10 Yerü yexguma petanüwa tayexmagügu, rü pemaã nüxü̃ tixu rü yíxema tama puracüchaü̃xẽ, rü noxtacüma ngexrüma nixĩ na tachibüxü̃. 11 Rü pexcèx tanaxümatü i ngẽmachiga, erü marü nüxü̃ taxĩnüẽ na petanüwa nangẽxmaxü̃ i ñuxre i duü̃xü̃gü i oexü̃ rü tama puracüechaü̃xü̃ rü toguechigagumare rüxĩnüẽxü̃. 12 Rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu tanamu na meãmare ínapuracüexü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü na nümatama norü õnacèx nataxegüxü̃cèx. 13 Pa Chaueneẽgüx, ¡tama nüxü̃ perüchau na mexü̃ pexüexü̃! 14 Rü ngẽxguma texé tama naga ĩnügu i ñaã ore i poperawa pemaã nüxü̃ tixuxü̃ ¡rü marü tüxü̃ pecuèx na texé tiĩxü̃! Rü tama name i tümamaã pexãmücü na taxãnexü̃cèx i tümax. 15 ¡Natürü tãũtáma namaã perüxuwanü! Rü name nixĩ i ñoma peeneẽxü̃ pexucu̱xẽxü̃ãcüma meã tüxü̃ pexucu̱xẽmare.

Pauru rü naxcèx ínaca na Cori ya Ngechuchu nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ ga yema yaxõgüxü̃

16 Rü chanaxwèxe i nümatama ya tórü Cori ya taãẽarü yora pexü̃ narüngü̃xẽẽ na guxü̃guma i guxü̃wama petaãẽgüxü̃cèx. Rü chanaxwèxe na nüma rü petanüwa na nangẽxmaxü̃ i guxãma i pemax. 17 Choma i Pauru rü cho̱xmẽ́xmaãtama pexcèx chanaxümatü i ñaã chorü moxẽ. Rü ngẽmaãcü nixĩ i chaugü nagu chawüégaxü̃ i guxü̃ma i chorü popera. Rü ngẽmaãcü nixĩ i chanaxümatüxü̃. 18 ¡Rü nüma ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü pexna naxãã i ngema norü ngechaxü̃ i guxãma i pemax!

Rü nuãma pexna,

Pauru

1 TIMUTÉU

1

2

3

4

5

6

NÜXĨRAÜ̃XÜ̃ GA POPERA GA TIMUTÉUCA̱X NAXÜMATÜXÜ̃ GA PAURU

1

Timutéuxü̃ narümoxẽ ga Pauru

1-2 Pa Timutéux, choma i Pauru nixĩ i cuxcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choxü̃ nixĩ ga yamuxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu na norü puracü chaxüxü̃cèx, yerü yemaãcü nanaxwèxe ga Tupana ya tüxü̃ maxẽxẽẽcü rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya ínanguxẽẽgücü. Rü cuma Pa Timutéux, rü chaune quixĩ i Tupanaãrü orewa yerü chauxü̃tawa nixĩ ga cunayaxuxü̃ ga Tupanaãrü ore ga noxrix. Rü chanaxwèxe ya Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü cuxna nanaxã i norü ngechaxü̃ rü norü mecüma rü norü taãẽ.

Timutéuxü̃ naxucu̱xẽ ga Pauru nachiga ga yema ngu̱xẽẽtaegü ga tama aixcüma ixĩxü̃

3 Yexguma cuxna ichaxũãchigu na Machedóniããnewa na chaxũxü̃cèx rü cumaã nüxü̃ chixu na Epéchiuarü ĩãnegu na curüxã́ũxü̃ na ícuyachaxãchigüxẽẽxü̃cèx i ngema duü̃xü̃gü i doramaãmare ngéma ngu̱xẽẽtaegüxü̃. 4 Rü chanaxwèxe i ngẽma duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixu na nüxü̃ naxoexü̃cèx na namaã nangúexẽẽãxü̃ i ngẽma nacümagü ga nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü nagu ĩxü̃. Erü guxü̃ma i ngẽma oregü rü doramare nixĩ, rü ngẽmagagu düxwa nügümaã nanuẽ i duü̃xü̃gü. Rü ngẽma oregü rü tama aixcüma nüxü̃ narüngü̃xẽẽ i duü̃xü̃gü na meã Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. 5 Natürü Tupana nanaxwèxe i tórü maxü̃newa na ingearü pecaduã̱xgüxü̃, rü na mexü̃gu rüxĩnüẽxü̃, rü aixcüma meã na yaxõgüxü̃. Rü nüma tüxü̃ namu na ngẽmaãcü imaxẽãcüma yigü na ingechaü̃güxü̃. 6 Natürü ñuxre i duü̃xü̃gü rü marü nüxna nixĩgachi i Tupanaãrü ore na nawe naxĩxü̃cèx i ngẽma ore i taxuwama mexü̃ i nuẽwa nagagümarexü̃. 7 Erü nümagü tüxü̃ nangúexẽẽchaü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché tüxna ãxü̃, natürü tama nüxü̃ nacuèxgü i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma tamaã nüxü̃ yaxugüexü̃ rü tüxü̃ nangúexẽẽxü̃ woo nüma nagu naxĩnüẽgu rü meãma nüxü̃ nacuèxgü. 8 Rü nüxü̃ tacuèx rü ngẽma mugü ga Moĩché tüxna ãxü̃ rü tüxü̃́ name ega Tupana naxwèxexü̃ãcüma naga ixĩnüẽgu. 9-10 Natürü nüxü̃ tacuèxgü rü guxü̃ma i ngema mugü rü duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃cèx nixĩ. Rü ngẽma nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃, rü ngẽma tama norü ãẽ̱xgacüga ĩnüẽxü̃, rü ngẽma chixexü̃ ügüxü̃, rü ngẽma pecaduã̱xgüxü̃, rü ngẽma tama Tupanaga ĩnüẽxü̃, rü ngẽma nanatüxü̃ rü naẽxü̃ imèxgüxü̃, rü guxü̃ma i ngẽma máẽtagüxü̃, rü ngẽma naxü̃neãrü ngúchaü̃we rüxĩxü̃, rü ngẽma yatügü rü ngexü̃gü i naxrüü̃ yatüxü̃ rü ngexü̃maã ngẽãẽgüxü̃, rü ngẽma duü̃xẽgümaã taxegüxü̃, rü ngẽma idoratèèxgüxü̃, rü ngẽma ãẽ̱xgacügümaã idoragüxü̃, rü guxü̃ma i ngẽma naxügüxü̃ i ṯacü rü chixexü̃ i yato̱xyepexü̃ i ngema ngu̱xẽẽtae i mexü̃. 11 Rü ngẽma ngu̱xẽẽtae i mexü̃ rü Tupanaarü orewa nangexma, rü ngemagu nixĩ i nüxü̃ iyarüngauxü̃ i ngema maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngemaarü uruxü̃ nixĩ ya Tupana ya mecümaxüchicü i choxü̃ namuxü̃.

Pauru rü Tupanana moxẽ naxã yerü nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga norü chixexü̃gü

12 Rü moxẽ nüxna chaxã ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü Cori erü nüma choxü̃ naporaxẽẽ rü choxü̃ nangugü na wüxi i mexü̃ i norü duü̃xü̃ chixĩxü̃. Rü ngẽmacèx choxü̃ naxuneta na nüxü̃́ chapuracüxü̃. 13 Ü̃pa ga choma rü chixri nachiga chidexa ga Cristu, rü naxchi chaxai ga yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü nawe chingechigü rü namaã chixexü̃ chixugü. Natürü woo yemaãcü na chamaxü̃xü̃, rü Tupanaãxü̃́ changechaü̃tümüxü̃ yerü tama aixcüma nüxü̃ chacuèx ga ṯacü na chaxüxü̃, yerü tauta Cristuaxü̃́ chayaxõ. 14 Rü yemaãcü ga tórü Cori ya Ngechuchu rü poraãcüxüchima chomaã namecüma yerü choxü̃ narüngü̃xẽẽ na nüxü̃́ chayaxõxü̃cèx rü nagagu nüxü̃ changechaü̃xü̃cèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. 15 Rü pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃ i wüxi i ore i aixcümaxü̃chi ixĩxü̃ i inaxwèxegüxü̃ na guxãma nüxü̃ cuáxü̃. Rü Ngechuchu ya Cristu rü ñoma ga naãnewa nangu na namaxẽxẽẽãxü̃cèx i pecaduã̱xgüxü̃. Rü natanüwa rü choma nixĩ ga guxü̃ãrü yexera na chixexü̃ chaxüxü̃. 16 Natürü Tupana choxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga yema chorü chixexü̃ na chowa duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx ga ñuxãcü nüma ga Ngechuchu ya Cristu yaxna chomaã na naxĩnüxü̃ ga woo guxü̃ ga pecaduã̱xgüxü̃ãrü yexera chixecü na chiĩxü̃. Rü ngẽmaãcü wüxi i cuèxruü̃ chixĩ naxcèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü na nümagü rü ta nüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 17 Rü ñu̱xma tanaxwèxe i guxü̃gutáma nüxü̃ ticuèxüü̃gü rü tanataxẽẽgü ya yima nüxĩcatama Tupana ixĩcü. Rü woo tama nüxü̃ tadaugü i ñu̱xma natürü guxü̃guma tórü Ãẽ̱xgacü nixĩ rü tagutáma nayu. Rü ngẽmaãcü yiĩ. 18-19 Pa Chaune, Pa Timutéux, ñaã nixĩ i chorü ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü ü̃pa ga yexguma Tupana yadexaxẽẽgu ga ñuxre ga taeneẽgü, rü nüxü̃ nixugügü na cuma rü tá mexü̃ i Tupanaãrü orearü uruü̃ quiĩxü̃. Rü ñu̱xma chanaxwèxe i yemagü nüxü̃ ixuxü̃rüü̃ meã cuyanguxẽẽ i ngẽma puracü i mexü̃ i Tupana nawa cuxü̃ muxü̃. Rü chanaxwèxe na aixcüma cuyaxõxü̃ rü cuãẽwa cumatama nüxü̃ cucuáxü̃ na aixcüma namexü̃ i ngẽma puracü i ícuxüxü̃. Ñuxre i duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacuèxgüchirẽ́x i ṯacü nixĩ i mexü̃ na naxügüãxü̃, natürü chixexü̃ãma naxügü. Rü ngẽmacèx düxwa nüxü̃ narüxoe na Cristuaxü̃́ yaxõgüãxü̃. 20 Rü yemaãcü nüxü̃ naxüpetü ga Imenéũ rü Areyáü̃dru. Rü düxwa choma Chatanána chanawogü ga yema taxre na Chataná ngúxü̃ nüxü̃ ingexẽẽgüxü̃cèx na ngẽmawa nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na tama namexü̃ na chixri Tupanachiga yadexagüxü̃.

2

Name nixĩ i guxü̃ma i duü̃xü̃gücèx tayumüxẽgü

1 Rü ñu̱xma rü tá pemaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü namexü̃ na peyumüxẽgüxü̃. Rü pexü̃ chamu na guxü̃ma i duü̃xü̃gücèxira peyumüxẽgüxü̃. ¡Rü Tupanana naxcèx peca na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx rü nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü! ¡Rü moxẽ nüxna pexã ya Tupana naxcèx i guxü̃ma i norü ngü̃xẽẽ i guxü̃ i duü̃xü̃güna naxãxü̃! 2 Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ i naxcèx peyumüxẽ i guxü̃ma i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü i tacügü rü guxü̃ma i ngẽmatüü̃wa ngẽxmagüxü̃ i ãẽ̱xgacügü na ngẽmaãcü itaãẽgüxü̃cèx rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i wüxi i maxü̃ i mexü̃ i Tupanapẽ́xewa rü guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa. 3 Rü ngẽma nixĩ i namaã nataãẽxü̃ ya yima Tupana ya tüxü̃ maxẽxẽẽcü. 4 Erü nüma nanaxwèxe na guxãma tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ rü guxãma nüxü̃ cuáxü̃ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. 5 Rü nüma ya Tupana rü wüxitama nixĩ. Rü ngẽxgumarüü̃ ta wüxitama nixĩ i taétüwa chogüxü̃ na Tupanaxü̃tawa tüxü̃ nangugüxü̃cèx. Rü nüma nixĩ ya Ngechuchu ya Cristu ya Tupana Nane ga duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. 6 Rü nüma ga Ngechuchu rü nügü inaxã rü nayu na guxü̃ i duü̃xü̃güaxü̃́ naxütanüãxü̃cèx na Tupanaxü̃tawa nangugüxü̃cèx. Rü yexguma Ngechuchu yu̱xgu nixĩ ga Tupana yanguxẽẽxü̃ ga yema ü̃paacü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ na ñuxãcü tá namaxẽxẽẽãxü̃. 7 Rü Tupana choxü̃ naxuneta na norü orearü ngeruü̃ chiĩxü̃cèx. Rü choxü̃ namu na chanangúexẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Yudíugü ixĩgüxü̃ na nümagü rü ta yaxõgüãxü̃cèx rü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃, rü aixcüma nixĩ, rü tama chidora. 8 Rü ñu̱xma chanaxwèxe i guxü̃wama nayumüxẽgü i yatügü. Rü chanaxwèxe i ngearü pecaduã̱xãcüma naxugümẽ́xẽ rü ngẽmaãcü tama texémaã nanuẽãcüma rü tama ṯacüchiga nügü nachoxü̃gagüãcüma nayumüxẽgü. 9 Rü chanaxwèxe i ngexü̃gü rü meamare üxü̃ i naxchirugu nicu̱xgü, rü meamare nügü namexẽẽyaegü, rü tama poraãcü nügü nangèxãẽgü uirumaã rü meruxü̃gümaã rü naxchiru i tatanüxü̃maã. 10 Natürü narümemaẽ nixĩ i meãmare Tupanacèx namaxẽ, rü mexü̃ i puracü naxügü, erü ngẽmaãcü nanaxwèxegü na namaxẽxü̃ i ngẽma ngexü̃gü i aixcüma Tupanaaxü̃́ yaxõgüxü̃. 11 Rü chanaxwèxe i ngexü̃gü rü meã inaxĩnüẽ i ucu̱xẽgü. Rü tama name na nachoxü̃gawèxegüxü̃. 12 Erü ngexü̃güna rü chanachu̱xu na yatügüxü̃ nangúexẽẽxü̃, rü yatüarü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃. Rü name nixĩ i inarüxĩnüẽmare i perü ngutaquẽ́xegüwa. 13 Yerü Tupana rü Adáü̃xü̃xĩra naxü rü yixcama ga Ebaxü̃. 14 Rü Chataná rü tama Adáü̃xü̃ nawomüxẽẽ, natürü yema ngecüxü̃ nixĩ ga nawomüxẽẽxü̃. Rü yemaãcü pecadugu ingu ga yema ngecü. 15 Rü yemacèx Tupana nüxü̃ nixu rü tá poraãcü nüxü̃́ nangu̱x i ngẽma ngexü̃gü i ngẽxguma naxíraxacügügu. Natürü ngĩma i ngecü rü tá inayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega meã ngĩxãcügümaã inacuèxgu, rü mexü̃gu naxĩnüãcüma yaxõõgu, rü guxü̃guma duü̃xü̃güxü̃ nangechaü̃gu rü meã Tupanapẽ́xewa namaxẽgu.

3

Yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügüchiga

1 Rü pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃ i wüxi i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽxguma chi texé naxwèxegu na yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü tiĩxü̃, rü mexü̃ i puracü nixĩ i naxcèx tadauxü̃. 2 Rü yíxema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü rü tanaxwèxe na aixcüma mecü tiĩxü̃ na taxúema tümachiga chixri idexaxü̃cèx. Rü tanaxwèxe i wüxixicatama tixĩ ya tümamèx, rü aixcüma meã tamaxü̃ rü mexü̃guxicatama tarüxĩnü na guxü̃ i duü̃xü̃gü tüxü̃ ngechaü̃güxü̃cèx. Rü tanaxwèxe i guxü̃guma meã duü̃xü̃güxü̃ tayaxu i tümapatawa, rü mexü̃ i ngúexẽẽruü̃ tixĩ. 3 Rü tama name i wüxi i ngãxwèxexü̃ rü nuwèxexü̃ tiĩxü̃, rü tama name i tümaãrü dĩẽruguama rüxĩnüxẽ tiĩxü̃. Natürü name nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gümaã yaxna taxĩnü rü namaã tamecüma. 4 Rü tanaxwèxe i meãma tümachiü̃maã itacuèx, rü tümaxãcügü rü meã tümaga naxĩnüẽ, rü tüxü̃ nangechaü̃gü. 5 Erü ngẽxguma chi tama tümachiü̃maã meã itacuèxgu rü ¿ñuxãcü i guxü̃ma i Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃maã meã itacuáxü̃? 6 Rü yíxema ngema yaxõgüxü̃maã icuáĩxẽ rü tama name na ngexwacèx yaxṍxẽ tiĩxü̃, erü ngürüãchi tá tügü ticuèxüü̃. Rü ngẽmagagu düxwa nagu tangu i ngẽma poxcu i Chatanáxü̃ namaã napoxcuxü̃ ya Tupana. 7 Rü tanaxwèxe i woo i ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃ rü tüxü̃ nangechaü̃gü na taxúema chixri tümachiga idexagüxü̃cèx rü tama Chataná chixexü̃gu tüxü̃ na nguxẽẽxü̃cèx.

Yatügü i diácunugü i tupaucawa ngü̃xẽẽtaegüxü̃chiga

8 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma yatügü i tupaucawa ngü̃xẽẽtaegüxü̃ ixĩgüxü̃ rü nanaxwèxe i mexü̃guxicatama rüxĩnüẽxü̃ nixĩgü. Rü nanaxwèxe i aixcüma nayanguxẽẽgü i ngẽma nüxü̃ yaxugüexü̃. Rü tama nanaxwèxe i ngãxẽẽchagüxü̃ nixĩgü rü ẽ́xna norü dĩẽruguama rüxĩnüẽxü̃ nixĩgü. 9 Rü name nixĩ i meãma nüxü̃ nacuèxgü i guxü̃ma i Tupanaãrü ore, na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ṯacücèx na yaxõgüãxü̃. Rü nanaxwèxe i nügüãẽwatama nüxü̃ nacuèxgü na norü maxü̃ rü aixcüma yamexü̃ i Tupanapẽ́xewa. 10 Rü tanaxwèxe i to i puracüwa nüxü̃ taxügüxira i noxrix. Rü ngẽxguma marü taguma chixexü̃ naxügügu, rü marü name i tupaucawaarü ngü̃xẽẽruü̃ tayaxĩgüxẽẽ. 11 Rü ngẽma yatügü i tupaucawa ngü̃xẽẽtaegüxü̃ ixĩgüxü̃ rü tanaxwèxe i naxmèxgü rü ta mexü̃guxicatama narüxĩnüẽ. Rü tama name i oregütèèxgüxü̃ nixĩgü, natürü tanaxwèxe i meã namaxẽ rü aixcüma nayanguxẽẽgü i ngẽma nüxü̃ yaxugüxü̃. 12 Rü ngẽma yatügü i tupaucawa ngü̃xẽẽtaegüxü̃ ixĩgüxü̃ rü tanaxwèxe i wüxixicatama tixĩ ya naxmèx. Rü tanaxwèxe i meãma napatacü̱̃ã̱xgümaã inacuèx, rü naxãcügü rü meã naga naxĩnüẽ. 13 Rü ngẽma yatügü i tupaucawa ngü̃xẽẽtaegüxü̃, rü ngẽxguma meãma naxügüãgu i norü puracü i tupaucawa rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nangechaü̃gü. Rü ñu̱xũchi i nümagütama i ngẽma yatügü rü tá yexeraãcü nüxü̃́ natauxcha na nüxü̃ yaxugüexü̃ i ñuxãcü Tupana nanaxwèxexü̃ i Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ na yaxõgüãxü̃ i duü̃xü̃gü.

Aixcüma nixĩ i ngẽma ore i Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i Cristuchiga

14-15 Rü choma chanaxwèxe i paxa nge̱ma chaxũ na cuxü̃ íchayadauxü̃cèx. Natürü ngürüãchi tama paxa nge̱ma chaxũ, rü ngẽmacèx cuxcèx chanaxümatü i ñaã popera na nüxü̃ cucuáxü̃cèx i ñuxãcü tá cugümaã icucuáxü̃ napewa i ngema duü̃xgü i Tupanaxü̃́ yaxõgüxü̃. Erü nümagü nixĩ i Tupana ya maxü̃cüarü duü̃xü̃gü yixĩgüxü̃ rü nüxü̃ yaxugügüxü̃ rü ínapoxü̃güaxü̃ i norü ore i aixcüma ixĩxü̃.. 16 Rü yixema nüxü̃ tacuèx rü aixcüma namexẽchi i ngẽma ore ga noxri ẽxü̃guxü̃ i ñu̱xma Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i Cristuchiga. Rü nüma ga Cristu rü duü̃xü̃güxü̃ nügü nawẽ́x ga yexguma ñoma ga naãnewa nayexmagu. Rü Naãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ nixu na mecü yiĩxü̃. Rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x nüxü̃ nadaugü. Rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüwa rü duü̃xü̃gü nüxü̃ nixugüe i nachiga, rü guxü̃wama duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü. Rü Nanatü rü wenaxãrü daxũguxü̃ i naãnewa nanaga i ngextá ínamexẽchixü̃wa.

4

Duü̃xü̃gü i nüxü̃ rüxoexü̃ na yaxõgüãxü̃chiga

1 Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü nüxü̃ nixu rü ngẽxguma yangaicagu na nagúxchaü̃xü̃ i naãne rü nümaxü̃ i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ narüxoe na yaxõgüãxü̃ i Tupanaãrü ore i mexü̃. Rü tá nawe narüxĩ i duü̃xü̃gü i doramare i orexü̃ ixugüxü̃ i Chatanáãrü ngu̱xẽẽtae nangúexẽẽxü̃. 2 Rü ngẽma yaxõgüxü̃ rü tá nüxü̃́ inarüxĩnüẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i meã maxẽnetaxü̃ rü idoratèèxgüxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü yeü̃cürü nanaxügü i ngẽma chixexü̃ rü düxwa namaã nixü na chixexü̃guxicatama naxĩnüẽxü̃. 3 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü nanachu̱xu na iyangĩgüxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü nanachu̱xu na duü̃xü̃gü nangõ̱xgüxü̃ i ñuxre i õnagü rü woochirẽ́x Tupana nanaxü i guxü̃ma i õnagü na moxẽ naxcèx inaxãgüãcüma nangõ̱xgüãxü̃cèx i norü duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃ rü nüxü̃ cuèxgüxü̃ i norü ore i aixcüma ixĩxü̃. 4-5 Natürü guxü̃ma i Tupana üxü̃ rü name. Rü taxuacüma nüxü̃ taxo ega Tupanana moxẽ naxcèx ixãxiraãcüma nayau̱xgu. Erü Tupanaãrü ore rü ngẽma yumüxẽ rü nanaxüünexẽẽ i ngẽma õna i Tupanapẽ́xewa, rü ngẽmacèx name nixĩ na nangṍxü̃.

Wüxi i mexü̃ i Ngechuchu ya Cristuarü ngü̃xẽẽruü̃ rü mexü̃maã nangu̱xẽẽtae

6 Rü ngẽxguma ngẽma cumaã nüxü̃ chixuxü̃ i oremaã cunangúexẽẽgu i taeneẽ i yaxõgüxü̃, rü ngẽxguma nawa cungúechagu i ngẽma ore i marü quixõxü̃, rü ngẽxguma nagu quixũẽchagu i ngẽma mexü̃ i ngu̱xẽẽtae i marü nagu quixũxü̃, rü ngẽxguma tá nixĩ i wüxi i mexü̃ i Ngechuchu ya Cristuarü ngü̃xẽẽruü̃ quiĩxü̃. 7 Rü tama name na naga cuxĩnüxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü dexagümare i tama aixcüma ixĩxü̃. Natürü name nixĩ i guxü̃guma cugü cuporaxẽẽ na yexeraãcü Tupanaxü̃ cungechaü̃xü̃cèx rü nawe curüxũxü̃cèx rü naxcèx cumaxü̃xü̃cèx. 8 Rü wüxi i mexü̃ nixĩ na naporaxẽẽxü̃ rü yaxĩã̱xcüxẽẽxü̃ i taxüne na aixcüma naporaxü̃cèx. Natürü ngẽmaãrü yexera narümemaẽ nixĩ na yigü iporaxẽẽxü̃ na Tupanaxü̃ ingechaü̃xü̃cèx erü ngẽma rü guxü̃wama tüxü̃́ name i ñoma i naãnewa rü daxũguxü̃ i naãnewa rü ta. 9 Rü aixcüma nixĩ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃, rü name nixĩ i guxãma tayaxõgü. 10 Rü ngẽmacèx nixĩ i ipuracüexü̃ rü yigü iporaexẽẽxü̃ na nüxü̃ ixuxü̃cèx i ngẽma ore i mexü̃, erü nüxü̃́ tayaxõgü ya tórü Tupana ya maxü̃cü ya guxããrü maxẽxẽẽruü̃ ixĩcü. Erü nüma nixĩ i namaxẽxẽẽãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ yaxõgüxü̃. 11 Rü chanaxwèxe i cunangúexẽẽ i ngẽma ore rü duü̃xü̃güxü̃ cumu na naga naxĩnüexü̃cèx. 12 ¡Meã cugüna nadau na taxúema cuxü̃ naxoxü̃cèx naxcèx i ngẽma na cungextü̱xüxü̃! Rü name nixĩ i wüxi i mexü̃ i cuèxruü̃ quixĩ naxcèx i guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃. Rü ngẽmacèx cunaxwèxe i mexü̃ i oremaã quidexa, rü meã duü̃xü̃güpẽ́xewa cumaxü̃, rü aixcüma nüxü̃ cungechaü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü, rü meã Tupanaãxü̃́ cuyaxõ, rü napẽ́xewa meã cumaxü̃. 13 Rü chanaxwèxe i ngutaquẽ́xewa rü guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ cudaumatü i Tupanaãrü ore, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixu na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃. Rü chanaxwèxe i ngẽmaãcü cunangúexẽẽ rü nüxü̃́ cunangúchaü̃xẽẽ i ngẽma taeneẽgü ñu̱xmatáta nge̱ma changu i chomax. 14 Rü ngẽmacèx name nixĩ i aixcüma namaã cupuracü i ngẽma cuèx ga Tupana cuxna ãxü̃ ga yexguma norü puracücèx cuxü̃ naxunetagu rü yema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü cuxü̃ yangõgüãcüma cumaã nüxü̃ yaxuxgu na cuxna naxããxü̃ ga yema cuèx. 15 ¡Meã naxü i guxü̃ma i ngẽma cumaã nüxü̃ chixuxü̃, na ngẽmaãcü guxü̃ i duü̃xü̃gü nüxü̃ daugüxü̃cèx na ñuxãcü guxü̃ i ngunexü̃gu yexeraãcü meã Tupanacèx na cumaxü̃xü̃! 16 ¡Inaxuãẽ na ñuxãcü meã cugüna cudauxü̃ rü ñuxãcü meã cunangúexẽẽxü̃ i ngẽma togü! Erü ngẽxguma meã cunaxü̱xgu i guxü̃ma, rü tá cunayaxu i maxü̃ i taguma gúxü̃ rü ngẽma togü i cuxü̃́ irüxĩnüẽxü̃ rü tá ta nüxü̃ curüngü̃xẽẽ na nümagü rü ta nayauxgüãxü̃cèx i ngẽma maxü̃.

5

Ñuxãcü nixĩ i namexü̃ na nüxü̃ ingechaü̃xü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃

1 Taguma name i cunanga i wüxi i yatü i cuxü̃ rüyamaẽxü̃. Rü narümemaẽ nixĩ i meãma cunaxucu̱xẽ ñoma cunatürüü̃. Rü ngẽma ngextü̱xücügü rü name nixĩ i meãma namaã quidexa ñoma cueneẽgüxüchirüü̃. 2 Rü yíxema yaguã̱xgü ya ngexegü rü name nixĩ i meãma tümamaã quidexa cuexüchirüü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i paxü̃gü rü name nixĩ i meãma namaã quidexamare wüxi i cueyèxüchirüü̃, rü tama name i chixexü̃gu namaã curüxĩnü. 3 ¡Tüxü̃ rüngü̃xẽẽ ya yíxema yutegüxe ega aixcüma ṯacü tüxü̃́ tau̱xgu! 4 Natürü ngẽxguma chi wüxi i yutecü ngĩxü̃́ nangẽxmagu i ngĩxãcügü rü ẽ́xna ngĩtaagü, rü name nixĩ i nümagü ngĩxü̃ narüngü̃xẽẽgü rü ngĩxna nanaxã i ṯacü i ngĩxü̃́ taxuxü̃. Erü Tupana nanaxwèxe na ngĩtanüxü̃ĩra ngĩxna daugüxü̃ na ngẽmaãcü yangutanüxẽẽgüãxü̃cèx ga yema naẽ na nayaexẽẽxü̃. 5 Natürü yíxema yutexe ya tüxica irüxã́ũxẽ rü tüxü̃́ nataxúxe i tümatanüxü̃, rü Tupanaxü̃tawaxicatama ítananguxẽẽ i tümaãrü ngü̃xẽẽ rü guxü̃guma woo chütacü rü ngunecü rü tayumüxẽ na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx ya Tupana. 6 Natürü yíxema yutexe ya tümaãrü ngúchaü̃guxicatama rüxĩnüxẽ, rü Tupanapẽ́xewa rü ñoma tayuxü̃rüü̃ tixĩ. 7 Rü ngẽma nixĩ i ore i tá cunangúexẽẽxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃ na nügüna nadaugüxü̃cèx na taxuü̃ma i chixexü̃ naxügüxü̃cèx rü taxúema nachiga chixri idexagüxü̃cèx. 8 Erü ngẽxguma chi wüxie rü tama meã nüxna tadèu̱xgu i tümapatacü̱̃ã̱xgü rü tümaẽ rü tümanatü, rü maneca tama aixcüma meã Tupanaãxü̃́ tayaxõ. Rü wüxi i tama yaxõxü̃ãrü yexera chixecü tixĩ. 9 Rü ngẽxguma chi wüxi i ngexü̃ i yutexü̃ naxcèx íc̱axgu na ngẽma yaxõgüxü̃ ngĩxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃cèx rü tanaxwèxe i 60 ya taunecüarü yexera ngĩxü̃́ nangẽxma rü wüxitama nixĩ ga ngĩte ga ngĩxü̃́ yexmacü ga noxrix. 10 Rü tanaxwèxe i guxü̃ma i duü̃xü̃gü ngĩxü̃ nacuèxgü na wüxi i mexü̃ ü̱xcü na yiĩxü̃. Rü name i meã ngĩxãcüxü̃ yaexẽẽcü iyixĩ, rü meã ngĩpatawa duü̃xü̃güxü̃ yaxucü iyixĩ, rü yaxõgüxü̃ãrü ngü̃xẽẽruü̃ iyixĩ, rü ḏaaweexü̃ãrü ngü̃xẽẽruü̃ iyixĩ. Rü ngẽmaãcü tanaxwèxe i guxü̃raü̃xü̃ i mexü̃ na naxüxü̃. 11 Natürü tama tanaxwèxe i yaxõgüxü̃ãrü puracü nixĩ i ngĩxna na nadaugüxü̃ i wüxi i yutecü ega tama 60 wa nanguxgu ya ngĩrü taunecü. Erü wüxi i yutecü i pacü, rü ngẽxguma ngĩrü ngúchaü̃ Cristuna ngĩxü̃ ixũgachixẽẽgu, rü tá inaxwèxe na wena naxãtexü̃. 12 Rü duü̃xü̃gü tá chixri ngĩchiga nidexagü, erü tama aixcüma iyanguxẽẽ ga yema Cristumaã inaxunetaxü̃ ga noxrix. 13 Rü ngĩma rü düxwa ngextá iyaxáuchigümare, rü náĩ ya ĩ rü nagu iyarüxã̱ũ̱x, rü düxwa tama ipuracüchaü̃. Rü tama ngẽmaxĩcatama ixü, natürü düxwa ixoregütèèx, rü iyangẽxmachigü nawa i ngẽma dexa i tama mexü̃ i togüchiga, rü guxü̃wama nüxü̃ iyaxu i ngẽma ore i tama mexü̃. 14 Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i ngẽma yutegüxü̃ i paxü̃gü na wenaxãrü naxãtegüxü̃, rü naxãxãcügüxü̃, rü mexü̃ i napataarü dauruü̃gü na yixĩgüxü̃. Rü ngẽmaãcü i ngẽma duü̃xü̃gü i ngĩxchi aiexü̃, rü taxucürüwa chixri ngĩchiga nidexagü. 15 Cumaã nüxü̃ chixu i ñaã ore, erü ñuxre i yutecü rü marü nüxü̃ irüxoe i ore i mexü̃ rü Chatanáwe irüxĩ. 16 Rü ngẽxguma chi wüxi i ngecü i yaxõ̱xcü rü ngĩxü̃́ nangẽxmagu i ngĩtanüxü̃ i yutecü, rü name nixĩ i ngĩxü̃ irüngü̃xẽẽ. Rü ngẽmaãcü tãũtáma togü i yaxõgüxü̃ãrü puracü tá nixĩ na ngĩxna na nadaugüxü̃. Rü ngẽxguma tá nüxü̃́ natauxcha i ngẽma togü i yaxõgüxü̃ na ngĩxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃ i ngẽma yutecü i aixcüma ngĩxü̃́ natau̱xcüma i ngĩtanüxü̃gü i ngĩxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃. 17 Rü ngẽma yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü i aixcüma meãma ngema yaxõgüxü̃maã icuáxü̃, rü name nixĩ i ngẽma yaxõgüxü̃ aixcüma nüxü̃ nangechaü̃gü rü namaã nataãẽgü. Rü guxü̃ãrü yexera tanaxwèxe i nüxü̃ nangechaü̃gü rü nüxü̃ narüngüxẽẽgü i ngema Tupanaarü orexü̃ ixugüxü̃ rü nangúexẽẽxü̃. 18 Erü Tupanaãrü orewa rü ñanagürü:

“Tama name i nüxna taxaü i ngẽma taxü̃na i puracüxü̃”,

ñanagürü. Rü ñanagürü ta:

“Wüxi i puracütanüxü̃ rü tanaxwèxe i nüxü̃́ na naxütanüxü̃ i norü puracü”,

ñanagürü i ngẽma Tupanaãrü orewa. 19 Rü ngẽxguma chi texé nüxü̃ ixuxgu na chixexü̃ naxüxü̃ i wüxi i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü, rü tãũtáma tüxü̃́ icuxĩnü ega natau̱xguma i taxre rü ẽ́xna tomaẽ̱xpü̱x i togü i duü̃xü̃gü i nüxü̃ daugüxü̃ na aixcüma chixexü̃ naxüxü̃. 20 Natürü ngẽma yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü i aixcüma pecadugu maxẽxü̃, rü name nixĩ i guxü̃ i yaxõgüxü̃pẽ́xewa cunaxucu̱xẽ, na guxü̃ma i ngẽma togü i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü rü ta namuü̃ẽxü̃cèx na naxügüãxü̃ i ṯacü rü chixexü̃. 21 Rü ñu̱xma Tupanapẽ́xewa rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristupẽ́xewa rü ngẽma daxũcü̱̃ã̱x i orearü ngeruü̃gü i Tupana nüxü̃ ngechaü̃güxü̃pẽ́xewa, rü cuxü̃ chamu na naga cuxĩnüxü̃ i ñaã ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü chanaxwèxe i ngẽma cumaã nüxü̃ chixuxü̃rüü̃ meã cunaxucu̱xẽ i guxü̃ma i ngẽma yaxõgüxü̃ rü nüe̱tama ega woo texé tixĩgu. 22 Rü ngexguma texexü̃ quingucuchixẽẽchaü̃gu na ngema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü tixĩxü̃cèx, ¡rü taxũ i cuñuxãẽxü̃ na namaã cuyumü̃ẽxü̃ i wüxi i duü̃xü̃ i tama nüxü̃ cucuáxü̃ i norü maxü̃! Natürü name nixĩ i noxri rü meã nagu curüxĩnü i ngẽma erü ngürüãchi tá wüxi i duü̃xü̃ i pecadu üechaxü̃ quingucuchixẽẽ, rü cugagu tá nixĩ erü tama icuxuãẽ. ¡Rü meã cugüna nadau na tama pecadugu cunguxü̃cèx! 23 Rü ngẽma na cungu̱xnecaü̃xü̃ i ñuxguacü, rü name nixĩ i írarüwa binune cuyaxaxü, rü tama i dexáxicatama. 24 Rü nangẽxma i duü̃xü̃güarü pecadugü i noxtacüma ngóxü̃ naxü̃pa na Tupana nüxna c̱axü̃. Natürü nangẽxma i to i pecadugü i duü̃xü̃güarü rü tãũtáma nango̱x ñu̱xmatáta naãneãrü gu̱xwa nanguxgu rü Tupana tüxna icagügu. 25 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nangẽxma i duü̃xü̃güarü puracügü i mexü̃ i Tupanacèx naxügüxü̃ i ñu̱xma marü nüxü̃ idauxü̃. Rü nangẽxma ta i puracügü i mexü̃ i ñu̱xma tama nüxü̃ idauxü̃ natürü yixcüra tá nüxü̃ idaugüamaxü̃.

6

1 Guxãma ya yíxema yaxõgüxe rü ixããrü coriã́xẽ, rü tanaxwèxe i tümaãrü corixü̃ tangechaü̃ na ngẽmaãcü taxucürüwa texé Tupanachiga rü tórü ngu̱xẽẽtaechiga chixri idexaxü̃cèx. 2 Rü ngẽxguma chi wüxi ya duü̃xẽ ya Tupanaãxü̃́ yaxṍxẽ rü wüxi i cori i tümarüü̃ yaxõxü̃maã tacoriã̱xgu, rü tama tanaxwèxe i ngẽma na tümaẽneẽ yiĩxü̃cèx nüxü̃ tarüxo na nüxü̃ tangechaü̃xü̃ i tümaãrü cori. Natürü tanaxwèxe i yexeraãcü meã nüxü̃́ tapuracü erü tümaãrü cori i nüxü̃ tarüngü̃xẽẽxü̃ i tümarüü̃ yaxõxü̃ nixĩ rü tümaẽneẽ i Tupana nüxü̃ ngechaü̃xü̃ nixĩ. Pa Timutéux, chanaxwèxe i meãma cunangúexẽẽ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃, rü guxü̃ma i yaxõgüxü̃pẽ́xewa nüxü̃ quixu.

Tupanaãrü ore rü aixcüma tüxü̃́ name

3 Rü cumaã nüxü̃ chixu rü nangẽxma i duü̃xü̃gü i namaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i tama namaã wüxiguxü̃ i tórü ngu̱xẽẽtae, rü tama namaã wüxiguxü̃ i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuarü ngu̱xẽẽtae i mexü̃, rü tama namaã wüxiguxü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i Tupanaãrü orewa ngóxü̃. 4 Rü cumaã nüxü̃ chixu rü yíxema ngẽmaãcü ngu̱xẽẽtaexe rü tügü ticuèxüü̃ rü taxuü̃ma tacuèx. Rü ngẽmacèx ngẽxü̃rüüxü̃mare i dexa rü naxcèx tachoxü̃gawèxe, rü tama texéga taxĩnüchaü̃, rü düxwa ñoma tiḏaawexü̃rüü̃ tixĩ namaã i ngẽma tümacüma. Rü ngẽmagagu rü taxãũxãchiwèxe, rü tanuxwèxe, rü togümaã taguxchiga, rü taxúxeaxü̃́ma tayaxõ. 5 Rü ngẽmaãcü i ngẽma duü̃xü̃gü i chixeãẽgüxü̃, rü nügümaã nanuẽẽcha, rü tama nüxü̃ nacuèxgü i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü nagu narüxĩnüẽ rü Tupanaãrü orewa nixĩ i dĩẽru ngĩxü̃ nayauxgüxü̃. 6 Rü aixcüma nixĩ i Tupanaãrü orewa nüxü̃ iyarüngauxü̃ i taxü̃ma i mexü̃, natürü ngẽma mexü̃ rü tümacèxicatama nixĩ ya yíxema namaã taãẽgüxe i ngẽma marü tüxü̃́ ngẽxmaxü̃. 7 Rü yixema rü yexguma noxri ixíraegu, rü ngearü yemaxü̃ã́xẽmaã tabue i ñoma i naãnewa. Rü ngẽxguma iyu̱xgu rü taxucürüwa tayange i tórü ngẽmaxü̃gü. 8 Natürü ngẽxguma tüxü̃́ nangẽxmagu i taxchiru rü tórü õna rü name nixĩ i ngẽmamaãtama tataãẽgü. 9 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i dĩẽruã̱xgüchaü̃xü̃, rü tama yaxna namaã naxĩnüẽ i ngẽxguma ngẽma dĩẽruarü ngúchaü̃ nüxü̃ poragu. Rü ngẽmacèx nagu nayi i muxü̃ma i ngúchaü̃gü i taxuwama mexü̃ i chixexü̃wa nagagüxü̃, rü ngẽmacèx düxwa i ngẽma duü̃xü̃gü rü poraãcü nachixe rü norü guxü̃maãma inayarütauxe. 10 Erü ngẽma na dĩẽruguama rüxĩnüxü̃ rü ngẽma nixĩ i guxü̃ma i chixexü̃güarü ügü. Rü nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i dĩẽruguama rüxĩnüẽxü̃ rü ngemacèx Tupanana nixĩgachi. Rü ngemaãcü nügünatama guxchaxü̃ naxãgü rü nügüxü̃́tama ngechaü̃ nangu̱xẽẽgü..

Tupanaãxü̃́ yaxõgüamaxü̃chiga

11 Natürü cumax, Pa Timutéux, rü wüxi ya yatü ya Tupanaxü̃ yaxõcü quixĩ. ¡Rü ngẽmacèx nüxna ixũgachi i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃! ¡Rü meã Tupanapẽ́xewa namaxü̃, rü norü ngúchaü̃ naxü, rü meã nüxü̃́ yaxõ, rü nüxü̃ nangechaü̃ i duü̃xü̃gü, rü yaxna namaã naxĩnü! Rü tama name i cugü quicuèxüxü̃. 12 ¡Cugü naporaxẽẽ na meã cuyaxõõmaxü̃cèx rü cunaxüamaxü̃cèx i Tupanaãrü puracü ega woo ṯacü rü guxchaxü̃ cuxü̃ üpetügux! ¡Rü cugüna nadau na ngemaãcü taguma cuxna iyanaxoxü̃cèx i ngema maxü̃ i taguma gúxü̃! Yerü yema maxü̃cèx nixĩ ga noxri Tupana cuxü̃ yaxuxü̃ ga yexguma muxü̃ma ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ quixuxgu na ñuxãcü Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ na cuyaxõxü̃. 13-14 Rü ñu̱xma Pa Timutéux, rü napẽ́xewa ya Tupana ya guxãxü̃ma maxẽxẽẽcü, rü napẽ́xewa ya Ngechuchu ya Cristu ga ãẽ̱xgacü ga Piratumaã nüxü̃ ixucü ga ñuxãcü Nanatü ya Tupanaãxü̃́ na yaxõõxü̃, rü cuxü̃ chamu na naga cuxĩnüxü̃ i ngẽma ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü tama chanaxwèxe i cunaxüchicüü i ngẽma ore, na taxúema texé ṯacücèx cuxü̃ oregüxü̃cèx rü chixri cuchiga idexaxü̃cèx. Rü chanaxwèxe i ngẽmaãcü meã cunaxü ñu̱xmatáta ínangu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 15 Erü ngẽma ngunexü̃ i Tupana nagu naxwèxexü̃gu rü tá Cristuxü̃ nango̱xẽẽ. Erü nüxĩcatama Tupana nixĩ, rü nüma nixĩ i aixcüma mecü yiĩxü̃ rü guxü̃e̱tüwama nangẽxmaxü̃. Rü guxü̃ i ãẽ̱xgacügüarü Ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü guxü̃ i corigüarü Cori yiĩxü̃. 16 Rü nüxĩcatama nixĩ na taguma nayuxü̃. Rü nüma rü poraãcü ínangóonexü̃wa namaxü̃, rü taxucürüwa texé ngẽma ngóonexü̃na tangaicama. Taguma wüxi i duü̃xü̃ nüxü̃ nadau, rü taxuacüma texé nüxü̃ tadau. Nüma rü guxü̃guma naporaxüchi rü taguma inayarüxo na Ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i guxãma nüxü̃ ticuèxüü̃güecha. Rü ngẽmaãcü yiĩ. 17 Rü yíxema muarü dĩẽruáxe i ñoma i naãnewa, ¡rü tümamaã nüxü̃ pixu na tama ngẽmamaã tügü ticuèxüü̃güxü̃cèx rü tama nagu tarüxĩnüẽxü̃cèx na ngẽma tümaãrü dĩẽruwa nüxü̃ itayangaugüxü̃ i tümaãrü maxü̃! Erü ngẽma dĩẽru rü paxa tá nagu̱x. Natürü narümemaẽ nixĩ i Tupanaga taxĩnü, erü yimawa nixĩ i nüxü̃ itayangaugüxü̃ i tümaãrü maxü̃. Rü nüma nixĩ i poraãcü tüxna naxããxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i inaxwèxexü̃ na itaãẽgüxü̃cèx. 18 ¡Rü namaã nüxü̃ ixu i ngẽma muãrü dĩẽruã̱xgüxü̃, rü name na ngẽmamaã mexü̃ naxügüxü̃ rü togü i duü̃xü̃güxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃! Rü ngẽmaãcü tá namu i ngema mexü̃gü i naxügüxü̃ i Tupanapẽ́xewa. Rü tanaxwèxe i nümagü i muãrü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü na ínamemaregüxü̃ na togüna naxããxü̃ rü namaã nangauxü̃ i ngẽma norü ngẽmaxü̃gü. 19 Rü ngẽmaãcü tá nüxü̃́ nangẽxma i norü mexü̃gü i daxũguxü̃ i naãnewa, rü tá nanayauxgü i ngẽma maxü̃ i aixcüma ixĩxü̃.

Pauru rü Timutéuxü̃ namu, rü yemaãcü inayacuèxẽẽ ga norü popera

20 Pa Timutéux, ¡meã namaã nangúexẽẽtae i guxü̃ma i ngẽma ore i cuxü̃ chamuxü̃! Rü tama name na icurüxĩnüxü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü dexagümare i taxuwama mexü̃ rü ngẽma ore i doramare ixĩxü̃ i duü̃xü̃gü nüxü̃ ixugügünetaxü̃ na ore i nawa nüxü̃ icuáxü̃ yiĩxü̃. 21 Erü ñuxre i nümagü i ngẽma noxrütama cuèxgu ĩxü̃, rü düxwa ngẽmagagu Tupanana nixĩgachi. Rü chanaxwèxe i Tupana meã pexü̃ narüngü̃xẽẽ.

Rü nuãma pexna,

Pauru

2 TIMUTÉU

1

2

3

4

NORÜ TAXRE GA POPERA GA TIMUTÉUCA̱X NAXÜMATÜXÜ̃ GA PAURU

1

Timutéuxü̃ narümoxẽ ga Pauru

1 Pa Timutéux, choma i Pauru nixĩ i cuxcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choxü̃ nixĩ ga namuxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu, yerü yemaãcü nanaxwèxe ga Tupana. Rü nüma choxü̃ namu na nüxü̃ chixuxü̃cèx na ñuxãcü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃, ega aixcüma Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgügu. 2 Cuxü̃ changechaü̃, Pa Chaune, Pa Timutéux. Rü chanaxwèxe ya Tanatü ya Tupana rü Ngechuchu ya Cristu ya tórü Cori na cuxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃ rü nüxü̃́ cungechaü̃tümüü̃güxü̃ rü cuxü̃ nataãẽxẽẽgüxü̃.

Tama name i taxãne na Cristuchigaxü̃ ixuxü̃

3 Guxü̃guma i chütacü rü ngunecü rü cuxna chacuèxãchixü̃ i chorü yumüxẽwa, rü poraãcü cuxcèx moxẽ Tupanana chaxã. Rü nüxü̃́ nixĩ i chapuracüxü̃ i mexü̃ i chauãẽmaã, yexgumarüü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga chorü o̱xigü naxügüxü̃rüü̃. 4 Choma rü nüxna chacuèxãchi na ñuxãcü poraãcü chauxcèx cungechaü̃xü̃ rü chauxcèx cuxaxuxü̃ ga yexguma cuxna íchixũxgu. Rü wenaxãrü cuxü̃ chadauxchaü̃ na aixcüma chataãẽxü̃cèx. 5 Erü nüxna chacuèxãchi na ñuxãcü aixcüma Tupanaãxü̃́ cuyaxõxü̃. Rü curü noxẽ ga Loída rü cue ga Euníchia rü tüma rü woetama tüxira Tupanaãxü̃́ tayaxõgü rü nüxü̃ chacuèx i ñu̱xma rü cuma rü ta aixcüma cuyaxõxü̃. 6 Rü ngẽmacèx cumaã nüxü̃ chixu na cugü cuporaxẽẽxü̃ na yexeraãcü cunaxüamaxü̃cèx i ngẽma Tupanaãrü puracü ga naxcèx cuxna naxããxü̃ ga cuèx ga yexguma noxri cuxü̃ chingõgüãcüma cumaã chayumüxẽgu. 7 Yerü Tupana rü tama tüxna nanamu ga naãẽ i tüxü̃ muü̃ẽẽxü̃. Natürü tüxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ na tüxü̃ naporaexẽẽxü̃cèx na aixcüma duü̃xü̃güxü̃ ingechaü̃güxü̃cèx rü meã yigümaã icuáxü̃cèx. 8 Rü tama chanaxwèxe na cuxãnexü̃ na nüxü̃ quixuxü̃ i nachiga ya tórü Cori. Rü ngẽxgumarüü̃ ta tama chanaxwèxe i chauxcèx cuxãne i ngẽma na chapoxcuxü̃ naxcèx i Tupanaãrü ore. Rü name nixĩ i yaxna namaã cuxĩnü i ngẽma ngúxü̃ i cuxcèx ínguxü̃ nagagu i ngẽma ore i mexü̃ i nüxü̃ quixuxü̃. Rü Tupana tá cuxü̃ naporaxẽẽ. 9-10 Rü Tupana tüxü̃ namaxẽxẽẽ rü tüxü̃ nade na naxcèxicatama imaxẽxü̃cèx. Natürü tama ṯacü rü mexü̃ na ixüxü̃gagu nixĩ ga yemaãcü tamaã namecümaxü̃ ga Tupana. Natürü yemaãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ yerü woetama yema nixĩ ga nanaxwèxexü̃ yerü Ngechuchu ya Cristugagu tüxü̃ nangechaü̃. Rü nüma ya Tupana ga tautama naãne ü̱xgumama tüxü̃ ngechaü̃cü, rü yexguma ínanguxgu ga tórü maxẽxẽẽruü̃ ga Ngechuchu ya Cristu, rü yexguma nixĩ ga Tupana tüxü̃ nüxü̃ dauxẽẽxü̃ na ñuxãcü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃. Rü nüma ga Cristu nixĩ ga iyanaxoxẽẽãxü̃ na iyuxuchixü̃ yerü nüma rü yuwa ínarüda rü wena namaxü̃. Rü norü orewa tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na yixema rü ta tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ ega nüxü̃́ yaxõ̱xgu. 11 Rü Tupana choxü̃ ningucuchixẽẽ na nüxü̃ chixuxü̃cèx i ngẽma norü ore i mexü̃. Rü choxü̃ namu na ngẽma oremaã chanangúexẽẽxü̃cèx i duü̃xü̃gü i guxü̃wama. 12 Rü ngẽmacèx nixĩ i poraãcü ngúxü̃ chingexü̃ rü chapoxcuxü̃ i ñu̱xmax. Natürü tama naxcèx chaxãne i ngẽma, erü choma nüxü̃ chacuèx na texéaxü̃́ chayaxõxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na naporaxü̃ i nüma na nüxna nadauxü̃cèx i ngẽma puracü i choxna naxãxü̃ rü namaã inacuáxü̃cèx i chauãẽ i guxü̃gutáma ñu̱xmatáta ngẽma ngunexü̃ i nagu wena núma naxũxü̃. 13 Rü chanaxwèxe i meãma nagu quixũ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i mexü̃ ga chauxü̃tawa naxcèx cungúxü̃. Rü name nixĩ i meã nüxü̃́ cuyaxõõma ya Ngechuchu ya Cristu rü meã nüxü̃ cungechaü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü, erü Cristuarü duü̃xü̃ quixĩ. 14 Rü name nixĩ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i tawa maxü̃xü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã ícunapoxü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i mexü̃ i Tupana cuxna ãxü̃. 15 Cuma marü nüxü̃ cucuèx rü guxü̃ma ga yema yaxõgüxü̃ ga Áchiaarü naãnewa ne ĩxü̃ rü marü choxna naxĩgü. Rü yematanüwa nayexma ga Figueru rü Ermóquene. 16 Onesíferu rü muẽ̱xpü̱xcüna choxü̃ nataãẽxẽẽ, rü tama chauxcèx naxãne i ngẽma na chapoxcuxü̃. Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i tórü Coriaxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i guxü̃ma i natanüxü̃gü. 17 Rü yexguma noxritama Dumawa nanguxgu ga nümax, rü chauxcèx nadauecha rü ñu̱xmata choxü̃ iyangau. 18 Cuma meãma nüxü̃ cucuèx ga ñuxãcü tüxü̃ na nangü̃xẽẽxü̃ ga Onesíferu ga Epéchiuarü ĩãnewa. Rü ngẽmacèx chorü yumüxẽwa naxcèx íchaca na Tupanaãxü̃́ nangechaü̃tümüü̃xü̃cèx i ngẽxguma wena ñoma i naãnewa naxũxgu ya tórü Cori ya Ngechuchu.

2

Ngechuchu ya Cristuarü puracütanüxü̃ i mexü̃chiga

1 Rü ñu̱xma, Pa Chaune, Pa Timutéux, ¡rü cugü naporaxẽẽ namaã i ngẽma pora i Ngechuchu ya Cristu cuxna ãxü̃! 2 Yema ore ga chauxü̃tawa nüxü̃ cuxĩnüxü̃ ga yexguma muxü̃ma ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ chixuxgu, rü chanaxwèxe i ñu̱xma cuxi ngẽma oremaã cunangúexẽẽ i togü i yatügü i meã naãẽxü̃ cuèxgüxü̃ na nüxĩ togüxü̃ nangúexẽẽxü̃cèx namaã i ngẽma ore. 3 Rü tama name i naxcèx cumuü̃ na Ngechuchu ya Cristuarü oregagu ngúxü̃ quingexü̃. Natürü name i namaã cupora ñoma wüxi i mexü̃ i norü churararüü̃. 4 Rü wüxi i duü̃xü̃ i churarawa ngẽxmaxü̃, rü taxucürüwama to i puracü i tama churaraarü ixĩxü̃gu narüxĩnü. Natürü ngẽma norü ãẽ̱xgacü nagu namuxü̃ i puracügu nixĩ i naxĩnüxü̃ na ngẽmaãcü norü ãẽ̱xgacüxü̃ nataãẽxẽẽxü̃cèx. 5 Rü ngẽxgumarüü̃ ta wüxi i duü̃xü̃ i wüxi i ĩnücawa nügü ingucuchixẽẽxü̃, rü taxuacüma nanayaxu i norü ãmare ega chixri naxĩnücèxwèxegu rü tama ngẽma ĩnücaarü ãẽ̱xgacüga naxĩnügu. 6 Rü texé ya naãnewa puracüxe rü name nixĩ i tüxira tanayaxu i tümanetüarü o. 7 ¡Rü guxü̃guma nagu rüxĩnü i ñaã ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃! Rü nüma ya Cori ya Ngechuchu tá cumaã inananguxü̃xẽẽ i guxü̃ma na nüma nanaxwèxexü̃ãcüma cunaxüxü̃cèx i ngẽma puracü. 8 ¡Rü nüxna nacuèxãchi ya Ngechuchu ya Cristu ya Dabítanüxü̃ ga guma yuwa írüdacü! Rü yimachiga nixĩ i ngẽma ore i mexü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃. 9 Rü ngẽma oregagu nixĩ i ngúxü̃ na chingexü̃ rü ñoma wüxi i máẽtaxü̃rüü̃ núma poxcupataü̃wa cadenamaã chichotaxü̃. Natürü Tupanaãrü ore i mexü̃, rü guxü̃wama nanguama rü taxucürüwama texé tayachota. 10 Rü ngẽmacèx yaxna namaã chaxĩnü i ngẽma ngúxü̃ i chingexü̃ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana dexü̃. Erü chanaxwèxe i nümagü rü ta Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ nayaxõgü, rü ngẽmaãcü na nayauxgüãxü̃cèx i maxü̃ i mexü̃ i taguma gúxü̃. 11 Rü pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃ i wüxi i ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽxguma Cristu yuxü̃rüü̃ norü orecèx iyuegu, rü naxrüü̃ tá ta wena tamaxẽ na nüma ínangẽxmaxü̃wa ingẽxmagüxü̃cèx. 12 Rü ngẽxguma ñoma i naãnewa yaxna namaã ixĩnüẽgu ega ngúxü̃ ingexgu, rü daxũguxü̃ i naãnewa rü wüxigu namaã ãẽ̱xgacü tá tixĩgü. Rü ngẽxguma tama Cristuxü̃ icuáxchaü̃gu i ñoma i naãnewa, rü nüma rü tãũtáma tüxü̃ nacuáxchaü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa. 13 Natürü woo ñuxguacü i yixema rü tama aixcüma naxü̱xgu i ngẽma Tupanamaã ixunetaxü̃, natürü nüma ya Tupana rü guxü̃guma nayanguxẽẽ i ngẽma tamaã inaxunetaxü̃, erü taxuacüma nügütama nawomüxẽẽ.

Wüxi i mexü̃ i puracütanüxü̃ i Tupana namaã taãẽxü̃chiga

14 Rü ngẽma yaxõgüxü̃ i cuxü̃tawa ngẽxmagüxü̃, rü name nixĩ i Tupanae̱gagu nüxna nüxü̃ cucuèxãchixẽẽ na tama nuxcümaü̃güxü̃ i ore i taxuwama mexü̃cèx nügümaã na yaporagatanücüüxü̃cèx. Erü ngẽma rü wüxi i chixexü̃ nixĩ, rü nanachixeãẽxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃. 15 ¡Rü cugü naporaxẽẽ na meã cunaxüxü̃ i Tupanaãrü puracü na cumaã nataãẽxü̃cèx i ngẽxguma napẽ́xewa cunguxgux rü ngemaãcü taxucèxma cuxãnexü̃cèx i ngẽxguma nüma cuxna nacaxgu naxcèx i curü puracüchiga! ¡Rü ngẽmacèx name i aixcüma meã namaã cungúexẽẽtae i ngẽma ore i mexü̃ i aixcüma ixĩxü̃! 16 ¡Rü nüxü̃ rüxo i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü dexagümare i taxuwama mexü̃! Erü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽma dexagümaregu ĩxü̃, rü guxü̃guma yexeraãcü chixexü̃gu nayi. 17 Rü ngẽma norü ngu̱xẽẽtae i ngẽma duü̃xü̃gü, rü ñoma wüxi i ḏaaweane i tüxü̃ íyimachixẽẽxü̃rüü̃ nixĩ. Rü yema nixĩ ga nüxü̃ ngupetüxü̃ ga Imenéu rü Firetu. 18 Yerü nidoragümare ga nüxü̃ na yaxugüexü̃ rü marü na nangupetüxü̃ i yuetaarü dachiga. Rü yemaãcü nanawomüxẽẽgü ga ñuxre ga duü̃xü̃gü na tama noxrirüü̃ yaxõgüãxü̃cèx i Tupanaãrü ore. 19 Natürü Tupanaãrü ore rü taguma inayarüxo rü taguma naxüchicüü. Rü ngẽma norü orewa rü ñanagürü:

“Tórü Cori ya Tupana nüxü̃ nacuèx i texé tixĩ ya norü duü̃xü̃gü ixĩgüxe. Rü guxãma ya yíxema nüxü̃ ixuxe na Ngechuchu ya Cristu rü tümaãrü Cori yiĩxü̃, rü name nixĩ i nüxna tixĩgachi i guxü̃ma i chixexü̃”,

ñanagürü i ngẽma norü orewa. 20 Wüxi i duü̃xü̃ i dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü napatawa nangẽxma i poratu i uirunaxcèx rü dĩẽrumünaxcèx. Rü nangẽxma ta i poratu i naĩnaxcèx rü waixü̃münaxcèx. Rü ngẽma poratu i uirunaxcèx rü dĩẽrumünaxcèx rü mexü̃ i norü õnacèx nixĩ. Natürü ngẽma poratu i naĩnaxcèx rü waixü̃münaxcèx rü guxchirechixü̃ nixĩ. 21 Rü ngẽxguma wüxi i yaxõxü̃ naxwèxegu na aixcüma mexü̃ i Tupanaãrü puracütanüxü̃ na yiĩxü̃, rü name nixĩ i nüxna nixũgachi i guxü̃ma i chixexü̃. Rü ngẽxguma tá nixĩ i Tupanapẽ́xewa aixcüma naxüünexü̃ na naxüãxü̃cèx i nagúxü̃raü̃xü̃ i puracü i Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃. 22 ¡Nüxü̃ rüxo i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ i ngextü̱xücügü nagu rüxĩnüẽxü̃! ¡Rü meã Tupanapẽ́xewa namaxü̃ rü aixcüma nüxü̃́ yaxõ! ¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü, rü tãxṹ i namaã cunuxü̃! ¡Rü ngẽmaãcü namaxü̃ wüxigu namaã i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanacèx maxẽxü̃ rü ngemaãcü yumüxẽgüxü̃!. 23 Rü tama name i naxcèx icurüxĩnü i ngẽma dexagü i taxuwama mexü̃. Erü ngẽma dexagügagu rü düxwa nügüchi naxaie i duü̃xü̃gü. 24 Rü wüxi i Tupanaãrü puracütanüxü̃ rü tama name na texemaã núcèx nadauxü̃. Rü narümemae nixĩ na guxãma namecümaxü̃.. Rü nanaxwèxe i yaxna namaã naxĩnüãcüma meã duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ i Tupanaãrü ore. 25-26 Rü wüxi i Tupanaãrü puracütanüxü̃ rü name na yaxna namaã naxĩnüãcüma meã nayaxucu̱xẽgüãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃. Rü name i ngẽmaãcü ínananguxẽẽ na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü na nüxü̃ naxoexü̃cèx i norü chixexü̃ rü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. Erü Tupana nanaxwèxe na naxuãẽgüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü rü nawa ínanguxü̃xü̃ i ngẽma chixexü̃ i ngoxo i Chataná nagu nayixẽẽxü̃ na noxrütama ngúchaü̃ namaã naxüxü̃cèx.

3

Nuxãcü tá nixĩ i duü̃xü̃gücüma i ngẽxguma nagúxchaü̃gu i naãne

1 Rü chanaxwèxe i nüxü̃ cucuèx rü ngẽxguma nagúxchaü̃gu i naãne rü tá nangẽxma i ãũcümaxü̃gü rü guxchaxü̃gü naxcèx i duü̃xü̃gü. 2 Rü duü̃xü̃gü rü tá nügüguxicatama narüxĩnüẽ, rü norü dĩẽruguama tá narüxĩnüẽ. Rü tá nügü nicuèxüxü̃gü, rü ngẽmaãcü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ i togü i duü̃xü̃gü i tama naxrüü̃ taarü dĩẽruã̱xgüxü̃. Rü chixri Tupanachiga tá nidexagü, rü tãũtáma nanatüga rü naẽga naxĩnüẽchaü̃. Rü tãũtáma moxẽ inaxã i ngẽxguma Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽgu, rü ngẽmaãcü tãũtáma nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ i Tupanaãrü ore. 3 Rü tãũtáma nagu narüxĩnüẽ i togü i duü̃xü̃güxü̃ na nangechaü̃güxü̃, rü tãũtáma nüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü. Rü tá naxoregütèèxgü, rü tãũtáma nügü naporaexẽẽ na yaxna namaã naxĩnüẽxü̃cèx i naxü̃neãrü ngúchaü̃gü. Rü tá nichixecüma, rü tá naxchi naxaie i guxü̃ma i ngema mexü̃. 4 Rü duü̃xü̃güechitawèxegüxü̃ tá nixĩgü, rü nuẽwèxexü̃ tá nixĩgü, rü nügü icuèxüü̃güxü̃ tá nixĩgü. Rü tá norü ngúchaü̃cèxama nadaugü, rü tãũtáma Tupanaxü̃ nacuèxgüchaü̃. 5 Rü tá nügü nayaxõgüxüchinetaxẽẽ natürü ngẽma norü chixexü̃ i naxügüxü̃wa tá nango̱xoma na tama aixcüma yaxõgüãxü̃ i ngẽma ore i mexü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü maxẽxü̃, rü tama name na namaã cuxãmücüxü̃ rü natanügu cuxãxü̃. 6-7 Erü ngẽma duü̃xü̃gütanüwa nangẽxmagü i nümaxü̃ i ĩpatagu ichocuetanüxü̃. Rü norü ngu̱xẽẽtaemaã nayawomüxẽẽgü i ngẽma ngexü̃gü i nge̱ma ngẽxmagüxü̃ i tama naãẽxü̃ icuáxü̃ rü chixri maxẽxü̃. Rü ngẽma ngexü̃gü, rü norü ngúchaü̃gütama chixexü̃wa nanagagü, rü ngẽmacèx woo guxü̃guma nangúe natürü taguma aixcüma nüxü̃ nacuèxgü i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. 8 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃maã ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü chixexü̃guxicatama narüxĩnüẽ, rü tama aixcüma nayaxõgü i Tupanaãrü ore. Rü naxchi naxaie i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, naxrüü̃ ga yema yuüxü̃gü ga Yane rü Yáü̃bre ga tama Moĩchéga ĩnüẽchaü̃xü̃. 9 Natürü tãũtáma muxü̃ i duü̃xü̃gü nüxü̃́ nayaxõgü. Erü guxü̃wama i duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nicuèxãchitanü na wüxi i duü̃xü̃gü i chixexü̃gu rüxĩnüexü̃ rü ngeãẽmarexü̃ yixĩgüxü̃ naxrüxü̃ ga yema taxre ga tama Moĩchéga ĩnüẽchaü̃xü̃.

Ucu̱xẽmaã inyacuèxẽẽ ga Pauru na Timutéumaã yadexaxü̃

10-11 Natürü cumax, Pa Timutéux, marü nüxü̃ cucuèx ga ñuxãcü meã na chanangúexẽẽxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü ñuxãcü meã chamaxü̃xü̃, rü ñuxãcü nagu charüxĩnüxü̃ rü meã chayaxõxü̃, rü ñuxãcü yaxna namaã chaxĩnüxü̃ ga duü̃xü̃gü rü nüxü̃ changechaü̃xü̃. Rü cuma nüxü̃ cucuèx ga ñuxãcü na chaugü chaporaxẽẽxü̃ na yaxna namaã chaxĩnüxü̃ i guxchaxü̃gü. Yerü ga duü̃xü̃gü rü chowe ningexü̃tanü na choxü̃ yamèxgüxü̃cèx. Rü cuma rü nüxü̃ cucuèx ga ṯacü choxü̃ na üpetüxü̃ ga Aü̃tioquíawa rü Icúniũwa rü Listrawa, rü ñuxãcü chowe na yangexü̃tanüxü̃ rü poraãcü ngúxü̃ chingexü̃. Natürü tórü Cori ya Tupana choxü̃ ínapoxü̃ na tama choxü̃ yamèxgüxü̃cèx. 12 Rü aixcüma cumaã nüxü̃ chixu rü guxãma ya yíxema naxwèxegüe na Ngechuchu ya Cristucèx tamaxẽxü̃, rü togü tá tümachi naxaie rü chixri tá tümamaã nachopetü. 13 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i chixecümagüxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gü i idoratèèxgüxü̃ rü yexeraxü̃ i chixexü̃gu tá nayi. Erü Chataná marü nayawomüxẽẽgü, rü ngẽmacèx nüxĩ togüxü̃ nawomüxẽẽgü. 14 Natürü i cuma rü name nixĩ i guxü̃guma meã nagu quixũ i guxü̃ma i ngẽma ore i marü cungúxü̃. Erü cumatama rü nüxü̃ cucuèx na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma ore, rü nüxü̃ cucuèx na texégü tixĩgüxü̃ ga guxema namaã cuxü̃ ngu̱xẽẽgüxe. 15 Rü cuma nüxü̃ cucuèx rü cubuxgumamatama nawa cungu̱x i ngẽma Tupanaãrü ore i üünexü̃. Rü ngẽmawa cunayaxu i cuèx na nüxü̃ cucuáxü̃cèx i ñuxãcü tüxü̃́ na nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgügu. 16 Rü guxü̃ma i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ rü nügüãẽwatama nanayaxu ga Tupana. Rü ngẽma ore rü name na duü̃xü̃güxü̃ namaã ingúexẽẽxü̃, rü namaã yaxucu̱xẽgüxü̃ rü namaã iyanawẽ́xãchixẽẽgüxü̃, rü namaã nangúexẽẽxü̃ na meã Tupanapẽ́xewa namaxẽxü̃cèx. 17 Rü ngẽmaãcü i ngẽma ore rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ya yíxema Tupanaãrü ixĩxẽ, na meã nüxü̃ tacuáxü̃cèx i ngẽma Tupana naxwèxexü̃ rü ítamemarexü̃ na tanaxüxü̃ i nagúxü̃raü̃xü̃ i puracü i Tupana tümamaã nüxü̃ ixuxü̃.

4

1-2 Rü nüma ya Ngechuchu ya Cristu ya núma tá ũcü na nüxü̃ yacagüxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i maxẽxü̃ rü ngẽma marü yuechiréxü̃, rü yimapẽ́xewa rü Tupanapẽ́xewa cuxü̃ chamu na nüxü̃ quixuxü̃cèx i ngẽma ore i mexü̃. Rü ngẽxguma cuxü̃́ yatauxchaãchigu rü woo cuxü̃́ naguxchagu, rü chanaxwèxe i nüxü̃ quixuama i ngẽma ore. Rü ngẽmaãcü chanaxwèxe na icuyanawẽ́xãchixẽẽgüxü̃ rü meã cuyaxucu̱xẽgüxü̃ rü nüxü̃́ cunangúchaü̃xẽẽxü̃ i duü̃xü̃gü. Rü name nixĩ i yaxna namaã cuxĩnüãcüma meã cunangúexẽẽ. 3 Erü yixcüra i duü̃xü̃gü rü tãũtáma nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae i mexü̃. Erü ngẽma duü̃xü̃gü rü nichixecüma. Rü ngẽmacèx naxcèx nadaugü i norü ngúexẽẽruü̃gü i nüma nanaxwèxegüxü̃ãcüma nangúexẽẽxü̃. 4 Rü tãũtáma nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃. Erü ngẽma ore i doramare ixĩxü̃guama tá narüxĩnüẽ. 5 ¡Natürü cuma rü meã cugüna nadau, rü ínaxuãẽ, rü namaã napora ega ngúxü̃ cuxü̃ üpetügu! ¡Rü nüxü̃ ixuama i ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃, rü meã yanguxẽẽ i ngẽma puracü i Tupana cuxna ãxü̃! 6 Tãũtáma muxü̃ i ngunexü̃ ñoma i naãnewa changẽxma erü marü choxü̃ ningaica na Tupanaãrü puracü chaxüxü̃gagu chayuxü̃ rü choxü̃ na yamèxgüxü̃ i duü̃xü̃gü. 7 Rü choma rü marü chayanguxẽẽ i ngema puracü i Tupana choxna ãxü̃. Rü ñu̱xma na nagúxü̃ i ngema puracü rü taguma nüxü̃ charüxo na chayaxõxü̃. 8 Rü ñu̱xma rü marü Tupana choxü̃́ namaã nanguxü̃ i ngẽma ãmare i mexẽchixü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya ãẽ̱xgacü ya mecü tá choxna ãxü̃ i ngẽxguma wenaxãrü ñoma i naãnewa naxũxgu. Rü tãũtáma chaxica choxna nanaxã i ngẽma ãmare, natürü tá tüxna nanaxã ya guxãma ya yíxema tümaãrü ngúchaü̃maã ínanguxẽẽgüxe na wenaxãrü núma naxũxü̃.

Timutéuxü̃ naxucu̱xẽ ga Pauru

9 Cumaã nüxü̃ chixu rü chanaxwèxe i paxa nuã cuxũ, rü choxü̃ ícuyadau. 10 Dema rü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃gu naxĩnüxü̃gagu choxna nixũ rü ĩãne ga Techarónicawa naxũ. Rü Crechéü̃te rü Gárataanewa naxũ, rü Titu i Darumáchiaanewa. 11 Rü Lucaxicatama nixĩ i ñu̱xma chauxü̃tawa ngẽxmaxü̃. Rü chanaxwèxe i naxcèx cudau i Marcu na nuã cunagaxü̃cèx. Erü nüma rü chauxcèx name na choxü̃ na nangü̃xẽẽxü̃ i ñaã puracüwa. 12 Rü Tíquicu rü ĩãne ya Epéchiuwa chanamu. 13 ¡Ngẽxguma nuã cuxũxgu rü nuã nange i chorü gáuxü̃chiru ga ĩãne i Tróawa ngẽxmaxü̃ ga Carpupatawa chatáxü̃! Rü chanaxwèxe i nuã cunana i chorü poperagü. Rü guxü̃ãrü yexera chanaxwèxe na nua cunanaxü̃ i chorü poperagü i idixgüpǘtaxü̃. 14 Areyáü̃dru i cobrenaxcèx i buetarearü üwa puracüxü̃ rü poraãcü chixri chomaã naxüpetü. Natürü Tupana nüxü̃ nacuèx i ñuxãcü tá na napoxcuãxü̃ naxcèx ga yema chixexü̃ ga chomaã naxüxü̃. 15 ¡Meã cugüna nadau na tama chixexü̃ cumaã naxüxü̃cèx! Erü poraãcüxüchima naxchi naxai i Tupanaãrü ore i mexü̃. 16 Yexguma noxrixüchima ãẽ̱xgacügüpẽ́xewa chaugüétüwa chideaxgu rü taxúema choxü̃ tarüngü̃xẽẽ. Guxü̃ma choxna nibuxmü. Natürü tama chanaxwèxe ya Tupana rü nagu narüxĩnü i ngẽma. 17 Natürü tórü Cori choxü̃ naporaxẽẽ rü choxü̃ narüngü̃xẽẽ na choxü̃́ natauxchaxü̃cèx na nüxü̃ chixuxü̃cèx ga norü ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü yemaãcü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga tama yaxõgüxü̃ ga yéma yexmagüxü̃ rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga yema ore. Rü yemaãcü tórü Cori ya Ngechuchu choxü̃ ínanguxuchixẽẽ ga yexguma taxü̃ ga ãũcümaxü̃wa chayexmagu. 18 Rü nüma ya tórü Cori tá choxü̃ ínanguxuchixẽẽ nawa i guxü̃ma i chixexü̃gü. Rü tá choxna nadau na ngextá ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa choxü̃ nagaxü̃cèx. Rü name i guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Pauru rü wenaxãrü Timutéuxü̃ narümoxẽ rü naxcèx ínaca na Cori ya Ngechuchu ya Cristu nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃

19 Chanaxwèxe i chauégagu nüxü̃ curümoxẽ i Prisila, rü Aquiru, rü Onechéperutanüxü̃gü. 20 Eratu rü ĩãne i Corĩ́tiugu narüxã̱ũ̱x. Rü Turuquínu rü iḏaawexü̃ma ĩãne i Miretuwa chanatèx. 21 Rü naxü̃pa i gáuanexü̃ rü chanaxwèxe i nuã cuxũ. Rü cuxü̃ narümoxẽgü i Eubúru, rü Prudẽte, rü Linu, rü Cáudia, rü guxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃. 22 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu cumaã nangẽxma, rü Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽ ya guxãma i pemax.

Rü nuãma pexna,

Pauru

TITU

1

2

3

POPERA GA TITUCA̱X NAXÜMATÜXÜ̃ GA PAURU

1

Tituxü̃ narümoxẽ ga Pauru

1-2 Pa Titux, choma i Pauru i Tupanaãrü puracütanüxü̃ nixĩ i cuxcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü Ngechuchu ya Cristu nixĩ ga choxü̃ mucü na ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana dexü̃maã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore na Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx rü nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx i ngẽma norü ore i aixcüma ixĩxü̃ i tüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ na naxcèx imaxẽxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü Tupanaãxü̃́ tayaxõgü rü naxcèx tamaxẽchaü̃ erü tanayauxgüchaü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ nixĩ ga nuxcümaxü̃chima ga yexguma tauta naãne ü̱xgu Tupana ya taguma idoracü nüxü̃ ixuxü̃. 3 Rü ñu̱xma rü marü nawa nangu na Tupana tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ i ngẽma norü ore i mexü̃ i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽmacèx nümatama ya Tupana ya tórü maxẽxẽẽruü̃ choxü̃ namu na nüxü̃ chixuxü̃cèx i ngẽma norü ore. 4 Pa Titux, cuma rü chaune quixĩ i Tupanaãrü orewa yerü chauxü̃tawa cunayaxu ga Tupanaãrü ore ga noxri rü ñu̱xma rü chauxrüü̃ cuyaxõ. Rü chanaxwèxe i cuxü̃ narüngü̃xẽẽgü rü cuxü̃ nataãẽxẽẽgü ya Tanatü ya Tupana rü Ngechuchu ya Cristu ya tórü maxẽxẽẽruü̃.

Tituarü puracü ga yexguma Crétawa nayexmagu

5 Rü yexguma Crétaarü capaxũgu cuxü̃ chamu̱xgux, rü cumaã nüxü̃ chixu na yema yaxõgüxü̃tanüwa cunaxüxü̃ ga yema puracü ga tama chinguxẽẽxü̃ ga yexguma cuxna yéma chataegugu. Rü yemacèx cumaã nüxü̃ chixu na wüxichigü ya ĩãnewa rü nüxü̃ cuxunetaxü̃ i tupaucaarü ãẽ̱xgacügü na ngema yaxõgüxü̃maã inacuèxgüxü̃cèx, yema cuxü̃ chamuxü̃rüü̃. 6 Rü wüxi i ãẽ̱xgacü i yaxõgüxü̃ãrü, rü name i meã namaxü̃ na taxúema chixri nachiga idexagüxü̃cèx. Rü name i wüxitama tixĩ ya namèx. Rü naxãcügü rü name na yaxõgüãxü̃ rü meã namaxẽxü̃ na taxúema nüxü̃ ixuxü̃cèx na chixri namaxẽxü̃ rü tama nanatüga naxĩnüẽxü̃. 7 Erü yíxema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü ixĩxẽ, rü Tupanaãrü puracü nixĩ i taxüxü̃. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i aixcüma meã tamaxü̃. Rü tama name i wüxi i yatü i chixecümaxü̃ tixĩ rü chixexü̃gu rüxĩnüxü̃ tixĩ. Rü tama name na tangãxü̃xü̃, rü nucèx tadauxü̃, rü togü i duü̃xü̃güxü̃ tawomüxẽẽxü̃ norü dĩẽrucèx. 8 Natürü narümemae na guxü̃guma meã duü̃xü̃güxü̃ tayaxuxü̃ i tümapatawa, rü aixcüma nüxü̃ tangechaü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i meã maxẽxü̃. Rü tanaxwèxe i wüxi i yatü i aixcüma tümaãẽxü̃ cuáxe tixĩ, rü guxü̃guma duü̃xü̃gümaã mecümaxẽ tixĩ, rü aixcüma Tupanacèx maxü̃xẽ tixĩ, rü guxü̃guma meã tügümaã icuáxe tixĩ. 9 Rü yíxema yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü ixĩxẽ rü name i nagu tixũ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ ga tümamaã nüxü̃ ixuxü̃ na tüma rü ta togüxü̃ tangúexẽẽxü̃cèx i ngẽma ore i mexü̃, na ngẽmaãcü nüxü̃́ tanangúchaü̃xẽẽxü̃cèx rü nüxü̃ tayaxõgüxẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i noxri tama yaxõgüchaü̃xü̃. 10 Erü nangẽxma i muxü̃ma i yaxõgüchiréxü̃ i tama aixcüma irüxĩnüẽchaü̃xü̃. Rü ngẽma guxü̃ãrü yexera tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃ nixĩ i ngẽma Yudíugü i yaxõgüchiréxü̃ i ñu̱xma naxwèxegüxü̃ na nuxcümaü̃güxü̃ i nacümawe naxĩxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃. Rü nümagü rü ore i taxuwama mexü̃xü̃ nixugügü, rü ngẽmaãcü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽgü. 11 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü chixri ngu̱xẽẽtaegüxü̃, rü chanaxwèxe i noxtacüma icuyanangeèxgüxẽẽ. Erü muxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ nachixexẽẽgü rü ñu̱xmata ñuxre ya ĩpatawachigü rü nanachixexẽẽ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü na tama aixcüma Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx. Rü ngẽma ore i taxuwama mexü̃maã duü̃xü̃güxü̃ nangúexẽẽ na ngẽmaãcü tüxü̃ nawomüxẽẽgüãcüma ngĩxü̃ nayauxgüxü̃cèx i dĩẽru. 12 Rü wüxi ga yematama capaxũcü̱̃ã̱x ga norü tupanaãrü orearü uruü̃ nixĩ ga natanüxü̃güxü̃tama ixuxü̃ rü ñaxü̃:

“Rü ñaã Cretacü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü guxü̃guma doratèèxgüxü̃ nixĩgü, rü ñoma naẽxü̃gürüü̃ nidürae, rü nitaanü, rü nixoxochi”, ñaxü̃. 13-14 Rü aixcüma nixĩ ga yema ore ga nüxü̃ yaxuxü̃ ga yema yatü. Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i poraãcü cuyaxucu̱xẽgü i ngẽma yaxõgüxü̃ na aixcüma meã yaxõgüãxü̃cèx, rü tama nagu naxĩxü̃cèx i ngẽma Yudíugücüma. Rü chanaxwèxe i namaã nüxü̃ quixu na tama naga naxĩnüẽxü̃cèx ega ṯacü namuãxgu i ngẽma duü̃xü̃gü i tama nüxü̃ cuèxgüchaü̃xü̃ i ore i aixcüma ixĩxü̃. 15 Rü yíxema aixcüma Tupanapẽ́xewa mexẽ rü guxü̃wama tame. Natürü yíxema tama aixcüma Tupanapẽ́xewa mexẽ, rü taxucürüwa ṯacü rü nacüma i nagu tixũxü̃maã tügü tamexẽẽ. Rü woo tümaãẽwa nagu tarüxĩnüxü̃wa rü tachixe erü ngẽma nacüma i nagu tixũxü̃maã Tupanapẽ́xewa tügü tamexẽẽchaü̃. 16 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmagu rüxĩnüẽxü̃ rü nügü yaxugügügu rü Tupanaxü̃ nacuèx, natürü ngẽma nümagü naxügüxü̃wa nüxü̃ tacuèx na tama aixcüma yiĩxü̃ na Tupanaxü̃ nacuèxgüxü̃. Rü nümagü rü Tupanapẽ́xewa nichixe, rü tama naga naxĩnüẽ, rü taxuwama nime na ṯacü rü mexü̃ naxügüxü̃.

2

Ngu̱xẽẽtae i aixcüma mexü̃

1 Natürü i cuma, Pa Titux, rü name i guxü̃gutáma ngẽma mexü̃ i ngu̱xẽẽtaemaã cunangúexẽẽ rü taguma nüxna quixũgachi. 2 ¡Rü meã yaxucu̱xẽgü i ngẽma yatügü i yaguã̱xgü na aixcüma meã naãẽxü̃ nacuáãcüma namaxẽxü̃cèx, rü taguma nadauxcüraxü̃wèxegüxü̃cèx, rü guxü̃guma meã nagu na naxĩnüẽxü̃cèx! ¡Rü nangúexẽẽ na aixcüma meã Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃cèx, rü guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nangechaü̃güxü̃cèx, rü yaxna namaã naxĩnüẽxü̃cèx ega woo ṯacü rü guxchaxü̃ nüxü̃ üpetügux! 3 Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe i meã cuyaxucu̱xẽgü i ngẽma ngexü̃gü i yaguã̱xgü na meã Tupanapẽ́xewa namaxẽxü̃cèx. Rü tama name na yaxoregütèèxgüxü̃, rü nangãxẽwèxegüxü̃. Rü name nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa rü meã namaxẽ. 4-5 Rü ngẽma ngexü̃gü i yaguã̱xgü rü name nixĩ i meã na nangúexẽẽãxü̃ i ngẽma ngexü̃gü i paxü̃gü na aixcüma natexü̃ rü naxãcügüxü̃ nangechaü̃güxü̃cèx, rü meã naãẽxü̃ nacuèxgüxü̃cèx, rü mexü̃guxicatama na naxĩnüẽxü̃cèx, rü meã napatana nadaugüxü̃cèx, rü guxü̃ i duü̃xü̃gümaã namecümagüxü̃cèx, rü aixcüma natega naxĩnüẽxü̃cèx na taxúema chixri Tupanaãrü orechiga idexagüxü̃cèx. 6 ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta meãma yaxucu̱xẽgü i ngẽma ngextü̱xücügü na aixcüma meã naãẽxü̃ nacuáãcüma namaxẽxü̃cèx rü tama nadauxcüraxü̃wèxegüxü̃cèx! 7 ¡Rü cumatama rü name nixĩ i meã napẽ́xewa cumaxü̃ i guxü̃wama na ngẽmaãcü wüxi i norü cuèxruü̃ i mexü̃ quiĩxü̃cèx! Rü ngẽxguma cunangúexẽẽgu, rü cunaxwèxe i mexü̃gu curüxĩnüãcüma cunangúexẽẽ rü tama ĩnücaãcüma namaã nüxü̃ quixu i ngẽma ore. 8 Rü ngẽxguma ngẽmaãcü meã cunangúexẽẽgu i ngẽma ore i mexü̃, rü taxúetáma texé chixri nachiga tidexa. Rü ngẽmaãcü ya yíxema chixri tachiga idexagüchaü̃xẽ rü tá taxãneẽ erü taxucürüwa ṯacü rü chixexü̃xü̃ tixugü i tachiga. 9 ¡Rü meãma yaxucu̱xẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i coriã̱xgüxü̃! ¡Rü namaã nüxü̃ ixu na guxü̃guma meã norü coriga naxĩnüẽxü̃cèx, rü norü corimaã namecümagüxü̃cèx, rü taguma norü corixü̃ nachoxü̃gagüxü̃cèx! 10 Rü tama name i norü coriaxü̃́ nangĩ̱xgü, natürü nanaxwèxe i aixcüma meãma norü corimaã namaxẽ rü taguma nanawomüxẽẽgü. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü namaxẽgu, rü guxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü aixcüma namexẽchixü̃ i ngẽma ore i duü̃xü̃güxü̃ namaã ingúexẽẽxü̃ nachiga ya Tupana ya tórü maxẽxẽẽruü̃. 11 Tupana rü poraãcüxüchima tamaã namecüma, rü yemacèx núma nanamu ga Nane na guxü̃ma i duü̃xü̃güaxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega nüxü̃́ yaxõgüãgu. 12 Rü ngẽma na Tupana tamaã mecümaxü̃wa nüxü̃ tacuèx na namexü̃ na nüxü̃ rüxoexü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xãrü ngúchaü̃gü rü guxü̃ma i to i chixexü̃gü i napẽ́xewa ixüxü̃. Rü ngẽma Tupana taxcèx üxü̃ tüxü̃ nangu̱xẽẽ na meã yigümaã icuèxgüãcüma togü i duü̃xü̃güpẽ́xewa rü Tupanapẽ́xewa meã imaxẽxü̃ i ñoma i naãnewa. 13 Rü tüxü̃ nangu̱xẽẽ ta na guxü̃guma meã ínanguxẽẽgüxü̃cèx na nataeguxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü maxẽxẽẽruü̃ ya tórü Tupana ya tacü ixĩcü. Erü Tanatü ya Tupana rü tamaã inaxuneta na wena tá nataeguxü̃ ya Ngechuchu, rü wüxi i taãẽ tá nixĩ i ngẽxguma ínanguxgu. 14 Rü nüma ga Ngechuchu rü taxcèx nayu na tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx nawa i guxü̃ma i chixexü̃, rü tüxü̃ yamexẽẽgüxü̃cèx na aixcüma norü duü̃xü̃gü i mexü̃ ixĩgüxü̃cèx rü aixcüma naxcèx idaugüxü̃cèx na guxü̃guma mexü̃ ixügüxü̃cèx. 15 Rü ngẽma ore tá nixĩ i duü̃xü̃güxü̃ namaã cungúexẽẽxü̃ rü nüxü̃́ cunangúchaü̃xẽẽxü̃ na Tupanacèx namaxẽxü̃cèx. Rü ngẽma oremaã tá aixcüma cuyaxucu̱xẽgü i duü̃xü̃gü erü Tupanatama nixĩ ya cuxü̃ mucü na ngẽmaãcü cunaxüxü̃. Rü tama name na texé cuxü̃ oxü̃.

3

Ñuxãcü name na namaxẽxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃

1 Rü ngẽma yaxõgüxü̃ i duü̃xü̃gü, ¡rü namaã nüxü̃ ixu na nachixü̃anearü ãẽ̱xgacügüga naxĩnüẽxü̃ rü guxü̃ma i ngema togü i ãẽ̱xgacügüga naxĩnüexü̃cèx! ¡Rü yaxucu̱xẽgü na ínamemaregüxü̃cèx na naxügüãxü̃cèx i guxü̃ma i mexü̃ i puracügü i ãẽ̱xgacügü unagüxü̃! 2 Rü tama name i texéchiga chixri nidexagü rü texémaã nanuẽ. Natürü name nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃gümaã namecümagü rü aixcüma guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ nangechaü̃gü rü tama nügü nicuèxüxü̃gü. 3 Rü name nixĩ i yaxna namaã taxĩnüẽ i ngẽma tama yaxõgüxü̃, yerü yixema rü ta ga ü̃pa rü chixri tamaxẽ, rü tama Tupanaga taxĩnüẽ. Rü itayarütauxe rü tórü ngúchaü̃ tüxü̃ napora. Rü chixexü̃gu rüxĩnüẽãcüma tamaxẽ rü taxãũxãchiwèxegü. Rü naxchi taxaie ga togü, rü nüma rü ta taxchi naxaie. 4 Natürü yexguma Tupana ya tórü maxẽxẽẽruü̃ tüxü̃ nüxü̃ dauxẽẽgu i norü ngechaxü̃ naxcèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü, rü nüma rü tüxü̃ namaxẽxẽẽ. 5 Rü yema na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ rü tama ṯacü rü mexü̃ na ixügüxü̃gagu nixĩ, natürü tüxü̃ namaxẽxẽẽ yerü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. Rü Naãẽ i Üünexü̃ i tüxü̃ ngexwacaxü̃xẽẽxü̃ãrü poramaã Tupana tüxü̃́ inayanaxoxẽẽ ga tórü pecadu na ngexwacaxü̃xü̃ i duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃cèx. 6 Rü Ngechuchu ya Cristu ya tórü Maxẽxẽẽruü̃gagu nixĩ ga Tupana ga guxü̃ma ga norü ngúchaü̃maã tüxna namuãxü̃ ga Naãẽ i Üünexü̃. 7 Rü yemaãcü tamaã namecüma rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ga Tupana na aixcüma imexü̃cèx i napẽ́xewa, rü na nayauxgüxü̃cèx i ngẽma írünguxẽẽgüxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 8 Rü guxü̃ma i ngẽma marü cumaã nüxü̃ chixuxü̃ rü aixcüma nixĩ. Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i guxü̃guma nüxü̃ quixu i ngẽma ore na aixcüma mexü̃ naxügüxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. Erü ngẽma ore rü guxü̃wama name i guxãcèx. 9 ¡Natürü nüxna ixũgachi i ngẽma dexagü i taxuwama mexü̃ i duü̃xü̃gü nawa nügü choxü̃gagüxü̃ rü ngẽma oregü i nuxcümaü̃güxü̃ i duü̃xü̃güchigamare ixĩgüxü̃! ¡Rü nüxna ixũgachi i ngẽma nügü ngaexü̃! ¡Rü tama name na natanügu cuxãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nügümaã nüxü̃ rünuẽtanücüüxü̃ nachiga i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃! Erü guxü̃ma i ngẽma na nüxü̃ rünuẽtanücüüxü̃ rü taxuwama name, rü natücèxmamare nixĩ. 10 Rü ngẽxguma chi wüxie i petanüwa rü chixexü̃ i ngu̱xẽẽtaemaã ngẽma yaxõgüxü̃xü̃ titoyegu, rü name nixĩ i tümamaã nüxü̃ quixu na tama ngexü̃ tawagüxü̃cèx. Rü ngẽxguma tanaxüamagu, rü name nixĩ na wena tümamaã nüxü̃ quixuxü̃. Rü ngẽxguma tama cuga taxĩnüchaü̃gu rü tanaxüamagu i ngẽma chixexü̃ rü name nixĩ i noxtacüma tüxü̃ ícumuxũchi natanüwa i ngẽma yaxõgüxü̃. 11 Erü ngẽma chixri na tamaxü̃xü̃wa rü tá nango̱x na tachixeãẽxü̃ ya yíxema duü̃xẽ rü tümaãrü pecadugagu tá nixĩ na tapoxcuxü̃.

Tituxü̃ naxucu̱xẽ ga Pauru

12 Rü ngẽxguma cuxü̃tawa chanamu̱xgu i Artema rü ẽ́xna Tíquicu, rü chanaxwèxe i paxa Nicaporíchiuwa cuxũ na choxü̃ ícuyadauxü̃cèx. Erü nge̱ma tá nixĩ i chanangupetüxẽẽxü̃ ya yima tauemacügü ya nagu nagáuanecü. 13 Rü guxü̃ma i cuxü̃́ tauxchaxü̃maã chanaxwèxe i nüxü̃ curüngü̃xẽẽ i ãẽ̱xgacü i Chena i Dumacü̱̃ã̱xgüarü mugüxü̃ cuáxü̃ rü Aporu na paxa núma naxĩxü̃cèx. Rü chanaxwèxe i nüxna cunaxã i ngẽma nanaxwèxexü̃ i norü namawaü̃ na taxuü̃ma nüxü̃́ taxuxü̃cèx. 14 Rü ngẽma taeneẽgü i yaxõgüxü̃, rü name nixĩ i naxcèx nangúe na mexü̃ naxügüxü̃ rü togüxü̃ nangü̃xẽẽgüxü̃ ega ṯacü nüxü̃́ tau̱xgux. Rü ngẽmaãcü i ngẽma togü rü tá nayaxõgü.

Pauru rü wenaxãrü Tituxü̃ narümoxẽ rü naxcèx ínaca na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃cèx

15 Rü guxü̃ma i taeneẽgü i nuã chauxü̃tawa ngẽxmagüxü̃ rü cuxü̃ narümoxẽgü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i choma rü chanaxwèxe i nüxü̃ curümoxẽ i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i cuxü̃tawa ngẽxmagüxü̃. Rü chanaxwèxe i Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax.

Rü nuãma cuxna,

Pauru

FILEMÚÜ̃

POPERA GA FILEMÚÜ̃CA̱X NAXÜMATÜXÜ̃ GA PAURU

1

Pauru rü nüxü̃ narümoxẽ ga Filemúü̃

1 Pa Toeneẽ i Filemúü̃ i Toxrüxü̃ Tupanaarü Puracüwa Puracüxex, choma i Pauru rü taeneẽ i Timutéumaã cuxcèx tanaxümatü i ñaã popera. Rü choma rü nuxa chapoxcu nagagu na nüxü̃ chixuxü̃ i Ngechuchu ya Cristuarü ore. 2 Rü ñaã popera i cuxcèx taxümatüxü̃, rü naxcèx ta nixĩ i ngẽma taeneẽgü i cupatawa ngutaquẽ́xegüüxü̃ rü ngixcèx ta nixĩ i taeyèx i Ápia rü naxcèx ta nixĩ i taeneẽ i Ariquípu i taxrüxü̃ Tupanaarü puracüwa puracüxü̃. 3 Rü chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Filemúü̃ rü aixcüma Ngechuchuaxü̃́ nayaxõ rü yema yaxõgüxü̃xü̃ nangechaü̃

4 Rü guxü̃guma i ngẽxguma cuxna chacuèxãchigu i chorü yumüxẽwa, rü Tupanana moxẽ chaxã cuxcèx. 5 Erü nüxü̃ chacuáchiga na ñuxãcü nüxü̃́ cuyaxõxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu rü ñuxãcü nüxü̃ na cungechaü̃xü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃. 6 Rü Tupanana naxcèx chaca na cuxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ quixuxü̃cèx na ñuxãcü Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ i yixemax, erü chanaxwèxe na meã nüxü̃ cucuáxü̃ na ñuxãcü Ngechuchu ya Cristugagu poraãcü tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ ya Tupana. 7 Rü choma rü poraãcü chataãẽxü̃chi na ñuxãcü nüxü̃ cungechaü̃xü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃. Erü cugagu nixĩ, Pa Chaueneẽx, na nataãẽgüxü̃ i ngẽma togü i yaxõgüxü̃.

Pauru rü Filemúü̃na naca na mea Onéchimuxü̃ nayaxuxü̃cèx

8-9 Rü ngẽmacèx nangẽxma i wüxi i ngü̃xẽẽ i cuxü̃tawa naxcèx íchacaxchaü̃xü̃. Rü dücax, Cristu nixĩ ya choxü̃ mucü rü ngẽmacèx choxü̃́ nangẽxma i pora na cuxü̃ chamuxü̃ na cunaxüxü̃cèx i ngẽma ngü̃xẽẽ i mexü̃ i tá cumaã nüxü̃ chixuxü̃. Natürü tama ngẽmaãcü cuxü̃ chamuxchaü̃ erü cuxü̃ changechaü̃, rü ngẽmacèx chauxcèx narümemaẽ nixĩ na cuxü̃ chacèèxü̃marexü̃ naxcèx i ngẽma. Rü choma i Pauru rü marü chaya rü ñu̱xma rü chapoxcu Ngechuchu ya Cristucèx. 10 Rü ngẽmacèx cuxna naxcèx chacaxchaü̃ i wüxi i ngü̃xẽẽ naxcèx i Onéchimu i nuã poxcupataü̃wa chauxü̃tawa Cristuxü̃ yaxuxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü Tupanaãrü orewa rü chaune nixĩ. 11 Rü ü̃pa ga Onéchimu rü wüxi ga curü duü̃xü̃ ga taxuwama cuxü̃́ mexü̃ nixĩ. Natürü i ñu̱xma rü cuxü̃́ rü choxü̃́ rü ta name. 12 Rü ñu̱xma rü cuxcèx chanataeguxẽẽ i nüma i Onéchimu. Rü chanaxwèxe i meã cunayaxu, ñoma choxü̃ cuyaxuxü̃rüü̃. 13 Chierü chanaxwèxe na nuxma chauxü̃tagu naxã́ũxü̃, rü na cuchicüü choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx i ñu̱xma na chapoxcuxü̃ naxcèx i Tupanaãrü ore i mexü̃. 14 Natürü tama chanaxüxchaü̃ i ṯacü i tauta “Ngü̃” ñacuxü̃ choxü̃. Erü ngẽma ngü̃xẽẽ i cuxna naxcèx chac̱axü̃, rü chanaxwèxe na curü ngúchaü̃tama yiĩxü̃ i ngẽma rü tama i chorü mugagu na yiĩxü̃. 15 Rü bexmana Tupana nanaxwèxe na paxaãchi cuxna yaxũxü̃ ga Onéchimu na yixcama rü wenaxãrü cuxcèx nataeguxü̃cèx rü ngẽmaãcü guxü̃gutáma cuxü̃tawa nangẽxmaxü̃cèx. 16 Natürü i ñu̱xma rü tama ngẽxü̃rüüxü̃mare i curü duü̃xü̃rüü̃ nixĩ, erü wüxi i curü duü̃xü̃ãrü yexera nixĩ i ñu̱xmax, erü taeneẽ i nüxü̃ ingechaü̃xü̃ nixĩ. Rü aixcüma poraãcü nüxü̃ changechaü̃ i chomax, natürü chanaw̱ae i cuma rü yexeraãcü nüxü̃ cungechaü̃. Erü ñu̱xma rü tama wüxi i curü düü̃xü̃mare nixĩ, natürü wüxi i cueneẽ i tórü Coriaxü̃́ yaxõxü̃ nixĩ i ñu̱xmax. 17 Rü ngẽmacèx, rü ngẽxguma choxü̃ cudèu̱xgu na aixcüma cueneẽ chiĩxü̃, rü chanaxwèxe i meã cunayaxu i Onéchimu, ñoma choxü̃ cuyaxuxü̃rüü̃. 18 Rü ngẽxguma ṯacü rü chixexü̃ cumaã naxü̱xgu rü ẽ́xna ṯacü cuxü̃́ nangetanügu, rü chanaxwèxe i chomaã nüxü̃ quixu na ñuxre yiĩxü̃, na cuxü̃́ chanaxütanüxü̃cèx. 19 Rü chomatama i Pauru rü cho̱xmẽ́xmaãxü̃chi chanaxümatü i ñaã popera. Rü aixcüma chomatama tá cuxü̃́ chanaxütanü. Rü tãũtáma cuxna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽ na ñuxãcü choxü̃́ cunangetanüxü̃ i curü maxü̃ i taguma gúxü̃ i chaugagu Tupanaxü̃tawa cuyaxuxü̃. 20 Rü ngẽmaãcü, Pa Chaueneẽx, rü chanaxwèxe i tórü Corigagu chauxcèx cunaxü i ngẽma ngü̃xẽẽ. Rü chanaxwèxe i choxü̃ cutaãẽxẽẽ, erü chaueneẽ i Cristuaxü̃́ yaxõxü̃ quixĩ. 21 Rü cuxcèx chanaxümatü i ñaã popera erü nüxü̃ chacuèx na aixcüma chauga cuxĩnüxü̃ rü tá cunaxüxü̃ i ngẽma cuxna naxcèx chac̱axü̃ãrü yexera. 22 Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe na chauxcèx cunamexẽẽxü̃ i wüxi i nachica i ngextá tá nawa changuxü̃. Erü íchananguxẽẽ na Tupana tá nangãxü̃xü̃ i perü yumüxẽgü, rü tá choxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ na pexü̃ íchayadauxü̃cèx.

Pauru rü wenaxãrü Filemúü̃xü̃ narümoxẽ rü naxcèx ínaca na Cori ya Ngechuchu ya Cristu nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃

23 Rü moxẽ cuxcèx nge̱ma namu i Epáparu. Rü nüma rü wüxigu chomaã napoxcu naxcèx ya Ngechuchu ya Cristu. 24 Rü ngẽxgumarüü̃ ta moxẽ cuxcèx nge̱ma namugü i Marcu, rü Aritárcu, rü Dema rü Luca. Rü nümagü rü chomücügü nixĩgü i Tupanaãrü puracüwa. 25 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax.

Rü nuãma cuxna,

Pauru

EBRÉUGÜ

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

POPERA GA YUDÍUGÜ GA YAXÕGÜXÜ̃CA̱X ÜMATÜXÜ̃

1

Tupana rü Nanewa tamaã nidexa

1 Nuxcüma ga Tupana rü muẽ̱xpü̱xcüna rü nagúxü̃raü̃xü̃ãcüma norü orearü uruü̃güwa tórü o̱xigümaã nidexa, rü namaã nüxü̃ nixu ga ṯacü nüxü̃́ na nanaxwèxexü̃. 2 Natürü i ñomaü̃cüü ya Tupana rü Nanewatama nixĩ i tamaã yadexaxü̃ rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃ na ñuxãcü tüxü̃ nangü̃xẽẽchaü̃xü̃. Rü gumaxü̃ nixĩ ga namuxü̃ na naxüãxü̃cèx ga ñoma ga naãne rü daxũguxü̃ ga naãne rü üèxcü rü tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü. Rü ñu̱xũchi guma Nanena nanana ga guxü̃ma ga yema na noxrü yiĩxü̃cèx. 3 Rü Nanewa nixĩ i nüxü̃ idauxü̃ na ñuxãcü namexẽchixü̃ i nüma ya Tupana. Rü nüma ya Nane rü Nanatü ya Tupanarüü̃tama nixĩ. Rü ñu̱xma na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Nane, rü guxü̃maãma inacuèx rü norü ore i poraxü̃maã nanamu i guxü̃ma na nüma nanaxwèxexü̃ãcüma na yiĩxü̃cèx. Rü nüma ya Nane nixĩ ga taxcèx nayuxü̃ na nüxü̃ rüxoexü̃cèx ga tórü pecadugü. Rü yemawena rü Nanatüxü̃tawa naxũ i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü yéma Nanatüarü tügünecüwawa nayarüto erü guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ i ñu̱xmax.

Tupana Nane rü guxü̃ma i orearü ngeruü̃gü i daxũ- cü̱̃ã̱xétüwa nangẽxma

4 Rü ñu̱xma i nüma ya Nane rü guxü̃ma i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xãrü yexera nixĩ rü nae̱tüwa nangẽxma yerü yemaãcü nanaxuegu ga Nanatü. 5 Rü ngẽmaãcü nixĩ i ñu̱xma yerü ga Tupana rü taguma wüxi ga norü orearü ngeruü̃xü̃ ñanagürü:

“Cuma nixĩ i Chaune. Rü ñu̱xma chanango̱xẽẽ na aixcüma Chaune quiĩxü̃”,

ñanagürü. Rü taguma wüxi ga norü orearü ngeruü̃chiga ñanagürü:

“Choma nixĩ i Nanatü chiĩxü̃ rü nüma rü Chaune nixĩ”,

ñanagürü. 6 Natürü yexguma ñoma ga naãnewa namuãgu ga Nane ya guxü̃e̱tüwa ngẽxmacü, rü ñanagürü ga Tupana:

“Chanaxwèxe i guxü̃ma i chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü ya Chaune”,

ñanagürü. 7 Rü yexguma norü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱xchiga yadeaxgu ga Tupana, rü ñanagürü:

“Choma chanaxwèxexü̃ãcüma chanamu i ngẽma chorü orearü ngeruü̃gü i chorü ngü̃xẽẽruü̃gü ixĩgüxü̃. Rü ngẽxguma chanaxwèxegu rü ñoma buanecü rü ñoma üxüemarüü̃ chayaxĩgüxẽẽ, rü chanaporaexẽẽ na naxügüãxü̃cèx i chorü ngúchaü̃”,

ñanagürü. 8 Natürü yexguma Nanechiga yadeaxgu ga Tupana rü ñanagürü:

“Cuma rü chauxrüü̃ Tupana quixĩ. Rü guxü̃gutáma ãẽ̱xgacü quixĩ. Rü aixcüma meã guxü̃maã icucuèx erü aixcümacü quixĩ. 9 Rü nüxü̃ cungechaü̃ i guxü̃ma i ngẽma nacüma i mexü̃ natürü naxchi cuxai i guxü̃ma i ngẽma nacüma i chixexü̃. Rü ngẽmacèx i choma na Cunatü ya Tupana chiĩxü̃ rü guxãe̱tüwa cuxü̃ changẽxmaxẽẽ rü guxããrü yexera cuxü̃ chataãẽxẽẽ”,

ñanagürü. 10 Rü yexgumarüü̃ ta Nanexü̃ ñanagürü ga Tupana:

“Cuma rü guxü̃ãrü Cori quixĩ. Rü noxriarü ügügumama ga yexguma natau̱xgutama ga ñoma ga naãne, rü cuma nixĩ ga cunaxüxü̃. Rü cumatama nixĩ ga cunaxüxü̃ ga üèxcü rü tauemacü rü guxü̃ma ga ẽxtagü. 11 Rü guxü̃ma i ngẽma rü tá nagu̱x, natürü i cuma rü guxü̃gutáma cungẽxmaẽcha. Rü guxü̃ma i ngẽma rü ñoma naxchirurüü̃ tá nangaue. 12 Rü ñoma wüxi i naxchiru i ngauxü̃ i nge̱ma itèxmarexü̃rüü̃ tá ícunawogü i ñoma i naãne rü guxü̃ma i daxũwa nüxü̃ idauxü̃. Rü to i ngexwacaxü̃xü̃maã tá cunaxüchicüü, ñoma wüxi i naxchiru i ngauxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃maã ixüchicüüxü̃rüü̃. Natürü i cuma rü tá cunaxèi̱xrügumaraxü̃ẽcha rü tagutáma cuyu”,

ñanagürü ga Tupana. 13 Rü Tupana rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Nuã chauxü̃tawa rüto ñu̱xmatáta nüxü̃ cuxü̃ charüporamaẽxẽẽ i guxü̃ma i curü uwanügü!”

ñanagürü. Natürü ga Tupana rü taguma yema ñanagürü nüxü̃ ga ngẽxü̃rüüxü̃ ga norü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x. 14 Rü guxü̃ma i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü naãẽgü i Tupanaãxü̃́ puracüexü̃ nixĩgü. Rü nüma ya Tupana rü núma nanamugü na nüxü̃ yanangü̃xẽẽgüxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupana naxwèxexü̃ na nayauxgüãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃.

2

Tama name i nüxü̃ taxoe i ngẽma maxü̃ i Tupana tüxna uaxü̃xü̃

1 Rü ñu̱xma na nüxü̃ icuáxü̃ na guxü̃ma i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xãrü yexera yiĩxü̃ ya Nane, rü ngẽmacèx name na yexeraãcü meã naga ixĩnüẽxü̃ i ngẽma ore i nachiga ixĩxü̃. Erü tama tanaxwèxe na nüxü̃ rüxoexü̃ na yaxõgüxü̃. 2 Rü yexguma tauta Nane ya Cristuxü̃ núma namuxgu ga Tupana, rü norü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱xgüwa duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga norü mugü na naga naxĩnüẽxü̃cèx. Rü yema mugü rü aixcüma napora yerü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga tama naga ĩnüẽxü̃, rü yema mugü nüxü̃ ixuxü̃ãcüma Tupana nanapoxcue. 3 Rü yexguma yemaãcü napoxcueãgu ga yema duü̃xü̃gü ga tama naga ĩnüẽxü̃, ¿rü ñuxũcürüwa i yixema i naxchaxwa ibuxmüxü̃ na tama tüxü̃ napoxcuexü̃cèx ega nüxü̃ ixoegu i ngẽma maxü̃ i mexẽchixü̃ i ñu̱xma Cristugagu tüxna naxuaxü̃xü̃? Rü dücax, nümatama ya tórü Cori nixĩ ga nüxĩra naxunagüãxü̃ ga yema maxü̃, rü ñu̱xũchi yixcama nixĩ ga yema nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga nüxĩ meã tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃ na aixcüma yiĩxü̃ i tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃ ega nüxü̃́ yaxõgügu ya Cristu. 4 Rü nümatama ga Tupana rü ta taxcèx nanango̱xẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i Cristugagu tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃. Yerü nüma ga Tupana rü Naãẽ i Üünexü̃wa tüxü̃ nanawẽ́x ga naguxü̃raxü̃xü̃ ga taxü̃ ga mexü̃gü rü cuèxruxü̃gü ga norü poramaã naxüxü̃ yema nüma nanaxwèxexü̃ãcüma. Rü yemaãcü nixĩ ga wenaxãrü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃ na aixcüma yiĩxü̃ na Cristugagu tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃.

Tupana rü ñoma ga naãnewa nanamu ga Ngechuchu ya Cristu na taxrüü̃ duü̃xü̃xü̃ yiĩxü̃cèx

5 Rü ñu̱xma rü guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü i Cristugagu tüxü̃́ ngẽxmaxü̃ i pemaã nüxü̃ tixuchigaxü̃, rü Tupana rü taguma daxũcü̱̃ã̱x ga norü orearü ngeruü̃güna naxãga na namaã inacuèxgüxü̃cèx. Natürü duü̃xü̃güxü̃ nixĩ ga namuxü̃ na namaã inacuèxgüxü̃cèx ga guxü̃ma ga yema mexü̃gü. 6 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Pa Tupanax, ¿rü ṯacü nixĩ i duü̃xü̃gü rü ngẽmacèx nagu curüxĩnüxü̃? ¿Rü ṯacüwa name rü ngẽmacèx nüxü̃ cungechaü̃xü̃? 7 Rü paxaãchi curü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱xgütüü̃wa cunayexmagüxẽẽ ga duü̃xü̃gü, natürü i ñu̱xma rü aixcüma namaã cutaãẽ rü nüxü̃ quicuèxüxü̃. 8 Rü naxmẽ́xwa cunangẽxmaxẽẽ i guxü̃ma ga yema cuxüxü̃”,

ñanagürü i ngẽma orewa. Rü yemaãcü nixĩ ga Tupana ga duü̃xü̃gümẽ́xẽwa nayexmagüxẽẽãxü̃ i guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. Rü nataxuma i ṯacü i ñoma i naãnewa i tama naxmẽ́xwa nangẽxmaxẽẽxü̃. Natürü woo na ngẽmaãcü yiĩxü̃, rü ñu̱xma rü ta tauta nüxü̃ tadau na duü̃xü̃gümẽ́xẽwa nangẽxmaxü̃ i guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. 9 Natürü nüxü̃ tadau ya Ngechuchu ya aixcüma guxü̃maãma icuácü. Rü yexguma Tupana ñoma ga naãnewa namu̱xgu rü paxaãchi norü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱xgüarü ñaxtüwaama nanaxüxẽẽ. Natürü i ñu̱xma ya Tupana rü poraãcü Ngechuchuxü̃ nataxẽẽ rü ãẽ̱xgacü ya tacü nayaxĩxẽẽ yerü ngúxü̃ ninge rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gücèx nayu yerü yemaãcü nanaxwèxe ga Tupana yerü tüxü̃ nangechaü̃ rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽchaü̃. 10 Yerü ga Tupana rü nanaxwèxe na guxü̃ma i naxãcügü nüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i nachica i mexü̃ i naxü̃tawa. Rü yemacèx ñoma ga naãnewa nanamu ga Ngechuchu ya Cristu na ngúxü̃ yangexü̃cèx rü taxcèx nayuxü̃cèx na aixcümaxü̃chi tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü name nixĩ na yemaãcü naxüãxü̃ ga Tupana yerü nümatama nixĩ ga naxüãxü̃ ga guxü̃ma rü namẽ́xwa nangẽxma na nüma nanaxwèxexü̃ãcüma namaã inacuáxü̃cèx. 11 Rü Ngechuchu nixĩ ya tüxü̃ imexẽẽgücü na Tupanapẽ́xewa ixüünegüxü̃cèx. Rü ñu̱xma i nüma ya Ngechuchu ya tüxü̃ imexẽẽgücü rü guxãma i yixema na tüxü̃ yaxüünexẽẽgüxü̃ rü wüxitama nixĩ ya Tanatü. Rü ngẽmacèx nixĩ i nüma ya Ngechuchu ya Tupana Nane, rü tama taxcèx naxãnexü̃ na naẽneẽgümaã tüxü̃ naxuxü̃. 12 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ga Nane:

“Rü chaueneẽgüxü̃ tá nüxü̃ chacuèxẽẽ i cuchiga, Pa Chaunatüx. Rü norü ngutaquẽ́xegüwa rü tá cuxcèx chawiyae na ngẽmaãcü cuxü̃ chicuèxüüxü̃cèx”,

ñanagürü. 13 Rü toxnamana i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ta ga Nane:

“Cuxü̃́ chayaxõ, Pa Chaunatüx, erü nüxü̃ chacuèx rü tá choxü̃ curüngü̃xẽẽ”,

ñanagürü. Rü ñanagürü ta:

“Rü daxe chixĩ, Pa Chaunatüx, namaã i cuxacügü i chaueneẽgü i choxna cumugüxü̃”,

ñanagürü. 14 Rü nüma ga Ngechuchu rü woo Tupana na yixĩxü̃ natürü duü̃xü̃rüxü̃ãcü ñoma ga naanewa naxũ na taxrüxü̃ naxãmachixü̃cèx rü naxãgüxü̃cèx na tachicüü nayuxü̃cèx rü yemaãcü yanaxoxẽẽãxü̃cèx ga Chatanáarü pora ga namaã tüxü̃ iyanatauxẽẽxchaü̃xü̃. 15 Rü yemaãcü nanaxü ga Ngechuchu na Chatanámẽ́xẽwa tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx ya guxãma ya yíxema noxri naxcèx muü̃ẽxẽ ga na tayuexü̃. 16 Rü yemacèx ñoma ga naãnewa nangu ga Ngechuchu na taxcèx nayuxü̃cèx i guxãma i yixema na Abráü̃rüü̃ yaxõgüxü̃. Rü tama daxũcü̱̃ã̱x i orearü ngeruü̃gücèx nayu, natürü taxcèx nixĩ ga numa naxũxü̃ rü nayuxü̃. 17 Rü nüma ga Ngechuchu rü nanaxwèxe na yixema i naẽneẽgü ixĩgüxü̃rüü̃tama nügü na yaxĩxẽẽxü̃ na yemaãcü aixcüma mecümacü ya nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃gücü ya tórü chogüruü̃ yiĩxü̃cèx i Tupanapẽ́xewa. Rü yemacèx nixĩ ga nügü inaxãxü̃ rü nayuxü̃ na yemaãcü Tupana duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃cèx i norü pecadugü. 18 Rü yema nümatama ngúxü̃ na yangexü̃ ga yexguma Chataná nüxna ĩnügu, rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü nüxü̃́ natauxcha na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ ya yíxema Chataná tüxna ĩnüxẽ.

3

Ngechuchu rü Moĩchéxü̃ narüyexera

1 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgü ya Tupanapẽ́xewa Üünegüxe, rü pexü̃ nixĩ ya Tupana inadexü̃ na norü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx name nixĩ i aixcüma meã nagu perüxĩnüẽ ya Ngechuchu ya Cristu ya Tupana núma namucü. Rü nüma ya Ngechuchu nixĩ i tórü chogüruü̃ i Tupanapẽ́xewa tüxü̃ ixüünexẽẽcü. Rü yimaãxü̃́ nixĩ i yaxõgüxü̃. 2 Rü Tupana rü marü Ngechuchuxü̃ naxuneta na naxüãxü̃cèx ga yema puracü ga Tupana nüxna ãxü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü aixcüma Nanatüga naxĩnü rü nayanguxẽẽ ga yema puracü yexgumarüü̃ ga Moĩché meãma na naxüxü̃ ga yema puracü ga Tupana nüxna ãxü̃ na nüxna nadauxü̃cèx ga Tupanaãrü duü̃xü̃gü ga Yudíugü. 3 Rü woo ga noxri rü Moĩchéxü̃ nitaégacüüxẽẽ ga Tupana, natürü i ñu̱xma rü Moĩchéarü yexera Ngechuchuxü̃ nixĩ i yataégacüüxẽẽxü̃. Rü wüxi ya ĩpata ya ngexwacèx ixüxü̃nerüü̃ nixĩ, erü woo ngẽma ĩpatamaã tataãẽ, natürü ngẽma yexeraãcü nüxü̃ icuèxüüxü̃ nixĩ i ngẽma ĩpataarü üruü̃. 4 Rü guxü̃nema ya ĩ rü nüxü̃́ nangẽxma i norü üruü̃. Natürü guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃, rü Tupana nixĩ ya naxücü. 5 Rü Moĩché rü wüxi ga Tupanaãrü duü̃xü̃ ga aixcüma mexü̃ nixĩ yerü meã nüxna nadau ga Tupanaãrü duü̃xü̃gü ga Yudíugü, yema Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü nüma ga Moĩché nixĩ ga yema duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga ñuxãcü Tupana tá yixcüra nüxü̃ na rüngü̃xẽẽxü̃. 6 Natürü nüma ya Ngechuchu rü Moĩchéarü yexera nixĩ erü Tupana Nanexü̃chi nixĩ. Rü nüma nixĩ i nüxna nadauxü̃ i guxü̃ma i ngẽma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. Rü yixema rü ta Tupanaãrü duü̃xü̃gü tixĩgü ega aixcüma Ngechuchuaxü̃́ yaxõgügu rü taguma nüxü̃ rüxoegu. Rü Tupana nanaxwèxe na guxü̃guma Ngechuchumaã itaãẽgüxü̃ erü nüxü̃ tacuèx na wüxi i ngunexü̃ rü tá taxcèx nataeguxü̃ na wüxiwa namaã ingẽxmagüxü̃cèx.

Tupanaãrü duü̃xü̃gü rü tá inarüngü̃ẽ

7-8 Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü i Naãẽ i Üünexü̃:

“Rü ñu̱xma na nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ i ngẽma Tupana pemaã nüxü̃ ixuxü̃, rü tama name na nüxü̃ pexoexü̃, yexgumarüü̃ ga na naxügüãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga Tupanaxü̃ ügüxü̃ rü tama naga ĩnüẽxü̃ ga yexguma Moĩchéwe naxĩxgu ga yema naãne ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa”.

9 Rü yemacèx ga Tupana rü ñanagürü:

“Rü yéma nixĩ ga chixexü̃ naxügüxü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigü yerü choxü̃ naxügü yerü tama choxü̃́ nayaxõgüchaü̃. Rü yemaãcü nanaxügü woo 40 ga taunecügu nüxü̃ na nadaugüxü̃ ga yema mexü̃gü ga üünexü̃ ga napẽ́xewa chaxüxü̃. 10 Rü yemacèx namaã chanu ga yema duü̃xü̃gü, rü ñacharügü nüxü̃: ‘Pema rü guxü̃guma chixexü̃guxicatama perüxĩnüẽẽcha, rü taguma penaxüxchaü̃ i ngẽma chanaxwèxexü̃ na penaxüxü̃’, ñacharügü nüxü̃. 11 Rü yemacèx nixĩ ga namaã chanuxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü aixcümaxü̃chi namaã nüxü̃ chixu na tãũtáma yema naãne ga noxri namaã ichaxunetaxü̃wa nangugüxü̃ na ngẽxma nangü̃ẽxü̃cèx”,

ñanagürü ga Tupana. 12 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i pegüna pedaugü na tama ngürüãchi pechixearü maxü̃ã́xü̃cèx, rü ngẽmagagu na nüxü̃ perüxoexü̃ na Tupana ya maxü̃cüaxü̃́ na peyaxõgüxü̃. 13 Natürü ñu̱xma pexü̃́ natauxchagu, rü name nixĩ na wüxichigü pegüaxü̃́ penangúchaü̃xẽẽxü̃ i guxü̃ i ngunexü̃gu na taxúema i petanüwa Tupanaxü̃ taxoxü̃cèx nagagu i ngẽma pecadu i pexü̃ womüxẽẽchaü̃xü̃. 14 Rü ngema na Cristuxü̃tawa nayauxgüxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü tanaxw̱ae na guxü̃guma aixcüma yaxõgüechaxü̃. Rü ngẽxguma noxrirüü̃tama guxü̃guma meã nüxü̃́ yaxõgüechagu rü tama nüxü̃ rüxoegu, rü tá namaã tüxü̃́ nangẽxma i tachica i daxũguxü̃ i naãnewa. 15 Natürü ñu̱xma nixĩ i namexü̃ na meãma yaxõgüxü̃. Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Rü ñu̱xma na nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ i ngẽma Tupana pemaã nüxü̃ ixuxü̃, rü tama name na nüxü̃ pexoexü̃, yexgumarüü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga tama Tupanaga ĩnüẽxü̃ ga yexguma Moĩchéwe naxĩxgu ga yema naãne ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa”,

ñanagürü. 16 ¿Rü texégü tixĩ ga guxema nüxü̃ ĩnüẽxẽ ga yema Tupana tümamaã nüxü̃ ixuxü̃, rü ñu̱xũchi tama Tupanaga ĩnüẽxẽ? Rü pemaã nüxü̃ chixu rü yemagü nixĩ ga yema duü̃xü̃gü ga Moĩché Equituanewa ínguxü̃xẽẽxü̃. 17 ¿Rü texémaã nixĩ ga nanuxü̃ ga Tupana ga 40 ga taunecügu? Rü pemaã nüxü̃ chixu rü namaã nanu ga yema duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ügüxü̃. Rü yemacèx yema nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃gu nayue. 18 ¿Rü texégümaã nixĩ ga aixcümaxü̃chi inaxunetaxü̃ ga Tupana na tãũtáma yema naãnewa nangugüxü̃ na yexma nangü̃ẽxü̃cèx? Rü pemaã nüxü̃ chixu, rü yemagü nixĩ ga yema duü̃xü̃gü ga tama naga ĩnüẽxü̃. 19 Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na taxucürüwama yema naãne ga noxri Tupana namaã ixunetaxü̃wa nangugüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, yerü tama nüxü̃́ nayaxõgü.

4

1 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na Tupana tamaã ixunetaxü̃ na nügüxü̃tawa tá tüxü̃ yachocuxẽẽxü̃ na ngẽxma rüngü̃ẽxü̃cèx, rü tanaxwèxe i taxuãẽgü, na tama ngürüãchi wüxie i tatanüwa tama ngẽxma taxücuxü̃. 2 Erü ñu̱xma i yixema rü marü nüxü̃ taxĩnüẽ i Tupanaãrü ore i mexü̃, yexgumarüü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü nüxü̃ na naxĩnüẽxü̃. Natürü nümagü ga yema duü̃xü̃gü rü taxuwama nüxü̃́ name ga nüxü̃ na naxĩnüẽxü̃ ga yema ore yerü tama yema naga ĩnüẽxü̃rüü̃ aixcüma nüxü̃́ nayaxõgü. 3-4 Natürü i yixema na yaxõgüxü̃, rü tá aixcüma Tupanaxü̃tawa tichocu na ngẽxma rüngü̃ẽxü̃cèx. Rü wüxiwa i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ngü̃xchigaarü ngunexü̃chigaxü̃ nixu, rü ñanagürü:

“Rü 6 ga ngunexü̃gu nixĩ ga nagu̱xẽẽãxü̃ ga norü puracü ga Tupana. Rü yexguma norü 7 ga ngunexü̃wa nanguxgu rü guxü̃ma ga norü puracüna narüngü̃”,

ñanagürü. Rü nuxcüma ga Tupana rü nanaxwèxe na nangü̃ẽxü̃ ta ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü ga Moĩchéwe rüxĩxü̃. Natürü ga nümagü rü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ rü tama naga naxĩnüẽ. Rü yemacèx ga Tupana rü norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Yema duü̃xü̃gü rü tama choxü̃́ nayaxõgü rü yemacèx namaã chanu rü aixcümaxü̃chi namaã nüxü̃ chixu na tãũtáma yema naãne ga namaã ichaxunetaxü̃wa nangugüxü̃ na ngẽxma nangü̃ẽxü̃cèx”,

ñanagürü. 5-6 Rü yemaãcü ga yema duü̃xü̃gü ga nüxĩra nüxü̃ ĩnüẽxü̃ ga Tupanaãrü ore i mexü̃, rü tama nawa nichocu ga yema nachica ga Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃, yerü tama naga naxĩnüẽ. Rü ngẽmacèx nixĩ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa i ñaxü̃:

“Ngẽma duü̃xü̃gü i tama chauga ĩnüẽxü̃ rü tãũtáma ngẽma nachica i namaã ichaxunetaxü̃wa nichocu na ngẽxma nangü̃ẽxü̃cèx”,

ñaxü̃. Natürü ñu̱xma rü ta nangẽxma i nachica i tümacèx ya yíxema ngẽxma Tupanaxü̃tagu chocuchaü̃xẽ na ngẽxma tarüngü̃ẽxü̃cèx. 7-8 Rü ngẽma nachica i ngextá nagu nangü̃ẽxü̃ i duü̃xü̃gü rü tama yema naãne ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigüxacügü tümaãrü ãẽ̱xgacü ga Yochuémaã tayauxgüxü̃ nixĩ. Yerü yexguma chi yema naãne yixĩgu, rü Tupana rü tãũ chima wenaxãrü nüxü̃ naxuneta ga to ga ngunexü̃ na nagu naxü̃tawa yachocuxü̃cèx na ngẽxma nangü̃ẽxü̃cèx i duü̃xü̃gü. Rü yemacèx ga Tupana rü wenaxãrü nüxü̃ naxuneta i wüxi i to i ngunexü̃ na naxü̃tawa yachocuxü̃cèx i duü̃xü̃gü na ngẽxma nangü̃ẽxü̃cèx. Rü ngẽma ngunexü̃ rü ñu̱xma nixĩ. Rü yemacèx ga Tupana rü mucüma ga taunecü ga Moĩchéwena rü Dabímaã nüxü̃ nixu ga yema norü ore ga ümatüxü̃ i ñaxü̃:

“Rü ñu̱xma na nüxü̃ pexĩnüẽxü̃ i ngẽma Tupana pemaã nüxü̃ ixuxü̃, rü tama name na nüxü̃ pexoexü̃”,

ñaxü̃. Rü yematama nixĩ ga ore ga marüchirẽ́x pemaã nüxü̃ chixuxü̃. 9 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü ta nangẽxma i wüxi i nachica i üünexü̃ i nagu tá aixcüma nangü̃ẽxü̃ i ngẽma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. 10 Rü yíxema Tupanaxü̃tawa ichocuxe na ngẽxma tarüngü̃ẽxü̃cèx, rü nüxna tarüngü̃ẽ i guxü̃ma i tümaãrü puracügü yexgumarüü̃ ga Tupana rü nüxna na nangü̃xü̃ ga norü puracügü ga yexguma naãne naxü̱xguwena. 11 Rü ngẽmacèx name na meã yaxõgüxü̃ rü naga ixĩnüẽxü̃ na ichocuxü̃cèx i ngextá Tupana tüxü̃ írüngü̃ẽxẽẽxü̃wa. Erü tama tanaxwèxe na texé ngürüãchi yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü ga tama Tupanaga ĩnüẽxü̃rüü̃ norü orexü̃ na taxoxü̃. 12 Erü Tupanaãrü ore rü namaxü̃ rü naporaxüchi. Rü wüxi i tara i guxü̃cüwawa meã waixmaguxü̃ãrü yexera nixĩ na natéxü̃. Erü ngẽma ore rü tawa nixücu ñu̱xmata taãẽwa nangu, rü ñu̱xmata nawa nangu i ngẽma wüxichigü nagu rüxĩnüxü̃. Rü ngẽmaãcü meãma nanango̱xẽẽãma i guxü̃ma i ngẽma yixicatama nagu rüxĩnüxü̃ rü tüxü̃́ ngúchaü̃xü̃. 13 Rü nataxũtáma i ṯacü i Tupana üxü̃ i tá naxchaxwa nügü icúxü̃ erü napẽ́xewa rü guxü̃ma meã nango̱x. Rü guxü̃xü̃ nadau rü guxü̃xü̃ nacuèx ya yima tá tüxna c̱acü na namaã nüxü̃ ixuxü̃cèx i tórü maxü̃chiga.

Ngechuchu rü mecüxüchi ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ nixĩ i Tupanapẽ́xewa

14 Ngechuchu ya Tupana Nane rü mecüxüchi ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ nixĩ i Nanatüpẽ́xewa. Rü ñu̱xma rü daxũguxü̃ i naãnewa i Nanatüxü̃tawa nangẽxma na nge̱ma taétüwa nachogüxü̃cèx. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i guxü̃guma nüxü̃́ tayaxõgüecha rü taguma nüxü̃ tarüxoe. 15 Rü nüma ya Ngechuchu rü aixcüma nüxü̃ nacuèx na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ erü nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü tüxü̃́ naguxchaxü̃ i ngẽxguma Chataná tüxna ĩnügu rü pecadugu tüxü̃ nanguxẽẽchaü̃gu, yerü nüxna rü ta naxĩnü ga Chataná, ngẽma tüxna na naxĩnüxü̃rüü̃. Natürü nüma ga Ngechuchu rü taguma chixexü̃ naxü. 16 Rü ñu̱xma na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ ya Ngechuchu, rü name nixĩ i tama imuü̃ẽãcüma nüxna tangaicamagü ya tórü ãẽ̱xgacü ya Tupana ya tüxü̃ ngechaü̃cü. Rü tanaxwèxe na ngẽmaãcü nüxna ingaicamagüxü̃ na nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güxü̃cèx rü tüxü̃ nangechaü̃ãcüma tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx i ngẽxguma guxchaxü̃gü tüxna ngaicamagu.

5

1 Nuxcüma ga Tupana rü Moĩchémaã nüxü̃ nixu na Arã́ũ yiĩxü̃cèx ga Yudíugüarü paigüeru ixĩcü na guma duü̃xü̃güétüwa chogüxü̃cèx ga Tupanapẽ́xewa. Rü guxü̃ma ga yema Arã́ũwena ügüxü̃ ga paigüeru rü duü̃xü̃gütanüwa nüxü̃ naxunetagü na yema duü̃xü̃güarü ngü̃xẽẽruü̃ yiĩxü̃cèx ga Tupanapẽ́xewa rü Tupanana naxããxü̃cèx ga ãmaregü rü Tupanacèx nadaiãxü̃cèx ga naxü̃nagü na yemaãcü nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx ga norü pecadugü. 2 Natürü ngẽma paigüeru rü guxü̃ma i duü̃xü̃gürüü̃tama nixĩ na pecadugu nanguxü̃. Rü ngẽmacèx nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü yaxna namaã naxĩnüxü̃ i duü̃xü̃gü i ngẽxguma naẽchitamare pecadu naxüegu rü tama aixcüma Tupanawe naxĩxgu. 3 Rü ngẽma paigüeru rü tama ngẽma duü̃xü̃güarü pecaducèxicatama nixĩ i nadaiãxü̃ i naxü̃nagü, natürü nanaxwèxe i noxrütama pecaducèx rü ta na nadaiãxü̃ i naxü̃nagü na ngẽmaãcü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃xü̃cèx i ngẽma pecadugü. 4 Rü taxúema tügütama tingucuchixẽẽ na paigüeru tiĩxü̃cèx. Natürü Tupana nixĩ ya tüxü̃ unetacü rü tüxna naxãcü i ngẽma puracü na paigüarü ãẽ̱xgacü tiĩxü̃cèx, yexgumarüü̃ ga Tupana rü Arã́ũxü̃ na yangucuchixẽẽxü̃rüü̃ na paigüeru yiĩxü̃cèx. 5 Rü yexgumarüü̃ ga Ngechuchu rü tama nügütama ningucuchixẽẽ na Tupanapẽ́xewa tórü ngü̃xẽẽruü̃ i paigüeru yiĩxü̃cèx. Natürü Tupana nixĩ ga yangucuchixẽẽcü. Yerü Tupanatama nixĩ ga nüxü̃ ñacü:

“Cuma nixĩ i Chaune. Rü ñu̱xma chanango̱xẽẽ na Chaune quiĩxü̃”,

ñacü. 6 Rü toxnamana i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü ta:

“Cuma nixĩ i guxü̃gutáma duü̃xü̃güarü ngü̃xẽẽruü̃ i paigüeru quiĩxü̃, guma pai ga Melquisedérüü̃”,

ñanagürü. 7 Rü yexguma Cristu ñoma ga naãnewa maü̃xgu, rü poraãcü nayumüxẽ rü tagaãcü rü naxauxãcü Tupanana naca na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na naga naxĩnüxü̃cèx. Rü yemaãcü nanaxü ga Cristu, yerü Tupana rü napora na nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx na tama yuxü̃ namuü̃xü̃cèx. Rü Tupana rü Cristuxü̃ naxĩnü yerü nüma ga Cristu rü aixcüma Tupanaga naxĩnü. 8 Rü nüma ga Cristu rü woo Tupana Nane na yiĩxü̃, natürü ngúxü̃ ninge naxcèx na Tupanaga naxĩnüxü̃. 9 Rü yemaãcü nügü inaxã rü curuchagu nayu na tümaãrü maxẽxẽẽruü̃ yiĩxü̃cèx ya guxãma ya yíxema naga ĩnüẽxẽ. 10 Rü Nanexü̃ nixĩ ga naxunetaxü̃ ga Tupana na guxü̃gutáma nügüpẽ́xewa tórü ngü̃xẽẽruü̃ i paigüeru yiĩxü̃cèx yexgumarüü̃ ga pai ga Melquisedé ga norü yumüxẽwa nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃cèx Tupanana c̱acü na guma Abráü̃xü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx ga Tupana.

Wüxi i ãũcümaxü̃chixü̃ nixĩ na nüxü̃ rüxoexü̃ na yaxõgüxü̃

11 Rü ñu̱xma rü toxü̃́ nangẽxma i muxũchixü̃ma i ore i Cristuchiga ixĩxü̃ i pemaã nüxü̃ tixuxchaü̃xü̃. Natürü naguxchaxüchi na meãma pemaã tanango̱xẽẽxü̃ i ngẽma, erü pema rü tama pexü̃́ natauxcha na nüxü̃ pecuáxü̃. 12 Rü marü ñuxgumama nüxü̃ na pecuáxü̃ i Tupanaãrü orechiga, rü pema rü chi marü namaã pengúexẽẽtae. Natürü i pema rü ñu̱xma rü ta penaxwèxe na wena pemaã tanango̱xẽẽxü̃ i ngẽma Tupanaãrü ore i tauxchaxü̃ i nawa inaxügüxü̃ na Tupanachigaxü̃ icuáxü̃. Rü ngẽmaãcü i pema, rü ñoma õxchana i naẽgünenixü̃wa maĩxü̃rüü̃tama pixĩgü.. Erü tama nüxü̃ pecuèxgüéga i guxü̃ma i ngẽma Tupanaãrü ore i yexeraãcü tamaã nüxü̃ ixuxü̃ i Cristuchiga na ñuxãcü Tupana naxwèxexü̃ na naga pexĩnüẽxü̃. 13 Rü yíxema yaxõxẽ ya tama nüxü̃ cuèxégaxe na ñuxãcü Tupanacèx tamaxü̃xü̃, rü wüxi i õxchana i maĩxü̃rüü̃ tixĩ. Rü ngẽmaãcü pixĩgü i pemax. 14 Natürü yíxema yaxõxẽ ya tümamaã yaxǘxe na tanangugüxü̃ na ṯacü yiĩxü̃ i ngu̱xẽẽtae i mexü̃ rü ẽ́xna chixexü̃, rü aixcüma nüxü̃ tacuèx na ñuxãcü Tupanacèx tamaxü̃xü̃. Rü yíxema rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i yaxü̃ i namachimaã ãwemüxü̃rüü̃ tixĩ. Natürü i pema rü tama ngẽmaãcü pixĩgü.

6

1 Rü ngẽmacèx name nixĩ i yexeraãcü tingúeetanü na aixcüma meã nüxü̃ icuáxü̃cèx i Cristuchiga. Rü tanaxwèxe na nüxü̃ ichopetüxü̃ ga yema ore ga nawa inaxügüxü̃ na Cristuchigaxü̃ icuáxü̃. Rü tãũtáma yeü̃cürü yema ore ga nawa inaxügüxü̃chiga tidexagüecha. Rü taxucèxma tü̱xcüü̃ wena pemaã nüxü̃ tixu na nüxü̃ perüxoexü̃cèx na nagu pexĩxü̃ i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃ i tama tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxucèxma tü̱xcüü̃ wena pemaã nüxü̃ tixu i nachiga na ñuxãcü Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃. 2 Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxucèxma tü̱xcüü̃ wena pexü̃ tangúexẽẽ na ñuxãcü Tupanacèx íibaiü̃xü̃ rü ñuxãcü duü̃xü̃güxü̃ ingõgüãcüma namaã iyumüxe̱xü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxucèxma tü̱xcüü̃ wena pexü̃ tangúexẽẽ na ñuxãcü tá wena namaxẽxü̃ i duü̃xü̃gü i yuexü̃ rü ñuxãcü naãneãrü gu̱xgu rü Tupana tá wüxichigü i duü̃xü̃güna c̱axü̃ na ñuxãcü namaxẽxü̃ i ñoma i naãnewa. 3 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü ngẽxguma Tupana tama tüxna nachu̱xgu rü tanaxwèxe i yexeraãcü tingúeetanü na aixcüma guxü̃ma i Cristuchigaxü̃ icuáxü̃cèx rü nüxü̃ na icuáxü̃cèx na aixcüma ngẽma nüma nanaxwèxexü̃ãcüma meã naxcèx na imaxẽxü̃. 4-5 Natürü ngẽxguma chi wüxie Cristuxü̃ yau̱xgu, rü chi meãma Tupanaxü̃ tacuèxgu, rü chi Naãẽ i Üünexü̃xü̃ tayau̱xgu, rü chi nüxü̃ tacuèxgu na ñuxãcü namexü̃ i Tupanaãrü ore rü ñuxãcü na namexü̃ i daxũguxü̃ i naãne, rü name nixĩ i taxuãẽ. 6 Erü ngẽxguma chi ngẽmaãcü meã tayaxõ̱xgu i noxrix rü ñu̱xũchi Cristuxü̃ ítatèxüchi̱xgu, rü marü taxucürüwama texé wenaxãrü Tupanacèx tüxü̃ tataeguxẽẽ. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü ítanatèxüchi̱xgu ya Tupana Nane, rü ñoma wena curuchawa tayapotaxü̃rüü̃ tayaxĩxẽẽ, erü guxü̃ i duü̃xü̃güpẽ́xewa ãne nüxü̃ tingexẽẽ. 7 Rü dücax, wüxi i naãne i pucü nagu nguxü̃ rü meãma nanetü nawa nayae tümacèx ya yíxema nagu üanexẽ, rü Tupanaarü ngü̃xẽẽgagu nixĩ i ngema. 8 Natürü ngẽxguma ngẽma naãne rü tuxu rü natüanegü i chixexü̃ nawa yaegu, rü Tupana rü tá chixexü̃ namaã naxuegu rü üxüwa tá nigu i guxü̃ma i nawa yaexü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá tixĩ ya yíxema Cristuxü̃ ítáxe.

Ítananguxẽẽ na nayauxgüxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃ rü ngẽmacèx tama nüxü̃ tarüxoe na yaxõgüxü̃

9 Natürü, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Tangechaü̃güxe, rü woo ngẽmaãcü pemaã tidexagügu, natürü aixcüma nüxü̃ tacuèx na tama ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ rüxoexü̃rüü̃ pixĩgüxü̃. Erü pema rü pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃, rü Tupana rü tá aixcüma poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ na naxcèx pemaxẽxü̃cèx. 10 Erü nüma ya Tupana rü aixcümacü nixĩ. Rü nüma rü tãũtáma nüxü̃ inayarüngüma ga yema mexü̃ ga pexüxü̃ rü ñuxãcü taeneẽgü i yaxõgüxü̃xü̃ na pengechaü̃güxü̃ ga yexguma nüxü̃ perüngü̃xẽẽgügu, ngẽma ñu̱xma ípenaxüxü̃rüü̃tama. 11 Rü ñu̱xma rü tanaxwèxe i wüxichigü i pema rü ngẽmaãcü noxrirüü̃ mexü̃ i perü ngúchaü̃maã nüxü̃ perüngü̃xẽẽgüecha i taeneẽgü ñu̱xmatáta wena núma naxũ ya Cristu. Rü tanaxwèxe na ngẽmaãcü pemaxẽxü̃ na düxwa aixcüma Cristuxü̃tawa pengugüxü̃ ngẽma ípenanguxẽẽxü̃rüü̃. 12 Rü tama tanaxwèxe na nüxü̃ perüxoetanücüüxü̃ na Cristuwe perüxĩxü̃. Natürü tanaxwèxe i naxrüü̃ pixĩgü i ngẽma duü̃xü̃gü i guxü̃guma meã yaxõgüãcüma Cristuwe rüxĩãmaxü̃ rü nayauxgüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü ga Tupana namaã ixunetaxü̃. 13 Rü dücax, yexguma tórü o̱xi ga Abráü̃maã inaxunetagu ga Tupana rü nügüégagutama inaxuneta, yerü tataxuma ga texé ga norü yexera ixĩxẽ na tümae̱gagu inaxunetaxü̃cèx. 14 Rü yemacèx ga Tupana rü Abráü̃xü̃ ñanagürü:

“Rü aixcümaxü̃chi tá poraãcü cuxü̃ charüngü̃xẽẽ. Rü tá cuxü̃́ nangẽxma i muxũchixü̃tama i cutaagü”,

ñanagürü. 15 Rü Abráü̃ rü meãma ínananguxẽẽ ga guma nane ga Tupana namaã ixunetacü. Rü yemacèx nabu ga guma nane ga Ichaá ga Tupana namaã nüxü̃ ixucü. 16 Rü ngẽxguma duü̃xü̃gü ṯacücèx ixunetagügu, rü to i norü yexera ixĩxü̃e̱gagu inaxunetagü. Rü wüxicana ṯacücèx ngẽmaãcü inaxunetagügu, rü nüxü̃ tacuèx rü aixcüma tá nanaxügü i ngẽma naxcèx inaxunetagüxü̃, rü marü taxucürüwama yeü̃cürü nachiga nidexagüecha. 17 Rü yemacèx ga Tupana rü yexguma inaxunetagu namaã ga yema duü̃xü̃gü ga nayauxgüxü̃ tá ga yema ngü̃xẽẽ ga Tupana nüxna ãxchaü̃xü̃, rü nügüégagutama inaxuneta, yerü nanaxwèxe na meãma nüxü̃ nacuèxgüxü̃ na aixcüma tá yanguxẽẽãxü̃ rü tagutáma naxüchicüüãxü̃ ga yema namaã inaxunetaxü̃. 18 Rü nüxü̃ tacuèx rü ngẽxguma ṯacücèx nügüégagu inaxunetagu ya Tupana, rü taxucürüwama tüxü̃ nawomüxẽẽ rü nanaxüchicüü i ngẽma. Rü ñu̱xma i guxãma i yixema na Tupanacèx ibuxmüxü̃ na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx rü tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx, rü nüma ya Tupana rü nügüégagu tamaã inaxuneta na ngẽmaãcü tá tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Rü ngẽmaãcü tüxü̃́ nanangúchaü̃xẽẽ rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na nüxü̃ icuáxü̃cèx na aixcüma tá nayauxgüxü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i tamaã inaxunetaxü̃. 19 Rü ñu̱xma na ínanguxẽẽxü̃ na aixcüma tá nayaxuxü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃, rü taxucèxma taxoegaãẽgü, erü nüxü̃ tacuèx na aixcüma daxũguxü̃ i naãnewa i Tupana íngẽxmaxü̃wa tá ingugüxü̃. 20 Rü nge̱ma nangẽxma ya Ngechuchu i ñu̱xma yerü nüxĩra yexma naxücu na Tupanapẽ́xewa taétüwa nachogüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü guxü̃guma tórü ngü̃xẽẽruü̃ i paigüeru nixĩ, guma Melquisedé ga Tupanapẽ́xewa Abráü̃e̱tüwa chogücürüü̃.

7

Ngechuchu rü guma nuxcümaü̃cü ga pai ga Melquisedérüü̃tama nixĩ

1 Rü guma Melquisedé rü ĩãne ga Charéü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ ga yexguma namaü̃xgu ga Abráü̃. Rü nüma ga Melquisedé, rü duü̃xü̃güarü pai nixĩ ga Tupanapẽ́xewa. Rü yexguma Abráü̃ rü to ga nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacügümaã nügü nadaixgu rü nüxü̃ nayexeragu, rü Melquisedé rü namawa Abráü̃pẽ́xegu nayangu ga yexguma Abráü̃ napatacèx taegugu. Rü nüma ga Melquisedé rü Tupanaégagu Abráü̃maã mexü̃ naxuegu. 2 Rü Abráü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga guxü̃ma ga yemaxü̃gü ga yema ãẽ̱xgacügü ga namaã nügü nadèi̱xü̃na napuxü̃xü̃. Rü yemawa ínanaxüxüchi ga yema Tupanana üxü̃, rü Melquisedéna nanaxã. Rü ngẽma nae̱ga i Melquisedé rü Ãẽ̱xgacü ya Ixaixcümacü ñaxü̃chiga nixĩ. Rü norü ĩãne ga Charéü̃ rü Taãẽxẽẽruü̃ ñaxü̃chiga nixĩ. Rü ngẽmacèx i nae̱ga i Melquisedé rü Ãẽ̱xgacü ya Taãẽxẽẽruü̃ ñaxü̃chiga ta nixĩ. 3 Rü Tupanaãrü ore ga nuxcüma ümatüxü̃wa rü tama nüxü̃ nixu na texé tiĩxü̃ ga nanatü rü naẽ rü norü o̱xigü ga Melquisedé. Rü ngẽxgumarüü̃ ta tama nüxü̃ nixu i norü buxchiga rü norü yuxchiga. Rü ngẽmacèx Tupana Nanerüü̃ guxü̃guma duü̃xü̃güarü ngü̃xẽẽruü̃ ya pai nixĩ i Tupanapẽ́xewa. 4 Rü ñu̱xma rü name nixĩ i nagu perüxĩnüẽ na ñuxãcü aixcüma ãẽ̱xgacü ya tacü yiĩxü̃ ga Melquisedé. Yerü nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃ rü Melquisedéna nanaxã ga yema Tupanana üxü̃ ga natanüwa ga yema yemaxü̃gü ga togü ga ãẽ̱xgacügüna napuxü̃xü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na Tupanapẽ́xewa tórü o̱xi ga Abráü̃ãrü yexeracü yiĩxü̃ ga Melquisedé. 5 Rü ñu̱xma i Yudíugü, rü guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃wa ínanaxüxüchigü i ngẽma Tupanana üxü̃, rü ñu̱xũchi norü paigüna nanaxã yerü yemaãcü nixĩ ga namuãxü̃ ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Natürü guxü̃ma i ngẽma paigü rü Lebítaagü nixĩgü. Rü nüma ga Lebí rü guxü̃ma i Yudíugürüü̃ Abráü̃taa nixĩ. Rü ngẽmaãcü i ngẽma Yudíugü rü norü paigüna nanaxã i ngẽma Tupanana üxü̃, woo natanüxü̃gü i Yudíugü na yiĩxü̃ i ngẽma paigü. 6 Natürü ga Melquisedé rü woo tama Lebítaa nixĩ, natürü Abráü̃mẽ́xẽwa nanayaxu ga yema Tupanana üxü̃. Rü nüxü̃ tacuèx na Abráü̃ yiĩxü̃ ga noxri nayaxucü ga Tupanaãrü uneta. Rü Melquisedé rü Tupanana naca na Abráü̃maã mexü̃ naxueguxü̃cèx. 7 Rü guxãma meãma nüxü̃ tacuèx rü ngẽxguma texé toguecèx Tupanana caxgu na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx, rü Tupanapẽ́xewa rü yíxema nüxna c̱axe rü ngẽma togü i naxcèx ítac̱axü̃ãrü yexera tixĩ. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tacuèx na Abráü̃ãrü yexera yiĩxü̃ ga Melquisedé i Tupanapẽ́xewa. 8 Rü ñu̱xma i nuã tatanüwa rü ngẽma paigü i ngĩxü̃ yauxgüxü̃ i ngẽma dĩẽru i Tupanana ücü, rü duü̃xü̃gümare nixĩgü rü tá nayue. Natürü ngẽxguma Melquisedéchiga yadexagu i Tupanaãrü ore, rü ñoma namaxü̃xü̃rüü̃ nixĩ i nachiga yadexaxü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na Cristu ya guxü̃guma maxü̃cürüü̃ na yiĩxü̃ ga Melquisedé. 9-10 Rü Abráü̃taa ga Lebí, rü guxü̃ma i paigü i Lebítaagü ixĩgüxü̃ i ñu̱xma ngĩxü̃ yauxgüxü̃ i ngẽma dĩẽru i Tupanana ücü, rü nümagü rü ta Abráü̃maã Melquisedéna nanaxãgü ga yema Tupanana üxü̃. Yerü nüma ga Lebí rü guxü̃ma ga nataagü i ñu̱xma Yudíugüarü paigü ixĩgüxü̃, rü woo ga na tauta nabuexü̃ ga yexguma, natürü marü Abráü̃xü̃newa nayexmagü ga yexguma Melquisedé namawa Abráü̃pẽ́xegu yanguxgu. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na guxü̃ma i ngẽma paigüarü yexera yiĩxü̃ ya Melquisedé. 11 Rü nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü ga Yudíugü, rü Lebítaagü ga paigümẽ́xẽwa nixĩ ga nayauxgüãxü̃ ga Tupanaãrü mugü. Natürü pemaã nüxü̃ chixu rü yexguma chi yema paigü aixcüma yema Yudíugüxü̃ imexẽẽgügu ga Tupanapẽ́xewa, rü taxucèx chima Tupana nüxü̃ naxuneta ga naĩ ga pai ga Melquisedérüü̃ ixĩcü ga tama Lebítaa ga Arã́ũrüü̃ ixĩcü. Rü yemacèx ga Tupana rü nüxü̃ naxuneta ga Nane ga Ngechuchu na tórü chogüruü̃ ya pai yiĩxü̃cèx. 12 Rü yemacèx ga Tupana rü yema Yudíugüarü paigüchicüüxü̃ nayangucuchixẽẽ ga Cristu. Rü nüma nixĩ i ñu̱xma i aixcüma Tupanapẽ́xewa tüxü̃ yamexẽẽgüxü̃. Rü guxü̃ma ga Lebítaa rü paigü nixĩgü yerü yemaãcü nixĩ ga naxueguxü̃ nawa ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃. Natürü nüma ga Cristu rü marü nanaxüchicüü ga guxü̃ma ga yema. 13-14 Erü meãma nüxü̃ tacuèx rü nüma ya tórü Cori ya Ngechuchu ya yima nachiga idexagücü rü tama Lebítaa nixĩ erü nüma rü Yudátaa nixĩ. Rü nüxü̃ tacuèx rü taxuü̃ma ga Yudátaa rü pai nixĩ, yerü ga Moĩché rü yexguma yema paigüchiga yadeaxgu rü taxuü̃ma ga Yudátaaxü̃ naxuneta na pai yiĩxü̃cèx. 15 Rü ngẽmaãcü meã nango̱x na Tupana iyanaxoxẽẽxü̃ ga guxü̃ma ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ ga paigüchiga. Yerü nüma ga Tupana rü nüxü̃ naxuneta ga wüxi ga pai ga yexwacaxü̃cü ga tama Lebítaa ixĩcü. Rü nüma nixĩ i tórü Cori yiĩxü̃ ya Melquisedérüü̃ ixĩcü, erü guxü̃ma i ngẽma togü i paigüarü yexera nixĩ. 16 Rü guxü̃ma ga yema togü ga paigü rü nangucu yerü Lebítaa nixĩgü. Natürü nüma ga Cristu rü paixü̃ ningucuchi yerü poramaã yuwa ínarüda rü guxü̃guma namaxẽcha na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. 17 Rü ngẽmacèx i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü tórü Corichiga ñanagürü:

“Cuma rü guxü̃gutáma duü̃xü̃güarü ngü̃xẽẽruü̃ ya pai quixĩ Melquisedérüü̃”,

ñanagürü. 18-19 Rü yemacèx ga Tupana rü ñoma ga naãnewa nanamu ga Nane, yerü yema mugü ga paigüchiga naxümatüxü̃ ga Moĩché rü tama poraãcü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ yerü tama aixcüma tüxü̃ nimexẽẽgü ga Tupanapẽ́xewa. Rü yemacèx Nanexü̃ namu ga Tupana na tórü pecaducèx nayuxü̃cèx na ngẽmaãcü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃ rü aixcüma Tupanamücügü ixĩgüxü̃cèx. 20-21 Rü yexguma Tupana yema togü ga paigüxü̃ ngucuxẽẽgu, rü nanangucuxẽẽmare. Natürü yexguma Cristuxü̃ yangucuchixẽẽgu na tórü ngü̃xẽẽruü̃ ya pai yiĩxü̃cèx, rü nügüégagutama inaxuneta. Rü yemacèx ga yexguma Cristuxü̃ yangucuchixẽẽgu rü ñanagürü:

“Choma i Cori ya Tupana rü marü cuxü̃ chaxuneta na guxü̃gutáma duü̃xü̃güarü ngü̃xẽẽruü̃ ya pai quiĩxü̃cèx. Rü ngẽma rü tagutáma chanaxüchicüü erü chaugüégagu ichaxuneta”,

ñanagürü. 22 Rü ñu̱xma na yemaãcü nügüégagutama inaxunetaxü̃ ga Tupana, rü nüxü̃ tacuèx na aixcümaxü̃chima yema paigüarü yexera na yiĩxü̃ ya Cristu erü guxü̃gutáma Tupanapẽ́xewa tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. 23 Rü yema togü ga paigü rü namuxũchi, yerü niyuetanü. Rü yemacèx taxucürüwama guxü̃guma paigü nixĩgü. 24 Natürü ñu̱xma na tórü ngü̃xẽẽruü̃ ya paixü̃ yangucuchixü̃ ya Ngechuchu, rü ngẽmacèx marü taxucèxma texé ya togue tingucuchi, erü nüma ya Ngechuchu rü tagutáma nayu. 25 Rü ngẽmacèx nixĩ i ñu̱xma i nüxü̃́ natauxchaxü̃ na aixcüma tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ ya guxãma ya yíxema norü ngü̃xẽẽmaã Tupanaxü̃tawa ngugüxe. Erü nüma ya Ngechuchu rü guxü̃guma namaxẽcha na tümae̱tüwa nachogüxü̃cèx. 26 Rü ngẽmaãcü ya Ngechuchu, rü nüxĩcatama nixĩ i pai ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ yiĩxü̃ i Tupanapẽ́xewa. Erü nüma rü aixcüma naxüüne, rü nataxuma i chixexü̃ i nawa, rü nangearü pecaduã̱x yerü taguma taxrüü̃ pecadu naxü. Rü ñu̱xma rü guxü̃e̱tüwa nangẽxma i daxũguxü̃ i naãnewa i Tupana íngẽxmaxü̃wa. 27 Rü Ngechuchu rü tama ngẽma togü i paigüerurüü̃ nixĩ. Erü nümagü rü nanaxwèxe na guxü̃ i ngunexü̃gu Tupanacèx naxü̃nagü nadèi̱xü̃ na ngẽmaãcü Tupana nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃cèx i noxrütama pecadugü rü guxü̃ i duü̃xü̃güarü pecadugü ta. Natürü nüma ga Ngechuchu rü yexguma nügü inaxãxgu, rü wüxicanatama pecaducèx nayu. Rü ngẽma rü guxü̃gutama name i Tupanapẽ́xewa. 28 Rü yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü duü̃xü̃gümarexü̃ naxuneta na paigüerugü yixĩgüxü̃cèx. Natürü nümagü rü ta nipecaduã̱xgü. Natürü yemawena ga Tupana rü nügüégagu Nanexü̃ naxuneta na tórü ngü̃xẽẽruü̃ yiĩxü̃cèx. Rü yima Nane rü guxü̃guma mecüxüchi ya tórü Maxẽxẽẽruü̃ nixĩ. Rü nüma rü guxü̃guma tüxü̃ narüngü̃xẽẽ i Tupanapẽ́xewa.

8

Ngechuchu nixĩ ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ i Tupanapẽ́xewa

1 Rü ngẽma pemaã nüxü̃ tixuxchaü̃xü̃ i ñu̱xma nixĩ na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ ya mexẽchicü i Tupanaxü̃tawa. Rü nüma rü Tupana Nane ya Cristu nixĩ. Rü daxũguxü̃ i naãnewa i Tupanaãrü tügünecüwawa narüto erü guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. 2 Rü nge̱ma daxũguxü̃ i naãnewa i ngẽma nachica i üünexü̃ ga Tupana üxü̃wa nixĩ i taxcèx ínac̱axü̃. Rü tama ngẽma Yudíugüarü paigürüü̃ wüxi ya ĩpata ya duü̃xü̃gü üxü̃newa Tupanana taxcèx ínaca. 3 Rü guxü̃ma i ngẽma Yudíugüarü paigüeru rü nangucu na Tupanana naxãgüãxü̃cèx i ãmaregü rü naxcèx nadaiãxü̃cèx i naxü̃nagü na Tupana nüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃cèx i duü̃xü̃güarü pecadugü. Rü yemacèx ga Ngechuchu rü Tupanana nügü naxãmare na duü̃xü̃güarü pecaducèx nayuxü̃cèx. 4 Rü ñu̱xma i nüma ya Ngechuchu rü daxũguxü̃ i naãnewa nangẽxma na nge̱ma tórü ngü̃xẽẽruü̃ ya pai yiĩxü̃cèx i Tupanapẽ́xewa. Rü ngẽmacèx tama ñoma i naãnewa nixĩ i pai yiĩxü̃. Natürü ngẽxguma chi ñoma i naãnewa nangẽxmagu rü tãũ chima pai nixĩ erü ñoma i naãnewa nangẽxmagü i ngẽma Yudíugüarü paigü i Tupanana ãmare ãgüxü̃ yema Moĩchéarü mugü nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. 5 Natürü ngẽma puracü i ñoma i naãnewa naxügüxü̃ i ngẽma Yudíugüarü paigü, rü naxcèx nadauxü̃taegümare i ngẽma Ngechuchu daxũguxü̃ i naãnewa üxü̃. Rü ngẽma nachica i nawa Tupanacèx napuracüexü̃ i ngẽma paigü, rü nanaxüchicünèxãgümare i ngẽma nachica i Ngechuchu nawa ngẽxmaxü̃. Rü meãma nüxü̃ tacuèx i ngẽma, yerü yexguma Moĩché naxüxchaü̃gu ga Tupanapata, rü Tupana rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Dücèx, meã nangugü i ngẽma cuèxruü̃ ga cuxü̃ chawéxü̃ ga mèxpǘne ga Chinaĩ́wa! Rü chanaxwèxe i ngẽmaãcü na cunaxüxü”,

ñanagürü. 6 Natürü nüma ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ ya Cristu rü daxũguxü̃ i naãnewa nangẽxma, rü nge̱ma aixcümaxü̃chi Tupanapẽ́xewa taétüwa nachogü. Rü ngẽma Yudíugüarü paigü rü nagu naxĩãma ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga uneta ga Moĩché ümatüxü̃. Natürü nüma ya Tupana rü marü tüxna nanaxã i wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i uneta erü tamaã nüxü̃ nixu na Cristu yiĩxü̃ ya aixcüma tórü ngü̃xẽẽruü̃ ixĩcü. Rü nüma rü nayu na Tupanapẽ́xewa tüxü̃ yamexẽẽxü̃cèx, rü nge̱ma Tupanaxü̃tawa nangẽxma i ñu̱xma na taétüwa nachogüxü̃cèx. Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tadau na Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ rü yema nuxcümaü̃xü̃ ga unetaarü yexera yiĩxü̃ na namexü̃. 7 Yerü yexguma chi yema nüxĩraü̃xü̃ ga uneta ga Moĩché ümatüxü̃ rü aixcüma namexgu na duü̃xü̃güxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx, rü marü taxucèx chima tanaxwèxe i to i ngexwacaxü̃xü̃ i Tupanaãrü uneta. 8 Natürü nüma ga Tupana rü nüxü̃ nadau na tama aixcüma napẽ́xewa duü̃xü̃güxü̃ yamexẽẽxü̃ ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga uneta ga Moĩchéna naxãxü̃. Rü yemacèx ga Tupana rü ñanagürü:

“Wüxi i ngunexü̃ rü wena táxarü guxü̃ma i chorü duü̃xü̃gümaã ichaxuneta. 9 Natürü ngẽma chorü uneta i ngexwacaxü̃xü̃, rü tãũtáma namaã nawüxigu ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga chorü uneta ga nuxcümaü̃güxü̃ ga perü o̱xigümaã nüxü̃ chixuxü̃ ga yexguma nüxü̃ charüngü̃xẽẽgu na ínachoxü̃xü̃cèx ga Equituarü naãnewa. Yerü nümagü ga yema duü̃xü̃gü rü tama chauga naxĩnüẽ rü tama nayanguxẽẽ ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga chorü uneta, rü yemacèx íchanawogü. 10 Natürü ngẽxguma nawa nanguxgu na wena namaã ichaxunetaxü̃, rü ñaãcü tá nixĩ i guxü̃ma i Yudíugümaã ichaxunetaxü̃: ‘Rü tá meãma ngẽma duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ i chorü mugü na aixcüma naãẽwa nangẽxmagüxü̃cèx. Rü choma rü tá norü Tupana chixĩ, rü nümagü rü tá chorü duü̃xü̃gü nixĩgü’. 11 Rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i choxü̃́ yaxõgüxü̃, rü aixcüma tá choxü̃ nacuèxgü. Rü ngẽmacèx taxucèxtáma tü̱xcüü̃ nügümaã nüxü̃ nixugügü i chauchiga na ngẽmaãcü choxü̃ nacuèxgüxü̃cèx. Erü guxü̃ma i chorü duü̃xü̃gü rü aixcüma tá meã choxü̃ nacuèxgü woo buxü̃ rü ẽ́xna yaxü̃. 12 Rü tá nüxü̃́ nüxü̃ changechaü̃ i norü chixexü̃gü, rü tá nüxü̃ ichayarüngümaxü̃chi i norü pecadugü”,

ñanagürü ga Tupana. 13 Rü dücax, ñu̱xma na Tupana ngexwacaxü̃xü̃ i unetachiga idexaxü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na yema nüxĩraü̃xü̃ ga uneta rü marü nangupetüchaü̃xü̃. Rü nüxü̃ tacuèx rü guxü̃ma i ngẽma marü ngupetüchaü̃xü̃, rü paxa tá inayarüxo. Rü ngẽmaãcü i ngẽma Yudíugüarü paigü, rü marü inayarüxoxchaü̃ na Tupanapẽ́xewa duü̃xü̃güxü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Erü nüma ya Tupana rü marü Cristuxü̃ ningucuchixẽẽ na tórü ngü̃xẽẽruü̃ yiĩxü̃cèx i napẽ́xewa.

9

Tupanapata ga duü̃xü̃gü üxü̃nechiga rü Tupanapata ya daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmanechiga

1 Rü yexguma nuxcüma Moĩchémaã yadeaxgu rü nüxna naxããgu ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga uneta, rü Tupana namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta namaã nüxü̃ nixu na ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na naxcèx naxüãxü̃ ga wüxi ga ĩpata ga naxchirunaxcèx na yéma nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx ga paigü. 2 Rü guma ĩpata ga naxchirunaxcèx rü nitüyemachĩã. Rü yema naxmachĩã ga nüxĩra nawa ixücuxü̃, rü “Nachica i Üünexü̃” nixĩ ga nae̱ga. Rü yéma nayexma ga werachica rü mecha ga pãũ ga üünexü̃ nagu nuxü̃. 3 Rü yema to ga naxmachĩã ga yema tüyemachĩãxü̃cèxwena üxü̃ rü “Nachica i Üünexü̃chixü̃” nixĩ ga nae̱ga. 4 Rü yéma nayexma ga yema mecha ga uirunaxcèx ga ngextá nawa yagugüãxü̃ ga pumara ga yixixü̃ ga yexguma yaguxgu. Rü yéma nayexma ta ga yema baú ga Tupanaãrü mugü nagu namaã nanguxü̃güxü̃. Rü yema baú rü guxü̃wama uirumaã natüxüne. Rü yematama baúarü aixepewa nayexma ga wüxi ga tü̃xü̃xãcü ga uirunaxcèx ga yema pãũ ga daxũwa rüy̱ixü̃maã ããcuxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta yema baúarü aixepewa nayexma ga Arã́ũãrü caxü̃ruü̃ ga rüxüxü̃ne, rü guma nutagü ga Tupanaãrü mugü nagu ümatügücü. 5 Rü yema baúétüwa nayexmagü ga yema taxre ga daxũcü̱̃ã̱xchicünèxãgü ga ixãxpẽ́xatüxü̃. Rü naxpẽ́xatügümaã nayadüxétügü ga yema baúã́taü̃. Rü yema daxũcü̱̃ã̱xchicünèxãgüarü ngãxü̃wa nixĩ ga nügü nango̱xẽẽxü̃xü̃ ga Tupana. Natürü taxucèxma tü̱xcüü̃ yexeraãcü nüxü̃ tixu i ngẽmachiga. 6 Rü wüxicana yemaãcü na namexẽẽgüãxü̃ ga guxü̃ma ga yema, rü ñu̱xũchi ga paigü rü guxü̃guma yema nüxĩraü̃xü̃ ga naxmachĩãgu nachocuxü̃ na yéma Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃ãcüma nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. 7 Natürü yema to ga naxmachĩãwa rü yema paigüarü ãẽ̱xgacüxicatama nixĩ ga yexma ücuxü̃. Rü tama guxü̃guma yexma naxücu, natürü wüxicanatama yexma naxücu ga wüxichigü ga taunecügu. Rü yexguma yexma naxücuxgu rü yéma nanange ga naxü̃nagü rü guma nagümaã yema baúxü̃ namaxcuétü. Rü yemaãcü ga yema paigüarü ãẽ̱xgacü rü inanaxã ga guma nagü na noxrütama pecadu rü guxü̃ma ga duü̃xü̃güarü pecaduxü̃ iyanangümaxü̃cèx ga Tupana. 8 Natürü yema paigüarü ãẽ̱xgacüxicatama nixĩ ga yema Nachica ga Üünexü̃chixü̃gu ücuxü̃ ga Tupana íyexmaxü̃wa. Rü ngẽmaãcü Tupanaãẽ i Üünexü̃ tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na taxucürüwama yexma Tupana íyexmaxü̃gu nachocuxü̃ ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü yerü yexguma nagu naxĩxgu ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü nachu̱xu ga yema. 9 Rü guxü̃ma i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuchigaxü̃, rü wüxi i cuèxruü̃ nixĩ i taxcèx i yixema na ñu̱xma imaxẽxü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tadau rü yema ãmaregü ga Tupanana naxãgüxü̃ rü yema naxü̃nagü ga Tupanacèx nadèi̱xü̃ rü taxucürüwama yema duü̃xü̃güxü̃ nimexẽẽ na aixcüma Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx. 10 Rü yema nuxcümaü̃güxü̃ ga mugü ga õnagüchiga rü axeü̃güchiga rü nacümagüchiga ixĩxü̃, rü yema duü̃xü̃güarü düxétüxü̃necèxicatama nixĩgü. Rü yemacèx tama yema duü̃xü̃güxü̃ nimexẽẽ na aixcüma Tupanapẽ́xewa yamexü̃cèx. Rü woo napora ga yema mugü ga noxrix, natürü yexguma ínanguxgu ga Cristu rü marü yexma nayacuèx na duü̃xü̃gümaã naporaxü̃. 11 Natürü i ñu̱xma rü marü ínangu ya Cristu. Rü nüma nixĩ i aixcüma tórü ngü̃xẽẽruü̃ yiĩxü̃ i Tupanapẽ́xewa, rü nagagu nixĩ i nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma nachica i ngextá taétüwa ínachogüxü̃wa rü aixcüma naxüüne erü tama guma ĩpata ga naxchirunaxcèx ga duü̃xü̃gümare üxü̃nerüü̃ nixĩ erü daxũguxü̃ i naãnewa nangẽxma. 12 Rü Cristu rü marü daxũguxü̃ i naãnegu naxücu i ngextá Tupana íngẽxmaxü̃wa. Rü taxucèxma tü̱xcüü̃ wüxichigü ya taunecügu ngẽxma naxücu, erü marü guxü̃guma nge̱ma nangẽxmaẽcha. Rü yexguma yexma naxücuxgu, rü tama yéma nanange ga chibugügü rü wocaxacügügü na Tupanana naxããxü̃cèx. Natürü nüma ga Cristu rü nagütama inaxã na yemaãcü naxütanüãxü̃cèx ga tórü pecadugü rü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 13 Rü yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü ñanagürü:

“Ngẽxguma texé yuetaxü̃ ingõgügu, rü taxucürüwama Tupanapata ya naxchirunaxcèxgu taxücu”,

ñanagürü. Rü yemacèx ga yema Yudíugü, rü yexguma wüxi ga yuetaxü̃ yangõgügügu rü nanaxwèxegü ga na norü paixü̃tawa nagaãxü̃ ga wüxi ga woca na yema pai Tupanacèx yamáxü̃cèx rü na yaguãxü̃cèx na yemaãcü ga guma tanimaca rü dexágu nagüãxü̃cèx na yema duü̃xü̃güxü̃ namaã namaxcuxü̃cèx na yemaãcü nüxna ínay̱ixü̃cèx ga norü chixexü̃. Natürü yema rü duü̃xü̃güarü düxétüxü̃newaxicatama nanamexẽẽ rü tama norü maxü̃xü̃ namexẽẽ. 14 Natürü nagü ya Cristu rü yema naxü̃nagügüarü yexera name erü tórü maxü̃ namexẽẽ na aixcüma Tupanapẽ́xewa imexü̃cèx. Rü Cristu rü woo Tupana Nane na yiĩxü̃ rü na nataxuxü̃ ga norü chixexü̃, natürü Tupanana nügü naxã rü tórü pecaducèx nayu yerü Naãẽ i Üünexü̃ nanaporaxẽẽ. Rü yemaãcü curuchagu nanabaxẽẽ ga nagü. Rü ñu̱xma ya yima nagü rü ningu na tüxü̃ namexẽẽxü̃cèx i Tupanapẽ́xewa. Rü ngẽmacèx taxucèxma tanaxwèxe na nagu ixĩxü̃ ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ ga tama tüxna naxãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ñu̱xma na Cristugagu Tupanapẽ́xewa imexü̃, rü nüma ya Cristu rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na naxüxü̃cèx i ngẽma Tupana ya maxü̃cü tüxü̃́ naxwèxexü̃. 15 Rü ñu̱xma na tórü pecaducèx nayuxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu, rü nüma nixĩ i tórü ngü̃xẽẽruü̃ i Tupanapẽ́xewa, ngẽma Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü ñu̱xma i yixema na Tupana tüxü̃ dexü̃, rü tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ ega yima Naneãxü̃́ yaxõgügu. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i Tupanaãrü duü̃xü̃gü ga nuxcüma yaxõgüxü̃, rü nüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃ yerü Cristu nayu na norü pecaduna ínanguxü̃xẽẽãxü̃cèx. 16 Rü ngẽxguma nayuxchaü̃gu i wüxi i duü̃xü̃, rü wüxi i poperagu nanaxümatü na texé tá nayaxuxü̃ i norü ngẽmaxü̃gü. Natürü ngẽxguma namaü̃xgu i ngẽma duü̃xü̃, rü taxucürüwama texé tanayaxu i norü ngẽmaxü̃gü. 17 Rü ngẽmacèx i ngẽma popera rü tama napora i ngẽxguma namaü̃xgu i ngẽma duü̃xü̃. Rü ngẽxguma nayu̱xguxicatama nixĩ i naporaxü̃. 18 Rü nüma ga Cristu rü norü yumaã nixĩ ga Tupanapẽ́xewa tüxü̃ yamexẽẽgüxü̃. Yerü ga Moĩché rü nüxü̃ nixu rü yexguma texé pecaduã̱xgu rü tanaxwèxe na tümaãrü paixü̃tawa tanagaxü̃ ga wüxi ga naxü̃na na tümae̱gagu nayuxẽẽãxü̃cèx rü inabaãxü̃cèx ga nagü na Tupana tüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃cèx ga tümaãrü pecadu. 19 Rü Moĩché rü guxü̃ma ga duü̃xü̃güpẽ́xewa nüxü̃ nixu ga guxü̃ma ga Tupanaãrü mugü. Rü yemawena nanayaxu ga wocaxacügügü rü chibuxacügügü, rü dexámaã nanaxüéü̃. Rü ñu̱xũchi nanayaxu ga wüxi ga naĩxchacüüxacü rü ñuxre ga tüèxmü ga dauxü̃ne, rü yema naĩxchacüügu nanabagümü. Rü yemamaã guma nagüwa nanacúe rü ñu̱xũchi nanamaxcuétü ga yema popera ga Tupanaãrü mugü nawa yexmaxü̃. Rü yexgumarüü̃ ta nayamaxcutanü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü. 20 Rü ñu̱xũchi ga Moĩché rü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü:

“Tupana rü marü inaxuneta na pexü̃ tá nangü̃xẽẽxü̃. Rü daa nagümaã pexü̃ chimaxcutanü i ñu̱xma erü ngẽmaãcü nixĩ i choxü̃ namuxü̃ na ngẽmawa nüxü̃ pecuáxü̃cèx na aixcüma tá pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃”,

ñanagürü. 21 Rü ñu̱xũchi ga Moĩché rü guma nagümaã nanamaxcuétü ga guma ĩpata ga naxchirunaxcèx ga nawa Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güne. Rü yexgumarüü̃ ta nayamaxcutanü ga guxü̃ma ga yemaxü̃gü ga namaã Tupanaxü̃ yacuèxüü̃güxü̃ ga guma ĩpataarü aixepewa yexmagüxü̃. 22 Rü nüxü̃ tacuèx rü yema duü̃xü̃gü ga yexguma pecadu naxügügu rü Tupanapẽ́xewa nügü yamexẽẽgüchaü̃gu, rü norü paigüxü̃tawa nanaga ga wüxi ga naxü̃na na nüxü̃́ yamáãxü̃cèx rü inabagüxẽẽãxü̃cèx na Tupana tama napoxcuexü̃cèx. Natürü ñu̱xma ya Tupana rü tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i tórü chixexü̃ yerü tórü pecaducèx nayu ga Ngechuchu rü nagü inanaba. Rü yexguma chi tãũ chima nayu̱xgu rü nagü inabaãgu, rü taxucürüwa chima Tupana tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i tórü pecadugü.

Cristu rü nayu na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx i pecadu

23 Rü yemacèx ga Tupana rü nuxcümaxü̃chima Moĩchémaã nüxü̃ nixu na paigü duü̃xü̃güarü pecaducèx nadèi̱xü̃ ga naxü̃nagü rü inabaãxü̃ ga nagü na yemaãcü Tupana tama napoxcuexü̃cèx ga duü̃xü̃gü. Natürü i ñu̱xma i yixema na Tupana tüxü̃ dexü̃, rü tüxü̃́ nangẽxma i tachica i daxũguxü̃ i naãnewa yerü Nane ya Cristutama tórü pecaducèx nayu rü inanaba ga nagü. Rü yima nagü rü Tupanapẽ́xewa rü poraãcü ngẽma naxü̃nagügüarü yexera narüporamaẽ. 24 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü taxucèxma tü̱xcüü̃ guma ĩpata ga naxchirunaxcèx ga duü̃xü̃gü üxü̃negu naxücu ya Cristu na nge̱ma taétüwa nachogüxü̃cèx. Erü nüma ya Cristu rü marü Tupanaxü̃tawaxüchi nangu i daxũguxü̃ i naãnewa. Rü nge̱ma Nanatüpẽ́xewa nangẽxma i ñu̱xma na nge̱ma taétüwa nachogüxü̃cèx. 25 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü taxucèxma tü̱xcüü̃ guxü̃guma Nanatüna nügü naxãẽcha na ngẽmaãcü taxcèx nayuuuxü̃cèx. Rü yema Yudíugüarü paigüarü ãẽ̱xgacügü rü gúcü ga taunecügügu guma ĩpata ga üünenegu nachocuxü̃ na yéma Tupanana naxãgüãxü̃cèx ga guma naxü̃nagügü. 26 Natürü ya Cristu, rü taxucèxma tü̱xcüü̃ gúcü ya taunecügügu Tupanana nügü naxãẽcha, erü ngẽxguma chi ngẽmaãcü yixĩgu rü chi noxri naãne ixügügumama rü chi marü muẽ̱xpü̱xcüna taxcèx nayu. Natürü ñomaü̃cüü ga Cristu rü marü ñoma ga naãnewa nangu na wüxicanatama nügü inaxãxü̃cèx rü pecaducèx nayuxü̃cèx. 27-28 Rü ngẽma na wüxicanatama nayuexü̃ i duü̃xü̃gü naxü̃pa na Tupanapẽ́xewa nangugüxü̃, rü yexgumarüü̃tama ga Cristu rü wüxicanatama nügü inaxã rü nayu na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx i muxü̃ma i duü̃xü̃güarü pecadugü. Natürü wena taxarü núma naxũ. Rü ngẽxguma wena núma naxũxgu rü tama pecaduarü oxẽẽwa tá núma naxũ. Natürü tá núma naxũ na namaxẽxẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i aixcüma ínanguxẽẽgüxü̃.

10

1 Rü yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü írarüwatama yema duü̃xü̃gücèx nanango̱xẽẽ ga ṯacü tá na naxüxü̃ ga Cristu. Natürü ga yema mugü rü tama aixcüma Cristurüü̃ napora, yerü taxucürüwama Tupanapẽ́xewa nayamexẽẽ ga yema duü̃xü̃gü woo gúcü ga taunecügügu Tupanacèx nanadaiixü̃ ga naxü̃nagü na yemaãcü Tupanana nangaicamagüxü̃cèx. Rü yemaãcü ga yema mugü rü taxucürüwama Cristurüü̃ nanamaxẽxẽẽ ga yema duü̃xü̃gü. 2 Rü yexguma chi yema mugü aixcüma yema duü̃xü̃güxü̃ imexẽẽgu ga Tupanapẽ́xewa, rü tãũ chima nagu narüxĩnüẽẽcha na yapecaduã́xü̃, rü chi nüxü̃ narüxoe na naxü̃nagü Tupanacèx nadèi̱xü̃. 3 Natürü woo gúcü ga taunecügügu Tupanacèx naxü̃nagü nadèi̱xü̃ ga duü̃xü̃gü, rü tama norü pecadu inayarüxoxẽẽ. Rü yema rü norü pecaduarü cuèxãchixẽẽruü̃mare nixĩ. 4 Yerü guma nagü ga yema wocagü rü chibugü rü tama napora na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx ga pecadugü. 5 Rü yemacèx ga Cristu ga yexguma ñoma ga naãnewa naxũxchaü̃gu, rü Nanatüxü̃ ñanagürü:

“Tama cunaxwèxe na naxü̃nagü cuxcèx nadèi̱xü̃ i duü̃xü̃gü na naxütanügüãxü̃cèx i norü pecadugü. Natürü cunamexẽẽ i ñaã chaxune na ngẽmamaã chanaxütanüxü̃cèx i pecadu. 6 Rü tama namaã cutaãẽ i ngẽma naxü̃nagü i cuxna naxãmaregüxü̃ rü cuxcèx nadèi̱xü̃ rü yagugüxü̃ na naxütanügüãxü̃cèx i norü pecadugü. 7 Rü yemacèx rü ñacharügü: ‘Dücèx, Pa Chaunatüx, daxe chixĩ, rü nuã cupẽ́xewa changẽxma na chanaxüxü̃cèx i curü ngúchaü̃ rü na chayuxü̃cèx, ngẽma curü orewa chauchiga naxümatüxü̃rüü̃’, ñacharügü”.

8 Rü yemaãcü ga Cristu rü nüxü̃ nixu na Tupana rü tama aixcüma namaã nataãẽxü̃ ga yema na naxcèx nadaiãxü̃ ga naxü̃nagü rü naxcèx yagugüãxü̃ na naxütanügüãxü̃cèx ga norü pecadugü woo yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃wa rü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxügüãxü̃ ga guxü̃ma ga yema. 9 Rü yemawena ga Cristu, rü ñanagürü ta:

“Dücèx, Pa Chaunatüx, daxe chixĩ, rü nuã cupẽ́xewa changẽxma na chanaxüxü̃cèx i curü ngúchaü̃ rü duü̃xü̃güarü pecaducèx na chayuxü̃cèx”,

ñanagürü. Rü yemawa nüxü̃ tacuèx na Tupana rü marü iyanaxoxẽẽãxü̃ na naxü̃nagü naxcèx nadèi̱xü̃, yerü Nanexü̃ ningucuchixẽẽ na pecaducèx nayuxü̃. 10 Rü ñu̱xma na Ngechuchu ya Cristu naxüxü̃ ga yema Tupanaãrü ngúchaü̃, rü ngẽmacèx nixĩ i ñu̱xma i Tupanapẽ́xewa ixüünexü̃ i yixema. Yerü nüma ga Cristu rü Tupanana nügü naxã na wüxicanatama guxããrü pecaducèx nayuxü̃. 11 Rü guxü̃ma i Yudíugüarü paigü rü wüxichigü i ngunexü̃gu rü tupaucawa nangẽxmagüxü̃ na Tupanana naxãgüãxü̃cèx i naxü̃nagü i naxcèx nadaiiixü̃. Rü guxü̃guma yemaãcü nanaxügüxü̃ natürü taguma aixcüma inayarüxo ga norü pecadugü woo yemaãcü na naxügüxü̃ãxü̃. 12 Natürü nüma ga Ngechuchu ya Cristu rü wüxicanatama Tupanana nügü naxã na guxããrü pecaducèx nayuxü̃cèx. Rü yemawena rü ñu̱xũchi daxũwa naxũ rü Tupanaãrü tügünecüwawa nayarüto, erü guxããrü ãẽ̱xgacü nixĩ i ñu̱xmax. 13 Rü nge̱ma nixĩ i nangẽxmaxü̃ ñu̱xmatáta ya Tupana rü guxü̃ma i norü uwanügüxü̃ nüxü̃ nayexeraxẽẽ. 14 Rü nüma ga Ngechuchu ya Cristu rü wüxicanatama Tupanana nügü naxã rü nayu na guxü̃guma Tupanapẽ́xewa timexü̃cèx ya yíxema Tupanacèx tüxü̃ yaxüünexẽẽgüxe. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü taxucèxma tü̱xcüü̃ wena nügü inaxã rü nayu, yerü wüxicanatama guxü̃ma ningutanüxẽẽ. 15-16 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma, yerü nüma ga Tupana rü ñanagürü:

“Ngẽxguma nawa nanguxgu na wena ngẽma Yudíugümaã ichaxunetaxü̃, rü wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i uneta tá nüxna chaxã. Rü tá meã ngẽma duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ chacuèxẽẽ i chorü mugü na aixcüma naãẽwa nangẽxmagüxü̃cèx rü guxü̃guma naga naxĩnüẽxü̃cèx. 17 Rü tá nüxü̃ ichayarüngümaxü̃chi i ngẽma duü̃xü̃güarü pecadugü rü ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃. Rü tagutáma wena nüxna chacuèxãchi”,

ñanagürü. 18 Rü ngẽmaãcü nüxü̃ tacuèx rü ngẽxguma Tupana duü̃xü̃güaxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃gu i norü pecadugü, rü marü taxucèxma tü̱xcüü̃ nanaxwèxe na wena ṯacü i naxü̃nagü nüxna naxãgüxü̃ naxcèx i pecadu.

Name nixĩ i Tupanana tangaicamagü

19-20 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma, Pa Chaueneẽgü, rü taxucèxma tü̱xcüü̃ tamuü̃ẽ na Tupana íngẽxmaxü̃wa ichocuxü̃ na namaãxü̃chi idexagüxü̃cèx. Rü nuxcümaxü̃chima rü paigüarü ãẽ̱xgacüxicatama yexma naxücu nagu ga guma ĩpata ga naxchirunaxcèx ga Tupana nawa yexmane. Rü taxucürüwama ngexerüxǘxemare yexma taxücu. Natürü nüma ga Ngechuchu ya Cristu rü marü inayanaxoxẽẽ ga guxü̃ma ga yema ga yexguma curuchagu nayu̱xgu rü nagü inabaãgu na Tupana íngẽxmaxü̃wa tüxü̃ yachocuxẽẽxü̃cèx rü namaãxü̃chi idexagüxü̃cèx. Rü woo taxucürüwama Tupanana tangaicamagü ga noxrix, natürü nüma ga Cristu rü nayu na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx. Rü nagagu nixĩ i ñu̱xma i Tupanaxü̃tawa ingugüxü̃. 21 Rü nüma nixĩ i Tupanapẽ́xewa tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ i guxãma i yixema i Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe. 22 Rü ñu̱xma na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ ya tórü ngü̃xẽẽruü̃ i Tupanapẽ́xewa, rü tanaxwèxe i ngearü chixexü̃ãcüma Tupanana tangaicamagü na namaãxü̃chi idexagüxü̃cèx. Rü tanaxwèxe i aixcüma tayaxõgü na nüma rü tá meã tüxü̃ nayaxuxü̃ yerü Cristu rü taxcèx nayu na tüxü̃́ iyanaxoxẽẽãxü̃cèx i tórü chixexü̃ rü yemacèx marü nae̱gagu ítabaiü̃. 23 Rü tanaxwèxe i aixcüma meã Cristuaxü̃́ tayaxõgüecha yerü nagümaã tüxü̃́ inayanaxoxẽẽ ga tórü chixexü̃. Rü ngẽmacèx ítananguxẽẽ na wena taxarü núma naxũxü̃ na Nanatüxü̃tawa tüxü̃ nagagüxü̃. Rü taguma tanaxwèxe na nüxü̃ rüxoexü̃ na yaxõgüxü̃, rü bai i írarüwa. Erü Tupana ga tamaã ixunetacü na tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃, rü aixcümaxü̃chi tá nayanguxẽẽ i guxü̃ma ga yema tamaã nüxü̃ yaxuxü̃. 24 Rü ñu̱xma na ngẽmaãcü tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ ya Tupana, rü name nixĩ i guxü̃guma naxcèx tadaugü na ñuxãcü wüxichigü yigü rüngü̃xẽẽgüxü̃ na yexeraãcü yigü ingechaü̃güxü̃cèx rü mexü̃ ixügüxü̃cèx. 25 Rü name nixĩ i guxü̃guma tórü ngutaquẽ́xegüwa na íingugüüxü̃. Erü nümaxü̃ rü marü nüxü̃ narüxoe na ngutaquẽ́xewa naxĩxü̃, rü tama tanaxwèxe na ngẽxgumarüü̃ ixĩgüxü̃. Rü ngẽmacèx name nixĩ i yigüaxü̃́ tanangúchaü̃xẽẽ na ingutaquẽ́xegüxü̃. Rü ñu̱xma na nüxü̃ icuáxü̃ na marü yangaicaxü̃ ya tórü Cori, rü yexeraãcü tanaxwèxe na yigüaxü̃́ nangúchaü̃xẽẽxü̃. 26 Natürü ngẽxguma chi texé Cristuaxü̃́ yaxõchirẽ́xgu ga noxrix rü ñu̱xũchi noxtacüma nüxü̃ tarüxoxgu, rü marü nataxuma na ñuxãcü namexẽẽxü̃ i ngẽma tümaãrü pecadu i Tupanapẽ́xewa. 27 Erü ngẽxguma chi ngẽmaãcü noxtacüma Cristuxü̃ tarüxoxgu, rü aixcümaxü̃chi tá tanayaxu i ngẽma poxcu i ãũcümaxü̃ i Tupana tá tüxü̃ namaã poxcuxü̃ rü yima üxü ya iy̱aurane ya nawa tá ínaguxü̃ne i ngẽma Tupanamaã rüxuwanügüxü̃. Rü ngẽxĩcatama nixĩ i tüxü̃ ínanguxẽẽxü̃ ya yíxema Cristuxü̃ rüxoxe. 28 Rü nüxü̃ tacuèx rü yexguma texé tama Moĩchéarü mugüga ĩnügu rü nayexmagu ga taxre rü ẽ́xna tomaẽ̱xpü̱x ga duü̃xü̃gü ga tüxü̃ daugüxü̃ rü tüxü̃ ixugüexü̃ na aixcüma tama naga taxĩnüxü̃, rü ãẽ̱xgacügü rü noxtacüma tüxü̃ nimèxgü rü tama nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. 29 Natürü Tupana rü aixcüma yexeraãcü tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Nanega ĩnüẽxü̃ rü yima nagü ya pecaduarü piruü̃xü̃ oexü̃ rü Naãẽ i Üünexü̃ i nüxü̃ ngechaü̃xü̃maã guxchigagüxü̃. 30 Rü meãma nüxü̃ tacuèx rü Tupana rü tama natücèxma ñanagürü:

“Choma tá nixĩ i namaã nüxü̃ chacuáxü̃ na ṯacü tá namaã chaxüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃. Rü aixcüma tá chanapoxcu”,

ñanagürü. Rü yexgumarüü̃ ta ñanagürü:

“Choma tátama nixĩ i nüxna chac̱axü̃ i wüxichigü i chorü duü̃xü̃gü i norü maxü̃chiga”,

ñanagürü. 31 Rü dücax, rü aixcüma namaxü̃ ya Tupana, rü ngẽmacèx ega tama naga ixĩnüẽgu rü wüxi i ãũcümaxü̃chixü̃ nixĩ na namẽ́xgu inguxü̃ na tüxü̃ napoxcuxü̃cèx. 32 Rü dücax, name nixĩ i nüxna pecuèxãchie ga ñuxãcü na yiĩxü̃ ga yexguma noxri Cristuxü̃ peyau̱xgu. Rü yexguma ga pema rü yema na peyaxõgüxü̃gagu rü poraãcü guxchaxü̃gü pexü̃ nangupetü, natürü tama Cristuxü̃ perüxoe rü bai ga írarüwa. 33 Rü ñuxre ga pema rü duü̃xü̃gü pemaã naguxchigagü rü guxãpẽ́xewa pexü̃ nic̱uaixgü. Rü ṯoguã̱x ga pema rü pegü ipeyaxãgü na yema pemücügürüü̃ ngúxü̃ pingegüxü̃cèx. 34 Rü pema rü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü ga yema petanüxü̃gü ga yaxõgüxü̃ ga poxcupataü̃wa yexmagüxü̃. Rü taãẽãcüma yaxna namaã pexĩnüẽ ga yema tama yaxõgüxü̃ ga pexna napuxü̃xü̃ ga perü yemaxü̃gü. Rü tama naxcèx pexoegaãẽ, yerü meãma nüxü̃ pecuèx rü daxũguxü̃ i naãnewa pexü̃́ nangẽxma i ngẽma perü ngẽmaxü̃güarü yexera ixĩxü̃, erü tagutáma nagu̱x. 35 Rü ngẽmacèx i ñu̱xmax, rü tama name na nüxü̃ perüxoexü̃ na Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃ woo ṯacü pexü̃ üpetügu. Erü marü nüxü̃ pecuèx rü Tupana rü aixcümaxü̃chi tá pexna nanaxã i perü ãmare i maxü̃ i taguma gúxü̃, erü Cristuaxü̃́ peyaxõgü. 36 Rü ngẽma guxchaxü̃gü i pexü̃ ngupetüxü̃, rü name nixĩ i yaxna namaã pexĩnüẽ na penaxüxü̃cèx i Tupanaãrü ngúchaü̃ rü penayaxuxü̃cèx i ngẽma ãmare i pemaã inaxunetaxü̃. 37 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Paxaxüchi tá wenaxãrü núma naxũ ya Cristu. Rü aixcüma tãũtáma nuxcü ínangu. 38 Natürü yíxema tümaãrü õgagu chopẽ́xewa mexẽ, rü name nixĩ i guxü̃guma tayaxõõcüma chauxcèx tamaxü̃. Natürü ngẽxguma nüxü̃ tarüxoxgu na tayaxõxü̃, rü choma rü tãũtáma tümamaã chataãẽ”,

ñanagürü. 39 Natürü i yixema rü tama ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ rüxoexü̃ i Tupana tá poxcuexü̃rüü̃ tixĩgü. Erü yixema rü ngẽma yaxõgüxü̃tanüxü̃ tixĩgü, rü ngẽmacèx tüxü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃.

11

Tórü õchiga

1 Rü ñu̱xma rü tórü õgagu nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ na aixcüma tá nayauxgüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma irünguxẽẽgüxü̃ ga Tupana tamaã ixunetaxü̃. Rü ngẽma tórü õgagu nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ na aixcüma Tupana tá yanguxẽẽxü̃ i ngẽma norü uneta i ñu̱xma tauta nüxü̃ idauxü̃. 2 Rü ñuxre ga nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü rü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü, rü yemacèx ga Tupana rü namaã nataãẽ. 3 Rü ngẽma tórü õgagu nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ na aixcüma yiĩxü̃ na Tupana rü norü oremaãmare nango̱xẽẽãxü̃ ga ñoma ga naãne rü üèxcü rü tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü. Rü yemaãcü ga Tupana, rü ngürüwa nanango̱xẽẽmare ga guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma nüxü̃ idauxü̃. 4 Rü guma nuxcümaü̃cü ga Abé rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx Tupanaga naxĩnü rü nüxna nanaxã ga wüxi ga naxü̃na ga Tupanacèx yamáxü̃. Natürü ga naẽneẽ ga Caĩ́ rü tama Tupanaga naxĩnü rü tama nüxna nanaxã ga yema ãmare ga Tupana nüxü̃́ naxwèxexü̃. Rü yemacèx ga Tupana rü woo tama Caĩ́maã nataãẽ, natürü Abémaã nataãẽ rü nüxü̃ nixu na mecü yiĩxü̃ yerü nayaxõ rü naga naxĩnü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xmax na woo nayuxü̃ ga Abé, natürü wüxi i tórü cuèxruü̃ nixĩ. Erü nawa nixĩ i nüxü̃ icuáxü̃ na Tupana naxwèxexü̃ na yaxõgüxü̃ rü naga ixĩnüẽxü̃. 5 Rü Enó rü ta Tupanaãxü̃́ nayaxõ rü naga naxĩnü. Rü yemacèx nixĩ ga namaxãcütama yagaãxü̃ na tama nayuxü̃cèx. Rü namücügü rü taguma nüxü̃ inayangaugü, yerü Tupana nayaga. Rü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa nüxü̃ nixu rü yexguma tauta yagaãgu, ga Enó rü nanaxü ga yema Tupana naxwèxexü̃. 6 Natürü taxuacüma Tupana tamaã nataãẽ ega tama nüxü̃́ yaxõgügu. Rü yíxema namaã ãmücüchaü̃xẽ, rü tanaxwèxe na tayaxõxü̃ na aixcümaxü̃chi nangẽxmaxü̃ i nüma rü aixcüma tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ ya yíxema naxcèx daugüxe rü naga ĩnüẽxẽ. 7 Rü yexguma Noe̱maã yadeaxgu ga Tupana, rü nüma ga Noe̱ rü nayaxõ rü naga naxĩnü. Rü Tupana rü namaã nüxü̃ nixu rü tá na ínanguxẽẽãxü̃ ga mucü ga taxüchicü ga taguma duü̃xü̃gü nüxü̃ daucü rü tá guxü̃wama inanguanexẽẽcü. Rü namaã nüxü̃ nixu ga na naxüãxü̃cèx ga wüxi ga wapuru ga taxü̃ne na tama nayuexü̃cèx ga nüma rü namèx rü nanegü rü naneã̱xgü. Rü Tupanaga naxĩnü ga Noe̱, rü nanaxü ga guma wapuru, rü yemaãcü tama nayue ga nüma rü napatacü̱̃ã̱x. Rü yemaãcü Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Natürü yema togü ga duü̃xü̃gü rü tama nayaxõgü, rü yemacèx Tupana nanapoxcue. Natürü nüma ga Tupana rü Noe̱xü̃ nixu na napẽ́xewa namexü̃, yerü nüxü̃́ nayaxõ. 8 Rü guma tórü o̱xi ga Abráü̃, rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx nixĩ ga naga naxĩnüxü̃ rü nüxna yaxũxü̃ ga nanatüchiü̃ãne na nawa naxũxü̃cèx ga yema naãne ga Tupana tá nüxna ãxü̃ na noxrüxüchi yiĩxü̃cèx. Rü yemaãcü nanaxü ga yexguma Tupana namuxgu. Rü nanatüchiü̃ãnewa inaxũãchi ga Abráü̃ woo tama nüxü̃ na nacuáxü̃ ga ngextá tá na naxũxü̃. 9 Rü yexguma nawa nanguxgu ga yema naãne ga Tupana namaã ixunetaxü̃, rü ñoma yexma naxũãneãxü̃rüü̃mare ĩpata ga naxchirunaxcèxmaãmare naxãchiü̃. Rü yexgumarüü̃tama nixĩgü ga nane ga Ichaá rü nataa ga Acobu, yerü yexguma nayaegu rü Abráü̃rüü̃ ñoma yexma naxĩãneãxü̃rüü̃mare nixĩgü ga yema naãnewa. Rü yemaãcü nixĩgü ga guxü̃ma ga nümagü ga na woo Tupana rü namaã inaxunetaxü̃ ga na noxrüxüchi yiĩxü̃cèx ga yema naãne. 10 Rü yemaãcü ga Abráü̃, rü woo ñoma yexma naxũãneãxü̃rüü̃mare yéma nayexma, natürü Tupanaãxü̃́ nayaxõchigüama, yerü nüxü̃ nacuèx na Tupana tá daxũguxü̃ i naãnewa na nagaxü̃ nawa ya yima ĩãne ya nümatama naxüxü̃ne ya tagutáma iyarüxoxü̃ne. 11 Rü yexgumarüü̃tama iyixĩ ga Abráü̃ namèx ga Chara. Rü woo ga na taguma naxãxãcüchiréxü̃ yerü marü iyaxüchi, natürü ixãxãcü yerü iyaxõõma na Tupana rü aixcüma tá yanguxẽẽãxü̃ ga yema norü uneta ga tá na naxãxãcüxü̃. 12 Rü yemaãcü ga Abráü̃ rü woo marü yaguã̱xü̃chi na yiĩxü̃, natürü düxwa nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga nane, rü gumawa ne naxĩ ga muxü̃ma ga nataagü. Rü ñu̱xma rü ñoma ẽxtagürüü̃ namuxũchi, rü ñoma naxnücü ya taxuacüma yaxugücürüü̃ nixĩgü, yerü yemaãcü Abráü̃maã inaxuneta ga Tupana. 13 Natürü nümagü ga Abráü̃ rü Ichaá rü Acobu rü nayue, rü yemacèx tama nüxü̃ nadaugü ga guxü̃ma ga nataagü i ñu̱xma ngẽxmagüxü̃, rü tama namaã inacuèxgü ga yema naãne ga noxri Abráü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Tupana. Natürü Tupanaãxü̃́ nayaxõgüama, rü yemacèx nüxü̃ nacuèxgü rü Tupana rü tá aixcüma na yanguxẽẽãxü̃ ga yema norü uneta ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü nataãẽgü yerü nüxü̃ nacuèxgü na tãũtáma guxü̃guma ñoma ga naãnewa na nayexmagüechaxü̃, rü yemacèx nüxü̃ nixugüe na to i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xrüü̃mare yixĩgüxü̃ ga ñoma ga naãnewa. 14 Rü nümagü rü yema oremaã meãma tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na tama ñoma ga naãneguxicatama naxĩnüẽxü̃ natürü ínanguxẽẽgüãxü̃ i to i nachica i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmaxü̃. 15 Rü nümagü rü yexguma chi nanaxwèxegügu ga naxcèx na nawoeguxü̃ ga yema naãne ga noxri nawa ne naxĩxü̃, rü tãũ chima nüxü̃́ naguxcha rü chi naxcèx nawoegu. 16 Natürü ga nümagü rü nüxü̃́ nangúchaü̃gü i ngẽma naãne i mexẽchixü̃ i daxũwa ngẽxmaxü̃ i Tupanaxü̃tawa. Rü yemacèx nixĩ ga Tupana ga tama naxãnexü̃ na nügü yaxuxü̃ na norü Tupana yiĩxü̃. Yerü nüma ga Tupana rü naxcèx nanamexẽẽ ga wüxi ga ĩãne ya daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmane. 17-18 Rü Tupana ga noxri rü Abráü̃maã nüxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Cune ya Ichaáwa tá cuxü̃́ nangẽxma i muxũchixü̃tama i cutaagü”,

ñanagürü. Rü Abráü̃ rü nayaxõ na Tupana rü aixcümaxü̃chi tá na yanguxẽẽãxü̃ ga yema namaã inaxunetaxü̃. Rü yemacèx ga yexguma Tupana nüxü̃ ü̱xgu rü Ichaácèx nüxna nacaxgu na naxcèx yamáãxü̃cèx, rü nüma ga Abráü̃ rü tama nanachu̱xu. Rü ínamemare na Tupanacèx yamáãxü̃ ga guma nane ga nügümaã wüxicacü. 19 Yerü nüma ga Abráü̃ rü nayaxõ na Tupanaãxü̃́ natauxchaxü̃ na wena namaxẽxẽẽãxü̃ i yuexü̃. Rü yemacèx ga Abráü̃ rü ínamemare na Tupanacèx nanexü̃ yamáxü̃ yerü nayaxõ na Tupana rü wena tá namaxẽẽãxü̃. Rü aixcümaxü̃chi yemaãcü Abráü̃cèx nanaxü ga Tupana, yerü woo ñoma marü nayuxü̃rüü̃ nixĩ ga nane, natürü ga Tupana rü maxü̃cü nüxna nanamu. Rü yema rü wüxi ga tórü cuèxruü̃ nixĩ na ñuxãcü aixcüma yaxõõxü̃ ga Abráü̃. 20 Rü guma Ichaá rü ta Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx ga yexguma marü nayèxgu, rü nayumüxẽ rü Tupanana naca na nanegü ga Acobu rü Echaúxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Rü yemaãcü nayumüxẽ yerü aixcüma nayaxõ na Tupana tá yanguxẽẽxü̃ ga yema nüxna naxcèx nac̱axü̃. 21 Rü guma Acobu rü ta Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx ga yexguma marü nayèxgu rü nayuxchaü̃gu, rü norü caxü̃xü̃maã nügü inachixẽẽ rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃. Rü nayumüxẽ rü Tupanana naca na nataagü ga Yúche nanegüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. Rü yemaãcü nayumüxẽ yerü aixcüma nayaxõ na Tupana tá yanguxẽẽxü̃ ga yema Abráü̃maã inaxunetaxü̃. 22 Rü guma Yúche rü ta Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx ga yexguma nayuxchaü̃gu, rü natanüxü̃gümaã nüxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Tataagü rü yixcüra rü tá ínachoxü̃ i nuã Equituanewa na nawa naxĩxü̃cèx i ngẽma naãne ga Tupana tórü o̱xi ga Abráü̃maã nüxü̃ ixuxü̃. Rü ngẽxguma nge̱ma naxĩxgu, rü chanaxwèxe ya chauxchinèxãgü rü ta nge̱ma nanana na ngẽxma yatèxgüãxü̃cèx”,

ñanagürü. 23 Rü yemawena rü mucüma ga taunecügü rü nimu ga yema duü̃xü̃gü ga Equituanewa. Rü yema nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü, rü tama nanaxwèxe na yexeraãcü yamuẽtanüxü̃, rü yemacèx nanamu na tüxü̃ nadèi̱xü̃cèx ga guxãma ga buxe ga iyatüxe ga yexwacèx ibuetanüxẽ. Natürü nanatü rü naẽ ga guma tórü o̱xi ga Moĩché, rü aixcüma Tupanaãxü̃́ tayaxõgü. Rü yemacèx ga yexguma noxri nabuxgu ga Moĩché, rü tomaẽ̱xpü̱x ga tauemacügu itayacu̱xgü, yerü nüxü̃ tadaugü na namexẽchixü̃ rü tama naxcèx tamuü̃ẽ ga yema Equituaneãrü ãẽ̱xgacüarü ore ga woo na naxunagüãxü̃ ga na buxe tüxü̃ nadèi̱xü̃. 24-25 Rü Moĩché rü ta Tupanaãxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx ga yexguma marü nayèxgu rü tama nanaxwèxe na nügü yaxuxü̃ na Equituaneãrü ãẽ̱xgacüxacü ngĩne na yiĩxü̃, yerü naxcèx rü narümemaẽ na natanüxü̃gü ga Yudíugümaã wüxigu ngúxü̃ yangexü̃. Rü tama nanaxwèxe na ṯacü ga ñoma ga naãneãrü chixexü̃maã nügü na nataãẽxẽẽxü̃, yerü nüxü̃ nacuèx rü yema taãẽ rü paxaãchiruü̃mare nixĩ. 26 Rü yexgumarüü̃ na daxũguxü̃ ga naãnena na yaxũxü̃ ga Cristu na ngúxü̃ yangexü̃cèx, rü yexgumarüü̃ ta nixĩ ga Moĩché ga ãẽ̱xgacüpatana na yaxũxü̃, yerü naxcèx rü narümemaẽ na natanüxü̃gü ga Yudíugümaã wüxigu ngúxü̃ yangexü̃. Natürü taxucèxma yema ngúxü̃gu narüxĩnü, yerü nüxü̃ nacuèx rü tá wüxi i ngunexü̃gu Tupanaxü̃tawa na nayauxãxü̃ i norü natanü. 27-28 Rü yema na yaxõõxü̃cèx nixĩ ga Tupanaga naxĩnüxü̃ ga Moĩché. Rü yemacèx ga yexguma Tupana namuxgu ga na naxüãxü̃ ga üpetüchiga, rü nayanguxẽẽ ga yema Tupana namuxü̃. Rü nüma ga Moĩché rü guxü̃ma ga natanüxü̃gü ga Yudíugüxü̃ namu na wüxichigü ga ĩpatawa yamáãxü̃cèx ga wüxi ga carneruxacü na yemagümaã namaxcuãxü̃cèx ga naã̱xpatagü. Rü ñanagürü nüxü̃:

“Ñoma i chütaxü̃gu rü tá Tupana núma Equituanewa nanamu i wüxi i norü orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x rü tá nanadai ya yima nüxira bucü ya Eqüituanecü̱̃ã̱xgü nane i wüxichigü ya ĩpatawa. Natürü ngẽxguma yima nagümaã penamaxcuxgu i perü ĩã̱xpata, rü tãũtáma pechiü̃gu naxücu”,

ñanagürü. Rü yemaãcü ga Moĩché rü Tupanaga naxĩnü yerü nüxü̃́ nayaxõ. Rü yemacèx ga yema orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü taxuü̃ma ga Yudíugünexü̃ nimèx. Rü yema na yaxõõxü̃cèx nixĩ ga ínaxũxũxü̃ ga Equituarü naãnewa, rü tama naxcèx namuü̃xü̃ na guma Equituaneãrü ãẽ̱xgacü tá namaã nanuxü̃. Rü taguma nüxü̃ narüxo ga Tupanawe na naxũxü̃, yerü Tupana ya ẽxü̃gucüarü ngúchaü̃ naxü. 29 Rü yema duü̃xü̃gü ga Moĩchéwe rüxĩxü̃ rü ta nayaxõgü. Rü yemacèx ga yexguma yema Taxtü ga Dauchiüxü̃wa nangugügu, rü yema dexá rü nügüna nixĩgachi, rü nipaaneãchi, rü yéma nichoü̃. Natürü yexguma yema Equituanecü̱̃ã̱x ga churaragü ga nawe ngẽgüxü̃ nawe ichoü̃gu, rü yexma nayiama, yerü wenaxãrü nügüna naxĩ ga yema dexá. 30 Rü yexguma guma ĩãne ga Yericúwa nangugügu ga yema duü̃xü̃gü, rü taxucürüwama nichocu, yerü guxü̃wama naxãxtapü̱x. Natürü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü, rü yemacèx Tupanaga naxĩnüẽ rü 7 ga ngunexü̃ nüxü̃ ínichoeguãchitanücüü, yema Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Natürü yexguma norü 7 ga ngunexü̃wa nanguxgu, rü nüẽchama niwèxgütapü̱x, rü yemaãcü nichocu. 31 Natürü yema nge ga Yericúcü̱̃ã̱x ga Raá, rü woo chixri imaxü̃ ga noxrix, natürü yexguma yéma nangugügu ga yema taxre ga Yudíugü ga bexma ngugütaewa yéma ĩxü̃, rü ngĩma iyixĩ ga nüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Rü yemacèx tama yema togü ga Yericúcü̱̃ã̱x ga tama Tupanaga ĩnüẽxü̃rüü̃ iyu, yerü Tupanaãxü̃́ iyaxõ. 32 ¿Rü ñu̱xma rü ṯacü i togü i duü̃xü̃güchigaxü̃ tá pemaã chixuxü̃? Rü changechica na pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i nachiga ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga ãẽ̱xgacügü ga Yedeṹ rü Bará rü Chaü̃chóü̃ rü Yeté rü Dabí rü Chamue̱, rü guxü̃ma ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü. 33 Rü yema na yaxõgüãxü̃cèx nixĩ ga Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. Rü yemaãcü to ga nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüxü̃ narüporamaẽgü, rü meãma norü duü̃xü̃gümaã inacuèxgü rü aixcüma nanayauxgü ga yema Tupana namaã ixunetaxü̃. Rü yemacèx ga yexguma woo aitanügu yatèxcuchigüãgu, rü taxuü̃ma namaã naxü ga aigü yerü Tupana nüxna nadau. 34 Rü yexguma norü uwanügü üxüxetüwa yawocuxgu, rü taxuü̃ma nüxü̃ naxüpetü rü tama nixae, yerü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü rü nüma rü nüxna nadau. Rü yexguma togü taramaã nadaixchaü̃gu, rü Tupana nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na taxuü̃ma nüxü̃ üpetüxü̃cèx. Rü yexguma naturaegu rü norü uwanügü nadaixchaü̃gu, rü Tupana nanaporaexẽẽ. Rü yexguma to ga nachiü̃ãneãrü churaragümaã nügü nadaixgu, rü yema togü ga churaragüxü̃ narüyexeragü. 35 Rü nayexma ga ngexü̃gü ga yuexacüxü̃, natürü yema naxãcügü rü wenaxãrü ínarüdagü yerü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü. Natürü nayexma ga togü ga poraãcü ngúxü̃ ingegüxü̃ yerü norü uwanügü yemaãcü namaã nachopetü na Tupanaxü̃ ínatèxgüxü̃cèx. Natürü ga nümagü rü tama Tupanaxü̃ ínatèxgü rü yemacèx nayue, yerü naxcèx rü narümemaẽ nixĩ na wena namaxẽxü̃ rü nayauxgüãxü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. 36 Rü nayexma ta ga ñuxre ga togü ga yaxõgüxü̃ ga duü̃xü̃gü nüxü̃ cugüexü̃, rü yac̱uaixgüxü̃, rü cadenamaã yanèĩ̱xgüxü̃, rü poxcupataü̃gu nawocuxü̃. 37 Rü ñuxre ga nümagü rü nutamaã ínanamuxũchigü rü yemaãcü nanadai. Rü togü rü nayaw̱ãĩxyegü rü nayue. Rü ñuxre ga togü rü ngúxü̃ nüxü̃ ningexẽẽgü na Tupanaxü̃ ínatèxgüxü̃cèx. Rü togü rü taramaã nanadai. Rü ñuxre ga nümagü rü nu ne nanaxĩmare rü carneruchèxmüü̃ rü chibuchèxmüü̃maãmare nixãxchiru. Rü taxuü̃ma nüxü̃́ nayexma, rü nanaxĩ̱xãchiãẽgü yerü norü uwanügü rü chixri namaã nachopetü. 38 Rü ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x rü naxchi naxaie, natürü Tupana rü nüxü̃ nangechaü̃. Rü ñoma ga naãnewa rü norü uwanügüchaxwa nu ne nanaxĩmare ga taxúema íxãpataxü̃wa. Rü ngürüanegu nipexü̃tanümare yerü nangepatagü. 39 Rü guxü̃ma ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü woo norü õgagu Tupana namaã na taãẽxü̃, natürü taxuü̃ma ga yema duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nadau ga yema mexü̃gü ga Tupana namaã nüxü̃ ixuxü̃. 40 Rü yemaãcü namaã nangupetü ga yema duü̃xü̃gü, yerü ga Tupana rü tagu narüxĩnü rü tama nanaxwèxe na nüxĩra nüxĩca yamexẽẽgüãxü̃, natürü nanaxwèxe na tamaã wüxigu yamexẽẽgüãxü̃. Rü ñu̱xma i yixema na yaxõgüxü̃, rü yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gürüü̃ Tupanaãrü duü̃xü̃gü tixĩgü, yerü Nane ya Ngechuchu rü guxãcèxma nayu. Rü wüxi i ngunexü̃ rü tá taxcèx núma naxũ na nügüxü̃tawa tüxü̃ nagagüxü̃cèx na nge̱ma ingẽxmagüechaxü̃cèx.

12

Name nixĩ i Ngechuchucümagu taxĩ

1 Rü ñu̱xma na nüxü̃ icuáxü̃ na ñuxãcü aixcüma Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃ ga guxü̃ma ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü ngẽma rü wüxi i tórü cuèxruü̃ nixĩ na ñuxãcü Tupana naxwèxexü̃ na naxcèx imaxẽxü̃. Rü ngẽmacèx i ñu̱xmax, ¡rü ngĩxã nüxü̃ tarüxoe i guxü̃ma i ngẽma pecadu i tüxü̃ ítüexẽẽxü̃ rü tüxü̃́ naguxchaxẽẽxü̃ na meã yaxõgüxü̃! ¡Rü ngĩxã paxa naxcèx tadaugü na meã Tupanacèx imaxẽxü̃ rü guxü̃guma aixcüma naxüxü̃ i ngẽma tüxü̃́ nanaxwèxexü̃! 2 Rü name nixĩ i tanangugü na ñuxãcü namaxü̃xü̃ ga Ngechuchu rü nagu taxĩ i nacüma. Yerü nüma nixĩ ga nuxcüma nagu naxĩnüxü̃ na ñuxãcü tórü õgagu tá tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ rü nüma nixĩ i tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃ na aixcüma meã yaxõgüechaxü̃cèx na ngẽmaãcü naxü̃tawa ingugüxü̃cèx. Rü nüma rü tama nügü nachu̱xu na curuchawa ngúxü̃ yangexü̃, rü tama nagu narüxĩnü ga yema ãne na yangexü̃, natürü nataãẽxü̃chi yerü nüxü̃ nacuèx na yemawena rü tá muxü̃ma i duü̃xü̃gü nayauxgüxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ñu̱xma rü Tupanaãrü tügünecüwawa narüto na nge̱ma guxããrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 3 Rü name nixĩ i penangugü rü nagu perüxĩnüẽ na ñuxãcü ga Ngechuchu rü yaxna namaã naxĩnüxü̃ ga yema ngúxü̃ ga nüxü̃ yangexẽẽgüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga pecaduã̱xgüxü̃. Rü nüma ga Ngechuchu rü yemaãcü yema ngúxü̃maã yaxna naxĩnü na pema rü tama nüxü̃ perüc̱ẖauxü̃cèx rü tama nüxü̃ perüxoexü̃cèx na nüxü̃́ peyaxõgüxü̃. 4 Rü ñu̱xma i pema na peyaxõgüxü̃, rü ngúxü̃ pingegü erü pecaduxü̃ perüxoe. Natürü taxúema ga petanüwa rü yemacèx Cristurüü̃ yuwa tangu. 5 Rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie i norü ore ya Tupana i namaã pexü̃ yaxucu̱xẽgüxü̃ i ñu̱xma na naxãcügü pixĩgüxü̃. Erü ngẽma norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Pa Chaunex, ¡tãxṹ i nüxü̃ cuxoxü̃ i ngẽxguma cuxü̃ icharüwẽ́xãchixẽẽgu! ¡Rü tãxṹ i cuyarümaxãchixü̃ i ngẽxguma cuxü̃ chaxucu̱xẽgu! 6 Erü nüma ya Cori ya Tupana rü tüxü̃ inayarüwẽ́xãchixẽẽ ya yíxema tüxü̃ nangechaü̃xẽ. Rü tüxna nanac̱uaixca ya yíxema naxãcüxü̃ tüxü̃ nayaxúxe, na ngẽmaãcü tüxü̃ nangu̱xẽẽxü̃cèx na ñuxãcü nanaxwèxexü̃ na naxcèx tamaxü̃xü̃”,

ñanagürü. 7 Rü ngẽmacèx i pemax, rü name nixĩ na yaxna namaã pexĩnüẽxü̃ i ngẽxguma Tupana pexna nac̱uaixcagu. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaã yixĩgu, rü pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na aixcüma naxãcügü pixĩgüxü̃. Erü guxü̃ma i papá rü inayanawẽ́xãchixẽẽ i ngẽma aixcüma naxãcügü ixĩgüxü̃. 8 Natürü ngẽxguma chi Tupana tama pexü̃ iyarüwẽ́xãchixẽẽgu, naxãcügüxü̃ iyanawẽ́xãchixẽẽxü̃rüü̃, rü ngẽmawa tá nüxü̃ pecuèx na tama aixcüma naxãcügü pixĩgüxü̃, rü ngenatüxü̃ pixĩgüxü̃. 9 Rü wüxichigü i yixema ga yexguma ibuegu, rü tanatügü rü tüxü̃ taxucu̱xẽgü, rü yixema rü tümaga taxĩnüẽ rü tüxü̃ tangechaü̃gü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma rü yexeraãcü tanaxwèxe na naga ixĩnüẽxü̃ ya Tanatü ya daxũgucü na ngẽmaãcü nayaxuxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 10 Rü tanatügü rü wüxi i paxaãchicèxmare tüxü̃ taxucu̱xẽgü na tüma tanaxwèxegüxü̃ãcüma imaxẽxü̃cèx. Natürü ya Tupana rü aixcüma tórü mexü̃cèx nixĩ i tüxü̃ iyanawẽ́xãchixẽẽxü̃ na naxrüü̃ ixüünegüxü̃cèx. 11 Rü aixcüma tama tataãẽgü i ngẽxguma Tupana tüxü̃ iyarüwẽ́xãchixẽẽgu, erü tüxü̃́ nangu̱x. Natürü ngẽmawena i ngẽxguma naga ixĩnüẽgu rü yanguxẽẽgu i ngẽma tamaã nüxü̃ yaxuxü̃, rü aixcüma tataãẽgü.

Naxãũcüma na tama Tupanaga ixĩnüẽxü̃

12 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na ngúxü̃ pingegüxü̃ rü pipaexü̃ na Tupanawe perüxĩxü̃, rü name nixĩ i pegü peporaexẽẽãma na noxrirüü̃tama meã peyaxõgüxü̃cèx. 13 Rü name nixĩ i naxcèx pedaugü na Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃ãcüma aixcüma meã pemaxẽxü̃, na yíxema ñu̱xma tama meã yaxõgüxe rü meã tayaxõgüxü̃cèx. 14 ¡Rü naxcèx pedèu̱x na guxü̃ i duü̃xü̃gümaã pemecümaxü̃! Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ i naxcèx pedau na Tupanapẽ́xewa naxüünexü̃ i perü maxü̃. Erü yíxema tama Tupanapẽ́xewa üünexẽ rü tãũtáma tórü Corixü̃ tadau. 15 ¡Rü pegüna pedaugü na taxúema nüxü̃ oxü̃cèx i ngẽma ngü̃xẽẽ i Tupana tüxü̃ nangechaü̃ãcüma tüxna ãxü̃! Erü tama tanaxwèxe na texé petanüwa Cristuchi aixü̃ rü ngẽmaãcü togüxü̃ chixexü̃maã taxucu̱xẽxü̃ na Cristuna tixũgachixü̃cèx. 16 Rü tama name i texé i petanüwa rü naĩ i ngemaã na itapexü̃. Rü tama name na texé tümaãrü ngẽmaxü̃cèx Tupanaxü̃ na oxü̃. Rü yemaãcü nanaxü ga guma nuxcümaü̃cü ga Acobueneẽ ga Echaú. Yerü yexguma nataiyagu rü wüxi ga õnacèx nüxü̃ naxo ga guxü̃ma ga yema nüxna üxü̃ ga nanatü chi nüxna ãxü̃. 17 Rü pema nüxü̃ pecuèx rü yemawena ga yexguma nayauxchaü̃ãgu ga yema noxri nüxna üxü̃, rü marü taxucürüwama nanayaxu, yerü marü naẽneẽ ga rübumaẽcüna tanaxã ga nanatü. Rü nüma ga Echaú rü woo poraãcü naxaxu, natürü marü taxucürüwama ñuxãcü nanayaxu. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na ñuxãcü naxãũcümaxü̃ na tórü ngẽmaxü̃cèx Tupanaxü̃ ixoxü̃. 18-21 Rü nuxcüma ga tórü o̱xigü ga Moĩchéwe rüxĩxü̃, rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga Tupanaga ga yexguma nüxü̃ yangaicagügu ga guma mèxpǘne ga Chinaĩ́gu ãe̱gane. Rü nüxü̃ nadaugü ga na yay̱auraxü̃ ga guma mèxpǘne rü poraãcü naxẽãnexü̃ rü poraãcü buanecü ixüxü̃ rü yabèi̱xbẽ́xanexü̃ rü yaduruanexü̃. Rü poraãcü namuü̃ẽ ga yema duü̃xü̃gü, yerü nüxü̃ naxĩnüẽ ga wüxi ga corneta ga tagane rü Tupana ga tagaãcü yéma ñacü:

“Ngẽxguma chi wüxie i petanüwa daa mèxpǘnewa ũxgu ¡rü noxtacüma nutamaã tüxü̃ ípemuxũchiãcüma tüxü̃ pimá! Rü woo wüxi i pexü̃na yixĩgu ¡rü ngẽxgumarüü̃ ta ípenamuxũchiãcüma peyamá!”

ñanagürü. Rü yexguma yadeaxgu ga Tupana, rü poraãcü namuü̃ẽ ga yema duü̃xü̃gü. Rü norü muü̃maã Tupanaxü̃ nacèèxü̃gü na íyachaxãchixü̃cèx ga namaã na yadexaxü̃. Rü yema na poraãcü naxãũcümaxü̃chixü̃ ga yema nüxü̃ nadaugüxü̃, rü yemacèx nixĩ ga nümatama ga Moĩché ga ñaxü̃:

“Chorü muü̃maã chidu̱ru̱x i ñu̱xmax”,

ñaxü̃. Rü yemaãcü nixĩ ga namaã nangupetüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga Moĩchémaã nayauxgüxü̃ ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga Tupanaãrü mugü. Natürü i pemax, Pa Chaueneẽgüx, rü tama yemaãcü pexü̃ naxüpetü ga yexguma penayauxgügu ga Tupanaãrü ore i ngexwacaxü̃xü̃ i Cristuchiga ixĩxü̃. 22 Rü ñu̱xma i pema rü taxucèxma pemuü̃ẽ, yerü ga Cristu rü taxcèx nayu na Tupana ya guxü̃guma maxü̃cüxü̃tawa tüxü̃ nagagüxü̃cèx, na guxü̃guma norü ĩãne ya daxũgune ya Yerucharéü̃gu ãe̱ganewa ingẽxmagüxü̃cèx. Rü nge̱ma tá tangutaquẽ́xegü namaã i ngẽma muxũchixü̃ma i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na wüxigu namaã Tupanaxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx. 23 Rü ñu̱xma i pemax, rü marü natanüxü̃gü pixĩgü i guxü̃ma i ngẽma togü i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü poperawa ngo̱xégagüxü̃. Rü marü naxcèx pexĩ ya Tupana ya yima guxãnatáma cacü. Rü marü natanüwaama pexügü i guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga mecümagüxü̃ ga yuexü̃ ga Tupana imexẽẽgüxü̃. 24 Rü marü naxcèx pexĩ ya Ngechuchu ga taxcèx yucü na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx, ngẽma Tupanaãrü uneta i ngexwacaxü̃xü̃ tamaã nüxü̃ ixuxü̃rüü̃. Rü nagümaã pexü̃́ iyanaxoxẽẽ ga perü chixexü̃gü na aixcüma Tupanapẽ́xewa pimexü̃cèx. Rü yexguma nũxcümaxü̃cü ga Abégü inabaxẽẽ ga naeneẽ rü Tupana rü poxcu naxuegu. Natürü yexguma Cristugü ibaxgu rü Tupana rü duü̃xü̃gümaã nanaxuegu i maxü̃ i taguma gúxü̃. 25 Rü ngẽmacèx name nixĩ i pexuãẽgü na tama nüxü̃ pexoexü̃cèx ya yima Tupana ya ñu̱xma tamaã idexacü. Rü dücax yema nuxcümaü̃güxü̃ ga tórü o̱xigü ga Moĩchéwe rüxĩxü̃ rü taxucürüwa Tupanachaxwa nibuxmü na tama napoxcueãxü̃cèx ga yexguma Tupanaxü̃ naxoegu rü tama naga naxĩnüẽgu ga yexguma Moĩchéwa Tupana yaxucu̱xẽgügu. Rü yema na taxucürüwa Tupanachaxwa yabuxmüxü̃ ga nümagü, rü yexeraãcü tüxü̃́ naguxcha i yixema na naxchaxwa ibuxmüxü̃ ega tama naga ixĩnüẽgu i ñu̱xma na Cristuwa tüxü̃ yaxucu̱xẽgüxü̃ i nüma ya Tupana i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmacü. 26 Rü yexguma Moĩchéwe naxĩxgu ga tórü o̱xigü, rü Tupana rü nagamaã nayadu̱ru̱xanexẽẽ. Natürü i ñu̱xma rü ñanagürü:

“Wena táxarü chayadu̱ru̱xanexẽẽ. Natürü ngẽxguma ngẽmaãcü chanaxü̱xgu rü tãũtáma ñoma i naãnexĩca chidu̱ru̱xẽẽ, natürü üèxcü rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá ta chayadu̱ru̱xgüxẽẽ”,

ñanagürü. 27 Rü yema na:

“Wena táxarü chayadu̱ru̱xanexẽẽ”, ñaxü̃, rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx rü guxü̃ma ga yema naxüxü̃ i tama guxü̃gucèx ixĩxü̃, rü Tupana tá inayanaxoxẽẽ na ngẽma guxü̃gucèx ixĩxü̃xĩcatama na íyaxügüxü̃cèx. 28 Rü ngẽma na tórü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana, rü guxü̃gucèx nixĩ, rü tagutáma inayarüxo na noxrü ixĩgüxü̃. Rü ngẽmacèx name nixĩ na Tupanana moxẽ ixãgüxü̃, rü nüxü̃ ingechaü̃güãcüma rü nüxü̃ imuü̃ẽãcüma nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃, ngẽma nüma nanaxwèxexü̃rüü̃. 29 Erü tórü Tupana, rü ñoma wüxi ya üxürüü̃ aixcüma inayanaxoxẽẽ i guxü̃ma i tórü chixexü̃.

13

Ñuxãcü Tupanaxü̃ tataãẽxẽẽ

1 Rü ñu̱xma rü tama name na nüxü̃ perüc̱ẖauexü̃ na wüxichigü pegü pengechaü̃güxü̃ ñoma peeneẽxü̃ pengechaü̃xü̃rüü̃. 2 Tama name na nüxü̃ ipeyarüngümaẽxü̃ na meãma penayaxuxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i pepatawa ngugüxü̃. Erü nüxü̃ tacuèx rü nümaxü̃ ga yemaãcü naxügüxü̃ rü ñuxguacü rü tama nüxü̃ nacuáãcüma bexma Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xü̃ meã nayauxgü. 3 Rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie i ngẽma duü̃xü̃gü i poxcuexü̃, ñoma pema rü ta naxrüü̃ pepoxcuexü̃rüü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ nüxna pecuèxãchie i ngẽma duü̃xü̃gü i togü ngúxü̃ nüxü̃ ingexẽẽgüxü̃, erü ngürüãchi tá ta ngẽmaãcü pexü̃ nangupetü. 4 Rü ngẽma yatügü i ãmaxü̃ rü name nixĩ i meã naxmèxmaã namaxẽ rü tüxü̃ nangechaü̃gü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngexü̃gü, rü name nixĩ i meã natemaã namaxẽ rü nüxü̃ nangechaü̃gü. Erü Tupana rü aixcüma tá nüxna naca rü tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i naĩ i ngemaã rü ẽ́xna naĩ ya yatümaã ipexü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta tüxü̃ napoxcue ya guxãma ya yíxema ngemèxãcüma rü ngeteãcüma tügümaã maxẽmarexe. 5 Rü tama name na dĩẽruguama perüxĩnüẽxü̃. Rü name nixĩ i namaã petaãẽgü i ngẽma marü pexü̃́ ngẽxmaxü̃. Yerü Tupana rü ñanagürü:

“Tagutáma cuxna chixũ, rü tagutáma cuxü̃ íchatèx”,

ñanagürü. 6 Rü ñu̱xma na nüxü̃ icuáxü̃ na ngẽmaãcü tamaã inaxã́ũxü̃, rü ngẽmacèx tama taxãne na ñagüxü̃:

“Nüma ya Cori nixĩ ya choxü̃ rüngü̃xẽẽcü. Rü ngẽmacèx taxucèxma chamuü̃. Erü taxucürüwama texé ṯacü rü chixexü̃ chomaã taxü”,

ñagüxü̃. 7 Rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie ga yema perü dauruü̃gü ga noxri pemaã icuáxü̃ rü pemaã nüxü̃ ixugüxü̃ ga Tupanaãrü ore. Rü name nixĩ i nagu perüxĩnüẽ ga na ñuxãcü meã namaxẽxü̃ pepẽ́xewa rü ñuxãcü meã yaxõgüãcüma nayuexü̃. Rü name nixĩ ga nüma yaxõgüãxü̃rüü̃ meã peyaxõgü i pemax. 8 Rü nüma ya Ngechuchu ya Cristu rü guxü̃guma nayanguxẽẽ i ngẽma tamaã nüxü̃ yaxuxü̃. Rü nuxcüma rü nayanguxẽẽ ga norü ore, rü ñu̱xma rü ta nayanguxẽẽ. Rü guxü̃gutáma ngẽmaãcü nixĩ. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe na aixcüma nüxü̃́ yaxõgüxü̃. 9 Rü tama name i peyaxõgü i ngẽma ngu̱xẽẽtaegü i tama toma pexü̃ namaã tangúexẽẽxü̃ i tama Tupanaãrü ixĩgüxü̃. Rü nuxcüma rü nagu taxĩ ga yema mugü ga Moĩché ümatüxü̃ ga tüxna nachu̱xuxü̃ na ṯacü ixüxü̃ rü ṯacü ingṍxü̃. Natürü yema mugü rü taguma tüxü̃ naporaexẽẽ ga na Tupanacèx imaxẽxü̃. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe na Tupana ya tüxü̃ ngechaü̃cüwa nayaxuxü̃ i tórü pora na aixcüma naxcèx imaxẽxü̃cèx. 10 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i Moĩchéarü mugügu ĩxü̃, rü Tupanacèx naxü̃na nadai na tama napoxcueãxü̃cèx naxcèx i norü pecadu. Natürü tama nüxü̃́ nayaxõgü ya Cristu ga tórü pecaducèx yucü. Rü ngẽmacèx taxucürüwama taxrüü̃ nanayauxgü i ngẽma ngü̃xẽẽ i Cristu nüxna uaxü̃xü̃. 11 Rü ngẽma duü̃xü̃güarü paigüarü ãẽ̱xgacü, rü tupaucawa nanange ya nagü i naxü̃nagü na Tupanana naxããxü̃cèx na tama Tupana napoxcuexü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü. Natürü naxü̃negü i ngẽma naxü̃nagü, rü ĩãneãrü ĩxpemawa nayanagugü. 12 Rü yexgumarüü̃ ta ga Ngechuchu rü ĩãneãrü ĩxpemawa ngúxü̃ ninge rü nayu na nagümaãtama Tupanacèx yaxüünegüxẽẽãxü̃cèx i duü̃xü̃gü. 13 Rü ngẽmacèx i yixema, rü name nixĩ i nüxna tixĩgachi i ngẽma mugü ga Moĩché ümatüxü̃, rü name nixĩ i Ngechuchucèx taxĩ. Rü woo duü̃xü̃gü tüxü̃ cugüegu, yema Ngechuchuxü̃ na nacugüexü̃rüü̃, rü name nixĩ i naxrüü̃ yaxna namaã taxĩnüẽ. 14 Erü yixema na yaxõgüxü̃, rü tãũtáma ñoma i naãne i paxa tá gúxü̃wa tangẽxmagüecha. Erü daxũguxü̃ i naãnewa tüxü̃́ nangẽxma i tachica. Rü nge̱ma tá nixĩ i ingugüxü̃ na guxü̃gutáma Tupanamaã ingẽxmagüechaxü̃cèx. 15 Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i Ngechuchu ya Cristuégagu guxü̃guma Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü. Rü ngẽma na taèxmaã nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü ngẽma nixĩ i ãmare i mexü̃ i nüxna ixãxü̃. 16 ¡Rü tãxṹ i nüxü̃ ipeyarüngümaẽxü̃ na togüxü̃ perüngü̃xẽẽxü̃ rü namaã pengauxü̃ i perü ngẽmaxü̃gü! Erü ngẽma nixĩ i ãmare i Tupanana pexãxü̃ i aixcüma namaã nataãẽxü̃. 17 ¡Rü naga pexĩnüẽ i ngẽma perü dauruü̃gü i pemaã icuèxgüxü̃, rü penaxü̱x i ngẽma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃! Erü nümagü rü Tupanapẽ́xewa pexna nadaugü na meã pemaxẽxü̃cèx erü nüxü̃ nacuèxgü na Tupana tá nüxna c̱axü̃ i nachiga na ñuxãcü pexna nadaugüxü̃. Rü name nixĩ i meã namaã pemaxẽ i ngẽma perü dauruü̃gü na wüxi i taãẽ na yiĩxü̃cèx i ngẽma norü puracü rü tama wüxi i norü guxchaxü̃ na yiĩxü̃cèx. Erü ngẽxguma chi wüxi i norü guxchaxü̃ yixĩgu i ngẽma norü puracü na pexna nadauxü̃, rü pema rü chi taxuü̃ma i mexü̃ nawa peyaxu i ngẽma norü puracü. 18 Rü name i toxcèx peyumüxẽgü. Erü toõẽwa nüxü̃ tacuèx na aixcüma meã tayanguxẽẽxü̃ i ngẽma puracü i Tupana toxna ãxü̃ rü tanaxwèxe na guxü̃guma ngẽmaãcü tanaxüxü̃. 19 Rü ngẽma guxü̃ãrü yexera pexna naxcèx chac̱axü̃ nixĩ na peyumüxẽgüxü̃ na Tupana paxa pexcèx choxü̃ taeguxẽẽxü̃cèx.

Yema duü̃xü̃güxü̃ narümoxẽ rü naxcèx ínaca na Tupana nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃

20-21 Rü ñu̱xma chanaxwèxe i poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ ya Tupana ya tórü taãẽxẽẽruü̃ rü tórü ngüxmüẽxẽẽruü̃ ixĩcü. Rü nüma nixĩ ga yuwa ínadaxẽẽãxü̃ ga tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya guxü̃ma i yaxõgüxü̃ãrü dauruü̃ ya guxããrü yexera ixĩcü. Rü ñu̱xma na curuchagu taxcèx nabaãxü̃ ga guma nagü ga tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽcü na ñuxãcü guxü̃guma tüxü̃ nangechaü̃xü̃ ya Tupana, rü chanaxwèxe na nüma ya Tupana pexü̃ yamexẽẽgüxü̃ rü pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ na aixcüma guxü̃ma i perü maxü̃wa pimexü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe na Ngechuchu ya Cristuwa tüxü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx ya Tupana na nüma nanaxwèxexü̃ãcüma ixĩgüxü̃cèx. Rü ñu̱xma tanaxwèxe i guxü̃guma yima Cristuxü̃ ticuèxüü̃gü. Rü ngẽmaãcü yiĩ. 22 Pa Chaueneẽgüx, pexü̃ chacèèxü̃ na yaxna namaã pexĩnüẽxü̃ i ñaã noxretama i ore i pexü̃ namaã chataãẽxẽẽxü̃ rü pexü̃ namaã chaxucu̱xẽxü̃. 23 Rü chanaxwèxe na nüxü̃ pecuáxü̃ rü taeneẽ ya Timutéu rü marü ínanguxuchi ga na napoxcuxü̃. Rü ngẽxguma paxa nuã chauxü̃tawa nanguxgu, rü tá nge̱ma petanüwa chanaga i ngẽxguma pexü̃ íchayadèu̱xgu. 24 ¡Rü nüxü̃ perümoxẽgü i guxü̃ma i ngẽma perü dauruü̃gü i pemaã icuáxü̃! ¡Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ perümoxẽgü i guxü̃ma i togü i taeneẽgü i yaxõgüxü̃! Rü taeneẽgü i Itáriaanewa ngẽxmagüxü̃ rü ta pexü̃ narümoxẽgü. 25 ¡Rü Tupana poraãcü pexü̃ rüngü̃xẽẽ̱x i guxãma i pemax! Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna.

CHAÜ̃TIÁGU

1

2

3

4

5

TUPANAARÜ ORE GA CHAÜ̃TIÁGU ÜMATÜXÜ̃

1

Chaü̃tiágu nüxü̃ narümoxẽ ga natanüxü̃gü ga Yudíugü ga yaxõgüxü̃

1 Pa Chautanüxü̃gü i Yudíugü i Ngechuchuaxü̃́ Yaxõgüxü̃ i Guxü̃ i Naãnewa Ngẽxmagüxü̃x, choma i Chaü̃tiágu pexü̃ charümoxẽ. Rü choma nixĩ i Tanatü ya Tupana rü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ chapuracüxü̃.

Ngẽma cuèx i aixcüma Tupanawa ne ũxü̃chiga

2 Pa Chaueneẽgü i Yaxõgüxü̃x, name nixĩ na petaãẽgüxü̃ i ngẽxguma nagúxü̃raü̃xü̃ i guxchaxü̃gü pexcèx ínguxgu. 3 Erü pema nüxü̃ pecuèx rü ngẽxguma meã peyaxõgüamagu ega woo ṯacü rü guxchaxü̃ pexü̃ üpetügu rü wüxi i mexü̃ nixĩ i ngẽma. Erü ngẽmaãcü nixĩ ya Tupana i pexü̃ naporaexẽẽxü̃ na yexeraãcü meã nüxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx. 4 Rü name nixĩ na peporaexü̃ na aixcüma Tupanapẽ́xewa pimexü̃cèx, rü naxcèxicatama pemaxẽxü̃cèx, rü taxuwama nachixexü̃cèx i perü maxü̃. 5 Ngẽxguma chi wüxie i petanüwa tama meã nüxü̃ cuèxgu na ṯacü tüxü̃́ nanaxwèxexü̃ ya Tupana, rü name nixĩ i nüxna naxcèx taca i cuèx, rü nüma tá guxü̃ma i norü ngúchaü̃maã tüxna nanaxã. Erü Tupana meãma guxü̃ i duü̃xü̃güna nanaxã i cuèx, rü tama nayanuxü̃, rü taxúexü̃ma nanga. 6 Natürü ngẽxguma naxcèx ítacaxgu rü tanaxwèxe na aixcüma tayaxõxü̃ rü tá na tanayaxuxü̃ i ngẽma naxcèx ítac̱axü̃. Rü tama name na nagu tarüxĩnüxü̃ rü tãũtáma tanayaxuxü̃. Erü yíxema tama meã yaxṍxẽ, rü ñoma taxtüarü yuape i buanecümaã guxü̃wama c̱uexü̃rüü̃ tixĩ i tümaãrü maxü̃wa. 7-8 Rü yíxema duü̃xẽ ya ñu̱xma meã yaxṍxẽ rü moxü̃ rü tama meã yaxṍxẽ, rü taxucürüwama nagu tarüxĩnü na ṯacü Tupanaxü̃tawa tayaxuxü̃. Erü yíxema duü̃xẽ ya ngẽmaãcü yaxṍxẽ, rü tümaãrü maxü̃wa rü tama aixcüma wüxigutama tarüxĩnü. 9 Rü yíxema yaxṍxẽ ya tama muãrü dĩẽruã́xẽ, rü name nixĩ i tataãẽ erü Tupanaxãcü tixĩ rü tümamaã nataãẽ. 10 Rü yíxema yaxṍxẽ ya muãrü dĩẽruã́xẽ rü name nixĩ i tataãẽãma ega woo wüxi i ngunexü̃ tüxü̃́ natau̱xgu i tümaãrü dĩẽru. Erü ngẽma dĩẽruã́xü̃ i duü̃xü̃gü, rü ñoma putürachacurüü̃ tama natai. 11 Rü ngẽxguma nangunagügu ya üèxcü rü poraãcü nangu̱xetügu, rü narüṉ̃exẽ i ngẽma putüra rü narüngu i nachacu, rü ngẽxma nagu̱x na namexü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nayu i ngẽma dĩẽruã̱xü̃chixü̃ rü ngẽxma tá nayarüxo i norü guxü̃ma.

Tupana tüxü̃ naxü, natürü tama chixexü̃gu tüxü̃ nanguxẽẽxü̃cèx

12 Rü nataãẽ ya yima yatü ya meãma yaxõõmacü i ngẽxguma Tupana nüxü̃ ü̱xgu. Erü ngẽxguma ngẽmaãcü yaxna namaã naxĩnüãmagu, rü Tupana tá namaã nataãẽ rü tá nüxna nanaxã i norü ãmare i mexü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽma nixĩ i ãmare i Tupana tümamaã ixunetaxü̃ ya yíxema nüxü̃ ngechaü̃güxe. 13 Natürü ngẽxguma texe ĩnü i chixexü̃ tümacèx ínguxgu na chixexü̃ taxüxü̃cèx rü tama name i nagu narüxĩnü na Tupana tümaãẽwa ínanguxẽẽxü̃ i ngema ĩnü i chixexü̃. Erü ya Tupana rü taguma naãẽwa nangu na chixexü̃ naxüxü̃, rü ngexgumarüxü̃ ta taguma chixexü̃ i ĩnü texeãẽwa nanguxẽẽ na chixexü̃ taxüxü̃cèx. 14 Natürü ngẽma chixexü̃ i tümatama nagu tarüxĩnüxü̃ nixĩ i chixexü̃gu tüxü̃ nguxẽẽxü̃. 15 Rü ngẽma chixexü̃ i tümatama nagu tarüxĩnüxü̃ nixĩ i tüxü̃ pecaduã̱xẽẽxü̃. Rü ngẽma pecadugagu tá nixĩ i düxwa itayarütaxuxü̃. 16 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, tama name i pegütama pewomüxẽẽgü. 17 Erü guxü̃ma i ngẽma aixcüma mexü̃ i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü naxü̃tawa ne naxũ ya Tupana ya daxũgucü ga naxücü ga üèxcü rü tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü. Rü nüma rü guxü̃guma nanaxèi̱xrügumaraxü̃ rü taguma naxüchicüü. 18 Rü nüma nixĩ ga tüxna naxããxü̃ ga norü ore i aixcüma ixĩxü̃ na ngẽmaãcü tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü yemaãcü nanaxü yerü nanaxwèxe na yixira nüxü̃́ na yaxõgüxü̃, rü yixcama i togü.

Ñuxãcü aixcüma Tupanaãxü̃́ tayaxõ

19 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü ngẽxguma texé pemaã nüxü̃ ixuxgu i Tupanaãrü ore, rü name nixĩ i meã iperüxĩnüẽ. Rü tama name i tüxü̃ pechoxü̃gagü. 20 Erü ngẽxguma nanuxgu i wüxi i duü̃xü̃, rü tama Tupanaãrü ngúchaü̃ naxü. 21 Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃gü i guxü̃wama ngẽxmagüxü̃. ¡Rü meã penayaxu i ngẽma ore i Tupana pexna ãxü̃! Erü ngẽmawa pexü̃́ nangẽxma i maxü̃ i taguma gúxü̃. 22 Rü tama name i iperüxĩnüẽmare i ngẽma ore, natürü name nixĩ i penaxü i ngẽma pemaã nüxü̃ yaxuxü̃. Erü ngẽxguma iperüxĩnüẽmaregu rü tama penaxü̱xgu, rü pegütama pewomüxẽẽgümare. 23 Erü yíxema irüxĩnümarexe i Tupanaãrü ore natürü tama naxǘxe i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃, rü wüxi i yatü i daucüwa nügü dauchametüxü̃rüü̃ tixĩ. 24 Erü nügü nadauchametü, natürü ngẽxguma yaxũgachigu rü marü nüxü̃ inayarüngüma na nañuxchametüraü̃xü̃ i noxrix. 25 Natürü yíxema guxü̃guma meã nüxü̃ daumatüxe rü naga ĩnüxẽ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ i pecaduwa tüxü̃ ínguxuchixẽẽxü̃, rü Tupana rü tá aixcüma guxü̃wama tüxü̃ narüngü̃xẽẽ. Erü tama ngẽma orexü̃ taxĩnümare, natürü tanaxü i ngẽma tümamaã nüxü̃ yaxuxü̃. 26 Rü ngẽxguma chi wüxie nagu rüxĩnügu na meãma Tupanaxü̃ tacuáxü̃ natürü tama nüxna tadèu̱xgu ya tümaãrü conü i tümaãrü orewa, rü tügütama tawomüxẽẽ, rü tama aixcüma Tupanaãxü̃́ tayaxõ. 27 Natürü ngẽma nacüma i Tanatü ya Tupanapẽ́xewa aixcüma üünexü̃, rü ngẽma nixĩ na nüxü̃ tarüngü̃xẽẽxü̃ i tacutagü rü yutegüxü̃ rü tügüna tadauxü̃ na tama ñoma i naãneãrü chixexü̃gu taxücuxü̃.

2

Name nixĩ i guxü̃ i duü̃xü̃güxü̃ tangechaü̃

1 Pa Chaueneẽgüx, pema rü nüxü̃́ peyaxõgü ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya mexẽchicü. Rü ngẽmacèx tama name na chixriãcü penayaxuxü̃ i ñuxre i duü̃xü̃gü rü meã penayaxuxü̃ i togü. 2 Rü ngẽxguma chi perü ngutaquẽ́xegu naxücuxgu i wüxi i yatü i uirumaã aneraã́xü̃ rü mexchiruxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ chi ta ngẽxma naxücuxgu i wüxi i yatü i ngearü dĩẽruã́xü̃ rü w̱exachiruxü̃, rü name nixĩ i guxü̃xü̃ma wüxigu meã peyaxu. 3 Natürü tama name ega meã penayau̱xgu i ngẽma mexchiruxü̃ rü:

“¡Nuã mexü̃ i naxmèxwẽ́xewa rüto!” ñapegüxü̃ nüxü̃, natürü ngẽma w̱exachiruxü̃xü̃ rü:

“¡Cuma rü ngẽxmatama nachi, rü ẽ́xna yea ñatüanewa rüto!” ñapegüxü̃ nüxü̃. 4 Rü ngẽxguma tama wüxigu meã penayau̱xgu i ngẽma taxre, rü pewatama nango̱x na tama aixcüma guxãxü̃ pengechaü̃güxü̃ rü chixexü̃ i duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃ ega ngẽmaãcü chixri penayau̱xgu i duü̃xü̃gü. 5 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ¡Iperüxĩnüẽ i ñaã ore! Tupana tüxü̃ nade ya yíxema ngearü dĩẽruã̱xgüxe i ñoma i naãnewa na meã nüxü̃́ tayaxõgüxü̃cèx. Erü nanaxwèxe i tanayauxgü i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i tümamaã inaxunetaxü̃ ya yíxema nüxü̃ ngechaü̃güxe. 6 Natürü pema rü chixri penayaxu i ngẽma duü̃xü̃gü i ngearü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü meã penayaxu i ngẽma duü̃xü̃gü i dĩẽruã̱xgüxü̃. ¿Taux ẽ́xna ngẽma dĩẽruã̱xgüxü̃ yiĩxü̃ i ngẽma chixri pemaã maxẽxü̃ rü ãẽ̱xgacügüxü̃tawa pexü̃ íyaxuaxü̃güxü̃? 7 Rü ngẽma dĩẽruã̱xgüxü̃ nixĩ i chixexü̃ namaã ixugüexü̃ ya Cristu ya perü Cori ya mexẽchicü. 8 Tupanaãrü orewa nangẽxma i norü mu i guxü̃ i mugüarü yexeraxü̃ i ñaxü̃:

“¡Nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü ngẽma na cugütama cungechaü̃xü̃rüü̃!”

ñaxü̃. Rü ngẽxguma aixcüma naga pexĩnüẽgu i ngẽma mu, rü mexü̃ nixĩ i pexüxü̃. 9 Natürü ngẽxguma meã penayau̱xgu i wüxi i yatü i mexchiruxü̃ rü chixri penayau̱xgu i ngẽma w̱exachiruxü̃, rü pecadu pexü. Rü Tupanapẽ́xewa pechixexü̃gu erü tama naga pexĩnüẽ i ngẽma pexü̃ namuxü̃. 10 Erü ngẽxguma chi texé naga ĩnügu i guxü̃ma i Tupanaãrü mugü natürü chi wüxiwatama ítatüxgu na tama naga taxĩnüxü̃, rü chi ñoma guxü̃ma i Tupanaãrü mugüga tama taxĩnüxü̃rüü̃ tachixexü̃gu. 11 Erü nümatama ya Tupana ga ñacü:

“¡Tãũtáma naĩ i nge i ãtecümaã cungẽãẽ!” ñacü,

rü ñanagürü ta:

“¡Tãũtáma cumáẽta!”

ñanagürü. Rü ngẽxguma chi tama naĩ i nge i ãtecümaã cungeãẽ̱xgu, natürü cumáẽtagu, rü tama aixcüma meã naga cuxĩnü i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃. 12 Rü ngẽmacèx name nixĩ na meã pidexagüxü̃ rü meã pemaxẽxü̃. Erü Tupana tá pexna naca i perü maxü̃chiga ngoxi Cristu pexü̃ muxü̃ãcüma pemaxẽ rü ẽ́xna tama. Rü ngẽma Cristu tüxü̃ muxü̃ nixĩ na yigü ingechaü̃güxü̃. 13 Erü guxãma ya yíxema tama tümamücügü tüxü̃́ ngechaü̃tümüü̃güxe, rü Tupana rü tãũtáma nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃güãcüma tüxna naca i tümaãrü maxü̃chiga. Natürü yíxema tümamücügü tüxü̃́ ngechaü̃tümüü̃güxe, rü tãũtáma tamuü̃ẽ i ngẽxguma Tupana tüxna caxgu, erü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃güãcüma tá tüxna naca.

Ega aixcüma yaxõgügu, rü tanaxwèxe i mexü̃ taxügü rü nüxü̃ tarüngü̃xẽẽ i togü

14 Pa Chaueneẽgüx, ¿Ṯacüwa namexü̃ ega wüxie:

“Choma rü Tupanaãxü̃́ chayaxõ”, ñagügu, natürü tama mexü̃ taxü̱xgu? ¿Pexcèx rü Tupana tá tüxü̃ maxẽẽxü̃ ega ngẽmaãcü tayaxõ̱xgux? 15-16 Rü ngẽxguma chi wüxi i taeneẽ rü ẽ́xna taeyèx i yaxõxü̃ rü nangexchirugu rü nangewemügu, rü chi wüxie i pema rü ñapegügu:

“¡Mexü̃ cuxü̃ üpetü, rü icu̱xcuchi na tama cuxü̃ nadeyuxü̃cèx, rü meã nachibü!” ñapegügu, rü ¿ṯacüwa name i ngẽma ega tama nüxna penaxãxgu i ngẽma nüxü̃́ taxuxü̃? 17 Rü ngẽxguma yaxõmaregu natürü tama mexü̃ ixü̱xgu, rü tama togüxü̃ rüngü̃xẽẽgu, rü ¿ṯacüwa namexü̃ i ngẽmaãcü na yaxõxü̃? 18 Erü ngẽxguma cuyaxõmaregu natürü tama mexü̃ cuxü̱xgu, rü ngürüãchi tá wüxie ñatarügü cuxü̃:

“Cuma rü cuyaxõmare natürü taxuxü̃ma i mexü̃ cuxü Natürü choma rü chayxõ rü naétü mexü̃ chaxü. ¿Rü ñuxãcü tá nüxü̃ chacuáxü̃ na cuyaxõxü̃ ega tama mexü̃ cuxü̱xgu? Natürü choma rü chorü ü i mexü̃maã tá cuxü̃ chanawẽ́ na aixcüma chayaxõxü̃”, ñatarügü tá cuxü̃. 19 Cuma cuyaxõ na nangẽxmaxü̃ ya wüxitama ya Tupana. Marü name. Natürü ngoxogü rü ta ngẽmaãcü nayaxõgü, rü poraãcü nidu̱xru̱xe erü Tupanaxü̃ namuü̃ẽ. 20 Pa Yatü ya tama Meã Nagu Rüxĩnücüx, cuma rü tama nüxü̃ cucuèx i ngẽxguma cuyaxõmaregu rü tama mexü̃ cuxü̱xgu, rü taxuwama name i ngẽmaãcü na cuyaxõxü̃. 21 Tupana nüxü̃ ixuxgu rü nuxcümaü̃cü ga tórü o̱xi ga Abráü̃ rü wüxi ga yatü ga mecü nixĩ. Yerü mexü̃ naxü rü Tupanaga naxĩnü ga yexguma namaã nüxü̃ yaxuxgu na naxcèx yamáãxü̃cèx ga nane ga Ichaá. 22 Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx rü tama nayaxõmare ga Abráü̃, natürü mexü̃ naxü ta. Rü yema naxüxü̃wa tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na aixcüma Tupanaãxü̃́ yaxõõxü̃. 23 Rü yemaãcü ningu ga yema ore ga ümatüxü̃ ga ñaxü̃:

“Abráü̃ rü Tupanaãxü̃́ nayaxõ rü yemacèx Tupana nüxü̃ nixu na mecü yiĩxü̃ yerü nüxü̃́ nayaxõ. Rü nüxü̃ nixu ta na namücü yiĩxü̃ ga Abráü̃”.

24 Rü ngẽmawa nüxü̃ tadau na Tupana namaã taãẽxü̃ ya yima yatü ya mexü̃ ücü rü tama yaxõmarecü. 25 Rü yemaãcü ta ngĩmaã nangupetü ga nuxcüma ga Raá. Rü Tupana ngĩmaã nataãẽ yerü mexü̃ ixü ga yexguma meã nayauxãgu ga ngĩpatawa ga yema orearü ngeruü̃gü ga Yudíugü. Rü ngĩgagu namaxẽ ga yema orearü ngeruü̃gü yerü to ga namagu iyamugü ga yexguma norü uwanügü nadaixchaü̃gu. Rü woo ga ngĩma rü chixri na namaxü̃xü̃ ga noxrix, natürü mexü̃ ixü yerü iyaxõ, rü yemacèx Tupana ngĩmaã nataãẽ. 26 Rü wüxi i naxü̃ne rü taxuwama name rü nayumare ega natau̱xguma i naãẽ. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ na taxuwama namexü̃ na yaxõmarexü̃ ega taxuü̃ma i mexü̃ ixü̱xgux.

3

Tórü conüchiga

1 Pa Chaueneẽgüx, tama name i muxẽma i pema rü ngu̱xẽẽtaexü̃gü pegü pixĩgüxẽẽchaü̃. Erü pema nüxü̃ pecuèx na yixema i ngu̱xẽẽtaexü̃gü na ixĩgüxü̃, rü guxü̃ i duü̃xü̃güarü yexera tá tüxna naca ya Tupana tórü maxü̃chiga rü tórü puracüchiga. 2 Guxãma i yixema rü muẽ̱xpü̱xcüna chixexü̃ taxüe. Yima yatü ya taguma chixexü̃xü̃ ixucü rü aixcüma mecü nixĩ, erü nüxü̃ nacuèx na ñuxãcü guxü̃wama nügüna nadauxü̃ na tama chixexü̃ naxüxü̃cèx. 3 Rü ngẽma na taga naxĩnüxü̃cèx i wüxi i cowaru, rü tanaxwèxe na naxütü̱xünáguxü̃ na ngẽmaãcü yixema inaxwèxexü̃ãcüma meã iyaxũxü̃cèx. 4 ¡Dücèx nagu perüxĩnüẽ ya wapurugü ya buanecüarü poramaã ixũxü̃ne! Rü woo nitaxüchi rü buanecü ya taxüchicümaã inicuegü, natürü íracü ya quiyamaã nanatoxchinü i norü toxpẽ́xeruü̃, rü ngextá nüma ínanaxwèxexü̃wa nanaxũxẽẽ. 5-6 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ ya tórü conü rü woo na naxírachiréxü̃, natürü namuxũchi i norü ore. Rü wüxitama i üxüarü y̱auraxü̃ i íraxü̃wa inaxügü na yaxaxü̃ i taxü̃ma i naãne. Rü tórü conü rü ñoma wüxi ya üxürüü̃ nixĩ. Rü taxünewa rü wüxi i taxü̃ i chixexü̃ nixĩ ya yima tórü conü erü nanachixexẽẽ i guxü̃ma i tórü maxü̃. Rü ngẽma Tupana ngoxogüxü̃ ípoxcuexü̃gune ya üxüemawa ne naxũ i ngẽma chixexü̃ i namaã yadexaxü̃ ya tórü conü. Rü ngẽma chixexü̃maã nanachixexẽẽ i guxü̃ma i tórü maxü̃. 7 Duü̃xü̃gü rü nüxü̃ nacuèx na íyapuxẽẽãxü̃ rü nüxna nachogüxü̃ i nagúxü̃raü̃xü̃ i naẽxü̃gü i idüraexü̃, rü werigü, rü ãxtapegü, rü choxnigü. 8 Natürü taxúema nüxü̃ tacuèx na nüxna tachogüxü̃ ya tümaãrü conü. Erü wüxi i chixexü̃ i taxü̃ i taxucürüwama texé iyarüxoxẽẽxü̃ nixĩ. Rü ngẽma norü dexa rü ü̃ü̃rüü̃ tüxü̃ nayuxẽẽ. 9 Rü yima tórü conümaã nüxü̃ ticuèxüü̃ ya Tanatü ya Tupana, rü yimamaãtama chixexü̃ namaã tixugüe ta i duü̃xü̃gü i Tupana nügüãcü üxü̃. 10 Rü ngẽma taèxmaã, rü meã duü̃xü̃güchiga tidexagü, natürü ngẽmatama taèxmaã rü namaã taguxchigagü ta. Pa Chaueneẽgüx, tama name na ngẽmaãcü yiĩxü̃. 11 Wüxi i dexáarü chuxchuxü̃watama rü taxuacüma ínaxũxũ i dexá i mexü̃ rü dexá i chixexü̃. 12 Pa Chaueneẽgüx, wüxi i iguera rü taxuacüma oríbuarü omaã naxo, rü wüxi i uba rü taxuacüma igueraarü omaã naxo. Rü ngẽxgumarüü̃ ta wüxi i dexáarü chuxchuxü̃ i yucürachiüxü̃wa, rü taxuacüma ínaxũxũ i dexá i mexü̃.

Ngẽma cuèx i aixcüma ixĩxü̃

13 Ngẽxguma chi petanüwa nangẽxmagu i wüxi i duü̃xü̃ i nüxü̃ cuáxü̃ rü meã naãẽxü̃ cuáxü̃, rü name nixĩ na meã namaxü̃xü̃ rü mexü̃ na naxüxü̃ rü tama nügü yacuèxüü̃xü̃ na ngẽmaãcü pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx na aixcüma wüxi i duü̃xü̃ i nüxü̃ cuáxü̃ yiĩxü̃. 14 Natürü ngẽxguma chi pixãũxãchiwèxegügu rü togüchi pexaiegu rü norü yexera pegü pixĩxẽẽchaü̃gu, rü taxuacüma pegügu perüxĩnüẽ na mexü̃gü rü nüxü̃ cuèxgüxü̃ pixĩgüxü̃. Rü wüxi i dora i taxü̃ nixĩ i ngẽma ega ngẽmaãcü pixĩgügu. 15 Erü ngẽma na ixãũxãchiwèxegüxü̃ rü duü̃xü̃güchi na ixaiexü̃ rü norü yexera yigü na ixĩgüxẽẽchaü̃xü̃, rü tama Tupanawa ne naxũ, natürü ñoma i naãnecü̱̃ã̱xwa rü ngoxo i Chatanáwa nixĩ i ne naxũxü̃. 16 Erü ngextá ãũxãchi ítaxü̃wa rü duü̃xü̃gü nügü írüyexeraxẽẽchaü̃xü̃wa, rü nge̱ma rü taxuü̃ma meã inixũ rü nagúxü̃raü̃xü̃ i chixexü̃ nangẽxma. 17 Natürü guxãma ya yíxema aixcüma tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i ngẽma cuèx i Tupanawa ne ũxü̃, rü aixcüma meã tamaxẽ rü guxãmaã tamecümagü, rü meã duü̃xẽxü̃ tayauxgü i tümapatawa, rü meã itarüxĩnüẽ i tümamücüarü ucu̱xẽ, rü guxü̃ i duü̃xü̃gü tüxü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü, rü guxãmaãma tügü tawüxiguxẽẽgü, rü tixaixcümagü, rü mexü̃ taxügü. 18 Rü yíxema naxcèx daugüxe na duü̃xü̃gü nügümaã irüngüxmüẽxü̃, rü wüxi i mexü̃ taxügü. Erü ngẽmawa tá nüxü̃ tadaugü na aixcüma meã Tupanacèx namaxẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü.

4

Duü̃xü̃gü i ñoma i naãneãrü ngúchaü̃cèx daugüxü̃chiga

1 ¿Tü̱xcüü̃ pegümaã penuẽ rü pegü pedai? Pegümaã penuẽ erü pexü̃́ nangẽxma i ngẽma perü ngúchaü̃gü i chixexü̃gü. 2 Pema pexü̃́ nangúchaü̃ i ngẽma pexü̃́ taxuxü̃ natürü taxuacüma pexü̃ nanguxü̃, rü ngẽmacèx peyamèx i togü. Rü norü ngẽmaxü̃cèx pixãũxãchie natürü taxuacüma pexü̃ nanguxü̃e̱ga, rü ngẽmacèx pegümaã penuẽ, rü pegü pedai. Rü tama penayauxgü i ngẽma penaxwèxexü̃ erü tama Tupanana naxcèx peca. 3 Rü ngẽxguma naxcèx ípecaxgu, rü tama penayaxu, erü naxcèx ípeca i ngẽma tama Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃. Rü ngẽma pematama penaxwèxexü̃ nixĩ i naxcèx ípec̱axü̃ na namaã pegütama petaãẽxẽẽmarexü̃cèx. 4 Pa Duü̃xü̃gü i Chixri Maxẽxü̃x, ¿Tama ẽ́xna nüxü̃ pecuèx rü ngẽxguma ñoma i naãnexü̃ pengechaü̃gu rü Tupanamaã perüxuwanüxü̃? Erü texé ya ñoma i naãnexü̃ ngechaü̃xẽ rü Tupanamaã tarüxuwanü. 5 Rü tama natücèxma nixĩ i ngẽma Tupanaãrü ore i ñaxü̃:

“Ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ i Tupana tüxna muxü̃ rü tüxü̃ ninuxü̃ erü noxrü tixĩ rü tüxü̃ nangechaü̃”,

ñaxü̃. 6 Natürü Tupana rü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ na namaã iporaexü̃cèx i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü ngúchaü̃ i chixexü̃. Rü ngẽmacèx norü orewa rü ñanagürü:

“Tupana rü tümamaã nanu ya yíxema tügü icuèxüxü̃güxe, natürü tüxü̃ narüngü̃xẽẽ ya yíxema tama tügü icuèxüxü̃güxe”,

ñanagürü. 7 Pa Chaueneẽgüx, ¡Meã Tupanaga pexĩnüẽ! ¡Rü nüxü̃ pexoó i ngoxo i Chataná! Rü nüma rü tá pexna niña. 8 ¡Tupanana pengaicamagü! Rü nüma rü tá ta pexna nangaicama. Rü pemax, Pa Pecaduã̱xgüxü̃x, ¡nüxü̃ perüxoe i pecüma i chixexü̃! Rü pemax, i Tupanawe rüxĩxchaü̃xẽ natürü ñoma i naãnewe rü ta rüxĩxchaü̃xẽ, ¡penamexẽẽ̱x i perü maxü̃ na Tupanacèxicatama pemaxẽxü̃cèx! 9 ¡Pegümaã pengechaü̃gü rü pexauxe erü pipecaduã̱x! Rü texé ya ñoma i naãneãrü taãẽwa cugüxe, rü name nixĩ i tügümaã taxauxe. Rü texé ya tümacüma i chixexü̃maã taãxe̱xẽ, rü name nixĩ i Tupanapẽ́xewa tügümaã tangechaü̃. 10 Rü name nixĩ i Cori ya Tupanapẽ́xegu pecaxãpü̱xügü rü namaã nüxü̃ pixu na taxuwama pimexü̃. Rü ngẽxguma i nüma rü tá pexü̃ nicuèxüü̃ rü pexü̃ nataxẽẽ.

Tama name i chixexü̃gu cueneẽmaã curüxĩnü

11 Pa Chaueneẽgüx, ¡Tãxṹ i chixexü̃maã pegü pixugüxü̃! Erü yíxema chixexü̃maã tümaẽneẽchigagu idexáxe rü ẽ́xna chixexü̃maã nüxü̃ dawenüxẽ, rü chixe nüxü̃ tawogü ta i Tupanaãrü ore. Rü ngẽxguma chixexü̃gu Tupanaãrü oremaã curüxĩnügu, rü Tupanaãrü orearü yexera cugü quixĩxẽẽchaü̃ erü tama aixcüma naga cuxĩnü. 12 Tupanaxĩcatama nixĩ ya tüxna naxãcü i norü mugü rü ñu̱xũchi tá tüxna c̱acü rü ngoxi naga ixĩnüẽ i ngẽma norü ore. Rü nümatama nixĩ i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i pora na tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃ rü ẽ́xna tüxü̃ nayuexẽẽxü̃. ¿Natürü texé quiĩxü̃ i cumax rü ngẽmacèx cunangugüxü̃ na ñuxãcü namaxü̃xü̃ i cumücü?

Taxúema nüxü̃ tacuèx na ṯacü tá tüxü̃ ngupetüxü̃ i moxü̃ãrü ngunexü̃gu

13 ¡Choxü̃́ iperüxĩnüẽ i pema na ñapegügüxü̃:

“Ñu̱xma rü ẽ́xna moxü̃ tá náĩ ya ĩãnewa taxĩ, rü wüxi ya taunecü tá ngẽxma tayayaxu, rü tá nge̱ma tataxegü na mucü i dĩẽru ngĩxü̃ iyaxuxü̃cèx”, ñaperügügü! 14 Pema rü tama nüxü̃ pecuèx na ṯacü tá pexü̃ üpetüxü̃ i moxü̃. ¿Ṯacü nixĩ i perü maxü̃? Perü maxü̃ rü ñoma wüxi i cherena i paxaãchi nüxü̃ idauxü̃ rü ngẽxgumatama ngupetüxü̃rüü̃ tá inayarüxo. 15 Rü narümemaẽ nixĩ na ñapegüxü̃:

“Ngẽxguma chi nanaxwèxegu ya Cori ya Tupana na imaxẽxü̃, rü chi tanaxü i ñaã puracü i nagu rüxĩnüẽxü̃”, ñapegüxü̃. 16 Natürü i pema rü pegü picuèxüü̃güchaü̃. Rü guxü̃ma i ngẽma rü tama name. 17 Yíxema nüxü̃ cuáxe na ñuxãcü Tupanapẽ́xewa meã tamaxü̃xü̃, natürü tama naxǘxe, rü pecadu taxü.

5

Ucu̱xẽ i dĩẽruã̱xgüxü̃cèx

1 Pa Duü̃xü̃gü i Dĩẽruã̱xgüxü̃x, ¡Iperüxĩnüẽ i ñaã ore! ¡Pexauxe rü aita pexüe erü chixexü̃ tá pexü̃ naxüpetü! 2 Perü ngẽmaxü̃gü rü marü nangaue, rü ngẽma pexchiru i mexẽchixü̃ rü nawe nanangṍmü. 3 Perü uiru rü perü dĩẽru rü ngẽxma naxãü̃tanü rü ngẽxma nangaue. Rü ngẽma norü ãü̃tanü rü wüxi i perü cuèxruü̃ tá nixĩ na pema rü tá ta ipeyarütauxexü̃ ñoma ṯacü üxüwa ixaxü̃rüü̃. Tupana ngĩxü̃ nadau i perü dĩẽru i ngĩmaã penguü̃xcü, rü ngẽmacèx tá pexü̃ napoxcu i naãneãrü gu̱xgu. 4 Rü yema perü puracütanüxü̃ ga tama meã nüxü̃́ penaxütanüxü̃, rü ñu̱xma rü ngĩxcèx nidexagü ga yema dĩẽru ga tama nüxna ngĩxü̃ pexãcü. Rü Tupana ya guxããrü Cori rü ngẽma duü̃xü̃güxü̃ naxĩnü na ngĩxcèx yadexagüxü̃ ga yema dĩẽru ga nüxü̃́ ngĩxü̃ pengetanücü ga peanewa na napuracüexü̃cèx. 5 Rü ñoma i naãnewa rü pegü pengèxãẽgü rü pemepata rü pemuãrü ngẽmaxü̃ã̱xgü rü petaãẽgü rü meã pechibüe. Natürü nawa tá nangu na ngẽmacèx Tupana tá pexü̃ poxcuexü̃. 6 Rü pema penapoxcue rü penadai i ngẽma duü̃xü̃gü i taxuü̃ma i chixexü̃ pemaã üchiréxü̃. Rü nümagü rü pexü̃ narüturamaẽgü, rü taxuacüma nügü ínapoxü̃gü.

Tanaxwèxe i tayumüxẽ rü meã ítananguxẽẽ ya Cori ya Tupana

7 Rü ñu̱xma Pa Chaueneẽgüx, rü name nixĩ i meã ípenanguxẽẽ ñu̱xmatata ínangu ya Cori ya Tupana. Rü dücax, yíxema naãnewa puracüxe rü meã ítananguxẽẽ ya pucü na naxügüxü̃cèx i tümanetü. Rü ñu̱xũchi ñuxre ya tauemacü ítananguxẽẽ na nayaxü̃ i tümanetüarü o, rü ngẽxguma rü tá tayabuxgü. 8 Rü pema rü ta penaxwèxe na meã ípenanguxẽẽxü̃ na ínanguxü̃ ya Cori ya Tupana. ¡Rü petaãẽgü, rü tãxṹ i nüxü̃ perüc̱ẖauexü̃ na ípenanguxẽẽxü̃! Erü marü ningaica na ínanguxü̃ ya tórü Cori. 9 Pa Chaueneẽgüx, name nixĩ i nüxü̃ perüxoe na pegüchigaxü̃ pixuechaü̃ na tama ngẽmacèx pexna nac̱axü̃cèx ya Tupana. Erü marü ningaica na ínanguxü̃ na duü̃xü̃güxü̃ yacagüxü̃cèx i norü maxü̃chiga. 10 Pa Chaueneẽgüx, name nixĩ i nüxna pecuèxãchie ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ga na ñuxãcü yaxna namaã naxĩnüẽxü̃ ga yexguma ngúxü̃ yangegügu. Rü name nixĩ i pema rü ta ngẽxgumarüü̃ yaxna namaã pexĩnüẽãma rü Tupanacèx pemaxẽãma ega ngúxü̃ pingegügu. 11 Rü yixema nüxü̃ tacuèx na nataãẽgüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga meã Tupanacèx maxẽãmaxü̃ ga yexguma ngúxü̃ nüxü̃ üpetügu. Rü pema nüxü̃ pecuèx ga ñuxãcü meã namaxama ga guma Yox ga yexguma ngúxü̃ nüxü̃ üpetügu. Rü nüxü̃ pecuèx ga yixcama ga na ñuxãcü tórü Cori ya Tupana poraãcü nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃. Erü nüma ya tórü Cori ya Tupana rü namecümaxü̃chi rü poraãcü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. 12 Rü guxü̃ãrü yexera, Pa Chaueneẽgüx, rü ngẽxguma ṯacücèx ipexunetagu, rü tama name i Tupanae̱gagu ipexuneta, rü ẽ́xna ñoma i naãnee̱gagu ipexuneta, rü ẽ́xna ṯacü i to i nae̱gagu ipexuneta. Natürü ngẽxguma aixcüma yixĩgu i wüxi i ore ¡rü noxtacüma: “Ngü̃” ñapegü! Rü ngẽxguma tama aixcüma yixĩgu i wüxi i ore ¡rü noxtacüma: “Tama” ñapegü! Rü ngẽxguma ya Tupana rü tãũtáma pexü̃ napoxcue naxcèx i ngẽma perü uneta. 13 Rü ngẽxguma wüxie i petanüwa naxi̱xãchiãẽgu, rü name nixĩ na tayumüxẽxü̃. Rü ngẽxguma wüxie taãẽgu, rü name nixĩ na tawiyaexü̃ rü Tupanaxü̃ ticuèxüü̃xü̃. 14 Rü ngẽxguma wüxie i petanüwa iḏaawexgu, rü name nixĩ i naxcèx peyaca i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü na tümacèx nayumüxẽgüxü̃cèx rü Cori ya Tupanae̱gagu chixü̃maã tüxü̃ yangõgügüxü̃cèx. 15 Rü ngẽxguma aixcüma Tupanaãxü̃́ yaxõgüãcüma nayumüxẽgügu, rü tá tümacèx nitaane, rü nüma ya Cori ya Tupana tá tüxü̃ ínarüdaxẽẽ nawa i tümaãrü ḏaawe. Rü ngẽxguma chi ṯacü rü pecadu taxü̱xgu, rü Tupana tá tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃. 16 Rü ngẽmacèx name nixĩ i pegümaã nüxü̃ pixu i perü pecadugü rü pegücèx peyumüxẽgü i wüxiechigü na pexcèx yataanegüxü̃cèx. Rü yima mecü ya yatüarü yumüxẽ rü aixcüma napora erü Tupana nanangãxü̃. 17 Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Ería nixĩ ga wüxi ga yatü ga taxrüü̃ ixĩcü. Natürü yexguma nüma guxü̃ ga norü ngúchaü̃maã nayumüxẽgu na tama napuxü̃cèx, rü tomaẽ̱xpü̱x ga taunecüarü ngãxü̃gu rü tama napu ga yema naãnewa. 18 Natürü yemawena rü wenaxãrü nayumüxẽ ga Ería rü pucücèx ínaca. Rü wenaxãrü napu. Rü narüxü ga guxü̃ma ga nanetügü. 19 Pa Chaueneẽgüx, ngẽxguma chi texé petanüwa Tupanana ixũgachigu, rü tangẽxmagu ya wüxie ya tüxü̃ taeguxẽe̱xẽ na wenaxãrü Tupanawe tarüxũxü̃cèx, rü mexü̃ taxü. 20 Erü ngẽxguma texé Tupanacèx nataeguxẽẽgu i wüxi i duü̃xü̃ nüxna i norü chixexü̃, rü tümagagu Tupana tá nanamaxẽẽ i ngẽma duü̃xü̃, rü tá nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i norü pecadugü.

Rü nuãma pexna,

Chaü̃tiágu

1 PEDRU

1

2

3

4

5

NÜXĨRAÜ̃XÜ̃ GA POPERA GA PEDRU ÜMATÜXÜ̃

1

Pedru nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃ ga to ga nachiü̃ãnegu woonexü̃

1 Pa Chaueneẽgüx, choma i Pedru nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choma nixĩ i Ngechuchu ya Cristu choxü̃ muxü̃ na duü̃xü̃gümaã nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore. Rü pexcèx chanaxümatü i pema na perü naãnena to i nachiü̃ãnegügu penawoonexü̃ i Põtuanewa rü Gárataanewa rü Capadochíaanewa rü Áchiaanewa rü Bitíniããnewa ngẽxmagüxe. 2 Rü pexü̃ nixĩ ga nadexü̃ ga Tanatü ya Tupana, yerü woetama yema nixĩ ga nuxcümaxü̃chima nagu naxĩnüxü̃. Rü nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃ na pexü̃ yamexẽẽgüxü̃cèx na aixcüma napẽ́xewa pixüünegüxü̃cèx rü Ngechuchu ya Cristuga na pexĩnüẽxü̃cèx rü nagümaã na piyauxgüxü̃cèx na nataxuxü̃cèx i perü chixexü̃gü. Rü chanaxwèxe i Tanatü ya Tupana poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Ítananguxẽẽ na wena tá imaxẽxü̃

3 ¡Rü ngĩxã nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tupana ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu Nanatü! Yerü yexguma Ngechuchu ya Cristuxü̃ wena namaxẽẽgu, rü tüxna nanaxã ga maxü̃ ga yexwacaxü̃xü̃, yerü poraãcü nüxü̃́ tangechaü̃tümüü̃gü. Rü ngẽmacèx i ñu̱xma i yixema rü ta ítananguxẽẽ na wena tá imaxẽxü̃. 4 Rü pema rü wüxi i ngunexü̃gu rü aixcüma tá penayauxgü i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü i Tupana tá pexna ãxü̃ i ñu̱xma daxũguxü̃ i naãnegu pexü̃́ namaã nanguxü̃xü̃. Rü ngẽma tá pexna naxãxü̃ rü tagutáma inayarüxo, rü tagutáma naxãũãchi, rü tagutáma nangau. 5 Rü ñu̱xma na Tupanaãxü̃́ peyaxõgüxü̃ rü nüma rü norü poramaã tá pexna nadau ñu̱xmatáta aixcüma penayauxgü i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i tá pexna naxãxü̃ i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne. 6 Rü ngẽmacèx name nixĩ i poraãcü petaãẽgü, rü nüe̱tama nixĩ ega woo ñu̱xma ñaã perü maxü̃wa rü paxaxãchi muxü̃ma i guxchaxü̃gü pexü̃ üpetügu. 7 Erü ngẽmaãcü nixĩ i pexü̃ naxüxü̃ ya Tupana na nüxü̃ nacuáxü̃cèx rü ngoxi aixcüma peyaxõgü rü ẽ́xna tama. Rü ngẽxguma peyaxõgüamagu ega woo guxchaxü̃gü pexcèx ínguxgu, rü ngẽma perü õ rü wüxi i uiruarü yexera nixĩ na namexü̃ erü ngẽma uiru rü woo namexẽchi natürü düxwa nangau. Rü ngẽma uiru rü üxümaã nüxü̃ taxü na nüxü̃ icuáxü̃cèx rü ngoxi aixcüma uiruxüchi yiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i perü õ na guxchaxü̃gümaã Tupana nüxü̃ üxü̃ na nüxü̃ nacuáxü̃cèx rü ngoxi aixcüma nüxü̃́ peyaxõgü na yixcama pexü̃ yacuèxüü̃xü̃cèx rü mexü̃ i pechica pexna naxãxü̃cèx rü pemaã nataãẽxü̃cèx i ngẽxguma wena núma naxũxgu ya Ngechuchu ya Cristu. 8-9 Pema rü Ngechuchu ya Cristuxü̃ pengechaü̃gü woo taguma nüxü̃ na pedaugüxü̃. Rü ñu̱xma rü ta woo tama nüxü̃ pedaugü, natürü nüxü̃́ peyaxõgü, rü poraãcü petaãẽgü. Rü ngẽma perü taãẽmaã rü taxuacüma nüxü̃ pixuéga na ñuxãcü petaãẽgüxüchixü̃, erü marü penayauxgü i perü maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmacèx nixĩ i nüxü̃́ peyaxõgüxü̃. 10 Rü nuxcümaxü̃chima ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü, rü nüxü̃ nixugüe ga na ñuxãcü tá Tupana pexü̃ narüngü̃xẽẽxü̃. Rü nümagü rü poraãcü nangúe rü naxcèx nadaugü i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. 11 Rü nümagü ga yema orearü uruü̃gü rü Tupanaãrü poperawa nangúe na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na ñuxãcü tá na yiĩxü̃ rü ñuxguacü tá na nangóxü̃ ga guma Maxẽxẽẽruü̃ ga Cristu. Rü Cristuãẽ i Üünexü̃ ga yema orearü uruü̃güwa yexmaxü̃, rü nüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ ga na Cristu rü tá ngúxü̃ yangexü̃ rü tá nayuxü̃ rü yixcama rü wena tá na namaxü̃xü̃ rü ñu̱xũchi daxũguxü̃ i naãnewa tá na naxũxü̃ na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. 12 Natürü Tupana rü yema nuxcümaü̃güxü̃ ga orearü uruü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na tãũtáma nümagü nüxü̃ nadaugüxü̃ ga guma Maxẽxẽẽruü̃ ga naxcèx nadaugücü, natürü pema tá yiĩxü̃ na nüxü̃ pedaugüxü̃. Rü dücax, Pa Chaueneẽgüx, gumatama Maxẽxẽẽruü̃chiga nixĩ ga perü orearü uruü̃gü pemaã nüxü̃ ixugügüxü̃ ga yexguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga daxũwa ne muxü̃ yadexagüxẽẽgu. Rü guxü̃ma i ngẽma ore i yima Maxẽxẽẽruü̃chiga, rü woo Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü nüxü̃́ nangúchaü̃gü na yexeraãcü nüxü̃ nacuèxgüxü̃.

Tupana rü taxcèx naca na napẽ́xewa naxüünexü̃cèx i tórü maxü̃

13 Rü ñu̱xma na Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü penaxwèxe na pexuãẽgüxü̃ rü ípememarexü̃ na penaxüxü̃ i norü ngúchaü̃. Rü name nixĩ i aixcüma meã ípenanguxẽẽ i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü i Tupana tá pexna ãxü̃ i ngẽxguma Ngechuchu ya Cristu núma ũxgu. 14 Rü ñu̱xma na Tupanaxãcügü pixĩgüxü̃, rü penaxwèxe na aixcüma naga pexĩnüẽxü̃. Rü tama name i nagu pexĩ ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga perü ngúchaü̃ ga ü̃pa nagu pexĩxü̃ ga yexguma tauta Tupanaxü̃ pecuèxgu. 15 Natürü penaxwèxe i aixcüma meã pemaxẽ na Tupanapẽ́xewa naxüünexü̃cèx i perü maxü̃. Erü nüma ya Tupana ya pexü̃ decü, rü naxüüne. 16 Rü norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Chanaxwèxe i chauxrüü̃ pixüüne, erü choma rü chaxüüne”,

ñanagürü. 17 Rü pema na “Pa Tonatüx” ñapegüxü̃ nüxü̃ ya Tupana, rü ñu̱xma na ñoma i naãnewa pemaxẽxü̃ rü name nixĩ i guxü̃guma nüxü̃ pemuü̃ẽ. Erü nüma rü aixcümaxü̃chi nanangugü i wüxichigü i duü̃xü̃güarü maxü̃ na ñuxãcü yiĩxü̃. Rü tüxü̃ napoxcu ya guxãma ya texé ya chixexü̃ ügüxe, rü nüe̱tama nixĩ ega woo texé tixĩgu, erü napẽ́xewa rü nawüxigumare i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. 18-19 Rü Tupana rü marü pexü̃ ínanguxü̃xẽẽ nawa ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga perü maxü̃ ga taxuwama mexü̃ ga perü o̱xigüxü̃tawa peyaxuxü̃. Rü yema na nawa pexü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃cèx rü pexna naxããxü̃cèx i maxü̃ i ngexwacaxü̃xü̃, rü poraãcü nüxü̃́ naxãtanü. Yerü tama uiru rü ẽ́xna dĩẽru i ngauxwèxexü̃maã nanaxütanü, natürü Cristugü ya mexẽchicümaã nixĩ ga naxütanüãxü̃. Yerü nüma ga Cristu rü ñoma wüxi i carneru i taxuwama nañuxraü̃xü̃ i Tupanacèx imáxü̃rüü̃ pexcèx nayu na pexü̃ naxütanüxü̃cèx. 20 Rü nüma ga Tupana rü woetama nuxcümaxü̃chima tauta naãne ixügügu, rü marü Cristuxü̃ naxuneta na pexcèx nayuxü̃cèx. Natürü ñomaü̃cüü nixĩ ga nangóxü̃ ga guma Cristu na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. 21 Rü ñu̱xma rü Cristugagu nixĩ i nüxü̃́ peyaxõgüxü̃ ya Tupana ga yuwa Cristuxü̃ írüdaxẽẽcü rü daxũwa nagacü. Rü ngẽmacèx nixĩ i ñu̱xma i Tupanaãxü̃́ peyaxõgüxü̃ rü ípenanguxẽẽgüxü̃ na daxũwa pexü̃ nagagüxü̃cèx. 22 Rü ñu̱xma na naga pexĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃ rü pexü̃́ natauxcha na pegü pengechaü̃güxü̃ erü Tupana rü marü pexü̃́ inayanaxoxẽẽ i perü chixexü̃gü. Rü ngẽmacèx penaxwèxe i aixcüma guxü̃ i perü ngúchaü̃maã pegü pengechaü̃gü. 23 Rü ñu̱xma i pema rü marü penayauxgü i ngexwacaxü̃xü̃ i perü maxü̃. Rü ngẽmacèx ñoma ngexwacèx pebuexü̃rüü̃ pixĩgü. Natürü ngẽma maxü̃ rü tama penatü rü pee ya yuewèxéxewa nixĩ i penayaxuxü̃. Natürü Tupanaãrü ore i maxü̃xü̃ i taguma iyarüxoxü̃wa nixĩ i penayaxuxü̃. 24 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Guxü̃ma i duü̃xü̃gü rü ñoma wüxi i natüanerüü̃mare nixĩ. Rü guxü̃ma i norü mexü̃, rü wüxi i nanetüchacurüü̃mare nixĩ. Rü ngẽma natüane rü nayu, rü nachacu rü narüngu. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nixĩ i duü̃xü̃gü na tama nataixü̃ i norü maxü̃ i ñoma i naãnewa. 25 Natürü tórü Coriarü ore rü taguma inayarüxo”,

ñanagürü i Tupanaãrü orewa. Rü ngẽma Tupanaãrü ore i mexü̃ nixĩ ga pemaã nüxü̃ yaxugüxü̃.

2

1 Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ perüxoe i guxü̃ma i chixexü̃gü, rü ngẽma na pidoratèèxgüxü̃, rü ngẽma na togüpẽ́xewa meã na pemaxẽnetaxü̃ rü ngẽma na pixãũxãchiwèxegüxü̃, rü ngẽma na pexoregütèèxgüxü̃. 2-3 Rü ngẽxguma chi aixcüma nüxü̃ picuèxãchitanügu na ñuxãcü namecümaxü̃chixü̃ ya tórü Cori, rü ñoma wüxi i õxchana i ngexwacèx buxü̃ i naẽgünenixü̃ nüxü̃́ ngúchaü̃xü̃rüü̃ penaxwèxe i poraãcü pexü̃́ nangúchaü̃ i norü ore na ngẽmawa peporaexü̃cèx rü meã peyaexü̃cèx i perü õwa na ngẽmaãcü guxü̃wama namexü̃cèx i perü maxü̃ i taguma gúxü̃.

Cristu nixĩ ya nuta ya maxü̃cü

4 Rü ñu̱xma rü name nixĩ i tórü Corina pengaicamagü. Erü nüma ya tórü Cori nixĩ ya yima nuta ya maxü̃cü ya Tupana nayaxucü na namaã inaxügüãxü̃cèx ya napata. Rü woo duü̃xü̃gü nüxü̃ oexü̃, natürü yima nixĩ ya Tupana nayaxucü erü naxcèx rü namexẽchi. 5 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pemax, rü Tupana pexü̃ nade na napataarü nutagü ya maxẽcü pixĩgüxü̃cèx. Rü pema nixĩ i Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃gü i üünexü̃ i Ngechuchu ya Cristuégagu Tupanana ãmare pexãgüxü̃. Rü ngẽma ãmare i nüxna pexãgüxü̃ i namaã nataãẽxü̃ rü ngema nixĩ i perü maxü̃ i mexü̃ i napẽ́xewa. 6 Rü Tupana rü norü ore i ümatüxü̃wa rü Cristuchigaxü̃ nixu rü ñanagürü:

“Ñu̱xma na ichanaxügüxü̃ ya chopata, rü yima nuta ya nüxĩra chayaxücuchicü, rü yima nixĩ ya nuta ya mexẽchicü ya chomatama chanayaxucü na chopata namaã ichaxügüxü̃cèx. Rü yima nuta rü chaunechiga nixĩ. Rü yíxema nüxü̃́ yaxõxẽ, rü aixcüma tá tanayaxu i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i tümamaã ichaxunetaxü̃”,

ñanagürü. 7 Rü pema na nüxü̃́ peyaxõgüxü̃, rü Cristu rü pexcèx rü guxü̃wama name rü naporaxüchi. Natürü ngẽma tama yaxõgüxü̃cèx, rü taxuwama name. Rü ngẽmacèx ya Tupana rü norü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Yima nuta ya ĩpataarü üruü̃gü nüxü̃ ocü, rü chauxcèx rü gucü ya nutaarü yexera namexẽchi. Rü ngẽmacèx yimae̱tüwa nixĩ ichanaxügüxü̃ ya chopata”,

ñanagürü. 8 Rü Tupanaãrü ore rü ñanagürü ta:

“Guxü̃ma i ngẽma tama yaxõgüxü̃ rü tama irüxĩnüẽchaü̃xü̃ rü yima nutagu tá nayarüpucutügü”,

ñanagürü. Rü ngẽmaãcü i guxü̃ma i ngẽma tama yaxõgüxü̃ rü tá chixexü̃gu nayi erü tama Tupanaga naxĩnüẽchaü̃ rü tama Cristuaxü̃́ nayaxõgüchaü̃. Rü ngẽmacèx Tupana tá nanapoxcue yema nüma nüxü̃ yaxuxü̃rüü̃. 9 Natürü pema nixĩ i duü̃xü̃gü i tórü ãẽ̱xgacü ya Tupana pexü̃ dexü̃ na norü ngü̃xẽẽruü̃gü pixĩgüxü̃cèx. Rü pema nixĩ i duü̃xü̃gü i napẽ́xewa ixüünexü̃ erü nümatama ya Tupana rü norü duü̃xü̃güxü̃ pexü̃ nixĩgüxẽẽ na nüxü̃ pixuxü̃cèx i norü ore i aixcüma mexẽchixü̃. Rü nümatama ya Tupana nixĩ ga chixexü̃wa pexü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃ na norü ngóonexü̃ i mexẽchixü̃gu pechocuxü̃cèx. 10 Rü ü̃pa ga pema rü tama Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgü, natürü i ñu̱xma rü aixcüma norü duü̃xü̃gü pixĩgü. Rü ü̃pa rü taxúeaxü̃́ma pengechaü̃tümüü̃gü, natürü i ñu̱xma rü Tupanaãxü̃́ pengechaü̃tümüü̃gü.

Ñu̱xma na Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü name nixĩ i meã naxcèx pemaxẽ

11 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü ñu̱xma na Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü tama ñoma i naãnecü̱̃ã̱x pixĩgü. Rü ngẽmacèx pexü̃ chacèèxü̃ na nüxü̃ perüxoexü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma ngúchaü̃gü i chixexü̃ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x nagu ĩxü̃. Erü ngẽma ngúchaü̃gü i chixexü̃ rü taãẽxü̃ chixexü̃gu nanguxẽẽchaü̃. 12 Rü name nixĩ i meã pemaxẽ napẽ́xewa i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃. Rü ngẽxguma woo poraãcü chixri pechiga yadexagügu i nümagü, rü tá nüxü̃ nadaugü na ñuxãcü mexü̃ pexügüxü̃, rü tá Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü i ngẽxguma Cristu wena núma ũxgu. 13 Rü name nixĩ na tórü Cori ya Ngechuchugagu tümaga pexĩnüẽxü̃ ya guxãma ya yíxema perü ãẽ̱xgacügü ixĩgüxe. Rü ngẽmaãcü name nixĩ i meã naga pexĩnüẽ ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumawa ngẽxmacü, erü nüma nixĩ i guxü̃ i togü i ãẽ̱xgacügüétüwa nangẽxmaxü̃. 14 Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ i naga pexĩnüẽ i ngẽma togü i ãẽ̱xgacügü i petanüwa namugüxü̃ ya yima ãẽ̱xgacü ya tacü na napoxcueãxü̃cèx i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃ rü namaã nataãẽgüxü̃cèx i ngẽma mexü̃ ügüxü̃. 15 Erü Tupana nanaxwèxe na mexü̃ pexügüxü̃ na ngẽmaãcü ipeyanangeèxgüxẽẽxü̃cèx i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü orexü̃ cuáxchaü̃güxü̃ rü chixri ngẽma orechiga idexagüxü̃. 16 Rü ñu̱xma na Cristu pexü̃ ínguxü̃xẽẽxü̃, rü name nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma ínguxü̃xü̃rüü̃ãcü meã pemaxẽ. Natürü ñu̱xma na ípenguxü̃xü̃ rü tama name na ngẽmamaã pegü ípepoxü̃xü̃ na ṯacü rü chixexü̃ pexügüxü̃cèx. Erü ñu̱xma na Tupanaãrü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃, rü name nixĩ i norü ngúchaü̃xĩcatama pexügü. 17 Rü name nixĩ i meã penayauxgü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. ¡Rü nüxü̃ pengechaü̃ i taeneẽgü i yaxõgüxü̃! ¡Rü nüxü̃ pemuü̃ẽ ya Tupana! ¡Rü naga pexĩnüẽ ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x!

Tanaxwèxe i Cristurüü̃ yaxna namaã taxĩnüẽ i ngẽxguma ngúxü̃ ingegügu

18 Pa Duü̃xü̃gü i Coriã̱xgüxü̃x, ¡rü nüxü̃ pengechaü̃gü rü naga pexĩnüẽ i perü corigü! Rü tama name i ngẽma perü corigü i pemaã mecümaxü̃xü̃xĩcatama pengechaü̃gü, natürü name nixĩ i nüxü̃ pengechaü̃gü ta i ngẽma perü corigü i chixecümaxü̃. 19 Erü Tupana rü pemaã nataãẽ ega nüxü̃ na pengechaü̃güxü̃cèx yaxna namaã pexĩnüẽgu i ngẽxguma texé natücèxmamare chixexü̃ pemaã ü̱xgu rü ngúxü̃ pexü̃ tingexẽẽgu. 20 Natürü ¿ṯacüwa pexü̃́ namexü̃ ega yaxna namaã pexĩnüẽgu i ngẽxguma wüxi i perü chixexü̃cèx pepoxcuegu? Natürü ngẽxguma ṯacü rü mexü̃ i pexüxü̃gagu ngúxü̃ pingegügu rü yaxna namaã pexĩnüẽgu, rü ngẽma waxi nixĩ i Tupanapẽ́xewa mexü̃. 21 Rü ngẽma na mexü̃ pexüxü̃gagu ngúxü̃ pingegüxü̃cèx nixĩ i Tupana pexü̃ dexü̃. Yerü ga Cristu rü ta pexcèx ngúxü̃ ninge. Rü yemaãcü pexü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na ñuxãcü nüma nanaxwèxexü̃ na naxrüü̃ yaxna namaã pexĩnüẽxü̃ i ngẽma ngúxü̃. 22 Nüma ga Cristu rü taguma pecadu naxü, rü taguma texéxü̃ nawomüxẽẽ. 23 Rü yexguma duü̃xü̃gü chixexü̃ namaã ixugüegu, rü nüma rü taxuü̃ma ga chixexü̃maã nanangãxü̃. Rü yexguma ngúxü̃ nüxü̃ yangexẽẽgügu, rü nüma rü tama ṯacü rü chixexü̃maã nanaxãũxü̃ne. Natürü Tupanamaã nüxü̃ nixu na nüma namaã namexẽẽãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü ga chixri namaã chopetüxü̃. Yerü nüxü̃ nacuèx rü Tupana rü aixcüma meã nanangugü i guxü̃ma i duü̃xü̃güarü maxü̃. 24 Rü nümatama ga Cristu rü nügüxü̃negu nayange ga tórü pecadugü ga yexguma curuchagu nayu̱xgu. Rü yemaãcü nanaxü na nüxü̃ rüxoexü̃cèx i tórü chixexü̃ na naxcèxicatama imaxẽxü̃cèx. Nüma rü pexcèx nanapi̱x na yemaãcü pexü̃ nameẽxẽẽxü̃cèx. 25 Rü pema ga ü̃pa rü ñoma carnerugü i nu ne naxĩmarexü̃rüü̃ pixĩgü. Natürü i ñu̱xma rü marü Cristucèx pewoegu. Rü nüma nixĩ i perü dauruü̃ yiĩxü̃, rü nüma nixĩ i pexna nadauxü̃.

3

Ñuxãcü Tupana nanaxwèxe na namaxẽxü̃ i ngẽma ixãmaxü̃ rü ixãtexü̃

1-2 Rü pemax, Pa Ngexü̃güx, rü name nixĩ i petega pexĩnüẽ na ngẽma pete i tama yaxõxü̃ nüxü̃ dauxü̃cèx i perü maxü̃ i mexü̃ i Tupanapẽ́xewa rü duü̃xü̃güpẽ́xewa rü ngẽmacèx na yaxõõxü̃cèx woo taxuü̃ma i Tupanaãrü orexü̃ namaã pixugu. 3 Rü ngẽma na aixcüma pimexü̃cèx, rü tama name i nagu perüxĩnüẽ na ñuxãcü pegü pemexẽẽyaexüchixü̃, rü ẽ́xna uirunaxcèx i ngèxãẽruü̃maã pengèxãẽgüxü̃, rü ẽ́xna tatanüxü̃chixü̃ i naxchirugu na picu̱xgüxü̃. 4 Natürü name nixĩ i perü maxü̃wa pegü pimexẽẽgü rü guxü̃ma i duü̃xü̃gümaã pimecümagü rü taguma texémaã penuãẽgü, erü ngẽma nixĩ i perü mexü̃ i taguma iyarüxoxü̃ i aixcüma mexü̃ i Tupanapẽ́xewa. 5 Rü yemaãcü norü maxü̃ i mexü̃maã nixĩ ga nügü yangèxãẽgüxü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga ngexü̃gü ga Tupanapẽ́xewa ixüünexü̃. Rü nümagü rü Tupanaãxü̃́ nayaxõgü rü natega naxĩnüẽ. 6 Rü yemaãcü ta iyixĩ ga Chara ga ngĩte ga Abráü̃ga na naxĩnüxü̃, rü ngĩrü corimaã naxuaxü̃. Rü pemagü rü tá ta ngĩrüü̃ pixĩgü ega mexü̃ pexügügu. Rü ñu̱xũchi taxucèxtáma tü̱xcüü̃ petecèx pemuü̃ẽ. 7 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pemax, Pa Yatügüx, rü name nixĩ i meã pemèxü̃ pengechaü̃gü rü aixcüma yaxna ngĩmaã pexĩnüẽ, erü ngĩma rü irüturamaẽ. Rü name nixĩ i ngĩmaã petaãẽgü erü Tupana rü pexna naxããxü̃rüü̃ ngĩxna nanaxã i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü name nixĩ i ngẽmaãcü meã ngĩmaã pemaxẽ na Tupana nüxü̃ ĩnüxü̃cèx i perü yumüxẽgü.

Yíxema mexü̃ ügüxe ya ngúxü̃ ingegüxechiga

8 Rü ngẽmaãcü chanaxwèxe i guxãma i pema rü pegüxü̃́ pengechaü̃tümüü̃gü rü wüxigu perüxĩnüẽ, rü aixcüma nüxü̃ pengechaü̃gü i guxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃. Rü chanaxwèxe i aixcüma pemecümagü rü guxãmaã pegü pewüxiguxẽẽ. 9 Rü ngẽxguma texé chixexü̃ pemaã ü̱xgu, rü tama name i pema rü ta chixexü̃ tümamaã pexü. Rü ngẽxguma texé pemaã guxchigagu, rü tama name i pema rü ta tümamaã peguxchiga. Natürü narümemaẽ nixĩ i mexü̃ i oremaã tüxü̃ pengãxü̃ga rü tüxü̃ perüngü̃xẽẽ, erü Tupana pexü̃ nadei na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃cèx. 10 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Ngẽxguma texé taãẽãcüma maxchaü̃gu, rü name nixĩ i nüxna tadau ya tümaãrü conü na tama chixexü̃ i oremaã yadeaxü̃cèx. Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ i nüxna tadau i tümaã̱x na tama doraxü̃ yaxuxü̃cèx. 11 Rü name nixĩ i nüxna tayaxü̃ i guxü̃ma i chixexü̃gü, rü mexü̃ taxü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ i guxü̃guma naxcèx tadau na togümaã tataãẽxü̃. 12 Erü tórü Cori rü tüxna nadau ya yíxema aixcüma ímexẽ, rü nüxü̃ naxĩnü i tümaãrü yumüxẽ. Natürü tümamaã nanu ya yíxema chixexü̃ ügüxe”,

ñanagürü i ngẽma Tupanaãrü ore. 13 ¿Rü texé tá chixexü̃ pemaã üxü̃ ega pema rü aixcüma guxü̃guma mexü̃ pexügügu? 14 Natürü ngẽxguma chi ngẽma mexü̃ na pexügüxü̃cèx ngúxü̃ pingegügu, rü name nixĩ i petaãẽgü. ¡Rü taxucèxma texéxü̃ pemuü̃ẽ, rü taxucèxma ṯacücèx pexoegaãẽgü! 15 Rü name nixĩ i perü Corixü̃ peyaxĩxẽẽ ya Cristu rü aixcüma naga pexĩnüẽ, rü guxü̃guma ípememare na meã penangãxü̃xü̃cèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i pexna c̱axü̃ na tü̱xcüü̃ Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃. 16 Natürü name nixĩ i nüxü̃ pengechaü̃ãcüma penangãxü̃ rü tama pegügu perüxĩnüẽãcüma na norü yexera pixĩgüxü̃. Rü name nixĩ i meã pemaxẽ na taxucèxma pexoegaãẽxü̃cèx. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu rü tá naxãneẽ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixri pechiga idexagüxü̃ na ñuxãcü Cristucèx pemaxẽxü̃. 17 Yixema rü ngúxü̃ tingegü ega chixexü̃ ixügügu. Natürü narümemaẽ nixĩ na mexü̃ ixügüxü̃cèx ngúxü̃ na ingegüxü̃, ega ngẽmaãcü Tupana naxwèxegu. 18 Yerü nümatama ga Cristu rü ngúxü̃ ninge, rü wüxicanatama guxããrü pecaducèx nayu. Rü woo na mecü yiĩxü̃ rü taxcèx nayu i yixema i chixexü̃ i duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. Rü yemaãcü nanaxü na Tupanaxü̃tawa tüxü̃ nagagüxü̃cèx. Rü woo nayu ga naxü̃ne, natürü ga naãẽ rü tama nayu. 19 Rü yexguma naxü̃ne yu̱xgu rü naãẽ rü natanüwa naxũ ga yema naãẽgü ga Tupana poxcuexü̃, rü orexü̃ namaã nayarüxu. 20 Rü yema naãẽgü ga yexma poxcuexü̃, rü yema nixĩ ga naãẽgü ga yema duü̃xü̃gü ga Noe̱ maxü̃gu tama ixĩnüẽchaü̃xü̃ woo Tupana yaxna namaã naxĩnü ga yexguma Noe̱ naxüyane ga guma wapuru. Rü 8 ga duü̃xü̃güxicatama nixĩ ga guma wapurugu ichoü̃xü̃, rü yema nixĩ ga guma mucü ga taxüchicüarü dexáétüwa maxẽxü̃. 21 Rü yema dexá rü wüxi ga cuèxruü̃ nixĩ. Erü ngẽxguma dexáwa íibaiegu, rü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ tacuèxẽẽ na Ngechuchu ya Cristu wena maxü̃xü̃gagu yiĩxü̃ i tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü tama taxüneãrü düxétüwa na imexü̃cèx nixĩ i íibaiexü̃, natürü ítabaie yerü marü Tupanana naxcèx taca na tüxü̃́ iyanaxoxẽẽãxü̃cèx ga tórü pecadugü na aixcüma napẽ́xewa imexü̃cèx rü aixcüma mexü̃gu rüxĩnüẽxü̃cèx. 22 Rü nüma ga Ngechuchu ya Cristu, rü daxũguxü̃ i naãnewa naxũ, rü ñu̱xma rü Tupanaãrü tügünecüwawa nangẽxma. Rü ñu̱xma rü namẽ́xwa nangẽxmagü i guxü̃ma i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x rü guxü̃ma i ãẽ̱xgacügü i daxũcü̱̃ã̱x.

4

Tanaxwèxe i ngẽma cuèx i Tupana tüxna ãxü̃maã nüxü̃ tarüngü̃xẽẽ i taeneẽgü

1-2 Rü ngẽmacèx name nixĩ na ípememarexü̃ na ngúxü̃ pingegüxü̃ yexgumarüü̃ ga Cristu na ngúxü̃ yangexü̃. Erü yíxema ngúxü̃ ingexe rü marü nüxü̃ tarüxo i tümaãrü pecadu na guxü̃guma meã Tupana naxwèxexü̃ãcüma tamaxü̃xü̃cèx, rü tama i tümaxü̃ne naxwèxexü̃ãcüma na tamaxü̃xü̃cèx. 3 Ü̃pa ga pemax, rü mucüma ga taunecü penaxüecha i ngẽma chixexü̃ i ñu̱xma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃ ügüxü̃. Rü yexguma ga pema rü pecadu pexügüãcüma pemaxẽ, rü penaxü ga pexeneãrü ngúchaü̃, rü pengãxẽ, rü peta ga nawa pexãũgatanüxü̃ pexügü, rü ṯacü i nguchièxgüxü̃ poraãcü pixaxcugü, rü tupananetachicünèxãgüxü̃ picuèxüü̃gü i woo Tupana na pexna nachu̱xuxü̃ i ngẽma. 4 Rü yema duü̃xü̃gü ga namaã pexãmücügüxü̃ ga yexguma chixri pemaxẽgu, rü ñu̱xma rü poraãcü nagu narüxĩnüẽ na ṯacücèx tama natanügu pexãgüxü̃ rü tama nawe perüxĩxü̃ i ngẽxguma norü chixexü̃ naxügügu. Rü ngẽmacèx nixĩ i ñu̱xma i chixri pechiga yadexagüxü̃. 5 Natürü nümagü rü tá ta Cristupẽ́xewa nangugü na namaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx na ñuxãcü namaxẽxü̃. Rü nüma ya Cristu rü ínamemare na nüxna yacachigüxü̃cèx i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i maxẽxü̃ rü yuexü̃. 6 Rü ngẽmacèx ya Tupana rü naxü̃pa na nayuexü̃ i duü̃xü̃gü rü marü nüxna nanaxuaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Erü nanaxwèxe na naxrüü̃ guxü̃guma mexü̃wa namaxẽẽchaxü̃ ega woo ñoma i naãnewa nayuegu i naxü̃negü. 7 Rü marü ningaica na nagúxü̃ i ñoma i naãne rü guxü̃ma i ṯacü i nawa ngẽxmaxü̃. Rü ngẽmacèx name nixĩ na ípexuãẽxü̃ rü meã peãẽ ta ipexügüxü̃ rü guxü̃guma peyumüxẽgüxü̃. 8 Rü guxü̃ãrü yexera i ngẽma pexü̃́ chanaxwèxexü̃ nixĩ na aixcüma pegü pengechaü̃güxü̃ i wüxichigü. Erü ngẽxguma aixcüma yigü ingechaü̃gügu rü ngẽmaãcü inayarüxo i muxü̃ma i pecadugü. 9 ¡Rü meã pegü peyauxgü i wüxichigü i pechiü̃wa! Rü tama name i tümamaã penuãẽãcüma tüxü̃ peyaxu. 10 Rü wüxichigü i pemax, rü Tupana pexna nanaxã i perü cuèx. Rü ngẽma perü cuèxmaã rü name nixĩ i wüxichigü pegü perüngü̃xẽẽgü, na aixcüma Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃ i mexü̃ na pixĩgüxü̃cèx rü meã namaã pepuracüexü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma cuèx i Tupana pexna ãxü̃. 11 Rü ngẽxguma texé nüxü̃ ixuxgu i ore, rü name nixĩ i aixcüma Tupanaãrü orexü̃ tixu. Rü ngẽxguma texé togüxü̃ rüngü̃xẽẽgu, rü name nixĩ i Tupana tüxna ãxü̃ i poramaã tanaxü. Rü guxü̃ma i ngẽma pexüxü̃ rü name nixĩ i meãma penaxü na ngẽmaãcü Ngechuchu ya Cristugagu Tupanaxü̃ picuèxüü̃güxü̃cèx. Erü nüma ya Tupana rü guxü̃guma namexẽchi rü naporaxüchi. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Ngẽxguma Cristuaxü̃́ yaxõ̱xgu rü ngúxü̃ tinge

12 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ñu̱xma na taxü̃ i guxchaxü̃gü i perü ngu̱xẽẽruü̃ pexcèx ínguxü̃, ¡rü tãxṹ i peḇaixãchiãẽgüxü̃, ñoma ṯacü i taguma nüxü̃ pedauxü̃ ngupetüxü̃rüü̃! 13 Natürü narümemaẽ nixĩ na petaãẽgüamaxü̃, yerü yema Cristu ngúxü̃ na ingexü̃rüü̃ nixĩ i ngúxü̃ na pingegüxü̃ i ñu̱xmax na petaãẽgüxü̃cèx i ngẽxguma wena núma naxũxgu i nümax. 14 Rü ngẽxguma Cristuaxü̃́ na peyaxõgüxü̃gagu texé pemaã guxchigagu, rü wüxi i perü taãẽ nixĩ i ngẽma. Erü ngẽmaãcü nüxü̃ pecuèx na Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü pewa na nangẽxmaxü̃. 15 Rü ngẽxguma chi ngúxü̃ pingegügu, rü name nixĩ na wüxi i mexü̃ na pexügüxü̃gagu na yiĩxü̃ rü tama wüxi i chixexü̃gagu na yiĩxü̃, ngẽxgumarüü̃ i máẽta rü ẽ́xna ngítèèx rü ẽ́xna togüarü guxchaxü̃wa na pegü pengẽxmagüxẽẽxü̃. 16 Natürü ngẽxguma texé Cristuaxü̃́ tayaxõxü̃gagu ngúxü̃ tingexgu, rü taxucèxma tü̱xcüü̃ ngẽmacèx taxãne. Rü name i ngẽmacèx Tupanaxü̃ ticuèxüü̃. 17 Rü ñu̱xma rü marü nawa nangu na Tupana ngúxü̃ tüxü̃ ingexẽẽxü̃ na ngẽmaãcü tüxü̃ iyanawẽ́xãchixẽẽxü̃cèx i yixema na naxãcügü ixĩgüxü̃. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü tamaã inaxügüãgu, rü ¿ñuxãcü tá nüxü̃ naxüpetü i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü ore i mexü̃ga ĩnüẽchaü̃xü̃? 18 Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Ngẽma duü̃xü̃gü i mexü̃ ügüxü̃ rü guxchaãcüma nanayauxgü i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ñu̱xma na ngẽmaãcü yiĩxü̃, ¿rü ñuxãcü tá nüxü̃ nangupetüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü pecaduã̱xgüxü̃?”

ñanagürü. 19 Rü ngẽmacèx ya yíxema Tupana naxwèxexü̃ãcüma ngúxü̃ ingegüxe, rü name nixĩ na mexü̃ taxügüechaxü̃ rü Tupana ya tüxü̃ ücümẽ́xẽgu na tanaxüxü̃ i tümaãẽ na nüxna tüxü̃́ nadauxü̃cèx. Erü nüma ya Tupana rü mecü nixĩ rü taguma texéxü̃ nawomüxẽẽ.

5

Ucu̱xẽgü naxcèx i ngẽma yaxõgüxü̃

1 Rü ñu̱xmax, Pa Yaxõgüxü̃ãrü Ãẽ̱xgacügüx, rü pexna chanaxãxchaü̃ i wüxi i ucu̱xẽ i mexü̃, erü choma rü ta pexrüü̃ yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü chixĩ. Rü chomaxü̃chima nixĩ ga nüxü̃ chadauxü̃ ga ñuxãcü ngúxü̃ na yangexü̃ ga Cristu. Rü choma rü tá ta pexrüü̃ choxü̃́ nangẽxma i chauchica i mexü̃ i ngẽxguma wena núma naxũxgu. 2 Rü chanaxwèxe i nüxna pedau rü nüxü̃ perüngü̃xẽẽ i guxü̃ma i Tupanaãrü duü̃xü̃gü i pemẽ́xwa ngẽxmagüxü̃. Rü name i mexü̃ i perü ngúchaü̃maã Tupana naxwèxexü̃ãcüma penaxü i ngẽma puracü, rü tama texé pexü̃ muxguxica penaxü rü ẽ́xna dĩẽrucèx penaxü. 3 Rü tama name i namaã penuẽãcüma rü penangaãcüma penamu i ngẽma duü̃xü̃gü. Natürü chanaxwèxe i mexü̃ i perü maxü̃ nüxü̃ pewẽ́x na ñuxãcü Tupana naxwèxexü̃ na namaxẽxü̃. 4 Rü ngẽxguma wena núma naxũxgu ya tórü Dauruü̃xü̃chi ya Cristu, rü pema rü tá penayauxgü i wüxi i perü ãmare i ngèxcueruü̃ i mexẽchixü̃ i taguma ngauxü̃. 5 Rü ngẽxgumarüü̃ ta i pemax, Pa Ngextü̱xücügüx, rü name nixĩ i naga pexĩnüẽ i ngẽma perü ãẽ̱xgacügü i Tupanaãrü puracüwa puracüexü̃. Rü guxãma i pema i yaxõgüxü̃, rü name nixĩ i wüxichigü pegü perüngü̃xẽẽ rü taguma pegügu perüxĩnüẽ na pemücügüarü yexera pixĩgüxü̃. Erü Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Tupana rü tama norü me nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nügü icuèxüxü̃güxü̃. Natürü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ rü namaã namecüma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama nügü icuèxüxü̃güxü̃”,

ñanagürü i ngẽma ore. 6 Rü ngẽmacèx tama name i pegü picuèxüxü̃. Rü narümemae i Tupanamẽ́xẽ ya poranetüxü̃wa pegü pengẽxmagüxẽẽ na nüma pexü̃ yacuèxüxü̃güxü̃cèx i ngẽxguma nawa nanguxgu na ngẽmaãcü pemaã naxüãxü̃. 7 Rü name nixĩ i Tupanamẽ́xẽgu penaxü i guxü̃ma i perü oegaãẽgü, erü nüma ya Tupana rü guxü̃guma pegu narüxĩnü rü aixcüma pexna nadau. 8 Rü name nixĩ i guxü̃guma pegüna pedaugü rü ipexuãẽgü, erü perü uwanü i Chataná rü doma wüxi ya ai ya idüraxüchicürüü̃ nanañaãne rü tümacèx nadau na texéxü̃ tá nachixexẽẽxü̃. 9 ¡Rü peporaeamèx rü peyaxõgüamèx i ngẽxguma ṯacü rü chixexü̃ pemaã naxüxchaü̃gu! Erü nüxü̃ pecuèx rü guxü̃ma i taeneẽgü i guxü̃wama ngẽxmagüxü̃ rü pexrüü̃ ngẽmatama ngúxü̃ ningegü. 10 Natürü ngẽxguma paxaxãchi ñoma i naãnewa ngúxü̃ pingegüguwena, rü Tupana rü tá pexü̃ nimexẽẽ na aixcüma napẽ́xewa pimexü̃cèx, rü tá pexü̃ narüngü̃xẽẽ na taguma nüxü̃ perüxoexü̃cèx, rü tá pexü̃ naporaexẽẽ na aixcüma perü maxü̃wa peporaexü̃cèx. Rü daatama Tupana nixĩ ya tüxna naxãcü i guxü̃ma i mexü̃ i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü tüxü̃ deicü na naxü̃tawa tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i tachica i mexü̃ i taguma gúxü̃, erü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü. 11 Rü name nixĩ i guxü̃guma nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya Tupana, erü nüma nixĩ i guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ i guxü̃guma. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Pedru rü yema yaxõgüxü̃xü̃ narümoxẽ

12 Taeneẽ ya Chiribánu ya meã yaxõcümaã petanüwa chanamu i ñaã nuxmarexü̃ i popera na pexü̃ chixucu̱xẽgüxü̃cèx rü pemaã nüxü̃ chixuxü̃cèx na ngẽma pexü̃ nangechaü̃xü̃gagu yiĩxü̃ ya Tupana i aixcüma pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃. Rü ñu̱xma na ngẽmaãcü pexü̃ nangechaü̃xü̃, rü name nixĩ i guxü̃guma naxcèx pemaxẽ. 13 Rü pexü̃ narümoxẽgü i guxü̃ma i taeneẽgü i yaxõgüxü̃ i pexrüü̃ Tupana dexü̃ i núma Dumawa ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ narümoxẽ i chorü ngü̃xẽẽruü̃ i Marcu ya chaunerüü̃ ixĩcü. 14 Rü chanaxwèxe i wüxichigü i pema rü pegü pengechaü̃güãcüma pegü perümoxẽgü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe na aixcüma petaãẽgüxü̃ i guxãma i pema na Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü pixĩgüxü̃. Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Pedru

2 PEDRU

1

2

3

NORÜ TAXRE GA POPERA GA PEDRU ÜMATÜXÜ̃

1

Pedru nüxü̃ narümoxẽ ga yema yaxõgüxü̃

1 Pa Chaueneẽgüx, choma i Chimáũ i Pedru nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choma rü Ngechuchu ya Cristuarü ngü̃xẽẽruü̃ chixĩ, rü nüma nixĩ ga choxü̃ namuxü̃ na nüxü̃ chixuxü̃cèx i norü ore. Rü pexcèx chanaxümatü i pema na toxrüü̃ aixcüma peyaxõgüxü̃, erü tórü Tupana rü tórü Maxẽxẽẽruü̃ ya Ngechuchu ya Cristu rü aixcüma nimexẽchi. 2 Rü ñu̱xma na Tanatü ya Tupanaxü̃ pecuáxü̃ rü tórü Cori ya Ngechuchuxü̃ pecuáxü̃, rü chanaxwèxe i nümagü aixcüma pemaã namecüma rü aixcüma pexü̃ nataãẽxẽẽ.

Yaxõgüxü̃cümagüchiga

3 Rü Tupana rü noxrütama poramaã marü tüxna nanaxã ga guxü̃ma i ngẽma nacüma i mexü̃ i inaxwèxexü̃ na aixcüma meã naxcèx imaxẽxü̃cèx. Rü yemaãcü nanaxü ga yexguma tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽgu ga guma tórü Cori ya mexẽchicü ga norü poramaã tüxü̃ decü. 4 Rü yematama norü poramaã tüxna nanaxã ga guxü̃ma ga norü ngü̃xẽẽ i mexẽchixü̃ ga inaxunetaxü̃ na naxrüü̃ pimexü̃cèx rü nüxna pixĩgachixü̃cèx i guxü̃ma i chixexü̃gü i duü̃xü̃güarü ngúchaü̃ i chixexü̃gagu ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃. 5 Rü ngẽmacèx penaxwèxegü na pegü peporaexẽẽxü̃ na yexeracü peyaxõgüxü̃ rü meã togüpẽ́xewa pemaxẽxü̃. Rü ñuxuchi name na meãma nüxü̃ pecuáxü̃ na ṯacü yiĩxü̃ i Tupana pexü̃́ naxwèxexü̃. 6 Rü ngẽxgumarüü̃ ta penaxwèxegü na meã pegümaã ipecuáxü̃ na tama chixexü̃gu pey̱ixü̃cèx. Rü ñuxũchi name na yaxna pegümaã pexĩnüẽxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta name na aixcüma Tupanaxü̃ pengechaü̃güxü̃. 7 Rü ñuxũchi penaxwèxegü na pegü pengechaü̃güxü̃ ya guxãma i pemax. Rü ngẽxgumarüü̃ ta name na guxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ pengechaü̃güxü̃. 8 Rü ngẽxguma aixcüma ngẽma pexü̃ chaxucu̱xẽxü̃ãcüma pemaxẽgu, rü tãũtáma natücèxma nixĩ i perü maxü̃, rü tãũtáma natücèxma nixĩ na nüxü̃ pecuáxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu. 9 Natürü yíxema tama ngẽma pexü̃ chaxucu̱xẽxü̃ãcüma maxü̃xẽ, rü ñoma tangexetüxü̃rüü̃ tixĩ. Rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i tama nagu rüxĩnüxü̃ i ngẽma yixcüra tá nüxü̃ ngupetüxü̃rüü̃ tixĩ, erü nüxü̃ itayarüngüma na ñuxãcü Tupana tüxü̃́ nüxü̃ ngechaü̃xü̃ ga tümaãrü pecadugü. 10 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, name nixĩ na yexeraãcü meã Tupanacèx pemaxẽxü̃ na ngẽmaãcü ipenawéxü̃cèx na aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ya pexcèx nac̱axe rü pexü̃ dexe na pixĩgüxü̃. Rü ngẽxguma ngẽmaãcü pemaxẽgu rü tagutáma chixexü̃gu peyi rü tagutáma Tupanaxü̃ ípetèx. 11 Rü ngẽmaãcü ya Tupana, rü tá meã pexcèx nayawãxna i ĩã̱x na tauxchaãcü pichocuxü̃cèx i ngextá guxü̃gutáma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü Maxẽxẽẽruü̃. 12 Rü ngẽmacèx woo marü nüxü̃ na pecuáxü̃ rü nagu na pexĩxü̃ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, natürü guxü̃gutáma pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽẽcha ga yema pexü̃ namaã chaxucu̱xẽxü̃. 13 Erü ñu̱xma na chamaxü̃xü̃ i chomax, rü nagu charüxĩnü na namexü̃ na pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽxü̃ i ngẽma ore i namaã pexü̃ chixucu̱xẽgüxü̃, na ngẽmaãcü pexü̃́ changúxchaü̃xẽẽxü̃cèx na meã Tupanacèx pemaxẽxü̃. 14 Rü pemaã nüxü̃ chixu i ngẽma, erü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu choxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na paxa tá chayuxü̃. 15 Rü ñoma rü ta na chamaxü̃xü̃, rü meã pexü̃ chixucu̱xẽgü na ngẽxguma chayu̱xguwena rü guxü̃guma nüxna pecuèxãchiexü̃cèx i ngẽma chorü ucu̱xẽgü na ñuxãcü Tupana naxwèxexü̃ na pemaxẽxü̃.

Pedru rü namücügü rü aixcüma Cristuxü̃ nadaugü ga na ñuxãcü namexẽchixü̃

16 Rü yexguma pexü̃ tangúexẽẽgu na ñuxãcü naporaxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü ñuxãcü tá wena na nataeguxü̃, rü tama tomatama togüãẽwa tayaxuxü̃ i ore nixĩ. Yerü tomatama toxetümaã nüxü̃ tadau na ñuxãcü namexẽchixü̃ i nüma ya tórü Cori. 17 Rü nüxü̃ tadau ga yexguma Tanatü ya Tupana nüxü̃ icuèxüü̃gu. Rü nüxü̃ taxĩnüẽ ga yexguma gumatama Tanatü ya Tupana ya Mexẽchicü ñaxgu:

“Daa nixĩ ya Chaune ya nüxü̃ changechaü̃xü̃chicü. Rü choma rü poraãcü namaã chataãẽxü̃chi”,

ñaxgu. 18 Rü aixcüma tomaxü̃chima nüxü̃ taxĩnüẽ ga yema Tupanaga ga daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃, yerü tomatama rü tórü Corimaã tayexmagü nawa ga guma mèxpǘne ga üünene ga yexguma yema ngupetügu. 19 Rü yemaãcü nüxü̃ tadau na aixcüma yiĩxü̃ ga yema ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixugügüxü̃. Yerü yema nüxü̃ yaxugügüxü̃rüü̃tama nixĩ ga nüxü̃ tadauxü̃. Rü name nixĩ i pema rü ta aixcüma meã nagu perüxĩnüẽ i ngẽma ore, erü wüxi i omü i íraxetüxü̃ i ẽãnexü̃wa ibaxixü̃rüü̃ nixĩ. Rü ngẽma ore rü tá pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i Tupanachiga ñu̱xmatáta ínangu ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya yima woramacuri ya ngunetüxü̃ ngócürüü̃ ixĩcü. Rü ngẽxguma ínanguxgu i nüma rü aixcüma tá meã pexü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ i guxü̃ma i nachiga. 20 Natürü chanaxwèxe na guxü̃ãrü yexera nüxü̃ pecuáxü̃ i ñaã ore i tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü dücax, taxúema tüechamatama nüxü̃ tacuèx i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, ega Tupanaãẽ i Üünexü̃ tama tüxü̃ rüngü̃xẽẽgu. 21 Yerü taxuü̃ma ga Tupanaãrü orearü uruü̃ rü nüẽchamatama nügüãẽwa nanayaxu ga yema ore ga nüxü̃ yaxugügüxü̃. Natürü yexguma yema orexü̃ yaxugügügu, rü Naãẽ i Üünexü̃ nixĩ ga yadexagüxẽẽxü̃.

2

Doramaã duü̃xü̃güxü̃ ngúexẽẽxü̃chiga

1 Natürü nuxcüma rü nayexma ta ga Tupanaãrü orearü uruü̃güneta ixĩgüxü̃ ga Yudíugütanüwa. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta petanüwa nangẽxma i duü̃xü̃gü i ngu̱xẽẽruü̃güneta ixĩgüxü̃. Rü nümagü rü tá doramaã nanaxüchicüü i Tupanaãrü ore, rü ngẽmaãcü tá pexü̃ nangúexẽẽ i ore i dora ixĩxü̃ na pexü̃ nawomüxẽẽgüxü̃cèx. Rü nümagü rü tãũtáma naga naxĩnüẽchaü̃ ya yima tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya norü Maxẽxẽẽruü̃chirẽ́x ixĩcü. Rü ngẽmagagu ya Tupana rü ngürüãchi tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü maxẽxü̃, rü tá inayanaxoxẽẽ. 2 Rü nümagü rü tá nüxü̃ nixugü na tama wüxi i chixexü̃ yiĩxü̃ ega woo taxüneãrü ngúchaü̃ ixü̱xgu. Rü muxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü tá nawe narüxĩ i ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃wa. Rü ngẽma chixri pexü̃ ngúexẽẽxü̃gagu rü muxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü tá chixri nachiga nidexagü i Tupanaãrü ore i mexü̃ i aixcüma ixĩxü̃. 3 Rü nümagü i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ rü tá nügüna nananugüchaü̃ i guxü̃ma. Rü ngẽmacèx tá pemaã nüxü̃ nixu i ore i chixexü̃ ixĩxü̃ na ngẽmaãcü pexü̃ nawomüxẽẽgüxü̃cèx rü pexü̃́ ngĩxü̃ nayauxgüxü̃cèx i perü dĩẽru. Natürü tá napoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü, rü tãũtáma nibuxmü. Erü Tupana rü woetama nuxcümama nanamexẽẽ i ngẽma poxcu. 4 Yerü ga Tupana rü tama nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga norü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga pecadu ügüxü̃. Rü yemacèx ínaxẽãnexü̃wa i ngoxogüxü̃ ínapoxcuexü̃wa nanawogü. Rü cadenamaã nayanèĩ̱xgü na nge̱ma nangẽxmagüxü̃cèx ñu̱xmatáta nawa nangu i ngẽma ngunexü̃ i nagu Tupana nüxna c̱axü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü. 5 Rü yexgumarüü̃ ta ga Tupana rü tama nüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ügüxü̃. Rü yemacèx mucü ga taxüchicü naxcèx yéma nanamu na gumamaã nadaiãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ügüxü̃. Natürü ga Tupana rü Noe̱xü̃ nadau ga na meãma duü̃xü̃güxü̃ yaxucu̱xẽgüxü̃ na nüxü̃ naxoexü̃cèx ga norü chixexü̃gü. Rü yemacèx ga Tupana rü Noe̱xü̃ namaxẽẽ namaã ga 7 ga natanüxü̃gü. Natürü nanadai ga guxü̃ma ga yema togü ga duü̃xü̃gü. 6 Rü Tupana rü yexgumarüü̃ ta inayanaxoxẽẽ ga guma ĩãnegü ga Chodoma rü Gomora ga poraãcü chixri duü̃xü̃gü nawa maxẽne. Rü ínanagu ga guma ĩãnegü ñu̱xmata norü tanimacaxicatama íyaxü. Rü yemaãcü nanaxü na guma ĩãnegü rü wüxi ga cuèxruü̃ na yiĩxü̃cèx nüxü̃́ ga yema duü̃xü̃gü ga chixexü̃ ga yemawena maxẽxü̃. 7 Natürü ga Chodomawa rü Tupana nanamaxẽẽ ga Lox ga wüxi ga yatü ga mecü ixĩcü ga poraãcü ngechaü̃cü ga yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu ga ñuxãcü chixri na namaxẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga natanüwa nayexmaxü̃. 8 Rü guxü̃ ga ngunexü̃gu rü nüma ga Lox ga meã maxü̃cü rü poraãcü naãẽwa nangu̱x ga yexguma nüxü̃ nadèu̱xgu rü nüxü̃ naxĩnügu ga yema chixexü̃gü ga naxügüxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga natanüwa nayexmaxü̃. 9 Rü yema Loxü̃ na namaxẽẽxü̃rüü̃ ga Tupana, rü nüxü̃́ natauxcha na tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽxü̃ i ngẽxguma Chataná tüxna ĩnügu ya yíxema meã maxẽxẽ. Rü ngẽxgumarüü̃ ta ya yíxema chixexü̃ ügüxe, rü nüxü̃́ natauxcha na poxcuwa tüxü̃ nangẽxmagüxẽẽxü̃ ñu̱xmatáta nawa nangu i ngẽma ngunexü̃ i nagu guxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ yacagüxü̃. 10-11 Rü Tupana rü aixcüma tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü i naxü̃neãrü ngúchaü̃gu ĩxü̃ i tama naga ĩnüẽchaü̃xü̃ ya tórü Cori. Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü taxúegama naxĩnüẽchaü̃, rü nadauxcüraxü̃wèxegü rü nügüguxicatama narüxĩnüẽ. Rü tama namuü̃ẽ na namaã naguxchigagüxü̃ i ngẽma ãẽ̱xgacügü i daxũcü̱̃ã̱x i Tupanatüü̃wa ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽmaãcü namaxẽ i ngẽma duü̃xü̃gü. Natürü woo Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x i ngẽma duü̃xü̃güxü̃ rüyexeraxüchichiréxü̃, rü namuü̃ẽ na ngẽmaãcü namaã naguxchigagüxü̃ i ngẽma ãẽ̱xgacügü i daxũcü̱̃ã̱x i Tupanatüü̃wa ngẽxmagüxü̃. 12-13 Rü ngẽma ngu̱xẽẽruü̃güneta, rü ñoma naẽxü̃gürüü̃ nixĩgü, rü naẽxü̃gürüü̃ taxuü̃ma nacuèxgü. Rü ngẽma naxü̃negü naxwèxexü̃ nixĩ i naxügüxü̃. Rü nabue na ñoma naẽxü̃gü i yayauxgüxü̃ rü nadèi̱xü̃rüü̃ yixĩgüxü̃cèx. Rü chixri nachiga nidexagü i ngẽma tama nüxü̃ nacuèxgüxü̃. Natürü ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃gagu tá inayarütauxe, rü ngẽmaãcü ngúxü̃ tá ningegü nagagu i ngẽma ngúxü̃ i ṯoguã̱xü̃ yangexẽẽgüxü̃. Rü nümagü rü namaã nataãẽgü i ngẽma chixexü̃ i ngunecütama naxügüxü̃. Rü ngẽxguma pemaã nachibüegu, rü wüxi i chixexüchixü̃ rü ãnexü̃chi nixĩgü erü nge̱ma rü ta nanaxügü i norü chixexü̃gü i namaã pexü̃ nawomüxẽẽgüchaü̃xü̃. 14 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü taxuacüma wüxi ya ngeã̱xü̃ nadaugümare, erü naãẽwa rü nagu narüxĩnüẽ na nüxü̃́ tangúchaü̃xü̃. Rü tama nüxü̃́ ninguéga na pecadu naxügüechaxü̃. Rü naxcèx nadaugü na ñuxãcü chixexü̃gu tüxü̃ nayixẽẽxü̃ ya yíxema duü̃xẽgü ya turaearü maxü̃ã̱xgüxe. Rü nüxü̃ nicuèxüchi na ñuxãcü ṯacü nügüna nanugüexü̃. Natürü Tupana rü marü namaã nanaxuegu na napoxcueãxü̃. 15 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tama nagu naxĩ i ngẽma Tupana nüxü̃́ naxwèxexü̃, rü ngẽmacèx inayarütauxe. Rü nagu naxĩ ga yema chixexü̃ ga nagu yaxũxü̃ ga nuxcümaü̃xü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃ ga Baráü̃ ga Beú nane ga chixexü̃ üxü̃ na yemaãcü dĩẽru ngĩxü̃ nayaxuxü̃cèx. 16 Rü noxrütama buru ga woo taguma idexachirẽ́xcü, rü wüxi ga duü̃xü̃rüü̃ namaã iyadexa rü inanga naxcèx ga yema chixexü̃ ga naxüxchaü̃xü̃. Rü yemaãcü Baráxü̃ íyachaxãchixẽẽ na tama naxüãxü̃cèx ga yema chixexü̃ ga naxüxchaü̃xü̃. 17 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü taxuwama nime ñoma wüxi i puchu i ngearü dexáã́xü̃rüü̃. Rü ñoma wüxi i caixanexü̃ i buanecü ic̱uexü̃rüü̃mare nixĩ na taxuwama yamexü̃. Natürü Tupana rü marü nanamexẽẽ i wüxi i nachica i ẽãnexü̃chixü̃ i ngextá guxü̃gutáma ínapoxcueãxü̃wa i ngẽma duü̃xü̃gü. 18 Rü ngẽmaãcü tá nanapoxcue i ngẽma duü̃xü̃gü, erü nügü yacuèxüü̃güãcüma chixri nidexagü i ore i taxuwama mexü̃maã. Rü tüxü̃ nixucu̱xẽgü na tümaxü̃neãrü ngúchaü̃gu na taxĩxü̃cèx ya yíxema marü ngexwacèx ngẽmaxü̃ rüxoechiréxe. 19 Rü tümamaã nüxü̃ nixu rü ngẽxguma nawe tarüxĩxgu rü tá tüxü̃ ínanguxü̃xẽẽ na taxuü̃mẽ́xẽwa tangẽxmagüxü̃cèx rü tüma tanaxwèxexü̃ãcüma tamaxẽxü̃cèx. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü chixri idexagüxü̃, rü nümagütama rü norü chixexü̃tüü̃wa nangẽxmagü. Erü guxü̃ma i duü̃xü̃gü, rü ngẽma nüxü̃ rüyexeramaẽxü̃tüü̃wa nügü nangẽxmagüxẽẽ. 20 Rü guxãma ya yíxema marü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü Maxẽxẽẽruü̃xü̃ cuèxgüxe, rü marü nawa ítanguxü̃ i ñoma i naãneãrü chixexü̃gü. Natürü ngẽxguma chi wenaxãrü naxcèx tawoegugu i ngẽma chixexü̃ i nawa ítanguxü̃chiréxü̃, rü tümaãrü me yixĩgu na wena ngẽma chixexü̃tüü̃wa tangẽxmagüxü̃, rü aixcüma noxriarü yexera tichixe. 21 Erü ngẽxguma chi nüxü̃ tacuèxgüguwena nüxü̃ tarüxoegu i ngẽma ore i mexü̃ ga noxri tayauxgüxü̃, rü narümemaẽ chi nixĩ ga noxtacüma tãũ chima nüxü̃ na tacuèxgüxü̃ i ngẽma maxü̃ i aixcüma mexü̃. 22 Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü ñanagürü:

“Ngẽma airu i nügü oxgüxü̃, rü wenaxãrü naxcèx nataegu i norü oxü na yaweaxü̃cèx. Rü ngẽma cuchi i norü yora meãma aiyachiréxü̃, rü ngẽxgumatama wenaxãrü norü aiyanecèx nataegu”,

ñanagürü i ngẽma orewa. Rü ngẽxgumarüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i marü Tupanaãrü orexü̃ cuèxgüchiréxü̃ rü ñu̱xũchi wenaxãrü naxcèx woeguxü̃ i norü chixexü̃gü ga noxri nawa ínanguxü̃chiréxü̃.

3

Tórü Coriarü taeguchiga

1 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ñaã nixĩ i ngẽma norü taxre i popera i pexcèx chaxümatüxü̃. Rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga poperawa pemaã nüxü̃ chixuxü̃rüü̃, rü wena pexü̃ chixucu̱xẽgü rü pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽ na aixcüma meã Tupanaãrü oregu perüxĩnüẽxü̃cèx. 2 Rü chanaxwèxe i nüxna pecuèxãchie i ngẽma ore ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü ga ixüünexü̃ nüxü̃ ixugügüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe i nüxna pecuèxãchie i ngẽma tórü Cori ya Ngechuchu ya tórü Maxẽxẽẽruü̃ãrü mugü ga pexü̃ nangúexẽẽxü̃ ga norü orearü uruü̃gü ga nüma pexü̃tawa namugüxü̃. 3-4 Natürü chanaxwèxe i guxü̃ãrü yexera nagu perüxĩnüẽ i ñaã ore i pemaã tá nüxü̃ chixuxü̃. Rü dücax, rü ngẽxguma nagúxchaü̃gu i ñoma i naãne, rü tá ínangugü i duü̃xü̃gü i chixexü̃ i nagu ĩxü̃ i naxü̃neãrü ngúchaü̃gü. Rü nümagü rü tá nacugüeãcüma ñanagürügü:

“Dücèx, Cristu inaxuneta na wena núma naxũe̱gaxü̃. ¿Rü ṯacü namaã nangupetü i ñu̱xma na tama ínanguxü̃? Rü marü düxwa nayue ga tórü o̱xigü ga yaxõgüxü̃, natürü noxri naãne ü̱xgumama rü nanangẽxgumaraü̃ẽchatama i guxü̃ma”, ñanagürügü tá. 5-6 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü idexagüxü̃ rü tama nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ ga yema ngupetüxü̃ ga yexguma Tupana ñoma ga naãnewa namuãgu ga guma mucü ga tacü ga iyanaxoxẽẽcü ga guxü̃ma ga ṯacü ga ñoma ga naãnewa yexmaxü̃. Rü nuxcümaxü̃chima naxü̃pa ga guma mucü rü woetama nayexma ga ñoma ga naãne rü guxü̃ma i daxũwa nüxü̃ idauxü̃ ga Tupana ngo̱xẽẽxü̃ ga yexguma namuãgu na nangóxü̃cèx. Rü yemaãcü dexáchiüwa nango̱x ga ñoma ga naãne rü dexáarü ngãxü̃tüchiüwa nayexma, yerü yemaãcü nanamu ga Tupana. 7 Natürü ngẽma ñu̱xma ngẽxmaxü̃ i daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü ñoma i naãne rü Tupana namaã nanguxü̃ na yixcama üxüwa yaxaxü̃cèx, yerü yemaãcü namaã nanaxuegu. Rü ngẽma ñoma i naãne rü ngẽma daxũwa nüxü̃ idauxü̃, rü yima üxü ya Tupana nüxü̃ ixuxü̃newa tá nixĩ i aixcüma ínaguãxü̃ i ngẽma ngunexü̃ i nagu naxunetaxü̃gu na napoxcueãxü̃ rü chixexü̃wa nawogüãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama naga ĩnüẽchaü̃xü̃. 8 Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, tama chanaxwèxe i nüxü̃ ipeyarüngümaẽ na wüxitama i ngunexü̃ rü tórü Coricèx rü 1000 ya taunecürüü̃ yiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta, 1000 ya taunecü rü tórü Coricèx rü wüxitama i ngunexü̃rüü̃ yiĩxü̃. 9 Rü ñuxre i duü̃xü̃gü rü nagu narüxĩnüẽ na tãũtáma paxa ínanguxü̃ ya tórü Cori yema tamaã inaxunetaxü̃rüü̃. Natürü nüma ya tórü Cori rü tama nanuxcüãẽ na yanguxẽẽãxü̃ i ngẽma norü uneta, natürü nüma rü tamaã yaxna naxĩnümare. Erü nüma rü tama nanaxwèxe na texé iyarütaxuxü̃, natürü nanaxwèxe na guxãma nüxü̃ rüxoexü̃ i tümacüma i chixexü̃. 10 Natürü ngẽma ngunexü̃ i tórü Cori nagu ínguxü̃, rü taxúema nagu ínanguxẽẽxü̃gu tá nixĩ. Erü ngürüãchimare tá ínangu ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ ínguxü̃rüü̃. Rü ñu̱xũchi guxü̃ma i ṯacü i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxü̃ rü tá tagaãcü niwã̱ĩ̱xgü rü ngẽmaãcü tá inayarütauxe. Rü yima üèxcü rü tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü rü tá nixae rü ngẽxma tá nayarüxogü. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta i ñoma i naãne rü tá nixa namaã i guxü̃ma i ṯacü i nawa ngẽxmagüxü̃. 11 Rü ñu̱xma na ngẽmaãcü tá namaã nangupetüxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃, rü yexeraãcü penaxwèxe na aixcüma Tupanapẽ́xewa pixüünexü̃ rü nüma nanaxwèxexü̃ãcüma na pemaxẽxü̃. 12 Rü name nixĩ i meã ípenanguxẽẽ i ngẽma ngunexü̃ i nagu tá ínanguxü̃ ya tórü Cori ya Tupana. ¡Rü paxa guxü̃wama nüxü̃ pixu i norü ore rü aixcüma naxcèx pemaxẽ na ngẽmaãcü ípenanguxẽẽxü̃cèx! Rü ngẽma ngunexü̃gu rü guxü̃ma i daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü tá nixa rü tá inachaxichigü. Rü ñoma i naãne rü üèxcü rü tauemacü rü ẽxtagü rü yima üxümaã tá inachaxichigü. 13 Natürü yixema na yaxõgüxü̃ rü ítananguxẽẽ i ngẽma ngexwacaxü̃xü̃ i daxũguxü̃ i naãne rü ngexwacaxü̃xü̃ i ñoma i naãne ga Tupana tamaã ixunetaxü̃. Rü nge̱ma rü guxü̃táma name, rü yixema rü tá ta aixcüma time. 14 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü ñu̱xma na ípenanguxẽẽxü̃ i ngẽma, rü name nixĩ i aixcüma meã pemaxẽ rü aixcüma pegü pengechaü̃gü na taxuwama nachixexü̃cèx i perü maxü̃ rü aixcüma petaãẽgüxü̃cèx i ngẽxguma wena núma naxũxgu. 15 Rü name nixĩ i nüxna pecuèxãchie na yaxna tamaã naxĩnüxü̃ ya tórü Cori, erü nanaxwèxe na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i tórü maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ngẽmatama pexcèx chanaxümatüxü̃rüü̃ ta nixĩ ga pexcèx naxümatüãxü̃ ga taeneẽ ya nüxü̃ ingechaü̃gücü ya Pauru ga yexguma Tupana naporaxẽẽãcüma pexcèx naxümatüãgu. 16 Rü guxü̃ma ga norü poperawa rü ñaã pexcèx chaxümatüxü̃chiga nanaxümatü ga Pauru. Natürü yema pexcèx naxümatüxü̃wa rü nangẽxma i ñuxre i ore i guxchaxü̃ na nüxü̃ icuáxü̃ na ṯacüchiga yiĩxü̃. Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama aixcüma Tupanaxü̃ cuèxgüxü̃ rü tama aixcüma yaxõgüxü̃, rü nanaxüchicüügü i ngẽma ore ngẽxgumarüü̃ na guxü̃ma i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ naxüchicüügüxü̃rüü̃. Natürü ngẽma chixexü̃ na naxügüxü̃gagu rü nügü tátama inayarütauxexẽẽ. 17 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü ñu̱xma na nüxü̃ pecuáxü̃ i ṯacü tá na ngupetüxü̃, rü name nixĩ i pexuãẽgü na tama pexü̃ nawomüxẽẽgüxü̃cèx i ngẽma chixexü̃ i duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ perüxoexü̃cèx na meã peyaxõgüxü̃. 18 Rü ngẽmacèx, Pa Chaueneẽgüx, penaxwèxe na pegü peporaexẽẽxü̃ na wüxichigü i ngunexü̃ yexeraãcü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü Maxẽxẽẽruü̃xü̃ pecuáxü̃cèx rü yexeraãcü nüxü̃ picuáetanüxü̃cèx na ñuxãcü aixcüma pexü̃ nangechaü̃xü̃. ¡Rü ngẽmacèx rü guxü̃gutáma rü ngĩxã nüxü̃ ticuèxüü̃gü! Rü ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Pedru

1 CUÁÜ̃

1

2

3

4

5

NÜXĨRAÜ̃XÜ̃ GA POPERA GA CUÁÜ̃ ÜMATÜXÜ̃

1

Ore i tüxü̃ maxẽẽxü̃chiga

1 Pexcèx tanaxümatü nachiga ya Tupana Nane ya Cristu ya yima woetama marü nüxĩra yexmacü ga yexguma noxritama tauta naãne ü̱xgu. Rü nüma rü Ore i Maxẽxẽẽruü̃ nixĩ i nae̱ga erü nüma nixĩ i tamaã nüxü̃ yaxuxü̃ i Tupanachiga rü tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃. Rü toma ga norü ngúexü̃gü na tixĩgüxü̃, rü nüxü̃ taxĩnüẽ rü toxetümaã nüxü̃ tadaugü rü tomẽ́xmaã nüxü̃ tingõgügü. 2 Rü yima Maxẽxẽẽruü̃ ya Cristu rü toxü̃ nügü nawẽ́x. Rü nüxü̃ tadaugü rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ tixu na ñuxãcü yiĩxü̃. Rü ñu̱xma rü pemaã rü ta nüxü̃ tixuchiga ya yima Cristu ya tüxna naxãcü i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü noxri rü Nanatüxü̃tawa nayexma, natürü ñoma ga naãnewa nangu rü toxcèx nango̱x. 3 Rü yema toma nüxü̃ tadaugüxü̃ rü nüxü̃ taxĩnüẽxü̃ rü pemaã nüxü̃ tixu na tomücügü pixĩgüxü̃cèx, ngẽxgumarüü̃ i toma na Tanatü ya Tupana rü Nane ya Ngechuchu ya Cristumücügü tixĩgüxü̃rüü̃. 4 Rü ngẽmacèx pexcèx tanaxümatü i ñaã ore na wüxigu aixcümaxü̃chi itaãẽgüxü̃cèx.

Ñoma ngóonexü̃rüü̃ name ya Tupana

5 Rü ñaã nixĩ ga ore ga tomaã nüxü̃ yaxuxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu. Rü pemaã nüxü̃ tixu na ñoma ngóonexü̃rüü̃ namexü̃ ya Tupana, rü nawa rü nataxuma i chixexü̃ i ñoma ẽãnexü̃rüü̃ ixĩxü̃, rü bai i íraxü̃. 6 Rü ngẽxguma chi:

“Tanatü ya Tupanamücügü tixĩgü”, ñagügu, natürü chixri imaxẽgu, rü tidoraemare erü tama aixcüma meã tamaxẽ. 7 Rü ngẽxguma chi Tupanarüü̃ ngóonexü̃wa imaxẽgu, rü yigümücügü tixĩgü i yixema, rü Tupana Nane ya Ngechuchu rü nagümaã tüxü̃́ inayanatauxẽẽ i guxü̃ma i tórü chixexü̃. 8 Ngẽxguma chi nüxü̃ ixuxgu rü:

“Changearü pecaduã̱x”, ñagügu, rü yigütama tawomüxẽẽ, rü tidoraemare. 9 Natürü ngẽxguma chi Tupanamaã nüxü̃ ixuxgu i tórü pecadugü, rü nüma tüxü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ rü tüxü̃́ inayanatauxẽẽ i guxü̃ma i tórü chixexü̃, erü nüma rü mecü nixĩ rü taguma tüxü̃ nawomüxẽẽ. 10 Natürü ngẽxguma chi:

“Tangearü pecaduã̱xgü”, ñagügu, rü doratèèx nüxü̃ tawogü ya Tupana rü tama aixcüma tawa nangẽxma i norü ore.

2

Cristu rü tórü chogüruü̃ nixĩ

1 Pa Chauxacügüx, pexcèx chanaxümatü i ñaã ore na tama chixexü̃ pexügüxü̃cèx. Natürü ngẽxguma chi wüxie chixexü̃ ü̱xgu, rü nangẽxma ya tümae̱tüwa chogücü nüxna ya Tanatü ya Tupana na tama tüxü̃ napoxcuxü̃cèx. Rü yima nixĩ ya Ngechuchu ya Cristu ya aixcüma mecü ixĩcü. 2 Rü guma Ngechuchu ya Cristu rü nügü inaxã rü nayu na naxütanüãxü̃cèx ga tórü pecadugü. Rü tama tórü pecadugüxicatama naxütanü, natürü guxü̃ma i duü̃xü̃güarü pecadugü ta naxütanü. 3 Rü ngẽxguma chi naga ixĩnüẽgu i ngẽma tüxü̃ namuxü̃ ya Tupana, rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma nüxü̃ icuáxü̃. 4 Rü ngẽxguma chi wüxie:

“Choma rü Tupanaxü̃ chacuèx”, ñagügu, natürü tama naga taxĩnügu i ngẽma tüxü̃ namuxü̃ ya Tupana, rü wüxi i doratèxáxü̃ tixĩ. 5 Natürü yíxema naga ĩnüxẽ i ngẽma tüxü̃ namuxü̃ ya Tupana, rü aixcümaxü̃chi Tupanaxü̃ tangechaü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèxgü na aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. 6 Rü yíxema:

“Tupanaãrü duü̃xü̃ chixĩ”, ñagüxe, rü name nixĩ na meã tamaxü̃xü̃ yema Ngechuchu ya Cristu meã maxü̃xü̃rüü̃.

Tupanaãrü mu i ngexwacaxü̃xü̃chiga

7 Pa Chaueneẽgüx, tama wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ i pexcèx chaxümatüxü̃. Natürü ñaãtama noxriarü ügügumama pexü̃́ yexmaxü̃ ga mu nixĩ. Rü ñaãtama nixĩ i Tupanaãrü mu ga nuxcümaü̃xü̃ ga marü nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. 8 Natürü ñaã Tupanaãrü mu i pexcèx chaxümatüxü̃ rü guxü̃guma nangexwacaxü̃. Rü ngẽxguma naga pexĩnüẽgu i ñaã Tupanaãrü mu na pegü pengechaü̃güxü̃, rü tama ẽãnexü̃watama pemaxẽ, natürü Cristurüü̃ ngẽma ngóonexü̃ i aixcüma ixĩxü̃wa pengẽxmagü. 9 Rü ngẽxguma chi wüxie:

“Choma rü ngẽma ngóonexü̃wa changẽxma”, ñagügu, natürü tümaẽneẽchi taxaixgu, rü ẽãnexü̃watama tangẽxma. 10 Yíxema tümaẽneẽxü̃ ngechaü̃xẽ rü ngóonexü̃wa tamaxü̃, rü taxucèxma tü̱xcüü̃ pecadu taxü. 11 Natürü yíxema tümaẽneẽchi aixe, rü ẽãnexü̃watama tamaxü̃, rü ẽãnexü̃gu tixũ. Rü tama nüxü̃ tacuèx na ngextá taxũxü̃, erü tümacèx naxẽãne. 12 Pa Chauxacügüx, pexcèx chanaxümatü erü Cristugagu Tupana marü pexü̃́ nüxü̃ nangechaü̃ i perü pecadugü. 13 Pa Papágüx, pexcèx chanaxümatü i ñaã ore erü nüxü̃ pecuèxgü ya Tanatü ya Tupana ga noxriarü ügügumama yexmacü. Pa Ngextü̱xücügüx, pexcèx chanaxümatü erü marü nüxü̃ perüyexera i ngẽma ngoxo i Chataná i chixexü̃ãrü üruü̃. 14 Pa Buxü̃güx, pexcèx chanaxümatü erü marü nüxü̃ pecuèxgü ya Tanatü ya Tupana. Pa Papágüx, pexcèx chanaxümatü erü marü nüxü̃ pecuèxgü ya Tanatü ya Tupana ga noxriarü ügügumama yexmacü. Pa Ngextü̱xücügüx, pexcèx chanaxümatü erü peporae, rü guxü̃guma peãẽwa nangẽxma i Tupanaãrü ore, rü marü nüxü̃ perüyexera i ngẽma ngoxo i Chataná i chixexü̃ãrü üruü̃. 15 ¡Tãxṹ i pexü̃́ nangúchaü̃xü̃ i ñoma i naãne rü norü ngẽmaxü̃gü! Ngẽxguma chi texéaxü̃́ nangúchaü̃gu i ñoma i naãne rü tama Tanatü ya Tupanaxü̃ tangechaü̃. 16 Erü guxü̃ma i ngúchaü̃gü i ñoma i naãnewa ngẽxmaxü̃ rü ñoma i naãneãrütama nixĩ rü tama Tupanaãrü nixĩ. Rü ngẽma ngúchaü̃gü rü ngẽma nixĩ i taxüneãrü ngúchaü̃gü, rü taxetüarü ngúchaü̃gü, rü yigü na icuèxüü̃güxü̃ tórü ngẽmaxü̃gümaã. 17 Natürü ñoma i naãne rü guxü̃ma i ngúchaü̃gü i nawa ngẽxmaxü̃ rü tá nagu̱x. Natürü yíxema Tupanaga ĩnüxẽ rü guxü̃gutáma tamaxü̃.

Ore i aixcüma ixĩxü̃chiga rü ore i dora ixĩxü̃chiga

18 Pa Chauxacügüx, paxa tá nagu̱x i ñoma i naãne. Pema rü marü nüxü̃ pexĩnüchiga rü tá ínangu i wüxi i Cristuarü uwanü, natürü marü ínangugü i muxü̃ma. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na marü nagúxchaü̃xü̃ i ñoma i naãne. 19 Rü ngẽma Cristuarü uwanügü rü tatanüwatama nangẽxmagüchirẽ́x, natürü tama aixcüma tatanüxü̃ nixĩgü, erü ngẽxguma chi tatanüxü̃ yixĩgügu rü tatanügu chitama narücho. Natürü marü tatanüwa ínachoxü̃ na meãma nüxü̃ icuáxü̃cèx na tama aixcüma tatanüxü̃ yixĩgüxü̃. 20 Natürü pema rü Cristu marü pexna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃, rü ngẽmacèx meãma nüxü̃ pecuèx i Tupanaãrü ore. 21 Rü ñu̱xma rü tama nixĩ na tama nüxü̃ pecuáxü̃cèx na pexcèx chaxümatüxü̃. Natürü pexcèx chanaxümatü erü marü meãma nüxü̃ pecuèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü nüxü̃ pecuèx rü ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃wa rü nataxuma i dora. 22 ¿Texé tiĩxü̃ ya yíxema idoratèxáxe? Yíxema:

“Ngechuchu rü tama aixcüma Cristu ya Tupana Nane nixĩ”, ñagüxe, tixĩ ya idoratèxáxe. Yíxema tixĩ ya Cristuarü uwanü, erü tama nüxü̃ tacuáxchaü̃ ya Tanatü ya Tupana rü Nane ya Ngechuchu. 23 Guxãma ya yíxema tama nüxü̃ cuáxchaü̃xẽ ya Tupana Nane ya Ngechuchu, rü tama nüxü̃ tacuáxchaü̃ ta ya Tanatü ya Tupana. Natürü yíxema Ngechuchuaxü̃́ yaxṍxẽ, rü Tanatü ya Tupanaãxü̃́ rü ta tayaxõ. 24 Rü ngẽmacèx name nixĩ i peyaxõgüama i ngẽma ore ga noxri nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Rü ngẽxguma peyaxõgüamagu i ngẽma ore ga noxri nüxü̃ pexĩnüẽxü̃, rü aixcüma norü duü̃xü̃gü pixĩgü ya Tanatü ya Tupana rü Nane ya Ngechuchu. 25 Rü nümatama ya Ngechuchu ya Cristu nixĩ i tamaã inaxunetaxü̃ na tüxna naxããxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. 26 Nangẽxma i duü̃xü̃gü i chixexü̃wa pexü̃ gagüchaü̃xü̃. Rü ngẽmachiga nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã ore. 27 Natürü pema rü marü Cristu pexna nanamu i Naãẽ i Üünexü̃, rü guxü̃guma pewa nangẽxma. Rü ngẽmacèx tama penaxwèxe i to i perü ngúexẽẽxü̃ erü nümatama i Naãẽ i Üünexü̃ rü pexü̃ nangúexẽẽ i guxü̃ma. Rü norü ngu̱xẽẽtae rü aixcüma nixĩ rü tama dora nixĩ. Rü ngẽmacèx name nixĩ na guxü̃guma Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃, ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ pexü̃ ngúexẽẽxü̃ãcüma. 28 Rü ñu̱xmax, Pa Chauxacügüx, rü name nixĩ na meãma Cristuaxü̃́ peyaxõgüxü̃ na tama nüxü̃ imuü̃ẽxü̃cèx, rü tama ixãneẽxü̃cèx napẽ́xewa i ngẽxguma wena nuã naxũxgu. 29 Pema nüxü̃ pecuèx na Cristu rü aixcüma mecü yiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta name nixĩ na nüxü̃ pecuáxü̃ na guxü̃ma i duü̃xü̃gü i mexü̃ ügüxü̃ rü Tupanaxãcügü na yixĩgüxü̃.

3

Tupanaxãcügüchiga

1 ¡Dücèx, Pa Chaueneẽgüx, ñuxãcü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃ ya Tanatü ya Tupana! Rü ngẽmacèx nixĩ i naxãcügümaã tüxü̃ naxuxü̃ i nümax. Rü aixcüma naxãcügü tixĩgü. Rü ngẽmacèx ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü tama tüxü̃ nacuáxchaü̃ erü Tupanaxü̃ rü ta tama nacuáxchaü̃gü. 2 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxe, ñu̱xma rü marü Tupanaxãcügü tixĩgü woo tama tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na ñuxãcü tá ixĩgüxü̃ i yixcüra. Natürü nüxü̃ tacuèxgü na Ngechuchurüü̃ tá ixĩgüxü̃ i ngẽxguma nango̱xgu, erü tá nüxü̃ tadaugü na ñuxãcü yiĩxü̃ i nümax. 3 Rü guxãma ya yíxema yaxṍxẽ na Ngechuchurüü̃ tá tiĩxü̃, rü tügüna tadau na Ngechuchu ya Cristurüü̃ aixcüma Tupanapẽ́xewa tamexü̃. 4 Natürü guxãma ya yíxema pecadu üxe, rü Tupanamaã chixexü̃ taxü. Erü ngẽxguma tama Tupanaga taxĩnügu, rü tapecaduã̱x. 5 Pema nüxü̃ pecuèx rü Ngechuchu ya Cristu rü ñoma ga naãnewa naxũ na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx i tórü pecadugü. Rü nüma rü taguma pecadu naxü. 6 Rü ngẽmacèx guxãma ya yíxema aixcüma nüxü̃́ yaxõgüxe, rü tama pecadu taxügüecha. Natürü guxãma ya yíxema pecadu üechaxe, rü ngẽmaãcü tamaxẽ erü taguma Cristuxü̃ tadau, rü taguma nüxü̃ tacuèx. 7 Pa Chauxacügüx, ¡tãxṹ i naga pexĩnüẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ iyarütauxexẽẽchaü̃xü̃! Yíxema mexü̃ ǘxe rü aixcüma mecü tixĩ, ngẽxgumarüü̃ ya Cristu na aixcüma mecü yiĩxü̃rüü̃. 8 Natürü yíxema pecadu üechaxe rü ngẽmawa tüxü̃ tacuèx na Chatanáãrü duü̃xü̃ tiĩxü̃, erü nüma i Chataná rü noxriarü ügügumama pecadu naxüecha. Rü yemacèx ga Tupana Nane rü ñoma ga naãnewa naxũ na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx ga yema Chataná üxü̃. 9 Rü yíxema Tupanaxãcü ixĩxẽ rü tama pecadu taxüecha, erü naxãcüxüchi tixĩ. Rü taxuacüma pecadu taxüecha erü Tupana nixĩ ya tümanatü. 10 Yíxema chixexü̃ ǘxe rü tümaẽneẽchi aixe, rü tama Tupanaxãcü tixĩ. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na texé tixĩgüxü̃ ya Tupanaxãcügü rü texé tixĩgüxü̃ ya Chatanáxãcügü.

Name nixĩ na yigü ingechaü̃güxü̃

11 Rü yexguma noxritama pexü̃ tangúexẽẽgu, rü pemaã nüxü̃ tixu na guxãma yigü ingechaxü̃güxü̃. 12 Rü tama tanaxwèxe na Caĩ́rüü̃ ngoxo i Chatanáxãcü ixĩgüxü̃. Yerü nüma rü naẽneẽxü̃ nimèx. ¿Rü ṯacücèx nixĩ ga yamáãxü̃? Nayamèx yerü yema nüma naxüxü̃ rü tama name, rü yema naẽneẽ üxü̃ rü name. 13 Pa Chaueneẽgüx, ¡tãxṹ i peḇaixãchiãẽgüxü̃ ega pexchi naxaiegu i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü! 14 Yixema rü marü nüxna ítanguxü̃ i ngẽma yu rü ñu̱xma rü marü maxü̃waama tangẽxmagü. Nüxü̃ tacuèxgü i ngẽma erü nüxü̃ tangechaü̃gü i taeneẽgü. Yíxema tama tümaẽneẽxü̃ ngechaü̃xẽ rü yuwatama tangẽxma. 15 Rü yíxema tümaẽneẽchi aixe rü wüxi i máẽtaxü̃rüü̃ tixĩ. Rü pema nüxü̃ pecuèxgü i wüxi i máẽtaxü̃ rü nüxü̃́ nataxuma i norü maxü̃ i taguma gúxü̃. 16 Rü Ngechuchu ya Cristu rü tórü pecaducèx nayu, rü yemaãcü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ i ngẽma ngechaü̃ i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i yixema, rü tanaxwèxe na íimemarexü̃ na nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ i taeneẽgü woo ngemagu iyu̱xgu. 17 Natürü ngẽxguma chi wüxi i yatüãxü̃́ nangẽxmagu i muxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü, rü chi nüxü̃ nadèu̱xgu i namücü na nüxü̃́ nataxuxü̃, rü taxuacüma:

“Choma rü Tupanaxü̃ changechaü̃”, ñanagürü, ega tama nüxü̃ nangü̃xẽẽgu i namücü. 18 Pa Chauxacügüx, tama name i taèxmaã rü tórü oremaãxĩcatama nüxü̃ tangechaü̃ i taeneẽ. Natürü tanaxwèxe i tórü maxü̃maã rü tórü ü i mexü̃maã nüxü̃ tangechaü̃.

Tama taxãneẽ na Tupanana ingaicamagüxü̃

19-20 Rü ngẽxguma aixcüma yigü ingechaü̃gügu, rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma naga ixĩnüẽxü̃ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, rü Tupanapẽ́xewa rü aixcüma naxãcügü ixĩgüxü̃, woo ngẽxguma taãẽwa nagu rüxĩnügu rü:

“Tama Tupanaxãcü chixĩ”, ñagügu. Erü nüxü̃ tacuèx rü Tupana nixĩ i taãẽãrü yexera, rü nüma nüxü̃ nacuèx i guxü̃ma. 21 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ngẽxguma taãẽwa nüxü̃ icuèxgu na Tupanaxãcüxüchi ixĩgüxü̃, rü tama taxãneẽ na nüxna ingaicamagüxü̃ ya Tanatü ya Tupana. 22 Rü nüma tá tüxna nanaxã i guxü̃ma i ṯacü i naxcèx íic̱axü̃ erü naga taxĩnüẽ i ngẽma tüxü̃ namuxü̃ rü tanaxü i ngẽma nüma namaã nataãẽxü̃. 23 Rü nüma tüxü̃ namu na Nane ya Ngechuchu ya Cristuaxü̃́ yaxõgüxü̃ rü yigü ingechaü̃güxü̃, yema nüma tüxü̃ namuxü̃ãcü. 24 Rü yíxema naga ĩnüẽxẽ i ngẽma Tupana tüxü̃ muxü̃, rü aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü tixĩgü rü nüma ya Tupana rü aixcüma tümawa namaxü̃. Rü ñu̱xma rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃ rü tawa namaxü̃xü̃, erü Naãẽ i Üünexü̃ ga tüxna namuxü̃ tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ.

4

Yíxema tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü yíxema tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i Cristuarü uwanüãẽ

1 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ¡Tãxṹ i nüxü̃́ peyaxõgüxü̃ i guxü̃ma i orearü uruü̃gü i nügü ixugügüxü̃ na aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃gü yixĩgüxü̃! Natürü name nixĩ i penangugü i norü ore na nüxü̃ pecuáxü̃cèx ngoxita aixcüma Tupanaãẽ yiĩxü̃ i nawa idexaxü̃ rü ẽ́xna tama. Erü ñoma i naãnewa rü guxü̃wama nangẽxma i muxü̃ma i idoratèèxgüxü̃ i nügü ixugüxü̃ na Tupanaãrü orearü uruü̃gü yixĩgüxü̃. 2 Rü tá pemaã nüxü̃ chixu na ñuxãcü tá nüxü̃ pecuáxü̃ na texé tiĩxü̃ ya yíxema aixcüma Tupanaãẽ tümawa ngẽxmaxẽ. Rü dücax, guxü̃ma i orearü uruü̃gü i nüxü̃ ixugüxü̃ na Tupana duü̃xü̃xü̃ yaxĩxẽẽxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu, rü ngẽma nixĩ i aixcüma Tupanaãẽ nawa idexaxü̃. 3 Natürü guxü̃ma i ngẽma orearü uruü̃gü i tama nüxü̃ ixugüxü̃ na Tupana duü̃xü̃xü̃ yaxĩxẽẽxü̃ ga Ngechuchu, rü ngẽma rü tama nüxü̃́ nangẽxma i Tupanaãẽ i Üünexü̃. Natürü Cristuarü uwanüãẽ nixĩ i nawa ngẽxmaxü̃. Marü nüxü̃ pexĩnüẽ na ínanguxchaü̃xü̃ i Cristuarü uwanü, natürü ñu̱xma rü marü ñoma i naãnewa nangẽxma. 4 Pa Chauxacügüx, pema rü Tupanaxãcügü pixĩgü. Rü marü nüxü̃ perüyexera i ngẽma tama aixcüma Tupanaãrü orearü uruü̃gü ixĩgüxü̃. Erü ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ i peãẽwa ngẽxmaxü̃ rü nüxü̃ narüyexera i ngẽma Cristuarü uwanüãẽ i ñoma i naãnecü̱̃ã̱xgüwa ngẽxmaxü̃. 5 Rü nüma i Cristuarü uwanüãrü duü̃xü̃gü rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱xgü nixĩ. Rü ngẽmacèx ñoma i naãnechigagu nidexagü. Rü ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü nüxü̃́ inarüxĩnüẽ. 6 Natürü i yixema rü Tupanaxãcügü tixĩgü. Rü yíxema Tupanaxü̃ cuáxe rü tüxü̃́ itarüxĩnü. Natürü yíxema tama Tupanaxü̃ cuáxe rü tama tüxü̃́ itarüxĩnü. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèxgü na texé tixĩgüxü̃ ya aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe rü texé tixĩgüxü̃ ya Cristuarü uwanüãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe.

Tupana tüxü̃ nangechaü̃

7 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, name nixĩ na yigü ingechaü̃güxü̃, erü Tupana nixĩ ya tüxü̃ ngúexẽẽcü na yigü ingechaü̃güxü̃. Rü guxãma ya yíxema tümaẽneẽxü̃ ngechaü̃xẽ rü Tupanaxãcü tixĩgü rü Tupanaxü̃ tacuèx. 8 Yíxema tama tümaẽneẽxü̃ ngechaü̃xẽ rü tama Tupanaxü̃ tacuèx, erü Tupana nixĩ ya tüxü̃ ngúexẽẽcü na yigü ingechaü̃güxü̃. 9 Tupana rü ñoma ga naãnewa nanamu ga Nane ya nügümaã wüxicacü na yimagagu tüxü̃́ nangẽxmaxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü yemawa Tupana tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na ñuxãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃. 10 Rü woo Tupanaxü̃ tangechaü̃gü, natürü ngẽma ngechaü̃ i guxü̃ãrü yexera ixĩxü̃ nixĩ na nüma tüxü̃ nangechaü̃xü̃ rü ñoma ga naãnewa na namuãxü̃ ga Nane na taxcèx nayuxü̃cèx rü naxütanüãxü̃cèx ga tórü pecadugü. 11 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, yexguma yemaãcü tüxü̃ nangechaü̃gu ga Tupana, rü ngẽmacèx name nixĩ i yixema rü ta yigü tangechaü̃gü. 12 Taguma texé Tupanaxü̃ tadau. Natürü ngẽxguma aixcüma yigü ingechaü̃gügu, rü Tupana rü tawa namaxü̃ rü norü ngechaü̃ rü aixcümaxü̃chi tórü maxü̃wa nango̱x. 13 Rü nüma rü marü tüxna nanamu ga Naãẽ i Üünexü̃. Rü ngẽmawa nüxü̃ tacuèx na aixcüma norü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃ rü nüma rü tawa na namaxü̃xü̃. 14 Rü tomatama nüxü̃ tadaugü rü nüxü̃ tixuchigagü na Tanatü ya Tupana núma namuxü̃ ga Nane na guxü̃ma i duü̃xü̃güxü̃ namaxẽxẽẽxü̃cèx. 15 Rü yíxema yaxṍxẽ rü nüxü̃ ixuchigaxe na Tupana Nane yiĩxü̃ ya Ngechuchu, rü aixcüma Tupanaãrü duü̃xü̃ tixĩ, rü Tupana rü tümawa namaxü̃. 16 Rü yixema nüxü̃ tacuèxgü rü tayaxõgü na Tupana rü poraãcü tüxü̃ nangechaü̃xü̃, erü nüma nixĩ i aixcüma guxãxü̃ nangechaü̃xü̃. Rü yíxema aixcüma tümaẽneẽxü̃ ngechaü̃xẽ, rü Tupanaãrü duü̃xü̃ tixĩ, rü nüma ya Tupana rü aixcüma tümawa namaxü̃. 17 Rü ngẽxguma aixcüma Tupanaxü̃ ingechaü̃gügu, rü tórü maxü̃wa nango̱x i ngẽma, rü tãũtáma nüxü̃ tamuü̃ẽ i ngẽma ngunexü̃ i nagu tüxü̃ yacagüxü̃gu naxcèx i tórü maxü̃. Erü woo ñoma i naãnewa tangẽxmagü, natürü napẽ́xewa rü Cristurüü̃ tixĩgü. 18 Rü ngẽxguma aixcüma Tupanaxü̃ ingechaü̃gügu, rü nüxü̃ tacuèx na tãũtáma tüxü̃ napoxcuexü̃, rü ngẽmacèx taxucèxma nüxü̃ tamuü̃ẽ. Natürü ngẽxguma chi nüxü̃ imuü̃ẽgu, rü nüxü̃ tacuèx na tama aixcüma nüxü̃ ingechaü̃güxü̃. 19 Rü yixema rü Tupanaxü̃ tangechaü̃gü, yerü nüxĩra tüxü̃ nangechaü̃ ga nümax. 20 Ngẽxguma chi texé:

“Choma rü Tupanaxü̃ changechaü̃”, ñagügu, natürü tümaẽneẽchi taxaixgu, rü tidora. Erü ngẽxguma tama nüxü̃ tangechaü̃gu i tümaẽneẽ i nüxü̃ tadauxü̃ ¿rü ñuxũcürüwa tá nüxü̃ tangechaü̃ ya Tupana ya tama nüxü̃ tadaucü? 21 Rü Ngechuchu ya Cristu tüxü̃ namu rü ñanagürü:

“Yíxema Tupanaxü̃ ngechaü̃xẽ, rü name nixĩ na tümaẽneẽxü̃ rü ta tangechaü̃xü̃”,

ñanagürü.

5

Nüxü̃ tarüyexera i ñoma i naãneãrü ngúchaü̃gü

1 Ngechuchu rü Tupana Nane ya Cristu nixĩ. Rü guxãma ya yíxema nüxü̃́ yaxṍxẽ, rü Tupanaxãcü tixĩgü. Rü yíxema Tanatü ya Tupanaxü̃ ngechaü̃xẽ, rü nüxü̃ tangechaü̃ ta i guxü̃ma i naxãcügü. 2 Rü ngẽxguma Tupanaxü̃ ingechaü̃gügu rü naxü̱xgu i ngẽma nüma tüxü̃ namuxü̃, rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma nüxü̃ ingechaü̃güxü̃ i ngẽma naxãcügü ixĩgüxü̃. 3 Rü ngẽxguma aixcüma Tupanaxü̃ ingechaü̃gügu rü naga taxĩnüẽ i ngẽma tüxü̃ namuxü̃. Rü ngẽma tüxü̃ namuxü̃ rü tama naguxcha na naga ixĩnüẽxü̃. 4 Erü guxãma ya aixcüma Tupanaxãcü ixĩxẽ, rü tama ñoma i naãneãrü ngúchaü̃ i chixexü̃gu tarüxĩnü. Rü yixema rü tayaxõgü, rü ngẽmacèx tama name i ñoma i naãneãrü ngúchaü̃ i chixexü̃gu tarüxĩnüẽ. 5 Rü yíxema yaxṍxẽ na Tupana Nane yiĩxü̃ ya Ngechuchu, rü yíxema tixĩ ya tama ñoma i naãneãrü ngúchaü̃ i chixexü̃gu rüxĩnüxẽ.

Ore i Tupana Nanechiga

6 Rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃ ya Ngechuchu. Yerü yexguma ñoma ga naãnewa nayexmagu rü dexáwa ínabaiegu, rü nümatama ga Tupana nüxü̃ nixu na Nanexü̃chi yiĩxü̃. Rü yexguma curuchagu nayu̱xgu rü nagü inabaãgu ga Ngechuchu, rü Tupana rü wenaxãrü inanawẽ́x na aixcüma Nane na yiĩxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ i taguma idoraxü̃, rü tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽ na aixcümaxü̃chi Tupana Nane na yiĩxü̃. 7 Rü ngẽmaãcü tüxü̃́ nangẽxma i tomaẽ̱xpü̱x i cuèxruü̃gü i tüxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ na aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃ ya Ngechuchu. 8 Rü ngẽma norü wüxi nixĩ i Naãẽ i Üünexü̃, rü ngẽma norü taxre nixĩ ga yema Tupanaga ga yexguma Ngechuchu dexáwa íbaiegu, rü ngẽma norü tomaẽ̱xpüx nixĩ ga yema Tupana üxü̃ ga yexguma curuchagu nagü inabaãgu ga Ngechuchu. Rü guxü̃ma i ngẽma tomaẽ̱xpü̱x, rü wüxigu nüxü̃ nixu na aixcüma Tupana Nane yiĩxü̃ ya Ngechuchu. 9 Nüxü̃́ tayaxõgü i duü̃xü̃gü ega ṯacüxü̃ tamaã yaxugügu. Natürü Tupanaãrü ore nixĩ i yexeraãcü aixcümaxü̃chi ixĩxü̃. Rü Tupana nixĩ ya tamaã nüxü̃ ixucü na Ngechuchu rü Nane yiĩxü̃. 10 Rü yíxema nüxü̃́ yaxṍxẽ ya Tupana Nane rü nüxü̃ tacuèx na aixcüma yiĩxü̃ i ngẽma ore i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ i Nanechiga. Natürü yíxema tama Tupanaãxü̃́ yaxṍxẽ rü doratèèx nüxü̃ tawogü ya Tupana erü tama tayaxõ i ngẽma ore i Tupana nüxü̃ ixuxü̃ i Nanechiga. 11 Rü ñaã nixĩ i norü ore ya Tupana i tamaã nüxü̃ yaxuxü̃, rü ñanagürü:

“Chomatama marü pexna chanaxã i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü ñaã maxü̃ rü Chaunegagu pexü̃́ nangẽxma”,

ñanagürü. 12 Yíxema nüxü̃́ yaxṍxẽ ya Tupana Nane rü tüxü̃́ nangẽxma i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. Natürü yíxema tama nüxü̃́ yaxṍxẽ ya yima Tupana Nane rü tama tüxü̃́ nangẽxma i ngẽma maxü̃.

Cuáü̃ rü ñuxre ga norü ucu̱xẽmaã inayacuèxẽẽ ga norü popera

13 Pa Chaueneẽgüx ya Tupana Naneãxü̃́ Yaxõgüxex, pexcèx chanaxümatü i ñaã ore na nüxü̃ pecuáxü̃cèx na pexü̃́ nangẽxmaxü̃ i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃. 14 Rü ngẽmacèx tama taxãneẽ na nüxna ingaicamagüxü̃ ya Tupana. Rü nüxü̃ tacuèxgü ega ṯacücèx nüxna icaxgu, rü nüma tüxü̃ naxĩnü i ngẽxguma norü ngúchaü̃ yixĩgu i ngẽma naxcèx nüxna ic̱axü̃. 15 Rü ngẽxguma nüxü̃ icuèxgu na nüma tüxü̃ naxĩnüxü̃ i ngẽxguma ṯacücèx nüxna icaxgu, rü nüxü̃ tacuèx ta na tüxna naxããxü̃ i ngẽma naxcèx nüxna ic̱axü̃. 16 Rü ngẽxguma chi texé nüxü̃ dèu̱xgu i tümaẽneẽ na pecadu naxüxü̃, rü name nixĩ na naxcèx tayumüxe̱xü̃ ega tama pecadu i iyanatauxẽẽxü̃ yixĩgu. Rü Tupana tá nanamaxẽẽ i ngẽma tümaẽneẽ ega tama pecadu i iyanatauxẽẽxü̃ yixĩgu. Nangẽxma i pecadu i tüxü̃ iyarütauxẽẽxü̃. Rü ngẽxguma ngẽma pecaduwe naxũãmagu i wüxi i peeneẽ, rü tama pemaã nüxü̃ chixu na naxcèx peyumüxẽgüxü̃. 17 Guxü̃ma i chixexü̃ i ixüxü̃, rü pecadu nixĩ. Natürü nangẽxma i pecadu i tama tüxü̃ iyarütauxẽẽxü̃. 18 Rü nüxü̃ tacuèx, rü yíxema Tupanaxãcü ixĩxẽ, rü tama pecadu taxüecha, erü nüma ya Tupana Nane rü tüxna nadau. Rü taxuacüma tüxna nangaicama i ngoxo i Chataná i tüxü̃ pecaduã̱xẽẽchaü̃xü̃. 19 Nüxü̃ tacuèxgü na Tupanaxãcügü ixĩgüxü̃, natürü guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x rü ngoxo i Chatanámẽ́xẽwa nangẽxmagü. 20 Rü nüxü̃ tacuèx ta na ñoma ga naãnewa nanguxü̃ ga Tupana Nane, rü tüxna nanaxã ga cuèx na nüxü̃ icuèxgüxü̃cèx ya yima aixcümaxü̃chi Tupana ixĩcü. Rü norü duü̃xü̃gü tixĩgü ya yima aixcümaxü̃chi Tupana ixĩcü, erü Nane ya Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü nüma ya Tupana Nane nixĩ i aixcümaxü̃chi Tupana yiĩxü̃ rü tüxna naxããxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 21 Pa Chauxacügüx, ¡Pegüna pedaugü na tama nüxü̃́ peyaxõgüxü̃cèx i tupanachicügü! Rü ngẽxĩcatama nixĩ i chorü ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃.

Rü nuãma pexna,

Cuáü̃

2 CUÁÜ̃

NORÜ TAXRE GA POPERA GA CUÁÜ̃ ÜMATÜXÜ̃

1

Cuáü̃ãrü moxẽ

1 Pa Chaueneẽgü i Yaxõgüxe ya Tupana Pexü̃ Dexex, pexcèx chanaxümatü i choma i Cuáü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü na chiĩxü̃. Choma rü aixcüma pexü̃ changechaü̃. Rü tama i chaxica, natürü guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ cuèxgüxü̃ i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ ta pexü̃ nangechaü̃gü. 2 Pexü̃ tangechaü̃ erü toxrüü̃ nüxü̃ pecuèxgü i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ i guxü̃gutáma tawa ngẽxmaxü̃. 3 Rü nüma ya Tanatü ya Tupana rü Nane ya Ngechuchu ya Cristu rü poraãcü tá pexü̃ narüngü̃xẽẽgü rü nüxü̃́ pengechaü̃tümüü̃gü rü pexü̃ nataãẽxẽẽgü, erü nüxü̃ pecuèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ rü pegü pengechaü̃gü. 4 Rü poraãcü chataãẽ ga yexguma nüxü̃ chadèu̱xgu na ñuxãcü ñuxre i petanüxü̃gü rü aixcüma meã naga na naxĩnüẽxü̃ i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃, yema Tanatü ya Tupana tüxü̃ muxü̃rüü̃. 5 Rü ñu̱xmax, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, rü pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽ na namexü̃ na yigü ingechaü̃güxü̃. Rü ngẽma rü tama wüxi i ngexwacaxü̃xü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ. Natürü yematama nixĩ ga mu ga noxriarü ügügumama Tupana tüxna ãxü̃. 6 Ngẽxguma Tupanaxü̃ ingechaü̃gügu, rü tanaxü i guxü̃ma i ngẽma tüxü̃ namuxü̃. Erü nüma rü noxriarü ügügumama tamaã nüxü̃ nixu na yigü ingechaü̃güxü̃cèx i wüxichigü.

Orearü uruü̃gü i womüxẽẽruü̃chiga

7 Guxü̃wama i ñoma i naãnewa rü nanaxĩãne i muxü̃ma i womüxẽẽruü̃gü ixĩgüxü̃. Rü nüxü̃ nixuchigagü na tama Tupana duü̃xü̃xü̃ yaxĩxẽẽxü̃ ga Ngechuchu ya Cristu. Rü ngẽma ngẽmaãcü idexaxü̃, rü wüxi i womüxẽẽruü̃ nixĩ, rü Cristuarü uwanü nixĩ. 8 ¡Ipexuãẽgü na taxúema pexü̃ womüxẽẽgüxü̃cèx rü na tama natücèxma yiĩxü̃cèx i tórü puracü! ¡Natürü meã peyaxõgüama na aixcüma penayaxuxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma Tupana pexna ãxchaü̃xü̃! 9 Rü yíxema nangupetüxẽe̱xẽ ga yema Cristu tüxü̃ ngúexẽẽxü̃, rü tama aixcüma Tupanaxü̃ tacuèx. Natürü yíxema tama nüxna íchoxü̃xẽ ga yema Cristu tüxü̃ ngúexẽẽxü̃, rü aixcüma nüxü̃ tacuèx ya Tanatü ya Tupana rü Nane ya Ngechuchu. 10 Rü ngẽxguma chi wüxi i duü̃xü̃ petanüwa nguxgu rü tama yema Cristu tüxü̃ ngúexẽẽxü̃maã pexü̃ nangúexẽẽgu, rü ¡tãũtáma penayaxu i pechiü̃wa rü bai i nüxü̃ perümoxẽgü! 11 Erü ngẽxguma wüxie tümachiü̃wa nayau̱xgu, rü tananaãẽraxü̃ rü natanüxü̃ tügü tixĩxẽẽ nawa i ngẽma norü chixexü̃.

Cuáü̃ãrü ore ga nawa iyacuáxü̃

12 Choxü̃́ nangẽxma i muxü̃ma i to i ore i pemaã nüxü̃ chixuxchaü̃xü̃. Natürü tama chanaxwèxe na ñaã poperawa pemaã nüxü̃ chixuxü̃, erü paxa tá petanüwa íchayadauxchaü̃ na chomatama pemaãxü̃chi nüxü̃ chixuxü̃cèx na ngẽmaãcü wüxigu aixcüma itaãẽgüxü̃cèx. 13 Rü ngẽma nuã natanüwa changẽxmaxü̃ i yaxõgüxü̃ i peeneẽgü ixĩgüxü̃ i Tupana dexü̃, rü pexü̃ narümoxẽgü. Rü ngẽxĩcatama nixĩ i chorü ore i pemaã nüxü̃ chixuxü̃.

Rü nuãma pexna,

Cuáü̃

3 CUÁÜ̃

NORÜ TOMAẼ̱XPÜ̱̃X GA POPERA GA CUÁÜ̃ ÜMATÜXÜ̃

1

Cuáü̃ rü Gayumaã nataãẽ

1 Pa Chaueneẽ, Pa Gayu i Aixcüma Cuxü̃ Changechaü̃xẽx, rü cuxcèx chanaxümatü i choma i Cuáü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacü na chiĩxü̃. 2 Pa Chaueneẽx, Tupanana chaca na meã cuxna nadauxü̃cèx i curü maxü̃wa rü cuxunewa, ngẽma curü õwa cuxna na nadauxü̃rüü̃. 3 Rü poraãcü chataãẽ ga yexguma núma naxĩxgu ga ñuxre ga taeneẽgü, rü chomaã nüxü̃ yaxugügu ga cuchiga na ñuxãcü meã cuyaxõxü̃ i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃, rü guxü̃guma meã naga na cuxĩnüxü̃. 4 Rü guxü̃guma chataãẽxü̃chi i ngẽxguma nüxü̃ chaxĩnügu na ñuxãcü Tupanaãrü ore nüxü̃ ixuxü̃ãcüma meã namaxẽxü̃ i chauxacügü. Rü aixcüma nataxuma i to i taãẽ i ngẽmaãrü yexera ixĩxü̃. 5 Pa Chaueneẽ i Cuxü̃ Changechaü̃xẽx, mexü̃ cuxü erü nüxü̃ curüngü̃xẽẽ i ngẽma togü i taeneẽgü i toxnamana ne ĩxü̃ i cuxü̃tawa ngugüxü̃. 6 Rü nümagü rü nuã nangugü, rü torü ngutaquẽ́xepataü̃wa nüxü̃ nixugüe na ñuxãcü nüxü̃ cungechaü̃xü̃ rü namaã cumecümaxü̃. Rü chanaxwèxe i nüxü̃ curüngü̃xẽẽ i ngẽma taeneẽgü i ngẽxguma wena cuxü̃tawa nangugügu. Rü ngẽxguma cuxna íyaxĩxgu rü ¡nüxna naxã i ṯacü i nüxü̃́ taxuxü̃ i norü namawaü̃! Erü Tupanaãrü me nixĩ na ngẽmaãcü nüxü̃ rüngü̃xẽẽxü̃ i norü orearü uruü̃gü. 7-8 Rü nümagü, rü Ngechuchu ya Cristuarü puracü nixĩ i naxügüxü̃, rü ngẽmacèx norü oremaã nanaxĩãne. Natürü tama nanayauxgü i ngẽma tama yaxõgüxü̃ãrü ngü̃xẽẽ, rü ngẽmacèx name nixĩ i yixema na nüxü̃ rüngü̃xẽẽgüxü̃ na ngẽmaãcü yixema rü ta wüxigu namaã naxügüxü̃cèx i Tupanaãrü puracü.

Diótepe rü chixexü̃ naxü natürü Demétriu rü mexü̃ naxü

9 Choma rü marü chanaxümatü i wüxi i popera naxcèx i ngẽma tupaucatanüxü̃gü i curü ĩãnewa ngẽxmagüxü̃. Natürü nüma i Diótepe rü tama naga naxĩnüchaü̃ i ngẽma nüxü̃ tixuxü̃, erü nanaxwèxe na nümatama namuãxü̃ i ngẽma tupaucatanüxü̃. 10 Rü ngẽxguma nge̱ma chaxũxgu rü tá nüxü̃ chaxoregü erü tochiga i chixexü̃maã inayarüdexanexü̃. Rü woo tomaã na ngexü̃ nawagüxü̃, rü nae̱tüwa to i chixexü̃ naxü, erü tama nanayauxchaü̃ i ngẽma taeneẽgü i nge̱ma ngugüxü̃. Rü nanachu̱xu na texé nayaxuxü̃ i ngẽma taeneẽgü. Rü yíxema nayauxchaü̃xẽ, rü ngutaquẽ́xepataü̃wa tüxü̃ ínawoxü̃. 11 Pa Chaueneẽ i Cuxü̃ Changechaü̃xẽx, ¡Tãxṹ i nüxü̃ cuyadauxü̃xü̃ i ngẽma togü i chixexü̃ ügüxü̃! Natürü name nixĩ i nüxü̃ cuyadauxü̃ i ngẽma mexü̃ ügüxü̃. Erü yíxema guxü̃guma mexü̃ ǘxe rü Tupanaxãcü tixĩ. Natürü yíxema chixexü̃ üechaxe rü tama Tupanaxü̃ tacuèx. 12 Guxü̃ma i duü̃xü̃gü nüxü̃ ixuxgu i Demétriu rü wüxi ya mecü nixĩ. Rü toma rü ta nüxü̃ tacuèx na meã naga naxĩnüxü̃ i Tupanaãrü ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ngẽmacèx toma rü ta nüxü̃ tixu na aixcüma mecü yiĩxü̃. Rü cuma nüxü̃ cucuèx na aixcüma na yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ tixuxü̃.

Cuáü̃ãrü ore ga nawa iyacuáxü̃

13 Choma choxü̃́ nangẽxmachirẽ́x i muxü̃ma i chorü ore i cumaã nüxü̃ chixuxchaü̃xü̃, natürü tama ñaã poperagu cuxcèx chanaxümatüchaü̃. 14 Erü choma rü paxa nge̱ma chaxũxchaü̃, rü ngẽxguma rü meã tá yigümaã tidexagü. 15 ¡Meã cuxü̃ naxüpetü rü tãxṹ i cuxoegaãẽxü̃! Tamücügü i númacü̱̃ã̱x rü moxẽ cuxcèx nge̱ma namugü. Rü chanaxwèxe i nüxü̃ curümoxẽ i wüxichigü i tamücügü i nge̱ma ngẽxmagüxü̃. Rü ngẽxĩcatama nixĩ i chorü ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃.

Rü nuãma cuxna,

Cuáü̃

YUDA

POPERA GA YUDA ÜMATÜXÜ̃

1

Yema yaxõgüxü̃xü̃ narümoxẽ ga Yuda

1 Pa Yaxõgüxü̃ i Guxü̃wama Ngẽxmagüxü̃x, choma i Yuda nixĩ i pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera. Rü choma nixĩ i Chaü̃tiágueneẽ chiĩxü̃, rü Ngechuchu ya Cristuarü duü̃xü̃ chixĩ. Rü pexcèx chanaxümatü i pema na Tanatü ya Tupana pexü̃ dexü̃ rü pexü̃ ngechaü̃xü̃ rü Ngechuchu ya Cristu pexna dauxü̃. 2 Rü pexcèx chayumüxẽ na guxü̃guma Tupanaãxü̃́ pengechaü̃tümüü̃güxü̃cèx, rü pexü̃ nataãẽxẽẽgüxü̃cèx, rü pexü̃ nangechaü̃xü̃cèx.

Duü̃xü̃gü i doramaã ngúexẽẽtaegüxü̃chiga

3 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, noxri rü poraãcü choxü̃́ nangúchaü̃ na pexcèx chanaxümatüxü̃ nachiga i ngẽma maxü̃ i taguma gúxü̃ i tüxü̃́ ngẽxmaxü̃. Natürü ñu̱xma na petanügu nachocuxü̃ i ñuxre i duü̃xü̃gü i íyatoxẽẽgüchaü̃xü̃ i Tupanaãrü ore, rü ngẽmacèx chanaxwèxe na pexcèx chanaxümatüxü̃ na pexü̃ chaxucu̱xẽxü̃cèx rü ípenapoxü̃xü̃cèx i ngẽma ore i aixcüma ixĩxü̃ ga nuxcüma wüxicanatama Tupana norü duü̃xü̃güna ãxü̃. 4 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i pexü̃ nawomüxẽẽãcüma petanügu chocuxü̃ nixĩ i pexü̃ ngúexẽẽxü̃ rü ñaxü̃:

“Tupana rü namecümaxü̃chi rü ngẽmacèx tãũtáma pexü̃ napoxcue ega woo chixri pemaxẽgu”, ñaxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta tama nüxü̃ nacuèxgüchaü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu ya tórü yora ixĩcü. Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i ngẽmaãcü maxẽxü̃, rü woetama nuxcümama Tupanaãrü ore i ümatüxü̃wa rü marü nüxü̃ nixu na Tupana tá napoxcuexü̃. 5 Rü woo na marü nüxü̃ pecuáxü̃ natürü pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽchaü̃ na ñuxãcü namaã nangupetüxü̃ ga yema nuxcümaü̃güxü̃ ga Yudíugü ga Moĩchéwe rüxĩxü̃. Rü tórü Cori ya Tupana rü poraãcü nüxü̃ narüngü̃xẽẽ na Equituanewa ínanguxü̃xü̃cèx, natürü yixcama rü nanadai ga yema tama naga ĩnüẽchaü̃xü̃. 6 Rü ngẽxgumarüü̃ ta pexna nüxü̃ chacuèxãchixẽẽ na ñuxãcü namaã nangupetüxü̃ ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga orearü ngeruü̃gü ga noxri ixüünechiréxü̃ natürü yixcama nagagutama pecadu ügüxü̃. Rü yemacèx ga Tupana rü ẽãnexü̃wa nanawogü, rü ngẽxma nanapoxcue ñu̱xmatáta nawa nangu i ngẽma ngunexü̃ i nagu tüxü̃ yacagüxü̃. 7 Rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃ nangupetü ga guma ĩãnegü ga Chodoma rü Gomora rü guma ĩãnegü ga norü ngaicamagugüne. Yerü guma ĩãnecü̱̃ã̱xgü, rü poraãcü chixri nügümaã namaxẽ, rü yemacèx ga Tupana rü üxümaã ínanagu. Rü yemaãcü inayanaxoxẽẽ ga guma ĩãnegü na yemawa tüxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx na nangẽxmaxü̃ i wüxi i poxcu naxcèx i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃. 8 Natürü woo ngẽmaxü̃ na nacuèxgüxü̃ i ngẽma idoraexü̃ i petanügu chocuxü̃, natürü norü chixexü̃gu narüxĩnüẽãma. Rü poraãcü chixri nügümaã namaxẽ, rü tama tórü Cori ya Tupanaga naxĩnüẽchaü̃, rü chixri Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xchigagu nidexagü. 9 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü naẽchitamare nidexagü rü tama Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga Miguérerüü̃ nügüna nadau i norü orewa. Rü guma Miguére rü woo guxü̃ i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xãrü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃, natürü tama ngoxo ga Chatanámaã naguxchiga ga yexguma Moĩchéxü̃necèx yéma nügümaã yaporagatanücüüxgu, na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na texéarü tá yiĩxü̃ ga Moĩchéxü̃ne. Natürü nüma ga Miguére rü ñanagürümare:

“Cori ya Tupana tá cuxü̃ nanga”,

ñanagürümare. 10 Natürü ngẽma duü̃xü̃gü i doramaã i petanügu chocuxü̃, rü tama Tupanaxü̃ nacuèxgüãcüma chixri nachiga nidexagü, rü chixri norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xchiga nidexagü. Rü ñoma naẽxü̃gürüü̃ naxü̃neãrü ngúchaü̃wemare narüxĩ, rü ngẽmaãcü namaxẽ. Natürü ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃cèx, rü Tupana tá nanapoxcue. 11 Rü wüxi i ngechaü̃xü̃chi nixĩ naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü erü ngẽmaãcü namaxẽ. Rü Caĩ́ ga naẽneẽxü̃ imáxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü ãẽ̱xgacü ga Baráü̃rüü̃ dĩẽrucèx chixexü̃ naxügü. Rü Corérüü̃ tama Tupanaga naxĩnüẽchaü̃, rü ngẽmacèx Tupana tá nanapoxcue. 12 Rü ngẽxguma tupaucawa tórü Coriarü õnacèx pengutaquẽ́xegügu, rü wüxi i ãnexü̃chi nixĩgü. Erü narücutanüxü̃, rü poraãcü nachibüe rü naxaxegü, rü nügüguxicatama narüxĩnüẽ. Rü ñoma caixanexü̃ i ngearü pucüã́xü̃ i paanexü̃e̱tüwa üpetüxü̃ natürü tama nanetüxü̃ ixaiyagüxü̃rüü̃ taxuwama nime. Rü ngẽma nanetügü i ngẽxguma norü owa nanguxgu rü tama ixoxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü ñoma naĩgü i guxü̃ma i naxchúmèxãmaã napuxü̃ rü yuxuchixü̃rüü̃ taxuwama nime i ngẽma duü̃xü̃gü. 13 Rü ñoma yuape i taxü̃ i norü chixixü̃ i ãũãchixü̃ naxãnacüwa yataxü̃rüü̃ nixĩgü, erü poraãcü chixexü̃ naxügü. Rü ñoma woramacurigü ya nu ne naxĩmarecürüü̃ nixĩgü. Natürü Tupana rü marü namaã nanaxuegu na ngẽma waanexü̃chixü̃wa guxü̃gutáma nawogüãxü̃. 14-15 Rü nuxcümaü̃cü ga Enó ga Adáü̃taa ixĩcü rü ngẽma duü̃xü̃güchiga nidexa ga yexguma Tupana yadexaxẽẽgu, rü ñanagürü:

“Rü nüxü̃ chadau ya Cori ya Tupana na muxũchixü̃ i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xmaã núma ũcü na duü̃xü̃güna nac̱axü̃cèx i norü maxü̃chiga rü napoxcueãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü namaã guxchigagüxü̃”,

ñanagürü. 16 Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü ṯacücèx idexagüwèxexüchixü̃ nixĩgü, rü ṯoguã̱xü̃ ixuxwèxegüxüchixü̃ nixĩgü. Rü noxrütama ngúchaü̃cèx daugüxü̃ nixĩgü. Rü nügü icuèxüü̃güxü̃ nixĩgü. Rü nümaxü̃ meã tümachiga nidexagüneta ya duü̃xẽgü, na tümaxü̃tawa ṯacü na nayauxgüxü̃cèxmare.

Yuda nayaxucu̱xẽgü ga yema yaxõgüxü̃

17 Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ¡nüxna pecuèxãchie ga yema ore ga pemaã nüxü̃ yaxugügüxü̃ ga tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuarü ngúexü̃gü ga imugüxü̃! 18 Rü nümagü rü ñanagürügü pexü̃:

“Ngẽxguma nagúxchaü̃gu i naãne rü tá nangẽxma i duü̃xü̃gü i tá nüxü̃ cugüexü̃ i Tupanaãrü ore rü noxrütama ngúchaü̃ i chixexü̃gumare maxẽxü̃”,

ñanagürügü pexü̃. 19 Rü ngẽma duü̃xü̃gü nixĩ i pexü̃ itoyexü̃ na tama wüxigu perüxĩnüẽxü̃cèx rü tama meã peyaxõgüxü̃cèx. Rü nümagü rü naxü̃neãrü ngúchaü̃we narüxĩ, rü tama nawa nangẽxma i Tupanaãẽ i Üünexü̃. 20 Natürü pemax, Pa Chaueneẽgü ya Pexü̃ Changechaü̃güxex, ¡rü pegü perüngü̃xẽẽ̱x na guxü̃guma yexeraãcü nagu pexĩxü̃ rü peyaxõgüxü̃ i ngẽma ore i üünexü̃ i marü peyauxgüxü̃! ¡Rü guxü̃guma Tupanaãẽ i Üünexü̃ãrü ngü̃xẽẽmaã peyumüxẽgü! 21 ¡Rü guxü̃guma nagu pexĩ i ngema Tupanaarü ngechaxü̃! ¡Rü meã ípenanguxẽẽx i ngẽma ngunexü̃ i nagu tá núma naxũxü̃ ya tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu na nüxü̃́ ingechaü̃tümüü̃güãcüma tüxna naxããxü̃cèx i maxü̃ i taguma gúxü̃! 22 ¡Rü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü i ngẽma tama aixcüma yaxõgüxü̃, rü nüxü̃ perüngü̃xẽẽgü na meã yaxõgüãxü̃cèx! 23 Rü togü, ¡rü paxa norü pecaduwa ípenayaxuchi na namaxẽxü̃cèx rü tama yima üxü ya Tupana mexẽe̱negu yanatauxexü̃cèx! Rü woo ngẽma tama yaxõgüchaü̃xü̃, ¡rü pexü̃́ nangechaü̃tümüü̃gü! ¡Natürü pegüna pedaugü na tama norü chixexü̃gu pey̱ixü̃cèx! Rü ngẽma norü chixexü̃ i pexcèx mexcüraxü̃xü̃, ¡rü nüxü̃ pexo!

Tupanaxü̃ yacuèxüü̃ãcüma inayacuèxẽẽ ga norü popera

24-25 Rü yima wüxitama ya Tupana ya tórü Maxẽxẽẽruü̃ ixĩcü, rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na pexna nadauxü̃cèx na tama pecadugu pey̱ixü̃cèx. Rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i perü chixexü̃gü na petaãẽgüãcüma nügüpẽ́xewa pexü̃ nagagüxü̃cèx i ngextá ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. Rü ngẽmacèx tanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristuégagu Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü, erü nüma rü guxü̃ãrü yexera name rü napora, rü guxü̃e̱tüwa nangẽxma, rü guxü̃maã inacuèx. Rü yemaãcü nixĩ ga nuxcümaxü̃chima, rü ngẽmaãcü nixĩ i ñu̱xmax, rü guxü̃gutáma ngẽmaãcü yiĩ.

Rü nuãma pexna,

Yuda

APOCARÍCHIU

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

YEMA CUÁÜ̃ NÜXÜ̃ DAUXÜ̃ I YIXCÜRA TÁ NGUPETÜXÜ̃CHIGA

1

Ore ga Cuáü̃xü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃ ga Ngechuchu ga Cristu

1 Ñaã nixĩ i ngẽma ore ga Tupana Ngechuchu ya Cristuxü̃ nüxü̃ cuèxẽẽxü̃ na nüxĩ norü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nacuèxẽẽxü̃cèx i ngẽma paxa tá ngupetüxü̃. Rü nüma ga Ngechuchu ya Cristu nixĩ ga norü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱xü̃ namuxü̃ na norü duü̃cü ga Cuáü̃maã nüxü̃ na yaxuxü̃cèx. 2 Rü choma i Cuáü̃ chixĩ ga aixcüma meãma nüxü̃ chadauxü̃ rü chanaxümatüxü̃ ga guxü̃ma ga yema Tupanaãrü ore ga Ngechuchu chauxcèx ngo̱xẽẽxü̃. 3 Rü tataãẽ ya yíxema duü̃xü̃güpẽ́xewa nawa ngúxe i ñaã Tupanaãrü ore, rü ngẽxgumarüü̃ ta tataãẽgü ya yíxema nüxü̃ ĩnüẽxẽ rü naga ĩnüẽxẽ i ñaã ore i ümatüxü̃, erü paxa tá ningu i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃.

Cuáü̃ nanaxümatü naxcèx ga yema 7 tücumü ga yaxõgüxü̃ ga Áchiaanewa yexmagüxü̃

4 Rü choma i Cuáü̃ rü chanaxümatü i ñaã ore pexcèx i yaxõgüxe ya yima 7 ya ĩãne ya Áchiaarü naãnewa ngẽxmagünewa ngẽxmagüxe. Rü chanaxwèxe i pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ ya yima Tupana ya woetama ngẽxmaẽchacü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe i pexü̃ narüngü̃xẽẽ rü pexü̃ nataãẽxẽẽ i ngẽma Naãẽ i Üünexü̃ i naxü̃tawa ne ũxü̃ i perü dauruü̃ ixĩxü̃ i pema i yaxõgüxe ya yima 7 ya ĩãnewa na pengẽxmagüxü̃. 5 Rü ngẽxgumarüü̃ ta chanaxwèxe na pexü̃ nangü̃xẽẽxü̃ rü pexü̃ nataãẽxẽẽxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu ga aixcüma meãma nüxü̃ ixucü ga Tupanaãrü ore ga ñoma ga naãnewa. Rü nüma nixĩ ga nüxĩra yuwa ínadaxü̃. Rü nüma rü guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmagüxü̃ i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacügüarü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü nüma rü tüxü̃ nangechaü̃, rü nagümaã tüxü̃́ inayanaxoxẽẽ i tórü pecadugü. 6 Rü ñu̱xma na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ i nümax, rü tüxü̃ naxüchica i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. Rü paigüxü̃ tüxü̃ nixĩgüxẽẽ na Nanatü ya Tupanaãxü̃́ ipuracüexü̃cèx rü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx. Rü name nixĩ i guxü̃gutáma Cristuxü̃ ticuèxüü̃gü, erü nüma rü guxü̃gutáma guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü ngẽmaãcü yiĩ. 7 ¡Rü dücax, marü ningaica na caixanexü̃gu ínanguxü̃ ya Cristu! Rü guxü̃táma i duü̃xü̃gü nüxü̃ nadau, rü woo ga yema nacanapacütüü̃güxü̃ rü tá ta nüxü̃ nadaugü. Rü guxü̃ i duü̃xü̃gü i guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i tama yaxõgüxü̃ rü norü muü̃maã rü norü ngechaü̃maã tá naxauxe i ngẽxguma ínanguxgu i nümax. Rü aixcüma ngẽmaãcü tá nixĩ. 8 Rü nüma ya tórü Cori ya Tupana ya guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü ixĩcü ya woetama ngẽxmaẽchacü, rü ñanagürü:

“Chowa nixĩ ga inaxügüxü̃ ga guxü̃ma, rü nataxuma i ṯacü i chorü yexera ngẽxmaẽchaxü̃”, ñanagürü.

Cuáü̃cèx nango̱x ga Cristu ya mexẽchicü

9 Rü choma i Cuáü̃ na pexcèx chanaxümatüxü̃ i ñaã popera, rü peeneẽ chixĩ. Rü ngẽma na Ngechuchuna na chaxüxü̃ rü chaxãchica i ngextá nüma ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa. Rü Ngechuchucèx pexrüü̃ ngúxü̃ chinge, natürü nüma pexü̃ naporaexẽẽxü̃rüü̃ choxü̃ naporaxẽẽ na yaxna namaã chaxĩnüxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma ngúxü̃ i choxü̃ üpetüxü̃. Rü choma rü capaxũ ga Pátmugu chapoxcu naxcèx na nüxü̃ chixuxü̃ ga Tupanaãrü ore ga Ngechuchuchiga. 10-11 Rü wüxi ga yüxüarü ngunexü̃gu rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ chomaã inacuèx, rü chango̱xetü rü choweama nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga tagaxü̃ ga ñoma cornetagarüü̃ ixĩxü̃ ga ñaxü̃ choxü̃:

“Chowa nixĩ ga inaxügüxü̃ ga guxü̃ma, rü nataxuma i ṯacü i chorü yexera ngẽxmaẽchaxü̃. Rü ñu̱xma chanaxwèxe na wüxi i poperagu cunaxümatüxü̃ i ngẽma nüxü̃ cudauxü̃. Rü ñu̱xũchi chanaxwèxe i ngẽma yaxõgüxü̃ ya yima 7 ya ĩãne ya Áchiaarü naãnewa ngẽxmagünewa ngẽxmagüxü̃tanüwa cunamu. Rü yima 7 ya ĩãne nixĩ ya Epéchiu rü Esmira rü Pérgamu, rü Tiatíra rü Chardi rü Firadérfia rü Laodichéa”, ñanagürü. 12 Rü chaugü íchidau na nüxü̃ chacuáxü̃cèx na ṯacü yiĩxü̃ ga yema chomaã idexaxü̃. Rü yexguma chaugü íchidèu̱xgu rü nüxü̃ chadau ga 7 ga weraarü üruü̃gü ga uirunaxcèx ixĩgüxü̃. 13 Rü yema 7 ga weraarü üruü̃güarü ngãxü̃tanüwa nüxü̃ chadau ga wüxi ga duü̃xü̃ ga chauxcèx nangechuchu ga duü̃xü̃xü̃ ixĩcüraü̃xü̃. Rü wüxi ga naxchiru ga máxü̃maã naxãxchiru. Rü wüxi ga goyexü̃ ga uirunaxcèxmaã nigoyeremü. 14 Rü nayae rü nacho̱xochi ñoma ṯacü i cho̱xochixü̃rüü̃. Rü naxẽtü rü ñoma üxüemarüü̃ niy̱auracüü. 15 Rü nacutü rü ta niy̱auracüü ñoma cobrexüchi i meãma ípixü̃rüü̃. Rü yexguma yadexagu rü natagaxüchi ñoma taxü̃ i dexá i chuxchuxü̃ ãgaxü̃rüü̃. 16 Rü norü tügünemẽ́xẽwa nüxü̃́ nayexma ga 7 ga woramacurigü. Rü naã̱xwa nayexma ga wüxi ga tara ga guxü̃cüwawa téxü̃. Rü nachiwe rü ñoma üèxcü poraãcü ngu̱xetügurüü̃ nixĩ. 17 Rü yexguma nüxü̃ chadèu̱xgu, rü napẽ́xegu chayangu ñoma chayuxü̃rüü̃. Natürü ga nüma rü norü tügünemẽ́xẽmaã choxü̃ ningõgü, rü ñanagürü choxü̃:

“¡Tãxṹ i cumuü̃xü̃! Choma nixĩ i chaxira chayexmaxü̃ rü guxü̃gutáma changẽxmaẽchaxü̃. 18 Rü choma nixĩ i yuwa ícharüdaxü̃ rü ñu̱xma rü chamaxü̃. Rü ü̃pa rü chayu, natürü i ñu̱xma rü marü guxü̃gutáma chamaxẽcha. Rü cho̱xmẽ́xwa nangẽxma na ñuxgu tá nayuxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta choma nixĩ i namaã ichacuáxü̃ i ngẽma nachica i ngextá ínangẽxmagüxü̃wa i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i yuexü̃. 19 Rü ñu̱xma rü chanaxwèxe i cunaxümatü i ngẽma nüxü̃ cudauxü̃. Rü ngẽma nixĩ i ñu̱xma ngẽma yaxõgüxü̃maã ngupetüxü̃, rü ngẽma yixcüra tá ngupetüxü̃. 20 Rü ñu̱xma rü tá cuxcèx chanango̱xẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ i ngẽma 7 i woramacurigü i chorü tügünemẽ́xẽwa nüxü̃ cudauxü̃chiga rü ngẽma 7 i weraarü üruü̃gü i uirunaxcèxchiga. Rü ngẽma 7 i woramacurigü i nüxü̃ cudauxü̃, rü ngẽma ãẽ̱xgacügü i ngẽma 7 tücumü i yaxõgüxü̃e̱tüwa ngẽxmagüxü̃chiga nixĩ. Rü ngẽma 7 i weraarü üruü̃gü rü ngẽma 7 tücumü i yaxõgüxü̃ i yima 7 ya ĩãnewa ngẽxmagüxü̃chiga nixĩ”.

2

Ore ga yema 7 tücumü ga yaxõgüxü̃cèx ümatüxü̃ Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Epéchiuarü ĩãnewa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

1 “Rü ñu̱xma chanaxwèxe i ngẽma Epéchiuwa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü, rü ñacurügü nüxü̃: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya yima ngẽma yaxõgüxü̃tanügu yarüxũũü̃cü rü norü tügünemẽ́xẽmaã nüxna daucü i ngẽma yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacügü’. 2 Rü ñanagürü i nümax:

‘Choma nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i ngẽma cuxüxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na ñuxãcü poraãcü choxü̃́ cupuracüxü̃ rü ñuxãcü cunaxüamaxü̃ i ngẽma puracü woo ngẽmacèx muxü̃ma i guxchaxü̃gü cuxcèx ínguxgu. Rü nüxü̃ chacuèx na tama curü me yiĩxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃ chacuèx na meã cunangugüarü maxü̃ã́xü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nügü ixugüxü̃ na Tupana imugüxü̃ yixĩgüxü̃ natürü tama aixcüma ixĩgüxü̃ na Tupana yamugüxü̃. Rü cuma rü nüxü̃ cucuèxama na idoratèèxmaregüxü̃ yixĩgüxü̃. 3 Rü woo naguxcha i ngẽma puracü i chauxcèx cuxüxü̃, natürü cunaxüama. Rü woo chaugagu poraãcü ngúxü̃ na quingexü̃, natürü yaxna namaã cuxĩnü, rü tama nüxü̃ curüchau. 4 Natürü nangẽxma i wüxi i cuxüxü̃ i tama chorü me ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ na tama noxrirüü̃ choxü̃ cungechaü̃xü̃ i ñu̱xmax. 5 Rü ngẽmacèx i ñu̱xma na ngẽma chixexü̃gu cunguxü̃, rü name nixĩ i nüxna cucuèxãchi na ñuxãcü choxü̃ cungechaü̃xü̃ ga noxrix. Rü name nixĩ i nüxü̃ curüxo i curü chixexü̃ rü noxrirüü̃ choxü̃ cungechaü̃ãcüma mexü̃ cuxü. Natürü ngẽxguma chi tama nüxü̃ curüxoxgu i curü chixexü̃, rü paxa tá cuxü̃ íchayadau, rü tá cuxü̃ chaxo na tama ngẽma togü i yaxõgüxü̃tanüwa cuxãchicaxü̃cèx. 6 Natürü nangẽxma i wüxi i cuxüxü̃ i chorü me ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ na naxchi cuxaixü̃ i ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃ i ngẽma Nicoraítagü. Rü choma rü ta naxchi chaxai i ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃’. 7 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü”. Rü ñanagürü:

“Yíxema nüxü̃ rüporamaẽxẽ i chixexü̃ rü tá tüxü̃ nüxü̃ chamu̱xnetaxẽẽ i norü o i ngẽma ori̱x i tüxü̃ maxẽxẽẽxü̃ i Tupanaãrü ori̱xnecüwa ngẽxmaxü̃”, ñanagürü i Naãẽ i Üünexü̃.

Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Esmiraarü ĩãnewa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

8 Rü yema chomaã idexaxü̃ rü ñanagürü ta:

“Chanaxwèxe i Esmirawa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü, rü ñacurügü tá: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya yima nüxĩra yexmacü rü guxü̃guma ngẽxmaẽchacü ga paxaãchi yucü rü wenaxarü maxü̃cü’. 9 Rü ñanagürü i nümax:

‘Choma nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i ngẽma cuxüxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na ñuxãcü ngúxü̃ quingexü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na cungearü dĩẽruã́xü̃ i ñoma i naãnewa, natürü daxũguxü̃ i naãnewa cuxü̃́ nangẽxma i ngẽma taguma gúxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na ñuxãcü chixri cuchiga yadexagüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nügü ixugüxü̃ na Yudíugü yixĩgüxü̃. Natürü i nümagü rü aixcüma Chatanáãrü duü̃xü̃gümare nixĩgü. 10 ¡Rü tãxṹ i cumuü̃xü̃ naxcèx i ngẽma ngúxü̃ i tá quingexü̃! Rü ngoxo i Chataná rü tá norü duü̃xü̃güxü̃ namu na poxcupataü̃gu pexü̃ napoxcuexü̃cèx i ñuxre i pema na ngẽmaãcü pexü̃ naxüxü̃cèx. Rü ñuxre i ngunexü̃ tá ngúxü̃ pingegü. Natürü woo ngẽmaãcü ngúxü̃ pingegügu rü chanaxwèxe i choxü̃́ cuyaxõõma ñu̱xmatáta cuyu̱x. Rü choma rü tá cuxna chanaxã i curü ãmare i maxü̃ i taguma gúxü̃’. 11 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü”. Rü ñanagürü:

“Yíxema ñoma i naãnewa nüxü̃ rüporamaẽxẽ i chixexü̃, rü tãũtáma Tupana ngoxogüxü̃ ípoxcuexü̃wa tüxü̃ nawogü”, ñanagürü i Naãẽ i Üünexü̃.

Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Pérgamuãrü ĩãnewa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

12 Rü yema chomaã idexaxü̃ rü ñanagürü ta:

“Chanaxwèxe i Pérgamuwa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü, rü ñacurügü tá: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya yima nüxü̃́ nangẽxmacü i ngẽma tara i guxü̃cüwawa téxü̃’. 13 Rü ñanagürü i nümax:

‘Choma nüxü̃ chacuèx na yima ĩãne ya Chataná poraãcü namaã ícuáxü̃newa na cumaxü̃xü̃. Natürü woo ngẽxma na cuxãchiü̃xü̃, rü tama choxü̃ ícutèx. Rü woo yexguma chorü orearü uruü̃ ga mecü ga Atípaxü̃ yamèxgügu nagu ga guma ĩãne ga nawa Chataná duü̃xü̃gümaã ícuáxü̃ne, rü tama nüxü̃ curüxo na choxü̃́ cuyaxõõmaxü̃. 14 Natürü nangẽxma i ñuxre i ṯacü i cuxüxü̃ i tama chorü me ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ na cugüxü̃tawa cunangẽxmagüxẽẽxü̃ i ñuxre i curü duü̃xü̃gü i tama nüxü̃ rüxoechaü̃xü̃ i ngẽma ngu̱xẽẽtae ga nuxcüma Baráü̃ Yudíugüarü ãẽ̱xgacü ga Baráxü̃ namaã ucu̱xẽxü̃ na chixexü̃gu Yudíugüxü̃ nayixẽẽxü̃cèx. Rü yema Yudíugü rü yema ucu̱xẽgagu nawa naxĩ ga yema petagü ga togü ügüxü̃ naxcèx ga norü tupananetachicünèxãgü. Rü yexgumarüü̃ ta yema ucu̱xẽgagu nixĩ ga naĩ ga ngemaã namaxẽxü̃ ga Yudíugü. Rü ñu̱xma i ñuxre i curü duü̃xü̃gü i Pérgamuwa ngẽxmagüxü̃ rü nagu naxĩ ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga ngu̱xẽẽtae ga chixexü̃, rü tama nüxü̃ narüxoechaü̃. 15 Rü ngẽxgumarüü̃ ta nge̱ma cunangẽxmagüxẽẽ i ñuxre i duü̃xü̃gü i tama nüxü̃ rüxoechaü̃xü̃ i ngẽma Nicoraítagüarü ngu̱xẽẽtae i Baráü̃ãrü ngu̱xẽẽtaeruü̃ chixexü̃. 16 Rü ngẽmacèx chanaxwèxe i nüxü̃ curüxo i ngẽma chixexü̃. Rü ngẽxguma chi tama nüxü̃ curüxoxgu, rü paxa tá nge̱ma cuxü̃tawa chaxũ rü ngẽma tara i chauèxwa ngẽxmaxü̃maã tá ngẽma duü̃xü̃güxü̃ chadai’. 17 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü”. Rü ñanagürü:

“Yíxema nüxü̃ rüporamaẽxẽ i chixexü̃ rü tá tüxna chanaxã i pãũ i daxũcü̱̃ã̱x. Rü tá tüxna chanaxã ya wüxi ya nuta ya chócü i wüxi i nae̱ga i ngexwacaxü̃xü̃ nagu ümatüxü̃. Rü yíxema nayaxuxexicatama tixí ya nüxü̃ cuáxe i ngema naéga”, ñanagürü i Naãẽ i Üünexü̃.

Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Tiatíraarü ĩãnewa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

18 Rü yema chomaã idexaxü̃ rü ñanagürü ta:

“Chanaxwèxe i Tiatírawa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü, rü ñacurügü tá: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya yima Tupana Nane ya ñoma üxüemarüü̃ iy̱auraxetücüücü rü nacutügü rü ñoma cobre i meãma ípixü̃rüü̃ ixĩxü̃ne’. 19 Rü ñanagürü i nümax:

‘Choma nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i ngẽma mexü̃ i cuxüxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na ñuxãcü cumücügüxü̃ cungechaü̃xü̃, rü ñuxãcü meãma choxü̃́ na cuyaxõxü̃, rü ñuxãcü nüxü̃ na curüngü̃xẽẽxü̃ i ngẽma togü i yaxõgüxü̃, rü ñuxãcü yaxna namaã cuxĩnüxü̃ i guxchaxü̃gü. Rü nüxü̃ chacuèx i ñu̱xma na noxriarü yexera cunaxüxü̃ i ngẽma cuxü̃́ chanaxwèxexü̃. 20 Natürü nangẽxma i wüxi i cuxüxü̃ i tama chorü me ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ na nge̱ma cunangẽxmaxẽẽẽchaxü̃ i ngẽma ngexü̃ i Yechabé i nügü ixuxü̃ na Tupanaãrü orearü uruü̃ na yiĩxü̃, natürü norü ngu̱xẽẽtaemaã chorü duü̃xü̃güxü̃ nge̱ma womüxẽẽxü̃ na chixri namaxẽxü̃cèx, rü naĩ i ngemaã inapegüxü̃cèx, rü nangõ̱xgüãxü̃cèx i ngẽma õnagü i togü norü tupananetachicünèxãgücèx dèi̱xü̃ na ngẽmamaã nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃cèx. 21 Rü choma rü marü ngĩxü̃ íchananguxẽẽ rü yaxna ngĩmaã chaxĩnü na nüxü̃ naxoxü̃cèx i ngẽma ngĩcüma i chixexü̃, natürü tama inaxwèxe na nüxü̃ naxoxü̃ rü ínatáãxü̃ i ngẽma ngĩrü chixexü̃ i naxüxü̃. 22 Rü ñu̱xma i ngẽma nge rü tá ngĩxü̃ chiḏaawexẽẽ na ngĩrü ngürücarewa ngúxü̃ yangexü̃cèx, rü ngẽma duü̃xü̃gü i ngĩmaã ipexü̃ i ngẽma nge rü nümagü rü tá ta ngúxü̃ na yangegüxü̃cèx ega tama nüxü̃ naxoegu i ngẽma chixexü̃ i ngĩmaã naxügüxü̃. 23 Rü tá chanadai i ngĩxãcügü i ngẽma nge. Rü ngẽmawa tá nüxü̃ nacuèxgü i guxü̃ma i yaxõgüxü̃ na aixcüma nüxü̃ chacuáxü̃ i ngẽma naãẽwa nagu naxĩnüxü̃ i wüxichigü i duü̃xü̃. Rü wüxichigü i pemax rü tá pexü̃́ chanaxütanü ngẽma na ñuxãcü pemaxẽxü̃ãcüma rü ñuxãcü penaxüxü̃ãcüma. 24-25 Natürü pemagü i Tiatíracü̱̃ã̱x i tama nagu ĩxẽ i ngẽma ngexü̃ãrü ngu̱xẽẽtae i chixexü̃ rü taguma nawa ngúexe i ngẽma ore i togü naxugügu rü Chatanáãrü ore i ẽxü̃guxü̃ ixĩxü̃, rü pemaã nüxü̃ chixu rü ngẽma pexü̃́ chanaxwèxexü̃ nixĩ na meã namaã penguxü̃güxü̃ rü naga pexĩnüẽxü̃ i ngẽma chorü ore ñu̱xmatáta íchangu i chomax. Rü ngẽxĩcatama nixĩ i pexü̃́ chanaxwèxexü̃. 26 Rü yíxema nüxü̃ rüporamaẽgüxe i ngẽma chixexü̃ rü naxügüamaxẽ i ngẽma tüxü̃́ chanaxwèxexü̃ ñu̱xmatáta tayuemare, rü tá chaugüxü̃tawa tüxü̃ chaxüchica na wüxigu chomaã guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü tixĩgüxü̃cèx. 27 Rü yema Chaunatü ãẽ̱xgacüxü̃ choxü̃ na ixĩxẽẽxü̃rüü̃ tá tüxna chanaxã i pora na guxü̃ i nachiü̃ãnegümaã taporaexü̃cèx. Rü ngẽxguma ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü tama tümaga ĩnüẽgu rü ñoma wüxi i tü̃xü̃ ngĩxü̃ ipuxẽẽxü̃rüü̃ tá namaã tixĩgü rü poraãcü tá tanapoxcue. 28 Rü tá tüxna chanaxã ya yima woramacuri ya pèxmama nüxü̃ idaucü’. 29 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü” ñanagürü.

3

Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Chardiarü ĩãnewa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

1 Rü yema chomaã idexaxü̃ rü ñanagürü ta:

“Chanaxwèxe i Chardiwa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü, rü ñacurügü tá: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya Tupana Nane ya Naãẽ i Üünexü̃ nawa ngẽxmacü ya yima 7 ya woramacuri nüxü̃́ ngẽxmacü’. Rü ñanagürü i nümax: ‘Choma nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i ngẽma cuxüxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx ta rü woo guxü̃wama duü̃xü̃gü nüxü̃ ixugügu na Tupanacèx namaxẽxü̃ i ngẽma yaxõgüxü̃ i cuxü̃tawa ngẽxmagüxü̃ natürü tama aixcüma nixĩ i ngẽma, erü ngẽma yaxõgüxü̃ rü tama aixcüma choxü̃́ nayaxõgü rü tama aixcüma chauxcèx namaxẽ. 2 Rü name nixĩ i cuḇaixãchi rü cugü íquicuèx rü cuyangüxẽẽ i ngẽma íraxü̃ i mexü̃ i cuxü̃́ íyaxüxü̃ i marü iyarüxoxchaü̃xü̃. Erü nüxü̃ chadau rü ngẽma cuxüxü̃ rü tama Tupanapẽ́xewa name. 3 ¡Rü nüxna nacuèxãchi ga yema ngu̱xẽẽtae ga mexü̃ ga noxri nüxü̃ cuxĩnüxü̃ rü cuyaxuxü̃, rü nagu ixũ! ¡Rü nüxü̃ rüxo i ngẽma chixexü̃ i cuxüxü̃! Natürü ngẽxguma tama nüxü̃ curüxoxgu i curü chixexü̃, rü ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ i ngürüãchi ínguxü̃rüü̃ tá cuxü̃tawa chaxũ. Rü tãũtáma nüxü̃ cucuèx na ñuxguacü yiĩxü̃. 4 Natürü nge̱ma Chardiwa cuxü̃́ nangẽxma i ñuxre i duü̃xü̃gü i mexü̃ i tama ñoma i naãneãrü chixexü̃maã nügü ãũãchiarü maxü̃ã̱xgüxü̃. Rü nümagü rü tá cómüxü̃maã nixãxchiru rü ngẽmaãcü tá chomaã inaxĩ, erü nümagü rü duü̃xü̃gü i mexü̃ i chauxcèx maxẽxü̃ nixĩgü. 5 Rü yíxema nüxü̃ rüporamaẽgüxe i chixexü̃, rü tá cómüxü̃maã tixãxchiru. Rü tãũtáma nawa tüxü̃ íchapiéga i ngẽma chorü popera i nagu chayawügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü Chaunatüpẽ́xewa rü guxü̃ma i norü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱xgüpẽ́xewa tá tüxü̃ chixu na chorü duü̃xü̃gü tixĩgüxü̃’. 6 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü”.

Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Firadérfiaarü ĩãnewa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

7 Rü yema chomaã idexaxü̃ rü ñanagürü ta:

“Chanaxwèxe i Firedérfiawa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü rü ñacurügü tá: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya yima Üünecü ya aixcüma Cristu ixĩcü ya Dabírüü̃ ãẽ̱xgacü ya tacü ixĩcü ya nüxü̃́ nangẽxmacü i pora na yawãxnaãxü̃cèx rü nawãxtaãxü̃cèx i daxũguxü̃ i naãne. Rü ngẽxguma texécèx yawãxnaãgu, rü taxucürüwama texé tümachèxwa tanawãxta. Rü ngẽxguma texéchèxwa nawãxtaãgu, rü taxucürüwa texé tümacèx tayawãxna’. 8 Rü ñanagürü i nümax:

‘Choma nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i ngẽma cuxüxü̃. Rü dücax, cuxü̃́ chanatauxchaxẽẽ na togümaã nüxü̃ quixuxü̃cèx i chorü ore, rü taxucürüwa texé cuxna tanachu̱xu na cunaxüxü̃cèx i ngẽma puracü. Rü choma nüxü̃ chacuèx na tama aixcüma cuporaxüchixü̃, erü noxretama nixĩ i ngẽma yaxõgüxü̃ i cuxü̃tawa ngẽxmagüxü̃. Natürü cuma rü naga cuxĩnü i chorü ore, rü tama icuyacu̱x na chorü duü̃xü̃ quiĩxü̃. 9 Rü ngẽmacèx i ngẽma duü̃xü̃gü i Chatanáarü ixĩgüxü̃ i nügü ixugüxü̃ na chorü duü̃xü̃gü yixĩgüxü̃ natürü tama aixcüma choxrü ixĩgüxü̃, rü tá chanamu na cupẽ́xegu nacaxã́pü̱xügüxü̃cèx na nüxü̃ nacuèxgüxü̃cèx na aixcüma cuxü̃ changechaü̃xü̃. 10 Cuma rü meãma cuyanguxẽẽ i ngẽma cuxü̃ chamuxü̃ na aixcüma cuyaxõõmaxü̃ nae̱tüwa i ngẽma guxchaxü̃gü i cuxü̃ ngupetüxü̃. Rü ngẽmacèx tá cuxü̃ íchapoxü̃ na tama cuxna nanguxü̃cèx i ngẽma guxchaxü̃ i taxü̃ i ñoma i naãnewa tá ínguxü̃ na guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güxü̃ naxüxü̃cèx. 11 Rü paxa tá nge̱ma cuxü̃tawa chaxũ. Rü chanaxwèxe i ñu̱xma meã cumaxü̃xü̃rüü̃ meã cumaxecha, na taxúema cuxna napuxü̃cèx i ngẽma curü ãmare. 12 Rü yíxema nüxü̃ rüporamaẽgüxe i guxü̃ma i chixexü̃, rü Chaunatü ya Tupanaxü̃tawa tá tüxü̃ changẽxmagüxẽẽ na tagutáma nge̱ma ítachoxü̃xü̃cèx. Rü tümagu tá chanaxümatü i nae̱ga ya Chaunatü ya Tupana. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta tümagu chanaxümatü i nae̱ga ya Tupanaãrü ĩãne ya Yerucharéü̃ ya ngexwacaxü̃ne ya Tupanaxü̃tawa i daxũguxü̃ i naãnewa írüxĩxü̃ne. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta tümagu chanaxümatü i chauéga i ngexwacaxü̃xü̃’. 13 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü”.

Ore ga yema yaxõgüxü̃ ga Laodichéawa yexmagüxü̃cèx ümatüxü̃

14 Rü yema chomaã idexaxü̃ rü ñanagürü ta:

“Chanaxwèxe i Laodichéawa ngẽxmagüxü̃ i yaxõgüxü̃ãrü ãẽ̱xgacücèx cunaxümatü rü ñacurügü tá: ‘Ñaã nixĩ i norü ore ya yima aixcüma ixĩcü ya aixcüma yanguxẽẽcü i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃ rü ore i aixcüma ixĩxü̃xü̃xicatama ixucü. Rü nüma nixĩ ga inaxügüãxü̃ ga guxü̃ma ga yema Tupana üxü̃’. 15 Rü ñanagürü i nümax:

‘Choma nüxü̃ chacuèx i guxü̃ma i ngẽma cuxüxü̃. Rü nüxü̃ chacuèx na tama wüxi i duü̃xü̃ i chauxchi aixü̃ quiĩxü̃, natürü tama wüxi i duü̃xü̃ i aixcüma choxü̃ ngechaü̃xü̃ quixĩ. Rü chierü noxtacüma wüxi i duü̃xü̃ i chauxchi aixü̃ quixĩgu rü ẽ́xna noxtacüma wüxi i duü̃xü̃ i aixcüma choxü̃ ngechaü̃xü̃ quixĩgu. 16 Natürü ñu̱xma na írarüwatama choxü̃ cungechaü̃xü̃, rü ngẽmacèx tá cuxü̃ íchatèx. Erü tama noxtacüma wüxi i duü̃xü̃ i chauxchi aixü̃ quixĩ rü tama noxtacüma wüxi i duü̃xü̃ i aixcüma choxü̃ ngechaü̃xü̃ quixĩ. 17 Rü cuma cugü quixuxgu rü cumuãrü dĩẽruã̱x, rü cumuãrü ngẽmaxü̃ã̱x, rü meãma cuxü̃ naxüpetü, rü taxuü̃ma cuxü̃́ nataxu. Natürü i cuma rü tama nüxna cucuèxãchi na chopẽ́xewa rü wüxi i taxuwama mexü̃ quiĩxü̃, rü wüxi i ngechaü̃xü̃chi quiĩxü̃, rü wüxi i taxuü̃ma cuxü̃́ ngẽxmaxẽ quiĩxü̃, rü ñoma wüxi i ngexetüxü̃rüü̃ quiĩxü̃, rü ñoma wüxi i ngexchiruxü̃rüü̃ quiĩxü̃. 18 Rü ñu̱xma rü cuxü̃ chaxucu̱xẽ na chauxü̃tawa naxcèx cutaxexü̃cèx i uiru i marü üxüwa iguxü̃ i nüxĩcatama ixĩxü̃. Rü ngẽmaãcü tá aixcüma cuxü̃́ nangẽxma i curü ngẽmaxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta cuxü̃ chaxucu̱xẽ na chauxü̃tawa naxcèx cutaxexü̃cèx i cuxchiru i cómüxü̃ na ngẽmagu quicúxü̃cèx na taxúema cuxü̃ dauxü̃cèx na cungexchiruxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta cuxü̃ chaxucu̱xẽ na chauxü̃tawa naxcèx cutaxexü̃cèx i curü mèĩ̱xẽtüxü̃ na curümexẽtüxü̃cèx na wena quidauchixü̃cèx. 19 Choma rü tüxü̃ chaxucu̱xẽ rü tüxü̃ ichayarüwẽ́xãchixẽẽ ya guxãma ya yíxema tüxü̃ changechaü̃xẽ. Rü ngẽmacèx name nixĩ i nüxü̃ curüxo i cucüma i chixexü̃, rü aixcüma choxü̃ cungechaü̃ rü cunaxü i ngẽma cuxü̃́ chanaxwèxexü̃. 20 Rü dücax, choma rü ĩã̱xwa tümacèx chacagüecha. Rü ngẽxguma chi texé choxü̃ ĩnügu rü chauxcèx tayawãxnagu, rü tá tümaxü̃tagu chaxücu. Rü tümamaã tá chachibü rü tüma i chomaã. 21 Rü yíxema nüxü̃ rüporamaẽgüxe i chixexü̃, rü tá chaugüxü̃tawa tüxü̃ charütogüxẽẽ na chomaã ãẽ̱xgacü tixĩgüxü̃cèx, yexgumarüü̃ ga choma rü nüxü̃ na charüporamaẽxü̃ ga chixexü̃, rü ñu̱xũchi Chaunatüxü̃tawa na chayarütoxü̃rüü̃ na namaã ãẽ̱xgacü chiĩxü̃cèx’. 22 Rü yíxema ãchixe̱xẽ rü name nixĩ i naga taxĩnü i ngẽma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nüxü̃ ixuxü̃ namaã i ngẽma yaxõgüxü̃tücumügü”, ñanagürü ga yema chomaã idexaxü̃.

4

Tupanaxü̃ nataxẽẽgü i daxũguxü̃ i naãnewa

1 Rü yemawena ga choma ga Cuáü̃ rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga ĩã̱x ga iwãxnaxü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa. Rü yema naga ga nacornetagaraü̃xü̃ ga noxri nüxü̃ chaxĩnüxü̃ ga chomaã idexaxü̃, rü ñanagürü choxü̃:

“¡Nuxã naxĩnagü! Rü tá cuxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ngẽma yixcüra tá ngupetüxü̃”, ñanagürü. 2 Rü yexgumatama ga choma rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü chauãẽmaã inacuèx, rü daxũwa nanaga. Rü yéma daxũguxü̃ ga naãnewa nüxü̃ chadau ga wüxi ga tochicaxü̃ ga mexẽchixü̃ ga yéma Tupana nawa rütoxü̃. 3 Rü guma yema tochicaxü̃wa rütocü, rü ñoma nuta ya mexẽchicü ya yasperüü̃ nixĩ na namexü̃ rü ñoma nuta ya cornalínarüü̃ nixĩ na namexü̃. Rü yema tochicaxü̃e̱tüwa nayexma ga wüxi ga chirapa ga ñoma nuta ga esmerádarüü̃ mexẽchicü. 4 Rü yema tochicaxü̃cüwawa nayexmagü ga 24 ga togü ga tochicaxü̃gü ga nüxü̃ ínumaẽguãchixü̃. Rü yema tochicaxü̃güwa narütogü ga 24 ga ãẽ̱xgacügü ga yaxõgüxü̃ãrü ixĩgüxü̃. Rü cómüxü̃maã nixãxchiru rü uirunaxcèx nixĩ ga norü ngèxcueruü̃gü. 5 Rü yema nachica ga Tupana írütoxü̃wa ínaxũxü̃ ga bèi̱xbẽ́xanexü̃ rü duruanexü̃ rü nagagü. Rü yema tochicaxü̃pẽ́xewa nayexma ga 7 ga omügü ga yéma naĩgüxü̃. Rü yema omügü nixĩ ga Tupanaãẽ i Üünexü̃ ga yema 7 ga yaxõgüxü̃tücumümaã icuáxü̃. 6 Rü yema Tupanaãrü tochicaxü̃pẽ́xewa rü ñoma dexáétüwarüü̃ ixĩxü̃maã nachaxu rü nichipetü woruarüü̃. Rü yema tochicaxü̃xü̃ ínachomaẽguãchi ga ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ ga guxü̃wama ãxẽtüxü̃ naweama rü napẽ́xewa. 7 Rü wüxi ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü nanaxairaxü̃. Rü yema to rü nanawocaraxü̃. Rü yema norü tomaẽ̱xpü̱x rü nanaduü̃xü̃chiweraxü̃. Rü yema norü ãgümücü rü nanaxĩyü i gonagüxü̃raxü̃. 8 Rü yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃, rü wüxichigü nüxü̃́ nayexma ga 6 ga naxpẽ́xatügü. Rü guxü̃wama ga naxpẽ́xatüétüwa rü naxpẽ́xatütüü̃wa rü namuxẽtü. Rü ngunecü rü chütacü rü ñanagürügüecha:

“Naxüüne, naxüüne, naxüüne nixĩ ya tórü Cori ya Tupana ya guxü̃e̱tüwa ngẽxmacü rü woetama ngẽxmaẽchacü”, ñanagürügüecha. 9-10 Rü yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃, rü yexguma nüxü̃ yacuèxüü̃güü̃xgu ga guma tochicaxü̃wa rütocü, rü moxẽ nüxna naxãgügu, rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü ga yaxõgüxü̃ãrü rü yima woetama ngẽxmaẽchacüpẽ́xegu nacaxã́pü̱xügü, rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü, rü napẽ́xegu nananu ga norü ngèxcueruü̃gü. 11 Rü ñanagürügü:

“Pa Torü Cori, Pa Torü Tupanax, cuxü̃ nixĩ i namexü̃ na ticuèxüü̃güxü̃ rü cuxü̃ tataxẽẽgüxü̃, erü guxü̃e̱tüwa cungẽxma. Yerü cuma cunaxü ga guxü̃ma rü curü ngúchaü̃gagu nixĩ i nangóxü̃ i ñu̱xmax”, ñanagürügü.

5

Popera ga idixixü̃chiga rü Tupana Nane ga ñoma wüxi ga carnerurüü̃ imácüchiga

1 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga guma tochicaxü̃wa rütocü, rü norü tügünemẽ́xẽwa nanange ga wüxi ga popera ga idixixü̃. Rü düxétüwa rü aixepewa rü naxãmatü ga yema popera. Rü 7 wa niñaxtachipẽ́xe. 2 Rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga norü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga poraxüchixü̃ ga tagaãcü íc̱axü̃ rü ñaxü̃:

“¿Texé tixĩ ya yíxema mexe na tayagautanüxü̃ i norü ñaxtachipẽ́xexü̃ rü ítayadixgüxü̃ i ñaã popera?” ñaxü̃. 3 Natürü woo ga daxũguxü̃ ga naãnewa rü bai ga ñoma ga naãnewa rü bai ga yuexü̃tanüwa, rü tataxuma ga texé ga mexe na ítayadixgüxü̃ rü nüxü̃ tadaumatüxü̃ na ñuxũ ñaxü̃ ga yema popera. 4 Rü choma rü poraãcü chaxaxu yerü tataxuma ga texé ga mexẽ na ítayadixgüxü̃ rü nüxü̃ tadaumatüxü̃ na ñuxũ ñaxü̃ ga yema popera. 5 Natürü wüxi ga yema 24 ga ãẽ̱xgacügü ga yaxõgüxü̃ãrü, rü ñanagürü choxü̃:

“¡Tãxṹ i cuxaxuxü̃! Erü yima Cristu ya Yudátaa ya airüxü̃ poracü ya ãẽ̱xgacü ya Dabítaa ixĩcü, rü marü nüxü̃ narüyexera i guxü̃ma i chixexü̃. Rü ngẽmacèx nüma nixĩ i namexü̃ na yagautanüãxü̃cèx i ngẽma 7 i norü ñaxtachipẽ́xexü̃ i ngẽma popera rü na íyawẽgüãxü̃cèx”. 6 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga Tupana Nane ga ñoma wüxi ga carneruxacü ga mèxwa írüdaxü̃rüü̃ yexma chicü naxü̃tagu ga guma tochicaxü̃wa rütocü rü natanügu ga yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü. Rü nüxü̃́ nayexma ga 7 ga nachatacu̱xre ga norü poraarü cuèxruü̃ rü 7 ga naxẽtü. Rü guma 7 ga naxẽtü rü ngẽma nixĩ i Tupanaãẽ i Üünexü̃ i guxü̃ma i ñoma i naãnewa namuxü̃ãrü cuèxruü̃ ixĩxü̃. 7 Rü guma pecaduarü ütanücèx yucü rü guma tochicaxü̃wa rütocücèx nixũ, rü nanayaxu ga yema popera ga norü tügünemẽ́xẽwa yexmaxü̃. 8 Rü yexguma nayauxãgu ga yema popera, rü yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü rü inacaxgüã́pü̱xü napẽ́xegu ga guma pecaduarü ütanücèx yucü. Rü wüxichigü ga yema ãẽ̱xgacügü rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü paxetaruü̃ ga arpa. Rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃́ nayexma ga copa ga uirunaxcèx ga pumaratẽ́xemaã napagüxü̃. Rü yema pumaratẽ́xe rü nayixichi ga yexguma yaxaxgu. Rü yema pumaragü, rü ngẽma nixĩ i Tupanaãrü duü̃xü̃güarü yumüxẽgüarü cuèxruü̃gü. 9 Rü nagu nawiyaegü ga wüxi ga wiyae ga yexwacaxü̃xü̃ ga ñaxü̃:

“Cuma nixĩ i cumexü̃ na cunayaxuxü̃ i ngẽma popera rü cuyagautanüxü̃ i ngẽma norü ñaxtachipẽ́xexü̃. Yerü cuma rü marü quimèxchirẽ́x, rü cugümaã Tupanaãxü̃́ naxcèx cutaxe i nagúxü̃raü̃xü̃ i duü̃xü̃gü i nagúxü̃raü̃xü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i nagúxü̃raü̃xü̃ i nagawa idexagüxü̃. 10 Rü ngẽmagüxü̃ cuxüchica i ngextá ãẽ̱xgacü íquiĩxü̃wa, rü Tupanaãrü ngü̃xẽẽruü̃güxü̃ cuyaxĩgüxẽẽ na cumaã wüxigu guxü̃ i naãnemaã inacuèxgüxü̃cèx”,

ñanagürügü. 11 Rü yemawena ichadawenü, rü nüxü̃ chaxĩnü ga naga ga muxũchixü̃ma ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü norü ngãxü̃wa nayexma ga yema tochicaxü̃ rü yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü. Rü namuxũchima ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga yéma yexmagüxü̃. 12 Rü tagaãcü ñanagürügü:

“Daa nixĩ ya yima ñoma wüxi i carneruacürüü̃ imácü ga pecaduarü ütanücèx yucü. Rü nüma nixĩ i namexü̃ na guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃, rü guxü̃ãrü yora yiĩxü̃, rü guxü̃ i cuèx nüxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü guxü̃ãrü yexera naporaxü̃. Rü nüma nixĩ i namexü̃ na guxãma nüxü̃ ngechaü̃güxü̃ rü nataxẽẽgüxü̃ rü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃”, ñanagürügü. 13 Rü nüxü̃ chaxĩnü ta ga naga ga guxü̃ma ga yema Tupana üxü̃ i daxũguxü̃ i naãnewa rü ñoma i naãnewa rü naãnetüü̃wa rü taxtü i taxü̃wa ngẽxmagüxü̃ ga ñagüxü̃:

“Name nixĩ na guxü̃gutáma guxãma nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃ rü nüxü̃ ngechaü̃güxü̃ rü nataxẽẽgüxü̃ ya yima pecaduarü ütanücèx yucü rü yima ngẽma tochicaxü̃wa rütocü, erü nümagü nixĩ i guxü̃guma ãẽ̱xgacügü yixĩgüxü̃”, ñanagürügü. 14 Rü yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü ñanagürügü:

“Ngẽmaãcü yiĩ”, ñanagürügü. Rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü rü inacaxgüã́pü̱xü rü nüxü̃ nicuèxüü̃gü.

6

Yema 7 ga ñaxtachipẽ́xe- ruü̃chiga

1 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga norü ñaxtachipẽ́xexü̃ ga yema popera. Rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxü̃xü̃ ga tagaãcü ñoma duruanexü̃rüü̃ ñaxü̃ choxü̃:

“¡Nuã naxũ!” ñaxü̃. 2 Rü ichadawenü rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga cowaru ga cómüxü̃. Rü yema nae̱tüwa rütoxü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü würa. Rü wüxi ga ngèxcueruü̃ nüxna naxã. Rü poraãẽãcüma norü cowarumaã inaxũãchi na duü̃xü̃güxü̃ nayexeraxü̃cèx. 3 Rü yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema norü taxre ga yema poperaarü ñaxtachipẽ́xexü̃, rü nüxü̃ chaxĩnü ga yema norü taxre ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxü̃xü̃ ga ñaxü̃ choxü̃:

“¡Nuã naxũ!” ñaxü̃. 4 Rü yéma naxũ ga wüxi ga cowaru ga dauxü̃. Rü yema nae̱tüwa rütoxü̃ rü wüxi ga tara ga taxü̃ nüxna naxã. Rü yexgumarüü̃ ta pora nayaxu na iyanaxoxẽẽãxü̃cèx na nügü nangechaü̃güxü̃ ga duü̃xü̃gü. Rü yemaãcü nanaxü na nügü nadèi̱xü̃cèx ga duü̃xü̃gü. 5 Rü yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema norü tomaẽ̱xpü̱x ga yema poperaarü ñaxtachipẽ́xexü̃, rü nüxü̃ chaxĩnü ga yema norü tomaẽ̱xpü̱x ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxü̃xü̃ ga ñaxü̃ choxü̃:

“¡Nuã naxũ!” ñaxü̃. Rü ichadawenü rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga cowaru ga waxüxü̃. Rü yema nae̱tüwa rütoxü̃ rü naxmẽ́xwa nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga ṯacüarü yaruü̃ ga balanza. 6 Rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ãrü ngãxü̃tanüwa inaxũxü̃ ga ñaxü̃:

“Wüxi i ngunexü̃ãrü puracütanü rü naxãtanü i wüxi i kilo i trigu. Rü wüxi i ngunexü̃ãrü puracütanü naxãtanü i tomaẽ̱xpü̱x i kilo i chebada. ¡Natürü tãxṹ i cuyanatauxẽẽxü̃ i ngẽma chixü̃ rü yima binu!” ñanagürü. 7 Rü yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema norü ãgümücü ga yema poperaarü ñaxtachipẽ́xexü̃, rü nüxü̃ chaxĩnü ga yema norü ãgümücü ga yema daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ ga ñaxü̃ choxü̃:

“¡Nuã naxũ!” ñaxü̃. 8 Rü ichadawenü rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga cowaru ga dexexü̃. Rü yema nae̱tüwa rütoxü̃ rü Yu nixĩ ga nae̱ga. Rü yema naweama ne ũxü̃, rü Yuexü̃chica nixĩ ga nae̱ga. Rü yema taxre nanayauxgü ga pora na ñoma ga naãnewa rü wüxi ga yema norü ãgümücütücumü ga duü̃xü̃gümaã inacuèxgüxü̃cèx na daimaã rü taiyamaã rü ḏaaweanemaã rü ngoxo idüraexü̃maã nayuexẽẽãxü̃cèx. 9 Rü yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema norü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga yema poperaarü ñaxtachipẽ́xexü̃, rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga nachica ga ngextá Tupanacèx naxü̃nagü nawa yagugüxü̃ na nüxna naxãgüãxü̃cèx. Rü yema nachicatüü̃wa nüxü̃ chadau ga naãẽgü ga yema duü̃xü̃gü ga Tupanaãrü orexü̃ na yaxugüxü̃cèx nadèi̱xü̃. 10 Rü yema naãẽgü rü tagaãcü ñanagürügü:

“Pa Torü Cori ya Guxü̃e̱tüwa Ngẽxmacü rü Üünecü rü Ixaixcümacüx, ¿ñuxgura tá ta i nüxna cucaxü̃ rü cunapoxcuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ga toxü̃ dèi̱xü̃?” ñanagürügü. 11 Rü ñu̱xũchi ga Tupana rü wüxichigü ga yema duü̃xü̃güna nanaxã ga naxchiru ga máxü̃ rü cómüxü̃. Rü yema duü̃xü̃güãẽgüxü̃ ñanagürü:

“¡Paxaãchi iperüngü̃ẽ ñu̱xmatáta yangu i peeneẽgü i Cristuaxü̃́ puracüexü̃ i pexrüü̃ tá dèi̱xü̃!” ñanagürü. 12 Rü yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema norü 6 ga yema poperaarü ñaxtachipẽ́xexü̃, rü nüxü̃ chadau ga poraãcü na naxĩã̱xãchianexü̃. Rü üèxcü rü wüxi ga naxchiru ga waxcharaxü̃rüü̃ nixĩ. Rü tauemacü rü guxü̃wama nagürüü̃ naduema. 13 Rü woramacurigü rü ẽxtagü rü daxũwa narüyi rü ñoma ga naãnegu nayi. Rü ñoma ori̱x i doxüxü̃ma buanecü ya tacü rüyixẽẽxü̃rüü̃ nixĩ. 14 Rü guxü̃ma i daxũwa nüxü̃ idauxü̃ rü inayarütaxu. Rü ñoma wüxi i popera i dixcumüãchixü̃ rü iiyarütaxuxü̃rüü̃ nixĩ. Rü guxü̃ma ga mèxpǘnegü rü capaxũgü rü nixĩgachi ga nachicawa. 15 Rü ñoma ga naãnewa yexmagüxü̃ ga nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü, rü mèxpǘnemagu rü mèxpü̃́neãrü nutatanügu nicu̱xgü. Rü wüxigu yexma namaã nicu̱xgü ga yema togü ga ãẽ̱xgacügü ga taxü̃gü ga ñoma ga naãnemaã icuèxgüxü̃, rü churaragüarü ãẽ̱xgacügü ga taxü̃gü, rü yema duü̃xü̃gü ga muãrü dĩẽruã̱xgüxü̃, rü yema duü̃xü̃gü ga ñoma ga naãnewa poraexü̃, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga coriã̱xgüxü̃, rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga ngearü coriã̱xgüxü̃. 16 Rü guxü̃ma ga nümagü, rü guma mèxpǘnexü̃ rü guma nutagüxü̃ ñanagürügü:

“¡Toétügu pey̱i na toxü̃ ipicu̱xgüxü̃cèx naxchaxwa ya yima ngẽma tochicaxü̃wa rütocü, rü naxchaxwa ya yima pecaduarü ütanücèx yucü erü tama tanaxwèxe na toxü̃ napoxcuexü̃! 17 Erü marü ínangu i ngẽma ngunexü̃ i ãũcümaxü̃ i nagu napoxcuexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãrü ixĩgüxü̃. ¿Rü texé tá namaã tapora i ngẽma?” ñanagürügü.

7

Yema Yudíugü ga nacatüwa cuèxruü̃ã̱xgüxü̃chiga

1 Rü yemawena rü nüxü̃ chadau ga ãgümücü ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga ñoma ga naãneãrü ãgümücüpẽ́xegu chigüxü̃. Rü ínanapoxü̃gü ga gucüma ga buanecügü na tama waixü̃müãnee̱tügu naxüxü̃cèx, rü tama taxü̃ i taxtüétügu naxüxü̃cèx, rü bai i ṯacü rü naĩétügu naxüxü̃cèx. 2 Rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃ chadau ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga üèxcü íyarügoxü̃waama ne ũxü̃. Rü nüxü̃́ nayexma ga Tupana ya Maxü̃cüarü ṯacüarü üégaruü̃. Rü nüma rü tagaãcü nüxna nacagü ga yema togü ga ãgümücü ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga nayauxgüxü̃ ga pora na nachixexẽẽgüãxü̃cèx ga guxü̃ma ga waixü̃mü rü guxü̃ma ga taxü̃ ga taxtü. 3 Rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Tãxṹ i yatacüma penachixexẽẽxü̃ i waixü̃mü rü taxtü i taxü̃ rü naĩgü, ñu̱xmatáta nacatüwa tayaxüarü cuèxruü̃ã̱xgü i ngẽma Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃!” ñanagürü. 4 Rü nüxü̃ chaxĩnü ga ñuxre na yiĩxü̃ ga yema cuèxruü̃ã̱xgüxü̃. Rü guxü̃ma ga Yudíugütanüwa rü 144,000 nixĩ. 5-8 Rü yema cuèxruü̃ã̱xgüxü̃ ga Yudíugü, rü ñaã nixĩ:

Yudátaagü - 12,000

Rubéü̃taagü - 12,000

Gadutaagü - 12,000

Achetaagü - 12,000

Netarítaagü - 12,000

Manachétaagü - 12,000

Chimeṹtaagü - 12,000

Lebítaagü - 12,000

Ichacátaagü - 12,000

Chaburã́ũtaagü - 12,000

Yúchetaagü - 12,000

Beyamítaagü - 12,000

9 Rü yemawena ichadawenü, rü nüxü̃ chadau ga muxũchixü̃ma ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga duü̃xü̃gü ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga nagawa idexagüxü̃ ga guxü̃ma ga nachiü̃ãnewa ne ĩxü̃. Rü yema tochicaxü̃pẽ́xegu rü guma pecaduarü ütanücèx yucüpẽ́xegu nachigü. Rü yema na namuxũchixü̃ rü taxucürüwa texé tayaxugü na ñuxre yiĩxü̃. Rü naxchiru ga icómüxü̃ rü imáxü̃maã nixãxchiru. Rü naxmẽ́xwa nanangegü ga wairaátügü. 10 Rü guxü̃ma ga nümagü rü tagaãcü ñanagürügü:

“Yima tórü Tupana ya tochicaxü̃wa rütocü rü yima pecaduarü ütanücèx yucü nixĩ ya tüxü̃ maxẽxẽẽgücü”, ñanagürügü. 11 Rü guxü̃ma ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x rü nüxü̃ ínachimaẽguãchi ga yema tochicaxü̃ rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü rü yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃. Rü yema tochicaxü̃pẽ́xegu nanangücuchitanü ga yema orearü ngeruü̃gü, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. 12 Rü ñanagürügü:

“Rü ngẽmaãcü yiĩ. Rü nüma nixĩ i namexü̃ na guxü̃guma guxãma nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü nataxẽẽgüxü̃, rü moxẽ nüxna ixãgüxü̃, rü nüxü̃ ingechaü̃güxü̃, erü guxü̃ i cuèx nüxü̃́ nangẽxma, rü guxü̃e̱tüwa nangẽxma, rü guxü̃ãrü yexera napora. Rü ngẽmaãcü yiĩ”, ñanagürügü. 13 Rü ñu̱xũchi wüxi ga yema 24 ga ãẽ̱xgacügü rü choxna naca, rü ñanagürü:

“¿Texégü tixĩgü ya yíxema cómüchirugüxe, rü ngextá ne taxĩ?” ñanagürü. 14 Rü choma chanangãxü̃, rü ñacharügü:

“Pa Corix, cuma nixĩ i nüxü̃ cucuáxü̃ na texégü tixĩgüxü̃”, ñacharügü. Rü yexguma ga nüma rü ñanagürü:

“Yíxemagü tixĩgü ga nawa ngupetütanüxẽ ga yema ngúxü̃ ga taxü̃ rü marü tügü iyauxgüchiruxe nagüwa ga guma pecaduarü ütanücèx yucü. Rü ngẽmacèx nixĩ i ticómüchiruxü̃. 15 Rü ngẽmacèx nixĩ i Tupanaãrü tochicaxü̃pẽ́xewa tangẽxmagüechaxü̃ rü ngunecü rü chütacü rü Tupana íngẽxmaxü̃wa nüxü̃́ tapuracüexü̃. Rü nümatama ya Tupana ya tochicaxü̃wa rütocü rü tüxna nadau. 16 Rü marü tagutáma wenaxãrü taiya tüxü̃́ nangu̱x, rü tagutáma tiṯawae. Rü marü tagutáma üèxcü tüxü̃ nigu, rü tagutáma üèxcüarü naĩanexü̃ tüxü̃́ nangu̱x. 17 Erü yima pecaduarü ütanücèx yucü i ngẽma tochicaxü̃xü̃tawa ngẽxmacü, rü tá aixcüma meã tüxna nadau ñoma carnerugüna idauxü̃rüü̃. Rü nawa tá tüxü̃ nagagü i ngẽma dexáarü chuxchuxü̃gü i maxẽẽruü̃. Rü Tupana tá tüxü̃́ ínanapi i guxü̃ma i tümagüü̃xẽtü”, ñanagürü.

8

Yema norü 7 ga ñaxtachipẽ́xeruü̃chiga rü yema buetare ga uirunaxcèxchiga

1 Rü yexguma guma pecaduarü ütanücèx yucü yagauyegu ga yema norü 7 ga yema poperaarü ñaxtachipẽ́xexü̃, rü ngãxü̃ ga ora nachipetüanemare ga daxũguxü̃ ga naãnewa. 2 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga yema 7 ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga yexma Tupanapẽ́xegu chigüxü̃. Rü wüxichigü nanayaxu ga norü corneta ga nüxna naxãxü̃ne. 3 Rü yemawena ínangu ga wüxi ga to ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü yéma nanange ga wüxi ga norü buetare ga uirunaxcèx ga pumaraarü gutẽ́xeruü̃. Rü yema uirunaxcèx ga pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmüpẽ́xegu nachi. Rü nanayauxtẽ́xe ga taxü̃ ga pumara ga nüxna naxãxü̃ na yema tochicaxü̃pẽ́xewa yexmaxü̃ ga pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmüwa yaguãxü̃cèx, na yemaãcü Tupanana naxããxü̃cèx ga yema pumaratẽ́xe na yema pumaraema rü wüxigu Tupanaãrü duü̃xü̃güarü yumüxẽmaã Tupanaxü̃tawa nanguxü̃cèx. 4 Rü yema pumaratẽ́xe ga yema orearü ngeruü̃ã́xü̃ yexmaxü̃ rü daxũ naxũẽma wüxigu namaã ga Tupanaãrü duü̃xü̃güarü yumüxẽgü ñu̱xmata Tupanaxü̃tawa nangu. 5 Rü ñu̱xũchi ga yema orearü ngeruü̃ rü nanayaxu ga yema buetare ga pumaraarü gutẽ́xeruü̃. Rü yema pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmüwa nanayaxu ga ãwe ga naĩcü, rü gumamaã nanaxüãcu ga guma buetare. Rü ñu̱xũchi ñoma ga naãnee̱tügu nanaña. Rü yexgumatama poraãcü naduruãchiane, rü poraãcü nicuxcuane rü nibèi̱xbẽ́xane rü naxĩã̱xãchiane.

Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱xãrü cornetachiga

6 Rü yexguma ga yema 7 ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga icornetaã́xü̃, rü nügü ínamexẽẽgü na nagu yacuegüxü̃cèx. 7 Rü wüxi ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü nüxĩra nayacue ga norü corneta. Rü yexgumatama ñoma ga naãnee̱tügu narüyi ga gáuxü̃ rü üxüema ga nagümaã ãe̱ü̃xü̃. Rü wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga ñoma ga naãne rü nixa. Rü yexgumarüü̃ ta wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga naĩxnecü rü nixa. Rü guxü̃ma ga natüane rü nixae. 8 Rü yema norü taxre ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü nayacue ga norü corneta. Rü ñu̱xũchi wüxi ga ṯacü ga taxüchixü̃ ga namèxpǘneraü̃xü̃ ga iy̱auxraxü̃, rü yexma taxtü ga taxü̃gu nanaña. Rü wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga taxtü rü nagüxü̃ nananguxuchi. 9 Rü wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üyetücumü ga yema taxtüwa maxẽxü̃, rü nayue. Rü yexgumarüü̃ ta wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üyetücumü ga wapurugü, rü inayi. 10 Rü yema norü tomaẽ̱xpü̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nayacue ga norü corneta. Rü ñu̱xũchi wüxi ga taxüchicü ga woramacuri ga taemaxü̃chicü rü daxũwa narüngu. Rü wüxi ga omü ga ixaxü̃rüü̃ nixĩ. Rü nagu nangu ga wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga natügü rü natüxacügü. 11 Rü guma woramacuri rü Üxüxü̃ nixĩ ga nae̱ga. Rü wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga guxü̃ma ga dexá rü naxüxchiü. Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yema dexáwa nayue yerü naxüxchiü. 12 Rü yema norü ãgümücü ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü nayacue ga norü corneta. Rü wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga üèxcü rü nixo. Rü yexgumarüü̃ ta wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga tauemacü rü woramacurigü rü ẽxtagü rü nixo. Rü yemaãcü wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga guxü̃ma ga yema rü naxẽãne. Rü ga ngunecü rü ãgümücü ga ora naxẽãne. Rü ga chütacü rü ãgümücü ga ora nataxuma ga tauemacü rü bai ga woramacurigü rü bai ga ẽxtagü. 13 Rü yemawena ichadawenü rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga ĩyü ga daxũgu íxexeü̃xü̃ ga tagaãcü ñaxü̃:

“Nangechaü̃tümüü̃gü i ngẽma duü̃xü̃gü i yea pecaduã́xü̃ i naãnewa maxẽxü̃ i ngẽxguma yacuegüãgu tá ya norü cornetagü i ngẽma togü i tomaẽ̱xpü̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü”, ñaxü̃.

9

1 Rü yema norü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nayacue ga norü corneta. Rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga woramacuri ga daxũwa rüngucü ga ñoma ga naãnegu ngucü. Rü guma woramacuri nanayaxu ga yema ãxmaxü̃ ga taguma iyacuáxü̃ãrü chawi. 2 Rü nayawãxna ga yema ãxmaxü̃ ga taguma iyacuáxü̃. Rü yéma inayagoema ga caxixü̃ ñoma wüxi i taxü̃ i u̱xearü caxixü̃rüü̃. Rü yema caxixü̃ rü nanaxẽẽmaxẽẽ ga üèxcü. 3 Rü yema caxixü̃wa ínachoxü̃ ga munügü ga naãnee̱tügu y̱ixü̃. Rü yema munügü rü nanayauxgü ga pora ga nüxna naxãxü̃ na ñoma tuxchinawerüü̃ duü̃xü̃güxü̃ nachixü̃cèx. 4 Rü yema munümaã nüxü̃ nixu na tama natüanexü̃ nachixexẽẽxü̃cèx rü bai i ṯacü rü nanetügü rü bai i ṯacü rü naĩgü. Natürü nanamu na nachixexẽẽgüãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü ga tama Tupanaãrü cuèxruü̃ nacatüwa yexmaxü̃. 5 Natürü tama nanamu na yema duü̃xü̃güxü̃ nadèi̱xü̃cèx. Natürü nanamu na ngúxü̃ nüxü̃ yangexẽẽmaregüxü̃cèx ga wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga tauemacü. Rü yema ngúxü̃ ga nüxü̃ yangexẽẽgüxü̃, rü ñoma tuxchinawe duü̃xü̃güxü̃ chixü̃rüü̃ nixĩ. 6 Rü ngẽma ngunexü̃gügu rü duü̃xü̃gü tá naxcèx nadaugü na nayuexü̃, natürü tãũtáma nayue. Rü woo nanaxwèxegüxüchi na nayuexü̃, natürü taxucürüwatáma nayue. 7 Rü yema munügü rü ñoma cowaru i guerawa ĩxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü naẽruwa nüxü̃́ nayexma ga ṯacü ga ñoma ngèxcueruü̃ ga uirunaxcèxrüü̃ ixĩgüxü̃. Rü nachiwe rü nanaduü̃xü̃chiweraxü̃gü. 8 Rü nayaegü rü ñoma ngeã̱xyaerüü̃ nixĩgü. Rü napütagü rü ñoma aipütagürüü̃ nixĩgü. 9 Rü naxü̃newa nayexma ga norü poxü̃ruü̃ ga fierunaxcèx. Rü naxpẽ́xatügüga rü ñoma muxũchine ya caru ya guerawa cowaru túgünegarüü̃ ixĩxü̃. 10 Rü nareexü̃gü rü ñoma tuxchinawerüü̃ naxãnegu. Rü yema naneguwa rü naxãguchata na wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ya tauemacü duü̃xü̃güxü̃ ngúxü̃ yangexẽẽgüxü̃cèx. 11 Rü yema munügüarü ãẽ̱xgacü, rü yema ãxmaxü̃ ga taguma iyacuáxü̃ãrü dauruü̃ nixĩ. Rü Yudíugügawa ga yema munügüarü ãẽ̱xgacü, rü Abadóü̃ nixĩ. Rü Griégugügawa rü Apolióü̃ nixĩ. Rü ngẽma rü: “Chixexẽẽruü̃”, ñaxü̃chiga nixĩ. 12 Rü yexma nayacuèx ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga chixexü̃ ga taxü̃, natürü ínayaxüama ga to ga taxre. 13 Rü yema norü 6 ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü nayacue ga norü corneta. Rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga yema Tupanapẽ́xewa yexmaxü̃ ga uirunaxcèx ga pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmüwa inaxũxü̃. 14 Rü yema naga rü nanamu ga yema orearü ngeruü̃ ga cornetaã́xü̃, rü ñanagürü nüxü̃:

“¡Yawẽgüxü̃ i ngẽma ãgümücü i orearü ngeruü̃gü i Chatanáãrü ixĩgüxü̃ i taxtü i Eufrátegu ngãxü̃güxü̃!” ñanagürü. 15 Rü yemaãcü niwẽgüxü̃ ga yema ãgümücü ga orearü ngeruü̃gü na nadaiãxü̃cèx ga wüxi ga yema norü tomaẽ̱xpü̱xarü üyetücumü ga duü̃xü̃gü. Yerü ga yema orearü ngeruü̃gü rü woetama yemacèx ínamemaregü na yema ora rü yema ngunexü̃ rü guma tauemacü rü guma taunecü nadaiãxü̃cèx ga yema duü̃xü̃gü. 16 Rü nüxü̃ chaxĩnü na ñuxre na yiĩxü̃ ga yema orearü ngeruü̃güarü churaragü ga cowaruétügu ĩxü̃. Rü 200 miyónegü nixĩgü. 17 Rü yemaãcü nixĩ ga nüxü̃ chadauxü̃ ga yema cowarugü ga yexguma chango̱xetügu. Rü yema churaragü ga yema cowaruétügu ĩxü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga norü ngèxcuxü̃nexü̃ ga poxü̃ruü̃ ixĩxü̃ ga ñoma üxüxetürüü̃ iy̱auraxü̃. Rü yema poxü̃ruü̃ rü nixãmatü rü nidaumatü rü niyèu̱xmatü rü nidexmatü. Rü yema cowaruerugü rü ñoma aierurüü̃ nixĩgü. Rü naã̱xgüwa ínaxũxũ ga üxüema rü caxixü̃ rü azufre. 18 Rü wüxi ga norü tomaẽ̱xpü̱xarü üyetücumü ga duü̃xü̃gü rü nayue namaã ga yema tomaẽ̱xpü̱x ga chixexẽẽruü̃ ga üxüema rü caxixü̃ rü azufre ga yema cowarugüèxwa íchoxü̃xü̃. 19 Yerü ga yema cowarugü rü naã̱xwa rü nareexü̃wa nixĩ ga nüxü̃́ nayexmaxü̃ ga norü pora na duü̃xü̃güxü̃ nadèi̱xü̃cèx. Yerü ga nareexü̃gü rü ñoma ãxtaperüü̃ nixĩgü, rü yemamaã nanangõ̱x ga duü̃xü̃gü rü ngúxü̃ nüxü̃ ningexẽẽ rü nanadai. 20 Natürü ga yema togü ga duü̃xü̃gü ga tama yema poxcuruü̃gümaã yuexü̃, rü tama nüxü̃ narüxoe ga yema chixexü̃gü ga naxügüxü̃. Rü tama nüxü̃ narüxoe na nüxü̃ yacuèxüü̃güxü̃ ga ngoxogü rü norü tupananetachicünèxãgü ga uirunaxcèx rü dĩẽrumünaxcèx rü cobrenaxcèx rü nutagünaxcèx rü naĩnaxcèx. Rü yemaãcü nüxü̃ nicuèxüü̃güama ga yema norü tupananetachicünèxãgü ga ngearü maxü̃ã́xü̃ rü tama nüxü̃ dauxü̃ rü tama nüxü̃ ĩnüxü̃ rü tama ixũxü̃. 21 Rü tama nüxü̃ narüxoe na namáẽtagüxü̃, rü yayuüexü̃, rü nangẽãẽgüxü̃ rü nangĩ́tèèxgüxü̃.

10

Orearü ngeruü̃ ga nüxü̃́ yexmaxü̃ ga popera ga idixixü̃chiga

1 Rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga to ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa írüxĩxü̃. Rü wüxi ga caixanexü̃ãrü ngãxü̃wa nayexma, rü wüxi ga chirapa naétügu nabo. Rü nachiwe rü ñoma üèxcürüü̃ niy̱auracüü. Rü naparagü rü ta ñoma üxüemarüü̃ niy̱auracüü. 2 Rü naxmẽ́xwa nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga poperaxacü ga íiwẽgüxü̃. Rü norü tügünepara rü taxtü i taxü̃e̱tügu nachicutü. Rü norü ṯoxwepara rü waixü̃müãnegu nachicutü. 3 Rü ñu̱xũchi ga nüma rü tagaãcü aita naxü ñoma wüxi ya ai ya tagaãcü aita ücürüü̃. Rü yexguma aita naxü̱xgu rü 7 ẽ́xpü̱xcüna naduruãchiane. 4 Rü yexguma yema 7 ẽ́xpü̱xcüna na naduruãchianexü̃guwena rü chanaxümatüchaü̃. Natürü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃ ga ñaxü̃ choxü̃:

“¡Tãxṹ i cunango̱xẽẽxü̃ i ngẽma 7 i duruanexü̃ nüxü̃ ixuxü̃! ¡Rü ngexrüma na cunaxümatüxü̃!” ñaxü̃ choxü̃. 5 Rü ñu̱xũchi ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga nüxü̃ chadauxü̃ na taxtü ga taxü̃e̱tügu rü waixü̃müe̱tügu nachicutüxü̃, rü daxũ naxunagü ga norü tügünechacüü. 6 Rü inaxuneta nae̱gagu ga Tupana ya yima guxü̃guma maxü̃cü ya yima naxücü i daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne rü taxtü i taxü̃ rü guxü̃ma i ṯacü nawa ngẽxmagüxü̃. Rü ñanagürü ga yema orearü ngeruü̃:

“Ñu̱xma rü marü tãũtáma nuxcü ningu i ngẽma Tupana nüxü̃ ixuxü̃. 7 Erü ngẽxguma nawa nanguxgu na ngẽma norü 7 i Tupanaãrü orearü ngeruü̃ inaxügüxü̃ na yacueãxü̃ ya norü corneta, rü ngẽxguma tá nixĩ i yanguxü̃ ga yema noxri ẽxü̃guxü̃ ga Tupanaãrü uneta, yema nuxcümaü̃güxü̃ ga norü orearü uruü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃”, ñanagürü. 8 Rü yema naga ga noxri nüxü̃ chaxĩnüxü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃, rü wenaxãrü chomaã nidexa. Rü ñanagürü choxü̃:

“¡Naxü̃tawa naxũ i ngẽma Tupanaãrü orearü ngeruü̃ i taxtü i taxü̃e̱tügu rü waixü̃müãnee̱tügu chicutüxü̃! ¡Rü nüxna nayaxu i ngẽma poperaxacü i marü íiwẽgüxü̃ i naxmẽ́xwa ngẽxmaxü̃!” ñanagürü. 9 Rü naxü̃tawa chaxũ ga yema orearü ngeruü̃, rü nüxna naxcèx chaca ga yema poperaxacü na choxna naxããxü̃cèx. Rü nüma rü ñanagürü choxü̃:

“Ñaã nixĩ. ¡Rü nayaxu rü nangõ̱x! Rü cuèxwa rü berurerüü̃ tá namaĩcura. Natürü cuanüwa rü tá nanaxüxãchi”, ñanagürü choxü̃. 10 Rü yema orearü ngeruü̃mẽ́xẽwa chanayaxu ga yema poperaxacü, rü chanangõ̱x. Rü chauèxwa rü berurerüü̃ namaĩxcura. Natürü yexguma chanangõ̱xguwena rü chauanüwa rü nanaxüxãchi rü changu̱xneca. 11 Rü ñu̱xũchi chomaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü choxü̃:

“Name nixĩ na wenaxãrü Tupanaãrü orexü̃ quixuxü̃ namaã i muxü̃ma i nagúxü̃raü̃xü̃ i duü̃xü̃gü, rü muxü̃ma i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü i duü̃xü̃gü, rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü i to i nagawa idexagüxü̃, rü muxü̃ma i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü”, ñanagürü choxü̃.

11

Taxre ga orearü uruü̃chiga

1 Rü yemawena chanayaxu ga wüxi ga dexnemenèxã ga ngugüruü̃ ixĩxü̃ne ga choxna naxãxü̃ne. Rü guma choxna naxãcü rü ñanagürü choxü̃:

“¡Inachi rü nangugü ya yima Tupanapata rü ngẽma pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmü! ¡Rü yaxugü rü ñuxre yiĩxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nge̱ma Tupanaxü̃ icuèxüü̃güxü̃! 2 ¡Natürü ngẽma naã̱xtü ya Tupanapata, rü tãũtáma cunangugü! Erü ngẽma duü̃xü̃gü i tama Tupanaãxü̃́ yaxõgüxü̃na marü nanaxã. Rü nümagü rü tomaẽ̱xpü̱x ya taunecüarü ngãxü̃ tá chixexü̃ namaã naxügü ya yima ĩãne ya üünene ya Yerucharéü̃. 3 Rü choma rü tá chanamu i taxre i chorü orearü uruü̃gü na 1,260 i ngunexü̃ duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxugüxü̃cèx i chorü ore. Rü nümagü i ngẽma taxre rü tá niwẽxchiru na ngẽmawa duü̃xü̃gü nüxü̃ cuèxgüxü̃cèx na ngechaü̃ nüxü̃́ ngu̱xgüxü̃”, ñanagürü choxü̃. 4 Rü ngẽma taxre i orearü uruü̃gü nixĩ i norü cuèxruü̃ i ngẽma taxre i nanetü i oríbu rü ngẽma taxre i weraarü üruü̃gü i tórü Cori ya ñoma i naãneãrü yora ixĩcüpẽ́xewa ngẽxmagüxü̃. 5 Rü ngẽxguma texé chixexü̃ namaã ügüchaü̃gu i ngẽma taxre i orearü uruü̃gü, rü nümagü rü üxüema ya naã̱xwa ínacuexechinemaã tüxü̃ tá ínagu. Rü ngẽmaãcü tá inayanaxoxẽẽ i norü uwanügü. Rü ngẽmaãcü tá tüxü̃ nadai ya yíxema chixexü̃ namaã ügüchaü̃xẽ. 6 Rü ngẽma taxre i orearü uruü̃gü rü nüxü̃́ nangẽxma i pora na íyachaxãchixü̃cèx ya pucü na tama napuxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma 1,260 i ngunexü̃gü i nagu Tupanaãrü orexü̃ yaxugüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃́ nangẽxma i pora na nagüxü̃ yaxĩxẽẽgüãxü̃cèx i dexá. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nüxü̃́ nangẽxma i pora na ñoma i naãnewa namugüãxü̃cèx i nagúxü̃raü̃xü̃ i poxcuruü̃gü na ngẽmaãcü ngúxü̃ duü̃xü̃güxü̃ yangexẽẽgüxü̃cèx i ngẽxguma ngẽma taxre naxwèxegügu. 7 Natürü ngẽxguma ngẽma taxre i orearü uruü̃gü nagu̱xẽẽgügu na nüxü̃ yaxugüxü̃ i Tupanaãrü ore, rü ngẽma ngoxo i ngẽma ãxmaxü̃ i taguma iyacuáxü̃wa íxũxũxü̃, rü tá ngema taxrena nayuxu. Rü tá nüxü̃ narüyexera, rü tá nanadai. 8 Rü ngẽma naxü̃negü i ngẽma taxre rü tá yima ĩãne ga tórü Cori nawa curuchawa ipotane ya Yerucharéü̃ãrü ítamü̃güwa nawogü. Rü yima ĩãne rü nachixe rü ngẽmacèx Chodomaãrü ĩãnemaã rü Equituanemaã nanaxugü. 9 Rü tomaẽ̱xpü̱x i ngunexü̃ãrü ngãxü̃ rü muxü̃ma i nagúxü̃raü̃xü̃ i duü̃xü̃gü rü muxü̃ma i guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü muxü̃ma i duü̃xü̃gü i to i nagawa idexagüchigüxü̃, rü tá nüxü̃ nadaugü i naxü̃negü. Rü tãũtáma nanaxwèxegü na texé inatèxgüxü̃. 10 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa maxẽxü̃ rü tá nataãẽgü na marü nayuexü̃ i ngẽma taxre. Rü ngẽma na poraãcü nataãẽgüxüchixü̃ rü tá nügüna ãmare naxãgü, yerü yema taxre ga orearü uruü̃gü rü poraãcü nanachixewe rü naãẽwa nanangu̱xẽẽgü. 11 Natürü yema tomaẽ̱xpü̱x ga ngunexü̃ãrü ngãxü̃guwena, rü Tupana wenaxãrü nanamaxẽxẽẽ ga yema taxre. Rü wenaxãrü ínarüdagü. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ rü poraãcüxüchi namuü̃ẽ. 12 Rü ñu̱xũchi ga yema taxre ga orearü uruü̃gü, rü nüxü̃ naxĩnüẽ ga wüxi ga naga ga tagaãcü daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃ ga ñaxü̃:

“¡Nuã daxũwa pexĩ!” ñaxü̃. Rü yemaãcü ga nümagü rü wüxi ga caixanexü̃gu daxũguxü̃ ga naãnewa naxĩ. Rü norü uwanügü rü yéma nüxü̃ narüdaunü. 13 Rü yexgumatama poraãcü naxĩã̱xãchiane. Rü wüxi ga yema norü 10 arü üye ga guma ĩãne, rü niwèxgü. Rü 7,000 ga duü̃xü̃gü nayue namaã ga yema ĩã̱xãchiane. Rü yema togü ga duü̃xü̃gü ga maxẽxü̃ rü poraãcüxüchi namuü̃ẽ. Rü Tupana ya daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmacüxü̃ nicuèxüü̃gü. 14 Rü yexma nayacuèx ga yema norü taxre ga chixexü̃. Natürü paxa tá ínangu i ngẽma norü tomaẽ̱xpü̱x ixĩxü̃.

Guma norü 7 ga cornetachiga

15 Rü yema norü 7 ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü nayacue ga norü corneta. Rü nayexma ga nagagü ga tagaãcü daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũgüxü̃ ga ñagüxü̃:

“Ñu̱xma rü yima mecü na namaã inacuèxgüxü̃ i ñoma i naãne, rü nüma nixĩ ya tórü Cori ya Tupana rü Nane ya Cristu. Rü nüma rü guxü̃gutáma namaã inacuèxgü”, ñagüxü̃. 16 Rü nümagü ga yema 24 ga ãẽ̱xgacügü ga norü tochicaxü̃güwa rütogüxü̃ ga Tupanapẽ́xewa, rü yexma nanangücuchitanü, rü Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. 17 Rü ñanagürügü:

“Pa Torü Cori ya Tupana ya Guxü̃ãrü Yexera Poracüx, cuma rü woetama cuyexmaẽcha, rü ñu̱xma rü ta cungẽxmaẽcha. Rü moxẽ cuxna taxãgü, erü marü cugümẽ́xẽwa cunangẽxmaxẽẽ i guxü̃ma, rü marü icunaxügü na namaã icucuáxü̃. 18 Rü ngẽma duü̃xü̃gü i tama cuxrü ixĩgüxü̃ rü poraãcüxüchi nanuẽ, natürü nawa nangu i ngẽma ngunexü̃ i nagu tá cunapoxcuexü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta marü nawa nangu na nüxü̃ quicagüxü̃ i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i yuexü̃. Rü marü nawa nangu na nüxü̃́ cunaxütanüxü̃ i ngẽma curü duü̃xü̃gü i curü orearü uruü̃gü, rü ngẽma duü̃xü̃gü i cupẽ́xewa imexü̃, rü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i cuxü̃ muü̃ẽxü̃ i yaexü̃ rü buexü̃. Rü marü nawa nangu na icuyanaxoxẽẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nachixexẽẽxü̃ i ñoma i naãne”, ñanagürügü. 19 Rü ñu̱xũchi Tupanapata ga daxũguxü̃ ga naãnewa yexmane, rü niwãxna. Rü yéma norü aixepewa nüxü̃ chadau ga yema baú ga Tupanaãrü uneta ga nutagu ümatüxü̃. Rü nibèi̱xbẽ́xane, rü poraãcü nicuxcuane, rü naxĩã̱xãchiane rü poraãcü gáuxü̃ narüyi.

12

Wüxi ga nge rü wüxi ga coya ga taxü̃

1 Rü ñu̱xũchi daxũwa nango̱x ga wüxi ga cuèxruü̃ ga taxü̃. Rü iyexma ga wüxi ga nge ga üèxcürüü̃ iy̱aurachirucüücü. Rü ngĩtüü̃cutüwa nayexma ga tauemacü. Rü yema ngĩrü ngèxcueruü̃ ga ngĩẽruwa yexmaxü̃, rü 12 ga woramacurigü nixĩgü. 2 Rü yema nge rü itacharaü̃. Rü poraãcü aita ixü yerü ixíraxacüchaü̃ rü poraãcü ingu̱xnecaxüchi. 3 Rü yemawena daxũwa nango̱x ga to ga cuèxruü̃. Rü yéma nayexma ga wüxi ga coya ga taxüchixü̃ ga dauxü̃ ga 7 ga naẽru nüxü̃́ yexmaxü̃ rü 10 ga naxchatacu̱xre. Rü wüxichigü ga naẽruwa rü nüxü̃́ nayexma ga norü ngèxcueruü̃. 4 Rü nareexü̃maã inayatúchigü ga wüxitücumü ga norü tomaẽ̱xpü̱xarü üye ga woramacurigü, rü ñoma ga naãnee̱tügu nanawogü. Rü yema coya rü ngĩpẽ́xegu nayachi ga yema nge ga íraxacüchaü̃cü, yerü tüxü̃ nangṍxchaü̃ ga guxema ngĩxãcüxe ga yexguma tabuxgu. 5 Rü yema nge rü ixíraxacü, rü nayatü. Rü nüma rü tá guxü̃ i nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü nixĩ, rü tá namaã inacuèx. Natürü ga guma ngĩne rü Tupana ngixna nanayaxu rü yema ínatoxü̃wa nanaga. 6 Rü yema nge rü wüxi ga nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa iña. Rü yéma Tupana ngĩxcèx nanamexẽẽ ga wüxi ga ngĩchica na yéma ngĩxna nadauxü̃cèx rü ngĩxü̃ naxüwemüxü̃cèx ga 1,260 ga ngunexü̃. 7 Rü yemawena ga daxũwa rü nügü nadai. Rü Miguere ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃güarü ãẽ̱xgacü ixĩcü rü guxü̃ma ga natanüxü̃ ga orearü ngeruü̃gü, rü nügü nadai namaã ga yema coya ga taxüchixü̃ rü norü orearü ngeruü̃gü. Rü yema coya rü ñu̱xũchi norü orearü ngeruü̃gü i chixexü̃ rü poraãcü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gümaã nügü nadai. 8 Natürü ga yema coya rü norü orearü ngeruü̃gü rü tama Tupanaãrü orearü ngeruü̃güxü̃ narüporamaẽgü. Rü ñu̱xũchi ga yema coya rü norü orearü ngeruü̃gü rü nangechica ga daxũguxü̃ ga naãnewa. 9 Rü yemaãcü ínatèxüchi ga daxũguxü̃ ga naãnewa ga yema coya ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga ãxtape. Rü nüma rü ngoxogu rü Chatanágu naxãe̱ga. Rü nüma nixĩ i guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃. Rü nüma rü norü orearü ngeruü̃gümaã ñoma ga naãnegu narüwoü̃. 10 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga daxũguxü̃ ga naãnewa tagaãcü ñaxü̃:

“Ñu̱xma rü marü nawa nangu na tórü Tupana rü norü duü̃xü̃güxü̃ namaxẽxẽẽxü̃. Rü ñu̱xma rü nüma tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na guxü̃ãrü yexera naporaxü̃ rü guxü̃ãrü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. Rü Nane ya Cristu rü marü tüxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ na guxü̃maã inacuáxü̃. Yerü marü daxũguxü̃ ga naãnewa ínatèxüchi ga Chataná ga ngunecü rü chütacü tórü Tupanapẽ́xewa taeneẽgüxü̃ yeü̃cürü ixuechaxü̃. 11 Rü nümagü ga yema taeneẽgü, rü marü Chatanáxü̃ narüyexeragü nagügagu ga guma pecaduarü ütanücèx yucü rü nagagu ga Tupanaãrü ore ga nüxü̃ yaxugüxü̃. Yerü ga nümagü rü tama nayanuxü̃gü ga norü maxü̃, rü ínamemaregü na Tupanacèx nayuexü̃. 12 ¡Rü ngẽmacèx petaãẽgü i guxãma i pema i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxe! ¡Natürü pengechaü̃tümüü̃gü i pema i yea naãne i pecaduã́xü̃wa ngẽxmagüxe rü taxtü i taxü̃wa ngẽxmagüxe! Erü ngẽma ngoxo i Chataná rü marü petanügu narütáe. Rü poraãcü nanu i nüma erü marü noxretama i ngunexü̃ nüxü̃́ ínayaxü na chixexü̃ naxüxü̃, erü paxa tá napoxcu”, ñanagürü ga yema naga. 13 Rü yema coya ga taxüchixü̃ ga Chataná nagu icúxü̃ rü yexguma nügü yacuèxãchigu ga ñoma ga naãnegu na natáexü̃, rü ngĩwe ningẽchigü ga yema nge ga íraxacücü. 14 Natürü ga Tupana rü ngixü̃ naxü̱xpexatü ga yema nge. Rü nanaxĩyüpexatügüraxü̃. Rü yemaãcü nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa iña naxchaxwa ga yema coya ga Chataná nagu icúxü̃.. Rü yema nachicawa nixĩ ga Tupana ngĩxna dauxü̃, rü ngĩxü̃ üwemüxü̃ ga tomaẽ̱xpü̱x ga taunecüarü ngãxü̃. 15 Rü yema coya ga Chataná rü dexá nügüèxwa ínaxũxũxẽẽ na wüxi ga natü naxüxü̃cèx, rü yema natümaã ngĩxü̃ yachaxẽẽxü̃cèx ga yema nge. 16 Natürü ga waixü̃mü rü ningẽ́x na iyachexẽẽãxü̃cèx ga yema dexá ga coya nügüèxwa íxũxũxẽẽxü̃. 17 Rü ñu̱xũchi ga yema coya ga Chataná, rü poraãcüxüchima ngĩmaã nanu ga yema nge. Rü ínixũ na nügü namaã yadèi̱xü̃cèx ga yema togü ga ngĩxãcügü ga yema nge. Rü ngẽma ngĩxãcügü i ngẽma coyamaã nügü dèi̱xü̃, rü ngẽma nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i meã Tupanaãrü orega ĩnüẽxü̃ rü meã yaxõgüechaxü̃ i Ngechuchu ya Cristuarü ore i aixcüma ixĩxü̃. Rü ñu̱xũchi ga yema coya rü norü numaã taxtü ga taxü̃ãnacügu nayarüñu.

13

Taxre ga ngoxogüchiga

1 Rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga ngoxo ga taxü̃ ga taxtügu íñuãchixü̃ ga 7 eruxü̃ rü 10 chatacu̱xrexü̃. Rü wüxichigü ga naxchatacu̱xrewa rü nüxü̃́ nayexma ga norü ngèxcueruü̃. Rü naẽrugügu naxümatü ga ñuxre ga nae̱gagü ga Tupanamaã guxchigagüxü̃. 2 Rü yema ngoxo ga nüxü̃ chadauxü̃, rü wüxi ga airüü̃ nixĩ. Rü naxmẽ́xgü rü chatü ga taxü̃mẽ́xẽgürüü̃ nixĩ. Rü naã̱x rü wüxi ga aièxrüü̃ nixĩ. Rü yema coya ga Chataná rü yema ngoxoxü̃ naporaxẽẽ na naxrüü̃ naporaxü̃cèx rü naxrüü̃ ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx na ñoma ga naãnemaã inacuáxü̃cèx. 3 Rü wüxi ga naẽruwa ga yema ngoxo, rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga taxü̃ ga norü o̱xri ga namaã nayuxchaü̃xü̃. Natürü ga yema norü o̱xri rü nüxü̃́ nixẽ, rü naxcèx nitaane. Rü guxü̃ma ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü rü poraãcü yema ngoxomaã naḇaixãchie, rü nawe narüxĩ. 4 Rü ga duü̃xü̃gü rü yema coya ga Chatanáxü̃ nicuèxüü̃gü yerü yema ngoxoxü̃ naporaxẽẽ na ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx. Rü yexgumarüü̃ ta yema ngoxoxü̃ nicuèxüü̃gü, rü ñanagürügü:

“¿Texé tangẽxma ya ñaã ngoxorüü̃ poraxe? ¿Rü texé tapora na namaã tügü tadèi̱xü̃?” ñanagürügü. 5 Natürü ga Tupana rü tama yema ngoxona nanachu̱xu na nügü yacuèxüü̃xü̃cèx rü ṯacü Tupanamaã yaxugüxü̃cèx rü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃cèx ga 42 ga tauemacü. 6 Rü yemaãcü chixexü̃ naxü ga yema ngoxo. Rü poraãcü ṯacü Tupanamaã nixugü. Rü Tupanamaã naguxchiga, rü napatamaã rü ta naguxchiga, rü tümamaã naguxchiga ya guxãma ya yíxema daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüxe. 7 Rü yema coya ga Chataná rü yema ngoxoxü̃ naporaxẽẽ na Tupanaãrü duü̃xü̃gümaã nügü nadèi̱xü̃cèx ñu̱xmatáta tüxü̃ nayexera. Rü ãẽ̱xgacüxü̃ nayaxĩxẽẽ na namaã inacuáxü̃cèx ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga duü̃xü̃gü ga guxü̃ma ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga nagúxü̃raü̃xü̃ ga nagawa idexagüxü̃. 8 Rü tá ngẽma ngoxoxü̃ nicuèxüü̃gü i guxü̃ma i duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa maxẽxü̃ i noxritama naãne ü̱xgu ngeégagüxü̃ nawa i norü popera ya yima pecaduarü ütanücèx yucü i nagu yawügüãxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i marü Tupana nüxna naxãxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. 9-10 Rü ngẽxguma texé ãxchixẽgu, rü name nixĩ i naga taxĩnü i ñaã tá pemaã nüxü̃ chixuxü̃. Rü ngẽxguma texé tümamaã naxuegugu na tüxü̃ yayauxgüxü̃, rü noxtacüma tá tiyaxu. Rü ngẽxguma texé tümamaã naxuegugu na tüxü̃ yamèxgüxü̃, rü noxtacüma tá tüxü̃ nimèxgü. Rü ngẽmacèx ya yíxema Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe, rü woo ṯacü rü guxchaxü̃ tüxü̃ ngupetügu, rü tanaxwèxe na yaxna namaã taxĩnüẽxü̃ rü tayaxõgüamaxü̃. 11 Rü yemawena nüxü̃ chadau ga wüxi ga to ga ngoxo ga taxrechatacu̱xrexü̃ ga waixü̃müãnewa íxũxũxü̃. Rü yema naxchatacu̱xre rü ñoma carneruchatacu̱xrerüü̃ nixĩ. Natürü ga naga rü wüxi ga coya ga taxüchixü̃garüü̃ nixĩ. 12 Rü yexguma yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxopẽ́xewa nayexmagu, rü naxrüü̃tama napora. Rü ñoma ga naãnemaã inacuèx, rü nanamu ga ñoma ga naãnewa maxẽxü̃ ga duü̃xü̃gü na yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo ga ixẽãrü o̱xriáxü̃xü̃ na yacuèxüü̃güxü̃cèx. 13 Rü yema ngoxo nanaxü ga taxü̃ ga cuèxruü̃gü ga duü̃xü̃gü tama nüxü̃ cuáxü̃ na naxügüãxü̃. Rü daxũwa nanayixẽẽ ga üxü, rü ñoma ga naãnegu nayi napẽ́xewa ga duü̃xü̃gü. 14 Natürü ga Tupana rü tama yema ngoxona nanachu̱xu na ñoma ga naãnewa maxẽxü̃ ga duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃ namaã ga yema cuèxruü̃gü ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxopẽ́xewa naxüxü̃. Rü yemaãcü ga yema ngoxo rü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxügüãxü̃cèx ga naxchicünèxã ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo ga taramaã chexexü̃ rü poraãcü rüxóxü̃ rü tama yuxü̃. 15 Rü Tupana rü tama yema to ga ngoxona nanachu̱xu na namaxẽẽãxü̃cèx ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxochicünèxã. Rü yemaãcü ga yema ngoxo rü nanamaxẽẽ ga yema naxchicünèxã na yadexaxü̃cèx rü na nadaiãxü̃cèx ga guxü̃ma ga yema duü̃xü̃gü ga tama nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃. 16 Rü yexgumarüü̃ ta guxü̃ma ga duü̃xü̃güxü̃ namu na norü tügünemẽ́xẽwa rü ẽ́xna nacatüwa nüxü̃́ na nayexmaxü̃cèx ga wüxi ga cuèxruü̃ ga yema ngoxoéga ixĩxü̃. Rü yemaãcü nanamu ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü woo buxü̃ rü ẽ́xna yaxü̃, rü woo duü̃xü̃gü i muãrü dĩẽruã̱xgüxü̃ rü ẽ́xna ngearü dĩẽrũã̱xgüxü̃, rü woo duü̃xü̃gü i ngearü coriã̱xgüxü̃ rü ẽ́xna duü̃xü̃gü i ixããrü coriã̱xgüxü̃. 17 Rü taxucürüwa texé tümaãrü ṯacücèx tataxe rü ẽ́xna tümaãrü ṯacümaã tataxe ga yexguma tümaãrü tügünemẽ́xẽwa rü ẽ́xna tümacatüwa tüxü̃́ natau̱xgu ga yema ngoxoéga rü ẽ́xna yema ngoxoégaarü cuèxruü̃ ga númeru. 18 Rü ñaã orexü̃ na icuáxü̃cèx, rü tanaxwèxe na tüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i tórü cuèx. Rü yíxema tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i tümaãrü cuèx, rü name nixĩ i tanangugü i ngẽma númeru i ngẽma ngoxoéga ixĩxü̃. Erü ngẽma númeru rü wüxi i yatüégachirẽ́x nixĩ. Rü ngẽma númeru rü 666 nixĩ.

14

Yema 144,000 ga duü̃xü̃güarü wiyae

1 Rü yemawena ichadawenü, rü nüxü̃ chadau ga guma pecaduarü ütanücèx yucü ga guma mèxpǘne ga Siṍũgu ãe̱ganee̱tügu chicü. Rü naxü̃tawa nayexma ga 144,000 ga duü̃xü̃gü ga nacatüwa ixãe̱gaxü̃ namaã ga guma pecaduarü ütanücèx yucüéga rü Nanatü ya Tupanae̱ga. 2 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga tagaxü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃ ga ñoma taxü̃ i cotüna i chuxchuxü̃garüü̃ ixĩxü̃ rü ñoma poraãcü yaduruanexü̃rüü̃ ixĩxü̃ rü ñoma muxũchixü̃ i duü̃xü̃gü i arpawa ípaxetagüxü̃rüü̃ ixĩxü̃. 3 Rü yema 144,000 ga duü̃xü̃gü rü nagu nawiyaegü ga wüxi ga yexwacaxü̃xü̃ ga wiyae napẽ́xewa ga Tupanaãrü tochicaxü̃ rü napẽ́xewa ga yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü napẽ́xewa ga yema 24 ga ãẽ̱xgacügü. Rü taxucürüwama texé ga togue nüxü̃ tacuèxéga ga yema wiyae. Rü yema 144,000 ga duü̃xü̃güxicatama nixĩ ga nüxü̃ cuèxgüxü̃. Rü yema nixĩ ga Tupana ñoma ga naãnewa deixü̃ na namaxẽxẽẽãxü̃cèx. 4 Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga tama ñoma ga naãneãrü ngúchaü̃ i chixexü̃maã nügü ãũãchiarü maxü̃ã̱xgüxü̃ rü tama nüxü̃ rüxoexü̃ na Tupanaãxü̃́ yaxõgüãxü̃. Rü nümagü rü yima Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucüwe narüxĩ i ngextá ínaxũxü̃wa. Rü yemagü nixĩ ga ñoma ga naãnecü̱̃ã̱xtanüwa nüxira Tupana naxcèx taxexü̃ na noxrü rü Naneãrü duü̃xü̃gü i üünexü̃ yixĩgüxü̃cèx. 5 Rü yematanüwa rü taguma texé nüxü̃ taxĩnü na doraxü̃ yaxugüxü̃, erü Tupanapẽ́xewa rü nataxuma i norü chixexü̃.

Orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱xãrü orechiga

6 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga wüxi ga to ga orearü ngeruü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnegu íxexeü̃xü̃ ga iyangexü̃ ga Tupanaãrü ore i guxü̃gutáma ixĩxü̃, na guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgümaã rü nagúxü̃raü̃xü̃ i duü̃xü̃gümaã rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i nagúxü̃raü̃xü̃ i nagawa idexagüxü̃maã nüxü̃ yaxuxü̃cèx. Rü yemaãcü inayange ga yema Tupanaãrü ore na guxü̃ma i ñoma i naãnewa maxẽxü̃ i duü̃xü̃gümaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx. 7 Rü tagaãcü ñanagürü:

“¡Nüxü̃ pemuü̃ẽ ya Tupana rü nüxü̃ picuèxüü̃gü! Erü marü nawa nangu na guxü̃ma i duü̃xü̃güna nac̱axü̃. ¡Rü nüxü̃ picuèxüü̃gü ya yima naxücü i daxũguxü̃ i naãne rü ñoma i naãne rü taxtü i taxü̃ rü guxü̃ma i natüxacügü!” ñanagürü. 8 Rü yemawena nango̱x ga to ga orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x, rü ñanagürü:

“Marü nagu nayarüchixe ya yima ĩãne ya taxü̃ne ya Babiróniã, rü nagu napogüe rü nayawèxtaü̃güxẽẽ ya norü ĩgü. Yerü yema ĩãnecü̱̃ã̱x rü nanachixexẽẽ ga guxü̃ma ga to ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü. Rü guxü̃ma ga yema duü̃xü̃güxü̃ namu na naxügüãxü̃cèx ga yema chixexü̃ ga guma ĩãnewa naxügüxü̃ ga Tupanapẽ́xewa poraãcü chixexü̃”, ñanagürü. 9-10 Rü yemawena nango̱x ga to ga orearü ngeruü̃ ga tagaãcü ñaxü̃:

“Ngẽxguma chi texé nüxü̃ icuèxüü̃gu i ngẽma ngoxo rü naxchicünèxãxü̃ ticuèxüü̃gu rü tügü itaxãxgu na tümacatüwa rü ẽ́xna tümamẽ́xẽwa ngẽma ngoxoégamaã tacuèxruü̃ã́xü̃, rü Tupana rü poraãcüxüchi tá tüxü̃ napoxcu namaã i ngẽma poxcu i guxü̃ãrü yexera ixĩxü̃ i nümatama ya Tupana norü numaã namexẽẽxü̃. Rü üxümaã rü azufre i iy̱auraxü̃maã tá ngúxü̃ tüxü̃ ningexẽẽ napẽ́xewa i norü orearü ngeruü̃gü rü napẽ́xewa ya yima Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü. 11 Rü naẽma ya yima üxü ya nawa Tupana ngúxü̃ tüxü̃ ingexẽe̱ne, rü guxü̃gutáma nge̱ma nicaixqueecha. Rü bai i írarüwa tá tüxü̃́ narüna i ngẽma ngúxü̃ ya yíxema ngẽma ngoxoxü̃ rü ngẽma ngoxochicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxe rü tügü ixãxẽ na ngẽma ngoxoégamaã taxãe̱gaxü̃. Rü bai i ngunecü rü bai i chütacü tá tüxü̃́ narüna i ngẽma ngúxü̃”, ñanagürü. 12 Rü ngẽmacèx ya yíxema Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe rü norü orega ĩnüẽxẽ rü Ngechuchuaxü̃́ yaxõgüxe, rü name nixĩ na yaxna namaã taxĩnüẽxü̃ rü tayaxõgüamaxü̃ ega woo ṯacü rü guxchaxü̃ tüxü̃ ngupetügu. 13 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃ ga ñaxü̃ choxü̃:

“¡Naxümatü i ñaã ore i tá cumaã nüxü̃ chixuxü̃! Rü ñu̱xmaü̃cüü tá tataãẽgü ya yíxema tórü Coriaxü̃́ meã yaxõgüãcüma yuexe. Erü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü ñanagürü: ‘Ngü̃, ngẽmáãcü tá tataãẽgü ya yíxema, erü tá itarüngü̃ẽ nüxna i tümaãrü puracügü. Rü ngẽma mexü̃ i taxügüxü̃ rü tümamaã wüxigu daxũguxü̃ i naãnewa tá naxũ’ ”, ñanagürü.

Ñoma i naãnewa nanade i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü ixĩgüxü̃

14 Rü ñu̱xũchi ichadawenü rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga caixanexü̃ ga cómüxü̃. Rü yema caixanexü̃e̱tüwa narüto ga Tupana Nane ga duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. Rü naẽruwa nayexma ga wüxi ga norü ngèxcueruü̃ ga uirunaxcèx. Rü namẽ́xwa nayexma ga wüxi ga cüxchi ga ínapomaguxü̃ ga tẽ́xechixü̃. 15 Rü Tupanapatawa ínaxũxũ ga wüxi ga to ga orearü ngeruü̃ ga tagaãcü ñaxü̃ nüxü̃ ga guma caixanexü̃e̱tüwa rütocü:

“¡Inaxügü na cunadexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i cuxrü ixĩgüxü̃! Erü marü nawa nangu na cugüxü̃tawa cunagagüxü̃, erü ngẽma curü duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa ngẽxmagüxü̃ rü ínamemare na cunadexü̃”, ñanagürü. 16 Rü ñu̱xũchi ga guma yema caixanexü̃e̱tüwa rütocü rü ñoma trigu i buxuxü̃rüü̃ naãnee̱tügu ngĩmaã nayabuãchi ga norü cüxchi. Rü nanade ga yema norü duü̃xü̃gü ga ñoma ga naãnewa yexmagüxü̃. 17 Rü ñu̱xũchi daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmane ya Tupanapatawa ínaxũxũ ga wüxi ga to ga orearü ngeruü̃ ga nüxü̃́ nayexmacü ga wüxi ga cüxchi ga ínapomaguxcü ga tẽ́xechixcü. 18 Rü yema pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmüwa ínaxũxũ ga wüxi ga to ga orearü ngeruü̃ ga üxümaã icuáxü̃. Rü nüma rü tagaãcü ñanagürü nüxü̃ ga yema to ga orearü ngeruü̃ ga yema cüxchi ga ínapomaguxcü ga tẽ́xechixcü nüxü̃́ yexmaxü̃:

“¡Inaxügü na cunadexü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i yéa naãnewa ngẽxmagüxü̃ i tama Tupanaãrü ixĩgüxü̃! Erü marü nawa nangu na Tupana napoxcuexü̃”, ñanagürü. 19 Rü yema orearü ngeruü̃ rü ñoma ga naãnee̱tügu ngĩmaã nayabuãchi ga norü cüxchi. Rü nayadexechi ga yema duü̃xü̃gü ga tama Tupanaãrü ixĩgüxü̃ ga ñoma ga naãnewa yexmagüxü̃. Rü wüxi ga taxü̃ ga nachicagu nanawocu na yexma Tupana norü numaã nadèi̱xü̃cèx, ñoma ubagü imèĩ̱xtüü̃xü̃rüü̃. 20 Rü yema nachica ga ĩãneãrü ĩxpemawa yexmaxü̃gu nanadai. Rü guma nagü ga yéma íyaxüchicü, rü 300 ga kilómetru inayarübaichi, rü wüxi ga metruarü ngãxü̃ nixĩ ga norü mátama ga guma nagü.

15

Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü ga nüxü̃́ nayexmaxü̃ ga 7 ga poxcuruü̃gü

1 Rü ñu̱xũchi ga daxũguxü̃ ga naãnewa rü nüxü̃ chadau ga wüxi ga to ga taxü̃ ga cuèxruü̃ ga namaã iḇaixãchixü̃. Rü nayexma ga 7 ga orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga nüxü̃́ yexmagüxü̃ ga 7 ga poxcuruü̃. Rü yema poxcugu nixĩ ga yagúxü̃ ga norü nú ga Tupana. 2 Rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃ chadau ga ñoma wüxi ga nanaxtaaétüwaraü̃xü̃ ga woruarüü̃ iy̱auraétücüüxü̃ ga üxüema nawa inachixü̃. Rü yéma tayexmagü ga guxema nüxü̃ rüyexeraxe ga yema ngoxo rü yema ngoxochicünèxã rü yema ngoxoéga rü yema númeru ga yema ngoxoéga ixĩxü̃. Rü yema nanaxtaaétüraü̃xü̃gu tachigü. Rü tüxü̃́ nayexmagü ga tümaãrü paxetaruü̃gü ga arpa ga Tupana tüxna ãxü̃. 3 Rü nagu tawiyaegü ga Moĩché ga Tupanaãrü duü̃xü̃ ixĩcüarü wiyae. Rü yexgumarüü̃ ta nagu tawiyaegü ga yema wiyae ga guma Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucüarü ixĩxü̃ ga ñaxü̃:

“Pa Torü Cori ya Tupana ya Guxü̃ãrü Yexera Poracüx, nataxüchi rü namexẽchi i guxü̃ma i ngẽma cuxüxü̃. Rü cuma rü guxü̃gutáma guxü̃ma i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacü quixĩ. Rü cuma rü aixcüma meãma namaã icucuèx rü taguma quidora. 4 ¿Rü texé tãũtáma cuxü̃ tamuü̃, Pa Corix? ¿Rü texé tãũtáma cuxü̃ ticuèxüü̃? Erü cuma rü cuxicatama nixĩ i üünecü quiĩxü̃. Rü guxü̃ma i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x rü nuã tá naxĩ, rü tá cuxü̃ nicuèxüü̃gü. Yerü marü nüxü̃ nadaugü na quixaixcümaxü̃ i guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃wa rü aixcüma mea cunangugüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃ rü ngẽma mexü̃ ügüxü̃”,

ñanagürü ga yema wiyae. 5 Rü yemawena ichadawenü rü nüxü̃ chadau ga daxũguxü̃ ga naãnewa na yawãxnaxü̃ ga yema nachica ga üünexü̃ ga Tupanapataarü aixepewa yexmaxü̃ ga ngexta namaã ínanguxü̃güxü̃wa ga guma nuta ga Tupanaãrü mugü nagu ümatücü. 6 Rü guma Tupanapatawa ínachoxü̃ ga yema 7 ga orearü ngeruü̃gü ga daxũcü̱̃ã̱x ga nüxü̃́ nayexmagüxü̃ ga yema 7 ga poxcuruü̃gü. Rü naxchiru ga mexẽchixü̃maã rü iy̱auracüüxü̃maã nixãxchiru. Rü yema norü goyeremüü̃gü rü uirunaxcèx nixĩ. 7 Rü ñu̱xũchi wüxi ga yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxü̃xü̃, rü wüxichigü ga yema 7 ga orearü ngeruü̃güna nanaxã ga wüxi ga copa ga uirunaxcèx ga Tupana ya guxü̃guma maxẽchacüarü nu i ãũcümaxü̃maã ixããcuxü̃. 8 Rü guma Tupanapata rü namaã naxããcu ga yema caixema ga Tupana ya mexẽchicü rü poracüwa ne ũxü̃. Rü taxucürüwama texé yexma taxücu ñu̱xmata nagú ga yema 7 ga poxcuruü̃ ga yema 7 ga orearü ngeruü̃güaxü̃́ yexmaxü̃.

16

copagü ga Tupanaãrü numaã ixããcuxü̃chiga

1 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga tagaãcü guma Tupanapatawa inaxũxü̃ ga ñaxü̃ nüxü̃ ga yema 7 ga orearü ngeruü̃gü:

“¡Nge̱ma pexĩ, rü naãnee̱tüwa peyabagüãcu i ngẽma 7 i copagü i Tupanaãrü nu i ãũcümaxü̃maã ixããcuxü̃!” ñanagürü. 2 Rü yéma naxũ ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü naãnee̱tügu nayabaãcu ga norü copa. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yema ngoxoégamaã ixãe̱gaxü̃ rü yema ngoxochicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü nawa inayarügogü ga taixna ga ngu̱xuchixü̃ ga taguma ixẽxü̃. 3 Rü yema norü taxre ga orearü ngeruü̃, rü taxü̃ ga taxtüétügu nayabaãcu ga norü copa. Rü nagüxü̃ nananguxuchi ga dexá, rü ñoma wüxi i duü̃xü̃ i texé imáxü̃gürüü̃ nixĩ ga dexá. Rü guxü̃ma ga ṯacü ga taxtüwa maxẽxü̃ rü nayue. 4 Rü yema norü tomaẽ̱xpü̱x ga orearü ngeruü̃ rü natügüétügu rü natüxacügüétügu nayabaãcu ga norü copa. Rü guxü̃ma ga yema natügü rü natüxacügü, rü nagüxü̃ nanacèxichi. 5 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga guxü̃ma ga dexámaã icuáxü̃ ga ñaxü̃:

“Pa Torü Cori ya Tupana ya Üünecü ya Woetama Yexmaẽchacü rü Ñu̱xma Ngẽxmaẽchacü, cuma rü wüxi i mexü̃ cuxü na ngẽmaãcü dexá nagüxü̃ cunacèxichixẽẽxü̃ naxchaxwa i ngẽma duü̃xü̃gü. 6 Yerü nümagü rü nanadai ga yema curü duü̃xü̃gü rü curü orearü uruü̃gü, rü inanaba ga nagü. Rü ñu̱xma i cuma rü wüxi i mexü̃ nixĩ i cuxüxü̃ na ngẽma dexá nagüxü̃ cunacèxichixẽẽxü̃ na nawa naxaxegüxü̃cèx. Yerü yema nixĩ ga yema nanaxwèxegüxü̃ rü yemacèx nixĩ ga curü duü̃xü̃güxü̃ nadèi̱xü̃”, ñaxü̃. 7 Rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga yema pumaraarü gutẽ́xeruü̃taxmüwa inaxũxü̃ ga ñaxü̃:

“Ngü̃, Pa Cori ya Tupana ya Guxü̃ãrü Yexera Poracüx, aixcüma nixĩ i namexü̃ i ngẽma cuxüxü̃”, ñaxü̃. 8 Rü yema norü ãgümücü ga orearü ngeruü̃ rü üèxcüétügu nayabaãcu ga norü copa. Rü yemaãcü poraãcü nananaiemaxẽẽ ga üèxcü na yema norü naĩẽmaxü̃maã ínaguãxü̃cèx ga duü̃xü̃gü. 9 Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü poraãcü nüxü̃́ nangu̱xema, natürü tama nüxü̃ narüxoe ga nacüma ga chixexü̃ rü tama Tupanaxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü naguxchigagüama namaã ga Tupana ya guxü̃ma i ngẽma poxcuruü̃maã icuácü. 10 Rü yema norü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga orearü ngeruü̃, rü yema ngoxoarü tochicaxü̃e̱tügu nayabaãcu ga norü copa. Rü guxü̃wama ga ngextá ãẽ̱xgacü íyiĩxü̃wa ga yema ngoxo, rü naxẽãne. Rü yema na poraãcü nüxü̃́ nangúxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü nügü nangṍõrü conüã̱xgü. 11 Natürü woo yemaãcü nüxü̃ na nangupetüxü̃ ga duü̃xü̃gü, rü tama nüxü̃ narüxoechaü̃ ga yema chixexü̃ ga naxügüxü̃. Natürü yema na poraãcü nüxü̃́ nangúxü̃ ga norü taixnagü, rü naguxchigagüama namaã ga Tupana ya daxũgucü. 12 Rü yema norü 6 ga orearü ngeruü̃, rü yema taxtü ga Eufráteétügu nayabaãcu ga norü copa. Rü inayache ga yema taxtü na wüxi ga nama na yiĩxü̃cèx naxcèx ga yema nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü ga üèxcü íyarügoxü̃wa ne ĩxü̃. 13 Rü nüxü̃ chadau rü yema coyaã̱xwa, rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxoèxwa, rü yema to ga ngoxo ga yema orearü uruü̃netaèxwa, rü wüxièxwachigü ínaxũxũ ga wüxi ga naãẽ ga chixexü̃ ga ñoma curururüü̃ ixĩxü̃. 14 Rü yema ngoxoã́ẽgü nixĩ ga naxügüxü̃ ga yema taxü̃ ga cuèxruü̃gü ga duü̃xü̃gü taxucürüwa ügüxü̃. Rü yema ngoxogü rü ínachoxü̃ na nangutaquẽ́xexẽẽgüãxü̃cèx i guxü̃ma i ñoma i naãnewa ngẽxmagüxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü na Tupana ya Guxü̃ãrü Yexera Poracümaã nügü nadaixü̃cèx i ngẽxguma nawa nanguxgu i naãneãrü gu̱x. 15 Natürü dücax, rü pexuãẽgü erü tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu rü ñanagürü:

“Choma rü ngürüãchi taxúetáma choxü̃ ínanguxẽẽyane íchangu, ñoma wüxi i ngĩ́tèxáxü̃ ínguxü̃rüü̃. Rü tataãẽ ya yíxema ímemarexe ñoma wüxi i duü̃xü̃ i naxchiru ímexẽẽxü̃rüü̃ na tama tangexchiruxü̃cèx rü taxãnexü̃cèx i ngẽxguma íchanguxgu”, ñanagürü. 16 Rü yema ngoxogü, rü nanangutaquẽ́xexẽẽ ga guxü̃ma ga ñoma ga naãnewa yexmagüxü̃ ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgüarü ãẽ̱xgacügü. Rü yema nachica ga nawa nangutaquẽ́xegüxü̃, rü Armaguedóü̃gu naxãe̱ga i Yudíugügawa. 17 Rü yema norü 7 ga orearü ngeruü̃, rü buanecügumare nayabaãcu ga norü copa. Rü guma Tupanapata ya daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmanewa inanaxũ ga wüxi ga naga ga tagaxü̃ ga yema Tupanaãrü tochicaxü̃wa inaxũxü̃ ga ñaxü̃:

“Marü ningu”, ñaxü̃. 18 Rü nibèi̱xbẽ́xane, rü poraãcü nicuxcuane, rü niduruane. Rü poraãcü naxĩã̱xãchiane. Rü noxri Tupana duü̃xü̃güxü̃ ü̱xgumama rü taguma nayexma ga wüxi ga ĩã̱xãchiane ga yemarüü̃ poraxü̃. 19 Rü guma ĩãne ga taxü̃ne ga Babiróniã, rü tomaẽ̱xpü̱xgu ningüxyeane. Rü guma ĩãnegü ga ñoma ga naãnewa yexmagüne rü niwèxtaü̃gü. Rü Tupana rü nüxna nacuaxãchi ga guma ĩãne ga Babiróniããrü chixexü̃. Rü yemacèx norü numaã poraãcü nanapoxcu ga guma ĩãne, yerü poraãcüxüchi namaã nanu. 20 Rü guxü̃ma ga capaxũgü rü guxü̃nema ga mèxpǘnegü, rü inayarüxogü. 21 Rü daxũwa narüyi ga gáuxü̃ ga itapütaxü̃, rü duü̃xü̃güétügu nayi. Rü wüxipütachigü ga yema gáuxü̃, rü 40 ga kilogu nixĩ ga nayaxü̃. Rü ga duü̃xü̃gü rü Tupanamaã naguxchigagü nagagu ga yema poxcuruü̃ ga gáuxü̃, yerü poraãcü nüxü̃́ nangu̱x ga yema poxcu ga Tupana namaã napoxcuexü̃.

17

Ĩãne ga Babiróniã ga wüxi ga nge ga ngẽãẽxü̃- chicügu ixuxü̃ne

1 Rü yema 7 ga orearü ngeruü̃gü ga nüxü̃́ yexmagüxü̃ ga 7 ga copagü, rü yematanüwa rü wüxi ga orearü ngeruü̃, rü chauxcèx nixũ, rü ñanagürü choxü̃:

“¡Nuã naxũ! Rü tá cuxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ṯacü tá nixĩ i ngĩrü poxcu i ngẽma nge i ngeãẽxü̃chicü i taxü̃ i dexágüétüwa rüto̱xcü. 2 Rü ñoma i naãnewa ngẽxmagüxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü, rü ngĩmaã namaxẽ, rü yemaãcü poraãcü chixexü̃ naxügü. Rü guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x, rü ngĩrü chixexü̃ nüxna naxüe”, ñanagürü. 3 Rü yexguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ yemaãcü choxü̃ ngo̱xetüxẽẽgu, rü yema orearü ngeruü̃ rü wüxi ga nachica ga ngextá taxúema íxãpataxü̃wa choxü̃ naga. Rü yéma ngĩxü̃ chadau ga wüxi ga nge ga wüxi ga ngoxo ga dauxü̃e̱tüwa rüto̱xcü. Rü yema ngoxo rü guxü̃wama naxãe̱gaxü̃ne, rü yema nae̱gagü rü Tupanamaã naguxchiga. Rü 7 nixĩ ga naẽru rü 10 ga naxchatacu̱xre. 4 Rü yema nge rü wüxi ga naxchiru ga dauxracharaxü̃ rü dauxü̃maã ixãxchiru. Rü uirumaã rü nutagü ga mexẽchicümaã ingã̱xãẽ. Rü ngĩxmẽ́xwa ngĩxü̃́ nayexma ga wüxi ga copa ga uirunaxcèx. Rü yema copa rü namaã naxããcu ga nagúxüraü̃xü̃ ga yema Tupanapẽ́xewa chixexü̃ rü nagúxüraü̃xü̃ ga chixexü̃gü ga yema nge üxü̃. 5 Rü ngĩcatügu naxümatü ga wüxi ga nae̱ga ga taxúema nüxü̃ cuáxü̃ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃. Rü yema nae̱ga rü ñanagürü:

“Rü yima Babiróniã rü guxü̃ma i ngema duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ i ñoma i naãnewa maxẽxü̃arü mamá nixĩ”, ñanagürü. 6 Rü ngĩxü̃ chadau ga yema nge ga na nangãxü̃xü̃ namaã ga guma nagü ga yema duü̃xü̃gü ga Tupanaãrü ixĩgüxü̃ rü yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuarü orexü̃ na yaxugüxü̃cèx dèi̱xü̃. Rü yexguma yemaxü̃ chadèu̱xgu, rü chaḇaixãchi. 7 Rü yexguma ga yema orearü ngeruü̃ rü ñanagürü choxü̃:

“¿Ṯacücèx cuḇaixãchi? Dücèx, tá cumaã nüxü̃ chixu na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma nge, rü ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma ngoxo i 7 eruxü̃ rü 10 chatacu̱xrexü̃ i nae̱tüwa natoxü̃. 8 Rü ngẽma ngoxo i nüxü̃ cudauxü̃, rü yema nixĩ ga nuxcümaxü̃chi maxchiréxü̃ natürü ñu̱xma rü marü yuxü̃ rü ngẽma ãxmaxü̃ i taxuguma iyacuáxü̃wa ngẽxmaxü̃. Natürü paxa tá nge̱ma íxũxũxü̃, rü ñu̱xũchi ngẽma nachica i guxü̃gutáma nagu napoxcuxü̃wa tá ũxü̃. Rü ngẽma ngoxoma ã tá naḇaixãchiãẽgü i ngẽma duü̃xü̃gü i ñoma i naãnewa maxẽxü̃ i tama nawa ngo̱xégagüxü̃ i ngẽma Tupanaãrü popera i noxritama naãne ixügügu Tupana nagu yawügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü nümagü i ngẽma duü̃xü̃gü rü aixcüma tá namaã naḇaixãchiãẽgü i ngẽxguma nüxü̃ nadaugügu i ngẽma ngoxo ga nuxcümaxü̃chi maxchiréxü̃ rü yuxü̃ natürü wena táxarü ínguxü̃. 9 Rü ñaã nixĩ i wüxi i ore naxcèx i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ natauxchaxü̃ na nüxü̃ nacuèxgüxü̃. Rü ngẽma 7 i naẽru i ngẽma ngoxo, rü yima nixĩ ya 7 ya mèxpǘnechiga. Rü yima 7 ya mèxpǘnee̱tüwa nixĩ i natoxü̃ i ngẽma nge. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma naẽrugü, rü 7 i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüchiga nixĩ. 10 Rü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x i ngẽma ãẽ̱xgacügü rü marü togü nüxü̃ narüyexeragü, rü ñu̱xma rü marü tama ãẽ̱xgacügü nixĩgü. Rü ngẽma norü 6 i ngẽma ãẽ̱xgacügü, rü nüma rü ñu̱xma rü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü ngẽma norü 7 tá nixĩ i yixcüra ínguxü̃. Natürü ngẽxguma ínanguxgu i ngẽma norü 7 i nawa iyacuáxü̃ i ngẽma ãẽ̱xgacügü, rü paxaãchimare tá nixĩ i ãẽ̱xgacü yiĩxü̃. 11 Rü ngẽma ngoxo ga nuxcümaxü̃chi maxchiréxü̃ rü ñu̱xma rü marü yuxü̃, rü ngẽma nixĩ i norü 8 i ngẽma ãẽ̱xgacügü. Rü nüma rü ngẽma 7 tanüxü̃ nixĩ. Natürü i nüma rü ngẽma nachica i guxü̃gutáma nagu napoxcuxü̃wa naxũ. 12 Rü ngẽma 10 i naxchatacu̱xre i nüxü̃ cudauxü̃, rü 10 i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüchiga nixĩ. Natürü i nümagü rü tauta inanaxügüe na duü̃xü̃gümaã inacuèxgüxü̃. Natürü yixcüra tá nanayauxgü i pora na wüxitátama i ora ngẽma ngoxomaã wüxigu ãẽ̱xgacügü yixĩgüxü̃cèx. 13 Rü ngẽma 10 i ãẽ̱xgacügü rü wüxigu nagu narüxĩnüẽ na ngẽma ngoxona naxãgüãxü̃cèx i norü pora, na ngẽma ngoxo namaã icuáxü̃cèx. 14 Rü ñu̱xũchi i ngẽma ãẽ̱xgacügü rü ngẽma ngoxo rü tá nügü nadai namaã ya yima Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü. Natürü ya yima Tupana Nane rü tá nüxü̃ narüyexera, erü nüma rü guxü̃ i corigüarü Cori nixĩ, rü guxü̃ i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüarü Ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü yíxema namücügü ixĩgüxe, rü yíxemagü tixĩgü ya Tupana tüxü̃ dexe rü tümacèx nac̱axe. Rü tümagü rü aixcüma naga taxĩnüẽ”, ñanagürü choxü̃. 15 Rü yema orearü ngeruü̃ rü ñanagürü ta choxü̃:

“Ngẽma taxü̃ i dexá i nüxü̃ cudauxü̃ i nae̱tüwa natoxü̃ i ngẽma nge i ngẽãẽxü̃chicü, rü nagúxü̃raü̃xü̃ i duü̃xü̃güchiga nixĩ, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü i to i nagawa idexagüxü̃chiga nixĩ, rü guxü̃ma i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü i duü̃xü̃güchiga nixĩ. 16 Rü ngẽma 10 i naxchatacu̱xre i nüxü̃ cudauxü̃ i nüxü̃́ ngẽxmaxü̃ i ngẽma ngoxo, rü tá ngẽma nge i ngẽãẽxü̃chicüchi naxaie. Rü tá ngẽma ngena nanapuxü̃ i guxü̃ma i ṯacü i ngĩxü̃́ ngẽxmaxü̃, rü ngẽmaãcü ngexchiruãcüma tá ngẽxma irüxã̱ũ̱x. Rü tá ngĩxü̃ nangõ̱xgü, rü üxüwa tá ngĩxü̃ nigugü. 17 Yerü ga Tupana rü yema 10 ga ãẽ̱xgacügüxü̃ nagu narüxĩnüẽxẽẽ na naxügüãxü̃cèx i ngẽma nanaxwèxexü̃ i nüma ya Tupana. Rü ngẽmacèx i ngẽma ãẽ̱xgacügü, rü tá wüxigu nagu narüxĩnüẽ na ngẽma ngoxoxü̃ naporaxẽẽgüxü̃ na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃cèx ñu̱xmatáta Tupana yanguxẽẽ i ngẽma nüxü̃ yaxuxü̃. 18 Rü ngẽma nge i ngĩxü̃ cudèu̱xcü, rü yima nixĩ ya yima ĩãne ya taxü̃ne ya guxü̃ma i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügümaã icuáxü̃ne”, ñanagürü.

18

Nagu nayarüchixe ga ĩãne ga Babiróniã

1 Rü yemawena nüxü̃ chadau ga wüxi ga to ga orearü ngeruü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa írüxĩxü̃ ga taxü̃ ga ãẽ̱xgacü ixĩxü̃. Rü yema orearü ngeruü̃ãrü y̱auracüüxü̃maã nangóone ga ñoma ga naãne. 2 Rü tagaãcü ñanagürü:

“Marü nagu nayarüchixe ya yima ĩãne ya Babiróniã ya itaégacüxüne. Rü ñu̱xma rü ngoxogüchiü̃ nixĩ rü nagúxü̃raü̃xü̃ i naãẽ i chixexü̃güchiü̃ nixĩ. Rü ñu̱xma rü ngẽxma naxãchiü̃ i nagúxü̃raü̃xü̃ i ngurucugü rü werigü i chixexü̃ i duü̃xü̃gü naxchi aiexü̃. 3 Yerü guxü̃ma ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü, rü guma ĩãneãrü chixexü̃ nüxna naxüe. Rü norü ãẽ̱xgacügü, rü yéma poraãcü chixri namaxẽ. Rü guxü̃ma ga ñoma ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱xgü ga taxetanüxü̃gü, rü nügü namuãrü dĩẽruã̱xẽẽgü namaã ga yema ĩãneãrü yemaxü̃gü ga tama Tupanapẽ́xewa mexü̃”, ñanagürü. 4 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga to ga naga ga daxũguxü̃ ga naãnewa inaxũxü̃ ga ñaxü̃:

“¡Dücèx i guxãma i pema ya chorü duü̃xü̃gü ixĩgüxe, rü ípechoxü̃ nawa ya yima ĩãne na tama ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱xrüü̃ pipecaduã̱xgüxü̃cèx rü tama nagu pey̱ixü̃cèx i ngẽma poxcu i tá yima ĩãnewa nguxü̃! 5 Erü ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱xãrü pecadugü, rü nügüétüwa narünucue, rü düxwa marü daxũguxü̃ i naãnewa nangu. Rü ñu̱xma ya Tupana rü nüxna nacuèxãchi i ngẽma chixexü̃ i naxügüxü̃, rü ngẽmacèx tá yima ĩãnexü̃ napoxcu. 6 Rü ngẽma poraãcü chixexü̃ na naxügüxü̃rüü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ na chixexü̃maã nüxü̃́ penaxütanüxü̃ i pemax. ¡Rü ñu̱xma na ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x togümaã chixexü̃ naxügüxü̃, rü taxreẽ́xpü̱xcüna tá penachixexẽẽ i pemax! ¡Rü ngẽma chixexü̃ ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x togücèx mexẽẽgüxü̃, rü pema rü taxreẽ́xpü̱xcüna tá ngẽmaãcü naxcèx penamexẽẽ! 7 ¡Rü ngẽma na nügü yacuèxüü̃güxü̃ rü mexẽchixü̃wa na namaxẽxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ na ngúxü̃ nüxü̃ pingexẽẽgüxü̃ rü ngechaü̃ nüxü̃ pingexẽẽgüxü̃! Erü ñu̱xma i ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x rü nügüãẽwa ñanagürügü: ‘Yixema rü ñoma wüxi i ãẽ̱xgacürüü̃ mexẽchixü̃wa tangẽxmagü. Rü tagutáma wüxi i yutexü̃rüü̃ tangechaü̃gü’, ñanagürügü nügüãẽwa i ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x. 8 Rü ngẽmacèx tá nixĩ i wüxitátama i ngunexü̃gu ínanguxü̃ i ngẽma ĩãneãrü poxcuruü̃. Rü ngẽma ĩãnecü̱̃ã̱x rü ngúanemaã tá nayue, rü poraãcü tá nangechaü̃gü, rü poraãcü taiya tá nüxü̃́ nangu̱x, rü norü ĩãne rü üxümaã tá nigu. Erü naporaxüchi ya yima Tupana ya guxü̃ãrü Cori ixĩcü i ngẽma ĩãnexü̃ poxcucü”, ñanagürü ga yema naga. 9 Rü ngẽma nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü ga yema ĩãnewa poraãcü chixri maxẽxü̃ rü mexẽchixü̃wa yexmagüxü̃, rü tá poraãcü norü ngechaü̃maã yima ĩãnecèx naxauxe i ngẽxguma nüxü̃ nadaugügu i ngẽma üxüema i namaã yaxaxü̃. 10 Natürü ngẽma ãẽ̱xgacügü rü ngẽma poxcuxü̃ na namuü̃ẽxü̃chèxwa rü tá yaxü̃wa nüxü̃ narüdaunü, rü ñanagürügü tá:

“Cungechaü̃tümüü̃, Pa Itaégacüxüne ya Ĩane ya Babirónia ya Guxü̃ i Nachiü̃ãnegümaã Porachirénex. Erü wüxitama i oragu cuxcèx ínangu i curü poxcu”, ñanagürügü tá. 11 Rü guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i taxetanüxü̃, rü tá poraãcü norü ngechaü̃maã naxcèx naxauxe ya yima ĩãne. Erü marü taxúetáma naxcèx nüxü̃́ tataxe i norü ngẽmaxü̃gü i nge̱ma nangegüxü̃. 12 Rü marü taxúetáma naxcèx nüxü̃́ tataxe i norü uiru, rü norü dĩẽrumü, rü norü nutagü i mexẽchixü̃, rü naxpügü i mexẽchixü̃ i dauxracharaxü̃ rü idauxcharaü̃ i nge̱ma nangegüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta taxúetáma naxcèx nüxü̃́ tataxe i nagúxü̃raü̃xü̃ i norü naĩxchipanügü i yixixü̃, rü norü ngẽmaxü̃gü i marfílnaxcèx rü mürapewa i mexẽchixü̃naxcèx rü cobrenaxcèx rü fierunaxcèx rü nutanaxcèx i nge̱ma nangegüxü̃. 13 Rü taxúetáma naxcèx nüxü̃́ tataxe i norü canela rü togü i norü üexü̃wemüxü̃gü i yixixü̃, rü pumaratẽ́xe i guruü̃ ixĩxü̃, rü togü i pumaragü i yixixü̃, rü binugü rü chixü̃gü, rü arina i mexẽchixü̃, rü trigu i nge̱ma nangegüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta nge̱ma nanagagü i wocagü, rü carnerugü, rü cowarugü, rü autugü i cowaru itúchigüxü̃, rü duü̃xü̃gü i puracüruü̃gü. Rü ngẽmaãcü woo duü̃xẽgü rü nge̱ma tüxü̃ nagagü na tümamaã nataxegüxü̃cèx. 14 Rü ngẽma taxetanüxü̃, rü ñanagürügü tá nüxü̃ ya yima ĩãne:

“Cuwa rü marü nataxuma i ngẽma ori̱x i curü duü̃xü̃güarü me ixĩxü̃. Rü marü nataxuma i guxü̃ma i ngẽma meruü̃gü ga noxri cuxü̃́ yexmaxü̃, rü tagutáma wenaxãrü cuxü̃́ nangẽxma”, ñanagürügü tá. 15 Rü ngẽma taxetanüxü̃ i guxü̃ma i ngẽma ori̱xgümaã rü ngẽma meruü̃gümaã taxegüxü̃ rü guma ĩãnegu nügü muãrü dĩẽruã̱xẽẽxü̃chigüxü̃, rü yaxü̃wa tátama nüxü̃ narüdaunü ya yima ĩãne, erü nüxü̃ namuü̃ẽ i ngẽma poxcu i yima ĩãnexü̃ üpetüxü̃. Rü tá poraãcü norü ngechaü̃maã naxauxe. 16 Rü ñanagürügü tá:

“Nangechaü̃tümüü̃ ya yima ĩãne ya itaégacüxüne. Erü noxri rü ñoma wüxi i nge i mexẽchixü̃ i naxchiru i dauxracharaxü̃ rü dauxcharaxü̃maã ãxchirucü i uirumaã rü nutagü ya mexẽchicümaã ngèxãẽxcürüü̃ nixĩ. 17 Natürü ngürüãchi nagu̱x i guxü̃ma i ngẽma ĩãneãrü meruü̃gü”, ñanagürügü tá. Rü guxü̃ne ya wapurugüarü ãẽ̱xgacügü, rü guxü̃ma i norü duü̃xü̃gü ya yima wapuruwa puracüexü̃, rü guxü̃ma i duü̃xü̃gü ya yima wapurugu ĩxü̃, rü guxü̃ma i taxetanüxü̃gü i wapurugu yarüxĩĩü̃xü̃, rü yaxü̃wa tátama nayachaxgütanüãchi, rü nge̱ma tá nüxü̃ narüdaunü. 18 Rü ngẽxguma nüxü̃ nadaugügu i norü caxixü̃ na yaxaxü̃ ya yima ĩãne, rü tagaãcü tá ñanagürügü:

“Nataxuma ya náĩ ya ĩãne ya daa ĩãne ya itaxégacüxünerüü̃ ixĩxü̃ne”, ñanagürügü. 19 Rü norü ngechaü̃maã nügüétügu tá waixü̃mü nagünagügü, rü tá poraãcü naxauxe, rü tagaãcü ñanagürügü tá:

“Nangechaü̃tümüü̃ ya yima ĩãne ya itaxégacüxüne. Rü noxri rü norü yemaxü̃gümaã nügü nimuãrü dĩẽruã̱xẽẽgü ga guxü̃ne ga wapurugüarü yoragü. Natürü i ñu̱xma rü ngürüãchi wüxi i oragutama rü inayarüxo i guxü̃ma i ngẽma. 20 Natürü ñu̱xma na napoxcuxü̃ ya yima ĩãne, rü name nixĩ i petaãẽgü i pema i daxũguxü̃ i naãnewa ngẽxmagüe, rü pema i Tupana pexü̃ imugüe, rü pema i Tupanaãrü orexü̃ ixugüe, rü guxãma i pema i Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüe. Erü ñu̱xma na napoxcuxü̃ ya yima ĩãne, rü ngẽmaãcü Tupana pexü̃ naxütanü naxcèx ga yema chixexü̃ ga pemaã naxügüxü̃ ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x”, ñanagürügü. 21 Rü ñu̱xũchi wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x rü nanangenagü ga wüxi ga nuta ga taxüchicü ga ñoma ṯacüarü caruü̃rüü̃ ixĩcü. Rü yema orearü ngeruü̃ rü taxtü ga taxü̃gu nanaña ga guma nuta ga taxüchicü, rü ñanagürü:

“Ngẽxgumarüü̃ tá quixĩ na icuyarüxoxü̃, Pa Ĩãne ya Itaxégacüxüne ya Babiróniãx, rü tagutáma texé wena cuxü̃ nadau. 22 Rü tagutáma wena curü ĩtamügüwa texé nüxü̃ taxĩnü i paxetaruü̃gü i arpagü rü quenagü rü cornetagü. Rü ngẽxgumarüü̃ ta cuwa nataxũtáma i puracütanüxü̃gü i ṯacüwa puracüexü̃, rü tagutáma texé nüxü̃ taxĩnü na cuwa ínapuracüexü̃ i chawüarü caruü̃gü. 23 Rü marü tagutáma texé nüxü̃ tadau i cuwa i omü. Rü marü tagutáma texé nüxü̃ taxĩnü i ngĩgüchigaarü petagüarü cuxcuane. Rü ngẽmaãcü tá cumaã nangupetü woo ga noxri rü yema taxetanüxü̃ ga cuwa taxegüxü̃ rü guxü̃ma ga togü ga taxetanüxü̃ãrü yexera nixĩgü. Rü ngẽmacèx tá poraãcü cupoxcu nagagu ga yema chixexü̃ ga namaã cunawomüxẽẽxü̃ ga guxü̃ma ga togü ga nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü”, ñanagürü. 24 Yerü guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü nixĩ ga nadèi̱xü̃ rü inabaxẽẽgüxü̃ ga nagü ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü yema duü̃xü̃gü ga Tupanaãrü ixĩgüxü̃ rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga ñoma ga naãnegu Tupanaarü oregagu nadèi̱xü̃.

19

1 Rü yemawena nüxü̃ chaxĩnü ga muxü̃ma ga duü̃xü̃güga ga daxũguxü̃ ga naãnewa tagaãcü ñagüxü̃:

“¡Ngĩxã Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü! Erü nüma nixĩ i tüxü̃ namaxẽxẽẽxü̃. Rü nüma ya tórü Tupana nixĩ i guxü̃ãrü yexera namexẽchixü̃ rü naporaxüchixü̃. 2 Rü nüma rü aixcüma meãma nanangugü i guxü̃ma i duü̃xü̃güarü maxü̃, rü aixcüma tá nanapoxcue i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃. Rü ngẽmacèx marü nanapoxcu ya yima ĩãne ya itaxégacüxüne ya chixene ya norü chixexü̃maã nachixexẽe̱ne i guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü. Rü ñu̱xma i nüma ya Tupana rü norü duü̃xü̃gü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x dèi̱xü̃xü̃ naxütanü”, ñanagürügü. 3 Rü ñu̱xũchi wenaxãrü ñanagürügü:

“¡Ngĩxã Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü! Erü ngema norü caxixü̃ na yaxaxü̃ ya yima ĩãne, rü tagutáma ngéma nayarüxo”, ñanagürügü. 4 Rü yema 24 ga ãẽ̱xgacügü rü yema ãgümücü ga daxũcü̱̃ã̱x ga maxẽxü̃ rü yexma nanangücuchitanü, rü Tupana ya norü tochicaxü̃wa rütocüxü̃ nicuèxüü̃gü. Rü ñanagürügü:

“Rü ngẽmaãcü yiĩ. ¡Rü ngĩxã nüxü̃ ticuèxüü̃gü ya tórü Cori!” ñanagürügü. 5 Rü ñu̱xũchi yema tochicaxü̃xü̃tawa inanaxũ ga wüxi ga naga ga ñaxü̃:

“Name nixĩ i tórü Tupanaxü̃ picuèxüü̃gü i guxãma i pemax Pa Buxü̃gü rü Pa Yaxü̃güx i norü duü̃xü̃gü na pixĩgüxü̃ rü nüxü̃ na pemuü̃ẽxü̃”, ñaxü̃.

Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucüarü ngĩgüarü petachiga

6 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chaxĩnü ga ṯacü ga ñoma muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü idexagüxü̃rüü̃ ixĩxü̃ ga ñoma taxü̃ i dexá i chuxchuxü̃rüü̃ ixĩxü̃ ga ñoma poraãcü yaduruanexü̃rüü̃ ixĩxü̃ ga ñaxü̃:

“¡Ngĩxã Tupanaxü̃ ticuèxüü̃gü! Erü nüma ya tórü Cori ya Tupana ya guxü̃ãrü yexera poracü, rü marü ningucuchi na guxü̃maã inacuáxü̃. 7 ¡Rü ngĩxã tataãẽgü rü guxü̃ i tórü taãẽmaã nüxü̃ ticuèxüü̃gü! Erü marü nawa nangu na iyangĩxü̃ ya yima Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü. Rü ngẽma norü duü̃xü̃gü i ñoma namèxrüü̃ ixĩgüxü̃ rü marü nügü ínimexẽẽgü. 8 Rü yima Tupana Nane rü ngẽma nüxü̃́ yaxõgüxü̃xü̃ namu na mexẽchixü̃ rü cómüxü̃ rü iy̱auracüüxü̃ i naxchirumaã na yaxãxchiruxü̃. Rü ngẽma naxchiru i mexẽchixü̃ rü ngẽma nixĩ i ngẽma duü̃xü̃güarü maxü̃ i mexü̃chiga”, ñanagürügü. 9 Rü ñu̱xũchi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃, rü ñanagürü choxü̃:

“Chanaxwèxe i cunaxümatü i ñaã ore i cumaã tá nüxü̃ chixuxü̃: ‘Tataãẽgü ya yíxema tüxna naxuxe i norü ngĩgüarü petawa ya yima Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü’ ”, ñanagürü. Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta:

“Ngẽma ore i cumaã nüxü̃ chixuxü̃, rü Tupanaãrü orexüchitama nixĩ”, ñanagürü. 10 Rü choma rü yema orearü ngeruü̃pẽ́xegu chacaxã́pü̱xü na nüxü̃ chicuèxüü̃xü̃cèx. Natürü ga nüma rü ñanagürü choxü̃:

“¡Tãxṹ i ngẽma cuxüxü̃! Erü choma rü ta Tupanaãrü duü̃xü̃ chixĩ, ngẽxgumarüü̃ i cuma rü cueneẽgü i Ngechuchuarü ore i aixcüma ixĩxü̃ ixõgüechaxü̃rüü̃ ta chixĩ. Rü name nixĩ i Tupanaxü̃ quicuèxüü̃”, ñanagürü. Erü ngẽma ore i Ngechuchuchiga ixĩxü̃, rü yematama ore nixĩ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü nüxü̃ ixugüexü̃ ga yexguma Tupanaãẽ i Üünexü̃ nawa ideaxgu.

Guma Tupana Nane ga cowaru ga cómüxü̃e̱tügu tonagücüchiga

11 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga daxũguxü̃ ga naãne na yawãxnaxü̃. Rü yéma nango̱x ga wüxi ga cowaru ga cómüxü̃. Rü guma nae̱tüwa rütocü rü Ixaixcümacü rü Aixcüma Yanguxẽẽcü nixĩ i nae̱ga. Rü nüma rü aixcüma guxü̃ma i duü̃xü̃güarü maxü̃xü̃ nacuèx, rü aixcüma tá guxü̃ma i ngẽma chixexü̃ ügüxü̃maã nügü nadai rü tá nanapoxcue. 12 Rü naxẽtügü, rü ñoma üxüemarüü̃ niy̱auracüü. Rü naẽruwa rü namu ga norü ngèxcueruü̃gü. Rü nacatügu naxümatü ga wüxi ga nae̱ga ga nüxĩcatama nüxü̃ nacuáxü̃. 13 Rü wüxi ga naxchiru ga ducharaxü̃gu nicu̱x. Rü nae̱ga rü Tupanaãrü Ore nixĩ. 14 Rü nawe narüxĩ ga guxü̃ma ga norü churaragü ga daxũcü̱̃ã̱x. Rü nümagü rü naxchiru ga imexẽchixü̃ rü cómüxü̃maã nixãxchiru. Rü cowarugü ga icómüxü̃e̱tügu naxĩ. 15 Rü naã̱xwa nayexma ga wüxi ga tara ga tẽ́xechixü̃ na yemamaã napíexẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i tama nüxü̃́ yaxõgüxü̃. Rü tá nüma nanaxwèxexü̃ãcüma ngẽma duü̃xü̃gümaã inacuèx. Rü nüma rü tá poraãcü ngẽma duü̃xü̃gü i tama yaxõgüxü̃xü̃ napoxcu namaã i ngẽma poxcu ya Tupana ya Guxü̃xü̃ Rüporamaẽcü norü numaã mexẽẽxü̃. Rü ñoma ubagü i norü maĩ̱xruü̃wa imèĩ̱xtüü̃xü̃rüü̃ tá nixĩ na napoxcueãxü̃. 16 Rü naxchirugu rü naperemagu naxümatü ga wüxi ga nae̱ga ga ñaxü̃:

“Guxü̃ma i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügüarü Ãẽ̱xgacü, rü guxü̃ma i corigüarü Cori ixĩcü”, ñaxü̃. 17-18 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũcü̱̃ã̱x ga üèxcügu chixü̃. Rü nüma rü tagaãcü ñanagürü nüxü̃ ga guxü̃ma ga ngurucugü ga yexma ixexexü̃tanüxü̃:

“¡Nuã pexĩ rü pengutaquẽ́xegü naxcèx i õna i taxü̃ i Tupana pexcèx mexẽẽxü̃ na penangṍxü̃cèx i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügümachi, rü churaragüarü ãẽ̱xgacügümachi, rü yatügü i poraxüchixü̃machi, rü cowarugümachi, rü ngẽma cowaruétügu ĩxü̃ i duü̃xü̃gümachi, rü ngẽma duü̃xü̃gü i coriã̱xgüxü̃machi rü ngẽma ngearü coriã̱xgüxü̃machi rü ngẽma buxü̃gümachi rü ngẽma yaxü̃gümachi!” ñanagürü. 19 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo rü guxü̃ma ga nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü ga norü churaragümaã yéma ngutaquẽ́xegüxü̃ na nügü nadèi̱xü̃cèx namaã ya yima cowaruétügu ĩxũcü rü norü churaragü. 20 Rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo rü niyaxu. Rü wüxigu namaã niyaxu ga yema to ga ngoxo ga orearü uruü̃neta ixĩxü̃ ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxopẽ́xewa naxüxü̃ ga cuèxruü̃gü ga duü̃xü̃gü tama nüxü̃ cuáxü̃ na naxügüãxü̃. Rü yema cuèxruü̃gümaã nixĩ ga nawomüxẽẽãxü̃ ga yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃ ga naxchicünèxã ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo rü nügü ixãgüxü̃ na yema ngoxoégamaã na yaxüégagüxü̃. Rü yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo rü yema to ga ngoxo ga orearü uruü̃neta ixĩxü̃, rü wüxigu maxẽxü̃ma nawa nawoü̃ ya yima naxtaa ya üxümaã iy̱aurachiüne ya azufremaã ixaxü̃ne. 21 Rü yema tara ga tẽ́xechixü̃ ga guma cowaruétüwa rütocüèxwa yexmaxü̃maã nanadai ga yema ngoxogüarü ngü̃xẽẽruü̃gü ga ãẽ̱xgacügü rü norü churaragü. Rü guxü̃ma ga ngurucugü, rü yemamachimaã nangãxcharaü̃gü.

20

Chataná rü 1,000 ga taunecü ninèĩ̱x

1 Rü yemawena nüxü̃ chadau ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa írüxĩxü̃. Rü naxmẽ́xwa nayexma ga yema ãxmaxü̃ i taxuguma iyacuáxü̃ãrü chawi rü ñu̱xũchi wüxi ga cadena. 2 Rü yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü yema coyaxü̃ niyaxu. Rü yematama coya nixĩ ga yema nuxcümaü̃xü̃ ga ãxtape ga ngoxo ga Chataná ixĩxü̃. Rü yema orearü ngeruü̃ rü 1,000 ga taunecügücèx nayanèĩ̱x. 3 Rü yema orearü ngeruü̃ rü yema ãxmaxü̃ i taxuguma iyacuáxü̃gu nayatèxcuchi. Rü ñu̱xũchi yexma meãma nanawãxtaü̃ na nüma ga Chataná rü marü taguma wenaxãrü duü̃xü̃güxü̃ nawomüxẽẽxü̃cèx ñu̱xmatáta 1,000 ya taunecü ngẽxma yangeã. Rü ngẽxguma marü yanguxẽẽãgu ya yima 1,000 ya taunecü, rü tá paxaxãchi nayangẽ́x. 4 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga ñuxre ga tochicaxü̃gü. Rü yema tochicaxü̃wa tarütogü ga guxema Tupanaxü̃tawa nayauxgüxe ga pora na duü̃xü̃güxü̃ ticagüxü̃cèx. Rü yexgumarüü̃ ta nüxü̃ chadau ga naãẽgü ga yema duü̃xü̃gü ga Ngechuchuarü orexü̃ na yaxugüxü̃cèx nadaü̃naãgüxü̃. Rü yema nixĩ ga duü̃xü̃gü ga meãma nüxü̃ ixugüxü̃ ga Tupanaãrü ore rü tama yema ngoxoxü̃ icuèxüü̃güxü̃ rü bai ga yema ngoxochicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü tama nügü ixãgüxü̃ na nacatüwa rü ẽ́xna naxmẽ́xwa yema ngoxoégamaã yaxãe̱gaxü̃. Rü nüxü̃ chadau ga wena na namaxẽxü̃, rü 1,000 ga taunecü Cristumaã wüxigu ãẽ̱xgacü nixĩgü. 5 Rü yemagü nixĩ ga nüxĩrama írüdagüxü̃. Natürü ga yema togü ga yuexü̃ rü tãũtáma namaxẽ ñu̱xmatáta yima 1,000 ya taunecüguwena. 6 Rü tataãẽgü ya yíxema tüxira írüdagüxe erü Tupanaãrü duü̃xü̃gü tixĩgü. Rü ngẽma Tupanaãrü poxcu rü marü tãũtáma tümacèx nixĩ. Rü tá Tupanaãrü rü Cristuarü ngü̃xẽẽruü̃gü tixĩgü. Rü 1,000 ya taunecü tá Cristumaã ãẽ̱xgacügü tixĩgü.

ngoxo i Chataná rü marü nagu nayarüchixe

7 Rü ngẽxguma marü nangupetügu ya yima 1,000 ya taunecü, rü Chataná rü tá ningẽ́x i ngẽma ínapoxcuxü̃wa. 8 Rü nüma i Chataná rü tá ínaxũxũ na yawomüxẽẽãxü̃cèx i guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü rü Goga rü Magoga na ngẽmagüxü̃ nangutaquẽ́xexẽẽxü̃cèx na Tupanaãrü duü̃xü̃gümaã nügü nadèi̱xü̃cèx. Rü ngẽma Chatanáãrü churaragü, rü ñoma taxtü i taxü̃ãrü naxnecüchicutẽ́xerüü̃ tá namuxũchi. 9 Rü ngẽmaãcü i Chatanáãrü churaragü rü tá ñoma i naãneãrü tagu ninguuchi. Rü tá Tupanaãrü duü̃xü̃güxü̃ rü yima ĩãne ya Tupana nüxü̃ ngechaxü̃ne ya Yerucharéü̃xü̃ ínachoeguãchi. Natürü Tupana rü daxũwa tá nanayixẽẽ ya üxü, rü yimamaã tá nixae i guxü̃ma i ngẽma namaã rüxuwanügüxü̃. 10 Rü ngẽma ngoxo i ngẽma duü̃xü̃güxü̃ womüxẽẽxü̃, rü nawa tá natáe ya yima naxtaa ya üxümaã iy̱aurachiüne ya azufremaã ixaxü̃ne. Rü yima nixĩ ya naxtaa ga marü nawa nawoü̃ne ga yema nüxĩraü̃xü̃ ga ngoxo rü yema to ga ngoxo ga orearü uruü̃neta ixĩxü̃. Rü yima naxtaawa tá nixĩ i guxü̃gutáma ngunecü rü chütacü ngúxü̃ yangegüxü̃.

Ngẽma taxü̃ i tochicaxü̃ i cómüxü̃wa rütocüpẽ́xewa nangugü i duü̃xü̃gü

11 Rü ñu̱xũchi nüxü̃ chadau ga wüxi ga taxü̃ ga tochicaxü̃ ga cómüxü̃, rü nüxü̃ chadau ga guma nawa rütocü. Rü gumachaxwa nibuxmü ga ñoma ga naãne rü guxü̃ma ga daxũwa nüxü̃ idauxü̃, rü inayarütauxe. 12 Rü nüxü̃ chadau ga yema yuexü̃ ga yaexü̃ rü buexü̃ ga Tupanapẽ́xegu chigüxü̃. Rü ningena ga poperagü. Rü yexgumarüü̃ ta ningena ga yema Tupanaãrü popera i nagu yawügüxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃́ nangẽxmaxü̃ i maxü̃ i taguma gúxü̃. Rü yema yuexü̃ rü yexgumarüü̃ ga ñuxãcü na namaxẽxü̃ ga wüxichigü rü yexgumarüü̃ ga ñuxãcü na yema poperawa inaxümatüxü̃rüü̃ãcüma Tupana namaã nüxü̃ nixu na ngextá tá naxĩxü̃. 13 Rü yema yuexü̃ ga taxtü ga taxü̃wa yexmagüxü̃ rü wenaxãrü ínarüdagü. Rü yema yuexü̃ ga tauquewa yexmagüxü̃ rü wenaxãrü ínarüdagü. Rü yemaãcü ínarüdagü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yuexü̃. Rü guxü̃ma ga yema yuexü̃ rü Tupana nüxna nicachigü rü yexgumarüü̃ ga ñuxãcü na namaxẽxü̃ ga wüxichigü rü namaã nüxü̃ nixu na ngextá tá naxĩxü̃. 14 Rü yemawena rü guma naxtaa ga üxümaã iy̱aurachiünewa nawoü̃ ga yu guxü̃ma ga norü poramaã. Rü guma naxtaa ga üxümaã iy̱aurachiüne, rü ngẽma nixĩ i poxcu i taguma iyacuáxü̃ i tümacèx ixĩxü̃ ya yíxema tama Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxe. 15 Rü guma naxtaa ga üxümaã iy̱aurachiünewa tawoü̃ ga guxema ingeégaxe nawa i ngẽma Tupanaãrü popera i nagu tiwügüxü̃ ya yíxema tüxü̃́ nangẽxmaxẽ i maxü̃ i taguma gúxü̃.

21

Ngexwacaxü̃xü̃ i ñoma i naãne rü guxü̃ma i daxũwa ngẽxmaxü̃

1 Rü yemawena nüxü̃ chadau na nayexwacaxü̃xü̃ ga ñoma ga naãne rü guxü̃ma ga ṯacü ga daxũwa yexmagüxü̃. Yerü yema nüxĩra yexmagüxü̃ rü marü nangupetü, rü yema taxü̃ ga taxtü rü marü nataxuma. 2 Rü nüxü̃ chadau ga guma ĩãne ga mexü̃ne ga Yerucharéü̃ ga yexwacaxü̃ne ga daxũguxü̃ ga naãnewa Tupanaxü̃tawa írüxĩxü̃ne ga guxü̃wama mexẽchine ñoma wüxi i pacü i ngẽxguma iyangĩxgu rü ngĩtecèx ngĩgü mexẽẽ̱xcürüü̃ ixĩxü̃ne. 3 Rü nüxü̃ chaxĩnü ga wüxi ga naga ga yema tochicaxü̃wa inaxũxü̃ ga tagaãcü ñaxü̃:

“Tupana rü duü̃xü̃gütanüwa nangexma i ñu̱xmax. Rü natanüwa tá namaxẽcha. Rü nümagü rü norü duü̃xü̃gü tá nixĩgü. Rü nüma ya Tupana rü natanüwa tá nangẽxmaẽcha, na guxü̃guma norü Tupana yiĩxü̃cèx. 4 Rü nüma tá ínanapi i naxgüü̃ẽtü i guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü. Rü marü tãũtáma texé tayu, rü texé tümaãrü ngechaü̃maã taxaxu, rü texé ngúxü̃ tingegü. Erü guxü̃ma i ngẽma ngúxü̃ rü marü inayarüxo”, ñanagürü. 5 Rü guma yema tochicaxü̃wa rütocü rü ñanagürü:

“Dücèx, choma rü chanangexwacaxü̃xẽẽ i guxü̃ma i ṯacü i ngẽxmaxü̃”, ñanagürü. Rü ñu̱xũchi ñanagürü ta:

“¡Naxümatü i ñaã ore! Erü ñaã ore rü aixcüma nixĩ, rü ñaã nixĩ i ore i mexü̃ na yaxõxü̃”, ñanagürü. 6 Rü yemawena rü ñanagürü choxü̃:

“Ñu̱xma rü marü ningu i guxü̃ma. Rü chowa nixĩ ga inaxügüxü̃ ga guxü̃ma, rü nataxuma i ṯacü i chorü yexera ngẽxmaẽchaxü̃. Rü yíxema iṯawaxe, rü choma rü tá nangetanüãcüma tüxü̃ chaxaxẽẽmare nawa i ngẽma dexá i maxẽẽruü̃. 7 Rü yíxema nüxü̃ rüporamaẽgüxe i chixexü̃, rü tá tanayauxgü i guxü̃ma i ngẽma mexü̃gü i nüxü̃ chixuxü̃. Rü choma rü tá tümaãrü Tupana chixĩ, rü tüma i chauxacügü. 8 Natürü ngẽma muü̃ẽxü̃ i nüxü̃ rüxoexü̃ na chowe naxĩxü̃, rü nawa tá nawoü̃ ya yima naxtaa ya üxümaã iy̱aurachiüne ya azufremaã ixaxü̃ne. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma tama yaxõgüxü̃, rü ngẽma chixexü̃ ügüxü̃, rü ngẽma máẽtagüxü̃, rü ngẽma naĩ i ngemaã ipexü̃, rü ngẽma iyuüxü̃ rü ngṍxwèxegüxü̃, rü ngẽma tupananetachicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃, rü ngẽma idoratèèxgüxü̃, rü nawa tá nawoü̃ ya yima naxtaa ya üxümaã iy̱aurachiüne ya azufremaã ixaxü̃ne. Rü ngẽma nixĩ i poxcu i taguma iyacuáxü̃ i nüxü̃ ínanguxẽẽxü̃ i ngẽma tama yaxõgüãcüma yuexü̃”, ñanagürü.

Yexwacaxü̃ne ga Yerucharéü̃chiga

9 Rü yema 7 ga orearü ngeruü̃gü ga nüxü̃́ yexmagüxü̃ ga 7 ga copagü ga yema 7 ga poxcuruü̃maã ixããcuxü̃, rü yematanüwa rü wüxi ga orearü ngeruü̃ rü chauxcèx nixũ, rü ñanagürü choxü̃:

“¡Nuã naxũ! Rü tá cuxü̃ nüxü̃ chadauxẽẽ i ngẽma yaxõgüxü̃ i ñoma namèxrüü̃ tá ixĩgüxü̃ ya yima Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü”, ñanagürü. 10 Rü yexguma yemaãcü Tupanaãẽ i Üünexü̃ choxü̃ ngo̱xetüxẽẽgu, rü yema orearü ngeruü̃ rü wüxi ga mèxpǘne ga taxü̃newa choxü̃ naga. Rü choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ga guma ĩãne ya üünene ga Yerucharéü̃ ga daxũguxü̃ ga naãnewa Tupanaxü̃tawa írüxĩxü̃ne. 11 Rü guma ĩãne rü Tupanaãrü y̱auracüüxü̃maã nangóone. Rü yema norü y̱auracüüxü̃ ga guma ĩãne rü ñoma wüxi ya nuta ya mexẽchicürüü̃ nixĩ. Rü ñoma nuta ya yasperüü̃ nixĩ na yachipetüxü̃. 12 Rü guma ĩãne rü guxü̃wama ínapoxegu. Rü nataxüchi rü namáchanexü̃chi ga yema norü poxeguxü̃. Rü yema norü poxeguxü̃ rü nüxü̃́ nayexma ga 12 ga norü ĩã̱x. Rü wüxichigü ga yema ĩã̱xwa nayexma ga wüxi ga Tupanaãrü orearü ngeruü̃. Rü wüxichigü ga yema ĩã̱xwa nango̱xéga ga wüxichigü ga yema 12 ga Acobu nane ga Yudíugü nawa ne ĩxü̃. 13 Rü tomaẽ̱xpü̱x ga norü ĩã̱x rü napẽ́xewaama nayexma, rü yema to ga tomaẽ̱xpü̱x rü norü ṯoxwecüwawa nayexma, rü yema to ga tomaẽ̱xpü̱x rü norü tügünecüwawa nayexma, rü yema to ga tomaẽ̱xpü̱x rü naweama nayexma. 14 Rü guma ĩãneãrü poxeguxü̃, rü 12 ga nuta ga taxüchicüétüwa inaxügü. Rü wüxichigü ga guma nutagüwa nango̱xéga ga wüxichigü ga norü ngúexü̃gü ga guma Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü. 15 Rü yema orearü ngeruü̃ ga chomaã idexaxü̃, rü nüxü̃́ nayexma ga wüxi ga norü ngugüxü̃ ga uirumenèxãnaxcèx na yemamaã nangugüãxü̃cèx ga guma ĩãne, rü norü ĩã̱xgü, rü norü poxeguxü̃gü. 16 Rü guma ĩãne rü nawüxigumare ga guxü̃cüwawa. Rü norü mèx rü nawüxigumare namaã ga norü tatachinü. Rü yema orearü ngeruü̃ rü yema uirumenèxãmaã nanangugü ga guma ĩãne. Rü 2,200 kilómetru nixĩ ga norü mèx. Rü yexgumarüü̃ ta 2,200 kilómetru nixĩ ga norü tatachinü. Rü 2,200 kilómetru ta nixĩ ga norü máchane. 17 Rü yemawena rü inanangu ga yema norü poxeguxü̃ ga guma ĩãne. Rü 65 metru nixĩ ga norü máchane. Rü yemaãcü duü̃xü̃güarü ngugüxü̃maã nanangugü. 18 Rü yema norü poxeguxü̃ ga guma ĩãne, rü nuta ga mexẽchicü ga yaspenaxcèx nixĩ. Rü nümatama ga guma ĩãne rü uirunaxcèx nixĩ. Rü ñoma woruarüü̃ niy̱auracüü. 19 Rü guma nutagü ga itacü ga norü poxeguxü̃para ixĩgücü, rü nagúxü̃raü̃cü ga nuta ga imexẽchicümaã nangèxãẽ. Rü guma nüxĩraü̃cü ga napara rü nuta ga yaspemaã nangèxãẽ. Rü guma norü taxre ga napara rü nuta ga safirumaã nangèxãẽ. Rü guma norü tomaẽ̱xpü̱x ga napara rü nuta ga ágatamaã nangèxãẽ. Rü guma norü ãgümücü ga napara rü nuta ga esmerádamaã nangèxãẽ. 20 Rü guma norü wüximẽ́ẽ̱xpü̱x ga napara rü nuta ga onichemaã nangèxãẽ. Rü guma norü 6 ga napara rü nuta ga cornalínamaã nangèxãẽ. Rü guma norü 7 ga napara rü nuta ga crisólitumaã nangèxãẽ. Rü guma norü 8 ga napara rü nuta ga berilumaã nangèxãẽ. Rü guma norü 9 ga napara rü nuta ga topásiumaã nangèxãẽ. Rü guma norü 10 ga napara rü nuta ga crisoprásamaã nangèxãẽ. Rü guma norü 11 ga napara rü nuta ga yachĩtumaã nangèxãẽ. Rü guma norü 12 ga napara rü nuta ga amatístamaã nangèxãẽ. 21 Rü yema 12 ga norü ĩã̱x ga guma ĩãneãrü poxeguxü̃ rü perlanaxcèx nixĩ. Rü wüxichigü ga yema ĩã̱x rü wüxitama ga perla nixĩ. Rü yema norü ítamü̃ ga guma ĩãneãrü ngãxü̃wa dapetüxü̃, rü uiruxicanaxcèx nixĩ. Rü ñoma woruarüü̃ niy̱auracüü. 22 Rü guma ĩãnewa rü taxúnema ga ngutaquẽ́xepataxü̃ ga ngextá Tupanaxü̃ nawa yacuèxüü̃günexü̃ chadau, yerü nümatama ga Tupana ya poracü rü Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü rü yéma nayexma na duü̃xü̃gü nüxü̃ icuèxüü̃güxü̃cèx. 23 Rü yima ĩãne rü taxucèxma üèxcü rü tauemacü nüxü̃ nabaxi, erü Tupanaãrü ngóonexü̃tama nixĩ i nangóonexẽẽxü̃. Rü yima Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü nixĩ ya norü omü ixĩcü. 24 Rü ngẽma Tupanaãrü ngóonexü̃ i yima ĩãnexü̃ ngóonexẽẽxü̃ tá nixĩ i nangóonexẽẽxü̃ naxcèx i guxü̃ma i ñoma i naãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü. Rü nge̱ma tá nangugü i guxü̃ma i nachiü̃ãnegüarü ãẽ̱xgacügü i yaxõgüxü̃ rü tá Tupanana nayana i norü mexü̃gü. 25 Rü norü ĩã̱xgü rü tagutáma narüwãxtagü erü nge̱ma rü guxü̃guma nangunexecha rü taguma nachüta. 26 Rü nge̱ma tá nanana i guxü̃ma i ñoma i naãneãrü mexü̃gü. 27 Natürü tagutáma ngẽxma naxücu i ṯacü i Tupanapẽ́xewa chixexü̃, rü bai ya texé ya chixexü̃ ǘxe rü ẽ́xna idoratèxáxe. Rü yíxema Tupana Nane ga pecaduarü ütanücèx yucüarü poperawa ngo̱xégagüxexicatátama tixĩgü ya ngẽxma chocuxe.

22

1 Rü ñu̱xũchi ga yema orearü ngeruü̃ rü choxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽ ga wüxi ga natü ga metacüchiüxü̃ rü ichipetüchiüxü̃ ga dexá ga maxẽẽruü̃. Rü yema tochicaxü̃ ga nawa natogüxü̃ ga Tupana rü Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü, rü nawa nixĩ ga ne nadaxü̃ ga yema natü. 2 Rü guma ĩãneãrü ngãxü̃wa dapetüxü̃ ga ítamü̃arü ngãxü̃gu nida ga yema natü. Rü norü guxü̃cutüwa narüxügü ga naĩgü ga maxẽẽruü̃. Rü yema naĩgü rü wüxicanatama naxo ga wüxichigü ga tauemacügu rü yemaãcü 12 ẽ́xpü̱xcüna naxo ga wüxi ga taunecügu. Rü naãtügü ga yema naĩgü, rü guxü̃ i nachiü̃ãnecü̱̃ã̱x i duü̃xü̃gü i yaxõgüxü̃ãrü taãẽxẽẽruü̃ nixĩ. 3 Rü nge̱ma rü nataxũtáma i ṯacü i Tupana chixexü̃ namaã naxuxuchixü̃. Rü yima ĩãnewa tá nangẽxma i norü tochicaxü̃ ya Tupana rü Nane ga pecaduarü ütanücèx yucü. Rü norü duü̃xü̃gü rü tá nüxü̃ nicuèxüü̃gü. 4 Rü ngẽma norü duü̃xü̃gü rü tá nachiwexüchixü̃ nadaugü, rü tá nae̱gamaã nixãe̱gacatü. 5 Rü nge̱ma rü tagutáma nachüta. Rü ngẽma norü duü̃xü̃gü, rü taxucèxtáma nanaxwèxe i daparina rü ẽ́xna üèxcü na nangóonexü̃cèx. Erü nümatama ya tórü Cori ya Tupana rü tá nüxü̃ nabaxi. Rü nümagü i ngẽma duü̃xü̃gü rü guxü̃gutáma wüxigu Tupanamaã ãẽ̱xgacügü nixĩgüecha.

Marü ningaica na wena núma naxũxü̃ ya Ngechuchu ya Cristu

6 Rü ñu̱xũchi ga yema Tupanaãrü orearü ngeruü̃ rü ñanagürü choxü̃:

“Ñaã ore rü aixcüma ixĩxü̃ nixĩ, rü ñaã nixĩ i ore i mexü̃ na yaxõxü̃. Rü nüma ya tórü Cori ya Tupana ga nuxcüma norü orearü uruü̃gümaã nüxü̃ ixucü ga ṯacü tá na ngupetüxü̃, rü nümatama nixĩ i ñu̱xma inamuãxü̃ i norü orearü ngeruü̃ i daxũcü̱̃ã̱x na norü duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ nadauxẽẽxü̃cèx na ṯacü tá paxa nangupetüxü̃”, ñanagürü. 7 Rü nüma ya tórü Cori ya Ngechuchu rü ñanagürü:

“Paxa tá íchangu. Rü tataãẽ ya yíxema naga ĩnüxẽ i ngẽma Tupanaãrü ore i ñaã poperagu ümatüxü̃”, ñanagürü. 8 Rü chomatama i Cuáü̃ rü nüxü̃ chaxĩnü rü nüxü̃ chadau i guxü̃ma i ngẽma nüxü̃ chixuxü̃. Rü yemaxü̃ chaxĩnüguwena rü nüxü̃ chadèu̱xguwena, rü yema orearü ngeruü̃ ga yemaxü̃ choxü̃ dauxẽẽxü̃pẽ́xegu chacaxã́pü̱xü na nüxü̃ chicuèxüü̃xü̃cèx. 9 Natürü ga nüma rü ñanagürü choxü̃:

“¡Tãxṹ i ngẽma cuxüxü̃! Erü choma rü ta Tupanaãrü duü̃xü̃ chixĩ, ngẽxgumarüü̃ i cuma rü cueneẽgü i Tupanaãrü orexü̃ ixugüxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gü i naga ĩnüẽxü̃ i ngẽma ore i ñaã poperagu ümatüxü̃. Rü name nixĩ i Tupanaxü̃ quicuèxüü̃”, ñanagürü. 10 Rü ñanagürü ta choxü̃:

“Tama name na icuyacúxü̃ i ngẽma Tupanaãrü ore i ñaã poperagu ümatüxü̃, erü marü ningaica na yanguxü̃ i ngẽma ore. 11 Natürü ngẽma chixexü̃ ügüxü̃, rü chixexü̃ tá naxügüecha. Rü ngẽma Tupanapẽ́xewa chixri maxẽxü̃, rü chixri tá namaxẽẽcha. Natürü yíxema mexü̃ ügüxe, rü name nixĩ na mexü̃ taxügüechaxü̃. Rü yíxema Tupanapẽ́xewa ixüünexẽ, rü name nixĩ na Tupanapẽ́xewa tixüüneẽchaxü̃”, ñanagürü. 12 Rü ñanagürü ga Ngechuchu:

“Dücèx, paxa tá íchangu namaã i ngẽma ãmare i wüxichigüna tá chaxãxü̃ ngẽxgumarüü̃ na ñuxãcü tanaxüxü̃ i tümax. 13 Choma nixĩ i norü ügü i guxü̃ma, rü chowa nixĩ i yacuáxü̃ erü nataxuma i ṯacü i choweama üxü̃. 14 Rü tataãẽgü ya guxãma ya yíxema yima pecaduarü ütanücèx yucügüwa tügü iyauxgüchiruxe na Tupanapẽ́xewa timexü̃cèx na yima ĩãneãrü ĩã̱xwa tichocuxü̃cèx rü nüxü̃ tangõ̱xnetagüxü̃cèx i ngẽma norü o i ngẽma naĩ i maxẽẽruü̃. 15 Natürü tãũtáma yima ĩãnewa nichocu i ngẽma tama yaxõgüxü̃, rü ngẽma iyuüxü̃ rü ngṍxwèxegüxü̃, rü ngẽma naĩ i ngemaã ipegüxü̃, rü ngẽma máẽtagüxü̃, rü ngẽma tupananetachicünèxãxü̃ icuèxüü̃güxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ ta i ngẽma idoratèèxgüxü̃ i norü me ixĩxü̃ na togüxü̃ nawomüxẽẽgüxü̃, rü tãũtáma nawa nichocu ya yima ĩãne. 16 Rü choma i Ngechuchu, rü guxãma i pema i yaxõgüxü̃tanüwa chanamu i chorü orearü ngeruü̃ na pemaã nüxü̃ yaxuxü̃cèx i guxü̃ma i ngẽma chorü ore. Rü choma nixĩ i Dabítaa chiĩxü̃. Rü choma nixĩ ya yima woramacuri ya pèxmama poraãcü nangóonexẽẽcürüü̃ chiĩxü̃”, ñanagürü. 17 Rü Tupanaãẽ i Üünexü̃ rü guxü̃ma i yaxõgüxü̃, rü Ngechuchuxü̃ ñanagürügü:

“¡Nuã naxũ!” ñanagürügü. Rü yíxema nüxü̃ ĩnüxẽ i ñaã ore, rü:

“¡Nuã naxũ!” ñatagügü. Rü yíxema iṯawáxe rü tüxü̃́ nachixégaxe, rü name nixĩ i nuã taxũ rü tüxü̃́ nangetanüãcüma nawa taxaxe i ngẽma dexá i maxẽẽruü̃. 18 Rü guxãma ya yíxema irüxĩnüẽxẽ i ñaã Tupanaãrü ore i ñaã poperagu ümatüxü̃, rü tümamaã nüxü̃ chixu rü ngẽxguma chi texé íyatóxẽẽgu i ngẽma Tupanaãrü ore i ñaã poperagu ümatüxü̃, rü Tupana rü tá tümacèx nanayexeraxẽẽ i ngẽma poxcuruü̃gü i ñaã poperawa nachiga naxümatüxü̃. 19 Rü ngẽxguma chi texé nüxü̃ üpetügu i wüxitama i ñaã Tupanaãrü ore i ñaã poperagu ümatüxü̃, rü Tupana rü tãũtáma tüxü̃ nüxü̃ nango̱xnetaxẽẽ i ngẽma norü o i ngẽma naĩ i maxẽẽruü̃ i ñaã poperawa nachiga naxümatüxü̃. Rü ngẽxgumarüü̃ tá ta tãũtáma tüxü̃ nimucuchi nawa ya yima ĩãne ya üünene i ñaã poperawa nachiga naxümatüne. 20 Rü yima nüxü̃ ixucü i ñaã ore, rü ñanagürü:

“Ngẽmáãcü, paxa tá íchangu”, ñanagürü. Rü ngẽmaãcü yiĩ. Rü choma i Cuáü̃ rü ñacharügü:

“¡Nuã naxũ Pa Cori ya Ngechuchu!” ñacharügü. 21 Rü chanaxwèxe i tórü Cori ya Ngechuchu ya Cristu poraãcü pexü̃ narüngü̃xẽẽ i guxãma i pemax. Rü ngẽmaãcü yiĩ.